توان از خاموت یا گل میخ سردار و یا کالهک برشی استفاده کرد و مطابق با فصل هشتم آیین

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 221 می توان از خاموت یا گل میخ سردار و یا کالهک برشی استفاده کرد و مطابق با فصل هشتم آیین نامه بتن ا یران (آبا) به طراحی آن ها .پرداخت  درصورتی که مقدار 2 f 1 l l کمتر از یک باشد تیرهای متصل به ستون از سختی الزم برخوردار نیستند و قادر نیستند کل برش موجود در اتصال دال- تیر- ستون را منتقل کنند. در این حالت بخشی از برش توسط دال و به صورت برش دو طرفه به ستون منتقل می شود که باید کنترل شود. در این رابطه1l طول دهانه ای است که در امتداد آن لنگر محاسبه می شود و2l .طول دهانه عمود بر آن است  نیروی برشی دو طرفه نامتعادل ناشی از برش و لنگر ضریب دار دال منتقل شده به ستون باید مطابق موار د زیر :مورد بررسی قرار گیرد - ی برا برش دو طرفه با لنگر ضر یب دار ،منتقل شده به ستون نیروی برش ی یب ضر،دارu V ، دی با در مقاطع بحران ی محاسبه .شود نیروی برش ی دار بی ضر مربوط به هر بی ترک از نیروی برشی ناشی از برش مستق یم و نیروی برش ی منتقل شده ب له ی وس ه sc M vγ است؛ که𝛾𝜈 طبق رابطه (3 - 1)، وsc M در بند 3 - 3 - 5 - 2 پ تعریف شده است . - بخش ی ازsc M که ب لی دل ه خروج از مرکز تی برش انتقال م ابد یی ( sc M vγ)، با ید در مرکز سطح مقطع بحران.ی اعمال شود (3- 1) v f 1  - تغییرات تنش برش ی یب ضر دار ناشی از sc M vγ، دی با ب ه صورت خط ی، حول مرکز سطح مقطع بحران ی در نظر گرفته شود. ج- مقاومت طراحی  برای هر ترک یب بار ضر یب،دار مقاومت طراح ی باید موارد3 تا3 را ،تأمین دی نما. 3 - n u M M   د.ر همه مقاطع در طول دهانه در هر جهت 2 - n f sc M M   ( در عرض دال1 b) 7 - n u V V  در همه مقاطع در طول دهانه در هر جهت برا ی برش کی طرفه. 3 - n u V V  در مقاطع بحران ی ی برا برش دو طرفه. - ،ضریب کاهش مقاومت ،دی با مطابق با ضوابط این فصل.محاسبه شود - n M دی با مطابق با بند فصل هشتم آیین نامه( بتن ایران آبا) .محاسبه شود - در محاسبه n M برای دال های با ،کتیبه ضخامت کتیبه در زیر ،دال نباید از یک چهارم فاصله لبه کت یبه تا بر ستون یا سرستون بیشتر در نظر گرفته شود. -------- صفحهٔ بعد -------- 224 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه - مقاومت برش ی طراح ی دال ها در مجاورت ستون ها، بارها ی متمرکز یا نواح ی عکس العمل، ید با برابر با بیشترین مقدار، در حالت برش یک طرفه در هر مقطع بحرانی در صفحه ای در عرض کل دال و برای برش دو طرفه در مقطع بحرانی مطابق با فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) .محاسبه شود - n V دی با مطابق با فصل هشتم آیین نامه( بتن ایران آبا) .محاسبه شود در صورت رعایت نحوه اعمال بار خاک در ت رکیب بارها، میزان نیروی محوری هر ترکیب بار می تواند در محاسبه ظرفیت برشی برای مقابله با برش ضریب .دار در همان ترکیب بار مورد استفاده قرار گیرد ح- کتیبه دال ها  در مواردی که برای کاهش حداقل ضخامت مورد ن یاز یا کاهش مقدار آرماتور منفی روی ستون های دال های تخت یا قارچی، اقدام به ایجاد کتیبه در روی ستون می،شود ُب عد کتیبه در هر سمت محور ستون نباید کم تر از ی ک ششم طول دهانه (مرکز تا مرکز تکیه گاه.ها) در امتداد آن دهانه در نظر گرفته شود همچنین ضخامت کتیبه نبای د .کمتر از یک چهارم ضخامت دال باشد از طرفی در محاسبه م قدار آرماتورهای منفی در ناحیه کتیبه، نباید ضخام ت کتیبه را بیشتر از یک چهارم فاصله لبه کتیبه از بر ستون یا سرستون .منظور کرد  در مواردی که برای افزایش سطح مقطع بحرانی برش از افزایش ضخامت دال در اطراف ستون استفاده می،شود باید کتیبه در سطح زیرین دال اجرا شود. خ- بازشوها در سیستم دال ها  در سیستم دال ها می توان بازشوهایی با هر اندازه پیش بینی کرد ؛ مشروط بر آن که با انجام تحلیل ویژه (م انند مدل سازی بازشو در روش)هایی مانند اجزا محدود بتوان نشان داد که سیستم از مقاومت کافی برخوردار است و ضوابط مربوط به حاالت حدی بهره برداری ب ه ویژه ضوابط مربوط به خیز را تأمین می.کند  در دال های با تیر ، بازشوها نباید از محل تیرها عبور کن ؛دن مگر آن که تحلیل قابل قبولی ارا ئ.ه شود  در صورتی که تحلیل ویژه ا ی انجام نشود، باید ضوابط زیر را در تعیین محل و ابعاد بازشوها ی دال های بدون یر ت رعایت کرد. در تمامی موارد باید در اطراف بازشوها در هر امتداد، آرماتورهای اضافی معادل با آرماتورهای قطع .شده قرار داد - در نواحی مشترک بین دو نوار میانی متقاطع دال، می توان هر بازشویی با هر اندازه ای پیش بینی کرد. - در نواحی مشترک بین دو نوار ستون متقاطع دال، فقط بازشوهایی با ابعاد کم تر از یک هشتم عرض نوار در هر جهت می توان یش پ بینی .کرد - در محل تالق ی یک نوار ستون و یک نوار میانی، فقط یک چهارم آرماتورهای هر نوار در هر جهت را می توان قطع .کرد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 226 - اگر بازشو در فاصله ای کم تر از چهار برابر ضخامت دال ،از محیط ستون بار متمرکز یا سطح عکس الع مل قرار داشته باشد، اثرات بازشو باید مطابق با فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) در محاسبات محی ط برش پانچ در دال های بدون کالهک برشی و یا دال.های با کالهک برشی در نظر گرفته شود د- آرماتورگذاری در دال ها ی دو طرفه  مقادیر آرماتورهای الزم در مقاطع مختلف دال در هر امتداد، بر مبنای لنگرهای خمشی ضریب دار وارد بر آن مقاطع محاسبه می.شوند  حداقل مساحت آرماتور خمش،ی s,min A، برابر باg A 1131 /1 است . این آرماتور باید د ر نزد یکی سطح کشش ی در جهت دهانه ، و در عرض دال مورد نظر .تعبیه شود درصورتی که در ترکیب بارهای مختلف وجه کششی تغییر می کند حداقل آرماتور .باید در هر دو وجه قرار گیرد  اگر تنش برشی بر روی مقطع بحرانی برش دو طرفه در اطراف ستون، بار متمرکز یا سطح عکس العمل ، ' u s c 0.17 f     ،باشدs,min A که در عرض دال تعبیه می شود، باید رابطه3 - 72 را تأمین نماید. در این رابطهslab b مطابق بند 3 - 7 - 6 - 7 پ، s  برای ستون های میانی، کناری و گوشه به ترتیب برابر31 ، 71 و21 منظور می،شود ضریب کاهش مقاومت برش، وs  مطابق رابطه3 - 31 در نظر گرفته می.شود (3- 9) u slab o s,min s y 5 b b A f     (3- 31 ) s 2 1.0 1 d/250     پوشش بتن برای میلگردها باید مطابق فصل چهارم آیین نامه بتن ایران (آبا) .در نظر گرفته شود  طول گیرایی و وصله میلگردهای آجدار و میلگردهای گروه شده باید مطابق فصل23 آیین نامه بتن ایران (آبا) .تعیین شود  حداقل فاصلهs نباید از مقادیر قطر بزرگ ترین ،میلگرد77 /3 برابر قطر بزرگ ترین سنگدانه و25 میلی متر کمتر .باشد  برای دال های توپر ،حداکثر فاصله میلگردهای طولی ،آجدار، در مقاطع بحران ی کم ترین مقدار از h 2 و 1 5 7 میلی متر، و در بق یه مقاطع کمتر ین مقدار از h 2 و 751 میلی متر باشد.  در مواردی که دال بر تیرهای ،لبه ستون ها یا دیوارها تکیه ،دارد مهار میلگردهای عمود بر لبه ناپیوسته د بای موارد 3 و 2 را تأمین .نماید 3 - میلگردهای خمشی مثبت باید تا لبه دال ادامه یابند؛ و به صورت مستقیم یا با قالب،دار حداقل برابر 351 میلی متر داخل تیرهای ،لبه ستون ها یا دیوارها مهار شوند. s -------- صفحهٔ بعد -------- 234 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه 2 - میلگردهای خمشی منفی باید خم یا قالب شوند؛ و یا به صورت دیگر در تیرهای ،لبه ستون ها یا دیوارها به گونه ای مهار شوند که طول مهاری کافی از بر داخلی تیر ،لبه ستون و یا دیوار تأمین .گردد  در مواردی که دال در لبه ناپیوسته به تیر لبه یا دیوار منتهی نشود ، و یا فراتر از تکیه گاه کنسول شود، مها ر کردن میلگردهای عمود بر این لبه می.تواند داخل دال صورت گیرد ذ- جزئیات اختصاص ی آرماتور گذاری دال های با ر تی  برای دال های دو طرفه (با تیرهای میانی)، و برای دال های قارچی با د یوارهای لبه و یا ت یرهای لبه باf بزرگ تر از،یک در گوشه های خارجی دال ها باید آرماتورهای گوشه هب شرح بندهای زیر را پ.ایین و باالی دال اضافه کرد 3 - آرماتورهای گوشه به طور جداگانه در پایین و باالی دال در واحد ،عرض باید قادر باشند حداکثر لنگر خمش ی مثبت دال در عرض واحد را تحمل کنند. 2 - لنگر ضریب دار به دلیل آثار ،گوشهu M ، حول محوری عمود بر قطر گذرنده از گوشه در باالی ،دال و حول محوری موازی قطر گذرنده از گوشه در پایین دال فرض می شود. 7 - میلگردهای گوشه را می توان در راستای موازی با قطر در باالی ،دال و در راستای عمود بر قطر در پایین دال قرار داد .هم چنین م یلگردهای گوشه را می توان ب ه صورت دو شبکه متعامد و ب ه موازات اضالع چشمه ها در گوشه ها ، در باال و پا یین دال تعبیه نمود در ای ن حالت می توان از اضافه ظرفیت آرماتور .موجود استفاده کرد 3 - آرماتورهای گوشه باید در هر ،امتداد از گوشه تا طولی برابر با حداقل یک پنجم دهانه بزرگ تر، قرار داده وند ش. حداکثر فاصله این آرماتورها ، 2 .برابر ضخامت دال است شکل3- 2 - آرماتورگذاری ویژه گوشه دال )(حالت متعامد و مورب ر- جزئیات اختصاص ی آرماتور گذاری دال های بدون ر تی  در آرماتورگذاری دال های تخت و قارچی عالوه بر ضوابط کلی آ رماتورگذاری دال های دو طرفه ضوابط بندهای زیر باید.رعایت شوند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 237 3 - برای تعیین محل خم یا قطع کردن میلگردها باید حداقل طول های مندرج در شکل3 - 35 رعایت شون.د 2 - در مواردی که طول دهانه های مجاور هم برابر ،نباشند طول آرماتورهای منفی فراتر از بر تکیه گاه مطابق آن چه در شکل3 - 7 نشان داده شده است، باید بر مبنای طول دهانه بزرگ تر .محاسبه شود 7 - خم کردن میلگردهای مثبت برای ادامه آن ها به عنوان آرماتور منفی ب ه شرطی مجاز است که در تأمین طول های حداقل توصیه شده در شکل3 - 7 ، زاویه خم بزرگ تر از35 درجه در .نظر گرفته نشود 3 - طول میلگردها نباید کوچک تر از مقادیر توصیه شده در شکل3 - 7 در نظر گرفته شوند . همچنین درصورتی که دال به ها عنوان اعضای اصلی مقاوم در برابر بار جانب ی عمل ک نند ،این طول باید حداقل برابر با آن چه از محاس به به دست می،آید در نظر گرفته شود. 5 - همه م یلگردهای آجدار یا یم س های آجدار پا یین داخل نوار ستون، ید با در هر جهت ادامه یابند؛ و یا با وصله مکان یکی کامل، وصله جوش شده کامل یا وصله پو ی شش کالسB وصله .شوند 6 - حداقل دو میلگرد یا سیم آجدار پایین نوار ستون در هر جهت باید از ناحیه محدود شده به وسیله میلگرده ای طولی ستون عبور ،نمایند و در تکیه گاه های خارجی مهار شوند. شکل3- 7 - حداقل طول م ی لگردها ی آجدار در دال های دو طرفه بدون ت یر -------- صفحهٔ بعد -------- 232 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه ز- می لگردها ی برش ی- خاموت ها  استفاده از خاموت های تک پا،یه U ،سادهU چندگانه و خاموت بسته به عنوان م یلگرد برش ی مجاز است.  در صورت استفاده از خاموت، محل قرارگ یری و فاصله گذار ی آن ها ید با مطابق با جدول3 - 9 .باشد جدول3- 9 - موقعیت اولین خاموت و محدودیت های فاصله گذاری جهت اندازه گیری تعریف اندازه گیری بیشترین فاصله ( mm ) عمود بر وجه ستون فاصله از بر ستون تا اولین خاموت d 5/1 فاصله بین خاموت ها d 5/1 موازی با وجه ستون فاصله ین ب ساق عمود ی خاموت ها d 2 1 - 7 - 2 - آرماتور یس ستم ی ها یت رچه دو طرفه  سیستم تیرچه ی دو طرفه شامل ترکیب یک پارچه ی تیرچه های با فواصل منظم و یک دال فوقانی است، که برای عملکرد دو طرفه طراحی می شود.درصورتی که شرایط زیر برقرار ن باشد این سیستم باید به صورت دال با ت یر طراحی شود: - عرض ت یرچه در هر عمقی در طول ،آن حداکثر برابر با 311 میلی متر باشد. - ارتفاع کلی قسمت ب یرون زده تیرچه حداکثر برابر با 5/7 برابر عرض حداقل آن باشد . - فاصله ی آزاد بین تیرچه ها حداکثر برابر با 351 میلی متر .باشد - ضخامت دال پیوسته باید حداقل برابر با بزرگ ترین یکی از دو مقدار یک دوازدهم فاصله آزاد بین تیرچه ها یا 51 میلی متر باشد. مقدار c V در این سیستم می را توان 3/3 برابر مقدار محاسبه شده در فصل هشتم آیین نامه( بتن ایران آبا) در نظر .گرفت برای انسجام سازه ا،ی حداقل یک م یلگرد در پایین هر تیرچه باید پیوسته بوده و در بر تک یه گاه برا ی تأمین نش ت yf .مهار شود سطح مقطع م یلگردهای عمود بر ت یرچه ها با ید با در نظر گرفتن تمرکز بارها، الزامات مقاومت خمش ی دال را تأمین نما ید؛ و با ید حداقل برابر سطح م یلگردهای جمع شدگی و حرارت برابر باg A 1131 /1 .باشد 1 - 7 - 1 - رفتار همبندی دال و دیوارهای سازه ای  اگر فاصله بین دو دیوار hl از1 برابر ضخامت دال کمتر باشد ، دراینصورت دال مانند یک تیر همبند رفتار می ک .ند در این حالت الزم است موارد زیر مد نظر قرار گیرد (شکل3 - 3): - عرض این دال همبند به اندازه فاصله بین دو دیوار به عالوه .ضخامت دیوار است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 233 - آرماتور مورد نیاز خمشی باید در عرض دال همبند و حداقل به اندازه hl و یا طول مهار مستقیم در کشش در دو سمت ادامه یابد. این آرماتورها .باید در دو الیه باال و پایین دیوار قرار گیرند - در این حالت الزم است آرماتور های خ مش ی در فاصله بین دو دیوار به صورت یک درمیان با استفاده از .سنجاقی و خاموت بسته مهار شوند - فاصله این خاموت ،ها نباید از نصف ضخامت دال1 برابر قطر آرماتور طولی و23 برابر قطر آر ماتور عرضی .بیشتر باشد - درصورتی که فاصله بین دو دیوار از3 برابر ضخامت دال کمتر باشد باید ضوابط مربوط به تیر عمیق مطابق فصل33 آیین نامه( بتن ایران آبا) .برای دال پیوند رعایت شود - در این گونه دال های پیوند احتمال رخداد برش پانچ در لبه دیوار نیز وجود دارد. این پانچ در یک محیط سه وجهی با اضالعی برابر ضخامت دیوار به عالوه عمق مؤثر دال در لبه دیوار اتفاق می افتد. مقاومت برشی پانچ بتن باید از فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) استفاده کر.د مقطع بحرانی برش پانچ عرض مؤثر برای آرماتورگذاری در دال پیوند عرض مؤثر دال پیوند شکل3- 3 - مشخصات دال پیوند 1 - 2 - دیوارها 1 - 2 - 7 - کلیات  ضوابط این فصل باید در طراحی دیوارهای.بتن آرمه رعایت شوند  طراحی دیوارها به عنوان تیر روی زمین باید بر اساس ضوابط فصل یازدهم و پانزدهم آیین نامه بتن ایران (ا آب) انجام شود . در صورتی که این دیوارها مطابق ضوابط از نوع تیر عمیق باشند، باید ضوابط بند تیرهای عمیق در فصل یازدهم آ یین نامه بتن ایران (آبا) در مورد آن ها .رعایت شوند -------- صفحهٔ بعد -------- 230 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه شکل3- 5 - رفتار دیوار به صورت تیر روی زمین که ممکن است به صورت تیر عمیق باشد  دیوارهای حائل طره ای به صورت دال یک طرفه) تیر طره ای( و در حالت پشت بنددار به صورت دال دو طرفه رفتار می کند. در حالتی که مقطع دیوار ثابت اس ت مقطع بحرانی در پای این دیوارها قرار دارد ولی در حالت مقطع .متغیر مقطع بحرانی باید با تحلیل مناسب در ارتفاع دیوار تعیین شود  در طراحی دیوار حائل متکی به سقف رفتار دیوار بسته به وجود تکیه گاه در امتداد طول دیوار می تواند یک ی ا دو طرفه باشد. اگر فاصله تکیه گاه ها بیشتر از2 برابر ارتفاع آزاد دیوار باشد رفتار دیوار به صورت دال یک طرفه خواهد بود. در این حالت باید ضوابط .بخش دال نیز برای این دیوارها لحاظ شود  طول افقی دیوار که به عنوان ناحیه ی مؤثر برای تحمل هر یک از بارهای متمرکز وارد بر دیوار در نظر گرفته می،شود نباید از پهنای سطح اثر بار به اضافه دو برابر ضخامت دیوار در هر طرف سطح ،اثر و یا از فاصله مرک ز تا مرکز بارهای متمرکز بیش تر باشد .طول افقی مؤثر باربری اتکایی نباید خارج از درزهای قائم دیوار قرار رد؛ یگ مگر آن که بر اساس طراحی صورت ،گرفته انتقال نیروها به روش مناسبی در زها صورت پذیرد.  برای تأمین پایداری دیوارها باید آن ها را در قطعات متقاطع مجاور مانند کف،ها بام،ها ستون،ها پشت بندها ی ،دیواری ستون های ،دیواری دیوارهای متقاطع و شالوده ها مهار کرد. اتصال دیوار به دیگر قطعات باید مطابق فصل 33 آیین نامه بتن ایران (آبا) .انجام شود 1 - 2 - 2 - حداقل ضخامت دیوارها حداقل ضخامت دیوار و پوشش نهایی سازه های زیرزمینی ،که در تماس با خاک قرار دارند برابر با251 میلی متر است. 1 - 2 - 3 - نیروهای طراحی  دیوارها باید برای تمامی بارهایی که به آن ها وارد می،شوند از جمله بارهای با برون محوری و بارهای ،جانبی طراحی شوند. در دیوارهای بیرونی ایستگاه ها و دیوارهایی که بار گسترده خارج صفحه به آن ها وارد می شود و -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 230 رفتار دو طرفه و یا یک طرفه در راستای افقی دارند یک لنگر خارج از صفحه حول محور قائم به وجود می آید ک ه در شکل مشخص شده است. طراحی دیوار برای این نیرو در کنار طراحی برای برش داخل صفحه اهمیت زیادی دارد که باید برای آن ها آرماتور افقی طراحی شود که توضیحات آن در بند.های بعدی آمده است شکل3-6 - نیروهای وارد بر دیوار  اثرات الغری در دیوارها باید بر اساس ضوابط فصل ششم آیین نامه بتن ایران (آبا) تعیین ن شو.د  دیوارها باید برای حداکثر لنگر خمشی ضریب،دار u M ،)(داخل و یا خارج صفحه که ممکن است همراه با نیروهای محوری ضریب،دارu P ،در هر یک از ترکیب های بارگذاری به دیوار وارد شود ، طراحی گردند . مقدار بار محوری نهایی (ضریب دار) با برون محوری ، نباید بیشتر ازn,max P  مطابق فصل هشتم آیین نامه( بتن ایران آبا) .باشد همچنین لنگر خمشی طراحی u M باید بر اساس اثرات الغری موضوع مطابق فصل ششم آیین نامه بتن ایران (با آ)، تشدید شده باشد.  دیوارها باید برای حداکثر برش داخل صفحه و نیز برش خارج از صفحه .طراحی شوند 1 - 2 - 0 - مقاومت خمشی همراه با نیروی محوری  طراحی دیوارها در کلیه مقاطع باید بر اساس تأمین مقاومت خمشی، برشی و محوری مطابق فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) .و اعمال اثر اندرکنش نیروی محوری و لنگر خمشی در هر ترکیب بار صورت گیرد -------- صفحهٔ بعد -------- 232 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه  در دیوارهای غیر باربر، که در آن ها ،بار محوری قابل مالحظه نیست n M را باید بر اساس مقاومت خمشی خالص مطابق فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) .محاسبه نمود  در دیوارهای باربر، مقاومت اسمی محوریnP و مقاومت اسمی خمشی n M ، داخل یا خارج از صفحه و همچنین ظرفیت اندرکنش نیروی محوری به همراه لنگر خمشی را می توان مطابق با ضوابط فصل هشتم آیین نامه ب تن ایران (آبا) .محاسبه نمود  به عنوان یک روش جایگزین، در دیوارهای زیر اثر بار محوری و لنگر خمشی خارج از صفحه، در دیوارهای با مقطع مستطیل توپر که در آن ها برون محوری برآیند بار های ضریب،دار تر کم از یک ششم ضخامت دیوار ،است وان ت می مقاومت محوری ،اسمی مقطعnP، را با استفاده از رابطه تجربی زیر تعیین نمود. (3- 33 ) 2 ' c n c g kl P 0.55f A 1 32h                  در این ،رابطه k ضریب طول مؤثر دیوار در جهت خارج از صفحه است که باید به شرح زیر تعیین شود. - در دیوارهای مهار شده در مقابل حرکت جانبی در باال و پایین که در آن ها از چرخش حول یک یا هر دو انتها جلوگیری شده باشد : 1/1 = k - در دیوارهای مهار شده در مقابل حرکت جانبی در باال و پایین که در آن ها از چرخش حول دو انتها (باال و پایین دیوار )جلوگیری نشده باشد : 1/3 = k - در دیوارهای مهار نشده در مقابل حرکت جانبی : 1/2 = k cl: طول عضو فشاری از مرکز به مرکز گره های انتهایی است h: .ضخامت دیوار است 1 - 2 - 0 - مقاومت برشی  برای برش مقاوم داخل صفحه دیوار ، n V ، در هیچ مقطع افقی از دیوار، نباید بیشتر از' c cv 0.66 f A .منظور شود  مقدار n V از رابطه زیر محاسبه می:شود (3- 32 ) ' n c c t yt c V ( f f )A    t درصد آرماتور .افقی دیوار است در این رابطهc  ضریبی است که )مطابق (الف) تا (پ این بند تعیین می شود که در آنw h ارتفاع کل دیوار از روی :فونداسیون و یا پایه است الف- در دیوار هایی که در آن ها نسبتw w h l بزرگ تر یا مساوی 2 است ، c α برابر با33 /1 .است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 231 ب- در دیوارهایی که در آن ها نسبت w w h l کوچک تر یا مساوی5/3 است ، c α برابر با25 /1 .است پ- در دیوارهایی که در آن ها نسبتw w h l بین5/3 و2 است، ضریبc  با درون یابی خطی بین اعداد فوق تعیین می شود. تبصره7: طراحی برای برش داخل صفحه منجر به محاسبه آرماتور های افقی می گردد. اگر دیوار تحت لنگر خارج صفحه حول محور قائم دیوار در اثر بار گسترده عمود بر صفحه دیوار باشد الزم است آرماتور های خمشی افقی برای این لنگر به صورت مجزا طراحی شده و به آرماتورهای برشی افقی دیوا .ر اضافه شود درصورتی که آرماتور حداقل برشی برای دیوار تع یین کننده باشد از اضافه ظرفیت آرماتور های حداقل افقی می .توان برای مقابله با این خمش خارج صفحه استفاده کرد این موضوع در محل تقاطع دیوارهای انتهایی ایستگاه های مترو از اهمیت ویژه.ای برخوردار است تبصره 2 : در شرایطی که دیوارهای پشت بنددار در ایستگاه وجود دارد با توجه به پیچیدگی رفتار دو دیوار متقاطع (مانند دیوارهای برگشتی انتهای مترو) لزوم انجام تحلیل و مدل سازی سه بعدی اجتناب ناپذیر است. لذا الزم است مدل سه بعدی برای تحلیل دیوار به همراه تمامی بخش های م تصل به آن ها انجام شود و بر اساس آن نیرو های طراحی مشخص شده در شکل3 - 3 تعیین شود و بر اساس .آن طراحی و کنترل صورت گیرد تبصره3 :با توجه به اینکه دیوارهای برگشتی و دیوارهای عرضی در محل تغییر مقطع در زلزله های شدید به مانند دیوار برشی عمل می کنند، پیشنهاد می شود در مناطق لرزه خیزی زیاد و خیلی زیاد (مطابق استاندارد2111 ) از اجزای مرزی در طرفین این دیوارها و طولی حداقل برابر711 میلی متر از بر دیوار عمود بر آن استفاده شود. ضوابط فاصله داری و مقدار آرماتورهای عرضی و طولی حداقل مطابق فصل بیستم آیین نامه بتن ایر ان است.  در دیوارهای تحت اثر نیروی محوری خالص کششی، مقدار ضریبc  در رابطه 3 - 37 بر اساس رابطه زیر تعیین می شود که در آن عالمت u N برای کشش، منفی در نظر گرفته می.شود (3- 37 ) u c g N 0.17 1 0.29 0 A             مقاومت برشی خارج صفحه باید بر اساس ضوابط فصل هشتم آیین نامه بتن ایران (آبا) .محاسبه شود 1 - 2 - 2 - محدودیت های مقادیر آرماتورها  آرماتور قائم و افقی دیوارهایی که عمده بار وارد بر آن ها ناشی از خمش و برش خارج از صفحه است، می بایست طبق ضوابط دال ها تعیین گردد. عالوه بر این درصورتی که ،دیوار تحت نیروی برشی داخل صفحه نیز قرار گیرد الزم است ضوابط حداقل آرماتورهای افقی و قائم طبق ضوابط فصل37 .آبا نیز کنترل گردد -------- صفحهٔ بعد -------- 234 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه  در دیوارهای با ضخامت بیشتر از 251 میلی متر، به جز دیوارهای حائل طره،ای هر یک از آرماتورهای قائم و افقی باید حداقل در دو شبکه ، هر یک نزدیک به یک وجه دیوار در نظر گرفته شوند.  آرماتور کششی- خمشی باید به صورت مناسبی توزیع شده و تا جایی که ممکن است، به وجه کششی نزدیک .باشد  در مواردی که به آرماتورهای طولی برای تأمین مقاومت محوری فشاری نیاز است، و یا سطح مقطع کل آرماتور طولی st A از یک درصد مساحت کل ،مقطع g A 13 /1 ،، بیشتر است باید از تنگ های عرضی برای مهار آرماتورهای طولی استفاده شود. در این حالت آرماتور های طولی دیوار باید به صورت یک در میان در طول دیوار مهار شوند و تنگ ها باید داری شرایط :زیر باشند - فاصله قائم این تنگ ها نباید از77 /3 برابر قطر بزرگ ترین .سنگدانه کمتر باشد - فاصله قائم این تنگ ها نباید از31 برابر قطر تنگ و36 برابر قطر آرماتور .طولی بیشتر باشد - حداقل قطر این تنگ ها برای آرماتور با قطر72 میلی متر و کمتر برابر31 میلی متر و برای آرماتور با قطر بیشتر از72 برابر33 میلی متر .است - در صورت استفاده از سنجاقی الزم است این سنجاقی ها در یک سمت خم375 درجه داشته و در سمت دیگر خم آن ها 91 درجه باشد و نحوه قرارگ یری آن ها طوری باشد که در طول و ارتفاع جهت قرارگیری خم375 درجه به صورت ی.ک در میان جابجا شود 1 - 2 - 1 - دیوارهای مرکب (چندپا یه)  درصورتی که یک یا چند دیوار در راستاهای مختلف با یکدیگر برخورد کنند تشکیل مقطع بالدار د دهن یم و در این حالت ظرفیت دیوار با توجه به مقطع بالدار می تواند در نظر گرفته شود به شرطی که عرض مؤثر بال د ر مقطع بالدار با اندازه حداقل نصف فاصله تا جان مجاور و یا25 درصد کل ارتفاع دیوار در نظر گرفته شود. در این حالت در بخش های انتهای فوقانی دیوار باید هر پایه به صورت مجزا مورد بررسی قرار گیرد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 236 شکل3- 3 - عرض مؤثر بال کشش ی و فشار ی وار ید بر اساس نامه ن یی آ 1 - 2 - 4 - آرماتورگذاری حداقل اطراف بازشو  عالوه بر حداقل آرماتورهای مورد نیاز ،طراحی حداقل دو آرماتور با قطر 36 میلی متر یا معادل آن در دیوارهای با دو سفره آرماتور در دو ،جهت و یک آرماتور با قطر 36 میلی متر در دیوارهای با یک سفره آرماتور در دو ،جهت باید در اطراف بازشوهای درها، پنجره ها و یا بازشوهای با اندازه مشابه تعبیه شوند .این آرماتورها باید برای توس عه تنش تسلیم میلگرد در گوشه های بازشو مهار شوند. 1 - 2 - 6 - تحلیل دقیق دیوارها با بازشوهای چندتایی  هدف اصلی این بخش بررسی رفتار دیوارک یی ها است که بنا به تعریف قطعات عمودی هستند که در بین دو بازشو مجاور قرار گرفته.اند شکل3- 1 - دیوارک در کنار بازشوها ی مجاور -------- صفحهٔ بعد -------- 204 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه  درصورتی که نسبت طول به ارتفاع دیوارک کوچک تر یا مساوی5/2 ( باشد این اعضا رفتاری همانند ستون احتماال ستون کوتاه) دارند و باید آرماتوربندی و ضوابط خمشی و برشی ستون در مورد آن ها .در نظر گرفته شود  درصورتی که نسبت طول به ارتفاع دیوارک بین5/2 و6 باشد به دو روش می توان این دیوارک .ها را طراحی کرد در هر حالت مدل سازی اجزا محدود برآورد دقیق تری از نیروها در المان های اطراف بازشو می دهد. روش اول همانند حالت اول :(ستون مانند) و روش دوم با در لحاظ کردن موارد زیر - در تعیین ظرفیت برشی می توان .از اثرات نیروی محوری صرف نظر کرد - آرماتورهای عرضی مورد نیاز باید به ص ورت دورگیر (با یک یا چند قطعه با رعایت طول وصله) اجرا شوند مگر اینکه تنها از یک سفره آرماتور استفاده شده باشد در این حالت آرماتور افقی تک الیه باید دارای خم انتهایی311 درجه باشد که آرماتور .قائم لبه را در بر بگیرد - فاصله عمودی آرماتورهای عرضی نباید بیشتر از351 میلی متر .در نظر گرفته شود - آرماتورهای عرضی باید حداقل تا711 میلی متر .فراتر از ارتفاع آزاد در باال و پایین دیوار پایه ادامه یابند 1 - 2 - 74 - تحلیل دقیق دیوارها با بازشوهای مجزای تکی  ،در صورت وجود یک بازشو مجزا در دیوار اثرات بازشو در انتقال نیروهای محوری، خمشی و برشی باید در نظر .گرفته شود  ،در بسیاری از موارد، در نظر گرفتن نمودارهای اندرکنش نیروهای فشاری و لنگر خمشی برای مقاطع کاهش یافته پاسخگوی نیازهای طراحی است . در این موارد حداقل چهار مقطع مجزا باید کنترل گردند. دو م قطع در داخل دیوار اصلی و بالفاصله در باال و پایین بازشو و دو مقطع در باال و پایین ارتفاع بازشو. در حالتی که مقاطع در داخل دیوار اصلی و بالفاصله در باال و پایین بازشو مورد بررسی قرار می گیرند دو نکته زیر باید برای آن ها رع:ایت گردد - الف- سطح مقطع بازشو باید از سطح مقطع دیوار در باال و پایین دیوار کم شود - ب- به علت وجود دیوار در اطراف با ز شو، محنی کرنش در مقطع پیوسته در نظر گرفته می.شود -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 207 شکل3- 9 - تحلیل دیوار در اطراف بازشو  با حرکت به سمت باال و پایین در ارتفاع دیوار اثرات بازشو کم کم کاهش می یابند و در فاصله ای برابر با عر ض ،بازشو می توان از اثرات منفی بازشو صرف نظر کرده و مقطع دیوار را کامال .توپر و پیوسته در نظر گرفت  مقاطع باالیی و پایینی در محدوده بازشو باید برای دو قسمت عمودی دیوار در دو طرف بازشو به صورت مجزا از .یکدیگر در نظر گرفته شده و هر قسمت برای نیروهای وارد بر آن قسمت طراحی گردد  الزم است آرماتورهای افقی در باال و پایین بازشوهای مجزا تعبیه گردند. علت این امر ا یجاد تداخل و گسستگی در مسیر انتقال نیروی محوری است . در اثر این گسستگی در مسیر نیرو، مسیر نیروهای محوری باید متمایل به دو طرف بازشو گردد و در اثر ایجاد این زاویه، یک میدان کشش در باال بازشو ایجاد می گردد. جهت جلوگیری از ایجاد ترک ی ها عمودی در باال و پایین ب ازشو، الزم است تا آرماتورها ی افقی جهت مقابله با این کشش در مقطع قرار گیرند. این آرماتورها ، عالوه بر آرماتورها ی برشی مورد نیاز دیوار می باشند و باید در دو طرف بازشو به نحو .مناسبی مهار گردند  در حالت ی ارتفاع د وار ی در باال ی بازشو، w H ، کمتر از یک چهارم عرض بازشو، n L ،باشد رفتار بخش باال یی بازشو به صورت خمش ی است و همانند یر ت معمول ی دی با تحت ن یروهای وارد طراح ی .شود  اگر ارتفاع د وار ی در باال ی بازشو ب یش کی از چهارم عرض بازشو باشد رفتار ا نی بخش همانند ت ری قی عم اس ت و می توان بر اساس مدل بست و بند آرماتورها ی ی افق مورد ن از ی در باال و پا ن یی بازشو را تع ن یی .کرد اصول این روش به صورت زیر است: - ( در این روش تنش فشاری باالی بازشوp σ) بر اساس تنش فشاری متوسط در باالی دیوار تعیین می.شود :نیروی قائم حاصل از این تنش برابر است با -------- صفحهٔ بعد -------- 202 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه (3- 33 ) n u p w l P 1.5 t 2          w t : ضخامت دیوار - با فرض متقارن توزیع شدن نیرو در دو طرف بازشو، و با توجه به ناچیز فرض کردن اثر بازشو در فاصله ای معادل با عرض بازشو زاویه در نظر گرفته شده بین محور افقی و مسیر انتقال نیرو برای محاسبه کشش ناشی از این،گسستگی در مسیر انتقال بارα، حدود35 درجه لحاظ می.گردد - ازآنجاکه در طراحی این بخش جهت طراحی آرماتور ،کششی از نظریه تیرهای عمیق استفاده شده است باید از ضریب کاهش مقاومت35 /1 برای طراحی آرماتور کششی استفاده نمود. توصیه می شود تا این آرماتورها در حداکثر ارتفاعی برابر با ضخامت دیوار در هر انتهای بازشو قرار داده شوند. بنابراین مقدار آرماتور مورد نیاز از رابطه زیر حاصل می.گردد (3- 35 ) u u u s y y y T P .cot P A 0.36 f 0.75f f      شکل3- 31 - روش بست و بند جهت تعیین آرماتور افقی باالی بازشو در حالتی کهn >0.25L w H 1 - 3 - کنترل پایداری در سازه های زیرزمینی با توجه به اینکه وزن سازه جایگزین نسبت به وزن خاک برداشته شده معموال ،کمتر است ا گرچه به نظر می رسد ظرفیت باربری خاک دچار مشکل نشود اما در هر حال کنترل ظرفیت باربری خاک ضروری است. عالوه بر .کنترل ظرفیت باربری خاک کنترل پایداری مجموع خاک و سازه در برابر فشار باالزدگی الزامی است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مالحظات طراحی سازه اصلی 71 / 41 / 7044 203 1 - 3 - 7 - کنترل پایداری در برابر باالزدگی7 در حاالت زیر کنترل باالزدگی سازه الزامی .است  ایستگاه یا تونل با روباره با ضخامت کم  .حالتی که بخشی از سازه به سطح زمین برسد  سازه)های بزرگ (با سطح زیاد در چنین حالتی معادله زیر می بایست بررسی گردد. در این معادله وزن سازه و بارهای عمودی با بار برکنش مقایسه می گردد. در این حالت می توان از مقاومت ب رشی خاک روباره و اصطکاک بین سازه و خاک اطراف نیز به عنوان نیروی مقاوم استفاده کرد (هر چند پیشنهاد می شود که صرف نظر گردد) استفاده از مقاومت برشی کفسازی مربوط به خیابان غ یرمجاز .است شکل3- 33 - کنترل برکنش (3- 36 ) s B s B s W W 0.7(Q Q ) 1.35 U     S U: مقدار نیروی باالزدگی وارد بر )کف تونل (ایستگاه بر اساس حداکثر ارتفاع تراز آب زیرزمینی (3- 33 ) s w U hB  w : وزن مخصوص آب ( 3 kN/m ) h :حداکثر تراز قابل پیش بینی آب زیرزمینی( m ) B: عرض ایستگاه ( m ) 3 Uplift -------- صفحهٔ بعد -------- 200 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه B W: وزن سازه ( kN ) S W: و زن روباره در عرض مؤثر ( kN ) (3- 31 ) s s W B  S ): وزن مخصوص خاک (شامل آب ( 3 kN/m ) s Q: مقاومت برشی خاک روباره( kPa ) B Q: مقاومت اصطکاکی بین سازه و خاک( kPa ) (3- 39 ) s s 0 vs s Q H'(c k ' tan )     (3- 21 ) B B 0 vB B Q H'(c k ' tan )     B C وS C: چسبندگی خاک اطراف تونل و خاک سربار تونل ( kPa ) ' s   و' B   : فشار مؤثر خاک در مرکز سربار تونل و مرکز تونل ( kPa ) s : زاویه اصطکاک داخلی خاک سربار تونل B  : زاویه اصطکاک داخلی بین مصالح تونل و خاک اطراف که می توان 2 3 زاویه اصطکاک داخلی خاک اطراف تونل در نظر گرفت پیشنهاد می شود کنترل باالزدگی بدون در نظر گرفتن اثرت مثبتs Q وB Q .انجام گردد در صورتی که رابطه فوق ارضا نشود می توان مقاومت سازه را زیاد کرد یا به وسیله مهارهایی کف و ی ا دیوارها را بر خاک .اطراف دوخت -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- ملاحظات طراحی سازه اصلی ۳( ۳۳۵ چچجحججزهددددگگگگگگگگ+«#«#گ>«ش_شضشض_ش>+>#<د<<<گ>جچ<چزهد_۷_>ض>«<هج«<«<چ<گ<گ+<«<گحححححتح -------- صفحهٔ بعد -------- دباگرام فشار ظاهری خاک (۸7: ۳) برای دیوارهای مهار شده -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- 204 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه فشار ظاهری جانبی خاک3، بر اساس تجربیات کارهای مشابه و برای طراحی اولیه کاربرد دارد. دیاگرام های بار ظاهری برای طراحی اولیه و احتماال تخمین حد باالی بار وارد بر دیوار و اجزای مهار به کار می روند. در هر حال استتتتفاده از این دیاگ رام .ها به تنهایی پاسخ گوی نیاز طراحی نیست و لذا در طراحی مرحله دوم مجاز نیست پ- 7 - 7 - فشار ظاهری خاک برای دیوارهای مهار ی2 الف- خاک های دانه ای فشتتتار خاک بر دیوارهای مهاری موقت یا دائمی می تواند با به شتتتکل زیر تعیین گردد. ماکزیمم مقدار دیاگرامa p به صورت زیر تعیین می :گردد برای دیوار با یک ردیف انکر: (پ- 3 - 3) a a s p k H    برای دیوار با ترازهای متعدد انکر: (پ- 3 - 2) 2 a s a 1 n 1 k H p 1.5H 0.5H 0.5H      a p : ماکزیمم مقدار فشار دیاگرام( kPa ) a k : ضریب فشار محرک خاک s : وزن مخصوص مؤثر خاک( 3 kN/m ) H : عمق نهایی خاک برداری ( m ) 1 H : فاصله باالترین انکر تا سطح زمین( m ) n 1 H  : فاصله پایین ترین انکر تا کف گود( m ) 3 Appearent Earth Pressure(AEP) 2 Anchored Wall -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست7 - دیاگرام فشار ظاهر خاک(AEP) برای دیوارهای مهار شده 71 / 41 / 7044 206 شکل پ- 3 - 3 - فشار ظاهری خاک بر دیوارهای انکر شده در روش ساخت باال به پایین و خاک بدون چسبندگی دیوار با یک و چند ردیف انکر عالوه بر روابط ارائه شتده برای تعیینa p، رابطه مربوط به خاک های مهارشتده با استترات نیز به عنوان حداکثر مقدار دیاگرام می.بایست بررسی گردد الف- خاک های ریزدانه در خاک ،های چسبنده توزیع فشار ظاهری خاک به عدد پایداریs N ، بستگی دارد که به صورت زیر تعریف می:گردد (پ- 3 - 7) s s u H N S   s : وزن مخصوص کل خاک( 3 kN/m ) H : عمق کل حفاری( m ) u S : مقاومت برشی زهکشی نشده متوسط خاک( kPa )  خاک های سخت( s N 4  ) برای دیوارهای موقت انکر شده در این نوع خاک چ سبنده توزیع ف شار ظاهری مانند شکل7.33.5.3.3.3 ا ست. اما مقدار ماکزیمم دیاگرام از رابطه زیر تعیین می.گردد (پ- 3 - 3) a s s ~ 0.4 H p 0.2 H    ،در نبود اطالعات دقیق و تجربیات مشتتابه زمانی که انکرها با35 درصتتد بار طراحی (غیر ضتتریب دار) یا کمتر قفل شده اند مقدار a pبرابر با s 0.3 H  و زمانی که انکرها با311 بار طراحی (غیر ضریب دار) قفل شده اند مقدار a pبرابر با s 0.4 H است. -------- صفحهٔ بعد -------- 204 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی سازه ایستگاه های قطار شهری و حومه برای انکرهای دائم در خاک چ سبنده سخت توزیع ف شار ظاهری زمین مانند خاک های دانه ای .ا ستa k بر ا ساس زاویه اصطکاک زهکشی شده خاک چسبنده تعیین می گردد. در دیوارهای انکر شده دائم مالک طراحی ماکزیمم مقدار حالت .موقت و دائم خواهد بود  خاک های نرم و متوسط( s N 6  ) در این خاک ها فشار زمین وارد دیوار موقت یا دائم با توجه به شکل(7 - 33 ) تعیین می گردد. مقدار حداکثر فشار دیاگرام نیز از رابطه زیر تعیین می:گردد (پ- 3 - 5) a a s p k H   (پ- 3 - 6) u ub a s s 4S 5.14S d k 1 2 2 1 0.22 H H H               s : وزن مخصوص خاک( 3 kN/m ) H : عمق نهایی خاک برداری ( m ) u S : مقاومت زهکشی نشده خاک پشت سازه( kPa ) ub S: مقاومت زهکشی نشده خاک زیر کف حفاری ( kPa ) d : عمق سطح محتمل پایه زیر کف حفاری( m ) مقدارd از ضخامت الیه خاک نرم (تا متوسط) چسبنده زیر کف حفاری تا حداکثر مقدارe B 2 کهe B عرض مقطع حفاری است در نظر گرفته می .شود شکل پ- 3 - 2 - توزیع فشار ظاهری خاک در دیوارهای انکر شده از باال به پایین در خاک های نرم تا متوسط چسبنده برای خاک های چسبنده باs 4 N 6   حداکثر مقدارa p از دو روش ارائه شده می .بایست مدنظر قرار گیرد -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست7 - دیاگرام فشار ظاهر خاک(AEP) برای دیوارهای مهار شده 71 / 41 / 7044 207 پ- 7 - 2 - فشار ظاهری خاک برای دیوارهای مهارشده با استرات الف-دیاگرام فشار ظاهری خاک در خاک های دانه ای در این حالت توزیع فشار خاک مطابق شکل7 - 36 :است و حداکثر مقدار بار دیاگرام نیز مطابق رابطه زیر است (پ- 3 - 3) s a H p 0.65k  k : ،مقدار متوسط فشار خاک در حالت سکون و محرک برای دیوارهای با صلبیت نسبی (دیوار دیافراگمی، شمع ممانی شمع سکانتی) و ضریب فشار محرک خاک برای دیوارهای انعطاف پذیر (شیت پایل و یا شمع فاصله )دار سازه نگهبان s : وزن مخصوص خاک (اگر خاک زیر تراز آب باشد باید از وزن مخصوص غوطه)ور استفاده گردد ( 3 kN/m ) H : عمق نهایی خاک برداری ( m ) شکل پ- 3 - 7 - فشار ظاهری خاک دیوارهای مهار شده (استرات) در خاک بدون چسبندگی 1P : نیرو در باالترین مهار گود ( kN ) 2P: نیرو در مهار نزدیک به باالترین مهار گود ( kN ) nP : نیرو در مهارn ام گود ( kN ) ب- دیاگرام فشار ظاهری خاک در خاک های ریزدانه در خاک چسبنده توزیع فشار ظاهری خاک و مقدار آن و مانند حالت دیوارهای مهار ی شده.است -------- صفحهٔ بعد -------- مراجع -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۵۴ م۱۳ ضوابط طراحی سازه ایستگاه‌های قطار شهری و حومه مراجع 5 ,8109 عاع 0 اه 0۹1۳0۵ 0 معن1 ۱۵۶ ۳۵۵۵ ۳0۵۵۵۵" بر1977) آنح۸ 0ع۷1۹6ع۲) 1600۲ 313 ععاانصصم0 آع۸ ",دلش۱30 م60۲0 عم ماک ۱۵۳ ملظ 200 ۰ 4 ۱۷1-۳ 00۷ 1991 006 810108 .5100013011721100 1۵۳ 0220172100 131۵110۵ 200 ,0۳6 آح۸ 6 ۸۵۲1۵ 60۲۳۳۵1۵۲۷۰۲ 200 (318-19 آنعش) عاع 0 ‎٩۱۳۵|‏ 1۵۳ 1۳01۳۵۹۵ ۰[ ]1۹111 -360 0ع۸51[1/۸15) دع 1110 آععاد ۹۲۵ 1۵۳ 011۵00 مععاانصصم) نعکا۸ (2010) 220-11110015ع1 ۲0 00۹1۳0۵۰ آععا5 اه 1۹6 م۸ *.(10 ۸001121100 .2010 بت ۳۵67-1۵010 200 .۸ ,۵۵۵7-10۵0۰ م ,۸100۹0 بط با ب00قا۸ ۲1060 008 جع م۵۹ ۵۵ رز کلعصدا ما فطع 0۷۳2-016 ۳6 7 ,دعع 506 ۱۷11۵ ک ک6 ۱/201 عم اه هل [۵ 11۵110 6۳۵۷1۵۳۰ ‎٩۳۵1-۹0111۵۵ 150-1 :(1) (2012) (۸۸5[710) دا01۵ 1۳۵۹0۵110۵ 200 ۲۵۳۳۵ عاهاک اه ممناهنممددش۸ م۸ .1 ۷۷/۵5111810 ,۳۵110۵۰ 40 ک 11۵0 نع زگ مهن ۵۵و ۳۲| ۸۸۹10 ۰ م0۳1۵ بدا[۷۵ ۲۵۱۵11۵۵2 ۵۲ معزفعل 0مه کلحرواهمه عنم نهک .ی 10۵0 بدمک ۸0 ۰ ,802 حاعم۵ ۳ 1۳۵۹00۵110 611۰ ۷۹۵۰ مکا 6020 200 ,51006 7 5۵۵1۵1۷ ۸۳۳۵۲۱1۵۵ ۹۲۳۳۹۰۲ 60 ۵1 0هه کعلان 1۵۶ کلهما معنفعل ۹۵۱ لک۸ 0۰ ,۳۵1605 |[[ا0) ۰ 16110۲ 130۵۹ ۰ع10ع معزفعل عونزا آع 10 امک عداع 1 اکارظ 0 0۲ 0ع۵1 1 15013661 عنم نهک 2010 2020 بل 1200 1۳۵۷۵۹20 1 10 .ل بط ۰ 86110۷ ب3 01066 ۳۵۵00 طاامهط ماگ۸ ۳۳۵ زا مکع ناگ ۹۵۵۱۵۵ 638-5۰ .۵0 ,۷۸ ,16۹10 ,۳۵1665 ]0 اه واعنمموک م۸ 0 00۷۲۵2 1۵0۳ 5ع110ع10بع 60۹1110 200 1612 106۰ ما 200 بکندما-20عل ,1۵۵۰ظ ۰ ,۳۳۵5 ۸006۷ 101100۵ .393 ۷۵1۰ مفعاام 0ع0۵- 1 200 ۵۵۵۵ 200 1۵11۶ ۵) ع00 5ع1۵ز۵ظ ۵ 12۵۵26 ام اکنط او ام عصححع‌کد۸ بط .ل بوهاباظ 69-11۰ 00.11 ,1997 821660۵ ۳۵16612۰ هنم دامع عما۵ ۳۵۵ :(60) ۳۵۵ : 1۵ -[ ۸1 ,۱/1۵0۵ 1۵۲۵۲۵۲۵ ۷/۵۵۹۳۵۵ ۳۵۵۵۵0۵۹ 0ص دازمک .2000 +عزفعقا0 .ج 200 ۴ عمش 1 16027161 .5.] ۸010131۳۵1100 ۲11۵2۳۵ ۳۵۵۱ ,1۹۵ ۲11۵2۳۵۵ [۵ 12000 00-045۰ .6( ,۷۷۵۹1۵210 1۳۵۹0۳1۵110۰" 16027116 .ک.ن] ,۸۵11۹1۳۵110 ۲11۵2۳۳۵۷ |۳۵۳۵ ۸50-114 ۲ ۹8-042-[ ۸۵-1 ۳۲1۷۷ 4۰ .0 عا ,۷۷/۵۹112100 ,1۳۵۹001۵0۰" ۰ ] .616615 [[1-0[۷ع 0 ۵۵۵ 01 60۹1۳100 200 معتحعل ۲۵۳ [۵ ۵0 1001۵ ۳۰۲1۰۷۷۰۸۵۰ -۸۰ ۳1۷۷ .30 ۳۳11۵110 ۸۵11۹1۵110 ۲۱۵۳۳۵۵ |۳۵۵۵ 11۵۹00۵0 اه ماما ۰ 160606۴ ,10-034-[۷]1] 81 0163180 :27628 ۳۳۵ 1 ع112ع ۱03201760 .کل له اع ۷1100۰ لاغز اعی ۰ ,۳۳۳۵5 ۶ 13107 60۵۱۰ 60۳۹۲۳۲110۵ 200 40 163180 .2006 ۳۵۹۵۰ ۳۰ 200 ,ک انا با .ی 1۹06۵0 .0 معا 00 .0 .0 بل .۳ ۲۵۵۵1۵۵۰ [7۵ع۳۵0 ,۲111-05-043 200 5-042 0-[۸۵-۲]1 ۳1۷۷ ,۳۵۹۵110۵۹ ۳:6 10۷0 ۵۲ 110ع هام۲0 40 آ] ۷۹۵۱۹۰ 1.6 ۷۷۵۹18100 11۵۹001۵110۰ آ0 1 60 02ع0 کن] ۸0۵101121100 ۲۵۳۳۵۵ 1) 2) 3( 4 اد 60( ۵ 5) 9( 10( 11) ۱2) 13( 14( ۱5( 16( -------- صفحهٔ بعد -------- مراجع ۳( ۳۸۵ 11 40 ]0۲ کلخ وال20 200 صعزفعل عنمداهک بل اع ب۸ اعد۵ ۷ بطافق 11۵ (۱7 247-۰ :(2001) 164 و100۵ ععد زد 06200 200 1۵۵۵۱۱۵۵۶ ‎٩۳۹۰۰ 5ا[د00ع1 5200 1 ۹۵۲1105 ۵۲ ۳۷۵1۵0۵ 1992 ۷۵۹۳۱۵۵۰ .۵ 200 با ,1۹۳1۳۵۲۵ (۱۵ ۰ ,32 ۷۵۰ ,5۸/1۳۳۰ کل ,۳۵۵۹۵110۹ 200 دازمک ۰ فععل۵ ۳۵۳۵ 2 0 101261100 ۳۹۵۱1۱0۳۱۵۵ 173-۰ .00 ۱۷/1۵۰ ۰ 6 1۵0۳ 2۷10611065 :2 30۰ ماع ۷۷۵۸۵۵ 00اه مه 6102 [۵110۵ 11 (2000) 11۸ (19 303-۰ ,15 برع 160010 ععد مک 0200 1] مه عدزاع 1 معصنصزا آعصصی 10ع ۳ او معنحعل 0 .1997 ,52021101 بل .۳ 200 ,1130-۲1200 1 ,۱/۵801 ۲۰ مل مسا ,۳۵۷۵7۵1۵0 (20 8 606016616۵ ۲11۵2۳۵5۰ ۱۵۳ ۳۵۱2 ۳۵۳۵۵۵۲۵ همع +ععممعلی ۰ ,۸0111311۵1100 ۲11۵2۳۵۷ ۳۵0۵ ۸-۹۸۵-97-070۰ ۳۲1۷۷ ۸0۰ ۳۵۵۵۳ 3 ۸0۰ مقان 0 ۰( ,۷۷۵۹1182100 1۳۵۹۵01۵10۰ 01 ۱021۵ ۰( .14-007 -[ ۳1۷۷۸-۲17 .30 .30۵ 6 ]۳ دا[۷۵ ان امک .له اع .۸ کماق) معاندتشه|ا ([2 ۵ کعلوزگا 1۵112-10060 مدش 1۵۶ ۱0۵0 100۵۷6 مش مصععه ممقطاهمقعما] . (22 1۰ 1200۵7۷ ۲۷۰ ,۷۵۳ ۵۷ 106 ۵0 ۳۱۵ظ ۳۵۹۵۵۹۵ مع ۹ امه ۸۵ ۷( ل 1۷1۹۵۵ ,1۵ عع01ع۳۵[/0 51 5 نع ما0 م12 انم ۱00 .2012 ۱/۵۰ (23 ۰[ ,25 24( ۱1۵0۵۵ ۳۵۳۵ ۳۳۵۵0۵ ۸۵۹00121100 ۸۳۳۸ 220-51300200 ۵۵ 1۷068 0۲۴ 86 ۲۵۲۹۱1۵۰۰ )199(۰ 40 1۳3051۲ ۵ ع10ع 11۳۵۵0 1۵۶ مها :130 ۳۳۸ 1و۸ ۳۳۵110۵ ۳۳۵ 1000۵ رک2 ٩۷۹1۹۰ 3۳۳۸, ۰‏ ]1۵ 028368267 40 0۲ 0۹1۳۲110 200 نع کعل 1۵۳ [۵ 20 16001۵ .اه اع ,رکلن]) 1۹06 ۲112۳۵ [۵ 13000 (26 ۰ ,۸۸5710 .216605 [01۷[1--19ع 10۳ ۰) ۵.۰ 2 آ0 1306 ۳۵ ۵۵ ع 0۷۳۵۶۵ اه دزفول۰۸۵۵ ۱۰ ۲۳۵۵۶ (27 ۰ ۳۵۳1۵۲۵6 .لا10 11۵1025 [ع006 ۵۲ عا 1 0000 1- الم هنهک .2000 بل ۳۵26۵۰ (2۹ 1۰-_ 683 ,29 .170 5۲۳۷ ,۱1216۵5 00۹1۳110 200 دازمگ ۷0۹ ۳۵۵ ۳۳10۵ اک .1961 60 .ل[ ۲۳۵۷۵۵۵۶ (29 339-۰ .00 ,4 30۰ ,11 |۷۵ 6006016106 ۰ 0 ۳۵۵10005 :16102 ۲۵۵ ۳۵۵۵ عد هط کا 30 00۵ :[۰ ۷۷ ۳۲۵۵۵۰ (30 ۰- 00.79 ,(1988) ۷0۷۳۳۵۹ 1106820۵ اه .م06 ۳۵۵۰ 0 200 ۳۳۵۲۵۳۵۵ 0۹1۳110 ناشاک 0ع[ 1 1985 000011 ۷۷۰ ۵4۰ 800 مسا بع۵عع۳ (3[1 01 0 :4 0۰ 63۳127 6216618 06010016۵ 820۵ 6 ۰ 200 بذکق۳ .60 .10 ۳۰.۰ 5۵۳۵1101 (32 ۰ .5 [۸-1۳-99-0 ۳11۷۷ 30۰ ۹۷۹1۵۰ 0ع0 20 200 200۹ :2016 - 1118 1۵۳ 11۵1005 نک 20 اک مععاا نم عم ۵۱0 [غ0 1 (ر2016) 1۳۲ ر3د3 0 ل ,1010 ,۳۵16۹۰ 00۷1 ۲ امک 2020 +کاع 1 ۵ 0-60 01-20 :2016 - 1۵11۵۵ 1۵۲ ۲1۵005 نع مک هلاک مععاا نم عم معط آعص 1 (ر2016) 1۳۲ ر34 0 ل ,100 ,۳۵1665 60۷11 0۲ 500 2020[ ,+کاع 1 11۵۷۲۵ 0 عبال 52005 درز 5111605 ۵۲ ۳۷۵۵0۵ 1987 ب0ععک صمااوظط .ظ 20 با ببافام 10 (35 |1۷ ۵۲ براع00ک5 ۸۵۵۵ ۳۵۱1۵۳۵۵۰ [هع01ع0) ۲و هل عم لماک ۳۵۳۳۵۵۵۲۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ م۱۳( ضوابط طراحی سازه ایستگاه‌های قطار شهری و حومه ۳۵16, ۷۵۰ 113, 30۰ 6, 00. ۹6۱-۰ 0 ۳۵110۰ ۳۲۵ ,0۹1۳110۵ هه مینز ۳۵۵۵0۵ 1986۰ بل ۵ ,1011۵۹0۵ (360 ۰ .0 ,000 ماآ ,160310۵ 200 501611116 ۷( .5.] ۰ع۵ ۳ 1 اه اک 200 داع۵ 1 مزا 200 ۳۵1۵2 ,[۱1۱10-2-290 ۳۵ نشکا (37 ۰ بن6ل] ,۷۷۵۹۳۱1۵20 ۳۵1۲۹۰ ام دمم 40 069180 ,01300108 :2 ام کاع۵ ۵۵۵ ما 006 بکالناها سا 200 بت ۷۵۵۸۵۲ (38 ۰[ .۸601102-1۱19 ۸10۰ ۲0۲1۹۹101۵۰ ب 00 ,۸00۳0۵6 6-۸ 5106-01-11 ۸ تکلاع 10 او ع] عنهدنهک .1993 ,ال ,۷/۵۵8 (39 ۰ 30۷۷ ,106 کهاع 10 200 0۵06 ,۳۱۵۳0۲ظ ,۳۵۳۹۵۵۹ 7۰ 11۵۵۵۶۳۵0 60۰ 20686 1۵131100۹10۹5 عم 10 1994 لا ما۹ م۵م0) مسا.10 بداا/۷ (40 6۰ 0 61ک .ااباظ 011۹12660 عع اه 200 مه 00۳6 ۷1۵5 00۳6 بطاع 1 1۵۳۵ ۰ 974 .74 84 ۸۳۰ ,0 1-ع۷۷/۵1 ۳۵6 ۵۵ اک [۵۲۵ ۳۵۵۳۱ م۸ .(2016) ۲1۰ بع 0 ۳۰ باه بل 200۰ ۷.۰ ,۷۵۵۵۰ (41 1-۰ :00 ,۳۵216618 200 عع نک ۱13001۵5 جز مععصد ۸۵۷ 1 0۲ 6۳۵۷1۵۲ [۵ع1 320 اه دزدرواه۸ .(2014) .ل ۲10۶۶ .10 11۵۶ 2 ملاس ,720208 700۰۲ (42 6060160۵1 200 ۱0۵065 ۴۵۵۴ او هم 0ل بذاع 0 مععل رز مادم بازانم‌هاد وه :۲۵ 219-۰ :00 6۰ .|۷۹ ۳۵16618۵۰ ۳۳( آیین‌نامه بارگذاری پل‌ها (نشریه شماره ۱۳۹)» تجدید نظر اول» ۱۳۷۹ ۱۴۰۰ ‏آیین‌نامه بتن ایران (آبا)» تجدید نظر دوم سازمان برنامه وبودجه کشورء‎ )۴ ۵ آیین‌نامه طراحی ساختمان‌ها در برابر زلزله, استاندارد ۲۸۰۰ (ویرایش چهارم)» مرکز تحقیقات راه. مسکن و شهرسازی. ۱۳۹۲ ۶ _دستورالعمل بهسازی سازه‌های موجود (نشریه ۳۶۰ سازمان مدیریت و برنامه کشور, ۱۳۸۵ ۷) دستورالعمل طراحی سازه‌های ساحلی. نشریه ۳۶۱ وزارت راه و شهرسازی, ۱۳۹۲ ۸ راهنمای طراحی دیوارهای حائل, تجدید نظر اول, سازمان برنامه وبودجه کشور, ۱۳۹۶ ۹ مبحث دهم مقررات ملی ساختمان» وزارت راه و شهرسازی» ۱۳۹۲ *۰) مبحث ششم مقررات ملی ساختمان, وزارت راه و شهرسازی, ۱۳۹۲ ۱( مبحث هفتم مقررات ملی ساختمان. وزارت راه و شهرسازی, ۱۳۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- خواننده گرامی امور نظام فنی و اجرایی ستازمان برنامه و بودجه کشتور، با گذشتت بیش از پنجاه ستال فعالیت تحقیقاتی و مطالعاتی ،خود افزون بر ه ش تصد عنوان نشریه تخصصی- ،فنی در قالب آیین،نامه ،ضابطه ،معیار دستورال،عمل مشخصات فنی عمومی و مقاله، به صورت تالیف و ،ترجمه تهیه و ابالغ کرده است. ضابطه حاضر در راستای م وارد یاد شده تهیه ،شده تا در راه نیل به تو سعه و گ سترش علوم در ک شور و بهبود فعالیت های عمرانی به کار رده ب شود. فهرست نشریات منتشر شده در سال های اخیر در سایت اینترنتی قابل دستیابی می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ]0 3۵۱۲ 15۱2916 800۲۲3 فعد ۲۵۶۵ 7 2010105م۱۵(]1٩ 0 20 11۳۳۵۵ اه 0ع12دع(] 211۷۷2۷ 5 ۱۳7: ۹۲۲۶۲۴۵] 5 ۰.8442 1 1251۳۵۱۱۱۱ 6 ل20 [2ع01301ع1 اه راسم12 5 10۷10016۱ 6 ل20 |101۵ ۲ 110271۴۵۱ 5 300 00۵۹۶۱۱۵۳۶ ,۸۱۲۵۱۲۹۰ گ 1323۳ 2021 -------- صفحهٔ بعد -------- این ضابطه بتا عنوان جلتد دوم« ضتتتوابط طراحی ایستتتتگاه های قطار شتتتهری و حومه » مالک طراحی سازه ایستگاه ها در خطوط قطار شهری و حومه ای کشور است. -------- صفحهٔ بعد -------- جمهوری اسالمی ایران سازمان برنامه و بودجه کشور ضوابط طراحی ایستگاه های قطار شهری و حومه (جلد سوم– )ضوابط تاسیسات عمومی ضابطه شماره 3 - 408 آخرین ویرایش71 / 40 / 7044 معاونت فنی ، امور زیربنایی و تولیدی امور نظام فنی اجرایی ، مشاورین و پیمانکاران 7044 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- (0 راست و باسمه تعالی ۰ ۰ 4 ناربان 7 یام و لووجم سور ربیس سازمان شماره: ۱۳۵ بخشنامه به دستگاه‌های اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکاران موضوع: ضوابط طراحی ابستگاه‌های قطار شهری و حومه در چارچوب ماده (۳۴) قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور موضوع نظام فنی و اجرایی بکپارچه. ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانی, به پیوست ضابطه شماره ۴ امور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران. با عنوان « ضوابط طراحی ایستگاه‌های قعطار شهری و حومه » در قالب ۳ جلد زیر و از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود: جلد اول : ضوابط معماری جلد دوم : ضوابط سازه رعایت مفاد این ضابطه در صورت نداشتن ضوابط بهتر. از تاریخ ۱۴۰۱/۰۱/۰۱ الزامی است. امور نظام فنی اجرابی. مشاورین و پیمانکاران ابن سازمان دریافت‌کننده نظرات و پیشنهادهای اصلاحی در مورد مفاد این ضابطه بوده و اصلاحات لازم را اعلام خواهد کرد. ۵۲۴۲۹۴۲ : -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- اصالح مدارک فنی :خواننده گرامی امور نظام فنی و اجرایی سازمان برنامه و بودجه کشور، با استفاده از نظر کارشناسان برجسته مبادرت به تهیه این ضابطه نموده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تالش فراوان، این اثر مصون از .ایراد و اشکال نیست از این رو ، از شما خ واننده گرامی صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده هرگونه ایراد و اشکال فنی مراتب را به صورت زیر :گزارش فرمایید 7 - .شماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید 2 - .ایراد مورد نظر را به صورت خالصه بیان دارید 3 - .در صورت امکان متن اصالح شده را برای جایگزینی ارسال نمایید 0 - .نشانی خود را برای تماس احتمالی ذکر فرمایید .کارشناسان این امور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می.شود : نشانی برای مکاتبه تهران، میدان بهارستان، خیابان صفی علی شاه- مرکز تلفن77233 سازمان برنامه و بودجه کشور، امور نظام فنی و اجرایی Email: web: -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بسمه تعالی پیشگفتار کارکرد،اصلی ضوابط طراحی پدید آوردن ساختارهایی است که بواسطه قوانین و الزامات موجود در آن محصول فرایند طراحی را به سمت تحقق اهداف باالدست و اولویت ها راهبری و این امر را در دستگاه های اجرایی ساماندهی و هماهنگ کند . آنچه در این میان اهمیت دارد تابعیت ضوابط طراحی بخ ش های گوناگون یک پروژه از اهدافی مشخص و شفاف است و به این واسطه یکپارچگی و انسجام در فصول مختلف ضوابط حفظ خواهد شد و مجموعه نهایی می تواند راهنمای طراحان و تصمیم گیران در پیشبرد طرح مربوط.باشد از این رو، امور نظام فنی و اجرایی سازمان برنامه و بودجه ک شور در چارچوب ماده 73 قانون احکام دائمی برنامه های توسعه و ماده 27 قانون برنامه و ،بودجه پس از تهیه «شرح خدمات مطالعات جامع حمل و نقل شهری و حومه» (ضابطه شماره 733 )و «شرح خدمات مطالعات تفصیلی حمل و نقل همگانی و امکان سنجی حمل و نقل ریلی شهری و حومه» (ضابطه شماره 333 )، «ضوابط طراحی ایستگاه های قطار شهری و حومه » را در قالب:سه جلد تهیه نموده است جلد اول : ضوابط معماری جلد دوم : ضوابط سازه جلد سوم: ضوابط تاسیسات عمومی علی رغم تالش، دقت و وقت زیادی که برای تهیه این مجموعه صرف گردید، این مجموعه مصون از وجود اشکال و ابهام در مطالب آن نیست. لذا در راستای تکمیل و پربار شدن این ضابطه از کارشناسان محترم درخواست می شود موارد اصال حی را به امور نظام فنی و اجرایی سازمان برنامه و بودجه کشور ارسال کنند. کارشناسان سازمان پیشنهادها ی دریافت شده ر ا بررسی کرده و در صورت نیاز به اصالح در متن ضابطه، با همفکری نمایندگان جامعه فنی کشور و کارشناسان مجرب این حوزه، نسبت به تهیه متن اصالحی، اقدام و از طریق پایگاه اطالع رسانی نظام فنی و اجرای ی کشور بر ای بهره برداری ع ،موم اعالم خواهند کرد. به همین منظور و برای تسهیل در پیدا کردن آخرین ضوابط ابالغی معتبر، در باالی صفحات، تاریخ تدوین مطالب آن صفحه درج شده است که در صورت هرگونه تغییر در مطالب هر یک از صفحات، تاریخ آن نیز اصالح خواهد شد. از این رو ه مواره مط.الب صفحات دارای تاریخ جدیدتر معتبر خواهد بود حمیدرضا عدل معاون فنی، امور زیربنایی و تولیدی پاییز7044 -------- صفحهٔ بعد -------- تهیه و کنترل «ضوا بط طراحی ایستگاه های قطار شهری و حومه ( جلد سوم– ضوابط )تاسیسات عمومی » ]ضابطه شماره 3 - 440 [ اعضای گروه تهیه:کننده وحید علی اکبر شرکت مهندسین مشاور پژوهش فوق لیسانس مهندسی مکانیک محمد امین ستوده حقیقی فرد مائده بابانیانوری شرکت مهندسین مشاور پژوهش شرکت مهندسین مشاور پژوهش لیسانس مهندسی برق لیسانس مهندسی مکانیک :)اعضای گروه هدایت و راهبری (سازمان برنامه و بودجه کشور وحید سعیدیان معاون امور راه و ترابری و مدیریت عمران شهری و روستایی علیرضا توتونچی معاون امور نظام فنی اجرایی ، مشاورین و پیمانکاران فرزانه آقارمضانعلی رییس گروه امور نظام فنی اجرایی، مشاورین و پیمانکاران زینب سقایی نوش آبادی ،کارشناس امور نظام فنی اجرایی مشاورین و پیمانکاران -------- صفحهٔ بعد -------- أ فهرست مطالب :بخش اول تاس ی سات الکتر یکی ................................ ................................ ................................ ................................ ..............أ 3 - مقدمه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. 3 2 - ی تاس سات الکتر یکی ژه یو ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ . 3 7 - ی تاس سات الکتر یکی ژه ی ناو ................................ ................................ ................................ ................................ ............................... 3 3 - ی مبان طراح ی ی تاس سات الکتر یکی ................................ ................................ ................................ ................................ ................ 7 5 - سطوح ولتاژ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........................ 3 6 - درجه حفاظت (مطابق با IEC 60529 ) ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 5 3 - شرح برخی از کدهای مورد استفاده در گزارش ................................ ................................ ................................ ......................... 5 فصل7 :یس ستم روشنا یی ................................ ................................ ................................ ................................ ..................... 1 3 - 3 - ات ی کل ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. 9 3 - 2 - مشخصات کلی سیستم روشنایی ................................ ................................ ................................ ................................ .................. 9 3 - 7 - چراغ ی ها روشنا یی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 33 3 - 3 - نحوه آرایش چراغ ها در فضا های مختلف ................................ ................................ ................................ ................................ .. 33 3 - 5 - سیستم روشنایی اضطراری ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... 32 3 - 6 - روشنایی ایمنی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 32 3 - 3 - حفاظت و کنترل روشنایی ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... 37 3 - 8 - عکس ها و عالیم شب تاب ................................ ................................ ................................ ................................ ............................ 33 3 - 9 - لوله،ها سیم ها و مدارات سیستم روشنایی ................................ ................................ ................................ ................................ 33 3 - 31 - طراحی و محاسبات روشنایی ................................ ................................ ................................ ................................ ...................... 33 3 - 31 - 3 - ضریب بهره برداری با توجه به شرایط فضا از نظر وجود آلودگی ................................ ................................ ....... 35 3 - 31 - 2 - بی ضر ی کنواخت ی نور ................................ ................................ ................................ ................................ ................... 35 3 - 33 - انتخاب نوع چراغ از نقطه نظر منبع نور ................................ ................................ ................................ ................................ .... 36 3 - 32 - ری سا مشخصات چراغ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .... 36 فصل2 :همبند ی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. 71 2 - 3 - ات ی کل ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............................... 23 2 - 2 - روش طراح ی و اجرا ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ...... 23 2 - 2 - 3 - ترسیم نقشه های همبندی ................................ ................................ ................................ ................................ ............. 23 2 - 2 - 2 - ات یی جز جاد یا شبکه همبند ی ................................ ................................ ................................ ................................ ...... 22 2 - 2 - 7 - سطح مقطع هاد ی همبند ی................................ ................................ ................................ ................................ .......... 23 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳: الزامات طراحی زیرساخت‌های توزبع نیرو ۳۵ ۱-۳- کلیات و ۱۳ ۲-۳- لوله کشی برق ها ۳-۳- سینی و لدر کابل و و م۰ ۱۴ ۱۳ ۴-۳- سیم‌کشی و کابل کشی همه و۱۳۳ ۵-۳- کلید و پریزها را فصل ۴: محاسبات سطح مقطع سیم و کابل ۳۹ ۱-۴- کلیات ۱۳۳۳ ۲-۴- محاسبه جریان بار (1۳1. ۸) رد۱ ۱-۲-۴- مدارهای روشنایی رد ۲-۲-۴- مدارهای پریز رد ۳-۲-۴- بارهای مکانیکی رد ۴-۲-۴- جریان نامی تابلوهای توزیع یووم ۱۴ ۱۴ ۵-۲-۴- جریان نامی فیدرهای پریز دا ۶-۲-۴- جریان نامی فیدر بارهای مکانیکی وم ۵ ۱۴ ۷-۲-۴- جریان نامی کلید اصلی تابلو توزیع را ۸-۲-۴- جریان نامی فیدر بارهای الکتریکی متفرقه ی ۵ ۱۴ ۳۴ انتخاب سطح مقطع کابل یا سیم بر اساس جریان نامی کلید بالادست ۳ ۴-۴- محاسبه افت ولتاژ در انتهای مسیر دا ۵-۴- محاسبه حداقل جریان اتصال کوتاه در انتهای مسیر ه فصل ۵: سیستم توزیع نیرو ر ی رر ۳ ۸۵ ۱-۵- کلیات ی رد ۲-۵- تابلو (56217) ۱1.12.8 ۳ ۳-۵- تابلو (۱۷1.].۳)56271 ۳ ۴-۵- تابلوهای ( 1..8)1...0 ود ۵-۵- تابلوهای (/۱1.۱/.۳)54:۸ در ۶-۵- تابلوهای (..۱/].۳)۱۰ 68 ۵ ۷-۵- تابلو ۲11۳۱22 هه ۸-۵- برخی از الزامات طراحی تابلوهای برق ایستگاه‌های مترو 0۵ 8۵ ۹-۵- نمونه برگه اطلاعاتی تابلو ایستاده و دیواری 6 -------- صفحهٔ بعد -------- ت فصل6 :سی ستم مخابرات ................................ ................................ ................................ ................................ ................... 21 6 - 3 - سیستم تلفن................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................... 63 6 - 3 - 3 - سیستم تلفن داخلی در ایستگاه................................ ................................ ................................ ................................ ... 62 6 - 3 - 2 - سیستم تلفن های عمومی ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 62 :بخش دوم تاس ی سات مکان یکی................................ ................................ ................................ ................................ .......... 63 مقدمه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......... 65 فصل7 :تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری ................................ ............................ 61 3 - 3 - کلیات و حدود کاربرد و الزامات عملکردی ................................ ................................ ................................ ............................... 69 3 - 3 - 3 - کدها و استانداردها ................................ ................................ ................................ ................................ .......................... 69 3 - 3 - 2 - روش طراحی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..... 31 3 - 3 - 7 - الزامات تعمیرات و نگهداری ................................ ................................ ................................ ................................ .......... 33 3 - 3 - 3 - کیفیت مصالح و تجهیزات ................................ ................................ ................................ ................................ ............... 32 3 - 2 - طراحی تهویه مطبوع ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .... 37 3 - 2 - 3 - الزامات کلی طراحی ................................ ................................ ................................ ................................ .......................... 37 3 - 2 - 2 - نرخ تهویه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........... 33 3 - 2 - 7 - هوای تازه- فضاهای با حضور نیروی انسانی ................................ ................................ ................................ ............. 35 3 - 2 - 3 - شرایط آسایش کارکنان ................................ ................................ ................................ ................................ .................. 35 3 - 2 - 5 - )هوای خروجی (تخلیه هوا ................................ ................................ ................................ ................................ ............ 35 3 - 2 - 6 - هوای جبرانی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..... 36 3 - 2 - 3 - جانمایی سیستم ها ................................ ................................ ................................ ................................ ........................... 36 3 - 2 - 8 - فشار هوای اتاق(Room Pressurization) ................................ ................................ ................................ ................ 36 3 - 7 - تجهیزات تهویه مطبوع و مصالح ................................ ................................ ................................ ................................ ................. 33 3 - 7 - 3 - مشخصات فنی تجهیزات اصلی سیستم های تهویه................................ ................................ ................................ .. 38 3 - 3 - فیلتراس ون ی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................... 81 3 - 5 - کانال کشی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ....................... 83 3 - 6 - شفت های تهویه و تجهیزات ................................ ................................ ................................ ................................ ........................ 82 3 - 3 - سرعت هوا در شفت های تهویه ................................ ................................ ................................ ................................ ................... 87 3 - 8 - کنترل سطح صدا و ارتعاش ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... 83 3 - 8 - 3 - سطح صدا ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......... 83 3 - 8 - 2 - ارتعاش ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................ 85 3 - 9 - الزامات تعمیر و نگهداری ................................ ................................ ................................ ................................ ............................. 86 -------- صفحهٔ بعد -------- ث 3 - 31 - الزامات ویژه فضاها به تفکیک ................................ ................................ ................................ ................................ ...................... 86 3 - 31 - 3 - سرویس های بهداشتی مخصوص کارکنان................................ ................................ ................................ ................... 86 3 - 31 - 2 - اتاق فروش بلیت و نظارت بر گیت ................................ ................................ ................................ .......................... 83 3 - 31 - 7 - اتاق باتری ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ...... 83 3 - 31 - 3 - فضاهای تجاری و استیجاری ................................ ................................ ................................ ................................ ..... 88 3 - 31 - 5 - اتاق جمع آوری زباله ................................ ................................ ................................ ................................ .................... 88 3 - 31 - 6 - اتاق رئیس ایستگاه ................................ ................................ ................................ ................................ .......................... 89 3 - 31 - 3 - اتاق های اداری ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. 89 3 - 31 - 8 - اتاق ها ی سیگنالینگ و مخابرات ................................ ................................ ................................ ................................ . 89 3 - 31 - 9 - اتاقLPS ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............ 89 3 - 31 - 31 - اتاقUPS ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 91 3 - 31 - 33 - غذاخوری کارکنان ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... 91 3 - 31 - 32 - پست تخلیه فاضالب ................................ ................................ ................................ ................................ ..................... 91 3 - 31 - 37 - هی تهو و تخل هی گاز اطفا حر قی اتومات کی ی گاز )(در صورت وجود ................................ ................................ .... 91 3 - 31 - 33 - اتاق تهو هی چهارم ................................ ................................ ................................ ................................ ........................... 93 فصل2 :تاسیسات آبرسانی در ایستگاه های قطار شهری ................................ ................................ ................................ . 13 2 - 3 - ست یل استانداردها ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ......... 95 2 - 2 - شبکه توزیع آب سرد مصرفی ................................ ................................ ................................ ................................ ..................... 95 2 - 7 - شبکه توزیع آب گرم ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .... 98 2 - 3 - منبع ذخیره آب ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........... 311 2 - 5 - مبانی تعیین میزان مصرف آب ................................ ................................ ................................ ................................ ................. 312 2 - 5 - 3 - مصارف آبگرم بهداشتی ................................ ................................ ................................ ................................ ................ 317 2 - 5 - 2 - مصارف دستگاهها ی ی تأس ی سات ................................ ................................ ................................ ................................ .. 317 2 - 5 - 7 - مصارف آب آتشنشان ی ................................ ................................ ................................ ................................ .................. 317 2 - 6 - تامین و توزیع آب مصرفی ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... 317 2 - 3 - انتخاب مصالح ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 313 2 - 8 - فهرست ین ازمند ی ها ی آبرسانی و دفع فاضالب فضاها ی ای ستگاه ................................ ................................ ..................... 313 فصل3 :جمع آوری و دفع فاضالب و پساب در ایستگاه های قطار شهری ................................ ................................ ....... 741 7 - 3 - کلیات ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............................ 319 7 - 2 - شبکه هواکش فاضالب ................................ ................................ ................................ ................................ ............................... 332 7 - 7 - انواع و مقدار فاضالب ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. 337 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-۳-۳- شبکه جمع‌آوری فاضلاب سنگین موم ۱۱۴ ۲-۳-۳- شبکه جمع‌آوری فاضلاب سبک ۱0 ۳-۳-۳- جممع‌آوری و دفع فاضلاب موم ۱۵ ۱ ۴-۳- بررسی مصالح و مشخصات فنی اجزای سیستم فاضلاب ۱۵۸۳ ۱-۴ کلسات ری ی ی ری ری یر را رت ری ری ری یر ری را ری رو را یر ری و ری ری ری ی ری ی ری یر ی را ری رو رت ری رت یر ری و ری را رد ری ری ری ری ری ار رت یر را ری مر رد ۱۱۹ ( [ استانداردهای طراحی پر ار ار را را ار سر را ری ۱ ۱ ۱ ۲۲ استانداردهای تحجهیزات موو م م م م یم ز ( کلسات طر ح‌ پر در یر ار ار را در ار رس رم ری ۴ ۵ سیسم اطفاء خریق توسط ات وو وم ۶-۴- سیستم اطفاء حریق با کپسول‌های دستی یپ ۵ ۱۵ ۷-۴- روش‌های محاسباتی سیستم‌های آتش‌نشانی و ۹۳۳ ۸-۴- برق اضطراری پمپ آتش‌نشانی یر ار هه ۹-۴- حجم مخزن ذخیره و ها ۱۵ ۱۰-۴- مشخصات فنی اجزای سیستم آتش‌نشانی ها ۱۵ ۱۱-۴- بررسی مصالح سیستم آتش‌نشانی هد پیوست ۱: شرایط طرح داخل (بسته به مشخصات هر پروژه بایستی تدقیق گردد) ۱۳ پیوست ۲ الگوی ضوابط طراحی تهویه و تهویه مطبوع به تفکیک کاربری فضاها م ام پیوست ۳: دیاگرام سیستم اطفای حریق آبی نمونه یک ایستگاه و -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست جدول‌ها جدول ۱-۱- میانگین شدت روشنایی برحسب لوکس ۱ جدول ۲-۱- نوع چراغ متناسب با ماهیت هر فضا و و وه موه وم ۱ جدول ۳-۱- شدت روشنایی (لوکس) روشنایی اضطراری وی ‏ و وو و وووووی جویووویه ج و ۴ ۱ جدول ۴-۱- ضرایب انعکاس سطوح مختلف و وه وه وه و ۱0 جدول ۵-۱- ضرایب کاهشی بهره‌برداری و وووو جو جممم و وی موم مهم ۱۵ جدول ۶-۱- درجه حفاظت چراغ‌ها براساس محل نصب آنها ۱۵ جدول ۱-۳- انتخاب سایز لوله برق براساس تعداد هادی‌های داخل لوله را جدول ۲-۳- مشخصات ابعاد سینی‌های کابل مخ مخ ۱۳۳ جدول ۳-۳- رنگ‌بندی سیم‌ها ۱۳ جدول ۱-۴- برآورد بار تابلوهای برق توزیع ی هر جدول ۲-۴- جریان مجاز کابل‌های :7)1,۳۳ و و جیوه موم و۳ جدول ۳-۴- ضریب کاهش دمای محیط دا جدول ۴-۴- ضریب کاهش همجواری کابل‌ها دا جدول ۵-۳- محدوده افت ولتاژ مجاز بر اساس مقررات مبحث ۱۳ و و و ۳ جدول ۶-۴- محاسبه افت ولتاژ براساس سطح مقطع کابل دا جدول ۷-۴- محاسبه حداکثر طول مدارهای محافظت شده توسط مینیاتوری‌های لح ۷۳06]" یه جدول ۸-۴- محاسبه حداکثر طول مدارهای محافظت شده توسط مینیاتوری‌های 13 ع۷۷0]" و 6 0 جدول ۱-۵- برگه اطلاعاتی تابلو ایستاده ی و و وم وم هک ۵ جدول ۲-۵- برگه اطلاعاتی تابلو دیواری را جدول ۱-۱: حداکثر سرعت مجاز هوا در شرایط عادی مم ‏ و ۳ جدول ۲-۱: حداکثر سطح مجاز صدا در شرایط عادی و و وم مد 80 جدول ۱-۲: حداقل قطر نامی لوله‌هایی که به لوازم بهداشتی آب می‌رسانند. وه ی ۹0۵ جدول ۲-۲: سرعت مناسب آب در لوله موی وی و و 0 جدول ۳-۲: حداقل مقدار جریان و فشار آب در پشت شیرهای لوازم بهداشتی ی و و ۹ جدول ۴-۲: حداکثر فشار و مقدار مصرف آب در لوازم بهداشتی ۵ جدول ۵-۲: جنس قطعات شیرها با جدول ۶-۲: حداقل ضخامت عایق براساس دامنه دمای کاری و قطر نامی لوله وی و ۹ ۹ جدول ۷-۲: قطر لوله تخلیه مخازن ذخیره آب را ۱ جدول ۸-۲: میزان مصرف بهداشتی و آشامیدنی در یک ایستگاه تیپ وی وی جوم 6۳۴ ۹ جدول ۹-۲: میزان مصرف آبگرم در یک ایستگاه تیپ ی ی ۱۵ جدول ۱۰-۲: جنس قطعات شیرها و وه همه موم جوم ۱۴ 6 ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- جدول ۱۱-۲: شرح نیازمندی‌های آبرسانی و دفع فاضلاب فضاهای داخلی ایستگاه وه و جدول ۱-۳: حداقل شیب لوله‌های افقی فاضلاب وی و و مه جدول ۲-۳: اندازه گذاری لوله اصلی افقی و شاخه‌های فرعی آن وه وه و جدول ۳-۳ اندازه گذاری لوله‌های قائم فاضلاب و هواکش قائم و و و ی جدول ۴-۳: حداقل اندازه سیفون‌های لوله‌ای برای لوازم بهداشتی و و وم جدول ۵-۳: اندازه گذاری لوله‌های فرعی هواکش (قائم فرعی یا افقی) وه موه موم -------- صفحهٔ بعد -------- د فهرست شکل ها بخش اول: تاسیسات الکتریکی شکل2 - 3 - دستورالعمل طرح و اجرای همبندی در ساختمان ها ................................ ................................ ................................ ................................ ......... 27 شکل7 - 3 - نحوه مهار لوله ی ها برق روکار با استفاده از بست اسپ یت ................................ ................................ ................................ ................................ . 71 شکل7 - 2 - نحوه مهار لوله های برق روکار با استفاده از بست چنگکی ................................ ................................ ................................ ................................ 71 شکل7 - 7 - نحوه عبور لوله های برق روکار از درز انبساط ................................ ................................ ................................ ................................ ...................... 71 شکل7 - 3 - نحوه برق رسانی به چراغ ها به روش انشعاب ی ................................ ................................ ................................ ................................ ........................ 73 شکل7 - 5 - نحوه برق رسانی به تجهیزات مکانیکی دارای لرزش ................................ ................................ ................................ ................................ ........... 73 شکل7 - 6 - نحوه برق رسانی به چراغ ها به روش انشعابی ................................ ................................ ................................ ................................ ........................ 73 شکل7 - 3 - نمونه اتصاالت استاندارد مربوط به س ینی و نردبان کابل ................................ ................................ ................................ ................................ .. 73 شکل7 - 8 - نحوه ساپورت گیری سینی کابل ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............. 75 شکل5 - 3: بلوک د ی اگرام عی توز رو ین در سطح ا ی ستگاه ................................ ................................ ................................ ................................ ........................... 57 بخش دوم: تاسیسات مکانیکی شکل2 - 3: نمودار میزان واقعی مصرف ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .................... 312 شکل3 - 3: شمات کی شبکه آتش نشان ی مین تونل ی ها یا ستگاه ................................ ................................ ................................ ................................ ............ 322 -------- صفحهٔ بعد -------- بخش اول: تاسیسات الکتریکی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه 71 / 41 / 7044 7 7 - مقدمه هدف از تدوین این گزارش ارایه برخی الزامات و یا توصیه ها یی است برای طراحی بهینه سیستم ها ی الکتریکال در ساختمان مترو به منظور آرامش و آسایش بصری و نیز تامین ایمنی کارکنان و مسافران در برابر برق گرفتگی و سالمت ساختمان و تجهیزات، تاسیسات و محتویات آن از خطر آتش سوزی به نحوی که کلیه تجهیزات و دستگاه ها ی مورد است فاده .به نحو صحیح و رضایت بخش کار کند در طراحی تاسیسات الکتریکی ایستگاه می ها بایست به اصول بنیادی طرح(Design Criteria) توجه شده و رعایت این اصول در طراح .ی همواره مد نظر قرار گیرد بطور کلی تاسیسات الکتریکی در ایستگاه ها ی مترو به دو بخش، تاسیسات الکتریکی ویژه و ناویژه تقسیم می.گردد 2 - تاسیسات الکتریکی ویژه تاسیسات الکتریکی ویژه شامل پست های برق21 کیلو ولت به311 ولت، ترانس فورماتور های کاهنده ، تابلوهای21 کیلوولت وتابلو اصلی311 ،ولت کلیه تجهیزات مرتبط با تامین برق قطارها، آسانسورها و پله برقی ها و تابلوهای تغذی ه ،آنها سیستم های ،جریان ضعیف (تلویزیون مدار بسته، سیستم اعالم حریق، سیستم اعالم خبر، سیستم صوتی، مرکز تلفن سیستم ساعت مرکزی و غیره) و همچنین سیستم ارتینگ می باشد که طرح و اجرای آن خارج از حدود مطالب نگارش شده در این مبانی طراحی می.باشد بر اساس استانداردIEC 60038 سطوح ولتاژ فشار متوسط(MV) در محدوده ولتاژی1KV تا35KV است و گروه ولتاژ فشار متوسط در ایران دارای مقادیر3KV, 6.6KV, 11KV, 20KV, 33KV می باشد . در این گزارش، مبانی طراحی در حوزه فشار متوسط با مقدار20KV که رایج ترین سطح و ل تاژ فشار متوسط در کشور است بیان می.گردد 3 - تاسیسات الکتریکی ناویژه آنچه که در این مبانی طراحی مورد بررسی قرار گرفته است موضوعات و مشخصات فنی سیستم ها ی ذیل می باشد:  روشنایی عادی و اضطراری ایستگاه  پریزهای عمومی برق ایستگاه  نیرورسانی به هواکش های میان تونلی و هواسازهای نیم تونل ها  طراحی الکتریکال سیستم تخلیه فاضالب و تابلوهایD.W.P و نیرورسانی به تجهیزات مکانیکی -------- صفحهٔ بعد -------- 2 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  طراحی تابلو و نیرورسانی به سیستم بوستر پمپ های آتش نشانی  شبکه توزیع برق ازLPS به تابلوهای روشنایی  شبکه تلفن داخلی ایستگاه (از )جمله پریزهای تلفن  سیستم همبندی(Bonding)  برق رسانی به آسانسورها و پله ها ی برقی طراحی سیستم های ذیل و تمرکز بر آن ها خارج از حدود مطالب نگارش شده در این مبانی طراحی می .باشد  برق)رسانی به تجهیزات ویژه (به استثناء موارد فوق  پست ها( ی توزیع برق وتجهیزات آنLPS) از جمله تابلو اصلی فشار ضعیف و سیستم اصالح ضریب قدرت  سیستم ها ی برق رسانی به ریل ها شامل تجهیزات رکتی فایر وغیره  سیستم ها ی ساعت، تلویزیون مداربسته، سیگنالینگ و مخابرات(TSC)، رادیویی، اینترکام وغیره  سیستم اعالم حریق3 (FAS)  سیستم حفاظت اتصال زمین شامل پست ها ی برق (فشارقوی و ضعیف) واتاق رکتی فایر (از جمله چاه ها ی ارت )و شبکه اصلی زمین  شبکه ها ی کامپیوتری  سیستم کنترل و هوشمندسازی2 (BAS)  سیستم صوتی نیازهای مشخص شده بخش تاسیسات ناویژه در ایستگاه ها ی مترو از نظر مهندسی برق، پیچیدگی خاصی ندارند و به سیستم های ی همانند نیرورسانی، سیستم روشنائی، تلفن محدود می شوند. اما تدارکاتی باید فراهم شوند که در هر ایستگاه مترو الزم االجرا می باشند. برای نمونه تأمین روشنائی اضطراری برای بعضی از فضاها و تجهیزات، تدارکات الزم برای سیستم .ارتینگ و رعایت پاره ای نکات در طراحی سیستم روشنائی و غیره از جمله چنین مواردی هستند برای تهیه گزارش مهندسی نه فقط استانداردها، کدها و توصیه اه ی معتبری که بدان اشاره خواهد شد به عنوان شالوده و مبانی طراحی منظور می گردد بلکه نیازها و خواسته ها ی مطرح شده در یک ایستگاه مترو نیز درنظر گرفته می ود ش. به بیان دقیق تر سیستم ها و روش های ی در طراحی انتخاب خواهند شد که ضمن حفظ استانداردها و مقررات مهندسی، با تجربیات جاری در راه آهن شهری همخوانی داشته باشد. این امر خصوصاً در دوره بهره برداری، به عنوان یک عامل مثبت عمل می کند و مشکالت احتمالی را در زمان بهره برداری و نگهداری، به حداقل می.رساند ،باتوجه به اهمیت خاص مترو شبکه برق مورد نیاز آن بصورت انحصاری در اختیار مترو قرار می گیرد که قدرت مورد نیاز توسط فیدرهای اختصاصی فشار قوی در اختیار قرار می گیرد و امکان تغذیه دوسویه از این فیدرها موجود می با .شد 3 FAS: Fire Alarm System 2 Building Automation System -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه 71 / 41 / 7044 3 ( برق فشار قوی پس از تبدیل به برق فشار متوسط21 کیلوولت) وظیفه تغذیه ایستگاه ها ی مختلف خطوط مترو را بصورت ر .ینگ به عهده خواهند داشت سیستم تـوزیع فشـار متوسط از دو بخش شبکه«روشنایی- نیرو »و شبکه نیروی متحرکه تشکیل می گر .دد کلیه تأسیسات الکتریکی ثابت از طریق شبکه«روشنایی- نیرو » یاLPS تغذیه می گردند. پست ها یLPS وظیفه تغذیه .کلیه تأسیسات عمومی ایستگاه را به عهده دارند در هر ایستگاه به طور معمول دو پست کاملLPS طراحی و مورداستفاده قرار می گیرد و دو خط کامل20 kv موجود .است تجهیزات موجود در ایستگاه به لحاظ اهمیت تداوم تغذیه در طول مدت بهره برداری در دو گروه زی ر دسته بندی ش می:وند ،گروه اول تجهیزاتی خواهند بود که از دو پست تغذیه میگردند که عبارتند از: تجهیزات انتقال از راه دور و مخابرات سیگنالینگ وD.W.P، تاسیسات تهویه، سیستم تجهیزات اعالم و اطفا حریق. گروه دوم تجهیزاتی هستند که از یک پست تغذیه می ،گردند، مانند: تابلوهای روشنائی عمومی ایستگاه و نیم تونل آسانسورها و پله ها ی برقی و تغذیه سیستم باطری ها یDC و همچنین روشنایی پست ها یLPS وTSS (امکان تغییر در روش ها ی طراحی گروه دوم به درخواست کارفرما ی محترم .)وجود خواهد داشت 0 - مبانی طراحی تاسیسات الکتریکی در تدوین این گزارش از استانداردها، مقررات، آئین نامه های معتبر همچنین نشریه ها ی قابل استناد به شرح زیر استفاده شده است:  مقررات ملی ساختمان ایران– به ویژه مبحث37 (طرح و اجرای تاسیسات برقی ساختمانی) و مبحث35 (آسانسورها و پله.)های برقی  نشریه3/ 331 از انتشارات سازمان مدیریت و برنامه ریزی. (مشخصات فنی عمومی و اجرایی تاسیسات برقی کارهای .)ساختمانی  آیین نامه مربوط به سیستم های مسافری ریلیNFPA130. (استاندارد برای سیستم های ترانزیت با مسیر ثابت و .)مسافری ریلی  NFPA 130 (This standard specifies fire protection and life safety requirements for underground, surface, and elevated fixed guideway transit and passenger rail systems  آئین نامه بین المللی برقIEC 60346 .)(استاندارد تاسیسات برقی ساختمانی  IEC 60364-5-52 (Low-voltage electrical installations –Selection and erection of electrical equipment – Wiring systems) -------- صفحهٔ بعد -------- 0 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  IEC 60364-5-54 (Low-voltage electrical installations – Selection and erection of electrical equipment – Earthing arrangements and protective conductors )  آئین نامه بین المللی برقIEC 60529 (استا.)ندارد درجه حفاظت بدنه وسایل و تجهیزات برقی  مبانی و ضوابط طراحی و مهندسی روشنایی، نشریه 653 سازمان مدیریت و برنامه.ریزی  EN 12464-1 Light and Lighting of Work Places-Part 1: Indoor Work Places  IEC 61439-1 (Low-voltage switchgear and controlgear assemblies – Part 1: General rules)  IEC 61439-2 (Low-voltage switchgear and controlgear assemblies – Part 2: Power switchgear and controlgear assemblies)  IEC 60502-1 (Power cables with extruded insulation and their accessories- Part 1: Cables for rated voltages of 1 Kv (Um = 1,2 kV))  IEC 60898-1 (Electrical accessories– Circuit-breakers for overcurrent protection for household and similar installations – Part 1:Circuit-breakers for a.c. operation)  IEC 60947-2 (Low-voltage switchgear and controlgear – Part 2: Circuit-breakers)  IEC 60947-3 (Low-voltage switchgear and controlgear – Part 3: Switches,disconnectors, switch disconnectors and fuse-combination units)  IEC 60947-4 (Low-voltage switchgear and controlgear – Part 4: Contactors and motor-starters – Electromechanical contactors and motor-starters)  IEC 61537 (Cable management — Cable tray systems and cable ladder systems)  IEC 62040 (Uninterruptible power systems (UPS))  موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران  ISIRI 4835-1~8 (Low-Voltage switchgear and controlgear)  ISIRI 3082 (Fire resisting characteristics of electric cables)  ISIRI 3569 (Power cables with extruded insulation and their accessories- Part 1: Cables for rated voltages of 1 Kv (Um = 1,2 kV))  ISIRI 5920-1~2 (Luminaires- General Rules)  BS 7671 (The IET Wiring Regulations)  VDE 0100 (ELECTRICAL INSTALLATIONS OF BUILDINGS)  INSTITUTE OF ELECTRICAL AND ELECTRONICS ENGINEERS (IEEE) 2 - سطوح ولتاژ  سیستم فشار متوسط- 20 (KV) شبکه های فشار متوسط عمومی در ایران، با ولتاژهای 77 ، 21 و 33 کیلو ولتی کار می کنند که در این میان ولتاژ20 (KV) رایج ترین آنها .است  سیستم فشار ضعیف- 230-400 (V)  سیستم جریان ضعیف- (سیستم.)های منتخب -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه 71 / 41 / 7044 2 6 - درجه حفاظت (مطابق باIEC 60529 )  فضاهای با رطوبت و گرد و خاک مانند موتورخانه- IP44  فضاهای باز با احتمال ریزش آب مانند فضاهایی که از سقف آنها لوله های آب می گذرد- IP54  فضاهای بسته مانند مناطق اداری- IP42  درجه حفاظت در ایستگاه های متروی زیر زمینی برای تابلوهای برق موجود در فضای اداریIP42 و در فضاهای تاسیساتیIP54 در نظر گرفته خواهد شد. 1 - شرح برخی از کدهای مورد استفاده در گزارش برای رعایت اختصار:در متون از برخی کدهای زیر برای ارایه مفاهیم قید شده استفاده خواهد شد  سیستم کنترل و هوشمند سازی- BAS : Building Automation System  مرکز سیگنالینگ و مخابرات- TSC : Telecommunication & Signaling Center  مقاومت در مقابل حریق- FR: Fire Resistant (Retardant)  غیر دودزایی و غیر مولد گازهای سمی- LSHF : Low Smoke & Halogen Free  کابلFire Resistant منطبق باIEC331  ( کابل موخر آتشFire or Flame Retardant ) منطبق باIEC332 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- سیستم روشنایی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- سیستم روشنایی 71 / 41 / 7044 1 7 - 7 - کلیات ،آسایش ،ایمنی سالمت و بهداشت حرفه ای و صرفه اقتصادی از نظر هزینه های اجرا و مصرف ،انرژی از مهمترین جنبه هایی هستند که باید در کلیه مراحل ،طراحی اجرا و بهره برداری از سیستم های روشنایی مورد توجه قرار گیرند. در تعیین ضوابط اساسی نیازهای روشنایی فضاهای مختلف ایستگاه نیز همین جنبه ها باید توسط طراح در م راحل ابتدایی در نظر گرفته شود. :این ضوابط عبارتند از  شناسایی نیازهای مجموعه به شدت روشنایی در نقاط ،مختلف شناسایی حداقل ها و مقادیر .مناسب  میزان انعکاس نور در سطوح مکان نظیر سقف و .دیوارها  ضریب بهره برداری با توجه به شرایط فضا از نظر وجود .آلودگی  ارائه پیش بینی های الزم برای پوشش نقاط کور احتمالی در محیط و در نظر گرفتن آنها در تعداد و آرایش چراغ.ها  بررسی مسیر تغذیه منابع روشنایی از منبع ،توان موانع و معارضین مسیر تغذیه مانند لوله های آب .و گاز  بررسی موانع و معارضین نصب چراغ ها در سقف و .دیوارها  امکان سنجی اتصال انواع چراغ ها به سقف و سایر سطوح داخلی فضا با توجه به ابعاد و وزن آنها.  نیاز به روشنایی در حالت ،اضطراری اولویت بندی چراغ ها برای حالت ،اضطراری پیش بینی مسیر تغذیه ای بر چراغ های اضطراری.  امکان خاموش کردن یکی در میان چراغ ها در روز برای بهره گیری از نور طبیعی روز و مدیریت مصرف انرژی بدون مشکل چشمک چراغ ها و حفظ یکنواختی روشنایی.  امکان سنجی محل نصب تجهیزات فرمان و کنترل روشنایی روی سطوح دیوارها و عدم تداخل با سایر تجهیزات پیش بینی شده در روی سطوح داخلی فضا. 7 - 2 - مشخصات کلی سیستم روشنایی برای تامین روشنایی فضا ها و محدوده های مختلف ایستگاه ها ،ی مترو از دو سیستم روشنایی مستقل و مجزا از یک دیگر استفاده می شود که یکی از منابع برق شهر (سیستم روشنایی نرمال) و دیگری از منابع تولید نیروی برق ایمن ی (سیستم روشنایی ایمنی/ اضطراری) تغذیه می.شوند سیستم نرمال، روشنایی همه فضا ها را در شرایط عادی تأمین می کند. در شرایطی که شبکه برق تغذیه کننده ابلو ت های روشنایی به هر دلیل قطع شود الزم است برای انجام کار های اضطراری و تخلیه مسافرین از ایستگاه های مترو روشنای ی حداقلی در بخش های مورد نیاز وجود داشته باشد. این روشنایی می بایست توسط سیستم روشنایی اضطراری (ایمن)ی که به وسیله اینورتر و یاUPS تغذیه می شود و در شرایط نرمال نیز فعال می باشد ، .تامین گردد -------- صفحهٔ بعد -------- 74 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه میزان شدت روشنایی مورد نیاز در هر فضا متناسب با خصوصیات و نوع کاربری آن فضا تعیین و توسط نرم اف زارهای به روز روشنایی از قبیلDialux محاسبه خواهد شد. در این راستا ضمن استفاده ازplug inهای شرکت های معتبر داخلی سازنده چراغ، فاکتورهای تاثیرگذار مهم از قبیل ضر ائب نگهداری، انعکاس کف و دیوارها و... نیز در نظر گرفته می ش .ود جدول(3 - 3) :میانگین شدت روشنایی فضاهای مختلف یک ایستگاه را براساس نوع کاربری آن مشخص خواهد کرد شدت روشنایی عمومی مورد نیاز در فضا های مختلف به شرح جدول زیر پیشنهاد می گردد: جدول3 - 3 - میانگین شدت روشنایی برحسب لوکس محل نصب روشنایی شدت روشنایی بر حسبLux ارتفاع سطح کار اماکن عمومی و پرسنلی 211 - 311 کف لبه سکو 251 - 211 کف خروجی از سکو 351 - 311 کف راهروها 351 - 311 کف سالن فروش بلیط 251 - 711 کف دستگاه های ورود و خروج 251 - 711 ارتفاع سطح میز کار پله برقی و راه پله 351 - 311 سطح پله خروجی به خیابان 211 - 251 کف اتاق پرسنلی 351 - 311 ارتفاع سطح میز کار اداری 251 - 711 ارتفاع سطح میز کار رختکن 351 - 51 کف راهرو اداری 351 - 211 کف انبار 351 - 311 کف دستشویی 351 - 311 کف اتاق مخابرات 251 - 711 ارتفاع سطح میز کار اتاق اپراتور ایستگاه 251 - 711 ارتفاع سطح میز کار اتاق کنترل 251 - 211 ارتفاع سطح میز کار حفاظ ها 211 - 351 کف پست برق –رکتیفایر- RIC 211 - 351 ارتفاع سطح میز کار اتاق تجهیزات 211 - 351 کف اتاق کنترل تجهیزات 211 - 351 فضای تابلو زیرسکو و کانال ها 81 - 51 کف شفت تاسیساتی 81 - 51 دیوار محل توقف ترن 81 - 51 کف موتورخانه پله برقی 81 - 51 کف شفت آسانسور 81 - 51 دیوارها چاله آسانسور 81 - 51 کف اتاق ایمنی و آتش نشانی 211 - 251 ارتفاع سطح میز کار اتاق پست تخلیه فاضالب 211 - 351 ارتفاع سطح میز کار اتاق باتری 211 - 351 ارتفاع سطح میز کار فضا های تاسیساتی 351 - 311 ارتفاع سطح میز کار تونل 35 - 31 روی ریل -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- سیستم روشنایی 71 / 41 / 7044 77 7 - 3 - چراغ های روشنایی در ایستگاه ها، چراغ ًها غالبا از نوع )سفارشی و با مشخصاتی خاص دارای شیشه سکوریت (شیشه سند بالست، م قاوم در مقابل گرد و خاک و رطوبت(IP54) و با بدنه های فلزی و با سیم کشی داخلی با سیم های،مقاوم در برابر حریق کم دود و عاری از گاز های سمی(LSHF) ، ساخته می شوند. در خصوص فضاهای با قابلیت انفجار که در ایستگاه ها انحصاراً مربوط به اتاق های باتری (باتریخانه ها) می گردد. چ راغ های مورد استفاده در این فضا از نوع ضد انفجار مناسب برای نصب درzone1 .انتخاب خواهد شد باالست .ها بایستی دارای تلفات کم بوده و بدون صدا (نویز) باشند نوع چراغ های هر فضا متناسب با ماهیت هر فضا مطابق جدول (3 - 2) توصیه می.گردد جدول3 - 2 - نوع چراغ متناسب با ماهیت هر فضا محل نوع چراغ فضاهای اداری لوردار با سرپیچ ضد گرد و غبار و رطوبت ویا شیشه سکوریت سند بالست فضاهای تاسیساتی چراغ صنعتی با شیشه سکوریت سند بالست و یا رفلکتوری با سرپیچ ضد گرد و غبار اتاق ( های برقL.P.S )و رکتیفایر چراغ صنعتی با شیشه سکوریت سند بالست و یا رفلکتوری با سرپیچ ضد گرد و غبار گالری چراغ تونلی با المپ کم مصرف یا صنعتی حبابدار و یا رفلکتوری تونل چراغ صنعتی با شیشه سکوریت سند بالست اتاقهای کنترل چراغ لوور دار یا حبابدار دکوراتیو سرویس ها چراغ سقفی یا دیواری واترپروف مجهز به المپ کم مصرف و متناسب با سقف کاذب راهروها چراغ لووردار یا حباب دار و متناسب با سقف کاذب یا عادی محوطه چراغ حباب دار یا دکوراتیو با المپ کم مصرف فضاهای مرتفع پروژکتورهای تخلیه در گاز از نوع ضد گرد و غبار و رطوبت سکو (در ایستگاه)های زیرزمینی چراغ لووردار یا رفلکتوری با سرپیچ ضد گرد و غبار و یا شیشه سکوریت سند بالست 7 - 0 - نحوه آرایش چراغ ها در فضا های مختلف آرایش چراغ ها در سکو ها می بایست در سقف و به شکل خط نور و به موازات دیوار سکو باشد .در نیم تونل ها می بایست چراغ ها بر روی دیوار و در هر دو طرف به صورت ضربدری اجرا گردد، ضمن آنکه ارتفاع نصب به گونه ای باشد تا شدت .خیرگی برای رانندگان قطار به حداقل ممکن برسد در تونل های تک مسیر، نصب چراغ های روشنایی بر روی یک دیوار انجام گردد ضرایب انعکاس سطوح در محاسبات روشنایی نقش دارد و پس از مشخص شدن جنس سطوح بکار رفته می بایست برای طراحی سیستم روشنایی نقاط مختلف ایستگاه مورد استفاده قرار گیرد. طراحی محل نصب چراغ ها باید بصورت ی باشد که امکان دسترسی برای عملیات سرویس و نگهداری براحتی امکان پذیر باشد. با در نظر گرفتن ارتفاع مناسب برای عبور پرسنل تعمیر و نگهداری در سقف های کاذب در بعضی مکان ها می توان مشکل دست رسی به چراغ.ها را بر طرف نمود -------- صفحهٔ بعد -------- 72 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 7 - 2 - سیستم روشنایی اضطراری سیستم روشنایی اضطراری، در زمان قطع روشنایی نرمال، روشنایی حداقل را برای انجام فعال یت های ضروری ایستگا ه و تخلیه مسافرین، تأمین می.نماید برق اضطراری مورد نیاز ایستگاه از منبع331 ولتDC توسط تابلویDC واقع درLPS تامین می شود. خروجی دستگاه ( Inverter )می بایست یک دستگاه تابلوی توزیع برق اضطراری باشد که مجهز به کلید اتوماتیک کمپکت به عنوا ن ورودی جهت تغذیه شین تابلوی برق اضطراری و کلیدهای مینیاتوری سایزهای مختلف به همراه کنتاکتورهای روشنایی به عنوان مدارات خروجی مورد نیاز باشد. دستگاه اینورتر بایستی به صورتon line ،در مدار قرار گرفته تا در صورت بروز اشکال سریعا ً رفع گردیده تا خاموشی مطلق در ایستگاه وجود نداشته باشد. با توجه به اینکه روشنایی اضطراری در تمامی ایستگاه وجود دارد، الزم است که تابلوهای روشنایی اضطراری و عادی کامال ً مجزا منظور شود، ولی می توان در کنار یکدیگر نصب کرد. این سیستم می بایست توسط سیستمBAS .قابل کنترل باشد شدت روشنایی اضطراری مورد نیاز در این فضاها بشرح( جدول3 - 7) :خواهد بود جدول3 - 7 - شدت روشنایی (لوکس) روشنایی اضطراری ردیف شــرح فـضـا )شدت روشنائی (لوکس 3 راهروهای ورودی و خروجی از ایستگاه 21 - 31 2 سالن فروش 21 - 31 7 بخش های اداری و اماکن عمومی 21 - 31 3 سکوها 35 - 31 5 اتاق های اپراتور و رئیس ایستگاه 35 - 31 6 اتاق های فنی 31 - 8 8 سرویس ها 5 - 7 9 تونل ها 7 - 2 31 گالری های کابل 36 - 31 7 - 6 - روشنایی ایمنی برای راهنمای خروج مسافرین از کلیه فضاها مانند سالن فروش بلیط، بخش اداری، راه پله ها، فضای انتظار جلوی ،آسانسور روشنایی راه های خروج به فضای خارج از ایستگاه و جهت خروج ایمن در مواقع خطر به خصوص در هنگام عدم دسترسی به روشنایی عادی و اضطراری، استفاده از چراغ ها ی مخصوص باتری دار توصیه می گردد. به جهت سطح روشنایی بسیار کم و برای اینکه فقط راه های خروجی و عالئم نیاز به روشنایی ایمنی دارند، شدت روشنایی متوسط ایمنی در مکان ها ی اشاره شده نباید از31 لوکس کمتر باشد ضمن آنکه معیار جانمایی مناسب چراغ برای خروج مسافرین از فضاهای مسافری ایستگاه مورد نظر می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- سیستم روشنایی 71 / 41 / 7044 73 این چراغ ها که تغذیه آنها از تغذیه نزدیکترین چراغ روشنایی اضطراری ا خذ می گردد برای رفع خرابی بموقع آن از نوع دائم روشن با ظرفیت باطری برای حداقل5/3 ساعت کار در هنگام قطع برق اضطراری توصیه می گردد. عالوه بر نصب چراغ ها ی نشانگر محل های خروج در محل های مناسب برای روشنایی ایمنی مورد نیاز، در صورت طراحی بخش معماری در مسیرهای خروج ایستگاه جهت تسریع در خروج افراد از ایستگاه می.توانند از عالئم و شبرنگ استفاده نمایند باید دقت شود که در روشنایی ایمنی نباید بیش از21 نقطه روشنایی از یک مدار تغذیه گردد و نیز کل جریان مدار نباید از61 % ( جریان مجاز کلید حفاظتی با اعمال ضرایب کاهش بارد.هی کلید حفاظتی) آن مدار بیشتر باشد 7 - 1 - حفاظت و کنترل روشنایی حفاظت مدارهای روشنایی ایستگاه عمدتأ بوسیله کلیدهای مینیاتوریMCB تکفاز و سه فاز نصب شده در تابلوهای روشنایی انجام می شود. قدرت قطع کلیدهای فوق الذکر که براساس طراحی انتخاب می گردد به طور معمول حداقل31 کیلو آمپر می.باشد تابلوهای روشنایی بجز کلیدهای فوق الذکر مجهز به کنتاکتور روشنایی و رله ضربه جریان درنقاطی که فرمان روشنایی از بیش از یک نقطه صادر می .شود، خواهد بود عالوه بر اینکه می توان کنترل روشنایی تمامی فضاها را در سطح تابلو انجام داد، روش نایی در فضا های مختلف می بایست بصورت زیر کنترل :شود  بخش اداری و فـضا های غیرعمـومی (ماننـد اتاق،های تجهیزات موتورخانـه و...) بوسـیله کلید های قطع و وصل محلی در همان فضا  روشن و خاموش کردن چراغ ها ی محوطه و عالمت مترو به وسیله فرمان از سلول فتوالکتریک به کنتاکتور مربوطه و کنترل مرکزی از اتاق رئیس ایستگاه و توسط سیستمBAS  تابلوی مربوط به چراغ ها( ی اضطراری چراغ ها ی نشان دهنده خروج، روشنایی ایمنی، که از تابلوهای اضطراری تغذیه نموده و مشخص کننده مسیرها ی فرار می باشد باطری قابل شارژ در داخل چراغ ها )ی خروج خواهد داشت دارای کنتاکتور روشنایی بوده و فرمان روشن و خاموش شدن آنها از اتاق رئیس ایستگاه و تابلوی مربوطه با پیش بینی کلید سه حالته و نصب کنتاکتور توسط سیستمBAS .خواهد بود  جهت روشنایی تابلوهای تبلیغات می ی بایست پریز تکفاز (حدکثر3511 وات) باالی سقف کاذب نصب شود. کنترل روشنایی آنها نیز از اتاق رئیس ایستگاه و تابلوی مربوطه با کلید سه حالته و نصب کنتاکتور و توسط سیستم BAS می.بایست انجام شود  روشن و خاموش کردن سکو ها از اتاق برق و نیز از اتاق رئیس ایستگاه. همچنین برروی تابلو کلید سه وضعیتی وجود دارد که امکان قطع و وصل را مقدور می .سازد -------- صفحهٔ بعد -------- 70 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  روشن و خاموش کردن فضا های فروش ،بلـیط ورودی،هـا سـالن انتظـار از اتـاق رئـیس ایستگاه. همچنین برروی تابلو می .بایست کلید سه وضعیتی وجود داشته باشد تا امکان قطع و وصل را مقدور سازد  روشن و خاموش کردن عالیم هشدار دهنده و مسیر های تـردد و تابلو های تبلیغـاتی از اتاق رئیس ایستگاه و از تابلوی برق  کلیه چراغ ها یی که از اتاق رییس ایستگاه کنترل می شوند، در عین حال با اتصال به تابلویDCU امکان کنترل شدن از طریق سیستمBMS را نیز خواهند داشت و برای این موضوع در تابلوهای روشنایی تمهیدات الزم برای کنترل و نظارت بر مدارات مربوطه پیش بینی می.شود  در مدارهایی که توسط سیستمBMS کنترل می شوند در مسیر مدار فرمان و قدرت ادوات نگهدارنده فرمان پیش بینی می گردد تا در زمان مانور و یا قطع برق فرمان قبلی حفظ شو.د 7 - 4 - عکس ها و عالیم شب تاب عالوه بر روشنایی اضطراری که از اینورتر تغذیه می،شود کلیه مسیر،های خروج راه پلـه ها ، درب ها ی خروج و کلیه موانع و عـوارض در مـسیر های خـروج و محـل نـصب کلیـه وسـایل آتش نشانی باید با نصب عالیم و عکس های شب تـاب قابـل تشخیص .گردند 7 - 1 - لوله ها، سیم ها و مدارات سیستم روشنایی لوله های استفاده شده از نوع فوالدی گالوانیزه عمقی داغ می باشند و مدارات هر سیستم (نرمال و)اضطراری در لوله ها ی جداگانه ای اجرا می شوند و از یک لوله برای سیم کشی ها ی دو سیستم استفاده نخواهد شد .عبور فاز های مختلف از یک لوله تنها در صورتی که آن فاز ها مربوط به یک مدار باشند مجاز خواهد .بود حداقل سطح مقطع سیم ها برای روشنایی می بایست5/3 میلـیمتر مربع بوده و تمامی مدار های تک فاز سه سیمه و سه فاز پنج سیمه .باشد 7 - 74 - یحا طر و محاسبات روشنایی محاسبات روشنایی برای تعیین تعداد چراغ ها ی انتخاب شده برای هر فضا می بایست به کمک نرم افزار های مربوط ه و براساس داده های چراغ ها ی یکی از ،سازندگان ضرایب انعکاس دیواره ها و سقف و ضریب نگهداری تعیین شده، انجام شود. ضرایب انعکاس مورد استفاده در محاسبات روشنایی (نرم افزارDialux ) براساس جداول منطبق بر مقادیر مندرج در نشریه653 سازمان برنامه و بودجه- مبانی و ضوابط طراحی و مهندسی روشنایی و به شرح جدول (3 - 3) می:باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- سیستم روشنایی 71 / 41 / 7044 72 جدول 3 - 3 - ضرایب انعکاس سطوح مختلف پوشش سطح ضریب انعکاس پوشش سطح ضریب انعکاس گچ خشک (تازه) 81 سفید 81 گچ خشک (کهنه) 65 زرد 65 سیمان خشک (تازه) 35 صورتی روشن 51 سیمان خشک (کهنه) 21 خاکستری روشن 35 آجر قرمز 31 آبی روشن 35 آجر سفید 25 سبز روشن 31 آسفالت با اندود قیر 32 قرمز روشن 35 سنگ مرمر سفید 81 خاکستری تیره 35 آلومینیوم پرداخت شده 35 آبی تیره 35 آلومینیوم کدر 55 سبز تیره 35 کاشی سفید 81 قرمز تیره 35 قهوه ای تیره 35 سیاه 5 شیشه روشن 2 میلیمتری 8 شیشه مات 7 میلیمتری 32 شیشه شیری 7 میلیمتری 55 آینه 91 7 - 74 - 7 - ضریب بهره برداری با توجه به شرایط فضا از نظر وجود آلودگی با توجه به شرایط تهویه ایستگاه های مترو و نیز از نقطه نظر میزان آلودگی موجود در هوا و تاثیر آن بر محاسبات روشنایی، عموم فضاهای مترو در دسته مکان هایی با ضریب بهره برداری"آلودگی متوسط" در نظر گرفته می شود و ض ریب کاهشی آن در محاسبات روشنایی از جدول(3 - 5) استخراج می گردد (براساس نشریه653 سازمان برنامه و بودجه- مبانی )و ضوابط طراحی و مهندسی روشنایی. جدول3 - 5 - ضرایب کاهشی بهره برداری درجه آلودگی محیط LLF آلودگی پایین 0.8 آلودگی متوسط 0.7 آلودگی باال 0,6 7 - 74 - 2 - ضریب یکنواختی نور با توجه به اهمیت دستیابی به پخش نور یکنواخت و جلوگیری از ایجاد نقاط کور و تاریک در طراحی روشنایی کلیه فضاها به ویژه مکان ها ی پر تردد، فاکتور" U0 " (نسبت حداقل شدت روشنایی به متوسط شدت روشنایی) محاسبه خواهد .شد شایان ذکر است حداقل مقدار قابل قبول ضریب فوق جهت اطمینان از دستیابی به پخش نور یکنواخت 0.4 = 4 10 می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- 76 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 7 - 77 - انتخاب نوع چراغ از نقطه نظر منبع نور با توجه به تنوع منابع نوری موجود در بازار باید توجه کرد که برای انتخاب نوع المپ بعنوان منبع نور می بایس ت مشخصات فنی :به شرح ذیل  بهره رنگی  طول عمر  ابعاد  استقامت در برابر شرایط محیطی سخت نظیر شوک و لرزش  ( عدم تابش فرابنفش و فروسرخUV/IR )  توان مصرفی  حرارت تولیدی و بازده  هزینه نگهداری  تعداد دفعات قطع و وصل  زمان راه اندازی و همچنین مالحظات اقتصادی و صرفه جویی در مصرف انرژی نیز در .نظر گرفته شوند 7 - 72 - سایر مشخصات چراغ :در انتخاب نوع و مدل چراغ موارد زیر باید در نظر گرفته شود  :وجود هماهنگی کامل مابین مدل چراغ انتخابی با طرح معماری فضاهای مختلف ایستگاه در انتخاب مدل چراغ، ایجاد هماهنگی کامل با سبک معماری و نوع پوشش نهایی فضاهای مختل ف ایستگاه در نظر گرفته خواهد شد. به طور مثال انتخاب مدل چراغ ها ی از نظر توکار یا روکار بودن، انتخاب شکل چراغ (مربع- دایره- خطی) و ابعاد خارجی آن با هماهنگی .واحد معماری صورت خواهد پذیرفت شرایط محل نصب چراغ از نظر امکان دسترسی به چراغ و نصب ساپورت های:نگهدارنده مورد نیاز شرایط محل نصب چراغ از قبیل ارتفاع محل نصب و در نظر گرفتن تمهیدات الزم به منظور دسترسی به چراغ جهت تعمیرات احتمالی، الزم و ضروری می باشد. همچنین جهت جلوگیری از تحمیل وزن چراغ ها روی سقف ها ی کاذب، نحوه ساپورت گیری مناسب آنها مورد توجه قرار خواهد گرفت به طور مثال کلیه چراغ ها ی توکار باید مجهز .به هوک یا محل اتصال آویز از سقف اصلی باشند دشوارترین چراغ ها از نقطه نظر محل نصب و شرایط تعمیر و نگهداری در ایستگاه ،های مترو چراغ ها ی منصوبه در مسیر پله ها ی برقی می باشد که هم از نظر ارتفاع نصب و هم از نظر نیاز به تجهیزات الزم جهت دسترسی به -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- سیستم روشنایی 71 / 41 / 7044 71 آنها، پیچیدگی ها ی خاص خود را دارا می باشد. لذا در طراحی و انتخاب مدل چراغ ها ی فضاهای مذکور، سعی می گردد تا حد امکان از چراغ ها ی با ابعاد کوچک .تر و بازده باالتر استفاده گردد  ارتفاع محل نصب چراغ و انتخاب مدل ها:ی مناسب با نمودار پخش نور متناسب با ارتفاع نصب نکته مهم دیگر در انتخاب منبع نوری چراغ ها ، متناسب بودن نمودار پخش نور چراغ با ارتفاع محل نصب آن می.باشد  میزان آلودگی و رطوبت موجود در فضای نصب چراغ و انتخاب چراغ ها یی با درجه حفاظ:ت متناسب با محل نصب درجه حفاظت کلیه چراغ ها .باید متناسب با محل نصب آنها از نظر میزان آلودگی و رطوبت احتمالی موجود باشد با توجه به گرد و غبار موجود در ایستگاه های مترو و جهت جلوگیری از کاهش شار نوری چراغ ها ،با گذشت زمان حداقل درجه حفاظت در نظر گرفته شده برای کلیه چراغ ها در بیشتر فضاهاIP54 می باشد. همچنین جدول (3 - 6) بیانگر حداقل درجه حفاظت مورد نیاز براساس کاربری آن فضا می:باشد جدول3 - 6 - درجه حفاظت چراغ ها براساس محل نصب آنها ردیف نام فضا ( حداقل درجه حفاظت مورد نیازIP ) 3 سالن های بلیط فروشی- تقسیم مسافر- تراز سکو- اتاق های اداری- راهروها و گالری ها 53 2 اتاق های تاسیساتی از قبیل اتاق های هواساز- تراز زیرسکو- پمپ خانه فاضالب و تونلها 53 7 اتاق های برق و فنی 53 3 سرویس بهداشتی ها 53 5 تونل های تهویه مطبوع 53 6 گالری های کابل تراز زیرسکو 53 در خصوص چراغ ها ی رفلکتوری که فاقد دیفیوزر می باشند استفاده از سرپیچ های ضد گرد و غبار پیشنهاد گ می.ردد  جنس و نوع پوشش بدنه چراغ ها: به منظور جلوگیری از زنگ زدن و خوردگی بدنه چراغ ها ، کلیه چراغ ها از نوع بدنه فلری و پوشش رنگ الکترواستاتیک، ،آلومینیوم (دایکاست )اکسترود و یا فوالد ضدزنگ(Stainless Steel) انتخاب می گردند. پوشش رنگ در چراغ ها ی بدنه فلری باید به صورت یکنواخت و در برگیرنده کلیه سطوح داخلی و خارجی آن باشد. کلیه سوراخکاری ها و پانچ ها ی الزم در بدنه چراغ ها باید پیش از رنگ آمیزی اجرا شود و لکه گیری رنگ روی بدنه چراغ ها بعد از رنگ آمیزی قابل قبول نخواهد بود. همچنین در مکان ،های با رطوبت باال از قبیل پمپ خانه فاضالب تونل های تهویه مطبوع از چراغ ها با بدنه استیل از سری711 بویژه گرید736 .استفاده خواهد شد  بدنه کلیه چراغ ها بسته به نو ع و نحوه برق رسانی به آنها دارای یک یا دو سوراخ جهت ورود کابل و نصب گلند کابل مناسب می باشند. همچنین در نظر گرفتن پیچ اتصال سیم ارت به بدنه کلیه چراغ ها الزم و ضروری یم.باشد  )دیفیوزر (لنز چراغ ها: کلیه دیفیوزر چراغ ها می:بایست از نوع -------- صفحهٔ بعد -------- 74 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - ( خود خاموش شوندهFLAME RETARDANT ) - کم دود و عاری از گازهای سمی کلرید هیدروژنLOW SMOKE-HALOGEN FREE) ) انتخاب می شوند. در صورت استفاده از شیشه به عنوان دیفیوزر، استفاده از نوع سیکوریت سندبالست با ضخامت حداقل7 میلیمتر (به منظور جلوگیری از شکسته شدن و افزایش مقاومت در برابر ضربه) الزامی می.باشد همچنین طراحی دیفیوزر چراغ از نظر فاصله آن با منبع نوری چراغ و درصد شفافیت آن، باید به گونه ای باشد که روشن ایی در کل سطح دیفیوزر به عنوان پخش کننده نور، به صورت یکنواخت دیده شود و خطوط نوری پشت دیفیوزر قابل مشاهده نباشد (استفاده از دیف یوز با ضریب نامشهودی المپ حداقل91 .)درصد  درایور (راه )انداز چراغ ها یLED : در صورت استفاده از المپ هایLED موارد زیر در انتخاب مدل و نوع درایور در نظر گرفته می:شود - .متناسب بودن توان خروجی درایور با احتساب بازده آن با توان نامی چراغ - محل مناسب نصب درایور در داخل چراغ از نظر تبادل حرارتی آسان با محیط اطراف (تمهیدات الزم جهتHEAT DISSIPATION مناسب از قبیل استفاده از خمیر و چسب های سیلیکونی در محل اتصال .)درایور با بدنه - LOW HARMONIC بودن چراغ ها به منظور افزایش کیفیت توان شبکه (هارمونیک ت ولید شده توسط کلیه درایورها- THD - باید در نقطه کار حداکثر35 .)درصد باشد - ضریب توان حداقل1.9 درایورها برای کلیه چراغ ها .در نقطه کار - FLICKER FREE .بودن کلیه درایورها - % امکان تحمل کاهش/اضافه ولتاژ به میزان حداقل31 ± .ولتاژ نامی بدون تاثیر در کارکرد مناسب درایور -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲ همبندی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- همبندی 71 / 41 / 7044 27 2 - 7 - ک لیات ( همبندی همپتانسیل کنندهEquipotential Bonding) به معنی اتصال بدنه ها ، سازه ها ، تجهیزات و تاسیسات الکتریکی و غیر الکتریکی فلزی است که می توانند در دسترس یک شخص قرار بگیرند. از این رو همبندی می تواند از شکل گیری .اختالف پتانسیل خطرناک بین نقاط هادی در دسترس افراد جلوگیری نماید براساس مبحث37 مقررات ملی ساختمان و همچنین اصول مطرح در استانداردهای بین المللی اعمال همبندی در کلیه ساختمان ها :با هر نوع کاربری اجباری است و اجرای آن مزایای زیر را به همراه خواهد داشت  مطمئن ترین روش جلوگیری از برق گرفتگی ناشی از تماس غیرمستقیم( به کمک هم ولتاژ کردن نقاط در )دسترس  کاهش خطر آتش سوزی ها.ی ناشی از برق  حفاظت از آسیب دیدن تجهیزات الکترونیکی، مخابراتی و .اتوماسیون  .کاهش مقاومت سیستم زمین ساختمان و افزایش سرعت عملکرد وسایل حفاظتی  کاهش اثرات الکتریسیته ساکن(Electro Static Discharge) و کمک به بهبود سازگاری الکترومغناطیسی (Electro Magnetic Compatibility) که موجب کاهش تداخل امواج الکترو مغناطیسی(Electro Magnetic Interference) می.شود  .رفع نگرانی ناشی از عدم اطمینان به عملکرد وسایل حفاظتی جهت اجرای همبندی باید هادی حفاظتی، هادی خنثی )(به صورت غیرمستقیم ، لوله ها ی اصلی فلزی آب، لوله ها و کانال ها ی فلزی ، ریل های کابین و ریل های وزنه تعادل آسانسورها، سینی های فلزی کابل و سایر تاسیسات در ایستگاه ها ، الکترود اصلی و تمامی قسمت ها ی اصلی فلزی ساختمان مانند آرماتورهای بتن مسلح را بوسیله هادی جداگانه بر روی .شینه اصلی اتصال زمین سازه به یکدیگر متصل نمود لذا با توجه به وجود مقاومت الکت ریکی در اتصاالت عادی بین میلگرد های بتن مسلح، بایستی پیش از هر مرحله بتن ریزی، اتصاالت الکتریکی مطمئنی را بوجود آورد و سپس شبکه ایجاد شده را به اتصال زمین ساختمان و سازه متصل .نمود 2 - 2 - روش طراحی و اجرا 2 - 2 - 7 - ترسیم نقشه های همبندی نقشه های همبندی اصلی و اضافی بایستی بر روی فونداسیون و شمع های سازه ترسیم و جزئیات الزم به آنها افزوده .شود -------- صفحهٔ بعد -------- 22 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه همبندی با ایجاد شبکه ای در فونداسیون و میلگردها و ستون های سازه و در همه طبقات انجام می گردد و در فونداسیون های یکپارچه، هادی همبند کننده بایستی عالوه بر پوشش دادن خط پیرامونی فونداسیون، در طول و عرض ساختمان، حداقل د ر هر21 .متر، یک انشعاب داشته باشد 2 - 2 - 2 - جزییات ایجاد شبکه همبندی هادی همبند کننده، یک رشته سیم و یا تسمه از جنس مس و یا آلومینیوم است و یا اینکه یک عدد میلگرد و یا ی ک تیر یا ستون فلزی است که براساس طرح همبندی در سقف ها و ستون های سازه قرار می گیرد. توصیه می شود به منظ ور سهولت و سرعت در اجرا، اطمینان بیشتر از اجرای درست و تداخل کمتر با عملیات سازه ای از هادی مسی به عنوان هادی همبندی استفاده گردد. لیکن به لحاظ اقتصادی هادی همبندی می تواند یکی از میلگردهای موجود در ستون های سازه و یا یک میلگرد اضافی باشد که به میلگ ردهای موجود سازه اضافه شده است (بکارگیری میلگردهای موجود سازه به عنوان میلگرد همبندی، منوط به کسب اجازه از مهندس ناظر سازه است). میلگردهای اضافی همبندی را می بایست با همان روش بستن میلگردهای اصلی سازه، اجرا نمود و تمامی قطعات شبکه همبند، از طریق اتصاالت ال کتریکی مطمئن به یکدیگ ر .وصل شوند به نحوی که مقاومت الکتریکی بین اجزا این شبکه به حداقل ممکن کاهش یابد در این خصوص باید توجه کرد که اتصال الکتریکی مطمئن بین قطعات می ل گرد همبندی به وسیله جوشکاری به وجود می آید. جزئیات آن به شکل ذیل می.باشد طول جوش نیز در ل شک .ذیل نشان داده شده است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- همبندی م۱۳( ۳۳ یی نحوه حخوشکاری مىلگردهای عولی (حوشکاری ان ها) ۱ شکل ۱-۱-۱ نحود حوشکاری مبلگردها در نک عاطع چهار ر آهه شکل ۲-۱-۱ نحود حوشکاری : مبلگر دها در یک گوشه تحوه حوشکاری مىلگردها در که تعاع سه راآهه شکل ۳-۱-۱ شکل ۴-۱-۱ نوع ارماتور ٍ : ۰ ْ ۱ ۸111 100 نحوه خوشکاری منلگردهای از با شالوده آرماتور ۸1 از نوع ساده و آرماتورهای ۸11 و ۸111 از نوع به سئون (مبلگر دهای آفمی نه عسودی ) آج‌دار هستند. شکل ۵-۱-۱ هر مهو عوم کرد خوش در ره شکل ۱-۲- دستورالعمل طرح و اجرای همبندی در ساختمان‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- 20 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 2 - 2 - 3 - سطح مقطع هادی همبندی سطح مقطع هادی همبندی اصلی چنانچه از جنس مس باشد(Cu) نباید از6mm کمتر و لزومی نخواهد داشت که از 2 25mm .بیشتر باشد چنانچه هادی همبندی از جنس فوالد و از نوع میلگرد باشد نباید از میلگرد نمره8 کمتر و لزومی هم ندارد که از میلگرد نمره36 .بیشتر باشد بین این دو سطح مقطع، سطح مقطع هادی همبندی اصلی نباید از نصف سطح بزرگترین هادی حفاظتی که به ترمینال .اصلی اتصال زمین وصل شده کوچکتر باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ الزامات طراحی زیرساخت‌های توزیع فیرو -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 21 3 - 7 - کلیات در این فصل الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو حدفاصل تابلوهای توزیع تا مصرف کننده ها شامل لوله ها رق ی ب- سینی و نردبان کابل- سیم کشی- کابل کشی و ادوات سیم کشی از قب یل کلید و پریزها عنوان می.گردد 3 - 2 - لوله کشی برق  تمامی سیم کشی ها ی داخل ایستگاه اعم از روکار یا توکار باید داخل لوله ها ی مخصوص برق فوالدی از نوع گالوانیزه عمقی داغ و با رعایت الزامات مشرو:حه زیر و بر اساس استانداردهای - EN 50086-1&2 Specification for Conduit systems for cable management. - EN 61386-1 Conduit Systems for Electrical Installations .اجرا گردد  سیستم ها ی زیر باید توسط لوله ها:ی جداگانه اجرا گردد - سیستم برق رسانی به پریزهای عمومی - سیستم برق رسانی به پریزهای اضطراری - سیستم روشنایی نرمال - سیستم روشنایی اضطراری - سیستم برق رسانی به فن کویل ها )(در صورت وجود - سیستم ها)ی جریان ضعیف (مخابرات  لوله کشی برق در کلیه فضاهای تاسیساتی- تجهیزاتی مانند اتاق ها ی برق- اتاق هواساز- تونل های تهویه هو ا- پمپ خانه فاضالب- تراز زیر سکو- داخل سقف ها ی کاذب به صورت روکار و در سایر فضاهای ایستگاه مانند اتاق ها ی اداری- کنترل- ترازهای تقسیم مسافر و بلیط فروشی- سرویس ها ی بهداشتی و به صورت توکار اجرا .خواهد گردید  کلیه لوله ها ی برق اعم از روکار یا توکار از نوع فوالدی گالوانیزه عمقی داغ می.باشد  محاسبات و انتخاب سطح مقطع کلیه لوله ها ی برق به گونه ای می باشد که در هر لوله حداقل71 درصد فضای خالی، جهت سیم کشی ها ی آتی فراهم باشد. بدین ترتیب حداقل قطر لوله ها برق براساس تعداد و سطح مقطع هادی ها ی داخل لوله و مطابق جدول(7 - 3) .انتخاب خواهد گردید -------- صفحهٔ بعد -------- 24 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه جدول7 - 3 - انتخاب سایز لوله برق ب راساس تعداد هادی ها ی داخل لوله تعداد هادی سطع مقطع 2 3 0 2 3.5 PG 13.5 PG 13.5 PG 16 PG 16 2.5 PG 13.5 PG 13.5 PG 16 PG 16 3 PG 16 PG 16 PG 21 PG 21 6 PG 21 PG 21 PG 29 PG 29  تمامی لوله کشی ها .ی برق باید از تابلوی برق مربوطه شروع و به جعبه تقسیم یا جعبه کلید و پریز ختم گردد بدین ترتیب باقی گذاردن سرلوله به طور آزاد و یا کور کردن آن مجاز ن می.باشد  کلیه جعبه تقسیم ها باید مجهز به درب بوده و حداقل با استفاده از دو عدد پیج به بدنه متصل گردد. همچنین در مکان ها ی مرطوب و نمناک از قبیل تراز زیرسکو- سرویس ها ی بهداشتی- اتاق ها ی هواساز، درب ها ی جعبه تقسیم ها باید دارای واشر آب.بندی باشد  کلیه لوله ها ی برق توکار باید به موازات خط الراس دیوارها و سقف و یا عمود بر آنها اجرا گردد و اجرای مورب آن مجاز ن می.باشد  در مواردی که لوله از درز انبساط ایستگاه عبور می نماید باید از لوله ها ی قابل انعطاف استفاده گردد تا اجازه انبساط و انقباض آزادانه به لوله داده شود (شکل7 - 7).  شعاع خمش داخلی لوله ها نباید از8 برابر قطر خارجی لوله کمتر باشد. همچنین تعداد خم های مجاز در مسیر لوله کشی بین دو نقطه اتصال مکانیکی مانند دو جعبه (اعم از جعبه تقسیم و یا جعبه کلید و پریز) نباید از3 عد د بیشتر باشد، در غیر اینصورت باید از جعبه ها( ی کششیPULL BOX .) استفاده گردد  جهت سهولت در امر سیم کشی در مسیرهای طوالنی، باید از جعبه ها( ی کششیPULL BOX) به فاصله ها ی حداکثر21 .متر استفاده گردد  تمامی لوله ها باید از یک نقطه اتصال تا نقطه اتصال دیگر (جعبه تقسیم و یا جعبه کلید و پریز) به صورت پیوسته .امتداد یابد  در مسیر لوله کشی روکار و یا توکار در هر نقطه اتصال از قبیل چراغ، کلید، پریز و مانند آن باید یک جعبه متناسب .با مورد کاربرد نصب شود  برق رسانی به کلیه چراغ ها باید به صورت شعاعی و با استفاده از جعبه تقسیم صورت پذیرد و استفاده از روش " ( چراغ به چراغTHRU WIRING )" مجاز ن می باشد (شکل ها ی7 - 3 و7 - 6).  اندازه جعبه ها ی تقسیم یا کشش باید طوری انتخاب شود که فضای کافی برای سیم ها و کابل های داخل آن وجو د .داشته باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 21  در لوله کشی ها ی فلزی، کلیه اتصاالت اعم از لوله و جعبه ها باید به نحوی انجام شود که اتصال موثر الکتریکی تحقق پذیرد. این مورد به ویژه در خصوص اتصال زمین لوله ها ی فوالدی حائز اهمیت می باشد. همچنین کلیه جعبه تقسیم ها.ی باید به سیستم زمین ایستگاه متصل شوند  کلیه لوله ها .ی فوالدی باید توسط بوشن و براس بوش به بدنه تابلوهای برق متصل شوند  به منظور حفاظت لوله ها ی برق در محل عبور از دیوار، کف بتنی یا هر گونه پارتیشن ساختمانی، پیش بین ی غالف فوالدی، سیمانی یا پالستیکی صلب الزامی می.باشد  جهت اجرای لوله ها ی برق توکار ، شیار زنی روی سطوح بنایی توسط تجهیزات مخصوص الزامی باشد. عرض شیار باید متناسب با تعداد لوله ها و عمق شیار باید به گونه ای باشد که سطح خارجی لوله نصب شده تا سطح تمام شده دیوار حداقل35 .میلیمتر فاصله داشته باشد  تمامی جعبه ها ی توکار (اعم از جعبه تقسیم و یا جعبه کلید و پریز) باید به گونه ای نصب شوند که لبه خارجی .آنها با سطح تمام شده دیوار در یک راستا قرار گیرند  به منظور جلوگیری از صدمه دیدن سیم های داخل لوله ها ،ی توکار هنگام عملیات بنایی سیم کشی داخل لوله ب اید .پس از اتمام عملیات نازک کاری ایستگاه انجام شود همچنین جهت سهولت در عملیات سیم کشی می توان از نخ های مخصوص سیم کشی داخل لوله ها.ی توکار و در مسیرهای طوالنی استفاده نمود  در سیستم لوله کشی روکار، تمامی اتصاالت باید از نوع پیچی باشد و به وسیله پیچ و مهره و بوشن و زانو استاندارد به یکدیگر متصل شوند. هر گونه اتصال جوشی یا اتصالی که سبب از بین رفتن پوشش گالوانیزه لوله ها شود ممنوع می باشد (شکل7 - 3).  کلیه لوله ها ی روکار باید توسط بست های مخصوص (بست اسپیت یا چنگکی) به دیوار یا سقف مهار شود. فاصله بستها در هیچ حالتی نباید از311 سانتیمتر بیشتر شود. بست ها باید به وسیله پیچ و رول پالگ به دیوار یا سقف محکم شده و حداقل توسط دو پیچ لوله ها ی برق را مهار نماید. در این حالت لوله ها باید حداقل6 میلیمتر با سطوح مجاور خود فاصله داشته باشند (شکل های7 - 3 و7 - 2).  در موارد اتصال لوله های فوالدی به جعبه تقسیم ها باید از بوشن و براس بوش جهت قفل شدن اتصال استفاده شود (شکل7 - 6 .)  مهار لوله ها ی برق به وسیله سیم های رابیتس بندی سقف کاذب گچی یا آویزهای مربوط به سقف ها ی کناف ممنوع بوده و لوله ها ی برق حتی االمکان باید به سقف اصلی مهار گردند. در غیر اینصورت درنظر گرفتن ساپورت های مناسب مس تقل از سازه سقف کاذب ضروری می.باشد  اتصال لوله ها ی برق به دستگاه های دارای لرزش مانند پمپ ها یا موتورهای الکتریکی باید توسط لوله ها ی ف والدی گالوانیزه قابل انعطاف با طول حداقل21 سانتیمتر انجام شود (شکل7 - 5). -------- صفحهٔ بعد -------- 34 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  در خصوص سربندی کلیه چراغ ها اعم از توکار یا روکار، لوله برق حدفاصل چراغ تا جعبه تقسیم متناظر آن باید توسط لوله فوالدی قابل انعطاف و با طول حداکثر51 سانتیمتر اجرا گردد. لوله مذکور باید از دو طرف توسط اتصاالت استاندارد به چراغ و جعبه تقسیم قفل شود (شکل 7 - 6). شکل7 - 3 - نحوه مهار لوله ها ی برق روکار با استفاده از بست اسپیت شکل7 - 2 - نحوه مهار لوله های برق روکار با استفاده از بست چنگکی شکل7 - 7 - نحوه عبور لوله های برق روکار از درز انبساط -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 37 شکل7 - 3 - نحوه برق رسانی به چراغ ها به روش انشعابی شکل7 - 5 - نحوه برق رسانی به تجهیزات مکانیکی دارای لرزش شکل7 - 6 - نحوه برق رسانی به چراغ ها به روش انشعابی -------- صفحهٔ بعد -------- 32 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 3 - 3 - سینی و لدر کابل  کلیه کابل های برق (قدرت و جریان ضعیف) باید توسط سینی ها ی کابل در مسیرهای افقی و نردبان کابل در :مسیرهای عمودی با رعایت الزامات مشروحه زیر و براساس استانداردهای - IEC 61537 Cable tray systems and cable ladder systems - EN ISO 1461 Hot dipped galvanized coating on iron and steel articles. .محافظت گردند  سینی کلیه ها سوراخدار داغ عمقی گالوانیزه نوع از باید استفاده مورد کابل ی (PERFORATED CABLE TRAY) انتخاب شود. براساس استانداردIEC 60364-5-52 مجموع مساحت سوراخ ها ی روی سطح سینی کابل باید حداقل برابر با71 % مساحت کل سینی کابل باشد تا تهویه هوای اطراف کابل.ها به خوبی صورت بپذیرد  کلیه سینی ها ی کابل باید از نوع6 .خم انتخاب شوند  ضخامت ورق سینی کابل و ارت فاع لبه ها ی آن براساس جدول(7 - 2) :انتخاب خواهد شد جدول 7 - 2 - مشخصات ابعاد سینی ها ی کابل عرض سینی W=10 cm W=20 cm W=30 cm W=40 cm W=50 cm W=60 cm ضخامت ورق سینی کابل )(میلیمتر 3.25 3.25 3.5 3.5 2 2 ارتفاع لبه سینی کابل )(میلیمتر 31 31 31 61 61 61  مشخصات کلیه اتصاالت سینی کابل از قبیل زانو، سه راهی، چهار راهی و رابط ها ی آن باید مشابه جدول(7 - 2) .و از نوع استاندارد آن انتخاب گردد  سینی ها ی کابل باید توسط رابط استاندارد سینی و پیج و مهره ها ی گالوانیزه به یکدیگر متصل شوند. استفاده ا ز جوش آهن یا سایر روش هایی که سبب از بین رفتن پوشش گالوانیزه سینی کابل می گردد ممنوع می باشد.  کلیه سینی ها ی کابل باید توسط ساپورت های فلزی (از نوع سنتی یا پیش ساخته) به سازه ها ی اصلی ساخ تمان مهار گردند. فاصله و نوع پروفیل های استفاده شده بستگی به میزان بار روی سینی ها دارد که د ر هنگام اجرا ت وسط واحد سازه طراحی و ساخته خواهد شد. ولی در هیچ حالت فاصله بین دو ساپورت متوالی نباید از2 متر تجاوز .نماید  کلیه سینی ها ی کابل در محل عبور از روی ساپورت ها باید حداقل در2 نقطه به ساپورت .ها پیچ و مهره گردند جهت جلوگیری از واکنش گالوانیک و خورده شدن سینی ها ، استفاده از پیج و مهره ها ی گالوانیزه الزامی با می .شد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 33 استفاده از جوش آهن یا سایر روش هایی که سبب از بین رفتن پوشش گالوانیزه سینی کابل می گردد برای مهار کردن سینی ها ی کابل روی ساپورت ها ممنوع می.باشد  استفاده از اتصاالت در مسیر سینی کابل با ید به گونه ای انجام شود که اطمینان کافی از پیوستگی الکتریکی در .کل مسیر حاصل گردد  طراحی و انتخاب عرض سینی ها ی کابل براساس تعداد کابل های موجود در هر سینی و درنظرگرفتن حداقل71 % فضای خالی جهت کابل کشی ها ی آتی در نظر گرفته شود . همچنین آرایش کلیه کابل های داخ ل سینی در یک الیه و با فواصل مناسب جهت نصب بست.های استاندارد طراحی خواهد گردید  تغییر جهت سینی ها ی کابل از حالت افقی به عمودی باید توسط اتصاالت استاندارد (زانوهای چند تکه قابل .تنظیم) و با رعایت حداقل شعاع خمش بزرگترین کابل موجود در سینی کابل انجام شود  هرگونه برشکاری احتمالی سینی ها ی کابل باید از قسمت صاف (بدون سوراخ) آن انجام شده و قسمت های برش خورده جهت حفاظت در برابر زنگ زدگی توسط2 .الیه محافظ زینک ریچ پوشانده شود  حداقل فاصله لبه سینی کابل تا سطوح مجاور آن نباید کمتر از1.7 قطر خارجی بزرگترین کابل چن د کور موجود روی سینی کابل یا21 .میلیمتر (هر کدام بزرگتر باشد) کمتر باشد  جهت جلوگیری از صدمات مکانیکی ناشی از وقوع اتصال کوتاه ها ی احتمالی، کلیه کابل ها ی داخل سینی باید توسط بست های استاندارد به سینی کابل مهار شوند. فاصله بست ها در مسیرهای افقی حداکثر31 م تر و در مسیرهای قائم حداکثر3.5 متر می.باشند  در طراحی مسیرهای سینی کابل، حتی االمکان از دو سینی مجزا جهت عبورکابل های جریان ضعیف و فشار ضعیف استفاده خواهد شد و در مسیرهایی که به ناچار باید از یک سینی استفاده شود، کابل های جریان ضعیف و فشار ضعیف باید توسط.پارتیشن فلزی از یکدیگر جدا شوند -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ م۳( ضوابط طراحی ناسیسات عمومی ایستگاه‌های قطار شهری و حومه شکل ۲ ۷ نمونه اتصالات استاندارد مربوط به سینی و نردبان کابل -------- صفحهٔ بعد -------- ز ز صل سوم - الزامات طراحی زیرساخت‌های توزیع نیرو ۳( ۳۵ 3333و (,۳) مج 200 [ همه و۳ مه با . ای ۱ قصسط سس ل م۰ | لت فا و 1 8 2 رو 200۳ : :دم بت ‎٩‏ :1 8 ی 5 پ هه رحس مک رلمسسمزن| *6 ی مین وه و نای احرای سینی کال درزیر سقش ً ی 2 مه مهو با هی وی ۱ ی ۳ بسرش __ ۸-۸ ی ی (۱۷۳5 54) هسیر سینی (دبد از ال۷ا) 1 ۸ ۰ ۳ («م۳) 200009 ً ۱ ۱ دمای ۱ نچعات: سس توضحات: ۱9 م8 موی هه اج ای‌نگهدا رنده سپمی‌کانل ممکن‌است ار پروفیل های پیش‌ساخته‌استاندا ر دوپایر خسب‌موردوترامان مخاسته توسط آهن آلات مقولی ۱-اجر ای‌نگهدا رنده سبنی‌کابل ممکن‌است!زپروفیل های پیش ساخنه|اسناندا ردو پایر سب مورد ۹ 1 / آحراگردد ودراجرای آن باید مواردریرر غایت شود: وبرآماس مخاسه توسط آض آلات معمولی اخراگردد . ۱ سم | ۱-در موئور خانه هاو ایستگاه‌های‌ناسیساتی ار تقاع بالیس تریی قسمت. مسپر سیمی کانل از که کمترارو,#مترنباشد ۳-در موتور خانه‌هاو ایستگاه های‌ناسباتی ارنفاع پائین ترین‌فمت. مسبرسینیگابل از کفء کمتراز۲,۵ مترساشدا/ ۲درصورتی که مپرسینی‌گانل درسقف کادت فرارگیردنایدامکان دسترسی به آن پیش میمی شود. ۳-درموقع اجرای دیوارنایدپیش پیمی لارم برای اجرای مسپرسینی‌کابل بعمل آید. رز شا ان قطمات باید! ر نظر الکنریکی کامل بوده راز .من درانندا سس تال بی‌حات یرسپ کل ابدار کنر یکی کامل مودموور کول کیت راز مت درامتدای ی ٩-اتمال‏ بین فطعات مسبرسیمیکابل‌بایدا رنظر الکتریکیکامل بوده ودرطول کمتراز.۴متردرآیندای مسیر 5 و درطول بیشترار .۲ متر در آنندا و انتهاناکانل مسی و بان ستفادها رز کابلشوبه سای ررمیی منصل شود. : جرزس دز ۱ 9 ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ / ۳ «ها* (۷۰۹ 4و) ۴-در موقع اجرای سفف باپد پیش بینی های لارم برای اخرای ممیرسیی‌کابل بعمل آید. و در طول‌بیشتر ار ۲۰متر در ایند و امتهاباکابل می 60000 1وپلنا! ستفاده! ز کابلشو به سیم |تصالر میی منصل‌شود. ایک ,۰ ۳ ی ۹ لح مر ۱ سینی کابل جهت نص در کنار دیوار - 220 نس 1 اسر م2 َ سینی کابل به صورت آویز -------- صفحهٔ بعد -------- 36 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 3 - 0 - سیم کشی و کابل کشی  کلیه کابل ها و سیم های بکار رفته در ایستگاه ها با توجه به زیرزمینی بودن آنها، از نوع مقاوم در برابر یق حر، کم دود و عاری از گازهای سمی(Low Smoke & Halogen Free: LSHF) می باشند. موضوع مقاومت در برابر حریق اصوال به دو بخش تقسیم می:گردد - کابل های مقاوم در ب ر ابر حریق منطبق بر کدIEC331 تحت نامFire Resistant - کابل های موخر آتش منطبق بر کدIEC332 تحت نامFire or Flame Retardant توصیه می گردد با توجه به اینکه مقاومت در برابر حریق در کدIEC331 باالتر و موثرتر می باشد در کلیه موارد از کابل های منطبق با این کد استفاده شود و در برخی موارد مثل کابل ها و سیم های بکار رفته در داخل تجهیزات مانند تابلوها از مشخصات منطبق با کدIEC332 استفاده شود.  در طراحی سطح مقطع کابل ها جهت مدارهای سه فاز، تا سطح مقطع36 میلیمتر مربع از کابل های5 رشته ( MULTI CORE ) و از سطح مقطع25 تا95 میلیمترمربع از کابل های7.5 یا3 ( رشتهMULTI CORE ) و از سطح مقطع321 تا231 میلیمتر مربع از کابل های ( تک رشتهSINGLE CORE .) استفاده خواهد شد  با توجه به اینکه سیستم نیرورسانی در ایستگاه از نوعTNS می باشد لذا به جز مدارات موتورهای سه فاز آسنکرون که نیازی به نول ندارند برای سایر مدارات بایستی از سه هادی فاز، یک هادی خنثی و یک هادی حفاظتی (کابل ها ی5 رشته ا. ی) استفاده گردد  بزرگترین سطح مقطع کابل مورد استفاده در طراحی کابل ،ها231 میلیمترمربع می باشد و در صورت نیاز به کابل با سطح مقطع ها.ی بزرگتر از چند هادی به صورت موازی جهت انتقال توان جهت هر فاز استفاده خواهد شد  استانداردهای اجباری ساخت سیم و کابل ها عبارت:ند از - IEC 60228 Conductors for Insulated Cables. - IEC 60332-1-1 TO 3 Tests on electric cables. - IEC 60332-2-1 TO 2 Tests on electric cables under fire conditions. - IEC 50363 Part 0 to 10 Insulating , sheathing and covering material for Low مفاد ذیل در طراحی پالن های سیم کشی و کابل کشی :در سطح ایستگاه مترو در نظر گرفته خواهد شد 3) هادی ها ی مربوط به یک مدار (فاز- نول- ارت) باید از یک لوله عبور کند. به استثناء مدارهایی که به علت جریان باال از دو یا چند هادی تک رشته جهت عبور جریان استفاده می شود. در این حالت هادی ها ی هر سه فاز باید از داخل یک لوله عبور نماید. عبور یک هادی تک رشته مربوط به یک فاز از داخل یک لوله مجاز ب می ن.اشد 2) استفاده از نول مشترک برای چند مدار اصلی که دارای حفاظت مستقل می باشند، مجاز ن می.باشد 7) استفاده از شفت آسانسور جهت عبور لوله برق مجاز می ن باشد. 3) هنگام عملیات کابل کشی شعاع خمش کابل:ها نباید از مقادیر زیر کمتر باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 31 الف) در کابل های زره دار، هم مرکز و هم محور از رابطه زیر استفاده می:شود 𝑟= 9(𝐷+ 𝑑) ب) در کابل های بدون روپوش فلزی و زرده دار با عایق پلی وینیل کلراید(PVC) ، کابل با عایق کراسلینک پلی اتیلنXLPE :و غیره باید رابطه زیر رعایت گردد 𝑟= 8(𝐷+ 𝑑) r: شعاع خمش کابل D: قطر خارجی کابل d : قطر هادی بزرگترین رشته کابل A: سطح مقطع کابل 5) جهت سربندی کلیه چراغ ها ، کلیدها و پریزها باید از سرسیم متناسب (سرسیم سوزنی یا حلقوی) با سطح مقطع هادی ها ی فاز استفاده کرد. در این حالت پوشش روی سیم باید توسط ابزار مخصوص و به اتدازه کافی .برداشته شود 6) اتصال کابل ها به شینه ها ی تابلوهای برق باید توسط کابلشوهای پرسی و پیچ و مهره گالوانیزه مجاز یم.باشد 3) در محل عبور کابل ها از درزهای انبساط ساختمان باید تمهیدات الزم جهت انبساط و انقباض کابل ها در نظر .گرفته شود 8) حداقل فاصله کابل های فشار ضعیف با لوله ها ی تاسیساتی از قبیل لوله ها ی آب و فاضالب برابر71 سانتیمتر در نظر گرفته می.شود 9) جهت اتصاالت سیم ها به یکدیگر یا انشعاب گیری باید از ترمینال های پیچی استاندارد (چینی- باکا )لیتی داخل جعبه ها ی تقسیم استفاده نمود. پیچیدن سیم ها به دور هم برای اتصال الکتریکی و عایق بندی آن ها توسط چسب برق ممنوع می.باشد 31 ) کلیه مدارهای منتهی به تابلوهای برق باید توسط برچسب ها ی مخصوص بر اساس کد موجود در نقش ی ها .چون ساخت کدگذاری گردد 33 ) کلیه هادی ها ی نول باید به صورت مجزا به شینه یا ترمینال ها ی در نظر گرفته شده متصل گردد و اتصال دو یا چند سیم نول بهم بسته شده به شینه نول تابلو مجاز ن می.باشد 32 ) کلیه مدارهای نهایی از قبیل مدارهای تغذیه روشنایی و پریز باید مجهز به هادی حفاظتی جهت اتصال به بدنه فلزی چراغ ها .یا کنتاکت ارت پریزها باشد 37 ) رنگ بندی هادی فاز- نول و ارت به شرح جدول زیر می:باشد -------- صفحهٔ بعد -------- 34 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه جدول7 - 7 - رنگ بندی سیم ها فاز اول فاز دوم فاز سوم نول ارت مدار تکفاز قرمز --- --- آبی کم رنگ سبز و زرد مدار سه فاز قرمز زرد مشکی آبی کم رنگ سبز و زرد رنگ فاز برگشتی از چراغ ها خاکستری یا سفید می.باشد 3 - 2 - کلید و پریزها  ولتاژ نامی کلیدهای روشنایی251 ولت و جریان نامی آنها با توجه به نوع باری که قطع و وصل می شود به روش زیر محاسبه می:شود - المپ های رشته ای: جریان نامی کلید بزرگتر یا مساوی جریان مصرفی انتخاب می.گردد - المپ هایLED : جریان نامی کلید بزرگتر یا مساوی3.25 برابر جریان مصرفی انتخاب می.گردد - المپ های تخلیه در گاز یا المپ های فلورسنت با خازن اصالح ضریب توان: به دلیل جریان هجومی قابل توجه، جریان نامی کلید3.5 برابر جریان مصرفی انتخاب می.گردد *با توجه به توضیحات فوق و با توجه به اینکه کلیدهای روشنایی موجود در بازار ای ،ران31 آمپر می باشند، در طراحی کنترل چراغ ها یLED فضاهای مختلف، همواره از81 .درصد ظرفیت نامی کلید در محاسبات استفاده خواهد گردید  کلیدهای روشنایی فضاهای مختلف جنب درب ورودی و در طرف قفل درب قرار می گیرد. در این حالت فاصله لبه کلید تا چهارچوب درب نباید از31 سانتیمتر کمتر و از71 .سانتیمتر بیشتر باشد  جهت نصب مکانیزم کلیدها باید به گونه ای باشد که پل های کلید رو به پایین چراغ ها را روشن و رو به باال راغ چ ها .را خاموش نماید  ارتفاع نصب کلیدهای روشنایی در کلیه فضاها331 سانتیمتر می.باشد  کلیه کلیدهای منصوبه در اتاق.های باتری از نوع ضد انفجار می باشد  ولتاژ و جریان نامی پریزهای مورد استفاده در فضاهای مختلف ایستگاه به شرح زیر می:باشد - پریزهای تک فاز: ولتاژ نامی حداقل251 ولت- جریان نامی36 آمپر - پریزهای سه فاز: ولتاژ نامی حداقل 351 ولت- جریان نامی 25 آمپر  )کلیه پریزهای مورد استفاده دارای کنتاکت ارت (شوکو می.باشند  در برق رسانی به پریزها از روش شعاعی استفاده خواهد شد. بدین ترتیب سیم کشی پریز به پریز ممنوع بوده و باید جهت هر پریز یک جعبه تقسیم داخل سقف کاذب نصب گردد. انشعاب گیری نیز توسط ترمینال های استاندارد .داخل جعبه تقسیم انجام خواهد پذیرفت  جریان مجاز هادی تغذیه کننده پریزها، تعیین کننده تعداد پریزهای روی یک مدار می باشد. در خصوص پریزهای ( مصارف عمومیGENERAL PURPOSE ) توان مصرفی هر پریز36 آمپر251 ،وات25 آمپر311 وات، -------- صفحهٔ بعد -------- فصل وم س- الزامات طراحی زیرساخت های توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 31 ی زها ی پر سه فاز36 آمپر 351 وات و پر ی زها ی سه فاز25 آمپر3211 وات در نظر گرفته می.شود بدین ترتیب تعداد پریزهای روی مدارات تغذیه، بین3 تا8 .عدد و با توجه به محل نصب انتخاب خواهد شد  در پریزهای تک فاز، سیم فاز به کنتاکت سمت راست و سیم نول به کنتاکت سمت چپ پریز متصل می .شود (سمت راست و چپ فردی که روبروی پریز قرار می)گیرد  ارتفاع نصب پریزها در فضاهای مختلف به شرح زیر می:باشد - پریزهای منصوبه در اتاق ها ی اداری- :فنی و کنترل71 .سانتیمتر از کف تمام شده - پریزهای منصوبه در اتاق ها ی تاسیساتی- برق- آبدارخانه و سرویس ها :ی بهداشتی331 سانتیمتر از کف .تمام شده  تعداد پریزهای برق تک فاز و سه فاز جهت مصارف عمومی و تعمیراتی در فضاهای مختلف ایستگاه به شرح زیر می:باشد - فضاهای اداری و کنترل دارای پریزهای تک فاز271 ولت ارت دار و از نوع توکار می باشد. تعداد پریزهای موجود در اتاق ها به ابعاد اتاق وابسته می باشد و در حالت کلی، حداکثر8 عدد پریز روی هر مدار این اتاقها قرار خواهد گرفت. پریزهای مربوط به تجهیزات تهویه مطبوع از قبیل اسپیلیت یونیت ها از م دار .مجزا و توسط تابلو برق مربوطه تغذیه خواهد گردید - اختصاص مدار پریز به فضاهای تجهیزاتی مطابق با آخرین ویرایش گزارش ابعاد و الزامات فضاهای تجهیزاتی و بنا به ضرورت و نیاز صورت می.گیرد - جهت تغذیه شارژر تلفن همراه، رایانه و سایر تجهیزات قابل شارژ مسافرین، تعداد5 عدد پریز نرمال در دو نقطه قابل دید از سالن بلیط فروشی و دور از مسیر تردد اصلی تعبیه خواهد گر دید. این پریزها در کنار یکدیگر و در ارتفاع مناسب نصب می شوند و توسط سیستم های نظارت تصویری نیز دارای پوشش نظارتی می.باشند - در پیشانی سکو و مشرف به ریل های قطار، هر23 متر یک عدد پریز25 آمپر تکفاز و یک عدد پریز25 آمپر سه فاز صنعتی روکار به صورت یک درمیان نصب خواهد گردید. پریزهای مذکور دارای درجه حفاظت حداقلIP 54 )و از نوع صنعتی (بدنه فلزی می.باشند - جهت روشنایی تابلوهای تبلیغاتی موجود در فضاهای مختلف ایستگاه یک عدد پریز تکفاز صنعتی روکار در باالی سقف کاذب و در نزدیکترین محل ممکن در نظر گرفت ه خواهد شد. مدار تغذیه کننده این پریزها مستقل از مدارهای تغذیه پریزهای عمومی بوده و در طراحی تابلوهای برق این مهم در نظر گرفته .خواهد شد -------- صفحهٔ بعد -------- 04 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - ( در خصوص آبدارخانه یک مدار مجزا جهت تغذیه پریزهای موجود2 تا7 عدد پریز تکفاز توکار) در نظر گرفته می شود. همچنین در صور ت استفاده از آب گرمکن برقی نیز یک پریز با مدار مجزا با توان متناسب ( با توان آبگرمکن برقی به صورت معمول2511 .وات) در نظر گرفته خواهد شد - در اتاق ها ی تاسیساتی- تجهیزاتی)مانند اتاق های پمپ خانه فاضالب، اتاق ها ی برق) بر اساس ابعاد اتاق حداقل یک عدد پریز تکفاز و یک عدد پریز سه فاز روکار صنعتی نصب خواهد گردید. طراحی آرایش پریزها در این اتاق ها به گونه ای خواهد بود که فاصله بین2 پریز مجاور از5 .متر بیشتر نگردد - در نیم تونل ها پریزهای تک فاز و سه فاز از نوع ،روکار درپوش )دار، واترپروف (سوکت باکس می.باشند پریزهای تکفاز36 آمپر و سه فاز72 آمپر در کنار هم دیگر و بر روی هر دو دیوار تونل به صورت ضربدری نصب خواهد شد. فواصل نصب هر گروه پریز شامل تکفاز و سه فاز از گروه مجاور خود51 تا 31 متر طول توصیه می گردد. ارتفاع نصب پریزها331 تا321 سانتیمتر ازTOR (Top of Rail) می.باشد  در فضاهای مرطوب از قبیل پمپ خانه فاضالب، اتاق ها ی هواساز، تونل های تهویه هوا و اتاق بوستر پمپ آتش نش انی از پریزهای با درجه حفاظت حداقلIP 54 .استفاده خواهد شد  پریزهای مربوط به سیستمUPS در اتاق های کنترل توسط پیمانکار تجهیزاتی و با حفظ هماهنگی ها ی الزم از نظر ارتفاع نصب و محل قرارگیری با پریزهای نرمال انجام می.گردد  کلیه پریزهای برق منصوبه در سطح ایستگاه، توسط برق نرمال تغذیه خواهند شد و استفاده از برق اضطراری جهت تغذیه پریزها مجاز ن می.باشد  درنظر گرفتن پریز جهت مصارف دستگاه ها ی خدماتی اتوماتیک از قبیل آب سردکن ها- توزیع روزنامه- دست گاه فروش نوشیدنی- ( خدمات بانکیATM ) تنها در سالن بلیط فروشی و در مسیر تردد مسافرین مجاز می .باشد .طراحی پریز در سایر فضاها تنها با اعالم کارفرمای محترم پروژه صورت خواهدگرفت  سایر پریزهای طراحی شده در ترازهای سکو و تقسیم مسافر به منظور انجام خدمات نظافت و یا تعمیر و نگهداری بوده و باید خارج از دسترس مسافرین قرار گیرد. بدین منظور ارتفاع نصب پریزهای مذکور حداقل211 سانتیمتر .از سطح زمین خواهد بود -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- محاسبات سطح مقطع سیم و کابل 71 / 41 / 7044 03 0 - 7 - کلیات محاسبات سایز ینگ می بایست با توجه به موضوعات ذیل انجام گردد.  محاسبه( جریان واقعی بار𝐼𝐹𝐿𝐴 )  انتخاب سایز کلید باالدست براساس نوع بار و جریان واقعی بار  .انتخاب سطح مقطع سیم یا کابل بر اساس جریان نامی کلید باالدست  محاسبه افت ولتاژ در انتهای مسیر و مطابقت با افت ولتاژهای مجاز  محاسبه حداقل جریان اتصال کوتاه در انتهای مسیر و مقایسه با نمودار قطع کلیدهای حفاظتی و اطمینان از .عملکرد به موقع کلیدها  محاسبه حداکثر جریان اتصال کوتاه جهت تعیین قدرت قطع تجهیزات و کلیدهای حفاظتی 0 - 2 - ( محاسبه جریان بار𝑰𝑭𝑳𝑨 ) 0 - 2 - 7 - مدارهای روشنایی با توجه به اینکه چراغ ها ی استفاده شده در ایستگاه های مترو عموما از نوعLED می باشد، جریان مدارهای روشنایی از مجموع توان چراغ ها با احتساب ضریب قدرت1.9 محاسبه خواهد شد. همچنین با توجه به نحوه بهره برداری از ایستگاه های مترو و روشن بودن همزمان کلیه چراغ ها.، ضریب همزمانی در محاسبه توان فیدرهای روشنایی اعمال نخواهد شد 0 - 2 - 2 - م دارهای پریز با توجه مشخص نبودن توان مصرفی دستگاه( های متصل به پریزهای عمومیGENERAL PURPOSE ) و اختصاصی فضاهای اداری و تاسیساتی جریان بار هر یک از فیدرهای پریز، برابر با جریان نامی کلید باالدست با احتساب ضریب ایمنی ( MARGINE FACTOR ) 81 % .درنظر گرفته خواهد شد بدین ترتیب توان مصرفی هر یک از فیدرهای تغذیه کننده پریزهای تک فاز36 آمپر برابر با2.5 کیلو وات یا32 آمپر و توان مصرفی فیدرهای تغذیه کننده پریزهای سه فاز25 آمپر برابر با31 کیلووات یا21 .آمپر در نظر گرفته خواهد شد 0 - 2 - 3 - بارهای مکانیکی جهت محاسبه جریان بارهای مکانیکی که غالباً از نوع بارهای موتوری تک فاز یا سه فاز می باشند، از مشخصات فنی مندرج در دیتا شیت و یا پالک(NAME PLATE) موتورها استفاده می:گردد. این مشخصات عبارتند از  توان نامی موتور  جریان موتور در بار کامل -------- صفحهٔ بعد -------- 00 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  بازده موتور در نقطه کار  ضریب توان موتور در نقطه کار  SERVICE FACTOR (SF) پس از آنکه مشخصات دقیق بارهای مکانیکی ارایه گردید ، جهت طراحی سایزینگ کابل و فیدرهای باالدست م یتوان از جداول مندرج در آخرین ویرایش نشریه شماره3 - 331 مشخصات فنی عمومی و اجرایی تاسیسات برقی و یا استاندارد های معتبر دیگر استفاده ن مود. در خصوص بارهای موتوری، عالوه بر جریان نامی موتور، جریان راه.اندازی موتور نیز باید مورد توجه قرار گیرد 0 - 2 - 0 - جریان نامی تابلوهای توزیع جدول3 - 3 یک نمون ه از جداول مورد استفاده جهت برآورد بار تابلوهای توزیع ایستگاه های مترو را نمایش می دهد. در این جدول توان اکتیو و راکتیو و به دنبال آن جریان مصرفی تمامی فیدرهای خروجی در ردیف های جداگانه محاسبه و درج می شود. توان اکتیو و راکتیو کل تابلو برابر با جمع جبری توان های اکتیو و راکتیو فیدرهای خروجی آن با احتساب ضرایب همزمانی می باشد. در این حالت و پس از محاسبه توان.ظاهری تابلو، جریان نامی تابلو قابل محاسبه خواهد بود جدول3 - 3 - برآورد بار تابلوهای برق توزیع 0 - 2 - 2 - جریان نامی فیدرهای پریز  ( کلیدهای مربوط به مدار پریزهای تک فاز از نوع مینیاتوریMCB ) تک فاز با جریان نامی36 آمپر، قدرت قطع 10KA و نمودار قطعTYPE C می.باشند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- محاسبات سطح مقطع سیم و کابل 71 / 41 / 7044 02  ( کلیدهای مربوط به مدار پریزهای سه فاز از نوع مینیاتوریMCB ) سه فاز با جریان نامی25 آمپر، قدرت قطع 10KA و نمودار قطعTYPE C می.باشند 0 - 2 - 6 - جریان نامی فیدر بارهای مکانیکی  جهت حفاظت بارهای موتوری با توان کمتر از55 کیلووات از کلیدهای"حفاظت موتوری" MPCB استفاده یم.شود. در این حالت جریان نامی موتور باید در بازه تنظیمات رله حرارتی کلید حفاظت موتوری قرار گیرد  جهت حفاظت بارهای موتوری با توان بیش از55 کیلووات از"کلیدهای اتوماتیک کامپکت" MCCB و با جریان نامی3.25 .برابر جریان نامی موتور استفاده خواهد شد 𝐼𝑛(MCCB)≥ 𝐼𝐹𝐿𝐴∗1.25 0 - 2 - 1 - ج ریان نامی کلید اصلی تابلو توزیع  پس از محاسبه جریان کل مصرفی تابلو توزیع مط ابق با توضیحات مشروحه بند3 - 3 - 3 ، جریان کلید اصلی تابلو از رابطه: 𝐼𝑛(MCCB)≥ 𝐼𝐹𝐿𝐴∗1.25 .محاسبه و انتخاب خواهد شد  در انتخاب کلید اصلی تابلوهای توزیع، هماهنگی بین کلید ورودی تابلو پایین دست و کلید خروجی تابلو باال ( دستCOORDINATION ) مد نظر قرار گرفته و به طور معمول کلید باالدست از نظر جریان نامی، یک رنج .باالتر انتخاب خواهد شد 0 - 2 - 4 - جریان ن امی فیدر بارهای الکتریکی متفرقه جهت بارهای الکتریکی با جریان نامی بیش از36 آمپ ر تک فاز یا25 آمپر7 ( فاز، یک فیدر مستقلMCCB-MCB ) در نزدیکترین تابلو توزیع و با جریان نامی متناسب با نوع بار و توان مصرفی به شرح زیر در نظر گرفته ش می:ود  بار اهمی: جریان نامی کلید بزرگتر یا مساوی جریان مصرفی انتخاب می.گردد  بار سلفی: جریان نامی کلید بزرگ تر یا مساوی3.25 برابر جریان مصرفی انتخاب می.گردد  بار خازنی: به دلیل جریان هجومی قابل توجه، جریان نامی کلید3.5 برابر جریان مصرفی انتخاب می.گردد 0 - 3 - انتخاب سطح مقطع کابل یا سیم بر اساس جریان نامی کلید باالدست ( پس از انتخاب جریان نامی کلیدهای حفاظتی مدارهاMPCB-MCCB-MCB )، سطح مقطع هادی ها با درنظر گرفتن ( شرایط نصبMETHOD OF INSTALATION و ضرایب کاهشی دما و همجواریDERATING FACTOR ) به گونه ای انتخاب می شوند که جریان مجاز قابل تحمل.آنها از جریان نامی کلید باالدست بیشتر باشد 𝐼𝑐𝑎𝑏𝑙𝑒≥𝐼𝑛(𝐶.𝐵) 𝐾𝑎∗𝐾𝑏 𝐾𝑎: ambient temperature derating factor 𝐾𝑏: grouping derating factor -------- صفحهٔ بعد -------- 06 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه جدول3 - 2 - جریان مجاز کابل هایXLPE با توجه به اینکه کلیه کابل کشی ها در ایستگاه های مترو عموما داخل سینی ها ی سوراخدار اجرا خواهد شد، جریان مجاز کابل ها ( 𝐼𝑐𝑎𝑏𝑙𝑒 ) از جدول(3 - 2) که مربوط به کابل های مسی با عایقXLPE می باشد استخراج می شود ( IEC 60364-5-52 .)  ضریب کاهش دمای محیط𝐾𝑎 نیز از جدول(3 - 7) محاسبه و اعمال خواهد گردید. شایان ذکر است با توجه به اینکه دمای میانگین ایستگاه مترو در فصول مختلف از71 درجه سانتیگراد بیشتر نخواهد شد، لذا این ضریب کاهشی در محاسبات برابر با3 .در نظر گرفته خواهد شد -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل چهارم- محاسبات سطح مقطع سیم وکابل م۱۳( ۳۷ و - 53 - 9 0 60364-5-52 6 30 ۱۵۵ ۵۹۸۲۵۲ ۱۵۱۱۵۵۲۹۱۲۵۹ 21۲ ۱۵۹۱۸ط2۱ ۵۲ ۲۹۵۱۵۲ 00۲۲۵۵1۱۵۹ - 8.52.14 130۱6 7۲ 1۲۱۵ ۱۵ 30۱605 ۵۲ ۰30321105 9 0۲۲۵1-۲3۲۲۱ ۱۵۵ ۵ 160ام0 م30 ۵ 1۵ بیدنناییم #تع مت نیت 7۲ 0۷۵۲۵۵ ۴۷/۵ 8 30 2۱۳۴۴ ۳۱/2 ی ربوم یه ایس 40 30 ۲2۹۲6 6 70 ۵۶۱۰۲ 1۵ 1,14 1,26 115 1,22 10 1,11 1,20 112 117 15 1,07 114 108 1,12 20 1,04 1,07 1,04 1,06 25 1,00 1,00 100 1,00 30 096 0,93 096 094 35 0,92 085 0,91 0,37 40 0,38 0,78 0387 0,79 45 0,84 0,97 082 0,71 50 080 037 076 0,51 55 075 045 071 050 60 0,70 065 65 0,95 058 70 0,90 اس 0,50 ی 75 054 - 041 80 0۱,47 ‌ 85 040 - 90 0,32 د 95 ۰ 1۱6 ۱اا۵۲۵ ,1۵۲۱۹۵۹۲۵1۲۵۹ 3۳۱۳۱1۵1 ۴۲۵۲۲۱9۳۵۲ 8 - 55 9 ۳ 60364-5-52 6 ۳۷۱۹۱-۲۵۱۲6 ۹۲6 ۹۵۹۲ 2۱۲۷۱۱ ۶۵۲۹۵۵۵ ۲321۵۲۹ ۹۵۵11۵۲ - 8.52.17 1320۱6 ۳۷۱1۱-۲۵۱۲6 ۹۱۵ 1۱3 ۹۲۳۵۲۵ ,زا2۱۲۳ ۵۵ ۱۳۱۵۵ ۵۶۳۱۵۲۵ 9۲0۵ 3 ۵۲۲۵۲ ٩۶ 130۱69 8.52.2 ۵ 3‏ ۵0301165 ۱۱9 0۷۷۲۲۵1-۲2۲۲ ۷۷۱1 09۵0 ۵۵ ۵ ۳ 09600 6۵ 1۵ ۹ و 69 5و اطاقه ۲۳۱۵۱11-2۵۲۵ ۵۲ کاز۷ 0۳ ۵۲ ۸۵۳۵۵۲ رت درو ۳ تحت رنه نیس (9 1۵۶۳۱۳ 20۱65)) ت‌سوتوت تا | 7 2 ]۱1اه ]| 7اه اه |3۱ |12 522 038 052 4 | 0,57 0,70 0,80 1,00 23 ,2۲ ۱۳ 806۳۵۵ 1 3 1۵ ۲ 6۲۱۳۹60 ,5۲12306 تو هر تا ۶۵۵۳۱۵۸۲ ۸ ۵۱ ۴ 0,70 1 | ۱۵,72 ۵,7/2 ۱۵,73۱ ۵,/5| ۵,79 ۷۲ ,۷۷۵۱۱ ۵۵ ۱2۷6۲ ۱5۱۳9۱۵ 2 22 8 (1۲2 عاط23ح پششیفش فا 7 10 ۳ 00 ۲۱۳۱۵۲ ۱۵ 1 ]| ۵,62 ۱ ۵,63 | 0,64 8 ا| ۵0,72 5 | ۷ا۲۵ال 8۵۵ 6۲رها 6او0ا5 3 ۲۳۱۵۲۵ ۲۵۲ 3010۲] 59 ۷۷۵۵۹۹۹۱ 3 ۷۳۵۵۲ هه 2 | ۱۵72 ۱۵75۱۵7۵۱۵7۵ ۱۵77 ۵۵۵| 088 3 0 ۱2۷6۲ 6اومز8 7۲ ا۵ا ۲۵۲۱2۵۳ 06۲0۲2۵1۵0 828 (1۲2 020۱6 ۷۵۲۵۱ 3 1۵ روت ترا ۴ 0 ۴ ۱۷۵۱۳۵۹۵۶ 8 | ۵,78 | و۵7 | و۵79 |۱۵۵۵ 08۵0 7 | 100 واه 0۳ 6۲رها ۵اوز5 وادعاه ۵۲ 5۷9161۳8 ۱3006۲ : 1 -------- صفحهٔ بعد -------- 04 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  ضریب کاهشی مربوط به همجواری کابل ها ( 𝐾𝑏 ) از جدول(3 - 3) استخراج میشود . با توجه به اینکه تعداد کابل های موجود در سینی کابل متغیر و از ابتدا تا انتها یکسان ن یست الزم است محاسبات برای بدترین شرای ط ممکن انجام شود .  براساس مقررات ملی ساختمان- مبحث37، حداقل سطح مقطع هادی ها ی توزیع نیرو2.5 mm2 و حداقل سطح مقطع هادی روشنایی1.5 mm2 می.باشد  در خصوص محاسبه سطح مقطع هادی خنثی (نول) موارد زیر در نظر گرفته می:شود - در مدارهای تک فاز، سطح مقطع هادی خنثی برابر با هادی فاز می.باشد - در مدارهای سه فاز به صورت کلی سطح هادی خنثی برابر با هادی فاز در نظر گرفته می شود و تنها در صورت اطمینان از برقرار بودن هر سه شرط زیر می توان سطح مقطع هادی خنثی را کوچکتر از هادی :فاز در نظر گرفت الف) سطح مقطع هادی فاز بزرگتر یا مساوی2 25mm .باشد ب) میزان هارمونیک موجود در شبکه کمتر از35 ( .درصد باشدTHD≤15% ) . ج) تعادل در تقسیم بارهای تکفاز روی سه فاز شبکه با توجه به تعدد بارهای تکفاز در ایستگاه مترو از قبیل بارهای روشنایی و پریز و عدم اطمینان از پخش متعادل آنها روی سه فاز شبکه توزیع داخلی، به استثناء مدارها ی تغذیه بارهای موتوری سه فاز و تابلوهایی که مجموع توان بارهای تکفاز آن کمتر از71 درصد مجموع توان بارهای7 فاز می باشد، در سایر موارد سطح مقطع هادی خنثی (نول) برابر با .سطح مقطع هادی فاز در نظر گرفته خواهد شد  :سطح مقطع هادی حفاظتی (ارت) از رابطه S ≥ 𝐼√𝑡 𝐾 قابل محاسبه می باشد که در رابطه فوق: S : حداقل سطح مقطع هادی حفاظتی I : حداکثر جریان اتصال کوتاه ابتدای مدار t : مدت زمان قطع کلید حفاظتی باالدست (که با توجه به نمودار قطع کلیدها1.3 ثانیه در نظر گرفته می)شود K : ثابت حرارتی کابل ها که برای کابل هایXLPE برابر با337 می.باشد 0 - 0 - محاسبه افت ولتاژ در انتهای مسیر پس از انتخاب سطح مقطع کابل براساس جریان نامی کلید حفاظتی باال دست، افت ولتاژ در انتهای مسیر کلیه مدارها بر اساس سطح مقطع انتخاب شده محاسبه خواهد شد. محدوده افت ولتاژ مجاز براساس مقررات ملی ساختمان- مبحث 37 به شرح جدول زیر می:باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- محاسبات سطح مقطع سیم و کابل 71 / 41 / 7044 01 جدول 3 - 5 - محدوده افت ول تاژ مجاز بر اساس مقررات مبحث37 نوع تغذیه مدارهای روشنایی بارهای مکانیکی تغذیه از پست عمومی 7 % 5 % تغذیه از پست اختصاصی 8 % 31 % جدول3 - 6 - محاسبه افت ولتاژ براساس سطح مقطع کابل ،به منظور تسریع در محاسبات افت ولتاژ می توان از جدول(3 - 6) استفاده نمود. جدول مذکور خالصه محاسبات افت ولتاژ را برای کلیه مقاطع کابل و در سه ضریب قدرت8/1 )(بارهای سلفی– 0.35 (راه اندازی موتور) و3 )(بارهای اهمی نمایش می دهد. اعداد مندرج در جدول زیر میزان افت ولتاژ (بر حسب ولت) برای عبور جریانی معادل3 آمپر از مداری به طول3 کیلومتر برای هر یک از مقاطع کابل می.باشد  در خصوص بارهای موتوری عالوه بر محاسبه افت ولتاژ در نقطه کار (کمتر از8 %) ، افت ولتاژ در لحظه شروع به کار موتو ر نیز با احتساب جریان راه اندازی و ضریب توان مربوطه محاسبه خواهد گردید. افت ولتاژ محاسبه شده در این حالت باید کمتر از35 % .باشد تا موتور بدون مشکل به کار خود ادامه دهد  در صورتیکه افت ولتاژ محاسبه شده در هریک از مدارهای نهایی و اصلی، بیش از مقادیر مجاز مندر ج در جدول 3 - 6 باشد، سطح مقطع کابل یک پله افزایش داده ش ود و محاسبات افت ولتاژ مجدداً انجام گردد . عملیات مذکور تا حصول افت مجاز قابل قبول برای کلیه مدارها انجام شود. -------- صفحهٔ بعد -------- 24 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 0 - 2 - محاسبه حداقل جریان اتصال کوتاه در انتهای مسیر برای اطمینان از صحت عملکرد کلیدهای حفاظتی مدارها هنگام وقوع خطای اتصال کوتاه و قطع به موقع خطای رخ داده، حداقل جریان اتصال کوتاه در انتهای مسیر محاسبه و با نمودار قطع کلیدهای باالدست مقایسه خواهد شد. بدین منظور از جداول(3 - 3) الی(3 - 8) :جهت اطمینان از صحت عملکرد کلیدهای حفاظتی استفاده خواهد شد جدول3 - 3 - محاسبه حداکثر طول مدارهای محافظت شده توسط مینیاتوری هایType C به طور مثال حداکثر طول مجاز برای مدار روشنایی با جریان نامی6(A) و سطح مقطع1.5mm2 که توسط کلیدهای مینیاتوریTYPE C محافظت می گردد برابر با311 متر می.باشد جدول3 - 8 - محاسبه حداکثر طول مدارهای محافظت شده توسط مینیاتوری هایType B -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۵ سیستم توزیع یرو -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- سیستم توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 23 2 - 7 - کلیات سیستم توزیع نیرو در ایستگاه های مترو از نوعTN-C-S می باشد. سیستم مذکور حدفاصل ترانس توزیع تا تابلو اصلی فشار ضعیف واقع در اتاقLPS (که در این گزارش به اختصارLPS نامیده شده است)، به صورت چهار سیمهTN-C (هادی مشترک حفاظتی و خنثی- PEN ) و از تابلوی اصلی فشار ضعیف تا سایر تابلوهای توزیع ایستگاه به صورت پنج سیمهTN- S (جداسازی هادی مشترک حفاظتی و خنثی) اجرا خواهد شد. در ایستگاه ها توان مورد نیاز کلیه تاسیسات و تجهیزات موجود توسط دو دستگاه ترانس1.3 / 21 کیلوولت تامین خواهد شد. ظرفیت نامی ترانس ها به گونه ای برآورد شده است که هر ترانس به تنهایی قابلیت تغذیه کلیه بارهای الکتریکی ایستگاه را داشته باشد. بنابراین تابلو فشار ضعیف هر یک از ترانس،ها قابلیت کوپالژ شدن با تابلو فشار ضعیف دیگر را دارا می باشد. از آنجایی که حوزه طراحی بر اساس این گ،زارش ( خروجی تابلوهای فشار ضعیف اصلی پستLPS) می باشد ذیالً به معرفی شبکه پایین دست آن پرداخته می شود. شکل (5 - 3) به عنوان یک نمونه پیشنهادی نحوه توزیع برق د را ر قسمت های یک ایستگاه مترو به صورتFull Redundant نشان می دهد. شکل5 - 3 : بلوک دیاگرام توزیع نیرو در سطح ایستگاه -------- صفحهٔ بعد -------- 20 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 2 - 2 - تابلوM.D.B(S&N) این تابلوها، به عنوان تابلوهای اصلی توزیع برق ایستگاه شناخته می شود که مجهز به دوشینه مجزا بوده و توسط یک TIE BREAKER .به یکدیگر متصل شده اندTIE BREAKER در وضعیتNO قرار داشته و در صورت قطع ورودی از هر یک ازLPSها، بسته می شود (اینترالک2 از7). تابلوهای فوق الذکر به عنوان تابلوهای مادر تغذیه کننده سایر تابلوهای پایین دست مجهزبه کلیدهای4P با قابلیت اندازه گیری و قطع اضا فه بار هادی خنثی می باشند. همچنین تجهیزات اندازه گیری از قبیل آمپرمتر و ولت متر و ترمینال های الزم جهت اتصال به بسترBMS .نیز در این تابلو استفاده خواهد شد 2 - 3 - تابلوM.L.P(S&N) این تابلوها به عنوان تابلوهای اصلی توزیع روشنایی و پریز، تغذیه کننده سایر تابلوهای فرعی روشنایی و پری( زL.P1..n ) در کل ایستگاه می باشند. تابلوهای فوق الذکر دارای دو ورودی از دو شینه مجزا تابلویM.D.B(S&N) بوده و خود نیز مجهز به دوشینه مجزا می باشند که توسط یکTIE BREAKER به یکدیگر متصل شده .اندTIE BREAKER در وضعیت NO قرار داشته و در صورت قطع ورودی هر یک ازMDBها، بسته می شود (اینترالک2 از7 ). همچنین کلیه کلیدها در این تابلو از نوع 4P با قابلیت اندازه گیری و قطع اضافه بار هادی خنثی می.باشند 2 - 0 - تابلوهای ) L.P(1...n کلیه مصارف روشنایی و پریز مربوط به ترازهای فروش بلیط، تق سیم مسافر، ورودی ها، سکو، نیم تونل های جنو بی و شمالی، اتاق های اداری و تاسیساتی و... از این تابلو تغذیه خواهند شد. در این تابلو تمهیدات الزم از قبیل استفاده ازکلیدهای مینیاتوری (به عنوان حفاظت اتصال کوتاه و اضافه بار)، کنتاکتور (با در نظر گرفتن کنتاکت های کمکی جهت دری افت فرمان از طریق سیستمBMS و ارسال وضعیت خاموش و روشن بودن فیدرها به سیستمBMS ) و کلید سه حالتهL-O-R ، جهت ( ایجاد امکان کنترل محلی یا راه دورBMS .) برای کلیه فیدرهای روشنایی در نظر گرفته شده است 2 - 2 - تابلوهایM.M.P(S&M) این تابلوها به عنوان تابلوها ی اصلی توزیع مصارف مکانیکی ایستگاه، تغذیه کننده سایر تابلوهای فرعی تاسیسات ( مکانیکیM.P1..n) در کل ایستگاه می باشند. تابلوهای فوق الذکر دارای دو ورودی از دو شینه مجزا تابلویM.D.B(S&N) بوده و خود نیز مجهز به دوشینه مجزا می باشند که توسط یکTIE BREAKER به ی کدیگر متصل شده .اندTIE BREAKER در وضعیتNO قرار داشته و در صورت قطع ورودی هر یک ازMDB ها، بسته خواهد شد (اینترالک2 از 7). همچنین کلیه کلیدها در این تابلو از نوع4P با قابلیت اندازه گیری و قطع اضافه بار هادی خنثی می.باشند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- سیستم توزیع نیرو 71 / 41 / 7044 22 2 - 6 - تابلوهایM.P(1…n) این تابلوها به عنوان تابلوهای فرعی مکانیکی، تغذیه کننده کلیه بارهای مکانیکی موجود در ایستگاه از قبیل فن های تامین هوای تازه، اگزاست، دمپرهای الکتریکی و... می باشند. این تابلوها نیز دارای دو ورودی از دو شینه تابلوی باالدست یعنیM.M.P خواهد بود که اینترالک الکتریکی موجود بین آنها، منع از وصل همزمان آنها می گردد. کلیه فیدرهای موتوری ( در این تابلوها توسط کلید حفاظت موتوریMPCB) و کنتاکتور به همراه کنتاکت های کمکی مورد نیاز، حفاظت خواهند .شد 2 - 1 - تابلوETLP1&2 کلیه مصارف روشنایی اضطراری ترازهای فروش بلیط و تقسیم مسافر از این تابلوها تغذیه خواهند شد. محل نصب این تابلو در اتاق برق تراز بلیط فروشی و تقسیم مسافر و تغذیه آنها توسط تابلوEMDP صورت خواهد گرفت. در این تابلو فیدرهای روشنایی فضاهای عمومی که نیاز به کنترل از طریق اتاق رییس ایستگاه دارد مجهز به کلید مینیاتوری، کنتاکتور (با در نظر گرفتن کنتاکت کمکی جهت صدور فرمان از اتاق کنترل) و کلید سه حالتهL-O-R می باشد. سایر فیدرهای .روشنایی (که به صورت محلی کنترل خواهند شد) تنها مجهز به کلید مینیاتوری خواهند بود 2 - 4 - برخی از الزامات طراحی تابلوهای برق ایستگاه های مترو  کلیه پله برقی ها و آسانسورهای موجود در ایستگاه مستقیماً توسط تابلوهایLPS ایستگاه تغذیه شده و فیدر مربوطه در تابلوهای مذکور پیش بینی می شود.  محل استقرارUPSها و یاInverter ها ی ایستگاه های مترو ، اتاق برق تراز سکو و در مجاورت تابلوEMDP می .باشد همچنین الزم است فضایی جداگانه با الزامات مربوط به اتاق های باطری، جهت نصب باطری های مورد نیاز در نظر .گرفته شود  در کلیه تابلوها حداقل21 درصد از فیدرهای اصلی، فیدرSPARE جهت سهولت در تعمیر و نگهداری ها تاب لوها در نظر گرفته شو د. این فیدرها صرفاً جهت جایگزینی با فیدرهای اصلی تابلو در نظر گرفته شده و در برآورد توان .تابلو منظور نخواهد شد  در طراحی کلیه تابلوها حداقل21 ( درصد فضای خالیSPACE ) جهت توسعه احتمالی تابلو در نظر گرفته خواهد .شد  استراکچر کلیه تابلوهای فلزی از ورق گالوانیزه با ضخامت2.5 میلیمتر و بدنه آنها از ورق فوالدی به ضخامت2 میلیمتر و با پوشش رنگ پودری الکترواستاتیک به ضخامت80-120 .میکرون ساخته خواهد شد -------- صفحهٔ بعد -------- 26 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  کلیه تابلوهای ایستاده باید مجهز به یک دستگاه هیدروستات و هیتر جهت جلوگیر ی از شبنم زایی و یک د ستگاه .ترموستات و فن جهت تنظیم دمای داخل تابلو باشند  در کلیه داکت های داخل تابلو باید حداقل21 ( درصد فضای خالیSPARE) جهت سیم کشی های آینده در نظر .گرفته شود  در کلیه تابلوها باید ترمینال های الزم متناسب با تعداد فیدرها جهت اتصال تابلو ب هBMS در نظر گرفته شود. این ترمینال ها باید به کد و رنگ مشخص از سایر ترمینال.ها متمایز گردند  کلیه بارهای موتوری بزرگتر از10 HP یا7.5 KW باید با استفاده از یکی از دو روش ستاره- مثلث یاSOFT STARTER راه.اندازی گردند  به منظور حفاظت کلیه تابلوهای برق از اض افه ولتاژهای ناگهانی و گذرا، ازSPD در ورودی کلیه تابلوها استفاده گردد.  کنترل تابلوهای تخلیه فاضالب می بایست دوسو تغذیه بوده و توصیه می شود که کارکرد پمپ ها با کنت رل میکرو .پروسسوری باشد باید توجه داشت که تامین برق برای در واحدهای تجاری مستقر در ایستگاه های مترو از طریق اخذ انشعاب مستقیم از برق منطقه ای استان ها انجام می شود و استفاده از برق خطوط قطارهای شهری در فضاهای تجاری مستقر در محدوده مترو مجاز نمی.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- ۹-۵- نمون سنم نوزیع نیرو ه برگه اطلاعاتی تابلو ایستاده و ۱ جدول ۱-۵ 7 8۷۴/0 ۳/0 ۳۳69 400 2 50 ۷ (/30 + ۸ + م3 (5) ۸ ۳ 1890 000 7 ۱.0۸۲ ۸6۳10 ۸ 25 4 ما۴ 1 0 50/0۷ 5۳۳ 56) ۷۸6 230 110۷068 6 230 ۳5 8 ۸۱۳7۸ 0 75۴/0 ۸ ۳۸7 0 8 0 8۳ ۳/7 (۸81.2ع) /(80770 1۳42 25 20 ۳5 5 ا#۸ م۱۳ .بواری ی 0 6۳۵ ۸۱۸۸۷۲۸۵7۵ 0۳ 081/05 ,۷۷/7۳/۸۷۷۸ //(/۳- 0081/0 0۳ 71۷۵ رو ۱/۵۳ اه 00۳۸7/۸6۵ ۷۵۱5 0۳۸7/۸ 7 ۸۷8۸/۲ 0۳ ۳۲۸۹۹۶ ۸0۰0۵۳ 5 5 0۳ ۸1]00اا؟۹] ۲۵۹۷: ۳۵ (۸/0008 ۸1/0 ۱۱05۳۴ ۴۲۸1۲۵ ۱۵/۹۸/۸۰ ۲۵۸10۳ 5 ۲۸1۳۵ ۹۳1۵7 008۵۸70۳ 5 ۲۸1۲۵ ۲۳۸۲ ۷۷۲17۹7۸۸۵ ۵۷۳۹۷۵۱۴ ۲۸1۲۲ ۹۳۵17/۸۸۳ 0۱(۷ 5۳ ۷۵/7۸۵ 0۳ 200/7۳0667 ۷۵۱7۸۵۲ 0۳ ۹۳۸۵ 1۸7۳۳۸۲/۸۹ ۷۲ 5 003070 ۸/۵/05 ۱۱۷۲۵۵ 5 1۷2 0۳ ۱۸57۸۷ ۷/۸7۳/۹۱۸ 7100 ۸الا۸5/ 855۸/۹ ۸۸/۸ 5 ۷/۸/۸۲ 0۳ 571۸۳۳ ۱۸۹50۱۸705 50۳۳0۳7/۸6 8۱58۸ ۸1۸/۸ 0۳ 1۷2۵ ۱۸55 ۳۳۵۳7/۸6۵ لاک 858۸ ۸۸/۸ 0۵۳ ۸۸1۵/۸۰ (خرخ 0 را از اه ی 10 / 80770۸4 ۱۷ 0۳۵۳۳ 0۳ (۷ 6081/0 51۳۲۷۵5 71۳081۳ 0 ۲۳۵۷/۹/0۸ 0۳ ۲۲۸۹/0 ۸1 ۲۸6۵ ۸ 7. ۲۸/۲7 000۲۲ 5 4۷ -------- صفحهٔ بعد -------- زمره چچچچچچج ۷/ 3333333333 جدول ۲-۵ گس سس ۱۳/۷ ضوابط طراحی ناسیسات عمومی | بستگاه‌هاء - برگه اطلاعاتی تابلو دیواری 0 0 6) ۸۸۸/۳۸۵1۳ 0۳ 078/05 ,۷۷1770۸۷۷۸۵ /۳/۳-ا0 ]008 0۳ 1۷ 570 0۳۳۸1/۸6۵ ۷۵۸۵۴ 0۳۳۸1/۸0۲ ۸۷8/0۳ ۳۲۸۹5 << 5 ۸0۰0۳ 5 0۳ ۸7100اا۸5] (/(]۸1 0075)] ۳۳۸/0۷ ۲۵۷۷ سم مر 1۱۳05۳ ۲۸1۵۵ ۸۵۹۸/۸۰ 0۸70۳ 5 ۲۸1۲۲ ۹۳۵۸7 (5۵۸/70۳ 5 ۶۲۸1۲۲ ۳۲۲۸ ۷۷/7۲ 7 ۲۸1۳۲۲ ۹۳۵۳۸1 7/۳ ۷ 5۳ ۷۵۱7۸۵ 0۳ 000/71۳0 67 0 ۷۵۱7۸۵۴ 0۳ ۹۳۸۵ 1۸7۹/۸, ۹۸۳۷۲ 5 607 ۲۸۱,0۹5 00 م/ ۱۱۲۵۵ 1۱۸57۸۷ 0۳ ۳۳ 1۷ ۸۸/۸ 558۸/۳ ۱۸5۱۸7100 ۷1۸7۳, 571۸۳۳ 0۳ 1۸/۲۲ 5 705شا0ا۸5] ۳۳۵0/7/۸6لاک 5۳۸( ۸1۸/۸ 0۳ 17 ۱۸5۱5 ۳۳۵7/۸۵ لاک 9۸۳ ۸/۸/۲۸ 0۵۳ ,۸/۸1۱۸ را کک ۳۳۵۲7 102 / 801770۸1 0۳606۳ 0۳ (۷ 5۳۳۳۲75 0081/0۴ سس 710/۳ ۲۵۷۹/0 0۳ (7۸/۹/0۸ ۸1 ۳۸6۵ ۸۷] 7 ۲۸/۲7 000۲ 6 هری و حومه وت -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۶ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ششم- سیستم مخابرات 71 / 41 / 7044 67 6 - 7 - سیستم تلفن باید توجه داشت که ارتباطات داخل ایستگاه و همچنین ارتابط با مرکز فرمان از طریق سیستمی که توسط پیمانکار تجهیزات نصب می شود، میسر است. از این رو به منظور برقراری ارتباط میان پرسنل قسمت های مختلف ایستگاه ه ا با یکدیگر و خارج از ایستگاه و برقراری ارتباط میان مسافرین و مراکز تجاری داخل ایستگاه با خارج از ایستگاه، شبکه تلفن به صورت ذیل طراحی و اجرا خواهد شد. (جهت تعیین تعداد زوج آن می.)بایستی قبال هماهنگی الزم به عمل آید خطوط تلفن مورد نیاز واحدهای تجاری و همچنین کیوسک های تلفن مورد نیاز مسافرین به طور مجزا از شرکت .مخابرات تهیه خواهد شد جهت تحقق موارد فوق ترمینال های اصلی تلفنMDF جمعا دو دستگاه به صورت مجزا یکی جهت کلیه خطوط ایستگاه اعم از خطوط داخلی و شهری در اتاق فنی و دیگری جهت خطوط شهری در محلی مناسب نزدیک یکی از ورودی ها نصب خواهد شد. خطوط فضا های تجاری از اینMDF به فضاهای تجاری و خطوط شهری ایستگاه بهMDF واقع در اتاق فنی .ارتباط داده خواهد شد MDF منصوبه در اتاق فنی جعبه تقسیم های فرعی واقع در بخش های مختلف را که ظرفیت آنها متناسب با تعداد خطوط تلفن اختصاص یافته جهت آن فضا تعیین می گردد را تغذیه می.نماید این جعبه تقسیم های انتهایی عمدتا در فضاهای مناسب نصب می شوند. پریزهای تلفن استفاده شده در پرژه مت رو عمدتا از نوع توکار در بخش های اداری، فروش و اتاق های کنترل روکار یا تلفن دیواری در اتاق های تاسیسات و برق می.باشند به جز پریزهای فوق الذکر، تلفن دیواری مجهز به شماره گیر دکمه ای به تعداد مورد نیاز در سالن فروش بلیت در فضاهای کنترل شده جهت استفاده مس.افرین درنظر گرفته خواهد شد ارتباط میان جعبه تقسیم های تلفن با استفاده از کابل به قطر هادی6/1 میلیمتر و به تعداد زوج و به تعداد زود مورد نیاز و ارتباط از جعبه تقسیم های فرعیTJB به سمت پریزهای تلفن یا تلفن های دیواری نیز به وسیله کابل تلفن با هادی به قطر6/1 میلیمتر کشیده شده داخل لوله.های فوالدی انجام شود سایر کابل و جعبه تقسیم شانه ای تلفن با احتساب مسائلی از قبیل توسعه آتی یا خرابی با درصدی اضافه تعیین خواهد شد. شبکه تلفن دارای لوله کشی مجزا از سایر سیستم های جریان ضعیف یا فشار ضعیف می.باشد الزم به تو ضیح بوده که در صورت استفاده از سینی کابل مشترک جهت کابل های برق و کابل های جریان ضعیف اعم از تلفن، اعالم حریق و غیره استفاده ازDivider .مناسب الزامی است تعداد خطوط مورد نیاز برخی از فضاهای ایستگاه به شرح جدول زیر می باشد، جهت سایر اتاق های اداری و پرسنلی ب ا توجه به آیین نامه ها، نوع کاربری و چیدمان فضا عمل می.گردد -------- صفحهٔ بعد -------- 62 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 6 - 7 - 7 - سیستم تلفن داخلی در ایستگاه  اتاق های اداری دارای پریزهای تلفن نوعRJ45 و در فواصل7 متری از هم می.باشند  اتاق های پرسنلی دارای پریزهای تلفن نوعRJ45 به تعداد3 یا2 عدد در هر فضا می.باشند  اتاق های فنی دارای یک دستگاه تلفن دیواری نوعRJ45 در کنار در ورودی فضا می.باشند  کابل های تلفن داخلی در کل ایستگاه از نوعCAT6-STP و با روکشLSHF اجرا می.شوند  لوله ها از نوع گالوانیزه و حق المقدور به صورت توکار اجرا می.شود  در صورت لزوم امکان تجمیع سیستم تلفن داخلی ایستگاه با سیستمLAN ایستگاه پیش بینی می.گردد 6 - 7 - 2 - سیستم تلفن های عمومی  در سالن بلیت فروشی حداقل3 دستگاه تلفن عمومی نوع دیواری پیش.بینی شود  جعبه تقسیم اصلی تلفن.های عمومی در اتاق مخابرات/ سیگنالینگ نصب گردد  از محل جعبه تقسیم فوق تا خارج از ،ایستگاه در دو سمت2 مسیر برای کابل ورودی تلفن در .نظر گرفته شود  لوله های بکار رفته همگی از نوع گالوانیزه و ح تی.المقدور توکار باشند  جهت اتاق رئیس ایستگاه یک خط تلفن شهری در .نظر گرفته شود -------- صفحهٔ بعد -------- بخش دوم: -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه 71 / 41 / 7044 62 مقدمه هدف از طراحی تأسیسات مکانیکی ایستگاه های قطارشهری، ایجاد شرایط آسایش و ایمنی برای مسافرین و پرسنل ایستگاه در حالت کار عادی می.باشد از آنجایی که طراحی تأسیسات مکانیکی ایستگاه های قطار شهری به طور کلی تابعی از هندسه ایستگاه و شرایط بهره برداری از ایستگاه می باشد، در تدوین این ضابطه سعی شده تا حد ممکن به معرفی کلیات تأسیسات مکا ن یکی، گردآوری ضوابط و استانداردهای قابل توسعه به ایستگاه های موجود و در دست احداث قطار شهری، بیان الزامات الزم االجرا در طراحی ایستگاه ها و همچنین ارجاع مطالب به ضوابط مشابه در سایر استانداردها پرداخته شود، هر چند الزم است سایر استانداردها و ضوابط مورد است ناد از قبیل مقررات ملی ساختمان و استانداردNFPA نیز در طراحی.ها رعایت گردد در یک دسته بندی کلی، تأسیسات مکانیکی ایستگاه های قطار شهری اعم از روزمینی، زیرزمینی و با ساختار سکو کناری یا جزیره ای شامل دیسیپلین هایی به شرح زیر می:باشد 3) تهویه و تهویه مطبوع7 2) ت أسیسات آبرسانی 7) تأسیسات جمع آوری و دفع فاضالب 3) تاسیسات آتش نشانی مدارک طراحی در بخش تأسیسات مکانیکی ایستگاه های قطارشهری، حداقل بایستی در بردارنده گزارش و نقشه های مرحله اول طراحی شامل معرفی کلی فضاهای ایستگاه، شناخت تأسیسات شهری در محدوده ایستگاه، بیان الز امات ک لی و چارچوب طراحی در هر دیسیپلین، بازخوانی مطالعات مرتبط و تأثیرگذار در طراحی تأسیسات مکانیکی (شامل برآورد بار حرارتی تجهیزات، ابعاد فضاها، و...)، معرفی، مقایسه و انتخاب گزینه مناسب تأسیساتی در هر حوزه (از قبیل نوع سیستم تهویه مطبوع، جنس مصالح، نوع پ مپ ها و...)، ارائه نقشه های تک خطی تأسیسات، برآورد کلی هزینه تأمین و اجرای تأسیسات، آلبوم نقشه های مرحله دوم شامل نقشه های جانمایی و طرح اجرای تأسیسات، ارائه محاسبات مربوط به ظرفیت سیستم.ها، جداول مشخصات فنی تجهیزات و برآورد مالی پروژه باشد 7 تهویه و تهویه مطبوع فضاهای عمومی ایستگاه ها و تونل ها در شرح کار این ضابطه نبوده و در نشریات دیگری به آن پرداخته خواهد.شد -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۱ نهوبه و تهویه معلبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه‌های قطار شهری -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 61 7 - 7 - کلیات و حدود کاربرد و الزامات عملکردی  در این بخش از گزارش به ضوابط مرتبط با تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی ایستگاه ها شامل فضاهای اداری، اتاق های فنی، اتاق برق و باتری و سایر فضاهای تجهیزاتی پرداخته می شود و طرح سیستم تهویه مطبوع فضاهای عمومی ایستگاه و تونل و سیستم های تخلیه دود فضاهای عمومی که اصطالحا تأسیسات ویژه مترو می باشد، خارج از محدوه این ضابطه می.باشد  کنترل دما، فشار و سرعت هوا در سطحی قابل قبول برای حفظ ایمنی و آسایش مسافران از اهداف اصلی این بخش از ضوابط می.باشد  ایجاد و کنترل شرایط محیطی مورد نیاز برای عملکرد مناسب سیستم حمل و نقل ریلی (شامل اتاق ها ی تج هیزاتی پشتیبان) در شرایط بهره.برداری عادی و اضطراری در تدوین ضوابط درنظر گرفته شده است  ملزومات زیست محیطی و تامین انرژی کافی (مورد نیاز) از طریق بازیابی حرارت، صرفه جویی و سایر روش های ابتکاری در راستای به حداقل رساندن مصرف انرژی در ضوابط مورد نظر از.اصول زیربنایی است 7 - 7 - 7 - کدها و استانداردها  طراحی باید با توجه به آخرین ویرایش کدها و استانداردهای زیر انجام پذیرد. در صورت تغییر و به روزرسانی ک دها و استانداردها و ناهمخوانی با ضوابط استخراج شده در این گزارش، طراح موظف است آخرین ویرایش استانداردها و کدها را مبن.ای طراحی قرار دهد .در این مورد، موارد تغییر و اختالف را پیش از اقدام به طراحی به طور واضح و مشخص گزارش کند  نشریه شماره233 سازمان مدیریت با عنوان شرایط طراحی برای محاسبات تأسیسات گرمایی، تعویض هوا و تهویه مطبوع  نشریه328 سازمان مدیریت با عنوان مشخصات فن ی تاسیسات مکانیک ی ساختمان  مجموعه مجلدهای مقررات ملی ساختمان  مجموعه ضوابط سازمان آتش)نشانی شهر موقعیت احداث پروژه ایستگاه قطارشهری (در صورت وجود  استاندارد شماره7 - 23397 با عنوان سیستم)...های حمل و نقل درون شهری و حومه (مترو و- ایمنی  الزامات تهیه شده توسط سازمان قطار شهری)ها (در صورت وجود  American Society of Heating. Refrigeration and Air-Conditioning Engineers (ASHRAE)  National Fire Protection Association (NFPA)  Sheet Metal and Air Conditioning Contractors National Association (SMACNA)  Model National Energy Code for Building (MNECB)  Subway Enviromental Design Handbook (SEDH)  Handbook of Air Conditioning System Design (By Carrier Co.) -------- صفحهٔ بعد -------- 14 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  ISO (International Standrad Organization)  AMCA (Air Moving and Control Assocaition)  ASME (American Society of Mechanical Engineers)  ANSI (American National Standards Institude)  AWS (American Welding Society)  ASTM (American Society for Testing Materials)  IEC (International Electrotechnical Commission)  DIN (Deutsches Institut für Normung) 7 - 7 - 2 - روش طراحی  محاسبه بار گرمایی و سرمایی برای اتاق های ایستگاه باید با آخرین نسخه نرم افزار کریر(HAP) (یا نمونه مشابه .مورد تایید آن) صورت گیرد .پارامترهای مورد نیاز برای طراحی در بخش شرایط طرح برای عملکرد عادی گردآوری شده است  میزان حرارت تولید شده توسط تجهیزات در هر پروژه باید در هماهنگی با بخش تجهیزات تدقیق و سپس مبنای .محاسبات قرار گیرد یادداشت: برمبنای تجربه های رایج مقدار بار حرارتی تقریبی تجهیزات در ضمیمه جدول شماره3 اعالم می.گردد استناد به این اعداد تنها در مرحله طراحی مقدماتی به منظور پیشبرد مطالعات و طراحی پیش از مشخص شدن و نهایی شدن ت جهیزات می.باشد  :تهویه طبیعی حاصل از اثر پیستونی حرکت قطار نباید برای کاربردهای زیر مورد استفاده قرار گیرد - اتاق.هایی که براساس ضوابط نیاز به تهویه مکانیکی دارند - اتاق باتری، سیگنالینگ، مخابرات و سایر اتاق های تجهیزات و بهره برداری با حساسیت باال برای عملک رد درست سیستم حمل و نقل - اتاق هایی با طبقه بندی مخاطره الکتریکی در کالسI (DIV I) و کالسI (DIV 2) - فضاهای حساس به گرد و غبار و ذرات حاصل از ترمز گرفتن قطار و سایر آالینده های حاصل از عملکرد حمل و نقل ریلی - سایر فضاهایی که برمبنای الزامات و محاسبات سطح ته.ویه در آنها ناکافی باشد  طراحی سیستم های مکانیکی باید مطابق با دستورالعمل و آیین نامه های ملی به منظور ایجاد تسهیالت مناسب در راستای رسیدن به رویه.های اجرایی، الزامات ایمنی و... انجام پذیرد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 17 7 - 7 - 3 - الزامات تعمیرات و نگهداری  تجهیزاتHVAC و متعلقات وابسته به آنها ب اید برای بهره برداری، بازبینی دوره ای و تعمیرات مورد نیاز در دسترس .باشند  فضای کافی برای قطعات متحرک و قابل تعویض در دستگاه ها درنظر گرفته شود تا در صورت نیاز به تعمیر و تعویض نیازی به جابه جا کردن یا از هم باز کردن تجهیزات مجاور نباشد. همچنین راهروهای کاف ی در هر اتاق برای دسترسی به تجهیزات درنظر گرفته شود. این الزامات فضایی باید با نقطه گذاری محدوده بیرونی درون نق شه ها .نمایش داده شود  تجهیزاتHVAC نباید باالی فضای باز راه پله ها یا در مسیر ریل و سایر مسیرهایی نصب شوند که دسترسی به .آنها مشکل یا خطرناک باشد  :محل قرارگیری تجهیزات نباید جایی باشد که - .عملکرد تجهیز در فضا خطرات ایمنی برای تعمیرکاران داشته باشد - فعالیت )...های تعمیری و تجهیزات دسترسی وابسته به آنها (نردبان، باالبر، سکوهای دسترسی به تجهیز و برای عملکرد عادی تجهیزات تاثیرات غیرقابل قبول به همراه.داشته باشد - دسترسی عمومی به آن امکان.پذیر یا غیرقابل کنترل باشد - دسترسی برای تعمیرکاران تنها در زمان های (ساعات) غیر بهره.برداری فراهم باشد - .دمای فضای نصب بدلیل عملکرد تجهیزات تهویه مطبوع (نظیر کندانسورها) باالتر از حد مجاز برود  تجهیزات تهویه مطبوع، دمپر ها، فیلترها و سایر وسایل جانبی که در داخل اتاق ها نصب می شوند باید به شکلی چیدمان شوند که دسترسی بهره برداران و تعمیرکاران به آنها بدون استفاده از چرخ و زنجیر یا سکوهای دسترسی اضافی مانند داربست یا نردبان هایی که نیاز به روش های حفاظتی برای جلوگیری از افتا دن دارند، امکان پذ.یر باشد  .تا حد امکان تجهیزات تهویه مطبوع باید روی زمین نصب شوند  وزن تجهیزات تهویه و تهویه مطبوع که بر روی سقف یا دیوار نصب می شوند نباید بیش از51 کیلوگرم باشد مگر با اجازه تیم نگهداری و تعمیرات. این تجهیزات باید تجهیزاتی باشند که نیاز ب ه تعمیرات دوره ای نداشته ب.اشند  شمارنده (گیج ها) و نشانگرها باید سایز مناسب داشته باشند و به شکلی جانمایی شوند که به راحتی توسط اپراتور .از سطح کف فضا قابل خواندن باشند  سیستم ها باید تا حد امکان به شکلی جانمایی شوند که نیازی به روش ها و ابزار جلوگیری از اف تادن یا لوازم جانبی .برای تعمیرات و بازبینی نباشد  در بیشتر موارد تجهیزات تهویه مطبوع باید امکان تعویض قطعات بزرگ را برای یک تا دو بار در طول عمر کارکردشان داشته باشند. درنظر گرفتن تمهیدات الزم برای این منظور بدون تاثیرگذاری بر عملکرد بهره برداری -------- صفحهٔ بعد -------- 12 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه تا حد امکا ن درنظر گرفته شود. جابه جایی قطعات تعویض پذیر بهتر است از مسیر فضای عمومی ایستگاه یا تونل ها .انجام نشود  محصوالت شیمیایی، مواد الزم برای روغن کاری و تمیز کردن و... تجهیزات و تاسیسات به تعداد کافی تهیه شده و در انبارها نگهداری شود تا در فرایند تعمیرات و.نگهداری تجهیزات تهویه و تهویه مطبوع اخالل ایجاد نشود 7 - 7 - 0 - کیفیت مصالح و تجهیزات  در تهیه جزئیات اجرایی و مشخصات فنی بایستی تا حد امکان استفاده از توان سازندگان و تأمین کنندگان داخلی .مالک عمل قرارگیرد  مشخصات فنی تجهیزات تهویه و تهویه مطبوع و مصالح باید محصوالتی با باالترین کیفیت های موجود با ت وجه به طول عمر و عملکرد تجهیزات را شامل شود. استانداردهای ذکر شده در این آیین نامه برای انتخاب تجهیزات مبنا .قرار گیرد  در صورت استفاده از آلترناتیوهای موجود برای موارد اشاره شده در کدهای انتخاب تجهیز و مصالح، این انتخاب بای.د با نظر کارشناسان کارفرما (قطار شهری) انجام و مورد تایید قرار گیرد  کانال ها، اتصاالت و سایر متعلقات وابسته به آنها، به راحتی قابل دسترس نیستند. از این رو برای انتخاب جنس آنها و سایر قطعات باید به عمر محصول دقت شود، کلیه اتصاالت آهنی و ساپورت ها باید دارا ی پوشش ضد زنگ .باشند  تجهیزات تهویه: برای تجهیزات یکپارچه حداقل35 سال عمر عملکرد و برای تجهیزات ساخته شده مانند سیستم ...های هواساز و25 سال درنظر گرفته می.شود  محصوالتی باید انتخاب شوند که حداقل تعمیرات را الزم داشته باشند. مراقبت و بازبینی های دوره ای و تع میرات .پیشگیرانه تجهیزات نباید زودتر از فواصل سه ماهه مورد نیاز باشد  تولیدات مورد استفاده باید قابل اطمینان و خدمات مرتبط با آنها شناخته شده و قابل پیش بینی باشد. در م ورد .تجهیزات حیاتی برای عملکرد تاسیسات در صورت نیاز به خارج شدن برای تعمیرات یا تعویض و .. پیش ینی ب های الزم برای به کارگیری جایگزین.های مناسب باید در طراحی صورت گیرد  :تجهیزات انتخابی باید هماهنگ با استانداردهای زیست محیطی باشند. این موارد باید شامل موارد زیر شود - محصوالت کارخانه ای از کارخانه هایی انتخاب شود که حداقل تاثیرات منفی زیست محیطی.را دارند - محصوالت دارای برچسب انرژی باشند (محصوالتی انتخاب شوند که در بازیابی و مصرف انرژی موارد مورد نیاز را رعایت می کنند)، در صورت عدم وجود برچسب انرژی برای تجهیزات تهویه از قبیل فن ،ها و دمپرها یا بهره وری پایین دستگاه ها، بایستی راندمان عملکرد محصوال .ت از معیارهای گزینش قرار گیرد - .محصوالت در طول دوره کارکرد (عمرشان) به حداقل مواد مصرفی نیاز داشته باشند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 13 - .تعمیرات و استفاده از محصوالت پسماندهای مضر ایجاد نکند - .در پایان عمر محصول قابلیت بازیافت یا امحای ایمن آن وجود داشته باشد  پیشنهاد می گردد در این سیست م کانال ها همگی از نوع ورق گالوانیزه (با ضخامت )هایی مطابق مشخصات فنی بوده و با فلنج نبشی با پوشش ضد زنگ به هم متصل می شوند. عایق کانال ها از جنس پشم سنگ یا االستومری .غیر قابل اشتعال انتخاب شود  دریچه های توزیع، برگشت و تخلیه هوا از نوع آهنی یا آلومنیومی ب ا پوشش رنگ مناسب و بسته به محلی که مورد استفاده قرار می گیرند، مجهز به دمپر یا بدون آن می.باشند 7 - 2 - طراحی تهویه مطبوع 7 - 2 - 7 - الزامات کلی طراحی  دریافت کننده های هوای تازه از بیرون و خروجی های هوا باید توسط گریل های نصب شده در هواکش ها، از بیرون .از ایستگاه محافظت شود  کیوسک های ورود و خروج هوا در روی زمین باید با معماری فضای اطراف هماهنگ و در چهارچوب مسئولیت های بخش معماری و در هماهنگی با سازمان های ذی ربط از جمله قطار شهری ها و شهرداری.ها باشد  کیوسک ورودی هوا باید در فاصله مناسبی از شفت تهویه دود قرار گیرد تا دود دوب.اره به ایستگاه باز نگردد  شفت ورود هوا به ایستگاه باید در فاصله ای مناسب از دیگر منابع آلودگی مانند مسیر تردد اتوبوس ها و ت رافیک .شهری واقع گردد  برای کاهش آلودگی هوا، هوای بیرون پیش از هدایت به سیستم تهویه مطبوع باید فیلتر شود و ورودی های ه وا (کیوسک های ته ویه) در سطح خیابان نباید در معرض گرد و غبار، دود، بو، سر و صدا و مواد سمی (تحریک .کننده) از ترافیک و سایر منابع خارجی واقع شوند  گرمایش و سرمایش اتاق.ها برای رسیدن به حداقل دمای مورد نیاز باید با توجه به بار حرارتی هر اتاق تعیین شود  در طراحی سیستم تهویه و تهویه مطبوع برای فضاهای غیرعمومی (در ایستگاه های زیرزمینی) توجه به این نکته ضروریست که فضاهای اداری در تمام طول سال نیاز به سرمایش یا گرمایش دارند در حالیکه فضاهای تجهیزاتی در تمام طول سال نیاز به سرمایش دارند؛ لذا مستقل بودن تجهیزات مورد نیاز این دو بخش و یا در نظر گرفتن .تمهیدات مربوطه الزامی است  اتاق هایی که به عنوان انبار درنظر گرفته می شوند باید حداقل دمای طراحیشان9 درجه سانتیگراد باشد. هوای تعویضی این اتاق.ها نیازی به فیلتر شدن ندارد -------- صفحهٔ بعد -------- 10 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  اتاق های کارکنان بهره برداری و تعمیرات (فضاهای کاری یا رختکن ها) ح داقل دمای طرحشان22 درجه سانتیگراد درنظر گرفته می .شود  برگه اطالعات فنی کارخانه ای تجهیزات برای تهویه فضاهایی که تجهیزات مورد نظر در آنها قرار می گیرد، مالک .عمل قرار گیرد و شرایط تهویه اتاق در هماهنگی با الزامات فنی تجهیز انجام پذیرد  در هر پروژه با توجه به محل پروژه و اقتضائات مرتبط پکیج ها مناسب با شرایط طرح خارج طراحی می شوند، در طراحی سیستم تهویه مطبوع فضاهای غیر عمومی، بدلیل اینکه برای برخی فضاها با دریچه اگزاست، از هوای فضای عمومی برای تأمین هوای اگزاست استفاده می ،گردد، لذا به جای دمای طرح خارج شهر بایستی از دمای .طرح داخل ایستگاه در روش طراحی استفاده نمود 7 - 2 - 2 - نرخ تهویه  نرخ تعویض هوای اتاق در ساعت باید مطابق با جدول3 .صورت بگیرد  مقادیر نرخ تعویض هوا ذکر شده در جدول3 ، حداقل دفعات تعویض هوا بر ساعت با توجه به حجم اتاق را مشخص می کند. نرخ تعویض هوا ممکن ا:ست به دالیل زیر نسبت به مقادیر جدول زیر افزایش یابد - به منظور کنترل حداکثر دمای اتاق با توجه به محاسبات مرتبط با بار حرارتی ناشی از تجهیزات، روشنایی و .سایر بارهای حرارتی - به منظور کنترل آلودگی برای رسیدن به سطح خواسته شده در آیین.نامه  نرخ تهویه مورد نظر ب اید به شکلی باشد که حداقل ظرفیت تجهیز با احتساب311 % هوای تازه (بدون بازگشت .هوا) در موارد مشخص شده را فراهم نماید  برای صرفه جویی در انرژی، ممکن است برای بعضی از اتاق ها نرخ تعویض های کامل فقط برای شرایط پیک یا حالت بدترین وضعیت کارکرد مانند روزهای بسیار س.رد در شرایط طراحی درنظر گرفته شود  بازگشت مجدد هوا در جاهایی که جریان دائمی هوا وجود دارد، با رعایت کنترل دمایی و فیلتراسیون اتاق با توجه به تجهیزات مستقر در اتاق، مجاز می.باشد  هنگامی که بازگشت مجدد هوا برای فضایی درنظر گرفته می شود، حداقل سطح تعویض هوای مناسب با توجه ب ه کاربری فضا تامین شود. این میزان حداقلی نباید از21 درصد نرخ تعویض هوای مشخص شده در جدول3 کمتر .باشد  برای فضاهایی که نرخ تعویض هوا برای نگهداشتن شرایط دمایی در دمای مشخص شده برای اتاق کافی نمی باشد .باید از سیستم سرمایش استفاده شود -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 12 7 - 2 - 3 - هوای تا زه- فضاهای با حضور نیروی انسانی  برای فضاهای با حضور نیروی انسانی باید هوای تازه مورد نیاز مقرر شده در جدول پیوست3 از هوای بیرون از .ایستگاه تامین شود  تجهیزات مخصوص برای گرمایش یا سرمایش هوای تازه ارسالی به اتاق ها با توجه به شرایط داخل اتاق پیشنهاد می گرد.د  به منظور کاهش آلودگی هوا، هوای بیرون تامین شده برای داکت .های سیستم تهویه مطبوع باید فیلتر شود همچنین دریافت کننده های هوای بیرون باید از منابع آلودگی مانند گرد و غبار، آالینده های گازی و سایر منابع .آلوده کننده بیرون از ایستگاه به دور باشند  کلیه دریافت کننده های هوای بیرون باید در مکانی واقع شوند که از ایجاد مسیر اتصال کوتاه با داکت های تخلیه .هوای ایستگاه مصون بمانند  مقدار کل هوای تازه مورد نیاز برای هر نفر (نرخ هوای تازه) و نرخ اشغال و تعداد نفرات حاضر در هر فضا، با توجه به جدول3 موارد زیر درنظر گرفت:ه شود - تعداد افراد حاضر در فضا بین3 تا3 :نفر5/ 36 لیتر بر ثانیه معادل باcfm 35 برای هر نفر؛ تعداد افراد حاضر در فضا5 تا31 :نفر8/ 33 لیتر بر ثانیه معادل با25 cfm برای هر نفر؛ - تعداد افراد حاضر در فضا بیش از31 :نفر5/8 لیتر بر ثانیه معادل با17 cfm بر ای هر نفر؛ - نرخ مورد نظر نباید کمتر از مقادیر جدول(3 - 6) از استانداردASHRAE 62.1 .باشد 7 - 2 - 0 - شرایط آسایش کارکنان  در هر فضایی باید شرایط کنترل کافی و در دسترس برای اطمینان از آسایش کارکنان حاضر در آن فضا از طریق تجهیزات تهویه، تهویه مطبوع و تجهیزات کنترلی مانند د.مپرها، ترموستات فراهم شود  سیستم های تهویه مطبوع به منظور صرفه جویی در مصرف انرژی و ایجاد امکان غیر فعال شدن در ساعات غیر بهره برداری، بایستی متصل به سیستمBAS .و دارای ترموستات باشند  خروجی های توزیع هوا مانند گریل ها، دیفیوزرها و رجیسترها باید به شکلی ان تخاب شوند که توزیع و پرتاب هوای .مناسب هوا با حداقل میزان سرو صدا در فضا ایجاد کنند  توزیع کننده های هوا (تامین هوا/ تخلیه/ گریل های بازگشت هوا) باید به شکلی چیده شوند تا تعویض هوای موثر برای هر فضا را تامین کنند و از ایجاد نقاط کور یا مسیرهای اتصال کوتاه ب.ین ورود و خروج هوا جلوگیری کنند 7 - 2 - 2 - )هوای خروجی (تخلیه هوا  هوای تخلیه از اتاق:های زیر باید به هوای آزاد در سطح زمین منتقل شود -------- صفحهٔ بعد -------- 16 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - سرویس های بهداشتی - اتاق های باتری - اتاق شستشو و اتاق شارژ باتری ماشین)های شستشو (در صورت وجود - اتاق زباله - پست تخلیه فاضالب  هوای تخلیه از سایر اتاق های ایستگاه که هوای خروجی از آنها بدون ذرات آالینده است می تواند به فضاهای عمومی یا تونل تخلیه شود، طراحی و جانمایی باید به شکلی صورت گیرد که این هوای تخلیه تحت تاثیر حرکت .قطار به فضاهای عمومی و مسیر انتظار حرکت مسافرین باز نگردد  در فضاهای م جهز به سیستم اطفای گازی، بایستی دریچه اگزاست، جهت تخلیه دود و گازهای ناشی از فرایند اطفا پیش بینی گردد، میزان اگزاست این فضاها در صورت استفاده از گازهای غیر سمی وClean Agent ، حداقل ACH 3 و برای سایر گازها به میزان حداقل ACH 6 .لحاظ گردد 7 - 2 - 6 - هوای جبرانی  تم ام اتاق هایی که تخلیه هوا از آنها صورت می گیرد باید دارای تامین هوای جبرانی به میزان کافی و مناسب .باشند  تجهیزات تامین هوای جبرانی اتاق ها باید با توجه به شرایط فشاری اتاق و سایر الزامات مرتبط با هوای داخل اتاق .طراحی شوند  بجز موارد مشخص شده، هوای جبرانی ب اید برای نگهداشتن شرایط فشاری اتاق در حالت خنثی، مثبت یا منفی نسبت به فضاهای مجاور تامین می.شود 7 - 2 - 1 - جانمایی سیستم ها  مطابق با پیوست2 (که به صورت نمونه برای یک فضا آماده شده است)، جداولی براساس طرح تاسیسات مکانیکی سیستم های تهویه و تهویه مطبوع به تفکیک فضاها باید آماده شود که با توجه به کاربری فضاها و سیستم های مورد استفاده چیدمان اولیه.ای از تجهیزات، محل آنها، نحوه ارتباط با فضای مورد نظر و... در آنها مشخص باشد 7 - 2 - 4 - فشار هوای اتاق(Room Pressurization)  ایجاد فشار مثبت در اتاق های مشخص شده در جدول3، به منظور جلوگ یری از نفوذ آالینده هایی نظیر ذرات و غبار حاصل از ترمز کردن قطارها در فضای مجاور، به منظور محافظت از نیروی مشغول به کار یا تجهیزات نصب شده در این اتاق ها می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 11  فشار مشخص شده در جدول3، فشار نسبی اتاق نسبت به فضاهای مجاور، با لحاظ کردن درها و سایر بازشوه ا در شرایط محصور (بسته) می.باشد  در طرح کلی تهویه، حداکثر اختالف فشار بین یک اتاق و فضای مجاور یا فضای بیرونی باید62 . پاسکال باشد+ این مقدار بدون درنظر گرفتن عملکرد فن ها در زمان آتش سوزی یا فشار ناشی از ضربه حاصل از عملکرد قطار می.باشد یادداشت: امکان ورود و خروج ایمن کارکنان و افراد مستقر در این فضاها در شرایط فوق الذکر باید محاسبه و .درنظر گرفته شود  برای ایجاد فشار مثبت در اتاق )ها باید تمهیداتی جهت افزایش هوای ورودی به اتاق نسبت به کاهش میزان (نرخ خروج هوا از اتاق درنظر گرفته شود. بازشوهای خروج هوا ب اید دارای دمپرهای کنترلی برای نگهداشتن هوای اتاق .در فشار مورد نظر باشند  اتاق هایی که در معرض تکانه های فشاری حاصل از عملکرد قطارها بوده و نیازمند کنترل نفوذ هوا به داخل می:باشند باید مطابق با موارد زیر چیدمان شوند - کلیه بازشوهای دریافت کننده یا خروجی هوا با هوای آزاد در ارتباط باشند؛ یا - کلیه بازشوهای دریافت و تخلیه هوا به فضای یکسانی از ایستگاه مرتبط باشند تا به شکل منطقی از ایجاد .مسیرهای اتصال کوتاه جلوگیری شود - دارای دمپرهای یک طرفه به منظور جلوگیری از نفوذ هوای ورودی به اتاق از طریق کانال های تخلیه باشن د.  تفاوت دقیق میان هوای تامین شده و هوای تخلیه باید از طریق در و درزهای دیوار منتقل شود. این امر نیاز به محاسبات دقیق مهندسی دارد. برای مثال استفاده از هندبوکASHRAE Fundamental پیشنهاد می.شود  اتاق هایی که باید فشارشان مثبت باشد، اما با توجه به جدول نیاز به تامین هوای تازه ندارند، می توانند هوای مورد نیاز را از هوای تهویه شده فضای مجاورشان دریافت کنند. این فضا باید به دور از آالینده های حاصل از کارکرد .قطار باشد و برای ورود به اتاق باید فیلتر شود 7 - 3 - تجهیزات تهویه مطبوع و مصالح  مشخصات فنی تجهیزات و مصالح باید.با توجه به ضوابط و مشخصات فنی تعیین شود  :واحد هواساز، با یا بدون بخش سرمایش، باید شامل مشخصات زیر باشد - دسترسی از هر دو طرف هواساز به فن و فیلتر - درنظر گرفتن فضای مناسب و کافی برای درهای دسترسی به هواساز و کویل های سرمایش یا گرمایش متحرک - فن های سانتریفوژ ان تخابی با حداکثر بازدهی با توجه به منحنی مشخصه فن -------- صفحهٔ بعد -------- 14 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  بخش های فیلتر هوا، در واحد فیلتراسیون، شامل گیج (نشانگر) اختالف فشار باشند به شکلی که از سطح زمین .قابل خواندن باشد  استفاده از تجهیزات گازسوز در فضای ایستگاه قطار شهری مجاز نمی.باشد  سیستم هایی با ظرفیت نامی سرمایی بیش از5 تن تبرید باید دو یا بیشتر مدار سرمایش- .کمپرسور داشته باشند بنابراین حداکثر ظرفیت برای هر مدار تبریدی باید5 تن تبرید نامی (معادل18 KW .) درنظر گرفته شود  تا حد امکان، تجهیزات سرمایش تبریدی باید شامل قسمت اکونومایزر باشند تا در زمانی که شرا یط محیطی مطلوب است تا311 % .سرمایش طبیعی ایجاد کنند  بخش کندانسور تجهیزات تبریدی باید در مکان:های زیر نصب شوند - فضای بیرونی محافظت شده از ذرات حاصل از ترمز یا سایر آالینده ها - در صورت نصب شدن بر روی سقف، به فاصله3 متر اطراف کندانسور مصالح سقف باید به شکلی ا نتخاب شود که با روغن.کاری کندانسورها تخریب نشود - تامین یک شیر برداشت و شلنگ در فاصله71 .متری کندانسورها برای شستشوی کویل در نظر گرفته شود  گرمای حاصل از کارکرد کندانسورها باید به هوای بیرون منتقل شود و نباید به فضاهای عمومی دخلی نظیر سکوها یا تراز فروش بلی.ت یا سایر فضاهای بسته داخل ایستگاه منتقل شود  کندانسورها نباید در تونل ها، شفت ها یا هر فضای دیگری که در معرض ذرات و گرد و غبار حاصل از ترمز کردن .قطارهاست تعبیه شود  هوای مورد نیاز برای کندانسورهای کانالی نباید از مکان هایی که در آن آالینده ها یا ذرات ناشی از ترمز کردن .قطار وجود دارد، تامین گردد  در فضاهایی که سرمایش برای عملکرد درست تجهیزات حیاتی، مورد نیاز است باید حتما سیستم های سرمای ش با قابلیت افزونگی درنظر گرفته شود تا در زمان از کار افتادن سیستم اصلی سرمایش، عملکرد تجهیزات مختل .نشود 7 - 3 - 7 - مشخصات فنی تجهی زات اصلی سیستم های تهویه  کلیه تجهیزات سیستم های تهویه باید برای کار پیوسته به مدت21 .ساعت در روز طراحی شوند  طراحی تجهیزات باید در تطابق کامل با استانداردهای ایمنی و مقررات مربوطه برای جلوگیری از شروع حریق در .ساختمان داخلی تجهیزات، صورت پذیرد  تجهیزات مزبور باید با مقاومت باال نسبت به خوردگی و رطوبت انتخاب شده و در شرایط محیطی زیر، به ط ور کامل قابل بهره:برداری باشند - تغییرات دما از31 - درجه سانتی گراد تا61 درجه سانتی گراد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 11 - تغییرات رطوبت نسبی از31 درصد تا91 درصد - وجود ذرات معلق در هوا و کیفیت هوای نامناسب 7 - 3 - 7 - 7 - فن های سانتریفوژ فن:های سانتریفوژ باید با مشخصات زیر انتخاب شوند  فن های سانتریفوژ با توان بیش از35 کیلو وات باید از نوع پره های رو به عقب(Backward) .انتخاب شوند  فن های سانتریفوژ با پره های رو به جلو با حداکثر دور3211 دور در دقیقه و فن های سانتریفوژ با پره های رو به عقب با حداکثر دور2111 .دور در دقیقه باید انتخاب شوند  الکتروموتور فن ها باید متناسب با ظرفیت فن ها انتخاب شوند و پیشنهاد می گردد که این تجهیزات دارایIP 54 و کالس عایقH باشند و بایستی بر حسب موقعی.ت نصب تدقیق گردند 7 - 3 - 7 - 2 - دمپر دمپرهای گوناگونی در سیستم تهویه برای کنترل جریان هوا وجود دارند که مشخصات کلی آنها به شرح زیر است. ق ابل ذکر است که وضعیت باز یا بسته.بودن کلیه دمپرهای موتوری باید در اتاق رئیس ایستگاه قابل مشاهده باشد  دمپرهای حریق - دمپرهای حریق باید به مدت2 ساعت توانائی جلوگیری از اشاعه حریق در دمای251 درجه سانتیگراد را .داشته باشند - .دمپرهای حریق باید با سوئیچ الکتریکی و دریچه بازدید و تعویض فیوز مجهز شوند - دمپرهای حریق باید تواناییRestart .شدن توسط یک موتور الکتریکی با ولتاژ کم را داشته باشند - .دمپرهای حریق باید از راه دور قابل کنترل باشند - پیش بینی یک فیوز حرارتی بر روی دمپر حریق برای بستن دمپر در شرایطی که جریان برق ناکافی است .الزامی است  دمپر موتوری - .در صورت قطع برق، دمپرها باید در وضعیت اولیه خود (شرایط طبیعی) تنظیم شوند - موتور این دمپرها باید .در قسمت خارجی قاب نصب شود - سطح مؤثر دمپرهای موتوری نباید از81 .درصد قاب مربوطه کمتر باشد - دمپرهای موتوری از نوع مدوالر یا یکپارچه، بسته به اندازه مورد نیاز، قابل انتخاب می.باشند - مشخصات فنی دمپرهای موتوری به کار رفته در سیستم تهویه اضطراری باید به گونه ای باشد که امکان دریافت فرمان از سیستمBAS .ایستگاه را داشته باشند -------- صفحهٔ بعد -------- 44 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - دمپر و کلیه متعلقات مربوط به آن در شرایط کامالً باز قادر به تحمل نوسانات فشار تا5/3 کیلو پاسکال .باشند 7 - 3 - 7 - 3 - لوور و شبکه  استفاده از شبکه محافظ در شفت تهویه به منظور جلوگیری از ورود آشغال و مواد ز ائد به چیدمان فن ها ضروری .است  .لوور ورودی هوا در شفت تهویه باید از نوع جاذب صدا و بر مبنای محاسبات سطح نویز انتخاب گردد 7 - 3 - 7 - 0 - ضرایب اطمینان و حدود مجاز  ضریب اطمینان مهندسی در محاسبات مربوط به بارهای گرمایی و سرمایی اتاق ها و انتخاب تجهیزات وابسته معادل31 % لح.اظ می گردد  در محاسبات سایز و انتخاب تجهیزات فن ها، پیشنهاد می گردد دبی فن25 درصد بیشتر لحاظ شده و با این دبی جدید محاسبات افت فشار انجام پذیرد، بدلیل اینکه در برخی موارد سایزینگ کانال ها با معیار سرعت حداکثر انجام می پذیرد، اضافه دبی مورد نظر در سایزینگ .کانال ها اعمال گردد  عالوه بر ضریب اطمینان، باید محدوده های مجاز منطقی برای پیشرفت های آتی پروژه (به طور مثال در صورت تقاطعی بودن ایستگاه) تغییر تجهیزات و حرارت های تولیدی تجهیزات و... در نظر گرفته شود. این نیازها ممکن است در پنج سال نخست بهره برداری شناخ ته و یا پیش .بینی شوند 7 - 0 - فیلتراسیون  یکی از مهم ترین فعالیت های تعمیری در زمان بهره برداری که باید با طراحی خوب و دقیق تسهیل گردد، تعویض .فیلترهای هواست  فیلترهای هوا باید با توجه به طبقه بندیMERV :براساس استاندارد ASHRAE 52. 2: Method of Testing General Ventilation Air- Cleaning Devices for Removal Efficiency by Particle Size .انتخاب شوند  فیلترهای هوا به منظور فیلتراسیون عمومی در شرایط عادی (بازده71 % ) باید از درجهMERV 8 و حداقل ضخامت51 .میلیمتر باشد  فیلتر کردن هوای برای فیلتراسیون بحرانی (بازدهی85 %)، مکان هایی که نفوذ هوای آلوده بر عملکرد تجهیزات حساس تاثیر می گذارد، باید ازMERV 12 و حداقل ضخامت نامی311 .میلیمتر انتخاب شوند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 47  دستگاه هواساز باید به شکلی طراحی شود که با درنظر گرفتن مقاومت نهایی فیلترها ظرفیتش کمتر از91 % .ظرفیت نامی آن نشود  نرخ بار فیلترها و سطح مقطع آنها به گونه ای انتخاب شود که در شرایط عملکرد عادی فیلترها پس از6 ماه به حداکثر35 % .بار مورد نظر برسند  سرعت هوا بر روی فیلتر نباید بیش ازm/s 5/2 (معادلFPM 511 ) باشد. جریان هوای باید به شکلی باشد که .تا حد امکان از تمام سطح فیلتر عبور نماید  قاب فیلترها باید با سایر استاندارد فیلتر هماهنگ باشد، با درنظر گرفتن ضرایب مجاز کافی برای اختالف سایز .بین فیلترهای کارخانجات متفاوت  فیلترهای انتخاب شده برای جلوگیری از نفوذ آالینده ها به هوای بیرون از ایستگاه باید به شکلی انتخاب شوند ک ه مقادیر مجاز و مورد تایید از نفوذ آالینده ،ها به محیط اطراف ایستگاه را تامین نمایند. در زمان تعویض فیلترها باید سایز و مشخصات فنی فیلتر جدید با مورد قبلی یکی باشد و یا در صورت تغییر مورد تایید مراجع مرتبط .باشد  جدولی از.زمان تعویض فیلترها با توجه به مشخصات فنی فیلترها تهیه شود  فیلترها و تجهیزات مجهز به فیلتر باید در اتاق هایی واقع شوند که کارکنان مسئول به راحتی به آنها دسترسی .داشته باشند  تا حد امکان، دسترسی و تعویض فیلترها نباید نیاز به ابزار یا استفاده از نردبان متحرک یا ثابت داشته ب.اشد یادداشت: به منظور ایمنی، تعمیرکار مجاز به حمل فیلتر به باالی نردبان نمی باشد. تا حدا امکان از ابزار دیگر ب ه .منظور جابجایی فیلترها استفاده شود 7 - 2 - کانال کشی  انتخاب مصالح کانال کشی، ساخت و اجرا، اتصاالت و سایر اجزا کانال باید در مطابقت با آخ رین جزئیاتSMACNA .انجام شود  .داکت با هوای سرعت پایین تنها برای فضاهای اداری درنظر گرفته شود  در شرایطی که بیشتر از یک فن تخلیه به یک پلنوم مشترک تخلیه شده و از آن طریق به بیرون از ایستگاه منتقل می شود، دمپرهای بک درفت (یک طرفه) باید در مسیر داکت خروجی فن ه.ای تخلیه درنظر گرفته شود  جایی که استفاده از دمپرهای حجمی با پره های ترکیبی به دلیل فضای ناکافی غیرممکن است، خروجی های ه وا که در انشعابات اتصال به داکت قرار می.گیردند باید مجهز به رجیستر و دیفیوزرهای مناسب باشند  شعاع خط مرکزی زانویی های کانال ها باید حداق ل1 1 2 برابر عرض کانال باشد. در صورتی که منحنی شعاع کامل برای زانویی ممکن نباشد باید در زانویی از پره های برگشتی(Turning Vane) .استفاده شود -------- صفحهٔ بعد -------- 42 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  در طول کانال کشی دسترسی های مناسب برای تعمیر و تعویض دمپرها، دمپرهای حریق و فیلترها باید درنظر .گرفته شود  اتصاالت کانال های انعطاف پذیر باید در محل اتصال فن به کانال درنظر گرفته شود. طول این اتصال باید به شکل عمودی و افقی مناسب انتخاب شود و هنگام کارکرد سیستم باید حداقلmm 35 .باشد  در ایستگاه های زیرزمینی، کانال کشی هوای تخلیه فضاهایی نظیر اتاق باتری ممکن است از طریق شفت تهو یه مشترک با سایر فضاها به سطح خیابان منتقل شود. همچنین در بعضی ایستگاه ها کانال کشی هوای ورودی به ایستگاه ممکن است با شفت هوای خروجی مشترک درنظر گرفته شود. تحت هیچ شرایطی شفت ورودی و .خروجی هوا نباید به صورت مشترک اجرا شوند  عایق حرارتی برای موارد زیر در نظر گرفته می شود: - کانال هوای خارجی؛ از بازشوی هوای بیرون تا واحد تهویه مطبوع ایستگاه (کانال های خارجی که در معرض )هوای بیرون قرار دارند - کانال تامین هوا از واحد تهویه مطبوع - سایر مواردی که براساس شرایط خاص پروژه نیاز به عایق بندی برای جلوگری از.اتالف انرژی ضروریست  برای نصب و نگهداری کانال ها از براکت، آویز و تکیه گاه.های مناسب استفاده شود 7 - 6 - شفت های تهویه و تجهیزات .یادداشت: این بخش باید در هماهنگی با ضوابط تهویه حریق بازنگری شود  بازشوهای شفت های تهویه بر روی سطح باید با فاصله افقی حداقل32 متر از ورودی و خروجی نزدیکترین .ایستگاه، بازشوهای ورود هوای محافظت نشده یا سایر بازشوها واقع شوند  در صورتی که فاصله افقی بر روی سطح زمین امکان پذیر نباشد، حداقل فاصله می تواند5/3 متر درنظر گرفته شود، در صورتیکه نزدیکترین شفت خروجی حداقل5/2 متر باالتر از ورودی یا خروجی ایستگاه، دهانه هوای .ورودی محافظت نشده یا سایر بازشوها درنظر گرفته شود  حداقل فاصله در سطح زمین بین لبه های بازشوهای دریافت کننده هوا که با دمپرهای دود حفاظت می شوند و شفت های تهویه براساس رابطه زیر محاسبه می:َشود 𝑑= 0.25 × (𝐿1 + 𝐿2) d = حداقل فاصله بین لبه های بازشوهای مجاور L1 وL2= طول وجوه مقابل به هم در بازشوها به متر  بازشوهای شفت های تهویه در روی سطح باید به شکلی قرار بگیرند که تا حد امکان مسیری مستقیم بین فضای ایستگاه و هوای بیرون ایجاد کنند تا جریان هوا از بخش زیرزمینی تا روی زمین به سهولت انج.ام پذیرد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 43  بازشوهای شفت های تهویه در روی زمین باید تا حد امکان در مکان هایی به دور از دود و آلودگی های حاصل از .ترافیک شهری یا سایر منابع آالینده تعبیه شوند  شفت های تهویه باید با توجه به شرایط پروژه در مکان:های زیر درنظر گرفته شود - فضای باز روی سطح زمین - سطح مرتفع جداکننده دو سمت بزرگراه - پیاده روها  سطح بازشوی شفت ها باید باالتر از تراز آبگرفتگی درنظر گرفته شود و از هرگونه شرایطی که منجر به ورود آب به شفت ها شود، مثال در اثر اختالل و گرفتگی سیستم جمع آوری فاضالب یا آب باران در نزدیکی شفت، جلوگیری .به عمل آید  ل وورها و یا صفحه های مشبک روی دیواره شفت ها باید حداقلmm 711 باالتر از سطح مجاور باشد (این تعداد در مکان هایی که امکان آب گرفتگی یا بارش برف در ترازی باالتر از711 میلیمتر وجود داشته باشد باید بیشتر .)شود  جاهایی که صفحه های مشبک و لوورهای بازشوها در دسترس عمومی قرار دارد باید شرایط مناسب جهت محافظت .از آنها در برابر مزاحمت و خرابکاری فراهم گردد 7 - 1 - سرعت هوا در شفت های تهویه  حداکثر سرعت هوا بر روی صفحه ،های مشبک و لوورهای شفت باید با محاسبه سطح مقطع آزاد صفحه و لوور شامل تمام نگهدارنده.ها احتساب شود  کلیه شفت ها ی تهویه باید با توجه به ضوابط زیر طراحی، اندازه:گذاری و جانمایی گردد - در شرایط بهره برداری عادی در سطح پیاده رو حداکثر سرعت هوای خروجی نباید بیشتر از5/2 متر بر ثانیه .باشد - چنانچه شفت در فضای پیاده رو نباشد در شرایط بهره برداری عادی حداکثر سرعت هوای خروجی نباید بیش از5 .)متر بر ثانیه باشد (ضوابط کنترل سطح صدا در این سرعت باید چک شود - در شرایط اضطراری سرعت هوای تخلیه نباید ازm/s 33 بیشتر شود اما به منظور اطمینان از خروج دود تا حد امکان این سرعت باید نزدیک بهm/s 33 .باشد - حداکثر سرعت مجاز در مقاطع مختلف در ش( رایط عادی در جدول شماره3 - 3 .) ارائه شده است -------- صفحهٔ بعد -------- 40 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه جدول3 - 3 :حداکثر سرعت مجاز هوا در شرا طی ی عاد مقطع ( سرعتm/s ) حداکثر سرعت هوا در سطح سکو 7 حداکثر سرعت هوا در داکت های اصلی ورود هوا 6- 5 حداکثر سرعت هوا در داکت های اصلی خروج هوا 5 - 3 حداکثر سرعت هوا در لوور در کیوسک ها 5/2 تا5 حداکثر سرعت هوا در دمپرهای موتوردار 8 محدوده مجاز سرعت جریان هوا در دریچه های رفت 3 - 7 محدوده مجاز سرعت جریان هوا در دریچه های برگشت 7 - 2 درخروجی از لوورهای کیوسک تهویه (با ارتفاع بیشتر از7 )متر 5 ( درخروجی از لوورهای کیوسک تهویه با ارتفاع کمتر از7 )متر 5/2 7 - 4 - کنترل سطح صدا و ارتعاش  :سیستم تهویه مطبوع فضاهایی که نیروی انسانی در آنها حضور دارد باید مطابق با هندبوک ASHRAE (HVAC Applications- Sound and Vibration Control) .طراحی شوند  در مشخصات فنی کلیه تجهیزات باید ضوابط بازدهی کنترل سطح صدای مورد نظر برای دستیابی به سطح مطلوب و آسایش برای فضاهای داخل و سطح صدای مورد قبول با توجه به محدودیت های محیط بیرون ارائه .شود  تا حد امکان تجهیزات به شکلی انتخاب شوند که برای کنترل سطح صدا نیازی به صداگیر و عایق صوتی کانال ها .نباشد  در صورتی که حذف صداگیر اجتناب ناپذیر است، بازدهی صداگیرها باید در هماهنگی با بازدهی تجهیزات انتخاب .شود به شکلی که صدای تولید شده در سطح مورد نظر باقی بماند 7 - 4 - 7 - سطح صدا ( با توجه به کارکرد تجهیزات در فضاهای عمومی و غیرعمومی حداکثر مجاز سطح صدا در جدول شماره3 - 2 ) ارائه شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 42 جدول3 - 2 :حداکثر سطح مجاز صدا در شرا طی ی عاد مقطع ( سطح صداdB ) حداکثر سطح صدای سکو 61 حداکثر سطح صدای در اتاق های اداری 55 حداکثر سطح صدا در فاصله یک متری از کیوسک ها (از ساعت13:11 الی22:11 ) 65 حداکثر سطح صدا در فاصله یک متری از کیوسک ها (از ساعت22:11 الی13:11 ) 55 7 - 4 - 2 - ارتعاش در این بخش راهنمای الزم برای طراحان جهت طراحی برای انتخاب نوع مناسب و چیدمان لرزه گیرها در نصب تجهیزات مورد نیاز در ایستگاه.های قطار شهری گردآوری شده است  طراحی کنترل ارتعاش باید به گونه ای باشد که ایمنی نصب در آن در اولویت قرار .گیرد  تجهیزات کنترل ارتعاش باید با توجه به نیازهای بهره برداری و عملکرد تجهیز انتخاب شوند و امکان سرویس دهی .مطمئن و حفظ یکپارچگی طراحی در آنها لحاظ گردد  طراحی، تامین و نصب لرزه گیرها باید مطابق با کدها و استانداردهای بین.المللی، ملی و محلی باشد  معیارهای اصلی قابل مراجعه در هندبوکASHRAE ، تجهیزات تهویه مطبوع، فصل33 ، کنترل سطح صدا و .ارتعاش، در طراحی و انتخاب و نصب مبنا قرار گیرد  .تا حد امکان، بازدهی تجهیزات تحت سناریوهای زیر بررسی و مورد تایید باشد - شرایط عملکرد عادی - شرایط کارکرد بحرانی و اقتضائات کارکرد در این شرایط - شرایط اضطراری مانند اعالم حریق و تهویه اضطراری  :اعتبارسنجی سیستم گزینش و نصب شده باید شامل موارد زیر باشد - اندازه گیری ارتعاش در نقاط بحرانی کارکرد تجهیز برای حصول اطمینان از ایجاد تعادل الزم در تجهیز - برای تجهیزات حساس که با سیستم مونیتورینگ ارتعاش کنترل می شوند، گزارشی از تمامی نقاط تحت نظر (بلبرینگ ها، شفت ها و...) در تمام شرایط کارکرد تهیه شود تا مبنایی باشد برای مقایسه اندازه گیری های .بعدی - اندازه گیری ارتعاش تجهیزات در ساختمان هایی که در موقعیت های حساس قرار گرفته اند به منظور اطمینان از.قابل قبول بودن بازدهی سیستم کنترل ارتعاش - اندازه گیری ارتعاش برای ساختمان ها با موقعیتی که ارتعاش تجهیزات براساس شواهد امکان خطرساز شدن .)دارند (برای مثال با درنظر گرفتن اثرات غیرمنتظره بر ارتعاش طبیعی خود ساختمان -------- صفحهٔ بعد -------- 46 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 7 - 1 - الزامات تعمیر و نگهداری  تجهیزات و وسایل مر تبط با آنها باید بدون جابجایی لرزه.گیرها قابل دسترسی و تعمیر باشند  فضای کافی مورد نیاز در اطراف ماشین هایی که قطعات متحرک آنها نیاز به تعویض دارند، بدون نیاز به از کار .افتادن یا باز کردن تجهیزات مجاور آنها نظیر سیستم کنترل ارتعاش  اتصاالت لوله انعطاف پذیر باید برای تعویض و بازبینی دوره ای در دسترس باشند. شیرهای الزم برای ایزوله کردن سریع خطوط لوله کشی بدون تاثیر و اخالل بر سایر بخش ها باید پیش.بینی گردد  اتصاالت کانال های انعطاف پذیر برای بازبینی و تعویض باید قابل دسترس باشند. داکت هایی با اتصاالت ف لنجی در این مورد ترجیح داده می.شوند 7 - 74 - الزامات ویژه فضاها به تفکیک این الزامات متممی ست بر ضوابط مطرح شده در این بخش به تفکیک فضاها و اقتضائات خاص هر کدام که بایستی .حسب اقتضای شرایط هر پروژه مورد ارزیابی و تدقیق قرار گیرد 7 - 74 - 7 - سرویس های بهداشتی مخصوص کارکنان  هوای این ق سمت ها باید حداقل به میزان32 تعویض هوا در ساعت توسط سیستم تخلیه مستقل که فن آن یک فن رزرو نیز دارد به فضای بیرون از ایستگاه تخلیه شود. هوای مورد نیاز این فضا از فضای مجاور سرویس ه ای بهداشتی به میزان35 درصد هوای تخلیه از طریق گریل های انتقال به فضا وارد می شود به شکلی که فشار هوای سرویس.ها همواره منفی بماند  در صورت نیاز به گرمایش استفاده از هیترهای برقی، هیترهای فن دار و سایر ملحقات وابسته به آنها بر روی دیوار یا نزدیکی کف مجاز نمی.باشد  به دل یل مشکالت و خطرات مربوط به تعمیرات، نصب تجهیزات تهویه و گرمایش بر روی سقف توصیه نمی.شود  در صورت نیاز به استفاده از سیستم گرمایش در سرویس های بهداشتی استفاده از یک سیستم گرمایش با فن بیرون از فضا شامل بخش های زیر می:تواند مورد استفاده قرار گیرد - فن تامین هوا - )بخش گرمایش الکتریکی (کویل گرمایی - بخش فیلتراسیون هوای بازگشت - هوای گرم شده در نزدیکی سطح کف به فضا وارد شده و در نزدیکی سقف خارج شود - گریل های ورود هوای تازه باید مقاوم در برابر خوردگی باشند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 41  کلیه فن ها و فیلترها باید در اتاق سرویس قرار بگیرند و به منظور تسهیل در تعمیر و تعویض در فاصله5/3 متر .از کف نصب شوند 7 - 74 - 2 - اتاق فروش بلیت و نظارت بر گیت  با توجه به اینکه اتاق فروش بلیت توسط پنجره هایی با فضای عمومی ارتباط دارد و در زمستان در معرض هوای سرد قرار دارد که می تواند آسایش و شرایط دمایی را برای کارکنان اتاق تحت تاثیر قرار دهد از سیستم های سرمایش و گرمایش مجتمع با کویلDX می ،توان برای گرمایش مناسب استفاده کرد، همچنین در صورت نیاز امکان انتخاب سیستم های دیگر متناسب با شرایط ایستگاه و در تطابق با استانداردهای طراحی تأسیسات ایستگاه و انجام مقایسه فنی، اقتصادی میسر م ی.باشد 7 - 74 - 3 - اتاق باتری  اتاق های باتری و همچنین اتاق شارژ باتری های دستگاه های شستشوی کف ایستگاه (در صورت وجود)، در زمان شارژ شامل اسیدهایی هستند که ممکن است گاز هیدروژن آزاد کنند. بنابراین برای تهویه این فضاها باید عالوه بر موارد عمومی ذکر شده، ضابطه های موجود .در این بند نیز مراعات گردد  اتاق هایی که در آنها گاز هیدروژن آزاد می شود باید با تهویه مناسب و کافی، سطح هیدروژن در اتاق تا2 % پایین تر از پایین ترین حد انفجار(Lower Explosive Limit (LEL)) برای بدترین شرایط ممکن زمان شارژ، که بیشترین میزان تولید هیدروژن در آن زمان اتفاق می.افتد، نگاه داشته شود  بدترین شرایط نرخ تولید هیدروژن براساس استانداردIEEE 484 ، 323 /1 میلی لیتر بر ثانیه بر واحد آمپر هر سلول باتری و حداکثر شرایط شارژ درنظر گرفته می.شود  عالوه بر موارد باال، یک نرخ حداقلی تعویض هواACH 6 برای کنترل می زان گاز هیدروژن در فضا، معموال در تراز سقف درنظر گرفته شود که بایستی بسته به نوع باتری.های به کار رفته در پروژه تدقیق گردد  کانال های هوای تخلیه از اتاق های باتری نباید به داکت.های خروجی دیگر فضاها متصل شود  فن تخلیه از اتاق باتری باید دوقلو باشد. در صورت از کار افتادن یکی از فن ها هشداری محلی برای قطع شدن جریان در مسیر تخلیه مورد نیاز می.باشد تا فن جایگزین شروع به کار کند  مدار برقی تامین برق تجهیزات شارژ باتری باید از طریق یک سوئیچ جریان و کانتکتور با سیستم تهویه در ارتباط باشد. قطع شدن تهویه باید به صورت .محلی و از راه دور قابل تشخیص باشد  فن های تخلیه باید از نوع تسمه ای یا مستقیم و از نوع ضدانفجار پره.ای باشد  .موتورها باید خارج از اتاق باشند مگر اینکه از نوعی باشند که با توجه به شرایط اتاق قابل تایید باشند  کلیه قطعات فلزی سیستم تهویه باید در مقابل الکتر.یسیته ساکن محافظت شده و به زمین متصل باشند -------- صفحهٔ بعد -------- 44 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  کانال ها باید در تراز سقف (پشت سقف کاذب در صورت وجود) و گریل های خروجی متناسب با محل جانمایی باتری.ها قرار داده شوند  سطح سقف باید کامال صاف باشد تا گاز در نقاط کور جمع نشود. تمام بخش های اتاق باید حتما تهویه شون د.  کانال ها نباید بازشو داشته باشند مگر اینکه برای عملکرد درست و تعمیر سیستم.ها مورد نیاز باشد  عبور کانال های تخلیه اتاق باتری از دیوارهای حریق تا حد امکان به حداقل رسیده و در صورت عبور نیاز به دمپر .حریق و پنل دسترسی درنظر گرفته شود 7 - 74 - 0 - فضاهای تجاری و استیجاری  گرمایش، تهویه و تهویه مطبوع فضاهای استیجاری و تجاری باید در مطابقت با الزامات ویژه هر یک از کاربری ،ها با درنظر گرفتن ظرفیت (توانایی) زیرساخت.های ایستگاه، طراحی شود  در صورتیکه در مرحله طراحی ایستگاه نوع کاربری و الزامات مرتبط با فضاهای استیجاری م شخص نباشد، سط ح سرویس.دهی حداقلی باید به صورت تقریبی برای نیازهای آتی پروژه درنظر گرفته شود  مکان حدودی این فضاها باید مشخص شود تا طراحی براساس پیش بینی.های الزم انجام شود  تا حد امکان، فضاهای تجاری و استیجاری باید در کنار یکدیگر و نزدیک ورودی درنظر گرفته ش وند تا تامین هوای .تازه، هوای جبرانی و هوای تخلیه و تهویه مطبوع با سهولت بیشتری انجام شود  گرمای تولید شده در این فضاها در صورت وجود باید به بیرون تخلیه شوند، بنابراین گرما به فضاهای داخلی .ایستگاه مثل تراز فروش بلیت یا سکو تخلیه نشود  تا حد امکان، شفت های ت هویه ای که به فضای تجاری سرویس دهی می.کنند باید جدا باشد  در فضاهای استیجاری و تجاری وجود آشپزخانه هایی که نیاز به خروجی هوای آغشته به روغن دارند، مجاز نمی.باشد - غالف گذاری در مسیرهای پیش بینی شده برای لوله های سیستم تبریدی به محل مناسبی در بیرون از ایستگا ه .صورت پذیرد - فضای محافظت شده ای بیرون از ایستگاه برای جانمایی یونیت خارجی سیستم سرمایش تبریدی یا پمپ .حرارتی در نظر گرفته شود 7 - 74 - 2 - اتاق جمع آوری زباله  طراحی اتاق و جانمایی تجهیزات باید به گونه ای باشد که تخلیه کیسه های زباله را تسهیل نماید. بازشوهای هوای جبران ی و هوای تخلیه باید به شکلی تعبیه شوند که روی هم انباشته شدن زباله ها آسیبی به آنها نرساند و ا ختاللی .در تهویه اتاق رخ دهد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 41  .مصالح به کار رفته در اتاق به شکلی انتخاب شوند که در برابر فشار باالی آب شستشوی اتاق مقاوم باشند  این فضا نیاز به گرمایش زمستانی ندارد . لوله های آب و اسپرینکلر آتش نشانی در اتاق باید از یخ زدگی م حافظت .شوند 7 - 74 - 6 - اتاق رئیس ایستگاه  سرمایش و گرمایش این فضا می تواند به وسیله سیستم تهویه مطبوع مرکزی(VRF ) تأمین می شود. بارهای برودتی محسوس این اتاق با توجه به گرمای ناشی از تجهیزات محاسبه می شود و با یک سیستم کانال کش ی با دریچه تخلیه آن برای تخلیه گاز اطفاء حریق اتوماتیک گازی (در صورت وجود) و فن های کانالی تعبیه شده به بیرون ایستگاه رانده می شود، فضای رئیس.ایستگاه نیاز به تأمین هوای تازه نیز دارد 7 - 74 - 1 - اتاق های اداری  سرمایش و گرمایش این فضاها می تواند به وسیله سیستم تهویه مطبوع مرکزی(VRF ) تأمین می شود، این فضاها نیاز به تأمین هوای تازه جهت پرسنل مطابق بندهای3 - 2 - 7 و3 - 2 - 3 .دارد 7 - 74 - 4 - اتاق های سیگنالینگ و مخابرات  پیش نهاد می شود برای دفع بار حرارتی ناشی از تجهیزات و نگهداری دما در محدوده مجاز، تهویه مطبوع این اتاق ها سیستم تهویه مطبوع مرکزی(VRF ) )(فقط سرمایش انجام گردد و با یک سیستم کانال کشی با دریچه تخلیه آن برای تخلیه گاز اطفاء حریق اتوماتیک گازی و فن های کانال ی تعبیه شده به بیرون ایستگاه رانده.شود 7 - 74 - 1 - اتاقLPS این اتاق نیاز به گرمایش زمستانی ندارد. برای تهویه اتاق هایLPS هوای سرد سکو به درونLPS دمیده شده (فن های می بایست دارای دمپر موتوری بوده تا در زمان اطفا حریق گازی بسته شده و اتاق هوابند شود) و با یک سیستم کانال کشی با دریچه تخلیه آن برای تخلیه گاز اطفاء حریق اتوماتیک گازی و فن های کانالی تعبیه شده به بیرون ایستگاه رانده می شود. میزان هوای تخلیه شده از این فضا بیشتر از میزان هوای ورودی به آن می ب اشد تا فشار فضا منفی گردد). در صورت محدودیت در کانال کشی این ف ضا به دلیل ارتفاع سقف کاذب و یا تداخالت با سیستم های دیگر می توان میزان گردش هوای اتاق را کاهش داده و زدودن بار حرارتی این فضا را با استفاده از سیستم تهویه مطبوع مرکزیVRF .انجام داد برای مواقع اضطراری از جمله بروز حریق در سکو یا عدم کفایت تهویه از طریق تعویض هوا، برای اتاقLPS ، می تواند سیستمVRF .نیز لحاظ خواهد گردد -------- صفحهٔ بعد -------- 14 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  برای باطری خانهLPS ها، فن ضد انفجار پیش بینی می شود. هوای ورودی از طریق گریل های انتقال وارد اتاق می گردد. با توجه ب ه نقطه عملکرد باتری ها متناسب با نوع باطری سیستم تهویه مطبوع و یا گردش هوا لحاظ .گردد 7 - 74 - 74 - اتاقUPS  هوای این قسمت باید به میزان31 تعویض هوا در ساعت از طریق شبکه کانال های تخلیه خارج شود. هوای مورد نیاز می تواند از طریق کریدور یا سالن کنار به میزان9 تعویض هوا در ساعت وارد اتاق گردد. انتقال هوا الزم است توسط گریل انتقال که دارای دمپر حریق است و روی دیوار حریق اتاق قرار گرفته صورت گیرد. این اتاق نیاز به گرمایش زمستانی ندارد و با یک سیستم کانال کشی با دریچه تخلیه آن برای تخلیه گاز اطفاء حریق اتوماتیک گازی و فن ه ای کانالی تعبیه شده به بیرون ایستگاه رانده می.شود 7 - 74 - 77 - غذاخوری کارکنان  تهویه مطبوع این فضا می تواند توسط سیستم تهویه مطبوع مرکزی(VRF ) انجام پذیرد. برای تجهیزاتی نظیر اجاق برقی و سماور باید از سیستم تخلیه هوای مجزا استفاده شود. اجاق باید دارای هود مجهز به ف یلتر باشد و مقدار هوای تخلیه این وسایل باید به اندازه ای باشد که بتواند بو و بخار های ناشی از گرم کردن غذاها را به ط ور کامل از محل خارج سازد، هوای تازه این فضاها از طریق گریل تعبیه شده بر روی درب اتاق ها و از فضای عمومی .سالن فروش بلیط تامین خواهد شد 7 - 74 - 72 - پست ت خلیه فاضالب این فضا نیاز به سرمایش و گرمایش ندارد، با تعبیه فن کانالی ضد انفجار و لحاظ یک فن رزرو هوای این اتاق با کانال هوا به خارج ایستگاه تخلیه می شود. برای جبران هوای تخلیه شده، از سطح خیابان کانال کشی ورود هوا به ایستگاه های پمپاژ فاضالب پیش بینی می.گردد 7 - 74 - 73 - )تهویه و تخلیه گاز اطفا حریق اتوماتیک گازی (در صورت وجود در اتاق های دارای اطفا حریق اتوماتیک گازی، در صورت بروز حریق فن های مذکور خاموش و دمپرهای موتوری فضا بسته می شوند و پس از اطفاء کامل ،حریق فن های تخلیه دود، گازهای اطفا و دود ناشی از آن را از فضای داخل اتاق تخلیه خواهند نمود. سیستم مذکور توسط سنسورهای دود و حرارت و فرمان ازBAS و سیستم اعالم حریق عمل .خواهند کرد، سایر الزامات بایستی در تطابق با سایر استانداردهای موجود در این زمینه باشد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- تهویه و تهویه مطبوع فضاهای غیرعمومی در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 17 7 - 74 - 70 - اتاق تهویه چهارم چیدمان تجهیزات تهویه و هواساز در اتاق تهویه چهارم ایستگاه باید مطابق با شرایط آن ایستگاه انجام شود به گونه ای که فضای کافی جهت چیدمان تجهیزات تهویه از جمله فن های ورود و خروج هوا، دستگاه هایVRF، کانال های ورود و خروج هوا و... موجود بوده و همچنین فضای الز.م برای تعمیر و نگهداری نیز در نظر گرفته شود -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- در ایستگاه‌های قطار شهری -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- تاسیسات آبرسانی در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 12 2 - 7 - لیست استانداردها طراحی سیستم آب رسانی و دفع فاضالب و همچنین انتخاب تجهیزات مرتبط با آن بایستی مطابق با آخرین ویرایش .استانداردهای زیر صورت گیرد  NPC (National Plumbing Code)  ASHRAE Handbook series, Fundamentals  ISO (International Standard Organization)  NFPA (National Fire Protection Association)  ASTM (American Society for Testing and Material)  AWWA (Plumbing standard American Water Works Association)  BSI (British Standards Institution)  )مقررات ملی ساختمان (مبحث شانزدهم  نشریه328 سازمان مدیریت و برنامه ریزی 2 - 2 - شبکه توزیع آب سرد مصرفی این ،شبکه آب د مور نیاز سرویس های ،بهداشتی آبدارخانه، شیرهای شستشو و مصارف مربوط به تجهیزات را تأمین می.کند پس از مشخص شدن نوع و محل مصرف کننده ها در پالن های ،معماری طراحی شبکه آب رسانی مطابق با استاندارد NPC و مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان انجام می.گیرد در این جا به برخی از الزامات و ضوابط موجود در طراحی شبکه آب رسانی که در طراحی لحاظ می،گردد اشاره می:شود  حداقل قطر لوله هایی که به لوازم بهداشتی آب می رسانند باید مطابق ( جدول2 - 3 .) باشد جدول2 - 3: حداقل قطر نامی لوله هایی که به لوازم بهداشتی آب می.رسانند لوازم بهداشتی حداقل قطر ( نامیmm ) حداقل قطر ( نامیin ) سینک با سینی 35 2/3 آبخوری 31 8/7 دستشویی 31 8/7 دوش )اضطراری (اتاق باتری 35 2/3 شیر برداشت آب 35 2/3 توالت –با فالش تانک 35 2/3 توالت – با فالش والو 25 3  اندازه گذاری لوله ها باید طوری باشد که سرعت زیاد آب در لوله ها موجب ایجاد سر و ،صدا خوردگی، کاهش عمر لوله و دیگر اجزای لوله کشی ( نشود (جدول2 - 2 .)) -------- صفحهٔ بعد -------- 16 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه جدول2 - 2: سرعت مناسب آب در لوله سرعت جریان ( آبfps ) در لوله های اصلی در لوله های فرعی و انشعابات حداقل 3 2 حداکثر 31 3 پیشنهادی 6 7  شبکه لوله کشی توزیع آب مصرفی و لوله ها باید به گونه ای طراحی و اندازه گذاری شود که در زمان ،حداکثر مصرف فشار و مقدار جریان آب در لوله هایی که به لوازم بهداشتی آب می رسانند از مقادیر ( جدول2 - 7) کمتر .نباشد جدول2 - 7: حداقل مقدار جریان و فشار آب در پشت شیرهای لوازم بهداشتی لوازم بهداشتی ( مقدار جریانgpm ) مقدار جریان ( Lit/min ) ( فشار آبpsi ) فشار آب)(متر ستون آب آبخوری 35 /1 7 8 5.5 دستشویی 2 8 8 5.5 دوش )اضطراری (اتاق باتری 7 33.5 8 5.5 شیرسرشلنگی 5 39 8 5.5 سینک شستشوی عمومی 7 33.5 8 5.5 توالت با فالش تانک 7 33.5 8 5.5  حداکثر فشار آب شبکه لوله کشی توزیع آب مصرفی در پشت شیرهای لوازم بهداشتی در وضعیت بدون جریان نباید از3 بار بیشتر .باشد در صورتی که فشار شبکه آب شهری به اندازه ای باشد که فشار شبکه توزیع آب بیش از 3 بار ،باشد باید با نصب شیر تنظیم ،فشار آن را تا 3 بار یا ،کمتر کاهش .داد  ( اگر فشار انشعاب شبکه شهری برای تأمین فشار و مقدار جریان نشان داده شده در جدول2 - 7 ،) کافی نباشد باید با نصب سیستم های افزایش فشار (بوستر پمپ، تانک فشار یا هر سیستم مورد تأیید دیگر) فشار آب را تا حدی افزایش داد که فشار پشت.شیرهای لوازم بهداشتی کمتر از ارقام جدول نباشد  .نصب مستقیم پمپ روی لوله انشعاب آب شهر مجاز نیست  ( حداکثر مقدار جریان آب در لوازم بهداشتی در حالت حداکثر فشار، نباید از ارقام جدول2 - 3 .) بیشتر باشد  در مسیرهایی که لوله ها در معرض یخ زدن ،باشند باید با عایق گرما یی یا روش های مورد تأیید ،دیگر حفاظت .شوند -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- تاسیسات آبرسانی در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 11 جدول2 - 3: حداکثر فشار و مقدار مصرف آب در لوازم بهداشتی لوازم بهداشتی ( مقدار جریانgpm ) مقدار جریان ( Lit/min ) ( فشارآبpsi ) ( فشارآبpsi ) دستشویی با شیر برقی خودکار 25 /1 در هر ریزش 3 61 3 دستشویی عمومی 5/1 2 61 3 توالت عمومی 65 /2 در هر ریزش 31 61 3  عبور لوله از ،دیوار ،تیغه سقف و کف باید از داخل غالفی که قطر داخلی آن دست کم 21 میلیمتر از قطر خارجی لوله بزرگتر باشد صورت .گیرد فاصله بین لوله و غالف با مواد مناسب پر می.شود در عبور لوله از دیوارها باید مقررات آتش سوزی مربوط به این دیوارها در مورد فضای دور لوله نیز رعایت شود و دور لوله با مواد مقاوم در برابر ،آتش با مقاومتی برابر آنچه برای دیوار ساختمانی تعریف شده ،است پر .شود  محل اتصال لوله به ،لوله لوله به ،فیتینگ یا فیتینگ به فیتینگ ًمطلقا نباید در اجزای ساختمان یا زیرکف دفن .شود  با توجه به اهمیت جلوگیری از گسترش ،آتش در انتخاب ،مصالح دودزا و آتش زا نبودن باید در نظر گرفته.شود  شیرها باید براساس دما و فشار کاری انتخاب ،گردند جنس شیرها باید با ( جدول2 - 5) مطابقت داشته .باشند جدول2 - 5: جنس قطعات شیرها نام قطعه شیر قطع و وصل شیر یک طرفه شیر پروانه ای بدنه چدن نشکن/ برنجی چدن نشکن چدن نشکن محور شیر فوالد ضدزنگ فوالد ضدزنگ فوالد ضدزنگ مهره محور آلومینیوم- برنز - آلومینیوم- برنز نشیمنگاه فوالد ضدزنگ - تفلون دریچه - آلومینیوم- برنز فوالد ضدزنگ فنر - فوالد ضدزنگ -  مصالح لوله کشی توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی نباید بیش از3.5 درصد سرب داشته .باشد  موادی که برای آب بندی در اتصال دنده ای، روی دنده ها اضافه می.شود، نباید سرب داشته باشد  به منظور صرفه جویی در مصرف انرژی و جلوگیری از خوردگی و ایجاد رسوب در لوله،ها دمای آب گرم مصرفی نباید از65 .درجه سانتیگراد تجاوز کند  در نقاط زیر باید شیرهایی که قطر داخلی آنها در حالت تمام باز برابر قطر داخلی لوله یا حداکثر یک اندازه از آن .کوچکتر باشد نصب شود - در نقطه خروج لوله از کنتور آب و روی لوله ورودی به سازه باید یک شیر قطع و وصل، یک شیر یک طرفه .و یک شیر تخلیه نصب شود -------- صفحهٔ بعد -------- 14 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - در زیر هر خط لوله قائم که دست کم به دو طبقه از پایین به باال آب می رساند، باید یک شیر قطع و وصل و .یک شیر تخلیه نصب شود - در زیر هر خط لوله قائم که دست کم به دو طبقه از باال به پایین آب می رساند، باید یک شیر قطع و و صل و در زیر آن یک شیر تخلیه نصب شود. این شیر از نوع قطع و وصل کشویی3 بوده و حداقل3/7 اینچ می.باشد - در ورود لوله آب به یک گروه بهداشتی شامل تعدادی لوازم بهداشتی، باید شیر قطع و وصل نصب شود، مگر آنکه لوله ورود به هر یک از لوازم بهداشتی در آن گروه شیر قطع .و وصل مستقل داشته باشد - .در ورود لوله تغذیه به هر مخزن ذخیره آب باید یک شیر قطع و وصل نصب شود - در نقطه ورود آب به هر دستگاه آب گرمکن باید شیر قطع و وصل و شیر یک.طرفه نصب شود  شیرهای موتوری باید دارای منبع تغذیه الکتریستهV 221 ( 35 % ) و فرکانسHz 51 باشند و فشار نامی شیر می بایست برای فشار کاری مناسب ،باشد ورودی و خروجی شیرهای موتوری باید مطمئن و بدون صداهای ناهنجار .باشند از آنجا که ذرات معلق مانع از کار صحیح تجهیزات می شوند باید در باالدست تجهیزاتی مانند پمپ و شیرهای کنترلی صافی نصب.شود 2 - 3 - شبکه توزیع آب گرم عالوه بر الزامات مربوط به طراحى شبکه هاى آب رسانى که در بخش قبل بیان ،شد الزامات مربوط به لوله کشى آب گرم مطابق با موارد زیر :است  جهت تأمین آب گرم مصرفی در ایستگاه های زیر زمینی از آبگرم کن برقی استفاده می .شود  توزیع آب گرم در ایستگاه هاى قطار شهرى تنها در سرویس هاى بهداشتى، اتاق کمک های اولیه، آبدارخانه و حمام (در صورت تعبیه شدن) صورت می گیرد. در صورت وجود مرکز تجاری و رستوران در طرح، آب گرم مورد نیاز مربوط به این واحدها در صورت مستقل نبودن به مصارف آب گرم اضافه می.شود  حداکثر دمای کار شبکه لوله کشی آب گرم مصرفی 65 درجه سانتیگراد و حداکثر دمای آب گرم مصرفی لوازم بهداشتی در نقطه خروج آب از شیر مطابق با ارقام زیر می :باشد - :دستشویی37 درجه سانتیگراد - :سینک آشپزخانه61 درجه سانتیگراد - :حمام37 درجه سانتیگراد 3 Gate Valve -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- تاسیسات آبرسانی در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 11  حداقل فشار کار طراحی شبکه لوله کشی و شیرآالت 31 بار به جهت جلوگیری از بروز نشتی یا ترکیدگی لوله بدلیل فرسودگی در طی دوره بهره برداری در نظر گرفته می .شود  در صورتی که طول خط لوله آب گرم مصرفی از آب گرم کن تا دورترین مصرف کننده، بیش از71 متر باشد، باید با کمک لوله برگشت، یا تعبیه چندین آبگرم کن در نقاط مختلف و یا روش های دیگر دمای آب گرم مصرفی داخل .لوله را در حدود ارقام مقرر نگه داشت  به منظور کاهش اتالف ،انرژی لوله های رفت و برگشت آب گرم با عایق مناسب پوشیده می .شوند  در لوله کشی توزیع آب گرم مصرفی باید برای امکان انبساط و انقباض لوله ها پیش بینی های الزم صورت گی.رد  جنس عایق و روکش آن در هر منطقه باید با آنچه در مقررات ملی ساختمان برای حفاظت از ساختمان در برابر آتش بیان ،شده مطابقت داشته .باشد  استفاده از مصالح و مواد سوختنی به عنوان ،عایق روکش عایق و دیگر مواد کمکی از قبیل چسب، نوارچسب و غیره مجاز .نیست  در ( جدول2 - 6) حداقل ضخامت عایق براساس دامنه دمای کاری و قطر نامی لوله برحسب میلیمتر نشان داده .شده است  اگر قابلیت هدایت گرمایی ،عایقW/mK 173 /1، و دمای محیط 23 درجه سانتیگراد (که شرایط اولیه برای تهیه ( جدول2 - 6) می،)باشد تغییر یابد باید با روش های ،محاسباتی ضخامت های مندرج در جدول ًمجددا اصالح .گردند  عایق نباید دودزا و آتش زا .باشد جدول2 - 6: حداقل ضخامت عایق براساس دامنه دمای کاری و قطر نامی لوله دامنه دمای ( کارC  ) حداکثر فشار ( کارbar ) قطر نامی لوله)ها (میلیمتر 22 و کمتر انشعابات تا24 32 تا24 62 تا744 722 تا724 )ضخامت عایق (میلیمتر تاسیسات گرمایی با آب گرم (آب)داغ تا65 31 35 25 25 31 31 دمای پایین ( 66 تا321 ) 33 25 31 31 31 31 دمای متوسط ( 323 تا335 ) 7/ 35 25 31 31 51 65 دمای باال ( 336 تا271 ) 23 25 31 31 51 65 -------- صفحهٔ بعد -------- 744 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 2 - 0 - منبع ذخیره آب با توجه به حجم باالی مصارف آب دستگاه های تأسیساتی و همچنین ذخیره آتش نشانی ایستگاه ها از یکسو و کا هش کیفیت آب ذخیره شده در طول زمان، بایستی مخزن ذخیره آب بهداشتی و شرب (در صورت تعبیه شدن)، از سایر مخازن .ذخیره آب تفکیک گردد ذخیره سازی آب در صورت لزوم و با تأیید، به منظورهای زیر صورت می:گیرد  جلوگیری از قطع آب در لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان در مواقعی که آب ورودی از شبکه شهری به علت تعمیر یا علت.های دیگر قطع شود  برای آنکه مقدار حداکثر مصرف آب در ساختما.ن به شبکه آب شهری منتقل نشود  کنترل فشار آب مورد نیاز لوله کشی توزیع آب مصرفی  توزیع آب از باال به پایین  به منظور حفاظت از شبکه آب شهری - مخزن ذخیره آب نباید در جایی ساخته شود که در معرض نفوذ سیل یا آب زیرزمینی باشد. این مخزن نباید در محلی قرار گیرد که لوله ف.اضالب یا آب غیربهداشتی از روی آن عبور کند - اگر احتمال نفوذ آب زیرزمینی وجود داشته باشد، باید در اطراف مخزن به اندازه کافی فضای باز پیش ب ینی شود تا بتوان به طور ادواری مخزن را بازدید کرد و مطمئن شد که آب آلوده به داخل آن نفوذ نمی.کند - اگر مخزن ذخیره آب در د اخل ساختمان قرار گیرد، باید طوری نصب شود که داخل آن برای بازرسی و تعمیر قابل دسترسی باشد و مخزن در برابر سرما حفاظت شود. برای اتاقی که مخزن ذخیره آب در آن نصب می شود باید تعویض هوا و کف شوی پیش.بینی شود - اگر مخزن ذخیره آب در فضای باز نصب شود باید برای جلوگیری از یخ زدن یا گرم شدن با عایق گرمایی پوشانده شود. عایق سقف این مخازن و دریچه آدم رو آن باید قابل برداشتن باشد تا بازرسی امکان پذیر ب.اشد - دریچه آدم رو مخزن ذخیره آب باید در زمان بسته بودن کامالً هوابند باشد. این دریچه باید دور از دسترس اشخاص غیرمسئول باشد و در برابر نفوذ مواد آلوده و حشرات و کرم ها.کامالً حفاظت شود - روی لوله ورود آب به مخزن باید یک شیر قطع و وصل و یک شیر کنترل، از نوع شناور و یا نوع دیگر، نصب .شود تا از سرریز و اتالف آب جلوگیری شود - لبه زیر دهانه لوله ورود آب به مخزن باید دست کم31 می لیمتر از روی دهانه لوله سرریز باالتر باشد تا فاصله .هوایی الزم تأمین شود - قطر لوله سرریز باید دست کم دو برابر قطر لوله ورود آب به مخزن ذخیره باشد. روی لوله سرریز نباید هیچ شیری نصب شود. لوله سرریز نباید از جنس قابل انعطاف باشد. انتهای لوله سرریز باید دست کم 351 میلیمتر -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- تاسیسات آبرسانی در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 747 باالتر یا دورتر از کف شوی یا هر نقطه تخلیه دیگر باشد. انتهای لوله سرریز نباید قابل اتصال به شلنگ باشد و باید توری مقاوم در برابر خوردگی داشته باشد. لوله سرریز باید در مسیری کشیده شود که احتمال یخ زدن نداشته باشد، یا آنکه با عایق گرمایی در برا بر یخ زدن حفاظت شود. لبه زیر دهانه سرریز باید دست کم31 .میلیمتر از حداکثر سطح آب باالتر باشد - مخزن ذخیره آب باید لوله هواکش داشته باشد تا فشار داخل مخزن را اتمسفریک کند. قطر نامی لوله هواکش باید دست کم برابر قطر نامی لوله ورود آب به مخزن باشد و دهانه انتها ی آن توری مقاوم در برابر خوردگی .داشته باشد - مخزن ذخیره آب باید در پایین ترین نقطه، لوله تخلیه آب داشته باشد که با باز کردن شیر آن بتوان تمام آب مخزن را تخلیه کرد. لوله تخلیه مخزن نباید از جنس قابل انعطاف باشد. انتهای لوله تخلیه باید دست کم 351 میلیمتر باال تر و دورتر از کف شوی یا هر نقطه تخلیه دیگر باشد. انتهای لوله تخلیه نباید قابل اتصال به شلنگ باشد و باید با توری مقاوم در برابر خوردگی محافظت شود. لوله تخلیه باید در مسیری کشیده شود که احتمال یخ زدن نداشته باشد. قطر نامی لوله تخلیه مخزن آب باید دست کم برابر ( ارقام جدول2 - 3 ) .باشد - روی لوله ورودی آب به مخزن باید شیر قطع و وصل نصب شود. اگر حجم مخزن بیش از3111 ،لیتر باشد دهانه خروجی و دهانه ورودی آب باید در دو سمت مخزن و در مقابل هم قرار گیرند تا از راکد ماندن آب .جلوگیری شود - اگر گنجایش مخزن بیش از3111 لیتر با شد باید به جای یک مخزن دست کم دو مخزن به طور موازی نصب شود تا هنگام تعمیر یا تمیز کردن یکی از مخازن، آب قطع نشود. در این حالت هر مخزن باید به طور جداگانه و مستقل به شیرهای ورودی و خروجی آب، شیر کنترل، شیر تخلیه، لوله سرریز و لوله هواکش .مجهز باشد - برای مخزن .آب در نظر گرفتن پرکن سریع به صورت مجزا از سیستم فلوتر یا لول سوئیچ الزامیست جدول2 - 3 : قطر لوله تخلیه مخازن ذخیره آب )گنجایش مخزن ذخیره آب (لیتر قطر نامی لوله تخلیه میلی متر اینچ تا2511 25 3 2513 تا5111 31 2/3 3 5113 تا31111 51 2 31113 تا21111 65 2/3 2 21113 تا71111 81 7 بیش از71111 311 3 -------- صفحهٔ بعد -------- 742 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 2 - 2 - مبانی تعیین میزان مصرف آب  ( با توجه به تعداد لوازم بهداشتی و میزان مصرف هر یک برحسب واحد مصرفS.F.U )، میزان حداکثر مصرف آب همزمان لوازم بهداشتی بر حسب گالن بر دقیقه با استفاده از منحنی( های تقاضا شکل 2 - 3) محاسبه می .شود ( جدول2 - 8) میزان مصرف بهداشتی و آشامیدنی در یک ایستگاه تیپ قطار شهری را ارائه می.دهد جدول2 - 8: میزان مصرف بهداشتی و آشامیدنی در یک ایستگاه تیپ لوازم بهداشتی بارمصرف واحدS.F.U. سرد گرم کل آبخوری 1. 25 -- 1.25 دستشویی خصوصی 1.5 1.5 1.3 دستشویی عمومی 3.5 3.5 2 )سینک آشپزخانه (خصوصی 2.25 2.25 7 )توالت خصوصی (فالش تانک 2. 2 -- 2. 2 )توالت عمومی (فالش تانک 5 -- 5 شیر برداشت آب جهت شستشو )(مشابه تی شوی و شیر شیلنگی 3 -- 3 )حمام (خصوصی 3 3 3.3 شکل 2 - 3 : نمودار میزان واقعی مصرف -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- تاسیسات آبرسانی در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 743 2 - 2 - 7 - مصارف آب گرم بهداشتی  به منظور تأمین آب گرم مصرفی از آب گرم کن برقی استفاده می شود. حجم مخزن آب گرم ،کن با توجه به تعداد نوع لوازم بهداشتی، ضریب تقاضا و ضریب ذخیره3 ( مطابق جدول2 - 9) محاسبه می.گردد جدول2 - 9: میزان مصرف آبگرم در یک ایستگاه تیپ لوازم بهداشتی حداکثر مصرف آب گرم(GPH) حداکثر مصرف آب گرم(Lit/min) )دستشویی و توالت (خصوصی 5 1. 72 )سینک آبدارخانه (خصوصی 31 1. 63 )دستشویی و توالت (عمومی 8 1.5 سینک آشپزخانه 21 3.26 2 - 2 - 2 - مصارف دستگاه های تأسیساتی پس از مشخص شدن سیستم های تهویه مطبوع فضاهای عمومی ایستگاه ها و تونل های ارتباطی برحسب نوع پروژه مصارف این بخش در میزان آب مصرفی ایستگاه لحاظ می گردد. همچنین به دلیل قطع احتمالی آب شهری و درجه حساسیت سیستم های تهویه مطبوع این مصارف در حجم مخزن ذخیره نیز لحاظ می.گردد 2 - 2 - 3 - مصارف آب آتش نشانی بسته به نوع و ظرفیت تجهیزات اطفای آبی ایستگاه، بایستی ذخیره آب آتش نشانی متناسب با71 دقیقه مصرف موجود .باشد 2 - 6 - تامین و توزیع آب مصرفی  فشار مورد نیاز مصرف کننده های بهداشتی و تأسیساتی ایستگاه در نقطه مصرف مطابق جدول(7 - 2) برابر8 پوند بر اینچ مربع می باشد. آب مصرفی ایستگاه با اخذ انشعاب از شبکه آب شهری و تعبیه مخزن آب و ایستگاه پمپاژ (در صورت عدم کفایت فشار شبکه آب شهری) تأمین می شود. مخازن آب (به جز مصارف بهداشتی و شرب) به صورت مشترک با مصارف آتش نشانی در نظر گرفته می شود. قسمت باالی مخزن جهت مصارف تأسیساتی و پایین آن برای آتش نشانی تعبیه می گردد. توزیع شبکه آب بهداشتی به صورتBy Pass به گونه ای صورت می گیرد که .در صورت بروز اشکال در ایستگاه پمپاژ با استفاده از فشار شبکه آب شهری، توزیع آب در ایستگاه صورت گیرد نصب سنسورهای کنترل سطح برروی مخزن جهت هشدار سطح باال و پایین مخزن .الزامیست 3 به صورت متوسط ضریب تقاضا برابر7/1 و ضریب ذخیره برابر2 می باشد، در صورت وجود کاربری های مشترک دیگر برای مصرف کننده ها در .ایستگاه بایستی ضرایب با استانداردهای موجود مشخص گردد -------- صفحهٔ بعد -------- 740 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  سایز انشعاب مورد نیاز پس از مشخص شدن میزان مصرف در نقشه های معماری و میزان مصرف هواسازهای ایستگاه محاسبه می.شود  تا حد ممکن بایستی از عبور لوله های آبرسانی از فضاهای تجهیزاتی به منظور جلوگیری از ایجاد صدمه یا بروز مشکل برای تجهیزات در صورت نشتی.آب اجتناب نمود 2 - 1 - انتخاب مصالح  لوله های شبکه آب رسانی برای تأمین آب آشامیدنی در پشت سقف کاذب و محل هایی که به صورت روکار می ب اشد ( از نوع فوالد گالوانیزه و در نقاطی که توکار هستند از جنس پنج الیهPEX-AL-PEX ) در نظر گرفته شود. با توجه به فشار های محاسبه شده بر ای این شبکه، لوله فوالدی گالوانیزه با وزن متوسط با اتصاالت دنده ای برای این شبکه مناسب می.باشد  پیشنهاد می گردد جهت عایق کاری حرارتی لوله های رفت و برگشت آب گرم، عایق پشم سنگ یا االستومری مرغوب با قابلیت جلوگیری از گسترش شعله و عدم انتشار دودهای سمی استفا.ده شود  جنس قطعات شیر( ها مطابق جدول2 - 31) می.باشد جدول2 - 31: جنس قطعات شیر ها نام قطعه شیر قطع و وصل شیر یک طرفه شیر پروانه ای بدنه چدن نشکن / برنجی چدن نشکن چدن نشکن محور شیر فوالد ضد زنگ فوالد ضد زنگ فوالد ضد زنگ مهره محور آلومینیوم– برنز - آلومینیوم– برنز نشیمنگاه فوالد ضد زنگ - تفلن دریچه - آلومینیوم– برنز فوالد ضد زنگ فنر - فوالد ضد زنگ -  شیرآالت قطع و وصل تا اندازه2/3 2 اینچ از نوع برنجی دنده ای و از7 اینچ باال تر از نوع چدنی فلنجی بوده و از نظر فشار پذیری در کالس لوله مربوطه.خواهند بود 2 - 4 - فهرست نیازمندی های آبرسانی و دفع فاضالب فضاهای ایستگاه شرح نیازمندی های آبرسانی و دفع فاضالب فضاهای داخلی ایستگاه در جدول(2 - 33 ) .درج گردیده است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- ناسیسات آبرسانی در ایستگاه‌های قطار شهری ۱۴۰۰/۰۷/۱۷ ۵ و جدول ۱۱-۲: شرح نیازمندی‌های آبرسانی و دفع فاضلاب فضاهای داخلی ایستگاه و ات ورس ی ,333333 سک مت سس 0 0 سروس ی ۲ برای هر توالت ۱ برای هر توالت 1 ی 0 0 اک نا اه هک سا ای سس ال موس ده سک سک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ حمع آوری و دفع فاضلاب و پساب در ایستگاه‌های قطار شهری -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- جمع آوری و دفع فاضالب و پساب در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 741 3 - 7 - ک لیات لوله کشی فاضالب شامل شاخه های ،افقی لوله های قائم و لوله های اصلی افقی و شبکه ونت فاضالب می.باشد شبکه فاضالب از محل تخلیه وسایل بهداشتی به شاخه های فرعی شروع شده و پس از اتصال انشعابات به ،یکدیگر لوله افقی اصلی را تشکیل می دهند، هر لوله افقی اصلی به طور جداگانه به لوله های قائم اصلی تخلیه می.گردد لوله هاى فاضالب باید براساس استانداردNPC و مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان محاسبه و اندازه گذارى .شوند در زیر به بیان برخى الزامات موجود در طرح شبکه جمع آورى فاضالب پرداخته می.شود  جریان فاضالب داخل لوله های شاخه ،افقی لوله های قائم و لوله های افقی اصلی باید با تأمین شیب های مناسب به طور ثقلی صورت .گیرد شیب لوله های افقی فاضالب باید به اندازه ای باشد که سرعت جریان فاضالب داخل لوله حداقل برابر3/1 متر بر ثانیه ،باشد تا شست و شوی لوله ها خود به خود تأمین شود و هیچ رسوبی در لوله باقی .نماند سرعت بیش از اندازه جریان فاضالب موجب خوردگی لوله ها و با ز شدن اتصاالت می شود لذا شیب لوله هاى فاضالب بین3 درصد تا7 درصد در نظر گرفته می.شود حداقل این شیب برای لوله های با قطر نامی متفاوت مطابق ( جدول7 - 3) و حداکثر آن 3 درصد می .باشد جدول7 - 3: حداقل شیب لوله های افقی فاضالب قطر نامی لوله ها حداقل شیب میلی متر اینچ درصد فوت/اینچ تا65 تا2/3 2 3/3 81 تا351 7 تا6 3 8/3 211 و بزرگتر 8 و بزرگتر 5/1 36 /3  شیب لوله های افقی باید تا حد امکان یکنواخت باشد. اگر تغییرات شیب الزم باشد باید در محل تغییر شیب .دریچه بازدید نصب شود  لوله کشی آب باران و شبکه جمع آوری فاضالب سبک و آب های نفوذی باید از لولهًکشی فاضالب بهداشتی کامال .جدا باشد  اتصال شاخه افقی به لوله قائم ،فاضالب چنانچه قطر نامی لوله افقی بیش از 65 میلیمتر ،باشد باید با زاویه حداکثر 35 درجه .باشد در قطرهای نامی کوچکتر از 65 میلیمتر زاویه اتصال ممکن است بزرگتر .باشد  شاخه افقی فاضالب یا لوله فاضالب اصلی تاحد امکان نباید تغییر امتداد داشته ،باشد در صورتی که ناچار به تغییر امتداد باشیم باید با اتصال 35 درجه یا کوچکتر .باشد قطر لوله اصلی فاضالب باید تا جایی که امکان ،دارد در تمام طول آن .ثابت بماند  از بکار بردن چهارراه در لوله های افقی و لوله.های قائم خودداری شود -------- صفحهٔ بعد -------- 774 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  .قطر لوله فاضالب باید تا جایی که امکان دارد در تمام طول آن ثابت بماند  .لوله قائم فاضالب باید تا جایی که ممکن است مستقیم نصب شود و از بکار بردن دو خم پرهیز شود  برای محاسبه قطر لوله های فاضالب در هر قسمت از خط ،لوله مجموع D.F.U ها نسبت به باالترین و آخرین واحد بهداشتی (از باالدست به آن نقطه) محاسبه و قطر لوله ها با توجه به این تعداد و شیب قسمت های ،مختلف با استفاده ( از جدول7 - 2) برآورد می.گردد  حداقل قطر لوله فاضالب 2 اینچ درنظر گرفته می.شود جهت محاسبه قطر لوله های قائم فاضالب از ( جدول7 - 7 ) استفاده می.گردد جدول7 - 2: اندازه گذاری لوله اصلی افقی و شاخه های فرعی آن قطر لوله )(اینچ حداکثر تعداد D.F.U که به هر قسمت از لوله اصلى افقى متصل مى شود به اضافه شاخه هایى که به طور مستقیم به این لوله وصل مى شوند شیب در هر فوت طول inch/ft (0.5 %) 16 / 1 inch/ft (1 %) 8/ 1 inch/ft (2 %) 4/ 1 inch/ft (4 %) 2/ 1 2 - - 23 26 7 - 76 32 51 3 - 381 236 251 5 - 791 381 535 6 - 311 831 3111 8 3311 3611 3921 2711 31 2511 2911 7511 3211 32 2911 3611 5611 6311  ترجیح دارد که لوله قائم که فاضالب طبقات را به لوله اصلی افقی می ریزد، با دو زانوی35 درجه دوردار با شعاع .بزرگ به لوله افقی متصل شود  در فاصله زانوی پایین لوله قائم فاضالب و تا31 برابر قطر لوله بعد از آن هیچ شاخه افقی نباید به لوله افقی اصلی فاضالب متصل ش.ود -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- جمع آوری و دفع فاضالب و پساب در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 777 جدول7 - 7: اندازه گذاری لوله های قائم فاضالب و هواکش قائم قطر لوله فاضالب بیشترین مقدارD.F.U برای لوله قائم حداکثر طول لوله هواکش بر حسب قطر لوله هواکشm ft انشعاب هر طبقه سه طبقه انشعاب بیش از سه طبقه انشعاب " 3/3 3 " 2/3 3 "2 " 2/3 2 " 7 " 3 " 5 " 6 " 8 " 31 " 32 " 2 6 31 23 23 7/3 5/ 73 3/ 33 325 3/ 78 - - - - - - - - " 2/3 2 37 23 32 - 71 2/9 311 5/ 71 711 5/ 93 - - - - - - - " 7 21 38 32 - 3/ 26 15 /8 93 8/ 23 222 8/ 63 653 211 - - - - - - " 3 91 231 511 - - 23 3/6 53 5/ 35 353 33 591 9/ 339 - - - - - " 5 211 531 3311 - - - 7/ 33 7/5 52 36 217 9/ 63 632 396 - - - - " 6 751 961 3911 - - - - 27 6/9 8/ 85 36 / 26 266 83 937 215 - - - " 8 611 2211 7611 - - - - - 6/ 27 2/3 32 22 383 3/ 53 331 233 - - " 31 3111 7811 5611 - - - - - - 5/ 23 3/8 69 23 235 83 851 256 - " 32 3511 6111 8311 - - - - - - - 3/ 29 15 /9 335 75 765 333 898 233  اندازه سیفون های لوله ای شکل که برای لوازم بهداشتی مختلف بکار می( رود از مقادیر جدول7 - 3 ) نباید کمتر .باشد جدول7 - 3: حداقل اندازه سیفون های لوله ای برای لوازم بهداشتی لوازم بهداشتی قطر نامی سیفون DN اینچ دستشویی 72 3/3 3 سینک عمومی 31 2/3 3 آب خوری 72 3/3 3  در طراحی شبکه ،فاضالب از افزایش طول مسیر لوله های افقی اجتناب می شود؛ زیرا با زیاد شدن طول افقی، احتمال گرفتگی لوله و اتصاالت فاضالب وجود دارد؛ همچنین با توجه به قطر زیاد لوله های فاضالب و شیب مورد نیاز ،آنها نظر به این که لوله کشی فاضالب ًمعموال در سقف کاذب اجرا می،شود ارتفاع سقف کاذب مورد نیاز زیاد می.شود  به منظور بازدید و رفع گرفتگی احتمالی لوله های فاضالب در نقاط زیر دریچه بازدید درنظر می:گیریم -------- صفحهٔ بعد -------- 772 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه - در باالترین نقطه هر شاخه انشعاب افقی - در محل تغییر امتداد لوله های افقی ،فاضالب در صورتی که زاویه تغییر جهت لوله بیش از35 درجه .باشد - در پایین ترین قسمت لوله قائم ،فاضالب قبل از زانویی پایین .لوله - در نقاطی روی لوله قائم فاضالب که برای آزمایش آن با آب دریچه دسترسی الزم .است - روی لوله اصلی افقی ،فاضالب حداکثر به فاصله 71 متر از .یکدیگر  اندازه دریچه ،بازدید روی لوله کشی فاضالب تا قطر نامی 311 ( میلیمتر3 ،)اینچ برابر با قطر نامی لوله و در قطرهای بیش از311 ،میلیمتر باید311 میلیمتر در نظر گرفته .شود در لوله افقی با قطر نامی بیش از 211 میلیمتر (8 )اینچ برای بازدید دریچه آدم رو نصب می.شود این دریچه باید در جایی و به ترتیبی نصب شود که دسترسی به آن آسان بوده و به سهولت بتوان از آن نقطه با فرستادن ،فنر یا ابزار ،دیگر گرفتگی لوله را برطرف .کرد دریچه های بازدید باید با واشر مناسب و پیچ و مهره ًکامال آب بند و گازبند شود تا فاضالب و گازهای داخل لوله به فضاهای ساختمان نفوذ .نکند دهانه این دریچه باید در خالف جهت جریان فاضالب یا عمود بر آن .باشد  لوله.ها باید به موازات سطوح دیوارها و کف ساختمان اجرا شوند 3 - 2 - شبکه هواکش فاضالب  این شبکه جهت تخلیه هوا برای جریان یافتن گاز و بوی شبکه فاضالب و چاه به خارج از ،ساختمان هواگیری برای جلوگیری از تخلیه سیفون بر اثر مکش شبکه و هوابری جهت ایجاد تعادل فشار هوا برای جلوگیری از فشار ،معکوس طراحی می.شود برخی الزامات که در طراحی شبکه تهویه باید در نظر گرفته ،شود به شرح زیر می:باشد  انتهای لوله هواکش باید در محلی قرار گیرد که گازهای خروجی از دهانه آن به داخل فضاهای ساختمان نفوذ پیدا .نکند  فاصله افقی انتهای لوله هواکش از هر ،در پنجره بازشو یا دهانه ورود برای سیستم تعویض هوای ساختمان باید حداقل 7 متر باشد مگر آن که انتهای لوله هواکش حداقل 61 سانتی متر باالتر از آن نقاط قرار .بگیرد  شاخه افقی هر لوله هواکش باید به سمت نقطه اتصال آن به شاخه افقی فاضالب شیب داشته ،باشد به طوری که بخار آب تقطیر شده در داخل لوله هواکش بتواند به آسانی به لوله فاضالب تخلیه .شود  اتصال لوله هواکش خشک به شاخه افقی فاضالب باید در قسمت باالی ،آن باالتر از محور لوله افقی باشد و زاویه این اتصال نباید از 35 درجه (نسبت به سطح )افق کمتر .باشد  محاسبه قطر لوله های قائم هواکش در هر نقطه براساس ( جدول7 - 5) و کل D.F.U شاخه فاضالب زیرمجموعه آن که هوای تهویه خود را به آن منتقل می،نماید صورت می.پذیرد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- جمع آوری و دفع فاضالب و پساب در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 773 جدول7 - 5: اندازه گذاری لوله)های فرعی هواکش (قائم فرعی یا افقی قطر لوله فاضالب قطر لوله هواکش طول هواکش کمتر از27 متر طول هواکش بیشتر از27 متر " 2 " 3/3 3 " 2/3 3 " 2/3 2 " 3/3 3 " 2/3 3 " 7 " 2/3 3 " 2 " 3 " 2 " 2/3 2 " 5 " 2/3 2 " 7 " 6 " 7 " 3 " 8 " 3 " 5 " 31 " 5 " 5 3 - 3 - انواع و مقدار فاضالب  به طور کلی انواع فاضالب و پساب به شرح زیر می:باشد - فاضالب سرویس های بهداشتی، آبدارخانه و آب سردکن ها - پساب حاصل از نفوذ آب به داخل ایستگاه و تونل ها - پساب ناشی از شست و شوی ادواری قسمت های مختلف - پساب ناشی از آتش نشانی - پساب حاصل از آب باران نفوذی در ایستگاه - پساب حاصل از دستگاه)های تأسیساتی (چنانچه از نوع تبخیری باشند  فاضالب سرویس های بهداشتی از جنس فاضالب سنگین و سایر موارد فاضالب سبک می .باشند  مقدار فاضالب حاصل از سرویس های بهداش تی با توجه به طرح های معماری و واحدهای بهداشتی موجود در طرح محاسبه می شود. به طور تقریبی مقدار این فاضالب در حدود81 تا85 درصد آب مصرفی تخمین زده می.شود  مقدار نشتاب نفوذی به سازه ایستگاه و تونل در ایستگاه های زیر زمینی بستگی به عوامل زیادی همچون سطح ه آب ای زیرزمینی، کیفیت اجرای دیوار و سقف و تعداد درزهای انبساط دارد. به همین دلیل در صورت عایق کاری مناسب در سطح بیرونی، هم چنین در دراز مدت به دلیل رسوب امالح و مواد معلق در خلل و فرج مسیر نفوذ آب، از حجم این نشتاب کاسته می شود. تخمین دقیقی از میزان این نشتاب وجود ندارد، به صورت تجربی این مقدار برای تونل هایی که در سفره های آب زیرزمینی قرار دارند3 لیتر در ثانیه به ازای هر کیلومتر طول تونل و برای تونل هایی که باالی سفره های آب زیر زمینی قرار دارند3 لیتر در ثانیه به ازای هر کیلومتر طول تونل، در نظر گرفته می شو .د  با توجه به این که شست وشوی ایستگاه معموالً در ساعاتی انجام می شود که از ایستگاه بهره برداری نمی ش ،ود فاضالب ناشی از آن بار اضافه ای بر سیستم فاضالب وارد نمی.کند -------- صفحهٔ بعد -------- 770 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه  عمده حجم فاضالب که طراحی سیستم جمع آوری و دفع فاضالب باید بر مبنای آن صورت گیرد مربوط به آتش نشانی است. چنانچه عملیات اطفاء به مدت71 دقیقه ادامه پیدا کند حجم پساب حاصل از کارکرد جعبه های آتش نشانی حدود61 مترمکعب است. با توجه به قدرت حریق در ایستگاه و تونل، در هر آتش سوزی بخشی از آب مصرفی جهت اطفاء تبخیر شده و با در نظر گرفتن حدود51 درصد حجم پساب بر ظرفیت حوضچه و پمپ های مربوط به آن، مابقی پساب اطفاء که روی ریل ها می ریزد با شیب طبیعی خط به ایستگاه های پائین دست رفت ه و توسط کانال های پیش بینی شده در دو طرف و ما بین ریل ها و از طریق منهول های زیر سکو به حوضچه ی این ایستگاه ها ریخته و تخلیه می.شود  مقدار آب باران نفوذی در ایستگاه، با در دست داشتن مساحت سطوح باران گیر (سطوح مربوط به سقف، راه پله ،ها آسانسور و کانال های تهویه می باشد)، هم چنین حداکثر شدت بارندگی در رگبار اولیه که از آمار سازمان هواشناسی استخراج می شود، محاسبه می شود. این پساب در م ورد ایستگاه های غیر هم سطح با در نظر گرفتن تمهیداتی چون، شیب دادن ورودی ها به طرف بیرون ایستگاه و باالتر گرفتن سطح ورودی به گالری پله های دسترسی، ب ه میزان چشمگیری کاهش می یابد. اگر طرح معماری ایستگاه به گونه ای باشد که امکان دفع آب باران به کانال ه ای جمع آ وری آب های سطحی در شهر وجود نداشته باشد (مانند گودال باغچه ها) می بایست تمهیدات الزم در داخل .ایستگاه در نظر گرفته شود 3 - 3 - 7 - شبکه جمع آوری فاضالب سنگین  در شبکه فاضالب، معموالً سرویس های بهداشتی کنار هم را یک منطقه در نظر گرفته و برای آن یک شبکه مجزا طراحی می کنند و از طراحی طول زیاد مسیر لوله های افقی اجتناب می شود. زیرا در طول افقی زیاد، هم احتمال گرفتگی لوله و اتصاالت فاضالب وجود دارد، هم با توجه به قطر زیاد لوله های فاضالب و شیب مورد نیاز آن ،ها نظر به این که لوله کشی فاضالب معموالً در سقف کاذب اجرا می ش ود، ارتفاع سقف کاذب مورد نیاز زیاد می شود.  جانمایی پست تخلیه فاضالب در ایستگاه (در صورت وجود) می بایست به گونه ای باشد که کمترین فاصله افق ی را با سرویس.های بهداشتی داشته باشد  بر طبق بند6 - 6 - 5 نشریه733 سازمان مدیریت و برنامه ریزی با عنوان راهنمای طراحی تل مبه خانه ،های فاضالب تجهیزات برقی داخل چاهک های تر باید از نوع ضد انفجار باشد، بنابراین اگر موتورهای برقی در محیط باز با چاهک تر باشد باید از نوع ضد انفجار انتخاب شود. در این مورد موتور تلمبه های مستغرق نیز باید از نوع ضد انفجار باشد زیرا همیشه موتور الکتر یکی در زیر سطح مایع قرار ندارد ، همچنین بایستی اگزاست فن و سایر تجهیزات برقی از قبیل کلید و پریز در معرض گازهای متساعد شده از حوضچه فاضالب سنگین نیز از نوع ضد .انفجار انتخاب گردد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- جمع آوری و دفع فاضالب و پساب در ا یستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 772 3 - 3 - 2 - شبکه جمع آوری فاضالب سبک  جریان آب در لوله های جمع آوری فاضالب سبک به صورت ثقلی صورت می گیرد. حداقل شیب در لوله های افقی یک درصد می باشد و تا چهار درصد شیب برای آن مجاز است. بهتر است شبکه طوری طراحی شود که در داخل ساختمان لوله افقی حداقل باشد و تنها در پایین .ترین تراز برای هدایت به سیستم دفع، لوله افقی طراحی شود  در ایستگاه هایی که امکان انتقال آب باران به بیرون از ایستگاه وجود ندارد با تعبیه حوضچه ای مستقل آب باران نفوذی به ایستگاه جمع آوری شده و به بیرون منتقل می گردد. این پساب را می توان برای مصارف آبیاری محوطه .استفاده نمود 3 - 3 - 3 - جمع آوری و دفع فاضالب  آب های نفوذی به سازه تونل از طریق کانال پیش بینی شده در کف تونل با شیب مسیر به حوضچه فاضالب ایستگاه پایین دست هدایت می.شود در صورت وجود خط القعر در تونل جهت دفع این نشتاب از پمپاژ استفاده می شود که با شناسایی آنها و طراحی سیستم مناسب جهت دفع فاضالب در آنها بسته به موقعیت و شرایط طرح بایس ت ی .کار طراحی تکمیل گردد  در عمیق ترین قسمت هر ایستگاه غیر هم ،سطح پست تخلیه فاضالب تعبیه می شود که دارای دو حوضچه براى جمع آوری فاضالب سبک و سنگین می باشد (امکان یکی شدن این حوضچه ها در صورت اخذ مجوز از اداره فاضالب جهت تخلیه حجم پساب آتش.)نشانی وجود دارد فاضالب هر حوضچه توسط دو پمپ ،مناسب به سطح زمین منتقل می.شود پمپ ها باید دارای کنترل کننده سطح و همچنین زنگ هشدار خطر .باشند یکی از پمپ ها جهت کارکرد در شرایط عادی و دیگری رزرو می باشد (در شرایط اضطراری امکان کارکرد همزمان هر دو پمپ در وجود دارد لذا می.)بایست تمهیدات الکتریکی الزم در نظر گرفته شود 3 - 0 - بررسی مصالح و مشخصات فنی اجزای سیستم فاضالب  پیشنهاد می گردد لوله های دفع فاضالب از یکی از جنس های پلی پروپیلن با اتصاالت پوش فیت (با قابلیت عدم انتشار شعله) با عالمتBD )(برای نصب در طبقات یا به صورت مدفون و یا چدنی با اتصاالت سرکاسه دار در .نظر گرفته شود  لوله های هواکش از جنس فوالد گالوانیزه با اتصاالت دنده ای برای شبکه فاضالبی از جنس چدن یا پلی پرو پلین می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- در ایستگاه‌های قطار شهری -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- سیستم اطفای حریق در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 771 0 - 7 - کلیات هدف از طراحی سیستم آتش نشانی، بررسی سیستم های آتش نشانی مناسب و پیش بینی تأسیسات و تهمیدات الزم به منظور جلوگیری از گسترش آتش و خاموش کردن آن است. در طراحی فرض براین است که سازمان آتش نشانی شهری و تأسیسات شهری الزم برای خاموش کردن آتش وجود دارد (تأمین آب و هیدرانت های سطحی) ولی تا قبل از رسیدن پرسنل سازمان آتش نشانی الزم است تمهیداتی اندیشیده شود تا افراد و پرسنل مستقر در ایستگاه بتوانند مقدمتاً برای .جلوگیری از گسترش آتش وارد عمل شوند تعیین سیستم های مختلف اطفاء حریق باتوجه به نوع ساختمان و کاربری آن امکان پذیر است. براساس استاندارد انجمن ملی حفاظت از آتش سوزی آ مریکا(NFPA) ایستگاه مترو در دسته کارب ری کم ( مخاطرهLight Hazard) قرار دارد و آتش های احتمالی به طور عمده در کالس A (مواد قابل احتراق مثل چوب، کاغذ و پالستیک) یا کالسC (دستگاه ها و سیستم.های الکتریکی و الکترونیکی) قرار دارند 0 - 2 - استانداردهای طراحی طراحی سیستم های آتش نشانی در کنار ضابطه پیش رو براساس این استاندارد ها و اصول کلی صورت می:گیرد  NFPA 10, “Standard for Portable Fire Extinguishers”  NFPA 12, “Standard on Carbon Dioxide Extinguishing Systems”  NFPA 13, “Standards for the Installation of Sprinkler Systems”  NFPA 14, “Standards for the Installation of Standpipe, Private Hydrant, and Hose Systems”  NFPA 72, “National Fire Alarm Code”  NFPA 80, “Standard for Fire Doors and Other Opening Protectives”  NFPA 101, “Life Safety Code”  NFPA 130 (Ed. 2017), “Standard for Fixed Guideway Transit and Passenger Rail Systems”  NFPA 251, “Standard Methods of Tests of Fire Endurance of Building Construction and Materials”  NFPA 1963, “Standard for Fire Hose Connections”  NFPA 2001, “Standard on Clean Agent Fire Extinguishing Systems”  ISO 14520, “Gaseous fire-extinguishing Systems-Physical properties and system design”  استانداردهای ملی و سازمان آتش:نشانی شامل - ISIRI14119 - )ضوابط سازمان آتش نشانی شهری در موقعیت احداث ایستگاه قطارشهری (در صورت وجود - استاندارد شماره7 - 23397 سازمان ملی استاندارد ایران: ایمنی سیستم های حمل و نقل درون شهری - ضوابط تهیه شده توسط شرکت ها و یا سازمان های قطار شهری در موقعیت احداث ایستگاه قطارشهری (در )صورت وجود -------- صفحهٔ بعد -------- 724 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 0 - 3 - استانداردهای تجهیزات انتخاب تجهیزات مورد استفاده در سیستم های آتش نشانی مترو باید مطابق با آخرین ویرایش استانداردهای زیر انجام .گیرد این استانداردها شامل معرفی روش تست، مشخصات عملکرد و انتخاب صحیح تجهیزات تهویه می:باشد  ISO (International Standard Organization)  NFPA (National Fire Protection Association)  ASTM (American Society for Testing and Materials)  ANSI (American National Standards Institute)  ASME (American Society of Mechanical Engineers) 0 - 0 - کلیات طرح در یک تقسیم بندی کلی، فضاهای موردنظر در طراحی از منظر آتش نشانی شامل فضاهای عمومی و اداری، فضاهای تجهیزاتی و فضاهای فنی می:باشد  فضاهای عمومی و اداری (سکوها، سالن فروش بلیط، راهروهای ارتباطی، آبدارخانه، اتاق کمک ،های اولیه، نمازخانه اتاق استراحت، اتاق جمع آوری زباله و...) در کالسA آتش سوزی قرار گرفته و خاموش کننده مناسب برای این فضاها، آب و کپسول های پودری می.باشد  فضاهای تجهیزاتی (اتاقLPS ، اتاقRS ، اتاقRIC، اتاق های باتری، اتاق برق فرعی) در کالسC آتش سوزی قرار می گیرد. با توجه به حساسیت این اتاق ها و همچنین عدم حضور پرسنل، پیشنهاد می شود از گازهایCO2 برای اطفاء حریق اتوماتیک گازی استفاده شود، انتخاب و یا بیان الزامات طراحی این سیستم در محدوده شر ح ضاب طه پیش رو نمی.باشد  فضاهای فنی (اتاق سیگنالینگ، اتاق مخابرات، اتاق کنترل محلی وUPS، اتاق رئیس ایستگاه و اتاق های رک و سرور) نیز در کالسC قرار دارند، ولی با توجه به حساسیت آنها و همچنین حضور پرسنل، پیشنهاد می شود از گازهای غیرهالونی دیگر نظیرFM200 ی ا ترکیبات آرگونIG55 یاIG100 .برای اطفاء حریق استفاده گردد انتخاب و یا بیان الزامات طراحی این سیستم در محدوده شرح ضابطه پیش رو نمی.باشد 0 - 2 - سیستم اطفاء حریق توسط آب 0 - 2 - 7 - جعبه های آتش)نشانی (لوله قائم و شلنگ  برای کلیه فضاهای عمومی و اداری ایستگاه های مترو شامل س کو، سالن فروش بلیط، راهروهای ارتباطی، فضاهای تجاری و اداری، سیستم لوله های قائم تر کالسIII (اتصال2/3 3 اینچ به همراه شلنگ25 متری و اتصال2/3 2 اینچ با کوپلینگ) مناسب ترین سیستم می باشد. در طراحی این جعبه ها چنانچه مانع منطقه بندی حریق و جود -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- سیستم اطفای حریق در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 727 نداشته باشد حداکثر برای هر338 مترمربع یک جعبه آتش نشانی منظور می شود. برای فضای سکو با توجه به شیلنگ های25 متری، در فواصل هر51 متر بر روی هر سکو جعبه آتش نشانی مورد نیاز می ،باشد. در تراز سکو جهت دید بهتر و جلوگیری از ایجاد نقطه کور در اتصال تونل و ایستگاه در دو ان تهای هر سکو تعبیه جعبه آ تش .نشانی جانمایی شود  هر لوله قائم آتش نشانی کالسIII باید برای دبی251 گالن در دقیقه طراحی شود. محدوده قابل قبول فشار آب در خروجی هر شیر بین5/3 بار تا9/6 بار می( باشدNFPA 14 ) که طراحی باید براساس میزان حداکثر انجام گیرد. از آن جایی که فشار آب شهر در هر حال کمتر از محدوده عنوان شده می باشد، پیش بینی مخزن ذخیره آب به همراه سیستم فشار ساز الزامی می نماید. همچنین به منظور رعایت استانداردNFPA130 الزم است اتصال دو قلوی آتش نشانی نیز در سطح خیابان پیش بینی شود، از این طریق در71 دقیقه اول آتش سوزی امکان اطفاء توسط مخزن و پمپ فراهم بوده و پس از رسیدن پرسنل آتش نشانی از طریق اتصال دو قلوی آتش نشانی عمل یات اطفاء تکمیل می گردد. استاندارد مربوط به طراحی این بخشNFPA14 و استاندارد مربوط به نوع اتصاالت و شلنگNFPA1963 می.باشد  به منظور اطفاء حریق در تونل، لوله های قائم کالسI پیش بینی می شود. قطر لوله اصلی6 اینچ می باشدکه از شفت نیم تونلی (در صورت وجود) وارد شده و مطابق با شیب طبیعی تونل، نیم تونل سمت راست یا چپ را پوشش می دهد. در فواصل حدود51 متر یک لوله قائم3 اینچ با دو اتصال2/3 2 اینچ پیش بینی می.گردد  در صورتیکه سیستم اطفاء حریق تونل از نوع خشک طراحی گردد، به دلیل اهمیت اطفاء حریق در دقایق اولیه آتش سوزی و تأخیرات معمول در رسیدن پرسنل آتش نشانی، سیستم خشک تونل به سیستم تر ایستگاه که دارای مخزن ذخیره و پمپ می باشد از طریق یک شیرDELUGE متصل می گردد. به این ترتیب با اعالم حریق در تونل، این شیرDELUGE از طریق سیگنال ارسال شده به شیر، لوله خشک تونل برای استفاده پرسنل آموزش یافته مستقر در ایستگاه آماده بهره برداری می.باشد  سیستم اطفاء حریق آبی ایستگاه و تونل باید به شیر هواگیری اتوماتیک مجهز .باشد  در شکل3 - 3 به طور نمونه شماتیک طرح اطفای آبی نیم تونل.های ایستگاه درج گردیده است -------- صفحهٔ بعد -------- 722 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه شکل3 - 3: شماتیک شبکه آتش نشانی نیم تونل های ایستگاه 0 - 6 - سیستم اطفاء حریق با کپسول های دستی  کپسول های دستی یا چرخ دار اطفاء حریق به عنوان اولین تجهیزات دفاعی در مقابله با آتش سوزی های موضعی به کار می روند. مطابق با توصیه استانداردهای مرتبط این کپسول ها باید در هر محدوده تحت حفاظت، حتی در نقاطی که دارای سیستم اطفاء حریق ثابت می.باشند نیز به کار رود  در ایستگاه های مترو، فضاهای زیر توسط کپسول های قابل حمل گازCO2 و پودر خشک مجهز می:شوند - در کنار تمام جعبه های آتش نشانی - اتاقRS - اتاقRIC - پست تخلیه فاضالب - اتاقTPS و تهویه آن - اتاقLPS - اتاق هواساز چهارم - اتاق هواسازهای ایستگاه و تونل - ،اتاق فنی (اتاق سیگنالینگ و مخابرات)، کنترل محلیUPS ، - اتاق تابلوهای توزیع برق - اتاق جمع آوری زباله -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- سیستم اطفای حریق در ایستگاه های قطار شهری 71 / 41 / 7044 723 برای استفاده از این سیستم، رعایت استانداردهای مندرج درNFPA10 الزامی.است 0 - 1 - روش های محاسباتی سیستم های آتش نشانی برای تأمین دبی و فشار مورد نیاز آب آتش نشانی از مخزن ذخیره به همراه پمپ های آتش نشانی استفاده می گردد. ب ا توجه به الزامات ط راحی سیستم لوله های قائم کالسIII، میزان آب مورد نیاز آتش نشانی با فرض استفاده همزمان از دو شیر در حدود511 گالن در دقیقه می باشد. دبی پمپ جوکی حدود5 درصد دبی پمپ اصلی (و در صورت وجود اسپرینکلر در ایستگاه، با ظرفیتی کمتر از دبی اسپرینکلرها) انتخاب می گردد که این مقدار حداکثر25 گالن در دقیقه می باشد. در محاسبه هد پمپ ها باید توجه داشت که فشار خروجی هر شیر در جعبه آتش نشانی، طبقNFPA 14 باید9/6 بار (برای کالسIII) باشد. در محاسبه افت مسیر، با داشتن دبی آب آتش نشانی و قطر لوله ها، سرعت آب در لوله بدست آمده و از روی این سرعت ضریب افت لوله محاسبه شده که با در نظر گرفتن اختالف ارتفاع و طوالنی ترین مسیر از اتاق منبع آب تا جعبه آتش نشانی، افت کل مسیر محاسبه می گردد. در صورت زیرزمینی بودن ایستگاه ها، معموال عمق ایستگاه ها اف ت فشار مسیر را جبران می کند و هد پمپ تنه ا جهت تأمین فشار مورد نیاز در شیر های آتش نشانی بوده که این مقدار حدود31 متر آب می باشد که البته بایستی در محاسبه هد مورد نیاز پمپ ها، افت فشار مسیر، شیرآالت و اختالف ارتفاع احتمالی نیم تونل ها لحاظ گردد. با توجه به سطح فشار پمپ های آتش ،نشانی ممکن است اس تفاده از خروجی های" 2/ 33 مربوط به کالسII آتشنشانی در جعبه ها میسر نباشد، جهت کاهش فشار در شیلنگ قرقره ها در صورت لزوم باید تمهیداتی نظیر استفاده از شیرهای فشار شکن یا استفاده از دو شبکه مجزا برای کالسI وII .در نظر گرفته شود دبی و هد پمپ های آتش نشانی می بایست براساس نقشه های معماری و مسیر پمپخانه تا مصرف کننده ها در ایستگ اه و نیم تونل محاسبه شده و ظرفیت پمپ های آتش.نشانی بر این اساس نهایی گردد 0 - 4 - برق اضطراری پمپ آتش نشانی جهت تامین برق اضطراری پمپ آتشنشانی استفاده از برق دوLPS هرکدام برای هر یک از پمپ ها الزامی می باشد و با توجه به اینکه شبکه برق اصلی مترو دارای نوسانات بسیار کمی می باشد و طبق استانداردNFPA20 در صورتی که میزان قطعی برق در سال قبل از بهره برداری پروژه کمتر از31 ساعت باشد برق شبکه قابل اعتماد بوده و می توان به شرط انشعاب برق پمپ ها از هر د وLPS ایستگاه جهت کاهش خطرات دیزل پمپ و مخزن گازئیل را با پمپ الکتریکی رزرو جایگزین نمود، در این صورت از دو پمپ اصلی با ظرفیت هر کدام311 % و یک پمپ جوکی استفاده خواهد شد. در خصوص الزام استفاده از دیزل پمپ ضوابط سازمان آتش نشانی محل پروژه در اولویت می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- 720 71 / 41 / 7044 ضوابط طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه 0 - 1 - حجم مخزن ذخیره با توجه به اینکه میزان تأمین آب مورد نیاز آتش نشانی برای71 دقیقه استفاده در نظر گرفته می شود، میزان حجم مخزن مورد نیاز برای تأمین آب آتش نشانی حداقل61 مترمکعب می باشد. البته با توجه به خشک بودن لوله اطفا حریق تونل، حجم آب مورد نیاز برای پ ر کردن لوله خشک تونل نیز می.بایست محاسبه و به این حجم اضافه گردد مطابق الزامات بند36 - 7 - 6 مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان، بایستی این مخزن به صورت دوقلو در نظر گرفته شده تا در زمان عملیات تعمیر و نگهداری یکی از مخازن نیز، عملکرد سیستم آتش.نشانی مختل نشود 0 - 74 - مشخصات فنی اجزای سیستم آتش نشانی  جعبه آتش نشانی به ابعاد تقریبی21 × 331 × 311 سانتیمتر مجهز به شیر کوپلینگی، نازل، شلنگ25 متری، قرقره دوار، قفل ایمنی، جای مخصوص کلید روی در و همچنین تعبیه کپسول های اطفا حریق می.باشد  کپسول آتش نشانی پودر خشک و پودرCO2 مطاب ق با مباحثNFPA 10 انتخاب می.گردند  پمپ آتش نشانی طبق استانداردNFPA 20 انتخاب می شود و هد پمپ در هنگام خاموش کردن دستگاه نباید از % 331 .هد کل بیشتر شود  شیر ها باید مطابق با استانداردNFPA 14 .باشند 0 - 77 - بررسی مصالح سیستم آتش نشانی  لوله های آتش نشانی مطابق با استانداردASTM A53 از نوع فوالدی سیاه بدون درزSCH40 با اتصاالت جوشی می باشد. فیتینگ ها و فلنج ها مطابق باANSI B16.25 ، ASTM A234 ، ANSI B16.5 ، ANSI B16.11 وANSI B16.9 می.باشند  شلنگ آتش نشانی از جنس نخ پرلون و مطابق با مباحث مر بوط بهNFPA 14 تو الستیکی می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- نام فضا غذاخوری کمک‌های اولیه اتاق پلیس اتاق تعمیرات برقی و اتاق ار تباطات و0 11۱1111۱11 1ر 8 [و8(1 ۱۹۹۵ 0 512۵1۳6 اتاق کنترل محلی و نطقه‌ای پنل کنترل منطقه‌ای ۱۳۷ نی ناشی از گردد) 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۸ اتاق اینورتر اتاق کابل ارتباطات و (۷7] ,۱/1۷) باتری) اتاق زباله انبار تجهیزات ر شهری و حومه نی ناشی از ۱ (بسته به گردد) ی -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ها 71 / 41 / 7044 721 نام فضا حداقل دما(°C) حداکثر دما(°C) حداقل تعویض هوا(ACH) هوای تازه برای هر نفر(L/S) تعداد نفرات نرخ حداقل فیلتراسیونMERV فشار اتاق(Pa) رطوبت اتاق(RH%) زمستان / تابستان مالحظات بار حرارتی ناشی از روشنایی (بسته به نوع چراغ ها بایستی )تدقیق گردد 2 W/m 2 Sta/hr.H آبدارخانه 22 23 3 1 > 21 5/6 اتاق اطفاء با گاز 9 31 3 1 > 31 2/7 منبع آب 9 3 ◊ حداقل یا حداکثر دما براساس دمای بیرون تعیین می.شود :یادداشت  عالوه بر بارهای فوق، بار ناشی از تجهیزات در اتاق هایی مانند اتاق ،های برقLPS، اتاق های فنی (سیگنالینگ و مخابرات و...) باید در محاسبات لحاظ گردد. در هر پروژه با توجه به تجهیز انتخاب شده این اعداد متفاوت می با .شد با استناد به تجربیات و مطالعات و اینکه اغلب ،در مرحله شروع طراحی مشخصات فنی تجهیزات مشخص نیست براساس تجربیات مشابه به طور تقریبی این اعداد می:تواند تا اعالم اعداد دقیق مورد استفاده قرار گیرد - بار حرارتی تجهیزات رکتیفایر در حدود81 کیلو وات - بار حرارتی ناشی از تجهیزات در اتاق سیگنالینگ و مخابرات در حد ود36 کیلووات - بار حرارتی ناشی از تجهیزات درLPS ها در حدود71 کیلووات. در صورت استفاده از هوای سکو برای زدودن حرارت ناشی از کارکرد تجهیزات درLPSها این بار می تواند در بار حرارتی تهویه فضاهای عمومی لحاظ .گردد - بار حرارتی اتاق رئیس، با توجه به تجهیزاتی مانند ،رایانه و وسایل کنترلی ایستگاه2 W/m 31 تخمین زده می.شود - بار حرارتی ناشی از رایانه ها در فضاهای اداری2 W/ft 8/2 تخمین زده می.شود - بار حرارتی ناشی از هر نفرBtu/hr 251 (محسوس) وBtu/hr 211 (نهان) می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- 734 71 / 41 / 7044ضواب طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه های قطار شهری و حومه پیوست2 : الگوی ضوابط طراحی تهویه و تهویه مطبوع به تفکیک کاربری فضاها یادداشت: اطالعات موجود در جداول باید توسط طراح ایستگاه تکمیل و به همراه گزارش انتخاب سیستم ها برای هر ایس تگاه ارائه شود. نمونه ای از این جدول جهت راهنمایی برای استفاده از آن در گزارش.ها در این پیوست آورده شده است کاربری اتاق دستشویی کارکنان نوع تجهیز یونیت مرکزی/ محلی :موقعیت قرارگیری داخل اتاق / در اتاق تجهیزات مکانیکی مجاور اتاق / متحرک :نوع فن کانالی / سانتریفیوژ / محوری / با محرکت تسمه ای با رانه مستقیم :سرعت )تک سرعته / دو سرعته / موارد دیگر (توضیح :افزونگی / دارد / ندارد%( چند درصد311 - 35 ) :بازیابی گرما دارد / ندارد / در صورت استفاده از سوخت برای گرمایش دارد :خروجی هوای تخلیه بیرون از ایستگاه / ایستگاه/ تونل :دریافت هوای تازه از بیرون از ایستگاه / ایستگاه بهبود هوای تامین شده (عملیات انجام :)شده بر هوای تامین شده گرمایش / سرمایش / معتدل / فیلتر :فیلتراسیون نیاز ندارد / پلنوم هوای ورودی به اتاق / فیلتر هوای تامین شده :سرمایش ندارد / تبرید انبساط مستقیم / هیت پمپ / (روش)های دیگر :چیدمان ...اسپیلیت/ اواپراتور دیوار نصب / هیت پمپ / فن کویل زمینی و :گرمایش اتاق ال)کتریکی / آببی / پمپ حرارتی / گاز / (انواع دیگر :)تیپ (گونه کانال های فن دار / گرم کن های کانالی / صفحه)های تابشی و (انواع دیگر :گرمایش پشتیبان نیاز ندارد / استفاده از دمنده)های گرمایی (انواع دیگر رطوبت:زنی نیاز ندارد / رطوبت زن دیواری / در مسیر...کانال و :توزیع هوا الزم ندارد / کانال کشی / بدون کانال :هوای تامین شده / ورودی )الزم ندارد / از باالی اتاق / از پایین اتاق / موارد دیگر (توضیح :هوای برگشت / تخلیه الزم ندارد / هوای برگشت از باال / هوای برگشت از پایین / موارد دیگر واحد اختالط هوا: / نداردVAV / / مسیر جایگزینbypass / موارد دیگر :کنترل اتاق دمای اتاق / هوای برگشت / جداول زمانی / موارد دیگر :گونه محلی / سیستم اتوماتیک ساختمان / موارد دیگر :خاموش کردن ندارد / در مواقع حریق / دود / موارد دیگر :الزامات ویژه ندارد / میزان آالینده ها / درجه بندی خطر / موارد دیگر مشخصات کلی الکتریکی شامل بار مصرفی، سطح ولتاژ، تعداد فاز -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست‌ها ۳( ۱۳۱ پیوست ۳ دباگرام سیستم اطفای حربق آبی نمونه یک ابستگاه یادداشت: بایستی به اقتضای هندسه و فضاهای ایستگاه تدقیق گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- خواننده گرامی امور نظام فنی و اجرایی سـازمان برنامه و بودجه کشـور، با گذشـت بیش از پ نجاه سـال فعالیت تحقیقاتی و مطالعاتی ،خود افزون بر ه ش تصد عنوان نشریه تخصصی- ،فنی در قالب آیین،نامه ،ضابطه ،معیار دستورال،عمل مشخصات فنی عمومی و مقاله، به صورت تالیف و ،ترجمه تهیه و ابالغ کرده است. ضابطه حاضر در راستای م وارد یاد شده تهیه ،شده تا در راه نیل به تو سعه و گ سترش علوم در ک شور و بهبود فعالیت های عمرانی به کار رده ب شود. فهرست نشریات منتشر شده در سال های اخیر در سایت اینترنتی قابل دستیابی می.باشد -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- 2 0۳ ۳۵۵۱۱۲ 151۱2016 ]50066۲ فعد ۲۵۵ ٩۱۳111211005 7 لو 11۳۳۶۵ 0۶ وعزکع(] 5 211۷۲2۷ :۱۷۵/۰ 5 ا[وعبو ۱10۳2۵ چگ لومزر) ما ۱ ۲۷0.84۵4-3 1251۳:۵۱۱۱ 1 6 6 ل20 [ 16031۵ اه بانام12 ۸15 16۷۵100۲۵۲۱ 6 لع30 [۵ع1 1201 0 160216۱ 5 200 0۸۹۷/1۵0۹ ,۸|]۵[۲5 وا نم 2021 -------- صفحهٔ بعد -------- این ضابطه بـا عنوان جلـد ســـوم« ضـــوابط طراحی ایســـتگاه های قطار شـــهری و حومه » مالک طراحی تاسیسات عمومی ایستگاه ها در خطوط قطار شهری و حومه ای کشور است.