معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ایران معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرافی معاونت نففارت راهبردی دفتر نغفارت بودجه ۲۱۱622۲۲12۱.۱۲۳ انتشارات معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور ۱۳۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- مهندسان مشاور آوندطرح ٍ فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی/ [مجری مهندسان مشاور آوندطرح].- ِ تهران: معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورء مرکز داده‌ورزی و اطلاع‌رسانی؛ ۰۱۳۸۹ ِ 58۳ 978-964- 179-2529 مربوط به بخشنامه شماره ۱۰۰/۸۷۰۲۲ مورخ ۱۳۸۸/۹/۱۶ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی. دفتر نظارت بودجه. ب. ایران. ریاست جمهوری. معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی. مرکز داده‌ورزی و اطلاع‌رسانی. ج. عنوان. ۹ وففهم/ ۱۸ ۷۵ ۲10 [58۳ 978-964-۱ 79-2529 ۹٩۷۸-۹۶۴-۱۷۹ -۲۵۲-۹ ‏شایبک فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی زاشر: معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهورء مرکز داده‌ورزی و اطلاع‌رسانی تأریخ انتشار: سال ۱۳۸۹ لیتوگرافی, چاپ و صحافی: زحل -------- صفحهٔ بعد -------- رباست حمهوری معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور شماره: ۱۰۶/۸۷۰۲۲ بخشنامه به دستگاه‌های اجرای ندسان مشا ۳ یرای ون ور تاریخ: ۱۳۸۸/۹/۱۹ - موضوع: فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه. آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های ۱۳۰ هیآت محترم وزیسران) و آیین‌نامه اجرایسی ماده (۳۲) قانون برنامه چهارم (موضوع تصسویبنامه شسماره ۸۲ مورخ ۱۳۸۶/۰۵/۱۰ هبات محترم وزیران)» به پیوست «فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی» از نوع گروه سوم برای اجرا ابلاغ می‌شود. ابراهیم عزیزی معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبرهی رییس جمهور ٍ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بسمه تعالی فهرست مطالب پیشگفتار ۱ راهنمای کاربرد م۹ بخش ۱. فهرست پرسش‌های مطروحه درباره بررسی چارچوب منطقی طرح عمرانی ۱ بخش ۲. فهرست وارسی کلی گزارش توجیه طرح عمرانی ۱۹ ۲ ۱. بررسی نیاز یا تقاضای طرح ۱ ۲ ۲. بررسی فنی و گزینه‌های طرح ما ۲۵ ۲ ۳ براوردها و تحلیل مالی طرح ۳۹ ۲ ۶ برآوردها و تحلیل اقتصادی طرح ها ۲ ۵. بررسی زیست محیطی و اجتماعی طرح ۳۳ ۲ کیفیت گزارش توجیه فنی. مالی. اقتصادی. زیست محیطی و اجتماعی طرح با بخش ۳. فهرست وارسی تفصیلی گزارش توجیه طرح عمرانی مها ۳ ۱. بررسی نیاز یا تقاضای طرح ۱ ۳ ۲. بررسی فنی و گزینه‌های طرح و ۱۳۳۳ ۳ ۳. براوردها و تحلیل مالی طرح و ۳ ۶. برآوردها و تحلیل اقتصادی طرح یچ بخش ۶. فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی ۱۹۷ ۱. اطلاعات و معیارهای لازم برای وارسی و غربال کردن طرح ۱ 2 ۲. وارسی و غربال کردن طرح ادن ۳. اطلاعات لازم برای تعیین محدودهٌ طرح ون ۳ ۱. گروه‌های مورد رایزنی برای تعیین محدوده طرح چ ی ۲۳ تعیین محدودهٌ طرح ۹۵۱ 3 ۶. ویژگی‌های ناظر بر محیط طرح ۱ ۶ ۵. معیارهای تعیین اهمیت پیامدهای طرح ۱۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ 1. نمونه‌هایی از گزینه‌ها و تدبیرهای اصلاح طرح ی ۹ ۶ ۷. بررسی گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح سا ۱0 ۶ ۷ ۱. تشریجخ طرح و ۱6 ۶ ۷ ۲. بررسی گزینه‌ها ی و ۱۱۹ ۸ ۷ ۶. تشریح پیامدهای مهم طرح ی ۱۳۳۴ ۶ ۷. ۵. تشریح اقدام‌های تعدیلی ی ۱۳8 ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ ر ۳۳ 5 ۸ در مطالعات توجیه طرح‌های عمرانی, باید عناصر مهم و اساسی مربوط به تولید یک کالا یا خدمت معین. به همراه گزینه‌های محتمل طرح, تعریف و تحلیل شود. مطالعه توجیهی باید وضع طرح را برپایه یک ظرفیت معین؛ در یک منطقه مشخص؛ با کاربرد فناوری یا فناوری‌های خاص در ارتباط با منابع مورد نیاز؛ با یک هزینه سرمایه‌گذاری و هزینهٌ بهره‌برداری و نگهداری معلوم و برحسب مورد یک درآمد احتمالی. مشخص کند و سودمندی طرح را از دیدگاه مالی اقتصادی زیست محیطی و اجتماعی. تعیین نماید. سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور به منظور ساماندهی چگونگی مطالعه توجیه طرح‌های عمرانی از سوی دستگاه‌های اجرایی و مهندسان مشاور مربوط در تاریخ ۷ د(راهنمای تهیه گزارش توجیه طرح - نشریه ۲ را به آنان ابلاغ کرد. فهرست وارسی گزارش توجیه مالی. اقتصادی. زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی در چارچوب راهنمای پیشگفته. برای حصول اطمینان از این موضوع تهیه شده است که اطلاعات و داده‌ها و تحلیل‌های مورد نیاز برای تصمیم‌گیری مدیران. در اختیار آنان باشد. مخاطب این نشریه. مهندسان مشاور و مسولان و کارشناسان دستگاه‌های اجرایی و تصمیم‌گیری است. یادآور می‌شود که هیچ فهرست وارسی نمی‌تواند جایگزین ملاحظات علمی, تجربی. منطقی و داوری سنجیده و پخته کارشناسان کارآزموده شود؛ اما به هر روی. کاربرد فهرست وارسی می‌تواند به شکل‌گیری گزارش مطالعه توجیه طرح و نیز بررسی و اظهار نظر نسبت به محتوای آن. ۷ ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- یاری بسیار برساند و از سوی دیگرء تصمیم‌گیران در تمام سطوح. اطمینان حاصل می‌کنند که اطلاعات و داده‌های مورد نیاز و همچنین تحلیل‌ها و نتیجه‌گیری‌های ضروری, به خوبی فراهم آمده و ارائه شده است و از این ری کار تصمیم‌گیری با آگاهی و اطمینان بیشتر. انجام پذیر خواهد بود. در پایان از مهندسان مشاور آوند طرح مجری این مطالعه و جناب آقای فریبرز پاکزاد همکار محقق مشاور که مسژولیت پژوهش و نوشتن این نشریه را عهده‌دار بوده است. همچنین آقایان مهندس مهدی محزون (مدیر کل دفتر نظارت بودجه). حمیدرضا دهکردی مقدم (مدیر نظارت تملک دارایی‌های سرمایه‌ای دفتر نظارت بودجه) و رسول حسین بیگی ( کارشناس دفتر نظارت بودجه ) که در شکل‌گیری. تدوین و انتشار این نشریه مشارکت داشته‌اند. سپاسگزای می‌شود. معاون نظارت راهبردی تابستان ۱۳۸۸ ۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ ر اه راهنمای کار برد این مجموعه به منظور وارسی گزارش توجیه نهایی طرح‌های عمرانی تهیه شده است و شامل چهار بخش جداگانه به شرح زیر است: بخش ۱. پرسش‌های مطروحه دربارهٌ بررسی چارچوب منطقی طرح عمرانی. بخش ۲. فهرست وارسی کلی گزارش توجیه طرح عمرانی. بخش ۳. فهرست وارسی تفصیلی گزارش توجیه طرح عمرانی. بخش ۶. فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح‌های عمرانی. گزارش توجیه هر طرح عمرانی باید طبق معیارهای تعیین شده در بخش‌های چهارگانه پیشگفته از سوی کارشناس یا کارشناسان مربوط با دقت و مسژْولیت وارسی و اعلام نظر شود و نتیجه برای تصمیم‌گیری مدیران مربوط گزارش گردد. فهرست وارسی کلی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی و پرسش‌های مطروحه دربارهٌ بررسی چارچوب منطقی طرح عمرانی که از سوی کارشناس یا کارشناسان مربوط وارسی و اعلام نظر شده است. به ترتیب برای تصمیم‌گیری مدیران میانی و مدیران ارشد دستگاه اجرایی یا سایر مراجع معیارهای پیش‌بینی شده در فهرست‌های وارسی بخش‌های دوم و سوم براساس جلد دوم راهنمای تهیه گزارش توجیه طرح عمرانی - نشریه شماره ۳۱۲۲ - تدوین شده است ولی معیارهای مربوط به فهرست‌های وارسی بخش‌های اول و چهارم. با استفاده از منابع خارجی تهیه گردیده است از این رو تعاریف و راهنماهایی در چارچوب فهرست‌های اول و چهارم پیش‌بینی گردیده است. فهرست وارسی تفصیلی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح‌های عمرانی. طبق معیارهای تعیین شده در بخش چهارم انجام می‌شود و نتیجه آن در فهرست وارسی بخش سوم - فهرست وارسی تفصیلی گزارش طرح‌های عمرانی - منعکس می‌گردد تا به همراه سایر معیارهای این فهرست. برای تصمیم‌گیری نسبت به طرح استفاده شود. در مواردی که محل پیش‌بینی شده در فهرست‌های وارسی برای درج پاسخ‌های تشریحی کافی نیست. پاسخ در برگ جداگانه تهیه و به فهرست مربوط پیوست گردد. ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰ -------- صفحهٔ بعد -------- مس او ل فهرست پرسش‌های مطروحه درباره بررسی چهارجوب منعطقی طرح عمرانی رویکرد چارچوب منطقی طرح. فرایندی تحلیلی و مجموعه‌ای از روش‌های کاربردی برای کمک به طراحی و مدیریت طرح است. با استفاده از این روش می‌توان پرسش‌های مهم را مطرح کرد و کاستی‌ها را شناخت و در نتیجه مقام‌های مسژْول این امکان را خواهند داشت تا آگاهانه درباره پرسش‌های مطروحه در فهرست وارسی بررسی چارچوب منطقی طرح. به شرح زیر پاسخ داده می‌شود: مصداق ندارد. هرگاه سوال مطروحه شامل طرح مورد نظر نیست. تأیید نمی‌شود. هرگاه پاسخ منفی است. و در صورت منفی بودن پاسخ. نقص آن به روشنی در ستون کاستی آن چیست. بیان شود. ۱۱ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۱ ۳۱ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا تحلیل وضعیت برای تعیین مشکل انجام گرفته است؟ آیا مشکل اصلی ([۲ع۳۲۵۳1 ۲0۲۵) که منجر به فکر اجرای طرح مورد نظر گردیده. شناسایی شده است؟ آیا درباره یک مشکل اصلی توافق وجود دارد؟ آیا علت‌های‌پیدایش مشکل اصلی شناسایی شده است؟ آیا نتیجه‌های حاصل از مشکل اصلی شناسایی شده است؟ ایا رابطه علت و معلول مشکل اصلی, به صورت سلسله مراتب مشکل‌ها بررسی شده است؟ آیا سلسله مراتب مشکل‌ها در کل مورد بازبینی قرار گرفته و جامعیت و اعتبار آن مورد تأیید است؟ آیا تحلیل بهره‌مندان (10106۲5ع51216) طرح انجام شده است؟ آیاگروه‌هایی که از طرح زیان می‌بینند (زیان بران) شناسایی‌شده است؟ آیا تمام بهره‌مندان (زیان‌بران و فایده بران) است؟ ۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- لا ۵ ۵ پرسش‌های مطروحه آیا فایده گروه‌های فقیر او حاشیه‌ای از آً .. 5 طرح شناسایی شده است؟ آیا فایده حاصل برای هر یک از گروه‌ها مشخحص شده است؟ آیا مشخص شده است که توانمندی و 7 با با منابع گروه‌های اصلی بهره‌مند از طرح برای پشتیبانی و یا برعکس ایجاد مانع در راه را با 8 > : که با اجرای طرح در تباین باشد؟ آیا مشخص شده است که منافع بهره‌مندان ۰ ی ‌ ۰ کی و چگونه همگرا یا واگرا می‌شوه؟ آیا هدف‌های طرح مورد تحلیل قرار آیا هدف‌های طرح در راستای هدف‌های آیا هدف‌های مورد نظر باتوجه‌به امکانات‌و توانمندی‌های فنی و مالی قابل تحقق‌است؟ آیا رابطه علت و معلول بین هدف‌های -مچ» مقصود طرح -مجچ» هدف بلندمدت زیر بخش یا بخش مربوط| بررسی شده است؟ آیا سلسله مراتب هذف‌ها در کل مورد بازبینی قرار گرفته و جامعیت و اعتبار آن چارچوب منطقی طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس. ۱۳۳ ۱۳۳ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا اطمینان حاصل شده است که طرح تنها دارای یک مقصود است؟ آیا اطمینان حاصل شده است که محصول طرح به عنوان مقصود طرح در نظر گرفته نشده است؟ آیا توجه شده است مقصود طرح خارج از حیطه پاسخگویی مدیریت طرح است؟ آیا اطمینان حاصل شده است که مقصود آیا اطمینان حاصل شده است که تمام محصول‌های طرح برای تحقق مقصود طرح ضروری است؟ آیا اطمینان حاصل شده است که انواع تولید طرح به عنوان محصول آن در نظر گرفته شده است؟ آیا اطمینان حاصل شده است‌که منابع و فعالیت‌ها. راهبرد(استراتژی)دستیابی‌به‌هر یک از محصول‌های طرح را مشخص کرده‌است؟ یار تباط بین‌منابع وفعالیت هاواقع بینانهاست؟ آیا ارتباط بین محصول طرح و مقصود آن واقع‌بینانه است؟ آیا در کل ارتباط میان منابع و فعالیت با محصول طرح و ارتباط محصول با مقصود طرح و ارتباط مقصود طرح با پیامد (1130401) طرح» یعنی اثر طرح بر تحقق هدف بلند مدت بخش یا زیربخش, مربوط منطقی است؟ ۱۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ پرسش‌های مطروحه آیا اطمینان حاصل شده است که سنجش پایه‌های (111110-21015)سنجش مقصو د سنجش‌پایه دیگری و مستقل از میزان محصول طرح برای این کار تعیین شده‌است؟ آیا تو جه شده است که سنجش پایه مقفصود طرح تنها باید ارزش منتظره. ارزش خالص کنونی. نرخ بازده و فایده مورد انتظار طرح را بسنجد؟ آیا سنجش‌پایه‌های مقصود طرح از نظر اندازه‌گیری جنبه‌های کمی. کیفی و زمانی آیا سنجش‌پایه‌های سنجش محصول طرح از دیدگاه کمی. کیفی و زمانی قابل تأیید است؟ آیا درمرحله توضیح فعالیت‌هاء میزان منابع مورد نیاز برای تحقق فعالیت‌ها و دستیابی به میزان محصول مورد نظن مشخص شده است؟ ایا مفروضات مربوط به طرح و ریسک آنها مشخص شده است؟ آیا اطمینان حاصل شده است که شرایط و مفروضات مثبت و مهم خارج از حیطه طرح. با ریسک بالایی از نظر تحقق هدف عمرانی طرح روبرو نیست؟ چارچوب منطقی طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ ۴ ۸ ۴ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی . آیا اطمینان حاصل شده است که‌مفروضات مربوط به منابع و فعالیت‌هاء پیش شرطی را در بر نگرفته است؟ (این پیش فرض‌ها باید پیش از آغاز فعالیت. موجود باشد) آیا اطمینان حاصل شده است که محصول طرح و مفروضات مربوط به آن. شرایط لازم و کافی را برای تحقق مقصود طرح فراهم می‌آورد؟ آیا اطمینان حاصل شده است که مقصود طرح و مفروضات مربوط به آن. یکی از عوامل مورد نیاز برای تحقق پیامد طرح را فراهم می آورد؟ ایا مفروضات مربوط به هر یک از هدف‌های طرح (منابع و فعالیت‌ها - محصول‌ها - مقصود - بر تحقق هدف بلندمدت بخش با زیربخش مربوط) مشخص شده است؟ آیا مفروضات قابل نظارت است؟ آیا اطمینان حاصل است که تنها مفروضات مهم عنوان شده است؟ آیا توجه شده است که مفروضات و ریسک‌های کم اهمیت عنوان نشود؟ آیا سایر مفروضات مربوط به طرح با دقت تعریف و مشخص شده است و درجه‌بندی ریسک (بالا - قابل توجه - متوسط - کم) آنها تعیین شده است؟ ۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- -_-۷ آیا تحلیل راهبرد ((8ع51۳۵1) انجام آیا در مرحله تحلیل مشکل, مشخص شده است که کدام مشکل اصلی باید حل‌شود؟ آیا استفاده از فرصت مناسب موجود مورد توجه بوده است؟ ایا بهره‌مندی ازترکیب امکانات مختلف برای دستیابی‌به مقصود و پایداری فایده‌های حاصل از آن مورد توجه بوده است؟ آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری و جارء گزینه‌های طرح‌های بدون درآمد. با توجه به امکانات واقع‌بینانه تأمین مالی. برر شده است؟ ایا گزینهٌ بهینه طرح‌های بدون درامد از دیدگاه ثمربخشی هزینه تعیین شده است؟ آیا تعیین شده است که‌کدام راهبرد (استراتژی) مثبت‌ترین ار را برای پاسخگویی به نیازهای گروه‌های کم درآمد و سایر گروه‌های شناخته شده آسیب پذیر دارد؟ آیا معیارهای انتخاب راهبرد مورد توجه قرار گرفته است؟ اقتصاد»ء مورد : ق ار گر ف ت ۴ قتصادی مورد توجه فرار گرفته است؟ چارچوب منطقی طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس 5 2 5 ا م ۰ ۱ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی . پرسش‌های مطروحه آیا فایدهٌ طرح برای گروه‌های هدف شامل: زنان و مردان. جوانان و کهن سالان. تندرستان و از کار افتادگان و مانند آنها مورد تو حجه قرار گرفته است؟ آیا جنبه تکمیلی طرح در ارتباط با برنامه‌ها و طرح‌های در حال اجرا و یا پیش‌بینی شده. مورد توحه قرار گرفته است؟ آیا چگونگی تأمین اعتبار هزینه‌های سرمایه‌ای برای طرح‌های درآمدزا وبدون درآمد. و هزینه‌های جاری برای طرح‌های بدون درآمد. مورد توجه قرار گرفته است؟ ایا سوداوری مالی طرح‌های درامدزا مورد بررسی قرار گرفته است؟ ایا سوداوری اقتصادی طرح‌های درامدزا و طرح‌های بدون درآمد که فاید آن قابل تفویم به پول است مورد بررسی قرار گرفته است؟ 1 ۰ و ه- م [1 بدون درآمد که فایده آن غیرقابل تقویم به آیا طرح از دید گاه فنی توحیه پذیر است؟ رو ] 1 است؟ 1 1 ۵ م ابا اثتر احتماعی سس بر رسی شده است؟ آیا محدوده (50000) طرح با تو حجه به معبارهای مورد نظر تعیین شده است؟ ۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ مس فو م فهرست وارسی کلی گزارش توجیه طرح عمرانی فهرست وارسی کلی گزارش توجیه طرح براساس پرسش‌های مطروحه اصلی در فهرست وارسی تفصیلی گزارش توجیه طرح تنظیم گردیده است از این رو. پرسش‌های این فهرست. پس از وارسی فهرست وارسی تفصیلی و با استفاده به طور کلی. این فهرست مبنای بررسی گزارش طرح در سطح تصمیم‌گیران رده میانی است. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست ۲ ۱. بر ۲ ۲. بر ۱۳7 رو وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ - پرسش‌های مطروحه آیا داده‌ها. اطلاعات. آمار. ارقام مورد نیاز برای بررسی وضع گذشته و کنونی و است؟ آیا آمار و اطلاعات گرداوری شده مورد تحلیل قرار گرفته است؟ ایا وضع کنونی پاسخگویی به تقاضا یا نیاز مشخحص شده است؟ آیا مشخص شده است که از جه روش‌هایی برای براورد تقاضا در دورهٌ عمر طرح. استفاده شده است؟ آیا نیاز به محصول رایگان طرح‌های بدون در مد به‌صو رت غیر مستقیم بر و ردشده‌است؟ آیا با در نظر گرفتن بررسی‌های انجام شده. ظرفیت تولیدی طرح عمرانی به طور مشخص تعیین شده است؟ گرفته است؟ آیا طراحی‌های مقدماتی انجام گرفته است؟ آیا محدودهٌ طرح مشخص شده است؟ آیا فناوری (تکنولوژی) طرح مشخص شده است؟ ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹-- ۲ بر ۳۲۳۳۲ پرسش‌های مطروحه آیاروش وتجهیزات‌جابجایی موادومحصول, به عنوان بخش مهمی از فرایند تولید. برپایه گردش کار تولید تعیین شده است؟ آیا کارهای مهندسی ساختمانی بررسی و تعیین شده است؟ آیا مشخصات مواد اولیه و منابع مورد نیاز طرح تعیین شده است؟ آیا برنامه تدارک مواد اولیه و سایر منابع مورد نیاز تدوین شده است؟ آیا شمار نیروی انسانی مورد نیاز تعیین شده است؟ آیا تمام ؟ گزینه‌های فنی مورد نیاز تعیین شده است؟ آوردها و تحلیل مالی طرح آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری برپایه بررسی فنی و گزینه‌های‌مختلف برآورد شده است؟ آیا برنامه فروش محصول (کالا یا خدمت) طرح تنظیم و تعیین شده است؟ آیاهزینه‌های‌بهره برداری‌ونگهداری‌طرح‌های عمرانی‌ در آمدزا به‌تفکیک هریک‌از سال‌های دورهٌ بررسی. برآورد و تعیین شده است؟ بدون درآمد. برپایه هدف‌های مقداری کلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ ۱۰۳ ۲ ۳ ۱۱ ۲ ۴. بر ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ایا صورت سود و زیان و ترازنامه طرح درآمدزا. به تفکیک سال و برای دور بررسی برآورد و پیش‌بینی شده است؟ آیا سوداوری مالی طرح درآمدزا برپایه محاسبات تنزیلی گردش خالص نقدی آن محاسبه و تعیین شده است؟ ایا حداقل هزینه‌های مالی طرح بدون درامد. برپایه محاسبات تنزیلی انجام پذیرفته است؟ آیا طرح درآمدزای عمرانی مورد تحلیل حساسیت قرار گرفته است؟ آیا ریسک و بی‌اطمینانی نسبت‌به برآوردها. مورد تحلیل قرار گرفته است؟ آیا برای طرح عمرانی درآمدزاء برنامه‌ریزی مالی انجام پذیرفته است؟ ایا برای طرح عمرانی بدون درآمد برنامه‌ریزی مالی انجام پذیرفته است؟ آیا اثر مالی طرح اعمرانی بر بودجه کل کشور مورد بررسی قرار گرفته است؟ آوردها و تحلیل اقتصادی طرح آیا دلیل اجرای طرح تعیین و تحلیل شده است؟ آیا گزینه‌های طرح تعیین و تحلیل شده است؟ آیا مبانی مربوط به تحلیل اقتصادی مشخص شده است؟ ۳۲ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ پرسش‌های مطروحه آیا هزینه‌های اقتصادی طرح برآورد و تعیین شده است؟ آیا فایده‌های طرح شناسایی وارزش گذاری شده است ت ؟ آیا اثرهای زیست محیطی و اجتماعی طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا طرح عمرانی درآمدزا مورد تحلیل اقتصادی قرار گرفته است؟ آیا طرح عمرانی بدون درآمد مورد تحلیل اقتصادی قرار گرفته است؟ آیافایدهخالص ‏ اقتصادی‌طرح‌عمرانی‌درآمدزا مورد تحلیل حساسیت قرار گرفته است؟ آیا ریسک‌وبی‌اطمینانی‌نسبت به برآوردهای اقتصادی مورد تحلیل قرار گرفته است؟ آیا نهاد یا اجرایی سازمان اجرایی از دیدگاه سازمانی پایدار است؟ آیا چگونگی توزیع اثرهای طرح و پیامد آن بر فقرزدایی تحلیل شده است؟ آیا ملازمه‌های سیاستی طرح مشخص شده است؟ آیا درباره کل طرح. اظهارنظر نهایی انجام پذیرفته است؟ ررسی زیست محیطی و اجتماعی طرح ایا هدف‌ها و ویژگی‌های طرح تشریح شده است؟ ایااندازه و مفیاس طرح تشریح شده است؟ ی کلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست ۵۲ ۶ ۲ ۵. ۷ ۲ ۵ ۱۰ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ - پرسش‌های مطروحه ایا فرایندهای تولید و منابع مورد استفاده تشریح شده است؟ ایا بازمانده‌ها و بیرون ریزهای طرح تشریح شده است؟ آیا ریسک رویدادهای مخاطره آمیز طرح تشریح شده است؟ آیا گزینه‌های طرح مشخص شده است؟ آیا نمای محیط طرح تشریح شده است؟ آیا چگونگی گردآوری اطلاعات و داده‌ها و روش‌های پژوهش مشخص شده است؟ آیا محدوده پیامدهای طرح تعیین شده است؟ ایا پیامدهای مستقیم طرح پیش بینی شده است؟ یا پیامدهای ثانوی. موقت. کوتاه مدت. طرح براورد شده است؟ آیا اثر پیامدهای طرح بر تندرستی انسان و مسائل توسعه پایدار. پیش بینی شده است؟ ایا شیوه‌های ارزشیابی پیامدها تشریح شده است؟ شده است؟ آیا چکیده غیرفنی گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح ارائه شده است؟ ۹2 -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ > 7۲ فیت گزارش توجیه فنی. مالی. اقتصادی, ز آیا اطلاعات فنی. مالی. اقتصادی. زیست محیطی و اجتماعی طرح در ایک یا چند سند مشخص موجود است؟ آیاسندهابه تر تیب‌منطقی. ‏ سازمان‌یافته‌است‌و ساختار هر سندبه تر تیبی است که خواننده‌بتواند به‌آسانی به اطلاعات مربوط دسترسی یابد؟ آیا در آغاز هر سند. فهرست مطالب آن مشخص شده است؟ آیا روش مورد عمل به خوبی توضیح داده شده است؟ آیا شیوهٌ ارائه گزارش جامع ولی مختصر است و از ارائه داده‌ها و اطلاعات غیرمربوط. پرهیز شده است؟ آیا در ارائه گزارش از جدول‌ها. نمودارها. شکل‌ها.نقشه‌ها.عکس هاوسایرابزار ‏ ترسیمی به‌شیوه‌ای موْنُرومطلوب استفاده شده است؟ ایا برای ارائه گزارش از پیوست‌ها و افزوده‌ها. به منظور در دسترس قرار دادن اطلاعات و داده‌های تفصیلی که برای درک متن اصلی گزارش نقش اساسی ندارد. به صورت موْثری استفاده شده است؟ آیا تمام تحلیل‌ها و نتیجه‌گیری‌ها. به اندازه لازم و کافی. با داده‌ها و اطلاعات ضروری ی کلی گزارش نو جیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی سس ۲۱1 مصداق | تأیید ۲ تأیید شماره پرسش‌های مطروحه ندارد | می‌شود | نمی‌شود کاستی آن چیست؟ ۲ ۶ ۹اآیا منابع داده‌ها و اطلاعات به طور مناسب مشخص شده است؟ ۲ ایا اصطلاحات مورد استفاده در متن گزارش همواره یک معنی را می‌رساند؟ ۲ ایا گزارش به صورتی تنظیم شده است که متن‌به‌صورت‌یک ‏ سندمشخص‌مورد استفاده قرار گیرد و با تعیین مرجع. خواننده به آسانی بتواند به اسناد مربوط مراجعه کند؟ ۲ ]ایا گزارش در حد مقدور. منصفانه. بیطرفانه -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ هس سوم فهرست وارسی تفصیلی گزارش توجیه طرح عمرانی فهرست وارسی تفصیلی. فهرست وارسی پایه برای بررسی گزارش توجیه طرح است. با استفاده از این فهرست. کارشناس یا کارشناسان بررسی کننده می‌توانند به ترتیب نسبت به پرسش‌های مطروحه در فهرست اظهارنظر کنند و در انتهای فهرست. نظر نهایی خود را در مورد طرح اعلام نمایند. پرسش‌های مطروحه در این فهرست. به شرح زیر پاسخ داده می‌شود: مصداق ندارد. هرگاه سوْال مطروحه شامل طرح مورد نظر نیست. تأیید می‌شود. هرگاه پاسخ مثبت است. تأیید نمی‌شود. هرگاه پاسخ منفی است. و در صورت منفی بودن پاسخ. نقص آن به روشنی در ستون کاستی آن چیست بیان شود. به طور کلی. این فهرست مبنای بررسی گزارش طرح در سطح کارشناسی است. ۳۷ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست 0 ۱ م ۰ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ - برای‌بررسی وضع گذشته و کنونی وپیش بینی تقاضا یا نیاز آینده مشخص شده است؟ آیا مشخص‌شده است برای گردآوری داده‌هاء اطلاعات. آمار, و ارقام‌از چه روشی استفاده می‌شود؟ ایا مشخص شده از کدام منابع اطلاعاتی استفاده شده است؟ آیا تحقیق خاصی انجام گرفته است؟ آیا مشخص شده است که از تحقیق مورد نظر چه‌فایده‌ای عایدمی‌شود؟ آیا سنجش‌پایه‌های کلی اقتصادی موْثر بر تفاضای محصول از قبیل سنجش‌پایه‌های زیر گرداوری شده است؟ - میزان و رشد تولید ناخالص داخلی - میزان درامد ملی میزان درامد سرانه - میزان درآامد خانوار برحسب گروه‌بندی درآمد خانوارها . میانگین دستمزد - جمعیت و نرخ رشد آن - موازنه بخش‌های صنعت. کشاورزی. خدمات بازرگانی - ساختار نیروی کار ۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- میزان درامد ملی - میزان خرده فروشی میزان عمده فروشی - موازنه بازرگانی - موازنه پرداخت‌ها - ساخت و ساز مسکن آیا اطلاعات لازم درباره سیاست‌ها. روش‌ها و مقررات مربوط به محصول مورد نظر. مانند موارد زیر گردآوری شده است؟ - محدودیت واردات - حقوق‌وعوارض گمرکی و سودبازرگانی - پارانه و مشوف‌ها - سهمیه‌بندی - محدودیت اعتبارات پانکی - مقررات ارزی ایا اطلاعات مربوط به مقدار و ارزش وارداتی محصول مورد نظر برای چند سال گذشته گردآوری شده است؟ ایا اطلاعات مربوط به تولید و واردات محصول جانشین یا کم و بیش جانشین محصول مورد نظر. برای چند سال گذشته گرداوری شده است؟ آیا گروه مصرف کنندگان از دیدگاه درامد. شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس. ۳۲ ۴۲ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا آمار و اطلاعات چند سال گذشته مربوط به منابع کلیدی مورد نیاز که جنبه تکمیلی محصول مورد نظر را دارند گردآوری شده است؟ یا آمار و اطلاعات گردآوری شده مورد تحلیل قرار گرفته است؟ آیا بررسی شده‌است که مصرف محصول در گذشته با نوسان غیرعادی روبرو بوده است؟ آیا عوامل ایجاد این نوسان‌های غیرعادی در مصرف شناسایی شده است؟ ایا بررسی شده است که عوامل تازه‌ای می‌تواند موجبات تغییر مصرف را فراهم آورد؟ شده است؟ آیا کشش درآمدی تقاضای محصول مشخص شده است؟ آیا بررسی شده است که مصرف کنندگان نسبت به قیمت حساسیت دارند؟ آیا چرخه عمر محصول مشخص شده است؟ ایا بررسی شده است که عمر محصول بر قیمت گذاری آن اثرگذار است؟ آیا وضع کنونی پاسخگویی به تقاضا یا نیاز مشخص شده است؟ ۳۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱ پرسش‌های مطروحه تولید آنها مشخص شده است؟ مشخص شده است؟ ایا درباره برنامه افزایش ظرفیت واحدهای مو جود تولید کننده محصول مورد نظر در آیا مشخص شده است که چه میزان از تقاضا یا نیاز با واردات تأمین می‌شود؟ آیا بررسی شده است که مصرف کنندگان نسبت به قیمت حساسیت دارند؟ آیامشخص شده است که از جه‌روش‌هایی (تعیین روند. استفاده از ضریب‌های فنی. مقایسه‌های بین‌المللی. امکان صادرات با حانشین واردات. اقتصادسنحی. بررسی بودجه خانوار) برای برآورد تقاضا در دوره عمر طرح. استفاده شده است؟ آیا دلیل استفاده نکردن از سایر روش‌های برآورد تقاضا یا نیاز بیان شده است؟ آیاتقاضای‌ارضانشده‌آینده‌آن قدر خواهد بود که ایجاد ظرفیت اضافی را قابل قبول کند؟ آیانیاز به محصول رایگان طرح‌های بدون درآمد به صورت غیرمستفیم برآورد شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست 2 1 م ۰ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ < پرسش‌های مطروحه آیا در مورد برآورد و تعیین نیاز به محصول رایگان طرح‌های بدون درآمد. از هدف‌های کمی زیربخش یا بخش مربوط در برنامه عمرانی پنجساله استفاده شده است؟ آیا در مورد نیاز به بهبود کیفیت محصول رایگان طرح‌های بدون درآمد. از هدف‌های یی تعیین شده در زیربخش یا بخش‌های مربوط در برنامه عمرانی ۵ ساله استفاده شده است؟ آیانیاز به محصول‌رایگان‌طرح‌های‌بدون‌درآمد برپایه‌مقایسه‌های‌بین‌المللی تعیین شده است؟ آیا نیاز به محصول رایگان طرح‌های بدون درآمد برپایه مقایسه مناطق مختلف کشور آیا نیاز به محصول رایگان طرح‌های بدون درامد برپایه صرفه جویی‌هزینه‌های اقتصادی و اجتماعی تعیین شده است؟ آیا با در نظر گرفتن بررسی‌های انجام شده. ظرفیت تولیدی طرح عمرانی به طور مشخص تعبین شده است؟ سم ۳ کاستی آن چیست؟ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ ۵ پرسش‌های مطروحه آیا با توجه به میزان تقاضاء گزینه‌های مختلف ظرفیت. موردبررسی قرار گرفته است؟ آیا ظرفیت عملی برپایه برنامه تولید تعیین شده است؟ آیا برای تعیین ظرفیت عملی. چگونگی تأمین منابع مورد نیاز مورد توجه فرار گرفته است؟ ایا افزون بر کل ظرفیت واحد تولیدی. ظرفیت بخش‌های عمده و اصلی آن نیز تعیین شده است؟ آیا ظرفیت برپایه ملاحظات مربوط به حداقل ظرفیت قابل توجیه از نظر مالی و اقتصادی تعیین شده است؟ ابا منطقه احداث طرح مورد بررسی قرار ایا اطلاعات و داده‌های اساسی مورد نیاز و شرایط لازم منطقه برای احداث طرح به 1 تفصیل تشریح شده است؟ یامناطق مناسب محتمل, تعیین شده‌وبه‌روی نقشه با مقیاس مناسب مشخص شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس. ۳ ۸ ۳۳ ۳ ۸ ۴ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی توضیح داده شده است؟ آیا دلیل انتخاب منطقه برگزیده شده بیان شده است؟ آیا در انتخاب منطقه. سیاست دولت در این زمینه مورد توجه بوده است؟ آیا معطوف بودن طرح به بازار محصول و یا برعکس به منابع مورد نیاز. در انتخاب منطقه موْتر بوده است؟ همچون تسهیلات زیربنایی. امکانات‌اجتماعی و اقتصادی مورد توجه بوده است؟ آیا مکان احداث طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا اطلاعات و داده‌های اساسی مورد نیاز و نیز شرایط لازم مکان احداث طرح مشخص شده است؟ آیا مکان‌های مناسب برای طرح تعیین شده و به روی نقشه با مقیاس مناسب نشان داده شده است؟ آیا دلیل انتخاب مکان مورد نظر توضیح داده شده است؟ آیا موقعیت جغرافیایی مکان بهینه برگزیده شده ارانه شده است؟ است؟ ۳۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ن-_- ایا با استفاده از نقشه با مقیاس مناسب. موارد زیر بر روی نقشه مشخص شده است؟ - مکان دقیق - محدودهٌ طرح - همسایه‌ها - خحطوط تراز -راه و سایر امکانات رفت و امد - موانع و ساختمان‌های موجود آیا حقوق عبور و مرور و ارتفاق مشخص شده است؟ آیا آماده سازی و عمران زمین مورد نظر برای احداث طرح. بررسی شده است؟ آیا ویژگی‌ها و شرایط لازم زمین برای احداث طرح. مورد توجه قرار گرفته است؟ آیا اثرهای طرح بر امکانات زیربنایی(توسعه شبکه ارتباطی رفت و امد گسترش خدمات مربوط به آب. برق, تلفن, گاز) بررسی شده است؟ آیا اثر طرح بر محیط زیست مورد بررسی آیا اثرهای اجتماعی طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا اطلاعات و داده‌های لازم برای طراحی‌های مقدماتی مشخص شده است؟ ایا مبانی و الزامات طراحی برای طراحی مقدماتی مشخص شده است؟ بلی گزارش توجیه طرح عمرانی کاستی آن چیست؟ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست ۳۳ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ - طرح.» تهیه و تشریح شده است؟ آیا گزینه بهینه به تفصیل تشریح و در نقشه نشان داده شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای تعیین محدوده طرح مشخص شده است؟ آیا گزینهُ بهینه محدوده طرح برگزیده و به آیا با استفاده از نقشه‌های فنی که نشان دهنده طراحی فیزیکی طرح است. محدودهٌ طرح و اجزای تشکیل دهنده آن نشان داده شده است؟ یا فناوری (تکنولوژی) طرح مشخص شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای تعبین فناوری مشخص شده است؟ آیا گزینه‌های مختلف فناوری موجود برحسب نوع و منبع تحصیل آن تعیین شده است؟ آیا چگونگی گزینش فناوری بهینه تشریح شده است؟ ۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ پرسش‌های مطروحه ایا گزینش با توجه به موارد زیر انجام گرفته است؟ د فناه وی ۱ گ ر سر ماد طُلب. فدیمی یا جدید بودن و با منابع عر ضه کننده فناوری - شیوهٌ به دست آوردن فناوری (حق امتیاز. خرید. مشارکت) - هزینهٌ مالی و اقتصادی فناوری داده شده است؟ آیا ماشین‌آلات و تجهیزات مورد نیاز مشخص شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای گزینش ماشین‌آلات و تجهیزات تعیین شده است؟ آیا گزینه‌های مختلف ماشین‌آلات و ایا کیفیت کار ماشین آلات و تجهیزات مورد نیاز مشخص شده است؟ برای استفاده از ماشین آلات بررسی و تعیین ایا آسانی و راحتی کار با ماشین‌آلات و یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ < آیا وجود تخصص و قطعات لازم برای تعمیر ماشین‌آلات وتجهیزات در نظر گرفته شده است؟ آیا مواد مورد نیاز ماشین‌آلات و تجهیزات تعیین شده است؟ آیا مسأله نصب ماشین‌آلات و تجهیزات آیا مسأله آب. برق. گاز. هوا و این گونه نیازهای ماشین‌آلات و تجهیزات مورد توجه قرار گرفته است؟ آیا عمر ماشین‌آلات و تجهیزات و ارزش اسقاط آن مورد توجه قرار گرفته است؟ آیا خطر (ریسک) منسوخ شدن استفاده از ماشین‌آلات و تجهیزات مورد توجه قرار گرفته است؟ آیا عوارض جانبی نامطبوع او زیان‌آور ماشین‌الات و تجهیزات مورد توجه قرار گرفته است؟ آیا برای انتخاب نوع ماشین‌آلات و توجه قرار گرفته است؟ آیا مشخصات ماشین آلات و تجهیزات بهینه تعیین شده است؟ آیا دلیل‌های گزینش ماشین‌آلات و تجهیزات بیان شده است؟ ۳۸ 7777777777777۳۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ ۵۷ ۶۷ برسش‌های مطروحه آیا روش و تجهیزات جابجایی مواد و محصول. به عنوان بخش مهمی از فرایند تولید. برپایه گردش کار تولید تعیین شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای ایا گزینه‌های تجهیزات جابجایی مشخص شده است؟ شده است؟ آیا تجهیزاتی در نظر گرفته شده است که در جریان حمل به مواد یا قطعات یا محصول صلمه نرند؟ آیا تجهیزاتی در نظر گرفته شده است که منجر به صرفه‌جویی در استفاده از فضا و نیز تخلیه و بارگیری شود؟ آیا کوشش شده است از تجهیزاتی استفاده شود که در حد امکان نیازی به مکان ثابتی برای آن نباشد؟ آیا توجه شده است که باید از تجهیزات مطمئن و بدون خطر استفاده شود؟ آیا امکان استفاده از قوهٌ ثقل برای جابجایی گزارش ن توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۷ ۱۳ ۷۷ ۱۴ ۷ ۱۵ ۷ ۱۶ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی .. آیا توجه شده است که در صورت طولانی بودن زمان بارگیری و تخلیه. از وسیله‌ای استفاده شود که قسمت محرکه آن از قسمت بارگیری قابل جدا شدن باشد؟ ایا به منظور انعطاف پذیری و پاسخگویی به تغییر احتمالی میزان تولید. توجه شده است که از تجهیزاتی استفاده شود که سرعت عمل آن بر حسب مورد. تغییرپذیر باشد؟ آیا توجه شده است که در حد امکان به جای استفاده از تجهیزات با طراحی ویژه. از تجهیزات عمومی و استاندارد استفاده شود؟ ایا پیش‌بینی لازم برای مقابله با خرابی احتمالی وسیله جابجایی انجام پذیرفته و جایگزینی در نظر گرفته شده است؟ ایا پیش از گزینش نوع وسیله. تمام ویژگی‌ها و مسایل مربوط به عمل جابجایی. مورد بررسی قرار گرفته است؟ ایا پیش‌بینی لازم انجام گرفته است. که هیچگاه بیش از ظرفیت مجاز. از تجهیزات آیا به اصل زیاده‌روی نکردن در عمل مکانیزه شدن عمل جابجایی. توجه شده است؟ آیا به اصل انعطاف پذیری تجهیزات جابجایی توجه شده است تا درصورت لزوم. بتوان در موارد دیگر از آن استفاده کرد؟ ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱ - ۷ ۱۹ ار ایا به اب ن موضوع توجه شده است که در صورت نیاز» بتوان با افزودن ضمایم و را افزایش داد؟ آیا در انتخاب تجهیزات به این اصل توجه شده است که تجهیزات برپایه کل هزینه آنها (قیمت خرید + هزینهٌ نگهداری + هزینه بهره‌برداری)» با یکدیگر مقایسه شوند؟ آیا توجه شده است که نسبت هزینه تجهیزات به میزان مواد یا محصول جابجا شده به حداقل ممکن کاهش یابد؟ آیا دلیل انتخاب تجهیزات ت تشریح شده است آیا کارهای مهندسی ساختمانی بررسی و تعیین شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای بررسی گزینه‌های انواع ساختمان‌های متفاوت مورد نیاز تهیه شده است؟ آیا کارهای ساختمانی و انواع گزینه‌های ا م شخحص شده است؟ ۱ ۰ ۰ ۰ پذیرفته است؟ آیا کیفیت مصالح ساختمانی‌و امکان دسترسی به آن و نیز تجهیزات و تأسیسات مورد نیاز آمور ساختمانی و نیروی 1 ی سا اً سا کان تعین. و مشخص شله است؟ ر خر ب گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۶۸ ۸ ۷ ۸ ۸ ۸ ۹ ۹ ۴ ۹ ۵ آیا چگونگی گزینش بهینه از میان گزینه‌های مختلف نن تشریح شده است ست؟ آیا گزینه بهینه انتخاب شده است آیا دلیل‌های انتخاب بیان شده است ایا شمار ساختمان‌ها برحسب نوع و آیا مشخصات مواد اولیه و منابع مورد نیاز طرح تعیین شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های ضروری‌برای گزینش مواد اولیه وسایر منابع مورد نیاز مشخص شده است؟ آیا منابع مورد نیاز برحسب مواد خام. کالای واسطه. قطعات ساخته شده. مواد کمک ملزومات. آب و برق و سوخت و گاز و تلفن. گروه‌بندی شده است؟ آیا فهرست تمام مواد و منابع مورد نیاز ارائه شده و گزینه‌هاه ی مختلف آنها مشخص شده است؟ ایا مواد و منابع مورد نیاز از میان گزینه‌های مطروحه انتخاب شده است؟ آیا دلیل انتخاب این مواد و منابع بیان شده است؟ آیا اطلاعات لازم درباره مشخصات کیفی منابع برگز زیده ارائه شده است؟ آیا اطلاعات لازم دربارهٌ مقادیر مورد نیاز در دورهٌ بهره‌برداری داده شده است؟ ۲ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۳ ۴۱ پرسش‌های مطروحه آیاقابلیت دسترسی برحسب جدول زمانبندی, مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا برنامه تدارک مواد اولیه و سایر منابع مورد نیاز تدوین شده است؟ آیا اطلاعات و داده‌های مورد نیاز برای تدوین برنامه تدارک. مشخص شده است؟ آیا برای تنظیم برنامه تدارک مواد. به برنامه تولید توجه شده است؟ یا به دسترس بودن یا نبودن مواد و سایر آیا برای تنظیم برنامه تدارک مواد. مشخصات مواد و سایر منابع در نظر گرفته شده است؟ آیا برای تنظیم برنامه تدارک. نوع فناوری. و ماشین‌آلات و تجهیزات در نظر گرفته شده است؟ آیا برای تنظیم برنامه تدارک. ضایعات حاصل از حمل و نقل. تخلیه و بارگیری. و انبار در نظر گرفته شده است؟ آیا چگونگی گزینش برنامه بهینه تدارک مواد اولیه و سایر منابع, تشریح شده است؟ یا دلیل‌های انتخاب برنامه بهینه تدارک مواد اولیه و سایر منابع. بیان شده است؟ آیا شمار نیروی انسانی مورد نیاز تعیین شده است؟ گزارش ن توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا شمار کارگران مورد نیاز جداگانه تعیین شده است؟ یا اطلاعات و داده‌های لازم برای برآورد شمار کار5 د نیاز تعیین شده است؟ یا ی مختلف به شیوهْ خدمت گرفتن کار گران. برپایه ملاحظات‌زیر تدوین شده است؟ - نمودار سازمانی مقدماتی. - راهبردها و هدف‌های برای اداره - مهارت‌ها و کار آموختگی نیروی کار - امکانات دستیابی به نیروی کار داخلی / خارجی. آیا دلیل انتخاب گزینهٌ مورد نظر بیان شده است» آیا گزینه انتخاب شده به تفصیل و به تفکیک کارگران مورد نیاز بخش‌های مختلف (تولید. ن نشان داده شده است؟ شده است؟ ایا اطلاعات و داده‌های لازم برای براورد شمار کارمندان مورد نیاز بر حخسب تحصیلات و تخصصم مشخحص شده است یا گزینه‌های مختلف شُیوهٌ به خحدمت گرفتن کارمندان برپایه ملاحظات زیر تدوین شده است؟ - نمودار سازمانی مقدماتی - راهبردها و هدف‌های در نظر گرفته شده برای اداره ط > ی - لا ۰ ۴ رل مهارت‌های لازم و میزان کاراموختکگی کارمندان. س اه ۰ ۹ , ۰ آیا دلیل انتخاب گزینه مورد نظر بیان شده است؟ سس : ۶ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۵ آیا گزینه انتخاب شده به تفصیل و به تفکیک کارمندان مورد نیاز بخش‌های مختلف (تولید. آزمایشگاه. اداری و ..) تشریح شده و نمودار سازمانی آن نشان داده شده است؟ آیا تمام گزینه‌های فنی مورد بررسی قرار آیا از میان گزینه‌های فنی طرح. ۲ یا ۳ گزینه برای بررسی بیشتر تا مرحله نهایی انتخاب طرح. مشخص و تعیین شده است؟ آیا گزینه ادامه‌وضع موجود. به عنوان گزینه پایه. بررسی و مشخص شده است؟ آیا دلیل مردود شناخته شدن سایر گزینه‌های مطر و حه توضیح داده شده است؟ پلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی .. ۳ ۳ بر آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری برپایه بررسی فنی و گزینه‌های مختلف برآورده شده است؟ آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری به تفکیک زیر برآورد شده است؟ - هزینه مطالعات اولیه. - هزینه تحقیق و آزمایش. - هزینه زمین. - هزینهٌ ماشین‌آلات و تجهیزات. - هزین ساختمان‌ها و تأسیسات پشتیبان. - هزین سازماندهی و حی‌امتیاز و موردهای مشابه. - هزینه تأسیسات مقدماتی دور اجرای طرح - سرمایه در گردش (برای طرح‌هایی که درآمدزا هستند). آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری زیر در برآوردها - تعمیرات اساسی. - جایگزینی ماشین‌آلات و تجهیزات. ایا هزینه‌های سرمایه‌گذاری اضافی حاصل از بررسی‌های زیست محیطی در برآوردها منظور شده است؟ آیا هزینه‌های سرمایه‌گذاری اضافی حاصل از ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۷ پرسش‌های مطروحه ایا براورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری برپایه قیمت ثابت زمان بررسی انجام پذیرفته است؟ ایا هزینه حقوق و عوارض کمرکی و سود بازرگانی اقلام سرمایه‌ای وارداتی به تفکیک نشان داده شده است؟ ایا برآورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری به تفکیک ارزی و ریالی انجام گرفته است؟ ایا برای براورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری از اطلاعات طرح‌های مشابه پیشین استفاده شده است؟ ایا برای براورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری از سازندگان مربوط پرسس شده است؟ ایا برای براورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری از نظر کارشناسان فنی استفاده شده است؟ ایا برای براورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری از نظر پیمانکاران استفاده شده است؟ ایا برنامه زمانی انجام سرمایه گذاری به ترتیب سال‌های مربوط تدوین و تعیین شده است؟ آیا جدول خلاصه هزینه‌های سرمایه‌گذاری برحسب زمان‌بندی اجرای طرح و به تفکیک اقلام عمدهٌ سرمایه‌گذاری تدوین شده است؟ آیا برنامه فروش محصول (کالا یا خدمت) طرح تنظیم و تعیین شده است؟ گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۰ ی ۱ م : پرسش‌های مطروحه ۰ ۰ ا ۰ درامدزاء با توجه به میزان تقاضای پیش‌بینی شده. به تفکیک هر یک از سال‌های دوره بررسی تعیین شده است؟ آ اً م 1 ۰ ِ ۱ ص ۹ است؟ آیا عوامل موْثر بر فروش هر ایک از انواع مختلف آیا روش پیش‌بینی فروش هر یک از محصولات. برپایه روش به کار رفته در بررسی تقاضا (جدول ۲) است؟ آیا قیمت محصول براساس قیمت ثابت زمان بررسی. در نظر گرفته شده است؟ آیا در موردی که قیمت دیگری برای محصول در نظر گرفته شده است. دلیل آن توصیح داده شده است؟ ایا با توجه به روند تاریخی قیمت محصول. دلایل ارائه شده یذ پر فتن است؟ آیا میزان فروش برحسب مقدار و مبلف برای هر یک یا میزال شروس بر بلع» بر را از سال‌های دورهٌ بررسی برآورد و تعیین شده است؟ آیا میزان و مبلخ فروش به «داخلی» و «صادراتی» آیا فروش داخلی به دو سر فصل «داخلی» و «داخلی جانشین واردات» تفکیک شده است؟ ابا ارزش اسقاط دارایی‌ها در سال اخر دوره بررسی: پیش‌بینی و تعیین شده است؟ آیا ارزش اسقاط ماشین‌آلات و تجهیزات برآورد شده و به عنوان بازیافت در درآمد سال آخر دورهٌ بررسی منظور شده است؟ ۸ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۹ ۳۳ ۳۳ برسش‌های مطروحه آیا ارزش زمین در آخر دوره برآورد و به عنوان بازیافت در درآمد سال آخر دوره بررسی منظور شده است؟ آیا ارزش ساختمان‌ها در آخر دوره برآاورد و به عنوان بازیافت. در درآمد سال آخر دوره بررسی منظور شده است؟ آیا سرمایه در گردش مورد استفاد» در سال اخر دورهٌ بررسی به عنوان بازیافت در درآمد همان سال منظور شده است؟ آیا جدول خلاصه درآامدهای طرح. به تفکیک سال برای تمام دوره بررسی تدوین 1 ۰ ۰ 7۰ ایا هزینه‌های بهره‌برداری و نگهداری طرح‌های عمرانی درامدزا به تفکیک هر ایا هزینه تولید برپایه برنامه تولید و فروش ما مر ما ی هر یک از محصول‌های طرح براورد و تعیین شده است؟ ایا هزینه تولید محصول برپایه نیروی کار مواد و هزینه عمومی. براورد و تعیین شده است؟ ایا هزینه تولید برپایه برنامه تولید و فروش ما مر ما ی هر یک از محصول‌های طرح براورد و تعیین آیا برای تعیین مقدار مواد اولیه مورد نیاز برای تولید یک واحد مشخص می‌گردد. استفاده شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی . آیا برای تعبین قیمت مواد اولیه مورد استفاده در دورهٌ مورد بررسی. از قیمت ثابت زمان بررسی استفاده شده است؟ آیا در مواردی که قیمت دیگری برای مواد اولیه در آیا با توجه به روند تاریخی و عوامل موْثر بر قیمت مواد اولیه. دلیل ارائه شده پذیرفتنی است؟ آیا فرض‌های مربوط به تغییر نسبی قیمت مواد اولیه مورد نظر نسبت به سایر قیمت‌هاء ارائه و تشریح شده است؟ آیا جدول خلاصه‌ای از برآورد هزینه مواد اولیه برپایه برنامه تولید. مقدار مواد اولیه مورد نیازء قیمت واحد مواد و به تفکیک سال‌های دورهٌ بررسی تنظیم شده است؟ آیا هزینهٌ نیروی کار مورد نیاز برپایه بررسی‌های فنی و به تفکیک کار گر و کارمند برآورد شده است؟ آیا هزینهٌ نیروی کار با توجه به حقوق و دستمزد مورد عمل در کشور برآورد شده است؟ آیا موارد زیر در برآورد هزینهٌ نیروی کار مورد توجه قرار گرفته است؟ - الزام‌های ناشی از قانون کار - الزام‌های ناشی از قوانین استخدامی کشور. - دستمزد ایام تعطیل, - اضافه کاری. - کار شبانه. آیا در مورد کارکنان احتمالی خارجی. موارد زیر مورد توجه قرار گرفته است؟ - طول مدت خدمت. - نوع ارزن - هزینهٌ ارزی. - هزینهٌ ریالی. ۵۰ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۱ پرسش‌های مطروحه آیا هزینه‌های بالاسری با توجه به عوامل زیر تعیین شده است؟ - هزینه حقوق و دستمزد. - هزینهٌ استهلاک. - هزینهٌ تعمیر و نگهداری, - هزین سوخت و آب و برق. ایا هزین توزیع و فروش برپایه عوامل زیر برآورد شده است ت - هزینه حقوق و دستمرد. - هزینه تلفن. فاکس. پست. - هزینه حق‌العمل, آیا هزینه عمومی و اداری برپایه عوامل زیر برآورد شده است؟ - هزینه مأموریت و سفر. - هزینهٌ استهلاک. - هزینهٌ اجاره. - هزین آب. برق. سوخت. - هزینهٌ تلفن. فاکس. پست. هزینه (بهره) وام‌های دریافتی. یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس م 2 م 1 م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ایا جدول خلاصه هزینه‌های بهره‌برداری و سال. برای تمام دوره بررسی تدوین شده است؟ آیا هزین عرضه محصول طرح عمرانی ایا هزینه‌های عملیاتی طرح‌های عمرانی بدون درآمد. به تفکیک هر یک از سال‌های دور بررسی. برآورد و تعیین شده است؟ یا هزینه‌های نیروی‌کار مورد نیاز برپایه بررسی‌های و به تفکیک کار گر و کار رمند د براو ورد د شده است؟ ایا هزینه نیروی کار با توجه به حقوف و د 0 ر کشور برآورد د شده است زیر در برآورد هزینه نیروی‌کار مورد توجه قرار گرفته‌است؟ - الزام‌های ناشی از قانون کار - الزام‌های ناشی از قوانین است دامی کشور. - دستمزد ایام تعطیل, رز 2 - اضافه کاری - کار شبانه. ایا هزینه‌های ی‌عمومی بر پایه موار دز بربر آوردشده است؟ - هزینهٌ سفر و ماموریت. سا ای اس ره 0 - هر بنه 4 حذمات را ردادی. . ۰ - هزینه سو سس و ات و برف. ۲ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۳ آیا هزینهٌ سایر منابع مورد نیاز برپایه موارد زیر برآورد و تعیین شده است؟ - هزینهٌ مواد اولیه. - هزینهٌ قطعات. - هزینهٌ منزومات. آیا هزینه نگهداری و تعمیرات برپایه عوامل زیر براورد و تعیین شده است؟ - هزینهٌ نیروی کار مورد نیاز. - هزینهٌ مواد مورد نیاز. - هزینهٌ خدمات قراردادی. آیا جدول خلاصه هزینه‌های طرح عمرانی بدون درآمد به تفکیک سال. برای تمام دوره بررسی. تدوین شده است؟ آیا صورت سود و زیان و ترازنامه طرح درآامدزاء به تفکیک سال و برای دوره بررسی. برآورد و پیش بینی شده است؟ آیا نسبت‌های مهم مالی زیر محاسبه و تحلیل شده است؟ - دارایی جاری به بدهی جاری. - دارایی ثابت به ارزش ویژه. - آرزش ویژه به کل دارایی - مجموع بدهی به ارزش ویژه. - فروش به اآرزش ویژه. - سود به فروش. - سود به کل دارایی. آیاباتوجه‌به تحلیل‌های انجام شده. طرح توان با پرداخت وام‌های در یافتی راخواهدداشت؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس م 2 م 1 م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ... پرسش‌های مطروحه آیا سودآوری مالی طرح درآمدزا برپایه محاسبه و تعیین شده است؟ آیا سال پایه محاسبات. سال آغاز اجرای طرح در نظر گرفته شده است؟ ایا دوره بررسی برپایه عمر فنی و کارایی مالی عمده‌ترین دارایی‌ها و حداکثر به مذت ۳۰ سال تعیین شده است؟ استفاده شده است؟ آیا اطمینان حاصل شده است که هزینهٌ منظور نشده است؟ یا اطمینان حاصل شده است که داد و ستدهای مالی (دریافت و بازپرداخت وام و بهره). در صورت گردش نفدی وارد نشده است؟ و ۰ ۰ آً تعیین شده است؟ آیا درخ باز ده مالی طرح محاسبه و تعیین شده است؟ ایا نرخ‌بازد مالی طرح, از دیگر گزینه‌های مورد ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵- ۷ ۱ ار آیا حداقل هزینه‌های مالی طرح بدون درآمد. برپایه محاسبات تنزیلی انجام آیا از نرخ تعیین شده از سوی دستگاه برنامه‌ریزی کشور. برای محاسبات تنزیلی استفاده شده است؟ آیا برای مقایسه گزینه‌هاء. از روش «ارزش معادل سالانه» استفاده شده است؟ ایا گزینه دارای حداقل هزینهٌ مالی. در مقایسه با هزینه مالی سایر گزینه‌ها. تعیین شده است؟ آیا طرح درآمدزای عمرانی مورد تحلیل حساسیت قرار گرفته است؟ یا متغیرهای کلیدی‌مژثر بر ارزش خالص کنونی مالی طرح, شناسایی و تشریح شده است؟ یا سنجش‌پایه‌های حساسیت طرح نسبت به متغیرهای کلیدی. محاسبه و تعیین شده است؟ آیا ارزش تغییردهندهٌ متغیرهای کلیدی‌طرح (یعنی درصد تغییر ارزش متغیر به ترتیبی که منجر به و به طور خلاصه در یک جدول ارائه شده است؟ آیا ریسک و بی‌اطمینانی نسبت به برآوردها. مورد تحلیل قرار گرفته است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۹ ۳ ۳۹ م‌ 2 : م 1 م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ... پرسش‌های مطروحه ایا منشأً ریسک‌ها و داده‌هایی که ریسک برپایه آن شناسایی شده به طور خلاصه آیا ریسک متغیرها با در نظر گرفتن احتمال ایا میانگین وزنی ارزش خالص کنونی مالی ا ی اه ِ : از ریسک. محاسبه و تعیین شده است؟ 1 ام م ۱ ا ی ۰ آنها مشخص شده است؟ ایا برای طرح عمرانی درامدزا.ء برنامه‌ریزی تعیین صورت منابع و مصارف). با استفاده از اطلاعات مربوط به برآورد هزینه‌های سرمایه گذاری. هزینه‌های عملیاتی و نگهداری. پیش‌بینی سودوزیان و ترازنامه و گردش نفدی طرح انجام گرفته است؟ ایا صورت منابع و مصارف به تفکیک سال و برای تمام دوره طرح. برحسب گروه‌بندی زیر انجام یذبرفته است؟ 9 بلاعوض. 9 وامی - سایر وام‌های بلندمدت. وام کوتاه مذدت: ۵۹ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۷ 9 بانک‌ها. 9 فروشندگان. - فروش, - مازاد نقل از سال قبل, - سرمایه‌گذاری ثابت. - دارایی‌های جاری: 9 افزایش موجودی 9 افزایش حساب بدهکاران - هزینه عملیاتی (بدون استهلاک و هزینه وام)» - هزینه وام - باز پرداخت وام کوتاه مدت. - بازپرداخت وام بلندمدت. - مالیات. - سود سهام. - مازاد نقل به سال بعد. * جمع مصارف. آیا برای طرح عمرانی بدون درآمد. برنامه‌ریزی مالی انجام پذیرفته است؟ یا برای برنامه‌ریزی مالی طرح عمرانی بدون درآمد. (یعنی تعیین صورت منابع ومصارف). از اطلاعات مربوط به برآورد هزینه‌های سرمایه‌گذاری و نگهداری و هزینه‌های جاری عملیاتی طرح استفاده شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی . پرسش‌های مطروحه ایا صورت منابع و مصارف طرح عمرانی بدون درآمد. به تفکیک سال و برای تمام دوره طرح. برحسب گروه‌بندی زیر انجام پذیرفته است؟ - اعتبارات عمرانی - اعتبارات جاری. - هزینه‌های جاری. ایا اثر مالی طرح عمرانی بر بودجه کل آیا اثر مالی هزینه‌های سرمایه‌گذاری طرح عمرانی بر اعتبار عمرانی بخش یا زیربخش ایااثرمالی‌هزینه‌های جاری طرح عمرانی بدون درآمد. بر اعتبار جاری بخش یا زیربخش یا ۹۸ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۹٩ پرسش‌های مطروحه یادلیل اجرای‌طرح تعیین و تحلیل شده است؟ آیا تغییر سیاست در بخش یا زیربخش برنامه عمرانی موجبات اجرای طرح را فراهم اورده است؟ بخش یا زیربخش برنامه عمرانی مربوط است؟ آیا اجرای طرح برای تحقق هدف تعیین شده آیا اثرهای طرح در مقایسه با کل بخش با زیربخش مربوط قابل توجه است؟ آیا دستگاه اجرایی توان اجرای آن را دارد؟ آیاطرح از کارایی و شفافیت برخوردار است؟ یا طرح برای تعدیل کاستی بازار به اجرا در می‌آید؟ ایا طرح برای تعدیل کاستی غیرمرتبط به بازار به اجرا در می‌آید؟ آیا بخش خصوصی توان تولید و عرضه محصول مورد نظر را دارد؟ آیا مشخص شده است که طرح عمرانی بدون درامد در کدامیک از گروه‌های زیر قرار می گیرد؟ قابل اندازه‌گیری و ارزش‌گذاری است. یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۵۳۲ ۶.۲ 2 5 م آً م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی طرح‌هایی که محصول آنها از نظر ارزش‌گذاری نیست. طرح‌هایی که محصول آنها از نظر قابل اندازه‌گیری و ارزش‌گذاری نیست. آیا گزینه‌های طرح تعیین و تحلیل شده است؟ آیا مشارکت کنندگان در طراحی طرح مشخص شده‌اند؟ آیا ماتریس مشارکت برپایه طبقه‌بندی زیر و برحسب میزان مشارکت (دادن اطلاعات / مشاوره تصمیم‌گیری) تدوین شده است؟ - دستگاه‌های مختلف دولتی - سازمان‌های غیر دولتی. - گروه‌های بهره‌مند (فایده‌بران و زیان‌بران). آیا دستگاه مجری طرح بانی اصلی تدوین طرح است؟ آیافرایند طراحی طرح مشخص شده ونقش‌هریک از مشارکت کنندگان در آن معلوم شده است؟ ایا شمار گزینه‌های مطروحه و شرح کوتاهی دربارهٌ آنها ارائه شده است؟ آیا دلیل انتخاب نشدن گزینه‌های مردود شده توصیح داده شده است؟ ابا گزینه‌های تعیین شده برای بررسی بیشتر اقم سنا: اراء مشابه‌اند؟ ایا گزینه پایه. یعنی گزینهٌ بدون اجرای طرح. بررسی و تعیین شده است؟ ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- دی ۹7 ۱۳۲ ۳۳ ۳۳ ۴۳ ۵۳ آیا گزینه امکان اجرای‌مرحله‌ای طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ ایا گزینه‌های مختلف طرح برپایه یکی از معیارهای زیر با یکدیگر مقایسه شده‌اند؟ - ارزش خالص کنونی اقتصادی. - نرخ بازده اقتصادی. - تحلیل حداقل هزینه اقتصادی. - تحلیل ثمربخشی هزین اقتصادی. آیا برای انجام محاسبات تنزیلی اقتصادی, از نرخ تنزیل اقتصادی که از سوی‌دستگاه‌بر نامه ریزی کشور تعیین شده. استفاده گردیده است؟ آیا مبانی مربوط به تحلیل اقتصادی مشخص شده است؟ آیا تحلیل اقتصادی برحسب سطح قیمت‌های داخلی انجام پذیرفته است؟ آیا سال پایه محاسبات. سال آغاز اجرای ایا دور بررسی برپایه عمر فنی و اقتصادی عمده‌ترین دارایی‌ها و حداکثر به مدت ۲۰ سال تعیین شده است؟ آیا نرخ اقتصادی (محاسباتی) دستمزد استفاده شده است؟ آیا از نرخ اقتصادی (محاسباتی) تبدیل ارز استفاده شده است؟ شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- هرس ۱۳۴ ۳۳۴ ۳۴ 2 5 م آً م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا هزینه استهلاک منابع طبیعی تجدید ناپذیر در جدول هزینه‌های طرح منظور شده است؟ آیا چگونگی برآورد میزان استهلاک منابع آیا برحسب مورد. هزینهٌ امکانات از دست رفته زمین محاسبه و تعیین شده است؟ آیا قیمت اقتصادی اقلام طرح تعیین و مشخص شده است؟ آیا هزینه‌های انتقالی از محاسبات خارج شده است؟ آیا کمک هزینه‌ها از محاسبات حذف شده است؟ آیا مالیا ت‌ها از محاسبات حذف شده است؟ آیا اقلام مهم منابع مورد نیاز طرح برحسب مورد به «(افزآینده» و (غیر افز آینده» تفکیک شده است؟ نظ. از «اف اننده)‌آن است > : «دانظ (منظور از «افزار وان است که عرصه منبع مور نطر در کشو, افزایش می‌یابد و منظور از (غیر افز اینده» آن 7 اه 4 است که منبع مورد نظر در کشور افزایش نمی‌یاید. قیمت اقتصادی). آیا برای محاسبه هزینه اقتصادی اقلام عمده منابع مورد نیاز طرح (آنهایی که بیش از ده درصد هزینه را تشکیل می‌دهند)» این اقلام به «مبادلا تی» و (غیر مبادلا تی» تفکیک شدامه‌اند؟ ٩۹۲ ‏سس -------- صفحهٔ بعد -------- -۳ برسش‌های مطروحه (منظور از «مبادلا تی» آن است که منبع مورد نظٌر در شبکه بازرگانی بین‌المللی کشور قرار دارد و منظور از «(غیر مبادلا تی» آن است که منبع مورد نظر در عمل در شبکه بازرگانی بین‌المللی کشور قرار ندارد. نگاه کنید به شکل ۵ درخت تصمیم برای تعیین قیمت اقتصادی). ایا برای تبدیل قیمت‌های مالی به قیمت‌های اقتصادی از ضریب‌های تبدیل استفاده شده است؟ ایا جدول خلاصه کل هزینه‌های اقتصادی آً ۰ م طرح به تفکیک سال برای کل دوره بررسی ایافایده‌های طرح شناسایی و ارزش‌گذاری اقتصادی شده است؟ آیا قیمت اقتصادی محصول طرح درامدزا به عنوان فایده آن در نظر گرفته شده است؟ آیا فاید حاصل برحسب قیمت اقتصادی محصول آیا فاید حاصل برحسب قیمت اقتصادی محصول آیا فایده حاصل از طرح‌های بدون درآمد تعس. شده است؟ مر آیا قیمت اقتصادی محصول کمیت پذیر طرح بدون درآمد به عنوان فایدهٌ آن در نظر گرفته شده است؟ آیا قیمت اقتصادی منابع صرفه جویی شده طرح بدذون درآمد به عنوان فایده آن در نظر گرفته شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۵ ۳.۳۲ ۵ ۴.۲ ۰ 2 5 م آً م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آ ما ۱۹ سس با ما ایا محصول صرح بدون درامد کمیت ید یر است ولی قابل ارزش‌گذاری نیست و از این ری فایده به 4 انا محصول طر< نذون درامد. کمیت بذمر نست و ۳ ای ۹ ر 8 یخی اس نیج از این رو فایده به صورت تشریحی بیان شده است؟ آیا جدول خلاصه کل فایده‌های طرح به تفکیک سال برای کل دوره بررسی تدوین شده است؟ آیا اثرهای زیست محیطی طرح مورد آیا طراحی طرح به‌منظور اجتناب از پیامدهای زیان‌بار زیست محیطی آن تغییر یافته او اصلاح شده است؟ ایا برای کاهش اثرهای زیان‌بار زیست محیطی, اقدام‌های تعدیلی‌انجام‌پذیرفته است؟ آیا تفصیل اقدام‌های اصلاحی و تعدیلی در دور اجرا و بهره‌برداری و نگهداری تشریح شده است؟ آیا هزینه اقدام‌های اصلاحی وتعدیلی به تفکیک هزینه‌های سرمایه‌ای و هزینه‌های عملیاتی. برحسب قیمت‌های اقتصادی برآورد سح 2 -------- صفحهٔ بعد -------- -۵ آیا خلاصه هزینه و فایدهٌ زیست محیطی طرح به تفکیک سال و برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ آیا مشخص شده که طرح از نظر زیست محیطی پایدار است؟ آیا اثرهای اجتماعی طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا اثرهای کمیت پذیر و قابل ارزش‌گذاری طرح. ارزش‌گذاری شده است؟ آیا طراحی طرح به منظور اجتناب از پیامدهای زیان‌بار اجتماعی آن تغییر یافته و اصلاح شده است؟ آیا برای کاهش اثرهای زیان‌بار اجتماعی. اقدام‌های تعدیلی انجام یافته است؟ آیا تفصیل اقدام‌های اصلاحی و تعدیلی در دور اجرا و بهره‌برداری و نگهداری تشریح شده است؟ آیا هزینه اقدام‌های اصلاحی وتعدیلی به تفکیک هزینه‌های سرمایه‌ای و هزینه‌های عملیاتی. برحسب قیمت‌های اقتصادی برآورد و تعیین شده است؟ آیا خلاصه هزینه و فایده زیست محیطی طرح به تفکیک سال و برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس ۸ ۱ ۸ ۳ بت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی .. ی آیا خلاصه‌هزینه‌وفایده اجتماعی طرح‌به تفکیک سال و برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ آیا مشخص شده است که طرح از نظر اجتماعی پایدار است؟ آیا طرح عمرانی در آمدزا مورد تحلیل اقتصادی قرار گرفته است؟ آیاخلاصه کل فایدهٌ اقتصادی طرح با در نظر گرفتن فایدهٌ کمیت‌پذیر و قابل ارزش‌گذاری اثرهای زیست محیطی واجتماعی أُن به تفکیک سال. برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ آیا خحلاصه کل هزینه اقتصادی طرح با در نظر گرفتن هزینه کمیت‌پذیر و قابل ارزش‌گذاری اثرهای زیست محیطی و اجتماعی آن به تفکیک سال. برای دوره بررسی تدوین شده است؟ یا فایده خالص اقتصادی (فایده اقتصادی منهای هزینه اقتصادی) طرح به تفکیک سال. برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ آیا ارزش خالص کنونی اقتصادی طرح با استفاده از نرخ تنزیل اقتصادی. محاسبه و تعیین شده است؟ ایا ارزش خالص کنونی اقتصادی طرح مثبت است؟ آیا نرخ بازده اقتصادی طرح محاسبه و تعیین شده است؟ ۱ 93939٩ -------- صفحهٔ بعد -------- - ۷ آیا قدر مطلق نرخ بازدهٌ اقتصادی بیش‌از قدر آیا طرح عمرانی بدون درامد مورد تحلیل اقتصادی قرار گرفته است؟ آیا خلاصه کل هزینهٌ اقتصادی طرح. با در نظر گرفتن هزینه‌های کمیت‌پذیر و قابل ارزش‌گذاری اثرهای زیست محیطی و اجتماعی آن به تفکیک سال. برای دوره بررسی تدوین شده است؟ آیا فایده طرح عمرانی بدون درآمد برپایه قیمت اقتصادی محصول آن و یا برپایه قیمت اقتصادی منابع صرفه‌جویی شده آن قابل برآورد است؟ خلاصه کل فایده اقتصادی طرح با در نظر گرفتن فایدهُ کمیت پذیر و قابل ارزش‌گذاری اثرهای زیست محیطی و اجتماعی آن به تفکیک سال. برای دورهٌ بررسی تدوین شده است؟ آیا فایده خالص اقتصادی (فایده اقتصادی منهای هزینه اقتصادی) طرح به تفکیک سال. برای دوره بررسی تدوین شده است؟ آیا ارزش خالص کنونی اقتصادی طرح با استفاده از ایاقدر مطلق نرخ بازدهٌ اقتصادی بیش از 5 ایک ی تب َ ایشا گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- فهرس م 2 5 م 1 م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ... پرسش‌های مطروحه است ولی قابل ارزش‌گذاری نیست و از این رو فایدهٌ طرح قابل ارزش گذاری نیست؟ م ات ۰ ۰ :۳ ۰ ‌ : خلاصه کل‌هزینه‌اقتصادی طرح(موضوعء‌بند ۹ ۷.). با استفاده از نرخ تنزیل اقتصادی محاسبه و ارزش کنونی آن تعیین شده است؟ گزینه‌ها. از همه کمتر است؟ آیا فایده خالص اقتصادی طرح عمرانی است؟ ۰ پر م آً ی رت شده است؟ آیا سنجش‌پایه‌های حساسیت طرح نسبت به متغیرهای کلیدی. محاسنه و تعیین شده است؟ ایا ارزش تغییردهندهٌ متغیرهای کلیدی طرح. منجر به تغییر تصمیم‌گیری دربارهٌ طرح حدول ارائه شده است؟ آیا ریسک و بی‌اطمینانی نسبت به براوردهای اقتصادی. مورد تحلیل قرار 1۸ نننسجشجشجشجشسش]سس -------- صفحهٔ بعد -------- - ۹ ۳۱۱ ۳۱۱ پرسش‌های مطروحه یا منشاً ریسک‌ها و داده‌هایی که برپایه آن خحللاصه تشریح شده است؟ معینی برای تحقق آنها برآورد شده است؟ آیا میانگین وزنی ارزش خالص کنونی اقتصادی طرح برپایه توزیع احتمالات متغیرهای برخوردار از ریسک. محاسبه و تعیین شده است ت؟ آیا نهاد یا سازمان اجرایی از دیدگاه سازمانی پایدار است؟ یا مدیریت نهاد. توان اجرای طرح را دارد؟ آیا کمک فنی برای اجرای طرح. در دسترس مدیریت خواهد بود؟ آیا طرح متکی به شمار اندکی از افراد کلیدی است؟ آیا نهاد مربوط به دلیل اجرای طرح عمرانی. به وجود می‌آید؟ ایا نهاد مربوط توانایی به اجرا گذاردن سیاست‌های تغبیریافته را دارد؟ آیا نقش آینده نهاد اجرایی در بخش مربوط (اقتصادی یا اجتماعی یا زیربنایی) مشخص است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- هرس . 2 - م آً م ۰ ت وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی .. پرسش‌های مطروحه آ ۳ ۰ َ 2 ی : ایا چگونگی توزیع اثرهای طرح و پیامد آن بر فقرزدایی تحلیل شده است؟ آیاگروه‌های‌بهره‌مندازطرح‌مشخص‌شده است؟ ابا نوزیع فایده‌های مالی طرح بر حچست گروه‌های بهره‌مند. مشخص شده است؟ ایا توزیع فایده‌های اقتصادی طرح برحسب گروه‌های بهره‌مند مشخص شده است؟ آیا نسبت یاد شده به طور نسبی مطلوب است؟ آیا ارزش خالص کنونی اقتصادی با ارزش خالص کنونی مالی طرح مقایسه شده است؟ آیا تفاوت میان ارزش خالص کنونی اقتصادی و ارزش خالص کنونی مالی بررسی و از ان نتیجه گیری شده است؟ آیا ارزش خالص کنونی مالی طرح بیش از ارزش خالص کنونی‌اقتصادی طرح است (یعنی آیا فایده است)؟ آیاارزش خالص کنونی اقتصادی طرح بیش از ارزش خالص کنونی مالی طرح است (یعنی آیا فایده حاصل از طرح بیشتر معطوف به بقیه اقتصاد کشور است)؟ شی سسممحمححم م۷ -------- صفحهٔ بعد -------- -۱ پرسش‌های مطروحه ایا با توجه به آن که به طور معمول‌تفاوت ارزش اقتصادی و ارزش مالی پیشگفته. ناشی از سیاست دولت درباره پرداخت بارانه و مالیات و مانند آن است. می‌توان این تفاوت را از دیدگاه اجتماعی با اقتم ادی توحیه کرد؟ ملازمه ساست طرح است؟ ۳ ای ایا دربار کل طرح اظهارنظر نهایی انجام ایا تو صیه به اجرای طرح شده است؟ 1 5 آ م م 1 اً شده است؟ یلی گزارش توجیه طرح عمرانی -------- صفحهٔ بعد -------- ره زا ما اه 5 اد 2 ۹ ل ل ( 3 3 ۹ 3 ل 3 0 ند و د ی ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- 11 ۵1 ات 5 7 2 گ 1 فا : ۹ ۴ 1 5 95 زج ۹ نها 1 2 ۸ پ و ۳ وی زه وی : ۱۱ 3 ۹ 3 ۱ ۹ ۹ 8 ۹ 8 8 »۹ »۹ »۹ ۵ ۵ ها : ها : 4 4 ان 4 4 4 لژ ۰ 9 یا یا یا ی یا ید بش 3 -------- صفحهٔ بعد -------- ر ر 4 بو ل پز 1 ی 1 , ول 2 1 زا ۹ 1 که 2 2 ( :1 اه 2 3 8۱ ۳ 2 ره ۹ 9 نو ری 57 1 ُ ی 5:9 72 1 7 5 1 و 1 ی 7 ۹ ۹ 3 1 : ( ی( 1 2 8 58 ای 1 1 ۹ ۹ وه 7 ۱ : 5 ِا 3 3 رد 1 1 1 : 9 ن 2 از 1 8 1 5 زا ۱۱ ۱۱| ‎٩‏ ۷ : 1 1 2 اه : زب ه :۱ ۰ [1 ۱۱۱ 7 3 ۱ ِ : ها 7۹ ً لّ 2 ۱ رک رط -------- صفحهٔ بعد -------- | ( ۹ ز 1 3 یه 7 : : 3 9 2 9 7 ۹ 3 ۹ 3 ی را رز ۹ 1 4 ی ی ‌ 0 ۹ ۹ 1 او 2 1 ا 1 1 1 ۱ ز له 39" 1 ر رک 1۵ ۳ 0 ۹ 4 ۹ 4 ۵ نه ۹ ل [ ی ت -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ بخش جهارم فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح‌های عمرانی با وجود این که مطالعات زیست محیطی و اجتماعی طرح بخشی از مطالعات توجیه طرح است ولی به طور معمول گزارش آن به صورت جداگانه تهیه می‌شود و به گزارش اصلی مطالعات توجیه طرح پیوست می‌گردد. نتایج این گزارش, در گزارش اصلی مطالعات توجیه طرح منعکس می‌شود. با توجه به توضیح پیشگفته. در این مجموعه نیز فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح‌های عمرانی به صورت جداگانه تهیه شده است و نتایج وارسی آن در سه فهرست دیگر این مجموعه منعکس می‌گردد. به طور کلی. این فهرست مبنای بررسی گزارش طرح در سطح کارشناسی است. -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ ع سس ۴. ا. اطلاعات و معیارهای لازم برای وارسی و غربال کردن طرح ۱ آیا اطلاعات و معیارهای لازم برای وارسی و غربال کردن (مطالعه برای تصمیم دربارهٌ انجام دادن یا ندادن ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح) در دسترس است؟ ۱ ایا مشخصات طرح برپایه موارد زیر تعیین شده است؟ - اندازه طرح. - ارتباط طرح با سایر طرح‌ها از دیدگاه بروز پیامدهای انباشته (مجتمع)» - استفاده از منابع طبیعی. - تولید مواد زائد. - آلودگی - خحطر بروز سوانح حاصل از اجسام و فناوری مورد استفاده. ۱ آیا پیامد طرح بر حساسیت زیست محیطی برخی نواحی جغرافیایی در ارتباط با موارد زیر مورد توجه قرار گرفته است؟ - کاربری کنونی زمین. - فراوانی نسبی, کیفیت و ظرفیت باز تولید منابع طبیعی در منطقه. - ظرفیت جذب محیط طبیعی با توجه ویژه به مناطق زیر: * تالاب‌ها؛ * حوزه‌های ساحلی؛ * مناطق کوهستانی و جنگلی؛ * مناطق حفاظت شده طبیعی و بوستان‌ها؛ * مناطق با جمعیت متراکم؛ * چشم‌اندازهای تاریخی, فرهنگی و باستان شناسی مهم. ۱ آیا افزون بر مطالب پیشگفته. برای تعیین اهمیت بالقوهُ پیامدهای طرح. مطالب زیر - ایا شرایط محیطی با تغییر عمده‌ای روبرو خواهد شد؟ - آیا نما و خصوصیت طرح با محیط موجود همخوانی دارد؟ - آیا پیامد طرح بر منطقه. غیرعادی و به ویژه پیچیده است؟ ۷۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ 7 :۶ ۰ ۰ 1 فهر ست وارسی گزارش ارزشیابی ریست محیصی وا پرسش‌های مطروحه -آیا پیامد طرح. منطقه گسترده‌ای را در بر می‌ گیرد؟ - آیا امکان گسترش پیامد طرح به منطقه آن سوی مرز وجود دارد؟ - آیا پیامدهای طرح بر شمار فراوانی از افراد تأثیر خواهد گذارد؟ - آیا پیامدهای طرح بر گونه‌های جانوری. گونه‌های گیاهی. فعالیت‌های اقتصادی تسهیلات و خدمات عمومی و مانند آن نیز به طور گسترده‌ای تأثیر خواهد گذارد؟ - آیا پیامدهای طرح بر منابع و پدیده‌های کمیاب تأثیر خواهد گذارد؟ -آیا خطر زیر پا گذاردن استانداردهای زیست محیطی وجود دارد؟ - آیا پیامدهای طرح درازمدت خواهد بود؟ -آیا پیامدهای طرح ادواری یا پیوسته است؟ -آیا در صورت ادواری بودن پیامد طرح. پدیدار شدن آن نادر با مکرر است؟ - آیا پیامد طرح برگشت ناپذیر است؟ -آیا اجتناب یا کاهش و یا جبران پیامدهای طرح دشوار است؟ عمرای مصداق ندارد -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ 2 ۱ م ۰ شمش ۰ فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی 9۳و۸۱ ۰ ۶ ۹ ِ توضیج دربارهٌ فهرست ۴. ۲ء وارسی و غربال کردن طرح هدف از وارسی و غربال کردن آن است که معلوم شود آیا طرح باید مورد ارزشیابی پیامدهای زیست محیطی قرار گیرد و در صورت تأیید. سطح بررسی و مطالعه باید در چه حد باشد. فهرست ۴. ۲. به منظور یاری رساندن به تصمیم‌گیری دربارهٌ انجام مطالعه ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی با عنایت به ویژگی‌های طرح و محیط زیست ناظر بر آن است. پرسش‌های مطروحه در ستون یکم جدول. به شرح زیر در ستون دوم داده شود و به اختصار تشریح گردد. آری - هرگاه پاسخ مثبت است. ؟ - هرگاه پاسخ دانسته نیست. پس از آن. با توجه به ویژگی خاص طرح یا محیط زیست ناظر بر آن. باید اهمیت پیامد طرح و نیز دلیل آن. در ستون سوم جدول آورده شود. هرگاه درباره اهمیت پیامد طرح اطمینان وجود نداشته باشد. می‌توان برای حصول اطمینان. از پرسش‌های مفصل مطر و حه در میحت تعیین محدوده (ع50001) طرح موصوع بندذ هه یاری جست. چند نمونه برای نشان دادن چگونگی استفاده از جدول در «جدول نمونه -۱» آورده شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- اش شش فهرست وارسو ۲.۴ وارس ۱ آیا ساخت. بهره‌برداری یا برچیدن طرح. دربرگیرنده فعالیت‌هایی است که موجبات تغییرات فیزیکی محل شود (عوارض طبیعی زمین. کاربری زمین. تغییر در منابع آب)؟ ۲ آیا اجرای طرح مستلزم استفاده از منابع طبیعی مانند زمین. آب. مواد یا انرژی و به ویژه منابع تجدیدناپذ یر یا کمیاب است؟ ۳ آیا اجرا و بهره‌برداری از طرح مستلزم استفاده. انبار کردن. حمل و نقل. جابجایی و یا تولید چیزها و موادی است که برای سلامتی انسان یا محیط زیست مضر است و خطر واقعی یا احتمالی برای تندرستی انسان دارد؟ ۴ آیا طرح در دورهٌ اجرا. بهره‌برداری و یا برچیدن. مواد زائد جامد ایجاد می‌کند؟ ۵. آیا طرح آلاینده یا هرگونه مواد خطرزا. سمی یا زیان آورد در هوا پخش می‌کند؟ ۶. آیا طرح صدا یا لرزش ایجاد می‌کند یا انرژی دارد؟ ۷ آیا خطر آن وجود دارد که طرح با پخش آلاینده‌ها موجبات آلودگی خاک. آب‌های سطحی. آب‌های زیرزمینی. ساحل یا دریا را فراهم آورد؟ ۸ آیا خطر آن وجود دارد که به دلیل پیشامدهایی در دور اجرا یا دوره بهره‌برداری به تندرستی انسان‌ها یا محیط زیست آاسیب برسد؟ ٩‏ آیا اجرای طرح منجر به تغییرهای‌اجتماعی ازقبیل بافت جمعیتی.شیوه زند گی سنتی.اشتغال خواهد شد؟ گ۱ گزارش ارزشیابی زیست محیه ی و غربال گردن طرح تشریح شود ی و اجتماعی طرح عمرانی آیا منجر به یک پیامد مهم خواهد شد؟ آری/خبر /جرا؟ -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ آیا عوامل دیگری از قبیل توسعه بعدی که منجر به پیامدهای زیست محیطی خواهد شد و یا به دلیل پیوستن به فعالیت‌های کنونی و یا فعالیت‌های برنامه‌ریزی شده آینده. موجبات پیدایش پیامدهای تجمعی را فراهم می‌آورد؛ مورد ملاحظه قرار گرفته است؟ ۱ آیا پیرامون محل طرح. مناطقی وجود دارد که به دلیل قوانب ن ملی یا بین‌المللی از دیدگاه بوم ارزش‌ها. حفاظت شده است و در معرض اثر نامطلوب طرح قرار دارند؟ 7۲ آیا نواحی مهم یا حساس دیگری از قبیل تالاب. آبگذر. منابع آب. حوزه‌های ساحلی. کوه و جنگل در پیرامون مکان طرح وجود دارد که در وا اه اارما اسرواع معرض اثر نامطلوب طرح قرار گیرد؟ دارد که به منظور تولید مثل. ساختن آشیانه. علوفه. استراحت. گذران زمستان. مهاجرت مورد استفاده گونه‌های جانوری و گیاهی حفاظت شدهٌ مهم با حساس باشد و در معرض اثر نامطلوب طرح قرار گیرد؟ ۴ آیا در محل یا پیرامون طرح. آب سطحی زیرزمینی. دریایی وجود دارد که در معرض اثر نامطلوب طرح قرار گیرد؟ ۵ آیا مناطق و پدیده‌ها و چشم اندازهای پرارزشی در محل طرح یا پیرامون آن قرار دارد که از آن اثر نامطلوب بپذیرد؟ تشریح شود ۸۲ آیا منجر به یک پیامد مهم -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۳ سس فهرست وارسوٍ ۶ آیا در محل یا پیرامون طرح. تسهیلات یا مسیرهایی برای دسترسی مردم به مراکز تفریحی یا سایر تسهیلات وجود دارد که طرح بر آن اثر نامطلوب بگذارد؟ ۷ آیا در محل یا پیرامون طرح. مسیرهای حمل و نقل وجود دارد که از نظر تراکم پذیری حساس است و یا این که موجب پیدایش مسائل زیست محیطی است و طرح بر آن تأثیر نامطلوب بگذارد؟ ۸ ایا مکان طرح در نقطه‌ای قرار گرفته که در معرض دید بسیاری از مردم است؟ ۹ آیا محل و یا پدیده تاریخی یا دارای اهمیت فرهنگی در منطقه و پیرامون طرح قرار دارد که بر ۰ ایا مکان طرح در منطقه طبیعی او دست نخورده قرار گرفته و از این رو. زمین علف‌زار موجود از دست خواهد رفت؟ ۱ آیا در مکان و پیرامون طرح هم اکنون کاربری زمین به صورت خانه‌های مسکونی, باغ مالکیت خصوصی. صنعت. بازرگانی. تفرجگاه. فضای آزاد عمومی. تسهیلات اجتماعی. کشاورزی. جنگل داری. گردشگری (توریسم). بهره‌برداری از معادن وجود دارد که از اجرای طرح تأثیر بردارد؟ ۲ آیابرنامه‌ای‌برای‌کاربری زمین در محل‌وپیرامون طرح وجود دارد که از اجرای طرح تأثیر بردارد؟ ۳ آایا در محل و پیرامون طرح مناطقی وجود دارد که جمعیت متراکمی در آن به سر ببرند و طرح بر آنها تأثیر گذارد؟ گزارش ارزشیابی زیست محیه آری / خبر /: به اختصار تشریح شود ی و اجتماعی طرح عمرانی آیا منجر به یک پیامد مهم خواهد شد؟ آری/خیر/ جرا؟ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ۴ آیا محل‌هایی در منطقه طرح و پیرامون آن از زمین برای کاربری‌های حساس مانند: بیمارستان. آموزشگاه. اماکن‌مقدس, تسهیلات‌اجتماعی استفاده می‌شودوبااثرهای‌نامطلوب طرح‌روبرو خواهند بود؟ ۵ آیا محل‌هایی در منطقه طرح و پیرامون آن وجود دارد که برخی منابع کمیاب یا بسیار مطلوب را از قبیل: آب زیرزمینی. آب روی زمینی. جنگل کاری. ماهی. گردشگری. آب معدنی را در خود جای داده و امکان آلودگی آنها به وسیله طرح وجود دارد؟ ۶ آیا هم اکنون در منطقه طرح و پیرامون آن محل‌هایی با آلودگی یا آسیب زیست محیطی, مانند تجاوز از حد مجاز آلودگی وجود دارد و طرح می‌تواند موجب آلودگی بیشتر شود؟ ۷ آیا مکان طرح در معرض زلزله. نشست. رانش زمین. فرسایش زمین. سیل یا شرایط نامطلوب آب و هوایی از قبیل وارونگی حرارت یا با دمای شدید است و می‌تواند موجبات فراهم آوردن مشکالات زیست محیطی به وسیله طرح را فراهم آورد؟ در اینجاء چکیدهٌ مشخصات طرح و مکان آن که ض نشان می‌دهد. درج می‌گردد. آری /خبر /؟ به اختصار تشریح شود هس ۸۴ آیا منجر به یک پیامد مهم خواهد شد؟ آری/خیر / جرا؟ ی پیامدهای زیست محیطی را -------- صفحهٔ بعد -------- ( 0 1 هه فهرست وارم جدول نه 5 م 1 1 - و ۰ پرسش‌های مصر و حه (براآی اطلاع بیسشتر به مبحخت بعیین محذوده طرح مراجعه شود). ی ۰ ۱ ۱ ۳ ۰ ۰ سریح محتصر طرح: احداثت ۵۰۰ واحد مسکونی در کنار ی 0 , ۱ ا و ۱۹ م ۹ 1 3 ا 7اه ۲ ۳ ابا اجرا و بهره‌برداری از طرح مستلرم استفاده. انار کردن. حمل و نقل. جابه جایی و یا تولید چیزها و موادی است که برای سلامتی انسان یا محیط زیست مضر است هر حمٌ ۳ هر احتما! ن اع .ان ۱ ۱« داد" 5 حطر واقعی 5 احتمالی برای بندرستی انسان دارد؟ 5 ا 8 کم أ ۹ ۳ ۹ ۹ - ۰ ۹ ۴. ایا طرح در دورهٌ اجرا یا بهره‌برداری و یا برچیدن. مواد زائد جامد ایجاد می‌کند؟ ۱ ما ۰ ی ماه ی .٩‏ ایا اجرای طرح منجر به تغییرهای اجتماعی از قبیل ۰ - : بح ۰ ۲۱۱۰ ۰ 0 بافت جمعیی. سیوه زندگی سسی. اشتغال خواهد شد؟ ۱۰ 5 ا دی م ا. ۳ ۳ ۱ .5 , ۰ یا عوامل دیگری ز قبیل نوسعه بعدی که منجر به ۰ ۱ ی 1 0 أ ظ ۰ ۱۰ ی پیامدهای زیست محیطی حو هد شد و با به دلیل پیوستن به فعالیت‌های کنونی و با فعالیت‌های برنامه ریزی شله - و ۰ ع ات و ا۱ ا ۹ نی موجبات پیدایش پیامدهای مجتمع را شفراهم اورد مورد ملاحظه قرار گرفته است؟ 3333333333333333 | ۳ ۹ ۹ ع ای هْ چا ۰ ما2 ۱ ۰ ۱ ۰ ۰ : ۱ در منصعه و پیرامود طرح قرار دارد که بر اثر پیامد طرح ی کرارش ارزشیابی ریس مجحیه ری / خیر/ ‎٩‏ به اختصار تشریح ی گ ۱ ا سخچویت زج روستای مروارید. 2 ا ام شا اه آاری. ص برای ساخت مسجن ار ۱۱ 5 : ۰ ۱ فقصعه رمین کشاورزی استفاده 1 ۹ می خدرد. ییون و 9۴2۰۰۰ ار را : ام ات ۱ ۱ ۰ 1 ۰ ۱ طور معمول توس ط خانوارها مصرف می‌سود. ام ارام ما عا وگ در دام آری. اجرای طرح مستلزم خودبرداری و حمل و نقل و دورریزی یااستفاده دوباره‌از مقدار فابل توجهی از مواد زائد است. 3333333333333333 ۰ ام 4 ۱ خبر. روستای کنونی حدود ۶۰ سال پیش به وحجود امده است. ام ار ام ما دای ۱ اری. اجرای صرح مستلزم آن است که مجرای فاضلاب روستا که شم اکنون با بار بیش از اندازه روبروست. توسعه یابد. 3333333333333333 می و اجتماعی طرح عمرانی آیا منجر به یک پیامد مهم خواهد ار | یب : 1 که ۰ ای که زمین کشاورزی ۰ ۱ ۱ ۰ 9 ربرد خحواهد 3اد و مس ی مه مور اری. فد ای . کافی ای فاضلات وجود ندارد و هم مجر ف‌ زاس رو - زر ( اکنون نیز بوی نامطبوع ۶ فاضللاب مه ۱۰ ۰ 1 ازاردهنده است. -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ۴. ۳. اطلاعات لازم برای تعبین محدودهٌ طرح [ظ ظ ابا طرح به اختصار تشریح شده است؟ ۱ آیا دلیل اجرای طرح بیان شده است؟ ۱ آبا نقشه‌ای برای نشان دادن مرزهای عملیات عمرانی شامل زمین مورد نیاز موقت برای اجرای طرح وجود دارد؟ ۰ ۴ ایا شکل فیزیکی طرح عمرانی (جانمایی ساختمان‌ها و سایر سازه‌هاء. مصالح ساختمانی و مانند ۵ آیا فرایندها و روش‌های کلیدی شامل اندازه. ظرفیت. داده‌ها و ستانده‌هاً تشریح شده است؟ . *. ایا ترتیب‌های جدید دسترسی یا تغییر مسیر راه موجود. برای اجرای طرح پیش‌بینی ۷ ایا برنامه عملیاتی برای ساخت. بهره‌برداری و نگهداری. مراحل تحویل و در موارد معین با زگردانی محل به وصع پیشین پس از استفاده موفقت. تنظیم شده است؟ .۰ آیا روش‌های ساختمانی تعیین شده است؟ ۹ آیا منابع مورد استفاده در مر حله ساخت و در مرحله بهره‌برداری (مواد. آب. نیرو و مانند آن) مشخص شده است؟ ابا ارتباط طرح با سایر طرح‌های موجود یا برنامه‌ریزی شده. مشخص شده است؟ ۱ آیا اطلاعات دربارهٌ گزینه‌ها فراهم آمده است؟ ۱ آیا اطلاعات لازم دربارهٌ سایر فعالیت‌های ضروری ناشی از اجرای طرح (برای نمونه راه‌های حادیل. استخراج مصالح, غر ضه آت. مولد برق با انتقال نیرو افزایش مسکن. دفع فضولات) فراهم آمده است؟ ۵ ۱۴ آیا اطلاعات تفصیلی درباره مجوزهای لازم برای اجرای طرح گرداوری شده است؟ ۲ ۱. ایا نقشه‌هاوعکس‌هایی برای نشان دادن مکان طرح درار تباط باوضعیت فیزیکی پیرامون طرح و پدیده‌های طبیعی و انسان - ساخت. در دسترس است؟ ۸۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ ساسا ۳ فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماء . ۲ ایااطلاعات لازم‌درباره کاربری‌کنونی و آینده زمین در محل اجرای طرحو نیززمین‌های پیرامونی ان در دسترس می‌باشد؟ .۳ آیا درباره سباست حوزه بئدی 5 کاربری زرمین اطلاعات لازم گردآوری شده است؟ . ۴ آیا اطلاعات لازم دربارهٌ نواحی و پدیده‌های حفاظت شده در دست است؟ ۰ ۵ آیا اطلاعات لازم درباره مناطق حساس در اختبار هست؟ . ۶ آیا اطلاعات تفصیلی دربارهٌ سایر گزینه‌های مکانی فراهم آمده است؟ ۳ آیا اطلاعات لازم دربارهٌ ویژگی‌های پیامد بالوهٌ طرح در دسترس است؟ ۳ . ابا توصف کوتاهم درباره پنامدهای احتمال طرح در ارتباط با عواما ز حود دارد؟ کنش متقابل این عوامل بر یکدیگر. - ماهیت پیامدها (مستقیم. غیرمستقیم. ثانوی» تجمعی. کوتاه مدت. میان مدت. بلندمدت. دام گستره پیامدها (منطقه جغرافیایی. آندازه گروه‌های تأثیرپذ یر شامل حمعبت " زیستگاه/ انواع گونه‌های جانوری و گیاهی). - میزان و پیچیدگی پیامد. - احتمال تحقق پیامد. - دوام بسامدی ((ع۳1۹۵) برگشت پذیری. رای -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ۴ ۷ گروه‌های مورد رایزنی برای تعیین محدوده طرح پرسش‌های مطروحه ۱ آیا با گروه‌های زیر رایزنی شده است؟ - مقام‌های مسوول مهار (کنترل) آلودگی شامل آب. فضولات. خاک. صدا و آلودگی هوا. - مقام‌های بهداشت و درمان. - مقام‌های مهار (کتترل) کاربری زمین. برنامه‌ریزی آمایش سرزمین و حوزه‌بندی مناطق - مقام‌های کشورهای همسایه در ارتباط با پیامدهای نامطلوب برون مرزی احتمالی طرح. ۲ آیا با سایر گروه‌های علاقمند زیر رایزنی شده است؟ - گروه‌های ملی. منطقه‌ای و بین‌المللی علاقمند به مسائل زیست محیطی و اجتماعی. - نهادهای دولتی مسرْول امور کشاورزی. نیرو. جنگلداری. شیلات که طرح بر حوزه مسرْولیت آنها تأثیرگذار است. - سازمان‌های بین‌المللی مربوط مانند کمیسیون‌های حوزه رودخانه‌های مرزی. - کارفرمایان محلی. اتحادیه‌های بازرگانی مانند اطاق بازرگانی و اتحادیه‌های صنفی. - گروه‌هایی که استفاده کنندگان از محبط زیست را نمایندگی می‌کنند مانند کشاورزان. ماهیگیران. گردشگران (توریست‌ها). - مژوسسه‌های تحقیقاتی. دانشگاه‌ها و سایر مراکز تخصصی. ۳ آیا با گروه‌هایی از مردم عادی مانند موارد زیر رایزنی شده است؟ - مالکان و ساکنان. ۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- هر فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی هدف از تعیین محدوده (ع50001) آن است که به پرسش‌های زیر پاسخ داده شود: * طرح چه پیامدهای زیست محیطی و اجتماعی دارد؟ * کدام‌یک از پیامدهای تعیین‌شده دارای اهمیت‌است و بایددرمطالعه اثرهای‌طرح موردتوجه ویژه قرار گیرد؟ * چه گزینه‌ها و اقدام‌های تعدیلی و اصلاحی باید در تدوین طرح مورد عمل قرار گیرد؟ افزون‌بر هدف‌های پیشگفته. در فرایند مطالعه تعیین محدوده طرح. موضوع‌های زیر نیز مشخص خواهد شد: * محدوده محتوایی و مرزهای جغرافیایی مطالعه. ۰ شرح کلی خدمات 1016 (عع۲۵۲ع۳۵1 01 10۲1۵). برای شناسایی پیامدهای بالقوه طرح. باید تمام فعالیت‌ها یا ریشه‌های پیامدهای حاصل از ساخت یا اجرا. بهره‌برداری و نگهداری. و در مواردی برچیدن آن در پایان عمر فنی و اقتصادی آن شناخته شود و به همراه آن. ویژگی‌های محیط ناظر بر طرح که می‌تواند از آن تأثیر بردارد معلوم گردد و آنگاه کنش متقابل این دو بر یکدیگر تعیین گردد. افهرست وارسی تعیین محدوده طرح» به این منظور تنظیم شده است. برای پاسخ به پرسش‌های مطرح شده باید از فهرست‌های ۴. ۴. و ۴. ۵. نیز استفاده کرد که در جای خود به آن اشاره خواهد شد. در «جدول نمونه -۲» چگونگی پاسخگویی به برخی از پرسش‌های مطروحه در فهرست ۴. ۳ ۲. به عنوان یک الگو ارائه شده است. برای پاسخ دادن به شرح زیر عمل می‌شود: * هرگاه پاسخ پرسش مطروحه در ستون نخست. مثبت باشد در ستون سوم کلمه «آری» نوشته می‌شود. * هرگاه پاسخ پرسش مطروحه در ستون نخست. منفی باشد در ستون سوم کلمه «خیر» نوشته می‌شود. * هرگاه پاسخ پرسش مطروحه در ستون نخست. معلوم نباشد. در ستون سوم علامت «؟» نقش می‌گردد. هرگاه پاسخ پرسشی در ستون سوم فهرست ۴. ۳. ۲ «آری» یا (؟» باشد. باید به فهرست ۴. ۴ که تعیین کننده ویژگی‌های ناظر بر محیط طرح است مراجعه نمود و در آن. موارد خاصی را که از ویژگی طرح مورد بررسی تأثیر بر می‌دارد شناسایی کرد. آنگاه. موارد خاص یاد شده و ماهیت اثرهای بالقوه را در ستون چهارم فهرست ۴. ۳ ۲. سرانجام. برای پر کردن ستون پنجم فهرست ۴. ۳ ۲. باید از فهرست ۴. ۵ که معیارهای تعیین کننده اهمیت پیامد طرح عمرانی است یاری جست. در این فهرست. پرسش‌ها به شیوه‌ای طراحی شده است که پاسخ «آری» نشانه اهمیت پیامدهای طرح است. تصمیم گیری دربارهٌ اهمیت پیامدها در مراحل نخستین مطالعه تا حدودی دشوار است: اما مطرح کردن این پرسش که ابا موصوع انجچنان اهمیت دارد که بر 3ص : گیری درباره طرح تأیر نگذارد. می‌تواند پا ۰ گوی ۱ ر -------- صفحهٔ بعد -------- ار / در ۰ ۱ ای ی ش ششنن ۹۰ . گنجاندر ر طلاعات درباره در حه | رز همیت ِ مو اد ی ضوع در ستون چهارم فهر رهشموده تب ام برای برنامه‌ریزی لالعات مطالعات زیست ی محیصی خحواهد بود. -------- صفحهٔ بعد -------- سس فهرست وارسی گ آیا ساخت. بهره‌برداری و نگهداری یا برچیدا تغییرات فیزیکی محل شود (عوارض طبیعی زمی پوشش یا عوارض طبیعی زمین شامل استفاده فشرده از آن؟ کاوش های پیش از ساخت مانند آزمایش کار گاه‌های موقت برای عملیات ساختمانی با ساختمان‌های روی زمینی. سازه‌هابا خاکبرداری شامل خاکبرداری و خاکریزی با گودبرداری؟ عملیات زیرزمینی شامل استخراج معدن با احداث تونل؟ عملیات احیای زمین؟ سازه‌های ساحلی مانند دیوارهای دریایی و حدودهٌ طرح کدام یک از ویژگی‌های محیط طرح از آن اثر بر می‌دارد؟ دربر گیرنده فعالیست هایو ی زمین. تغییر در پیکره آب و جتماعی طرح عمرانی آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جرا؟ است که موجبات غیره)؟ -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی - تسهیلات انبار کردن کالا یا مواد؟ تسهیلات تصفیه یا انهدام فضولات؟ تسهیلات مربوط به سکونت بلندمدت کارگران عملیاتی؟ ترافیک جاده‌ای. ریلی یا دریایی جدید در دورهٌ ساخت یا بهره‌برداری؟ زیربناهای جدید برای حمل جاده‌ای. ریلی با دریایی شامل مسیر جدید یا تغییر مسیر و نیز ایستگاه. بندر. فرودگاه و غیره؟ تغییر یا توفقف استفاده از مسیرهای کنونی حمل و نقل که منجر به تغییر جایبجایی ترافیک می‌شود؟ تغییر یا احداث خطوط انتقال و خحطوط لوله جدید؟ ساخت مخزن آب. سد. ابگذر و تنظیم با تغییرهای دیگر در نهرها و لایه‌های آبدار؟ کشیدن یا انتقال آب از منبع روی زمینی با تغییر در پیکره‌های آبی و یا سطح زمین و اثر آن بر زهکشی و رواناب؟ حمل و نقل کارکنان و مصالح و مواد برای ساخت. بهره‌برداری و یا برچیدان طرح؟ پیاده کردن یا برچیدن یا بازسازی طولانی مدت؟ کدام یگ از ویژگی‌های محیط طرح از آن اثر بر می‌دارد؟ ۹۲ آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جراه -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی آری | کدام یک از ویژگی‌های | آیا اثر احتمالی دارای خبر | محیط طرح از آن اثر بر اهمیت است؟ 0 فعالیت جاری در دورهٌ برچیدن که می‌تواند بر محیط زیست تأثیر گذارد؟ به کارگیری که گیاهان جدید در منطقه؟ آیا برای ساخت و اجرا یا بهره‌برداری از طرح. نیاز به منابع طبیعی همچون زمین. آب. مواد یا نیرو به ویژه منابع غیر قابل تجدید و کمیاب است؟ مصالح سنگدانه‌ای؟ جنگل و چوب درختان سرپا؟ آیا اجرا وبهره‌برداری از ستازم ۱ استفاده. انبار کردن. حمل‌ونفل, جابجایی و و پاتوای چیزهاوموادی ایا اجرا و بهره‌برداری از طرح مستلزم استفاده انسان و یا محیط زیست (گونه‌های جانوری و گیاهی و آب) مخاطره آمیز یا سمی است؟ یا اجرا و بهره‌برداری از طرح منجر به تغییر در بروز بیماری و یا ناقلان بیماری (حشرات. آب) خواهد شد؟ -------- صفحهٔ بعد -------- 2 : 1 م ۰ وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی -_ پرسش‌های مطروحه ایا طرح بر رفاه مردم. به عنوان نمونه بر شرایط زندگی آنها تأثیر خواهد گذارد؟ عوامل دیگر؟ آیا طرح در دوره اجراء بهره‌برداری و یا برچیدن ضایعات. مواد زائد یا فضولات معدن؟ فضولات رس یا سمی (شامل فضولات رادیواکتیو)؟ سایر فضولات فرایندهای صنعتی؟ مازاد محصول؟ لجن فاضلاب یا لجن حاصل از تصفیه پسآب؟ فضولاات حاصل ازفعالیت‌های‌ساختمانی یا تخریب؟ ماشین‌آلات و تجهیزات بیفایده؟ خاک یا سایر مواد رد . آیا طرح آلاینده یا هر گونه مواد خطرزاء سمی به‌دلیل سوخت فسیلی وسایل ثابت یا متحرک؟ به دلیل فعالیت‌های جابجایی مواد شامل انبار کردن و یا حمل و نقل؟ کدام یک از ویزگی‌های محیط طرح از آن اثر بر می‌دارد؟ آور در هوا پخش می کنل ۹۴ آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جراه -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی کز به دلیل فعالیت‌های ساختمانی شامل کارگاه و گردوخاک یا بو. به دلیل جابجایی مواد و مصالح ساختمانی, پسماند و پساب؟ به دلیل خاکستر پسماند سوازنده شده؟ به دلیل سوزاندن پسماند مواد ساختمانی در فضای باز؟ آیا طرح صدا یا لرزش ایجاد می‌کند یا انرژی دارد؟ به دلیل استفاده از تجهیزات مانند مولد برفق. به دلیل فرایندهای صنعتی و مانند آن؟ به دلیل ساختمان و یا تخریب؟ به دلیل پرتاب و کپه کردن؟ بهره‌برداری؟ به دلا منایو دیگر؟ به دلیل منابع ۵ از جایجایی. انبارکردن. استفاده یا ریختن مواد زشیابی زیست محیطی و ا: کدام یگ از ویزگی‌های محیط طرح از آن افر بر می‌دارد؟ جبات آلودگی خاک. آب جتماعی طرح عمرانی آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جرا های سطحی. آب‌های -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ -_ از تخلیه پساب و سایر فضولات (تصفیه شده با نشده) در آب یا روی زمین؟ از نشستن آلاینده‌های پخش شاه در هوابه روی آب و زمین؟ از منابع دیگر؟ آیا خطر آن وجود دارد که به دلیل پیشامد انسان‌ها یا محیط زیست آسیب برسد؟ به دلیل انفجار. ریزش, آتش سوزی حاصل از انبار کردن. جابجایی, استفاده از و یا تولید مواد مخاطره آمیز و یا سمی؟ به دلیل رویدادهای خارج از محدودههٌ عادی حفظ محیط زیست مانند خرابی سامانه‌های مهار آلودگی؟ به دلیل‌های دیگر؟ آیا طرح به دلیل وقوع حوادث طبیعی (مانند سیل, زلزله. رانش زمین) می‌تواند موجبات آسیب‌های زیست محیطی را فراهم آورد؟ یااجرای طرح‌منجربه تغییرهای اجتماعی مانند با گروه‌های اجتماعی و مانند آن؟ به سبب اسکان مجدد مردم یا تخریب خانه‌ها یا تسهیلات اجتماعی مانند مدرسه. بیمارستان. تسهیلات عمومی؟ به سبب افزایش تقاضا برای تسهیلات محلی یا خدمات. مانند مسکن, آموزش و بهداشت؟ کدام یگ از ویزژگی‌های محیط طرح از آن اثر بر می‌دارد؟ ر دورهٌ اجرا یا دورهٌ به عیتی. شیوه زندگی سننی. [ک۵کظضفض شضسظض _چ سر ۹۶ آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جرا ره‌برداری. به تندر اشتغال خواهد شد؟ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی کز به سب ایجاد اشتغال در دوره ساخت و اجرا یا دورهٌ بهره‌برداری از طرح و یا این که از بین آیا عوامل دیگر. از قبیل توسعه بعدی که من پیوست به فعالیت کنونی و یا فعالیت‌های برنا آیا اجرای طرح موجبات آن را فراهم می‌آورد که‌به‌ناچار عملیات‌عمرانی دیگری مانند ساخت مسکن زیادتر. راه جدید. صنایع و خدمات عمومی جدید به اجرا دراید که به نویه خود پیامد مهمی بر محیط زیست خواهد داشت؟ آیا اجرای طرح منجر به توسعه تسهیلات که می‌تواند اثرات زیست محیطی در برداشته * عملیات استخراجی. * صنایع عر ضه منابع مورد نیاز. * سایر. آیااجرای طرح منجر به استفاده ازمکان آن(ب. از خاتمه دورهٌ عمر طرح) برای مواردی خواهد شد که بر محیط زیست اثر خواهد گذارد؟ آیا طرح به عنوان الگویی برای عملیات عمرانی بعدی در خواهد آمد؟ ایا طرح به دلیل همجوار بودن با طرح‌های موجود و ۹ ا م ۰ ۰ ط 1 ۰ ی 5 نیز طرح‌های برنامه‌ریزی شده ابنده. زرا مه پیدایش اثرهای زیست محیطی تجمعی را فراهم می‌اورد؟ زشیابی زیست محیطی و ا: کدام یگ از ویزگی‌های محیط طرح از آن اثر بر می‌دارد؟ امدهای زیست محیطی _- شده آینده. موجبات پید جتماعی طرح عمرانی آیا اثر احتمالی دارای اهمیت است؟ جراه عواهد شد و یا به دلیل -------- صفحهٔ بعد -------- : ۰ کی ۱ م : << فهر ست وارسی کزارش بو یه طرح‌های عمرانی و۵۸ جدول نمونه -۲ مرتبط با قسمت ۲-۳-۴ 1 ۰ 2 1 : 5 - اری کدام یک از ویژگی‌های ایا اثر احتمالی دارای اهمیت :۰ : 0 ۰ اد ِ شماره پرسش‌های مطروحه خیر محیط طرح از ان اثر بر است؟ 1 ی 7۰ ۰ 2 فقو ‎٩‏ ۰ ۰ .۰ ۰ ۱ شود (عوارض طبیعی زمین. کاربری زمین. تغییر در پیکره آب و غیره)؟ ّس__سسسل کی-۳ ۱( | عملیات تخریب ساختمان‌های موجود؟ اری یی ی 111111111111111۱ 1 1 ۱ مستلزم لایروبی کانال موجود ۱ ]| لایروبی؟ اری | برای فراهم اوردن آیروی منظّم لایروبی می‌شود. حدید است. ۲ ایا برای ساخت و اجرا یا بهره‌برداری از طرح. نیاز به منابع طبیعی همچون زمین. اب. مواد یا نیرو به ویژه منابع غیر قابل تحدید و کمیاب است؟ ورسخ آری. تعییسر عماه در محیط ایجاد سکو نیاز به مقدار زیادی : استخراح سنگدانه فراهم می آورد. مصالح سنگدانه‌ای و خاک از ۱ ِ بر شمار زیادی از مردم نزدیک محل تاثیر می گذارد. فشار بیش از حد بر عر صضه محلی سنگدانه وارد علف: ار دارد. ال / می‌آورد. اسان ۳ آیا اجرای طرح مستلزم استفاده. انبار کردن. حمل و نقل. جایجایی ی تولید ماده یا موادی است که برای سالامت انسان یا محیط مکان طرح در کنار سمارستا: سس ر امه ک ِ قرار گرفته است که از بیماران | ۱ ط 9 ۰ . م ۰ ۱1 ۰ ۱ ۳۹ 1 ابا طرح بر گروه‌های اسیب پایر مانند ال و اری. در طول دوره اآجرای صرح ِ بستری بلندامادت مرافست ۳ ۴ بیماران و سالمندان ار نامطلوبی خواهد اری محبط بیمارستان بسبار پر سر و گذارد؟ َ | صدا خواهد بود. در معرصضص سروصدا خواهند سل را ۴ ایا طرح در دورهٌ اجراء بهره‌برداری و یا برچیدن. مواد زاید جامد ایجاد می‌کند؟ ففضولات شهری (خانوارهاء واحدهای | - ِ ِ خیر. ظرفیت کافی محلی برای ۳۴ اری | خانگی و نیز فضولات دیگری بازر گانی)؟ اداره فضوللات وجود دارد. آنحاد خه اهد ک د. سوه از ر یی ی 6 1111111111111111 1 و و -------- صفحهٔ بعد -------- :۰ > ۰ ۰ - 1 1 ۰ ۹ شش فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی صرح عمرانی 1 ۰ ‌ 09 ۱ طرح از ان اثر بر می‌دارد! ۹ آیا طرح آلاینده یا هر گونه مواد خطرزاء سمی یا زیان آور در هوا پخش می‌کند؟ 1۱وی کی 5 655 گرد و خاک یا بو به دلیا جایجایی مواد و 5 هوای خشک همراه با گرد و خاک شله ا! ست و از گرد و خاک ا سب / ب‌‌ 1 اس ر ۰ ر / ۳ ۵ ۵ اری ر : مصالح ساختمانی پسماند و پساب؟ است و بر زیستگاه‌ها و ساکنان مجاور: | می‌بیند. وضعیت بیماران بیمارستان بر اثر نز ای ۰ اثر می‌ گذارد. گرد و خاک بدتر خواهد شد. اس شا ۶ ایا طرح صدا یا لرزش ایجاد می‌کند یا انرژی حرارتی پخش می‌کند یا تشعشعات الکترومغناطیسی دارد؟ ترافیک سنگین در دوره ساختمان 9 ِ اری. میزان سر و صدابه دلبا به دبا ترافیک مربوط به ساخت و 5 برای اوردن مصالح و مواد بر ۳ ام « اه ۰ ۰ ۰ بهره‌برداری؟ ساکنان محل و بیمارستان تاثیر بالاست. سک کت شش ۷ ایا خطر ان وحود دارد که طرح با پخش الاینده‌ها موحبات الودگی خاک. آاب‌های سطحی. آاب‌های زیرزمینی. ساحل با دریا را فراهم آورد؟ ۱ - 2 ۰« - احتمالا. بستحی هه طرفیست از تخلیه پسابت با سایر فضولات (تصفه 9 افزایش جریان فاضلاب به دلیل شده 9 نشده) بر روی ات و زمین؟ حصضور ساکنان جدید. حدید تصفبه دارد. ۱۵وی ی چیپ ۳۱ ۰ 1 ۹ 3 3 ۰.۰ ۰ ۰ ۰ ‌ آ ۸ ایا خطر ان وحود دارد که به دلیل پیشامدهایی در دوره احرا یا دوره بهره‌برداری. به تندرستی انسان‌ها یا محیط رس اسیب 6 1 , ۱۰ هّ ع اهر | ایا صرح به دلیل وشسی حوادت صیعی ۳ ۹ وس تن (مانند سیل, زلزله. رانش زمین) می‌تواند : طُرح در دشت سمبلابی اجرا ۱ ۱ ۸ َ ۰ ری : طرح عمرانی در نواحی سیل خیز احرا سشود. فراهم آورد؟ 5 ر اس سا ا ۰ پ ۰ ۰.۰ ه- ۰ 3 22 ۰ .۰ 0 ٩‏ ایا اجرای‌طرح منجر به تغییرهای اجتماعی مانند بافت جمعیتی. شیوه زندگی سنتی. اشتغال خواهد شد؟ ۰ نغر | ت تعداد ۱۰۰۰۰ نفر ِ ام افه خخحواه 5 ۱ ی :اد ۹ جح +« ۱*۵ ا ۰ ۹ به سیب میرزال جمعیت. ساختار سی. ۰ ژا: حالت.۰ یی بسه حال ۹ کوچکی دارد و حا افتاده است و گروه‌های اجتماعی و مانند ان؟ شهری در خواهدآمد.وفضماجتماعی | نهادهصای اجتماعی و هویست کنونی هویست فرهنگی و شرایط ه تشحکه دارد. اقتصادی و نیز وضع ضعست خانه‌ها تغیر خواهد کرد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ 2 : ً م ۰ شش شش ۰۰ فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ سس ۱ ۴. ۴. ویژگی‌های ناظر بر محیط طرح هر یک از ویژگی‌های طرح عمرانی که در فهرست ۴. ۳. ۲ مطرح شده است باید از دیدگاه تأثیر احتمالی آن ۱. آیا در محیط طبیعی مکان یا پیرامون طرح پدیده‌هایی وجود دارد که طرح بر آن تأثیر نامطلوب بگذارد؟ مانند: - مناطق حفاظت شده به دلیل ارزش فرهنگی. بوم شناختی. چشم‌اندازی؟ - سایر مناطقی که به دلیل‌های بوم شناختی دارای اهمیت و حساسیت هستند؟ مانند: * آب گذرها و سایر بیکره‌های آبی ۰ حوزه ساحلی. ۰ کوه. - مناطق حفاظت شده که به منظور تولید مثل, ساختن آشیانه. علوفه. گذران زمستان. مهاجرت. استراحت مورد استفاده گونه‌های جانوری و نیز حفاظت گونه‌های گیاهی مورد استفاده قرار می گیرد؟ - آاب‌های زیرزمینی. روی زمینی. ساحلی. دریایی؟ - مناطقی با پدیده‌های طبیعی یا چشم‌اندازهای زیبا؟ 5 مسیرها و تسهیلاتی که مر دم برای دسترسی به تفرجگاه‌ها 5 سایر تسهیللات از آن استفاده می‌کنند؟ - راه‌هایی که در معرضص ترافیک متراکم قرار دارند و موجبات بروز مسائل زیست محیطی می‌شوند؟ ۲ آیا طرح در نقطه‌ای قرار گرفته که در معرض دید مردم بسیاری است؟ ۴ آیادرمکان یا پیرامون‌طرح هم اکنون کاربری زمین به شیوه‌ای است که اجرای طرح بر آن تأثیر گذارد؟ مانند: صنا ۰.۶ خ -------- صفحهٔ بعد -------- - گردشگری (توریسم)» - بهره‌برداری از معادن. ۵. آیا برنامه‌ای برای کاربری زمین در مکان و پیرامون طرح وجود دارد که از اجرای طرح تاثیر بردارد؟ ۶ آیا در محل و پیرامون طرح مناطقی وجود دارد که جمعیت متراکمی در آن به سر برند و اجرای طرح بر ۷ آیامحل‌هایی در مکان یا پیرامون طرح وجود دارد که از زمین برای کاربری‌های حساس استفاده شود؟ مانند: - بیمارستان. - آموزشگاه. - اماکن مقدس, ات اجتماعی. ۸ آیا محل‌هایی در مکان یا پیرامون طرح وجود دارد که به برخی منابع کمیاب و یا بسیار ارزشمند. به دلیل اجرای طرح. سیب برسد؟ مانند: - آب‌های زیرزمینی, - آب‌های روی زمینی. - جنگلداری. - کشاورزی. , _ بادات. 4 آیا هم اکنون در مکان یا پیرامون طرح محل‌هایی با آلودگی پا سیب زیست محیطی, مانند تجاوز از حد مجاز آلودگی. . وجود دارد و طرح می‌تواند موجب آلودگی بیشتر شود؟ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش نو جیه طرح‌های عمرانی :سس ۱۱۲ ۰ آیا مکان طرح در معرض زلزله. نشست. رانش زمین. فرسایش زمین. سیل یا شرایط نامطلوب آب و هوایی همجون وارونگی حرارت یا مه یا بادهای شدید است و می‌تواند موحبات فراهم آوردن مشکلات زیست محیطی را به وجود آورد؟ مانند: - محیط جوی. شامل آب و هوای محلی. آب و هوای منطقه‌ای. شرایط جوی گسترده‌تر. - آب.شامل مقدار.جریان یاسطح رودخانه.دریاچه.آب زیرزمینی.دهانه رودخانه (مصب). آب‌های ساحلی و یا دریا. - خحاک. شامل مقادیر. ژرفا. رطوبت. تثبیت و یا قابلیت فرسایش خاک. - شرایط زمین شناختی. ۱ آیا برون ریز یا آنچه که به وسیله طرح در محیط پخش می‌شود بر کیفیت هیچ یک از عوامل زیست محیطی تأثیر می‌گذارد؟ مانند: - کیفیت هوای محلی - کیفیت هوای جهانی. شامل تغییر آب و هوا و از بین رفتن اوزون. - کیفیت آب. شامل رودخانه. دریاچه. آب زیرزمینی. دهانه (مصب) رودخانه. آب‌های ساحلی - وضعیت مواد مغذی و مغذی بودن آب‌ها. -اسیدی شدن آب و خحاک. - حاک. سر و صدا - حرارت. نور یا تشعشعات الکترومغناطیسی شامل اختلال الکتریکی - بهره‌وری سامانه‌های (سیستم‌های) طبیعی یا کشاورزی. ۲ آیا اجرای طرح بر موجودی یا کمیابی منابع. در مقیاس کشوری یا جهانی. تأثیر می‌گذارد؟ مانند: - سوخت‌های فسیلی, - مواد معدنی و مصالح. - درختان جنگلی. (1117001) - سایر منابع غیرقابل تجدید. - ظرفیت زیربنایی موجود در محل, مانند: آب. * فاضلاب, * تولید و انتقال برگ. * ارتباطات. * آنهدام پسماندها (فضولات). ۰ راهن -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی ۳ آیا اجرای طرح بر سلامت و رفاه انسان و جامعه اثر نامطلوب می گذارد؟ مانند: - کیفیت یا مسموم شدن هواء آب. مواد غذایی و سایر محصولاتی که توسط انسان مصرف می‌شود. - بیماری یا مرگ و میر افراد و جوامع به دلیل قرار گرفتن در معرض آلودگی. - پدیدار شدن یا توزیع ناقلان بیماری شامل حشرات. - آسیب پذیری مردم یا جوامع به دلیل بیماری. - احساس عدم ایمنی فردی. - اسکان مجدد اجباری. - آسیب به همبستگی و هویت فرهنگی, - سیب به حقوق گروه‌های اقلیت. - دشواری تأمین مسکن, - سیب پذیری زنان سرپرست خانوار. - سیب به گروه‌های کم درامد. - چگونگی اشتغال و کیفیت اشتغال. - اثر بر فعالیت‌های اقتصادی در منطقه اجرای طرح. -------- صفحهٔ بعد -------- توضیج دربارهٌ فهرست ۴. ۵» معیارهای تعیین اهمیت پیامدهای طرح این فهرست به منظور یاری رساندن برای تعیین اهمیت پیامد. طراحی شده است؛ و از آن همزمان. برای پاسخگویی به پرسش‌های مطروحه در فهرست ۴. ۲.۳ استفاده می‌شود. همان گونه که پیش از این دیده شد. در «فهرست وارسی برای تعیین محدوده طرح»» پرسش‌هایی درباره احتمال تأثیر طرح بر محیط پیرامون آن مطرح می‌شود. جدول کنونی به منظور آن تنظیم شده تا با استفاده از آن معلوم شود که آیا اثر پیامدهای طرح دارای اهمیت است یا خیر. پرسش‌های مطروحه همان است که در مرحله وارسی و غربال کردن طرح پیش رو قرار می‌گیرد؛ با این تفاوت که در مرحله وارسی و غربال کردن. در پاسخ به یک «آری» یا «خیر» اکتفا می‌شود. حال آن که در مرحله ی تعیین محدوده طرح. باید در حد مقدور. اطلاعات بیشتری دربارهٌ دلیل «اهمیت داشتن» پیامد یا اثر طرح ارائه شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴. ۵. معیارهای تعیین اهمیت پیامدهای طرح پرسش‌های مطروحه ۳ آیا پیامد طرح بر مکان طرح. غیرمعمول یا بسیار پیچیده است؟ ۴ آیا پیامد طرح به گسترهُ وسیعی تعمیم خواهد یافت؟ ۵ آیا امکان بالقوهٌ پیامدهای برون مرزی وجود دارد؟ ۶ آیا گروه گسترده‌ای از مردم از پیامدهای طرح سیب خواهند دید؟ ۷ آیا سیب بینندگان از طرح (گونه‌های گیاهی و جانوری, فعالیت‌های بازرگانی. تسهیلات موجود ...) اس ۰ است؟ متنوع و بسیار زیاد ! ۸ آیا پدیده‌ها و منابع ارزشمند و کمیاب از طرح سیب خواهند دید؟ ۹ آیا خطر آن وجود دارد که استانداردهای زیست محیطی نادیده گرفته شود؟ ۰ آیا خطر آن وجود دارد که مکان‌ها. مناطق. پدیده‌های محافظت شده آسیب ببیند؟ ۱ آیا امکان بروز اثرهای نامطلوب از احتمال بالایی برخوردار است؟ ۱۲ آیا اثر طرح به مدذت طولانی ادامه می‌پذیرد؟ ۶ آیا اثر طرح برگشت ناپذیر است؟ 1 5 ص دشوار است؟ -------- صفحهٔ بعد -------- توضح دربارهٌ فهرست ۴. ۶» نمونه‌هایی از گزینه‌ها و تدبیرهای اصلاحی طرح یکی از هدف‌های انتعیین محدوده طرح عمرانی» آن است که گزینه‌ها و تدبیرهای اصلاحی و تعدیلی به منظور کاهش اثرهای نامطلوب طرح مشخص شود. در فهرست ۴. ۶ فهرستی از نمونه‌های انواع گزینه‌های ۳. ۶. نمونه‌هایی از گزینه‌ها و تدبیرهای اصلاحی طرح * اقدام برای مدیریت تقاضای کالاها و خدمات؛ * اقدام برای محافظت یا کاهش اتلاف منابع؛ * رویکردهای متفاوت برای پاسخگویی به تقاضا؛ فرایندها و فناوری‌های گوناگون؛ شیوه‌های مختلف انجام کار؛ نقشه‌ها و جانمایی‌های مختلف؛ طراحی‌های متفاوت سازه‌ها؛ * انو اء متفاوت منایم تأمی. مواد؛ نواع متفاوت منابع تامین مواد ۰ زمان‌بندی‌های مختلف ساخت.بهره برداری واز خدمت خارج کردن‌طر ح شامل مر حله‌بندی‌های متفاوت * تاریخ‌های مختلف آغاز اجرای طرح و پایان اجرای آن؛ ۰ اندازه‌های متفاوت مکان و 5 تسهیلات؛ * میزان تفاوت سطوح تولید؛ * روش‌های مختلف انهدام فضولات شامل بازیافت. باز مصرف. انهدام نهایی؛ * ترتیب‌ها و مسیرهای مختلف ترافیک به کارگاه و بازگشت از آن؛ شیوه‌های متفاوت استخدام و اموزش؛ روش‌های مختلف نظارت و برنامه‌ریزی برای روبرو شدن با رویدادهای پیش‌بینی نشده؛ گزینهٌ ادامه وضع موجود -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ سس فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی توضیح دربارهٌ فهرست ۴. ۷» بررسی گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح هدف عمدهٌ گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی آن است که اطلاعات لازم و مطلوب را در اختیار تصمیم‌گیران و نیز کسانی که به طور بالقوه در معرض اثرهای طرح هستند. قرار دهد. از این رو مهمترین ملاحظه آن است که این گزارش بتواند به خوبی از سوی گروه‌های یاد شده مورد استفاده قرار گیرد. در «فهرست ۴. ۷. بررسی گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی» پرسش‌های بسیاری مطرح شده است تا برپایه آن بتوان داوری کرد که آیا اطلاعات مورد نیاز فراهم آمده و در گزارش ارائه شده است یا خیر. پرسش‌ها در هفت قسمت به شرح زیر طبقه‌بندی گردیده است: ۴ ۷ .. بررسی گزینه‌ها. ۴ ۳۷ تشریح محیط زیست ناظر بر طرح. ۴ ۷ ۴. تشریح پیامدهای مهم طرح., ۴ ۷ ۵ تشریح اقدام‌های تعدیلی, در هر قسمت. پرسش‌های مربوط به آن قسمت برحسب شماره فرعی همان قسمت. شماره‌گذاری شده است. برای یاری به بررسی کننده. دربارهٌ برخی پرسش‌ها. توضیح اضافی در میان دو هلال آورده شده است. برای استفاده از این فهرست. به شرح زیر عمل می‌شود: گام نخست. نگاهی گذرا و کلی به محتوای گزارش افکنده گردد تا چگونگی سازمان‌دهی گزارش مشخص شود و معلوم گردد اطلاعات مورد نظر در کدام قسمت گنجانده شده است. گام دوم. در هر مورد مشخص شود که آیا پرسش مطروحه به طرح عمرانی مورد نظر مربوط می‌شود یا خیر. هرگاه پاسخ مثبت است. در ستون سوم جدول کلمه «آری» و چنانچه منفی است. در ستون سوم جدول کلمه گام سوم. هرگاه پرسش مطروحه با پاسخ «آری» روبرو شود. باید گزارش پیامد زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی با دقت زیادتر مرور شود تا معلوم گردد که آیا اطلاعات ارائه شده در باب پرسش. برای تصمیم‌گیری کافی است یا خیر؟ هرگاه این اطلاعات کافی باشد. در ستون چهارم کلمه «آری» و هرگاه برای تعیین کفایت اطلاعات به منظور تصمیم گیری, بررسی کننده باید مطمئن گردد که اطلاعات ارائه شده با کمبودی روبرو نیست و اگر کمبودی وجود دارد آیا نبود این اطلاعات نقش اساسی در روند -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی :سس ۱۱۸ تصمیم‌گیری خواهد داشت یا خیر. هرگاه نبود اطلاعات در مورد مربوط. دارای اهمیت نباشد. می‌توان از آن صرفنظر کرد. عوامل تعیین کنندهٌ اهمیت اطلاعات به شرح زیر است: * الزام‌های قانونی که تصمیم‌گیر باید از آن تبعیت کند. * مقیاس و پیچیدگی و نیز حساسیت محیط پیرامونی طرح. * شدت و دامنه اثرهای نامطلوب طرح. * نظرهای رایزنان و مردم عادی درباره اثرهای طرح و بحث انگیزی آن. گام چهارم. هرگاه در گام سوم پاسخ به یک پرسش دربارهٌ کفایت اطلاعات. منفی باشد باید اطلاعات مورد نیاز در ستون پنجم یادداشت شود. بررسی کننده می‌تواند نظر خود را دربارهٌ چگونگی و یا محل به دست آوردن این اطلاعات را نیز در این ستون بیاورد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴. ۷. بررسی گزارش پیامد ز یس پرسش‌های مطروحه .ها و ویژگی‌های طرح عمرانی آیا نیاز به طرح و هدف‌های آن تشریح شده‌است؟ 7 ۰ اً ً . ۰ * اغاز و پایان یافتن طرح و دور بهره‌برداری و زمان برچیدن احتمالی آن تعیین شده است؟ 1 .ام اً در 5 ی ایا اجزای عمده اس سریح شده است؟ ابا محل هر یک از اجزای طُرح با استفاده از نقشه. تر سیم و نمودار مشخص شده است؟ ایا جانمایی محل طرح تشریح شده است؟ (شامل خحطوط تراز, ساختمان‌ها. سازه‌های فیزیکی. کارهای مشخصات آبت. دالان‌های دسترسی. محدوده). آیا تمام فعالیت‌های مربوط به ساخت و اجرای طرح تشریح شده است؟ ایا تمام فعالیت‌های مربوط به بهره‌برداری از طرح 1 - ۰ - ع ۰ اً اوراقی کردن. تخریب. پاک کردن محل. به حال بخستین درآوردن محل. استفاده مجدد و غیره.) 1 - ۰ 1 ۰ ۰ ۰ ۰ ۱ ی شده است؟ (برای نمونه. دسترسی, حمل و نقل. آب. فاضلاب. انهدام پسماند. برق. ارتباطات) با عملیات عمرانی (مانند بندر راه» خطوط انتقال برق. خطوط لوله). یطی و اجتماعی طرح عمرانی بر اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- ی ی ا م : - وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ سس پرسش‌های مطروحه عمرانی دیگری وجود دارد؟ (مانند ساخت مسکن جدید. را آب و فاضلاب, استخراج مصالح). ۰ ۰ ۰ ای ایا به دلیل اجرای طرح. احتمال تغییر و یا توقف آیا 1 از دوباط از با هیچ صرح عمرابی موجود و با صرح عمراسی برنامه‌ریزی شده‌ای درمنطقه وجوددارد که به‌همراه ۰ و مقیاس طرح عمرانی 1 تس ۰ م آً .ام 1 ی 5 (شامل ترتیب دسترسی, منظرآرایی. و خدمات پشتیبانی). آیا مساحت زمین مورد نیاز موقت برای انجام یا درباره بازگرداندن زمین به حالت نخستین. پس از استفاده موقت از آن. توضیح داده شده است؟ (برای نمونه استفاده از زمین برای استخراج سنگدانه). آیا مقیاس و اندازه سازه‌ها و سایر کارهاء به عنوان بخشی از طرح مشخص شده است؟ (برای نمونه. سطح زیربناء ارتفاء ساختمان‌ها. میزان حفاری. سطح و یا پل‌هاء دودکش‌هاء جریان یا ژرفای آب). آیاشکل وظاهر سازه‌ها و یاکارهای دیگر که‌بخشی سازه‌هاء گونه‌های گیاهی. چگونگی پستی و بلندی زمین). ۱۱۰ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- ۳-۱۱ ۳ فرای پرسش‌های مطروحه آیا در طرح عمران شهری و یا طرح‌های مانند آن. شمار و ویژگی‌های جمعیت جدید یا فعالیت‌های بازرگانی جدید تشریح شده است؟ فعالیت‌های بازرگانی است. شماروویژگی‌های‌افراد و یا واحدهای جا به جا شده. تشریح شده است؟ ایا در مورد طرح‌های تسهیلات جدید زیربنایی که ی 5 ۰ ۰ جریان ترافیک قابل توجهی را فراهم می‌اورد. نوع و الگوی زمانی و توزیع جغرافیایی ترافیک جدید و جذب شده. تشریح شده است؟ دهای تولید و منابع مورد استفاده ایاتمام‌فرایندهای مور داستفاده دربهره‌برداری از طرح تشریح شده است؟ (برای نمونه. فرایندهای مهندسی با ساخت. تولید مواد اولیه. شیوه‌های تولید محصولات کشاورزی و جنگلی فرایندهای استخراج و استحصال). : ۰ ۰ - م ۱ در شده است؟ (شامل مواد اولیه یا محصول ساخته شده. کالاهایی مانند برق. آب و یا خدماتی مانند حمل و نقل. خرده فروشی. تفریحات. آموزش. و خدمات شهری). یا انواع و مقادیر مواد اولیه و انرژی مورد نیاز برای اجرا و نیز بهره‌برداری از طرح مورد بحتث قرار گرفته است؟ آیا ملازمه‌های زیست محیطی منبع تأمین کننده آیا مقوله کارایی در کاربرد مواد اولیه و انرژی. حیطی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ‏ سس آیا استفاده از مواد مخاطره آمیز یا انار کردن با جابه جایی و یا تولید آن توسط طرح. شناسایی و از نظر کمی اندازه‌گیری شده است؟ * در دورهٌ اجرای طرح. * در دورهٌ بهره‌برداری از طرح. * در دورهٌ برچیدن طرح. آیا حمل و نقل مواد اولیه به محل طرح و شمار جا به جایی ترافیک حاصل از آن. مورد بررسی قرار گرفته است؟ * در دور اجرای طرح. * در دورهٌ بهره‌برداری از طرح. * در دورهٌ برچیدن طرح. آیا مسأله افزایش یا کاهش شمار اشتغال در اشر اجرای طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ * در دورهٌ اجرای طرح. * در دورهٌ بهره‌برداری از طرح. * در دور برچیدن طرح. آیا ترتیب دسترسی به محل طرح و شمار ترافیک حاصل از رفت و آمد کارکنان و ارباب رجوع. تعیین و برآورد شده است؟ آیا سکونت‌گاه و تأمین خدمات مورد نیاز کارکنان موقت و یا دائم طرح. مورد بررسی قرار گرفته است؟ (مربوط به طرح‌هایی است که مستلزم مهاجرت نیروی کار قابل ملاحظه جدید به منطقه. برای کارهای ساختمانی و یا اسکان طولانی هستند). ۱۱۲ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزار پرسش‌های مطروحه نده‌ها و بیرون ریزها ایا انواع و مقادیر پسماندهای جامد ایجاد شده به وسیله‌طرح. شناسایی شده است؟ (شامل پسماندهای محصولات معیوب. پسماندهای مخاطره آمیز. پسماندهای خانوارها و فعالیت‌های بازرگانی. پسماندهای استحصال معادن. پسماندهای کشاورزی و جنگلداری. پسماندهای آماده کردن کارگاه» پسماندهای برچیدن طرح). * در دوره اجرا. * در دوره بهره‌برداری: * در دور برچیدن طرح. یا ترکیب و سموم یا خطرزایی پسماندهای جامد طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا شیوه‌های گردآوری. انبار کردن. تصفیه. حمل و نقل. و در نهایت انهدام پسماندهای جامد تشریح شده است؟ آیا مکان انهدام نهایی تمام پسماندهای جامد مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا تمام انواع و مقادیر پساب‌های ایجاد شده به وسیله سس مورد شناسایی قرار گرفته است؟ (شامل زه‌کشی, رواناب. فضولات تولید. آب خنک کننده پساب تصفیه شده. فاضلاب). * در دورهٌ اجرا. * در دوره بهره‌برداری: * در دور برچیدن طرح. آیا ترکیب سموم یا سایر خطرهای پساب‌های حاصل از ار گرفته است ت ۲ طرح مورد بررسی قر یطی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی آیا شیوه‌های گردآوری, انبار کردن. تصفیه. حمل و نقل و سرانجام انهدام پساب‌ها مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا مکان انهدام نهایی پساب‌ها مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیا تمام انواع و مقادیر بیرون ریز ز گازی و ذرات حاصل از طرح. شناسایی شده است؟ (شامل بیرون ریز حاصل از تولید. بیرون ریزهای فرارء بیرود ر ژبتا رز یز حاصل از احتراق سوخت فسیلی در ماشین آلات ثابت و متحرک. بیرون ریزهای حاصل از ترافیک. گرد و غبار حاصل از جا به جایی موا د بوهای نامطبوع). ایاتر کیب وسموم یا سایر خطرات حاصل از بیرون ریز طرح به هواء مورد بررسی قرار گرفته است؟ آیاشیوه‌های گردآوری. تصفیه و سرانجام رها کردن بیرون ریزها به‌هواء مورد بررسی قرار گرفته است؟ چگونگی تخلیه. شناسایی شده است ت ۲ (مانند |« رتفاع. کپه. سر عت و حرا رها کر دن). آیا امکان بالقوه بازیافشت منابع از پسماندها و بازمانده‌هاموردبرر سی قرار رگرفتها ست ؟(شامل تجهیزات ت فرایندها. کارهای ساختمانی. ترافیک. روشنایی و غیره). آیا منبع ایجاد صداء حرارت. روشنایی و با ُ ت الکترومغناطیسی حاصل از طرح. شناسایی و اندازه‌گیری شده است؟ آیا شیوه‌های براآورد مقادیر و ترکیب تمام بازمانده‌ها و بیرون ریزهای طرح شناسایی شده و آیا مشکالات خاصی در این باره» مطرح بوده‌است؟ ۱۱۴ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- ۵ سس فهرست وارسی گزارش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی طرح عمرانی اس سس را سس شماره پرسش‌های مطروحه , اطلاعات اضافی مورد نیاز است؟ | کافی‌است؟ ۴ ]| آیا درباره بی‌اطمینانی نسبت به برآورد بازمانده‌ها و بیرون ریزهاء بحث شده است؟ ۵ | آیا خطرهای احتمالی مربوط به طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ مانند: * ریسک حاصل از جابجایی مواد خطرزاء * ریسک حاصل از آتشزایی و انفجار. * ریسک حاصل از تصادف‌های ترافیک. * ریسک حاصل از خرابی یا کاستی فرایندها یا گرفتن طرح (زلزله رانش زمین, سیل و غیره). ۵ | آیا تدبیرها و اقدام‌های لازم برای پیشگیری با مقابله با حوادث غیرمترقبه تشریح شده است؟ (اقدام‌های پیشگیرانه. آموزش, برنامه برای مقابله با موارد اتفاقی. برنامه برای موارد اضطراری و غیره). -------- صفحهٔ بعد -------- اوارسی گزارش توجیه طرح‌های عمرانی ۴ ۷ . بررسی پرسش‌های مطروحه سس گزینه‌هاتشریح شده است؟ (نگاه کنید به جدول ۲ ع۶). آیا گزینه پایه -ادامه وضع کنونی - مورد بررسی قرار گرفته است؟ ایا گزرینه‌ها وافع بینانه در نظر گرفته شده و می‌تواند جایگزین طرح پیشنهادی باشد؟ ایا دلیل‌های اصلی برگزیدن طرح پیشنهادی تشریح شده است و ملحظات زیست محیطی و اجتماعی یکی از دلیل‌های این امر بوده است؟ آیا پیامدهای عمده زیست محیطی و اجتماعی است؟ آیا هزینه‌های مالی گزینه‌ها. شامل هزینه سرمایه گذاری, بهره‌برداری و نگهداری, براورد و تعیین شده است؟ 1 ۷ ما یه م با 7 ام ایا برگزیدن طرح پیشنهادی برپایه ارزش گذاری هزینه و فایده پیامدهای قابل ارزش گذاری گزینه ۰ : ۱ 2 وا م ۰ ای ۰ و یر در نطر گرفتن پیامدهای غیرقابل ارزش ایا شیوهٌ ارزش گذاری پیامدهای زیست محیطی و اجتماعی تشریح شده است؟ (نگاه کنید به شکل ۱). مای احتمالی دیگر ۱۱۶ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ان : اس 12 ۳ 0 1 1 1 ی 1 1 0 9 و 4 ار ۳ 1 1 ان : 1 (ف ی ۷ 5 - ( : :1 ۵ رو 3 1 1 یه 9 ط ای -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- هرس ت وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی سح محیط آیا کاربری زمینی که مقرر است به وسیلهٌ طرح است و آیا مردمی که بر آن سکونت دارند و یا از آن استفاده می‌کنند. شناسایی شده‌اند؟ (شامل کاربری زمین برای واحدهای مسکونی, بازرگانی. صنعتی. کشاورزی. تفریحی, رفاهی و نیز ساختمان‌ها. سازه‌ها یا هر نوع دارایی ثابت دیگر). آیا عوارض طبیعی, زمین شناسی و خاک‌های منطقهٌ طرح. بررسی شده است؟ آیا ویژگی‌های‌مهمی ازنظر عوارض طبیعی یا زمین شناسی مکان طرح ونیزشرایط استفاده از خاک‌های محل طرح تشریح‌شده است؟ (شامل کیفیت. ثبات و فرسایش خاک. استفاده کشاورزی و کیفیت زمین کشاورزی). آیا گونه‌های جانوری و گیاهی و زیست‌گاه‌های محل طرح و نیز محیط پیرامونی آن تشریح شده است وبه روی نقشه مناسبی نشان داده شده است؟ آیاجمعیت انواع گونه‌هاوویژگی‌های زیست‌گاه‌های محل‌استقرار طرح‌ومحیط پیرامون‌آن. که‌ازطرح تأثیر برمی دارند. تشریح شده است وآیا درمیان‌آنهاء گونه برگزیده و یا محل حفاظت شده‌ای وجود دارد؟ آیاوضعیت آب در محل استقرار طرح, تشریح شده است؟ (شامل آب‌های روان. آب‌های راکد. آب‌های روی زمینی. آب‌های زیرزمینی, دهانه رودخانه. آب‌های ساحلی دریاء رواناب و زهکشی. هرگاه طرح. آلوده‌کننده آب نباشد این پرسش مطرح نخواهد بود). ۱۱۸ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- سح فهرست وارسی گزارش آیا آبشناسی (هیدرولوژی). کیفیت و چگونگی استفاده از آبی که از طرح تأثیر برمی‌دارد تشریح شده است؟ (شامل آب نوشیدنی. شیلات. ماهیگیری,. استحمام, دفع پساب‌ها). آیا شرایط آب و هوای محلی. جوی و کیفیت کنونی هوا در محل استقرار طرح تشریح شده است؟ (هرگاه طرح اتمسفر ناظر بر طرح را آلوده نکند این پرسش مطرح نخواهد بود). یا وضع سر و صدای کنونی در محل استقرار طرح تشریح شده است؟ (هرگاه طرح از دیدگاه آلودگی صوتی بر محیط اثری نگذارد. این پرسش مطرح نخواهد بود). آیا وضع کنونی روشنایی. حرارت. تشعشعات الکترومغناطیسی در محل استقرار طرح تشریح شده است؟ (هرگاه طرح از دیدگاه مسائل یاد شده بر محیط اثری نگذارد این پرسش مطرح نخواهد بود). آیا وضع کنونی دارایی‌های ثابت موجود در محل استقرار طرح و چگونگی تأثیربرداری آنها از طرح. تشریح شده است؟ (شامل ساختمان‌ها. سایر سازه‌ها. منابع معدنی, منابع آب). آیا در مواردی که در منطقه طرح. محل با پدیده دیدگاه فرهنگی یا اجتماعی دارای اهمیت است و از جمله مکان‌های برگزیده و حفاظت شده. به دلیل اجرای طرح به دو بخش قسمت می‌گردد. موضوع بررسی و در گزارش تشریح شده است؟ ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی سح آیا محل استقرار طرح از دیدگاه اثر نامطلوب آن بر چشم‌انداز برون شهری یا درون شهری و از جمله چشم‌اندازهای برگزیده و محافظت شده. تشریح شده است؟ ایا شرایط مردم شناسی. اجتماعی و اجتماعی - اقتصادی موجود در محل استقرار طرح تشریح شده است؟ مانند: * اقتصادی واجتماعی - اشتغال و کسب درآمد. * شیوهٌ زندگی -رفتار و روابط. * مسائل فرهنگی - سنت‌ها. ارزش‌ها. اعتقاد * مسائل جمعی - زیربناها و خدمات. * کیفیت زندگی -احساس امنیت. زندگی مناسب. امید به آینده. * تندرستی - سلامت تن و روان. آیا تشریح شده است که در صورت اجرا نکردن طرح - گزینهٌ پایه - چه تغییر احتمالی در هر یک از عوامل یاد شده ایجاد خواهد شد؟ اوری اطلاعات و داده‌ها و روش‌های پژوهش آیا محدودءٌ جغرافیایی مطالعه به وسعتی در نظر گرفته شده است که تمام منطقه‌ای را که از طرح تأثیر برمی‌دارد در بر بگیرد؟ آیا با نهادهای محلی. منطقه‌ای و محلی برای گرد وری‌اطلاعات درباروضعیت کنونی محیط زیست (پیش از اجرای طرح). تماس گرفته شده است؟ ۱۳۰ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- آیا مراجم نع ضروری و لازم برای دریافت اطلاعات و داده‌ها درباره وضع کنونی محیط زیست. مشخص گردیده و به لب ‌ ۰ ۳ ات ر ۳۳ ۰ آنها مراجعه شده است؟ آیا در مواردی. برای فراهم آوردن اطلاعات درباره ۰ ی 4 ۰ ه پژوهش خحاصٍ شلده | ست و در صورت مر مثست بودن پاسخ. ابا درباره شیوه‌های بررسی؛ مشکالات فرارو و نیز بی‌اطمینانی نسبت به داده‌ها. توصیح داده شده است؟ ایا شیوهٌ بررسی, برای مقصود مورد نظر مناسب آیا چگونگی رفع اختلاف احتمالی میان داده‌هاء به هنگام بررسی و ارزشیابی اثرهای زیست محیطی و آیا هرگاه به پژوهش خاصی برای فراهم آوردن اطلاعات درباره وضم کنونی زیست محیطی و اجتماعی محل استقرار نیاز بوده ولی به دلایل عملی, اجرای آن ناممکن گردیده است. درباره‌اش توضیح داده شده است و پست ی گردیده که در های احتمالی ۳ ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی پرسش‌های مطروحه ن محدو ده پیامدها آیا فرایند چگونگی تعیین محدودهٌ طرح عمرانی تشسریح شده است؟ (نگاه کنید به جدول ۳۳۴ فهرست ۵ ارسی محدوده طرح عمرانی). / آیا برای تعیین محدودهٌ مطالعه زیست محیطی و اجتماعی. رویکرد سامان‌مندی مورد استفاده قرار گرفته است ت۲۳ آیا طی دورهٌ تعیین محدوده. با تمام گروه‌های ذیربط رایزنی شده | ست؟(نگاه کنید به جدوا ل ۴. ۱.۳ را مورد دیزی برای تعیین محدوده طرح عمرانی). آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر کاربری زمین. مردم و دارایی‌های ثابت. تشریح شده است و در صورت اقتضاء کمیت آنها برآورد شده است؟ ایا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر گونه‌های جانوری و گیاهی و زیستگاه‌ها تشریح شده است و در صورت اقتضاء کمیت آنها برآورد شده است؟ شناختی و ویژگی‌های خاک تشریح شده است و در صورت اقتضاء کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر آبشناسی و کیفیت و ویژگی‌های اب تشریح شده است و در صورت ۱۳۲ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- سس افهرست وارسی گزارش آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر محیط آب. تشریح شده است و در صورت اقتضا. کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر کیفیت هوا و شرایط آب و هوا تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر محیط صوتی (سر و صدا و ارتعاش). تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر حرارت و روشنایی و یا تشعشعات الکترومغناطیسی تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم و اولیه. بر دارایی‌های ثابت و استهلاک منابع طبیعی غیرقابل تجدید (برای نمونه سوخت‌های فسیلی. مواد معدنی). تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ آیاپیامدهای مستقیم واولیه. بر مکان‌ها یاپدیده‌هایی که‌دارای اهمیت فرهنگی است. تشریح شده است؟ آیاپیامدهای مستقیم و اولیه. بر کیفیت چشم‌اندازها و دیدگاه‌ها تشریح شده است و در صورت اقتضا تصویر آنها ارائه شده است؟ آیا پیامدهای مستقیم بر شرایط جمعیت شناسی. اجتماعی و اجتماعی -اقتصادی در منطقه طرح تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی پرسش‌های مطروحه رد پیامدهای ثانوی. موقت. کوتاه مدت. بلندمدت. آیاپیامدهای ثانوی حاصل ازپیامدهای اولیه بروجوه محیط زیست. تشریح‌شده‌است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ (برای نمونه پیامد حاصل از خاک هواء یا آلودگی آب با سر و صدا بر گونه‌های جانوری, گیاهی, زیستگاه‌ها: یا پیامسد حاصل از حاصل از خشکی خاک بر آثار باستانی). یا پیامدهای موقت و کوتاه مدت طی دوره اجرا یا دوره‌های کوتاهی در مرحله بهره‌برداری با برچیدن طرح» تشریح شده است؟ آیا پیامدهای دائمی حاصل از عملیات اجرایی با بهره‌برداری و یا برچیدان طرح. تشریح شده است؟ ابا بنامدهای بپلندمدت , محط زیست. به دلا انباشت آلاینده‌ها در طول مدت بهره‌برداری و یا آلودن محبط تشریح شده است؟ آیا پیامسدهای حاصل از حوادث. رویدادهای غیرعادی یا قرار گرفتن طرح در معصرض فاجعه‌های طبیعی با ساخت بشر تشریح شده است و در صورت اقتضاء کمیت آنها برآورد شده است؟ آیا پیامدهای حاصل از خدمات پشتیبانی طرح, بر بخشی از طرح را تشکیل می‌دهد ولی معمولاً از مکان اصلی طرح فاصله دارد. برای نمونه. ساخت راه دسترسی. ترافیک حاصل از جابجایی, منابع سنگدانه‌ها. مصالح با سایر مواد اولیه مورد نیازء تولید و عرضه برق. انهدام پساب یا پسماندها). ۱۳۶ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش آیا پیامدهای غیرمستقیم حاصل از فعالیت‌های عمرانی بعدی. برمحیط زیست تشریح شده است؟ (فعالیت‌های عمرانی بعدی بخشی از طرح نیست. بلکه طرح‌هاء دیگری است که به دلیل اجرای طرح مورد نظر. امکان اجرای آنها مطرح می‌شود؛ برای نمونه فراهم آوردن کالاها و خحدمات حدید مورد نیاز طُرح یا سکونت ‌گاه برای آیا پیامدهای تجمعی وارد بر محیط زیست که حاصل از مجموع اثرهای طُرح مورد بررسی و سایر طرح‌های موجود و نیز طرح‌های برنامه‌ریزی شده در منطقه است. تشریح شده است؟ (گزینه‌های متصور مختلف و جمله بدترین گزینه متشصور باید د اس ص آیا گسترهٌ جغرافیایی. مدت. شمار رویداد. برگشت پذیری و احتمال بروز هر یک از رویدادها. در صورت اقتضا شناسایی شده است؟ آیا پیامدهای اولیه و ثانوی. بر تندرستی و رفاه انسان تشریح شده است و در صورت اقتضا کمیت آنها برآورد شده است؟ (برای نمونه. پیامد پخش مواد سمی در محیط زیست و پیامد آن بر سلامتی انسان‌ها: اثر برخی ویژگی‌های مخاطره آمیز طُرح بر سالامت انسان: پیامدهای زیان اور حاصل از ایجاد تغییر در ناقلان بیماری؛ ی ۰ 1 . ۳ م ۰ تعسیر ۱۵ شرابط زندگی. پیامد بر گروه‌های اسیت پذیر). سر "رز بررسی قرار گرفته است ت۲۳ ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی اس بابی اهمیت پیامدها آیا چشمگیر بودن و اهمیت هر یک از پیامدهای پیش بینی‌شده. برحسب تطابق آن با الزامات‌قانونی و اهمیت وحساسیت آن از نظر مردم و اثر آن برمنابع و دیگر تأثیربرداران. مورد بحث قرار گرفته است؟ آیا درمواردی که پیامدهابر حسب‌استاندار دها یاالزامات قانونی موردارزیابی قرارگرفته‌است.از استانداردهای محلی. ملی یا بین‌المللی نیز استفاده شده است و از رهنمودهای مربوط پیروی گردیده است؟ آیا افزون بر پیامدهای منفی. پیامدهای مثبت طرح آیا اهمیت هر یک از پیامدها به روشنی تشریح شده است؟ »های ارزشیابی پیامدها آیا شیوه‌های پیش‌بینی پیامدهای طرح تشریح شده است و دلیل‌های انتخاب آنها و نیز روبرو شدن احتمالی با مشکل و بی‌اطمینانی نسبت به نتایج به دست آمده. توضیح داده شده است؟ آیادرمواردی که نسبت به شرح‌جز یات طر<و پیامدهای حاصل از آن بر محیط زیست اطمینان وجود ندارد. نامساعدترین پیش بینی‌ها موردعمل قرار گرفته‌است؟ آیا در مواردی که مشکلاتی برای گردآوری داده‌ها و اطلاعات مورد نیاز برای پیش‌بینی یا ارزشیابی پیامدها وجود دارد. این مشکلات منعکس شده است و ملازمه‌های حاصل از آن در مورد نتایج به دست آمده. تشریح شده است؟ ۱۳۹ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- سس سس فهرست وارسی گزارش است؟ آیا پیامدها برپایه این فرض تشریح شده است که اقدام‌های تعدیلی یا اصلاحی پیشنهادی مورد عمل قرار می‌گیرد؛ یعنی پیامدهای بازمانده» توصیف می‌شود. آیا میزان برخورد با هر یک از پیامدهاء متناسب با اهمیت آن از دید تصمیم گیری درباره طرح است؟ آیا بحث‌ها متمرکز بر مسائل کلیدی است و از ارائه اطلاعات نامربوط و یا غیرضرور اجتناب شده است؟ یا تأکید ضروری, بر جدی‌ترین اثرهای نامطلوب طرح انجام پذیرفته است و پیامدهای کم اهمیت‌تر از تأکید کمتری برخوردار شده است؟ همای احتمالی دیگر ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ ۷ م۵. تشریح اقد| پرسش‌های مطروحه ایا اقدام‌های تعدیلی در مواردی که طرح ار یا اقدام‌های پیشنهادی برای اصلاح یاتعدیل پیامدبه و اهمیت اثرهای نامطلوب. توصیح داده شده‌است؟ ایا تردید احتمالی درباره تأثیر اقدام‌های تعدیلی بر آیا به روشنی مشخص شده است که اقدام‌های اصلاحی یا تعدیلی در طرح منظور گردیده با آن که به عنوان توصیه و پیشنهاد. مطرح شده است؟ آیا دلیل‌های پذیرش اقدام‌های تعدیلی یا اصلاحی. به عنوان بخشی از طرح. تشریح شده است؟ آیا هزینه‌های مالی سرمایه‌گذاری. عملیاتی و نگهداری اقدام‌های تعدیلی یا اصلاحی, به تفکیک و به عنوان بخشی از هزینه‌های طرح. منظور شده است؟ ایا در مواردی که اقدام‌های تعدیلی با اصلاحی پیشنهادی در طرح منظور نشده است. درباره دلیل‌های نپذیرفتن پیشنهاد. به روشنی توضیح داده آیا گزارش نشان می‌دهد که تمام گزینه‌های ممکن برای تعدیل آترهای نامطلوب طرح مورد بررسی قرار گرفته است؟ مانند: ۱۳۸ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارث پرسش‌های مطروحه * راهبردهای مختلف * مکان‌های متفاو بت ۰ ۱ تغییر طراحی و جانمایی طرح. ر مه ۸ ۱ تغبیر روش‌ها و فرایندها. 8 نع نا م 0 تغییر برنامه‌های اجرا و شیوهٌ مدیریت طر ٩‏ اق دا ۹ 5 قدام براء اد ۰ ۱ برای از بین بردن و با! 3 ر صلاح ار ها 1 ٍ رای مطلوب طرح. * اقدا ام ار م برای جبران اثرهای : انا برد ٍ با بر ها نهد یس بی برای نظْارت و اداره نامدهاء 2 ف نا ۱ ۱ ۰ ۰ مطلوب بازمانده. داده شده است؟ لمیسست. : آبا اثر های من ی یلم ر شده در ی منصو در طرح. تشریح شده است؟ های احتمالی دیگر ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی ۴ ۶۷ جکیده غیر پرسش‌های مطروحه ایا یک چکیدهٌ غیرفنی دربارهٌ اطلاعات زیست محیطی و اجتماعی طرح ارائه شده است؟ آیا در چکیدهٌ بیشگفته. اطلاعات درباره طرح., محیط زیست و اجتماعی ناظر بر آن. پیامدهای طرح بر محیط زیست و اجتماعی. و اقدام‌های تعدیلی یا اصلاحی مورد عمل, به طور کامل ولی به اختصار بیان شده است؟ آیا در چکیدهٌ پیشگفته. بی اطمینانی‌های مهم احتمالی درباره طرح و اثرهای نامطلوب آن بر محیط زیست و اجتماعی, به صورت نکته‌ای بر جسته و مهم توصیح داده شده است؟ آیا در جکیده پیشگفته. راجع به چگونگی اجماع دربارهٌ تکوین طرح و نقش ارزشیابی زیست محیطی و اجتماعی در این فرایند توصیح داده شده است؟ محیطی و اجتماعی را به دست می‌دهد؟ آیا چکیدهٌ پیشگفته. با زبانی غیرفنی. ساده و پرهیز از کاربرد اصطلاح‌های فنی و با استفاده ر‌ اطلاعات تفصیلی و مباحث علمی. نوشته شده است؟ آیا چکیدهٌ پیشگفته برای یک فرد معمولی قابل درک است؟ های احتمالی دیگر ۱۳۰ اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- سس فهرست وارسی گزارش آیا اطلاعات زیست محیطی و اجتماعی در یک با چند سند مشخص موجود است؟ آیا سندها به ترتیب منطقی, سازمان یافته و ساختار هر سند به ترتیبی است که خواننده بتواند به آسانی به اطلاعات مربوط دسترسی یابد؟ آیا در آغاز هر سند. فهرست مطالب آن مشخص شده است؟ آیا روش مورد عمل به خوبی توضیح داده شده است؟ آیا شیوهٌ ارائه گزارش جامع ولی مختصر است و از ارائه داده‌ها واطلاعات‌غیرمربوط. پرهیز شده‌است؟ آیا در ارائه گزارش از جدول‌هاء نمودارهاء شکل‌ها. نقشه‌هاء. عکس‌ها و سایر ابزار ترسیمی به شیوه‌ای مور و مطلوب استفاده شده است؟ یا برای ارائه گزارش از پیوست‌ها و افزوده‌هاء به منظور در دسترس قرار دادن اطلاعات و داده‌های تفصیلی که برای درک متن اصلی گزارش نقشش اساسی دارد. به صورت موْثری استفاده شده است؟ ایا تمام تحلیل‌ها و نتیجه گیری‌هاء به اندازه لازم و کافی باداده‌ها و اطلاعات ضرور پشتیبانی می‌شود؟ آیا منابع داده‌ها و اطلاعات به طور مناستب مشخص شده است؟ آیا اصطلاحات مورد استفاده در متن گزارش همواره یک معنی را می‌رساند؟ ی و اجتماعی طرح عمرانی اطلاعات اضافی مورد نیاز -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست وارسی گزارش توجیه طرح های عمرانی سس ۱۳۲ مربوط | اطلاعات ۱ ۱ شماره پرسش‌های مطروحه ۱ اطلاعات اضافی مورد نیاز است؟ کافی‌است؟ ۱۱ ایا گزارش به صورتی تنظیم شده است که متن به صورت یک سند مشخص مورد استفاده قرار گیرد و با تعیین مرجع. خواننده به آسانی بتواند به اسناد ۲ أاآیا گزارش در حد مقدور. منصفانه. بیطرفانه و عیی تنظیم شده است؟