3084

ﭘﻴﺶ ﻧﻮﻳﺲ راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 441 - اﻟﻒ ﻓﺮوردﻳﻦ ﻣﺎه 1395 ﭘﻴﺶ ﻧﻮﻳﺲ راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 441 - اﻟﻒ ﻓﺮوردﻳﻦ ﻣﺎه 1395 ﺑﺴﻤﻪ ﺗﻌﺎﻟﻲ ﭘﻴﺸﮕﻔﺘﺎر اﻣﺮوزه ﻧﻘﺶ و اﻫﻤﻴﺖ ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و آﺛﺎر اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﻪ ﻛـﺎر ﮔﻴﺮی ﻣﻨﺎﺳـﺐ و ﻣﺴـﺘﻤﺮ آن ﻫـﺎ در ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺟﻮاﻣﻊ، ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﺎرﺑﺮد آن ﻫﺎ را ﺿﺮوری و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ . ﻧﻈﺮ ﺑﻪ وﺳ ﻌﺖ داﻣﻨﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن در ﺟﻬـﺎن اﻣﺮوز، ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ در ﻫﺮ زﻣﻴﻨﻪ ﺑﻪ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻓﻨﻲ - ﺗﺨﺼﺼﻲ واﮔﺬار ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﻓﻮق و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﻠﻴﻤﻲ و ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﻳﺮان، ﺗﻬﻴﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﺑﺨـﺶ آب و آﺑﻔﺎ از اﻫﻤﻴﺖ وﻳﮋه ای ﺑﺮﺧﻮردا ر ﺑﻮده و از اﻳﻦ رو ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ وﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی ﻓﻨـﻲ ﺻـﻨﻌﺖ آب ﻛﺸـﻮر وزارت ﻧﻴـﺮو ﺑـﺎ ﻫﻤﻜﺎری ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻫﺪاف زﻳﺮ اﻗﺪام ﺑﻪ ﺗﻬﻴﻪ اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺻـﻨﻌﺖ آب و آﺑﻔـﺎ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ : – اﻳﺠﺎد ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻬﻴﻪ، اﺟﺮا، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ارزﺷﻴﺎﺑﻲ ﻃﺮح ﻫﺎ – ﭘﺮﻫﻴﺰ از دوﺑﺎره ﻛﺎری ﻫﺎ و اﺗﻼف ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ و ﻏﻴﺮﻣﺎﻟﻲ ﻛﺸﻮر ﺗﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺻﻨﻌﺖ آب و آﺑﻔﺎ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ داﺷﺘﻦ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد : – اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺨﺼﺺ ﻫﺎ و ﺗﺠﺎرب ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮان ﺷﺎﻏﻞ در ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﺧﺼﻮﺻﻲ – اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺎﺧﺬ ﻣﻌﺘﺒﺮ و اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻫﺎی ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ – ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﺗﺠﺎرب دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ، ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ، ﻧﻬﺎدﻫﺎ، واﺣﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، واﺣـﺪﻫﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ، ﻃﺮاﺣـﻲ و ﺳﺎﺧﺖ – ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺻﻮل و ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﻮرد ﻋﻤﻞ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﻳﺮان و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮﺳﺴﺎت ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ اﺑﺘﺪا ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﺶ ﻧﻮﻳﺲ ﺑﺮا ی ﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﻲ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪه و ﻧﻈﺮات درﻳﺎﻓﺘﻲ ﭘﺲ از ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻴﻢ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨـﺪه و ﮔﺮوه ﻧﻈﺎرت در ﻧﺴﺨﻪ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻣﻨﻈﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . اﻣﻴﺪ اﺳﺖ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺻﺎﺣ ﻧﻈﺮ ﺐ اﻧﻲ ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ آن ﻫﺎ ﺑﺎ اﻳﻦ رﺷﺘﻪ از ﺻﻨﻌﺖ آب و آﺑﻔﺎ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﻛـﻪ ﻣﺒﺬول ﻣﻲ ﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﭘﻴﺶ ﻧﻮﻳﺲ را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ دﻗﻴﻖ ﻗﺮارداد ه و ﺑﺎ اراﺋﻪ ﻧﻈﺮات و راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻫـﺎی ارزﻧـﺪه ﺧـﻮد ﺑـﻪ دﻓﺘـﺮ ﻃﺮح، اﻳﻦ دﻓﺘﺮ را در ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺗﺪوﻳﻦ ﻣﺘﻦ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻳﺎری و راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ . ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل » راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ « ] ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 441 - اﻟﻒ [ ﻣﺠﺮی : ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﭘﮋوﻫﺶ و ﻓ ﻦ آوری داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ ﻣﻮﻟﻒ اﺻﻠﻲ : اﺣﻤﺪ اﺑﺮﻳﺸﻢ ﭼﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ دﻛﺘﺮای ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه : اﺣﻤﺪ اﺑﺮﻳﺸﻢ ﭼﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ دﻛﺘﺮای ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان ﻋﻠﻲ اﺑﺮﻳﺸﻢ ﭼﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺳﺎﻧﺘﺎﻛﻼرا دﻛﺘﺮای ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان ﻣﺴﻌﻮد ﺗﺠﺮﻳﺸﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ دﻛﺘﺮای ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان ﻓﺮﻫﺎد ﺟﺰاﻳﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان ﻓﺎﻃﻤﻪ ﻓﻌﺎل داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان آرش ﻣﻨﻈﻢ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺮﻳﻒ ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﻧﻈﺎرت : ﻣﺤﻤﺪاﺳﻤﺎﻋﻴﻞ ﭘﺮوﻳﻨﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ آﺑﻴﺎری و آ ﺑﺎداﻧﻲ ﻋﺒﺎﺳﻘﻠﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻬﺎن ﺳﺪ ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻮژی ﻋﺒﺎس ﺣﺎج ﺣﺮﻳﺮی ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﻴﻨﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻـﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر- وزارت ﻧﻴﺮو ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺷﻴﻤﻲ اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪه ) ﻛﻤﻴﺘﻪ ﺗﺨﺼﺼﻲ آب ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر (: ﻧﻌﻤﺖ اﷲ اﻟﻬﻲ ﭘﻨﺎه ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ آب و ﻓﺎﺿﻼب ﻛﺸﻮر ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻫﻴﺪروﻟﻮژی اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ ﺗﻮﺗﻮﻧﭽﻲ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور اﻳﺮاﻧﺎب ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ راه و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻋﻠﻴﺮﺿﺎ ﺗﻮﻻﻳﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ راه و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻋﺒ ﺎس ﺣﺎج ﺣﺮﻳﺮی ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺣﺴﻦ ﺻﺎدﻗﭙﻮر ﺷﺮﻛﺖ ﺗﻬﺮان ﻣﻴﺮاب ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان ﺳﻴﺪﻋﺒﺎس ﺻﺎدﻗﻴﺎن ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﻳﺮان ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻤﺮان – ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﺳﺪ و ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی آﺑﻴﺎری اﻟﻬﺎم ﻋﺰﻳﺰزاده آراﺋﻲ ﻃـﺮح ﺗﻬﻴـﻪ ﺿـﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی ﻓﻨـ ﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر- وزارت ﻧﻴﺮو ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژی ﺳﻴﺪ اﺣﻤﺪ ﻋﻠﻮی ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺗﺒﺪﻳﻞ اﻧﺮژی ﻣﺠﺘﺒﻲ ﻓﺎﺿﻠﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺖ آب و ﺑﺮق دﻛﺘﺮای ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ 1 ﻓﺼﻞ اول- ﺎتﻴﻛﻠ 3 1 - 1 - ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﻲ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎی آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 5 1 - 2 - ﺿﺮورت اﺻﻼﺣﺎت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی 6 1 - 3 - روﻳﻜﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب )IWRM ( 6 1 - 4 - روﻳﻜﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی )IUWM ( 7 1 - 5 - اﺛﺮات ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر اﺟﺮای اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ 8 1 - 6 - اﺻﻼﺣﺎت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 8 1 - 7 - روش ﺷﻨﺎﺳﻲ 10 ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی 11 2 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب )IWRM ( 13 2 - 1 - 1 - ﺿﺮورت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 13 2 - 1 - 2 - ﻣﻘﻴﺎس ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 13 2 - 1 - 3 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ) ﻛﺎدر 2 - 1( 13 2 - 1 - 4 - اﺑﻌﺎد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 13 2 - 1 - 5 - ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 14 2 - 1 - 6 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻳﻚ روﻳﻜﺮد و اﺑﺰار و ﻧﻪ ﻫﺪف 14 2 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 15 2 - 2 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ 15 2 - 2 - 2 - ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ و ﻣﺸﻜﻼت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی 15 2 - 2 - 3 - ﻣﺸﻜﻼت آب ﺷﻬﺮی در ﺧﺎور ﻣﻴﺎﻧﻪ و آﺳﻴﺎی ﻣﺮﻛﺰی ) ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ : 5 و20 ( 16 2 - 2 - 4 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی آب ﺷﻬﺮی 17 2 - 2 - 5 - ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی 17 2 - 2 - 6 - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻲ روﻳﻪ ﺷﻬﺮی ﻋﻤﺪﺗﺎ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ 18 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 20 2 - 3 - 1 - اﺑﻌﺎد ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ 20 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 2 - 3 - 2 - ﺑﺨﺶ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی 21 2 - 3 - 3 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻴﻦ ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﻄﻘﻪ 21 2 - 3 - 4 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮی 21 2 - 4 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎزی ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی 22 2 - 4 - 1 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻬﻢ در ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی 24 2 - 5 - اﺻﻮل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 27 2 - 5 - 1 - اﺟﺰای اﺻﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی « 27 2 - 5 - 2 - ﻣﺤﺪوده ﻋﻤﻞ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 27 2 - 5 - 3 - راﺑﻄﻪIUWM وIWRM 27 2 - 5 - 4 - ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ و ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ 28 2 - 6 - ﻣ ﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 29 2 - 7 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ 29 2 - 7 - 1 - ﻣﻔﻬﻮم ﺷﻬﺮ و ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ 29 2 - 7 - 2 - اﺻﻮل آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ 30 2 - 8 - ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 32 2 - 9 - ﺿﺮورت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻇﺮﻓ ﻴﺖ ﻫﺎی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ و ﺧﺎﻛﻲ 33 2 - 10 - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب ﻛﺸﻮر 35 2 - 11 - آﺑﺸﻨﺎﺳﻲ، آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ و ﻣﺸﻜﻼت ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 37 2 - 11 - 1 - آﺑﺸﻨﺎﺳﻲ 37 2 - 11 - 2 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی 37 2 - 11 - 3 - ﻋﻮاﻣﻞ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی 38 2 - 11 - 4 - ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎی آﻟﻮدﮔﻲ ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﺷﻬﺮی ) روﺳﺘﺎﻳﻲ ( 38 2 - 11 - 5 - ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎی آﻟﻮدﮔﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻣﻌ ﺪﻧﻲ 40 2 - 11 - 6 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی 41 2 - 12 - ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و اﺛﺮات آن ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴـﺖ، ﻧـﺰوﻻت ﺟـﻮی، ﺗﺒﺨﻴـﺮ، ﺗﻘﺎﺿـﺎﻫﺎی آﺑـﻲ و ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی ﻃ ﺒﻴﻌـﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب 42 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 2 - 12 - 1 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ 43 2 - 13 - ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎی ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺳﺮاﻧﻪ آب 48 2 - 14 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب 49 2 - 15 - اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و زﻫﺎب ﻫﺎ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ 50 2 - 16 - ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻮاﻣﻊ ﺷﻬﺮی 50 2 - 16 - 1 - ﺑﺮآورد ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 50 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 53 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 55 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﺪاول ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی 56 3 - 3 - ﻣ ﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ 57 3 - 3 - 1 - آﺑﺨﻴﺰداری 58 3 - 3 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب 58 3 - 4 - ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 65 3 - 4 - 1 - ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ 66 3 - 4 - 2 - ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی اوﻟﻴﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ 67 3 - 4 - 3 - ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 68 3 - 4 - 4 - ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 68 3 - 4 - 5 - ﺎهﭼ 69 3 - 4 - 6 - ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ 70 3 - 4 - 7 - ﭼﺎه ﻫﺎی ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ 71 3 - 4 - 8 - ﻗﻨﺎت 73 3 - 4 - 9 - ﭼﺸﻤﻪ 73 3 - 4 - 10 - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﻚ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 73 3 - 4 - 11 - ﺗﻮﺻﻴﻒ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 74 3 - 4 - 12 - ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 76 3 - 4 - 13 - اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 78 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 3 - 5 - ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ 78 3 - 6 - اﻧﺘﻘﺎل آب 80 3 - 6 - 1 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم واﮔﺬاری ﻳﺎ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ 80 3 - 6 - 2 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب و اﻧﺘﻘﺎل دور 82 3 - 6 - 3 - ﭼﻨﺪ ﭘﺮوژه ﻣﻬﻢ اﻧﺘﻘﺎل آب 83 3 - 7 - اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران 85 3 - 7 - 1 - ﻣﺜﺎل ﻫﺎ 85 3 - 8 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و زه آب ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ در ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺖ ﺑﻪ ﺟﺎی آب ﺷﺮب 86 3 - 8 - 1 - اﺣﻴﺎ و اﺳﺘﻔﺎده دو ﺑﺎره آب 86 3 - 8 - 2 - ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﺑﺮای ﻛﺸﺎورزی ﺷﻬﺮی 89 3 - 9 - ﺑﺎروری اﺑﺮ 90 3 - 9 - 1 - ﻣﺰاﻳﺎﻳﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺑﺎروری اﺑﺮ 91 3 - 10 - ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ 91 3 - 10 - 1 - ﺷﻌﻴﺒﻪ3، ﺑﺰرگ ﺗﺮﻳﻦ ﻛﺎرﮔﺎه ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺟﻬﺎن 92 3 - 10 - 2 - روش ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ 92 3 - 11 - اﺣﺪاث ﺳﺪ در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و اﺛﺮات اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی 93 3 - 11 - 1 - ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻛﻠﻲ اﺣﺪاث ﺳﺪ 93 3 - 11 - 2 - اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ 94 3 - 11 - 3 - اﺛﺮات ﺳﺪ ﺑﺮ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ 95 3 - 12 - ﺣﺮﻳﻢ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 96 3 - 12 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ واژه ﻫﺎ 96 3 - 13 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و اﺻﻮل ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 100 3 - 13 - 1 - ﻓﺎﺿﻼب و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺟﻤﻊ آوری 100 3 - 13 - 2 - ﺗﺼﻔﻴﻪ آب 100 3 - 14 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب اﺿﺎﻓﻲ 102 3 - 14 - 1 - زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻛﻠﻲ آب اﺿﺎﻓﻲ و اﻧﺪرﻛﻨﺶ آن ﻫﺎ 102 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺮﺿﻪ آب 113 4 - 1 - ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی 115 4 - 1 - 1 - ﻣﺤﺪوده ﺣﺮﻳﻢ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ 116 4 - 1 - 2 - اﻳﻤﻨﻲ ) ﺳﻼﻣﺖ ( آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه 116 4 - 1 - 3 - ﻓﻮاﻳﺪ ﺳﻼﻣﺘﻲ و ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه 116 4 - 2 - ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎﻧﻜﺮی 117 4 - 3 - اﺣﺪاث ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻮزﻳﻊ آب 118 4 - 4 - ﺳﻴﺴﺘﻢ دوﮔﺎﻧﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﺷﻬﺮ و داﺧﻞ ﻣﻨﺎزل 118 4 - 4 - 1 - اﻧﻮاع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی دوﮔﺎﻧﻪ 118 4 - 4 - 2 - اﻫﺪاف و ﻣﺰاﻳﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی دوﮔﺎﻧﻪ 118 4 - 4 - 3 - ﻧﺤﻮه ﻛﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی دوﮔﺎﻧ ﻪ 119 4 - 5 - ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ 119 4 - 5 - 1 - ﭘﻴﺶ زﻣﻴﻨﻪ 119 4 - 5 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ آ ب ﺳﺎﻟﻢ ﭼﻴﺴﺖ؟ 121 4 - 5 - 3 - ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻫﺪف ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ 121 4 - 5 - 4 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی 122 4 - 5 - 5 - روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب 122 ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 129 5 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 131 5 - 1 - 1 - ﻓﺎزﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 131 5 - 2 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﺒﻴﻴﻦ راﻫﻜﺎرﻫﺎ و ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎی ارزﻳﺎﺑﻲ 133 5 - 3 - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 134 5 - 3 - 1 - ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 135 5 - 3 - 2 - روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﺗﻮ ﺻﻴﻒ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ 136 5 - 4 - ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ 137 5 - 4 - 1 - ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ 138 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 5 - 4 - 2 - ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ 138 5 - 4 - 3 - ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﻋﻤﻞ ﺗﻮﺳﻂ دوﻟﺖ 138 5 - 4 - 4 - ﺣﺮﻛﺖ ﺑﻪ ﺳﻮی ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار 139 5 - 5 - اﺻﻮل ﻋﻤﻞ 139 5 - 5 - 1 - ﻗﻴﻤﺖ ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﺑﺮای آب 139 5 - 5 - 2 - روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ 139 5 - 6 - ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﻴﺶ روی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ 147 5 - 6 - 1 - ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آب 148 5 - 7 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 149 5 - 7 - 1 - اﻗﺪاﻣﺎت و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ 149 5 - 7 - 2 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی اﺟﺮا 152 5 - 7 - 3 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ آب 152 5 - 8 - راﻫﻨﻤﺎﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻛﺸﻮر 153 5 - 9 - راﻫﻨﻤﺎی ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 154 5 - 9 - 1 - ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ 154 5 - 9 - 2 - ﻣﺮ ﺣﻠﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﺧﺪﻣﺎت 154 5 - 9 - 3 - ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻌﻮﻳﺾ / از ﻛﺎر اﻓﺘﺎدﮔﻲ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت 154 5 - 9 - 4 - اﺳﺘﻔﺎده و ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻣﻮﺛﺮ آب 154 ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎراﻳﻲ آب 157 6 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 159 6 - 1 - 1 - ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺼﺮف آب 160 6 - 2 - ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب 162 6 - 3 - ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺗﺠﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻧﻬﺎدی CII 163 6 - 4 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺒﺤﺚ16 ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در اﻳﺮان 164 6 - 4 - 1 - ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات اﺻﻼح ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ 164 6 - 4 - 2 - روﻳﻜﺮدﻫﺎی اﺻ ﻼح ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ 165 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 6 - 4 - 3 - ﻛﺎﺳﺘﻲ ﻫﺎی ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ 165 6 - 5 - ﻓﺮﻫﻨﮓ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب : آب، ﻓﺮﻫﻨﮓ و اﺳﻼم 166 ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 169 7 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 171 7 - 1 - 1 - ﭼﺮا ﻓﺸﺎر را ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻨﻴﻢ؟ 171 7 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢ 171 7 - 2 - 1 - روش ﻫﺎ 171 7 - 2 - 2 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر آب 173 7 - 2 - 3 - ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر 175 7 - 2 - 4 - ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت آب 175 7 - 3 - ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺗﻠﻔﺎت آب 176 7 - 3 - 1 - وﻗﻮع ﺗﻠﻔﺎت و ﺗﺒﻌﺎت آن 177 7 - 3 - 2 - اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴ ﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ IWA 178 7 - 3 - 3 - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت آب 178 7 - 3 - 4 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻴﺎﻣﺪه 179 7 - 3 - 5 - ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻠﻔﺎت ﺗﻮزﻳﻊ : ﺣﺴﺎﺑﺪاری و ﻣﺘﺮه آب 180 7 - 3 - 6 - ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺳﺨﺖ ﮔﻴﺮاﻧﻪ در ﺑﺮداﺷﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﻧﻮﻧﻲ آب 181 7 - 3 - 7 - اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی و ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری آب 181 7 - 3 - 8 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻧﻬﺎدی و ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری ﻣﻮﺛﺮ 182 ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 183 8 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 185 8 - 2 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻧﻮﺳﺎزی 185 8 - 2 - 1 - ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ زﻣﺎن ﺑﻨﺪی ﻧﻮﺳﺎزی 185 8 - 3 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی آب : ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺪل ﻫﺎ و ﭘﺎﻳﮕﺎه ﻫﺎی داده- ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت اروﭘﺎ 187 8 - 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ : ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ و اﻧﺘﻈﺎرات در ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی آب اروﭘﺎﻳﻲ 187 8 - 3 - 2 - ﺑﻬﺒﻮد ﭘﺎﻳﮕﺎه داده : ﻫﺎ ﺿﺮورﺗﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﻜﺴﺖ 188 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 8 - 4 - ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی و آﻣﺎدﮔﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب 189 8 - 4 - 1 - ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎی ﺷﻜﺴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب 189 8 - 4 - 2 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺗﻌﻤﻴﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ 190 8 - 4 - 3 - ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎی ﺷﻜﺴﺖ 191 8 - 5 - اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎی اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی 191 ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رﻳﺴﻚ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 193 9 - 1 - ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ و رﻳﺴﻚ در ﺗﻘﺎﺿﺎ 195 9 - 2 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ 195 9 - 3 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 195 9 - 3 - 1 - درﺳﻬﺎﻳﻲ از ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎ در آﻣﺮﻳﻜﺎ )1932 - 1992 ( 196 9 - 3 - 2 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 197 9 - 3 - 3 - ﺗﻮﭘﻮﻟﻮژی ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 198 9 - 4 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری 200 9 - 4 - 1 - ﻛﺸﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻛﺸﺶ ﻗﻴﻤﺖ 200 9 - 4 - 2 - ﺷﺪت ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ و رﻳﺴﻚ 201 9 - 4 - 3 - ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺪﻳﻞ در آﻳﻨﺪه 201 9 - 5 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ و رﻳﺴﻚ- ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردی ﺷﻬﺮ ﻣﻠﺒﻮرن اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ 202 ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ وﺿﻌﻴﺖ اﺿﻄﺮاری و ﺑﺤﺮاﻧﻲ آب 205 10 - 1 - ﺗﻌﺎرﻳﻒ و ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ 207 10 - 1 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ وﺿﻌﻴﺖ اﺿﻄﺮاری 207 10 - 2 - ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ اﺿﻄﺮاری 207 10 - 2 - 1 - ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﺣﻴﻦ ﺑﺤﺮان 208 10 - 2 - 2 - آﻣﺎدﮔﻲ ﺑﺮای ﺑﺤﺮان 209 10 - 2 - 3 - اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻴﻦ ﺑﺤﺮان 210 10 - 2 - 4 - ﺑﺮﺧﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎی ﻛﻠﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ 211 10 - 2 - 5 - اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ 211 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 10 - 2 - 6 - ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺴﻜﻴﻦ 211 10 - 3 - ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ 212 10 - 3 - 1 - ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﺨﺎﻃﺮه 212 10 - 3 - 2 - اﻧﻮاع ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎ 212 10 - 3 - 3 - ارزﻳﺎﺑﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳ ﺮی 213 ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدﻫﻢ - داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮی 215 11 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 217 11 - 2 - ﭘﺎﻳﺶ 217 11 - 2 - 1 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎ 218 11 - 2 - 2 - ﻣﻼﺣﻈﺎت زﻣﺎﻧﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻲ 218 11 - 2 - 3 - ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ 218 11 - 2 - 4 - اﻧﺘﺨﺎب ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺎﻳﺶ 218 11 - 2 - 5 - اﻋﺘﺒﺎرﺳﻨﺠﻲ داد ﻫﺎ ه 218 11 - 2 - 6 - داده ﮔﺮداﻧﻲ و ذﺧﻴﺮه داده ﻫﺎ 219 11 - 3 - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی 219 ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 221 12 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ 223 12 - 1 - 1 - ﺗﻔﺎوت ﻫﺎی ﻋﻤﺪه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻋﺮف و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ 223 12 - 2 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 223 12 - 3 - ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ آب آﻣﺮﻳﻜﺎ 224 12 - 4 - ﻓﺮاﻳﻨﺪIRP 224 12 - 4 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ وار IRP 224 12 - 4 - 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ و اﺟﺰای اﺻﻠﻲ IRP 226 12 - 4 - 3 - ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻛﺮدن ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ 226 12 - 4 - 4 - ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی اوﻟﻴﻪ 230 12 - 4 - 5 - ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ ) ﮔﺰﻳﻨﻪ (ﻫﺎ 230 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 12 - 4 - 6 - اﻧﺘﺨﺎب و اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ 234 12 - 4 - 7 - راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻣﻮﻓﻖ 236 12 - 5 - ﺟﻤﻊ ﺑﻨﺪی 237 ﭘﻴﻮﺳﺖ1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺟﻬﺎﻧﻲ 239 ﭘ ﻴﻮﺳﺖ 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 265 ﭘﻴﻮﺳﺖ3 - واژه ﻧﺎﻣﻪ 273 ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 283 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺟﺪول ﻫﺎ و ﻛﺎدرﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﻛﺎدر 1 - 1 - ﻣﻔﻬﻮم ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺳﺘﺮاﺗﮋ ی 8 ﻛﺎدر 1 - 2 - روﻳﻜﺮد IUWM 9 ﻛﺎدر 2 - 1 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻒﻳﺗﻌﺮ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 13 ﻛﺎدر 2 - 2 - اﺻﻮل ﻦﻴ دوﺑﻠ 14 ﻛﺎدر 2 - 3 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎز ﺑﺮ ی ﭼﺮﺧﻪ آب یﺷﻬﺮ 24 ﻛﺎدر 2 - 4 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 31 ﻛﺎدر 2 - 5 - یﺪارﻳﭘﺎ از ﻲﻔﻳﺗﻌﺮ 32 ﻛﺎدر 2 - 7 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ در ﺖﻴﺟﻤﻌ ﻣﺎده 1 »ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﻠﻲ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ « 34 ﻛﺎدر 2 - 8 - ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮرات ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب 37 ﺟﺪول 3 - 1 - اﻫﺪاف ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺣﻮﺿﻪ و ﺰﻳ آﺑﺮ اﻗﺪاﻣﺎت ﻴﻏ و یا ﺳﺎزه ﺮﺳﺎزه ای 63 ﺟﺪول 3 - 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﺗﻐﺬ ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻓﺎﺿﻼب یﺷﻬﺮ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ ﺷﺪه 80 ﻛﺎدر 3 - 1 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای 82 ﺟﺪول 3 - 3 - ﺣﺠﻢ ﻧﻤﻚ آب زداﻳﻲ در ﺷﺪه ﭼﻨﺪ ﻛﺸﻮر ﻮنﻴﻠﻴﻣ) ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ( 92 ﻛﺎدر 3 - 4 - اﺛﺮات ﻋﻤﺪه ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺳﺪﻫﺎ 95 ﺟﺪول 3 - 4 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﻲﻓﻨ ﻫﺰﻳﻨﻪ روش یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب 101 ﺟﺪول 3 - 5 - ﺟﺪول آب ﻲﺘﺳﺨ ﻲﺎﺑﻳ ارز (AWWA, 2003) 110 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺟﺪول ﻫﺎ و ﻛﺎدرﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﺟﺪول 4 - 1 - ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺘﺪاول و ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول یﻫﺎ راه و ﻋﺮﺿﻪ آب 115 ﺟﺪول 4 - 2 - ﺳﻴﺴﺘ یﻫﺎ ﻢ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺧﺎﻧﮕ ﻲ – ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ 123 ﻛﺎدر 5 - 1 - ﺶﻴﺑ ﺪﻳﻓﻮا ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ 146 ﻛﺎدر 5 - 2 - ﻣﻮاﻧﻊ ﺮشﻳﭘﺬ DSM 147 ﺟﺪول 5 - 1 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی و ﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ اﺟﺮا ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ی ﺗﻘﺎﺿﺎ 150 ﺟﺪول 6 - 1 - ﻋﻮاﻣﻞ ﻦﻴﻴﺗﻌ ﻛﻨﻨﺪه ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی یﺷﻬﺮ 162 ﻛﺎدر 7 - 1 - از ﻲﻣﺜﺎﻟ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺸﺖ ﺲﻳ اﻧﺪ زﻳ ﺮﺳﺎﺧﺖ ) ﻻﻣﺒﺮت و ﻫﻤﻜﺎران، 2000 ( 180 ﺟﺪول 12 - 1 - ﻣﺪل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 228 ﻛﺎدر 12 - 1 - ﻣﺜﺎل ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣﻲ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ 233 ﺟﺪول پ.2 - 1 - ﺗﻤﻬ ﺪاتﻴ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ) آب یUSEPA ، 1998 ( 271 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ و ﻧﻤﻮدارﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﺷﻜﻞ 2 - 1 - ﻧﻴ ﺮوﻫﺎ ی ﻣﺤﺮک، ﻓﺸﺎرﻫﺎ، وﺿﻌ ﺑﺮ آن آﺛﺎر و ﺖﻴ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و یﺷﻬﺮ ﺿﺮورت ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ و ﻳ ﻜﭙﺎرﭼﻪ 19 ﺷﻜﻞ 2 - 2 - یﻫﺎ ﺣﻠﻘﻪ ﭘﻮﺷﺸ ﻲ ﺟﺎﻣﻌ ﻴﺖ 20 ﺷﻜﻞ 2 - 3 - ﺗﺼﻮ ﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗ ﻴﻚ ﭼﺮﺧﻪ آب یﺷﻬﺮ 23 ﺷﻜﻞ 2 - 4 - ﭼﺮﺧﻪ آب یﺷﻬﺮ 24 ﺷﻜﻞ 2 - 5 - ﭼﺮﺧﻪ و آب ﻲﻌﻴﻃﺒ ﭼﺮﺧﻪ آب یﺷﻬﺮ 25 ﺷﻜﻞ 2 - 6 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎز ﺑﺮ ی ﭼﺮﺧﻪ آب ﻲﻌﻴﻃﺒ 25 ﺷﻜﻞ 2 - 7 - ﭼﺮﺧﻪ آب : یﺷﻬﺮ اﺛﺮات اﻧﺴﺎﻧ ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز بآ ﺑﺮ ﻲ 26 ﺷﻜﻞ 2 - 8 - ﭘﻴ آب یﺸﺮو در ﺷﻮر ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠ ﻲ 26 ﺷﻜﻞ 2 - 9 - اﺛﺮات ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای 43 ﺷﻜﻞ 2 - 10 - اﺛﺮات ﻫﻴ ﺪروﻟﻮژ ﻢﻴ اﻗﻠ ﺮﻴﻴﺗﻐ ﻲﻜﻳ 44 ﺷﻜﻞ 2 - 11 - ﻣﻮﺟﻮد ی ﺳﺮاﻧﻪ در آب ﺟﻬﺎن ﺳﺎل از 2020 یﻼدﻴﻣ 47 ﺷﻜﻞ 2 - 12 - ﻣﻮﺟﻮد ی ﺳﺮاﻧﻪ در آب ﺟﻬﺎن ﺳﺎل از 2050 یﻼدﻴﻣ 47 ﺷﻜﻞ 3 - 1 - اﺟﺰا ی ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻣﺘﺪاول ﺗﺎﻣﻴﻦ آب یﺷﻬﺮ 56 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ و ﻧﻤﻮدارﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﻞﺷﻜ3 - 2 - ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 59 ﺷﻜﻞ 3 - 3 - ﺗﻐﺬ ﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋ ﻲ آﺑﺨﻮان 79 ﺷﻜﻞ 3 - 4 - روش ﺗﻐﺬ یﻫﺎ ﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋ ﻲ آﺑﺨﻮان 80 ﺷﻜﻞ 3 - 5 - یﺷﻤﺎ ﭼﻨﺪ ﻃﺮح اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ﺮانﻳا در یا 85 ﺷﻜﻞ 3 - 6 - ﭘﻴﻜﺮﺑﻨﺪی ﻞﻳﺑﺪ یﻫﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺎﻓﺖﻳﺑﺎز یﻫﺎ ) اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب ( 88 ﺷﻜﻞ 3 - 7 - ﻃﺮح ﻲﻛﻠ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب 100 ﺷﻜﻞ 3 - 8 - ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻣﺠﺰا ی ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب یﻫﺎ آب و ﺳﻄﺤ ﻲ 103 ﺷﻜﻞ 3 - 9 - ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻣﺮﻛﺐ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب یﻫﺎ آب و ﺳﻄﺤ ﻲ 103 ﺷﻜﻞ 3 - 10 - ﺳﻴ ﺴﺘﻢ آب ﻲﺧﻄ ) یﺷﻬﺮ وﺿﻌ ﻴﺖ ﻛﻨﻮﻧ ﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ( 104 ﺷﻜﻞ 3 - 11 - ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﭼﺮﺧ ﻪ ﺑﺴﺘﻪ آب ) یﺷﻬﺮ وﺿﻌ آل ﺪهﻳا ﺖﻴ ﺷﻬﺮﻫﺎ ( 105 ﺷﻜﻞ 5 - 1 - ﻣﺪل ﻣﻔﻬﻮﻣ ﻲ ﻣﻮاﻧﻊ ی رو ﺶﻴﭘ اﺗﺨﺎذ DSM 148 ﺷﻜﻞ 7 - 1 - ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﻛ ﺮﻴﺷ ﻖﻳﻃﺮ از ﻨﺘﺮل ﻫﻴ ﻲﻜﻴﺪروﻟ 173 ﺷﻜﻞ 7 - 2 - ﻣﻔﻬﻮم ﺷﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪوﻻر ﻲﺎﻧﻳﺟﺮ 173 ﺷﻜﻞ 9 - 1 - ﺶﻳﻧﻤﺎ راﺑﻄﻪ ﺴﻚﻳر اﻃﻤ ﺐﻳﺿﺮ و ﻨﺎنﻴ 202 ﺷﻜﻞ 12 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ IRP ﻧﻤﻮﻧﻪ 225 ﺷﻜﻞ پ.2 - 1 - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺮهﻴ زﻧﺠ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 267 ﻣﻘﺪﻣﻪ 24 / 01 / 95 1 ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗ ﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ای از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑـﺎ ﻫـﺪف ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﻧﻴﺎز ﻣﻌﻘﻮل اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ آب، ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ، ارﺗﻘﺎی ﻛﺎراﻳﻲ و ﺑﻬﺮه وری آب و ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی از ﺗﺒـﺎﻫﻲ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺪاری آن ﻫﺎ اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﺟ ﺰا ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻛﺎرآﻣﺪ ﻧﻴﺴﺖ، ﭼـﺮا ﻛـﻪ اﻫـﺪاف و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ی ﻫـﺮ ﻳـﻚ ﻻزم و ﻣﻠـﺰوم و ﭘﺸـﺘﻴﺒﺎن ﻳﻜﺪﻳﮕﺮﻧﺪ و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﻮﻧﺪ . - ﻫﺪف ﻫﺪف اﺻﻠﻲ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، ﺗﺒﻴﻴﻦ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ، راﻫﻜﺎرﻫﺎ، اﻟﺰاﻣﺎت و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ آﻣﻴﺰ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ » ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و رو ﺳﺘﺎﻳﻲ « ﺑﺎ روﻳﻜﺮد » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ « اﺳﺖ . اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ در ﺻﺪد ﺷﻔﺎف ﺳـﺎزی اﻟﺰاﻣﺎت ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اﺳﺖ . از دﻳﮕﺮ اﻫـﺪاف اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺷﺎره ﻧﻤﻮد : – اراﺋﻪ اﻃﻼﻋﺎت، ﻧﻜﺎت و ﻣﺴ ﺘﻨﺪات ﻋﻠﻤﻲ ﺟﺎﻣﻊ و ﻛﺎﻓﻲ راﺟﻊ ﺑـﻪ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿـﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼـﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اﺳﺖ . ﺑﺮای ﺟﺰﺋﻴﺎت ﺑﻴﺶ ) ﺗﺮ ﺧﺎرج از داﻣﻨﻪ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ( ، ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ، راﻫﻨﻤﺎﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﻣﻨﻈﻮر از اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، اراﺋﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺗﺨﺼﺼﻲ و ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﺗﻚ ﺗﻚ اﺑﺰارﻫﺎی ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﭼﻨـﻴﻦ راﻫﻨﻤـﺎ ﻳﻲ ﺑـﻪ آن ﻫـﺎ اﺷﺎره و ﻳﺎ ﺿﺮورت ﺗﺪوﻳﻦ آن ﻫﺎ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ . از – ﺟﺎ آن ﻛﻪ راﻫﻨﻤﺎﻫﺎی ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻨﺎدی در ﺑﺮﺧﻲ زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺨﺼﺼﻲ ﺗـ ﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿـﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ وﺟﻮد دارد، راﻫﻨﻤﺎی ﺣﺎﺿﺮ ﺿﻤﻦ اﺷﺎره ﺑﻪ آن ،ﻫﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﻫـﺪف اﺻـﻠﻲ ﺧﻮد، ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺒﻴﻴﻦ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ و راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼـﺮف ﺑـﺎ روﻳﻜـﺮد ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟـﺎﻣﻊ، ﺿﺮورت ﻫﺎ، و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ آﻣﻴﺰ آن ﺣﻔﻆ ﻛﺮده اﺳﺖ . – اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺟﺎی ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﺗﺨﺼﺼﻲ آﻣﻮزﺷﻲ را ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ و ﻛﺎرﺑﺮان را ﺑﻲ ﻧﻴﺎز از آن ﻫﺎ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد . - داﻣﻨﻪ ﻛﺎرﺑﺮد • ﻫﺪاﻳﺖ ﮔﺮی ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ، • ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﺳﺎزی اﻧﺠﺎم ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت، ﺟﻤﻊ آوری داده و ﮔﺰارش دﻫﻲ، • ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﺳﺎزی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿ ﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﺎ راﻫﻨﻤﺎﻫﺎ، دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ و ﻫﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﻠﻲ و ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ﺑﻴﻦ ی اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎص ﻛﺸﻮر 2 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ در اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، اﺑﺰارﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻐﻴﻴﺮ و اﺻﻼح ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺗﺒﻴـﻴﻦ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب آن ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟ ﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻋﺘﺒﺎر ﻋﻠﻤﻲ، ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﺑﻮدن و ﻛﺎرﺑﺮدی ﺑﻮدن ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ و ﺗﺎﻛﻴﺪ اﺳﺖ . ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن اﺻﻠﻲ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، ﻣﺪﻳﺮان و ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن وزارت ﻧﻴﺮو ﺑﻪ وﻳﮋه ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و ﻓﺎﺿـﻼب ﺷـﻬﺮی و روﺳـﺘﺎﻳﻲ، ﺳﺎزﻣﺎن ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ، ﺷﻬﺮداری ﻫـﺎ ، وزارت ﺑﻬﺪاﺷـﺖ، درﻣـﺎن و آﻣـﻮزش ﭘﺰﺷـﻜﻲ، ﻣﻬﻨﺪﺳـﺎن ﻣﺸـﺎور و ﻣﺤﻘﻘـﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 1ﻓﺼﻞ 1 ﻛﻠﻴﺎت ﻓﺼﻞ اول - ﺎتﻴﻛﻠ 24 / 01 / 95 5 ﻓﺼﻞ اول- ﻛﻠﻴﺎت 1 - 1 - ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﻲ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ی آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﺎﻓﻲ از ﻧﻈﺮ ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺮای ﺷﻬﺮﻫﺎ و روﺳﺘﺎﻫﺎ ﭼﺎﻟﺸﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ اﺳﺖ، ﻟ ﻜـﻦ در ﻛﺸـﻮرﻫﺎی در ﺣـﺎل ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺟﺪی ﺗﺮ اﺳﺖ . ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻫﺎی ﻫﻨﮕﻔﺖ در ﺑﺨﺶ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ، ﻛﺸﻮر ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑﺎ ﭼﺎﻟﺶ ﻫـﺎﻳﻲ روﺑﺮوﺳـﺖ و اﺣﺘﻤﺎل ﺗﺸﺪﻳﺪ آن ﻫﺎ در آﻳﻨﺪه وﺟﻮد دارد . ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ در اﻳﺮان ﻛﻪ اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻳـﺎ ﻃﺒﻴﻌـﻲ اﺳـﺖ، رﻳﺸـﻪ در ﺷـﻴﻮه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻬﺮ ی، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻓﺮﻫﻨﮓ و ﻋﻮاﻣﻞ اﻗﻠﻴﻤﻲ دارد ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان آن ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﺑﺮﺷﻤﺮد : – اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺑﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺪه ﺷﻬﺮﻫﺎ – ﻧﮕﺮش ﻧﺎدرﺳﺖ اﻏﻠﺐ ﻣﺮدم ﺑﻪ آب و ﻋﺪم ﺷﻨﺎﺧﺖ ارزش آب1 – ﺑﺎﻻ ﺑﻮدن ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺮﺧﻲ ﺟﻮاﻣﻊ – ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮدن ﺑﻬﺮه وری آب و ﻛﻤﺒﻮد اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ – ﻓﺮﺳﻮدﮔﻲ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ و ﻓﺎﺿﻼﺑﺮوﻫﺎ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻠﻔﺎت آب، ﻛـﺎﻫﺶ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺒﻜﻪ، آﻟﻮدﮔﻲ آب و ﺧﺎک و اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺪﻣﺎت ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﺸ – ﻜﻼ ت ﺗﺎﻣﻴﻦ آب روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه از ﻧﻈﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب – ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ اﻏﻠ ﺐ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ی ﻓﺎﺿﻼب ، ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻃﺮاﺣﻲ و اﻏﻠﺐ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ – ﺿﺎﻳﻊ ﺷﺪن ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺮ اﺛﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی، ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺿﻌﻒ ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی – ﻛﻤﺒﻮد ﻛﻠﻲ آب در ﻛﺸﻮر – ﺿﻌﻒ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ و ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﺣﻮادث ﻏﻴﺮﻣﺘﺮﻗﺒﻪ، ﻧﺒـﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻣﻨﺴـﺠﻢ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ رﻳﺴـﻚ و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ی آﻣﺎدﮔﻲ ﺑﺮای ﺳﻮاﻧﺢ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻏﻴﺮﻃﺒﻴﻌﻲ – ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﻗﻠﻴﻢ2 و ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ3 – ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﻨﮕﻔﺖ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺟﺪﻳﺪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب – ﻋﺪم ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ4 – ﺿﻌﻒ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ آب5 – ﺑﺨﺸﻲ ﻧﮕﺮ ی و ﻋ ﺪم ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﻬﺮی و آب ﺷﻬﺮی 1- Water Value 2- Climate Variability 3- Climate Change 4- Full Cost Recovery 5- Water Governance 6 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺿﻌﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻃﻼﻋﺎت – رﻗﺎﺑﺘﻲ ﻧﺒﻮدن و اﻧﺤﺼﺎری ﺑﻮدن ﺧﺪﻣﺎت آب و ﻓﺎﺿﻼب – ﺟﺬاب ﻧﺒﻮدن ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺨﺶ ﺧﺼﻮﺻﻲ در ﺑﺨﺶ آب و ﻓﺎﺿـﻼب ﺷـﻬﺮی و روﺳـﺘﺎﻳﻲ ) ﺿﺮورت اﺳﺘﻔﺎده از اﺻﻞ 44 ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳ ﻲ( – ارﺗﺒﺎط ﺿﻌﻴﻒ ﺑﻴﻦ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ آب و ﻓﺎﺿﻼب، ﺿـﻌﻒ ﺷـﻔﺎﻓﻴﺖ در اﻃـﻼع رﺳـﺎﻧﻲ و ﻛﻤﺒﻮد اﻋﺘﻤﺎد ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺿﻌﻴﻒ ﻣﺮدم – ﺟﺪی ﻧﺒﻮدن ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺮ ا ورد ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻠﻜﺮدی و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ1 1 - 2 - ﺿﺮورت اﺻﻼﺣﺎت آب ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ در ﺷﻬﺮ ی – ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﺪم ﻛﺎراﻳﻲ روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﺳﻨﺘﻲ و ﺑﺨﺸـﻲ ﻧﮕـﺮی ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، اﻧﺠـﺎم اﺻـﻼﺣﺎت 2 ﺑـﺎ روﻳﻜـﺮد » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب «3 ﺿﺮوری اﺳﺖ . – ﺑﺪون اﻧﺠﺎم اﺻﻼﺣﺎت، ﻋﻼوه ﺑﺮ از دﺳﺖ دادن زﻣﺎن و ﻫﺰﻳﻨﻪ، ﺑﺮ ﺑﺎر ﻣﺸ ﻜﻼ ت اﻓﺰوده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 1 - 3 - روﻳﻜﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب )IWRM ( – ،روﻳﻜﺮد ﻏﺎﻟﺐ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗ ﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻮده، ﻟﻜﻦ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺷـﻬﺮی و ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻛﺸﻮر ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﻠﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻮاﺟﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . – ﺑﺮای رﻓﻊ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ، راﻫﻜﺎر ﺗﻘﻮﻳﺖ4 ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺜﻞ اﺣﺪاث ﺳﺪ و ﺳﭙﺲ اﻧﺘﻘـﺎل آب ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﻫﻤﭽﻨﺎن اداﻣﻪ دارد . – ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﻣﻴﺰان ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف ﻫﻤﭽﻨﺎن رو ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﻛﻪ ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻴﺸﺮ در اﻏﻠﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮاب ﮔﻮ ﻧﻴﺴﺖ . – از اﻳﻦ رو، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ ﺧﻮد را ﺑﺎ » روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑـﺎ « ﺗﺎﻛﻴـﺪ »ﺑﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ «5 و ا ﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ و ﺑﻬﺮه وری آب ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻨﺪ . 1- Performance and Progress Indicators 2- Reform 3- Integrated Water Resources Management 4- Augmentation 5- Demand Management ﻓﺼﻞ اول - ﺎتﻴﻛﻠ 24 / 01 / 95 7 – از آن ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﻏﻴﺮﻣﻤﻜﻦ و ﻳﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ، ﺑﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ و اﻓـﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﻓﺰوده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . – ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻣﺎدﮔﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ و اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺠﺮﺑ ﻴﺎت ارزﺷﻤﻨﺪ ﺟﻬﺎﻧﻲ، ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ وﻳﮋه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی را ﺑﺮاﺳﺎس اﺻﻮل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ از ﺟﻤﻠﻪ ﭘﺎﻳﺪاری1 و ﻛﺎرآﻣﺪی2 ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺮد . 1 - 4 - روﻳﻜﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی3 ) IUWM ( – راه ﺣﻞ ﻣﺸﻜﻼت آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺧﺎرج از ﻗﻠﻤﺮو ﻣﺘﻌﺎرف ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ارﺗ ﺒﺎط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎ آن ﻫﺎ دارﻧﺪ و اﻏﻠﺐ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻫﻤﻜﺎری ﺑﻴﻦ ﺑﺨﺸﻲ اﺳﺖ . – روﻳﻜﺮد » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی، ﺷﻨﺎﺧﺖ و اﺟﺮای ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﻣﻮﺛﺮ را آﺳﺎن ﺗﺮ ﻣﻲ ﺳﺎزد . – اﻳﻦ روﻳﻜﺮد، ﺳﻌﻲ ﺑﺮ آن دارد ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن از اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﺗﻠﺦ ﻛﻪ ﺣﻞ ﻳﻚ ﻣﺸﻜﻞ، ﻣﺸﻜﻞ دﻳﮕﺮی را ﺑـﻪ وﺟـﻮد ﻣﻲ آورد ، ﭘﺮﻫﻴﺰ ﻛﻨﺪ . – روﻳﻜﺮد IUWM ، ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ آب، زﻣﻴﻦ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺮﺗﺒﻂ را در ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ، در ﭼﺎرﭼﻮب » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب «4 ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻲ ﺑﺨﺸﺪ ﺗﺎ رﻓﺎه اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺣﺎﺻﻞ را ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﻋﺎدﻻﻧـﻪ و ﺑﺪون ﻟﻄﻤﻪ زدن ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺪاری اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﻛﻨﺪ . – اﻧﺘﺨﺎب واژ » ه روﻳﻜﺮد «5 ﺑﻪ ﺟﺎی » ﻃﺮح ﻳﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ «6 ﺑﺮای ﺗﺎﻛﻴﺪ ﺑﺮ ﻣﺎﻫﻴﺖ ﭘﻮﻳـﺎ و ﺗﻐﻴﻴﺮﮔـﺮای ﻓﺮاﻳﻨـﺪ » ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی اﺳﺖ « . – اﻳﺪه اﻳﻦ روﻳﻜﺮد، ﺗﺪوﻳﻦ ﻳﻚ ﻃﺮح و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺳﻨﺘﻲ آب ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺑﺮای اﺟﺮا در ﻳﻚ ﻣﺤﺪوده زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺪف آن ﺗـﺪوﻳﻦ ا ﺳـﺘﺮاﺗﮋی و ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﭼـﺎرﭼﻮب ﭘﻮﻳـﺎﻳﻲ اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﺑﻬﺘﺮ و ﺳﺎزﮔﺎرﺗﺮ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺘﻐﻴﺮ آﻳﻨﺪه ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟـﻪ داﺷـﺖ ﻛـﻪ ) ﻛـﺎدر 1 - 1( روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، آﮔﺎﻫﺎﻧﻪ از روﻳﻜﺮدﻫﺎی » ﺑﺨﺸﻲ ﻧﮕﺮی «7 و » ﭼﻨﺪﭘﺎره «8 اﺟﺘﻨﺎب ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . 1- Sustainability 2- Effectiveness 3- Integrated Urban Water Management, IUWM 4- Integrated Water resources Management, IWRM 5- Approach 6- Plan 7- Sectoral 8- Fragmented 8 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ از ﺟﻨﺒﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ، روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﺟﺎﻣﻊ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺠﻤﻴﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و زﻣﻴﻦ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻫﺎ آب ی ﺳـﻄﺤﻲ، زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ و ﻓﺎﺿﻼب، ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ و در ﻳﻚ ﻛﻼم » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷـﻬﺮی «1 ﺑـﺎ ﻟﺤـﺎظ ﻛـﺮدن ﻣﻨـﺎﻓﻊ و اﺛﺮات ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی در ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺣﻮﺿﻪ ﺷﻬﺮی در ﭼﺎرﭼﻮﺑﻲ ﻛﻞ ﻧﮕﺮ 2 ﺑﻪ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﺳﺖ . ﻫﻤﺎن ﻃﻮرﻛﻪ ﻫﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﻄﻘﻲ و ﻋﻠﻤﻲ اﺳﺖ، ﺗﻬﻴﻪ » راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿـﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ « ﮔﺎﻣﻲ ﺑﻪ ﺳﻮی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اﺳﺖ . ﻛﺎدر 1 - 1 - ﻣﻔ ﻬﻮم ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺳﺘﺮاﺗﮋی »ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی » و « ﺗﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی « در ارﺗﺒﺎط ﺗﻨﮕﺎﺗﻨﮓ ﺑﺎ ﻳﻜ ﺪﻳﮕﺮاﻧﺪ . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﺑﻪ ﻣﻌﻨـﺎی ﺷـﻨﺎﺧﺖ و ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﺗـﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺸـﺨﺺ اﺳـﺖ؛ درﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﺗـﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺟﻬﺖ ﮔﻴﺮی آﻳﻨﺪه را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . اﺳﺘﺮاﺗﮋی، آرﻣﺎن ﻫﺎ و ﻧﺤﻮه ﺗﺤﻘﻖ آن ﻫﺎ را ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﺗﻔﺴﻴﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺑﺮای ﻧﻴـﻞ ﺑـﻪ اﻫﺪاف و اﺟﺮای ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻻ زم در اﻳﻦ ﺟﻬﺖ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1 - 5 - اﺛﺮات ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر اﺟﺮای اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ – ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﮕﺮ ﻛﻠﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﺗﻔﻜﺮ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ در ﺟﻬﺖ ارﺗﻘﺎی ﺳﻄﺢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار و ﺟﺎﻣﻊ – ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از اﺑﺰارﻫﺎ و ﻣﻨﺎﺑﻊ – ﺗﻐﻴﻴﺮ در روش ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳ ﺘﻲ و راﻫﻜﺎرﻫﺎ – ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﭘﺎﻳﺪاری – ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﺎﻟﻲ ) ﺗﻌﺮﻓﻪ، ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ، ...( 1 - 6 - اﺻﻼﺣﺎت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – روﻳﻜﺮد IWRM، ﺧﻮا ﺳﺘﺎر ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺜﺒﺖ در ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﺳﺎزی ﻣﺤﻴﻂ3، ﻧﻘﺶ ﻧﻬﺎدی و اﺑﺰارﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ا ﺳﺖ . – اﺳﺎﺳﺎ اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﺗﻐﻴﻴﺮات در » ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ آب «4 را ﻣﺪﻧﻈﺮ دارد . ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ آب ﺷﺎﻣﻞ ﮔﺴﺘﺮه ای از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳـﻲ، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت آب در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ . 1- Urban Water Cycle Management 2- Holistic 3- Enabling Environment 4- Water Governance ﻓﺼﻞ اول - ﺎتﻴﻛﻠ 24 / 01 / 95 9 – ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آن »ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ « ، ﺑﺨﺶ اﺳﺎﺳﻲ اﻳﻦ روﻳﻜﺮد اﺳﺖ، IWRM ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ و ﻧﻪ ﻳـﻚ روﻳﻜـﺮد ﺗﻚ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای و آﻧﻲ ﻧﮕﺮﻳﺴﺘﻪ ﺷﻮد؛ روﻳﻜﺮدی ﻛﻪ درازﻣﺪت و ﭘـﻴﺶ روﻧـﺪه ﺑـﻮده و ﻣﺎﻫﻴـﺖ ﺗﻜـﺮاری و رﻓـﺖ و ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ دارد . – اﻳﻦ ﻧﮕﺮش، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﭼﺎرﭼﻮب ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ ﻣﻮﺛﺮ ی دارد ﻛﻪ در ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻴﺎزﻫﺎ و ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎ، ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻄﺒﻴﻘـﻲ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻛﻨﺪ . – ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻪ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﺻﻼح ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ از ﺣﺎﻟـﺖ ﻧﺎﭘﺎﻳـﺪار ﻣﻮﺟـﻮد اﺳـﺖ، IWRM ﻫﻴﭻ ﻧﻘﻄﻪ ﺛﺎﺑﺖ آﻏﺎز ﻳﺎ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ﻧﺪارد . آﻧﭽﻪ ﻛﻪ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب از ﻳـﻚ ﺟﺎ آﻏﺎز ﺷﻮد و ﻫﻤﻮاره اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﻣﺪﻧﻈﺮ د اﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . – ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ اﻗﺘﺼﺎد و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺟﻬﺎﻧﻲ، ﭘﻮﻳﺎﺳﺖ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﻴﺰ در ﻣﻌﺮض ﺗﻐﻴﻴـﺮ اﺳـﺖ، IWRM ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ی ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﻮده و ﺗﻮان ﺳﺎزﮔﺎری ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ارزش ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ) ﻛﺎدر 1 - 2( ﻛﺎدر1 - 2 - روﻳﻜﺮدIUWM ر وﻳﻜﺮدIWRM و ﺑﻪ ﻃﺒﻊ آنIUWM ﺿﺮورﺗﺎ ﻣﻠﺰم ﺑﻪ اﻳﺠﺎد ﻳﻜﺒﺎره ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﻳﺎ آﻏﺎز آن ﺑﻪ ﺷـﻴﻮه ﻫﻤـﻪ ﮔﻴـﺮ ﻧﻴﺴـﺖ . در ﺣﻘﻴﻘـﺖ، ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ ﻛـﻪ IWRM ﺑﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺧﺎص ﺳﻬﻞ اﻟﻮﺻﻮل آﻏﺎز ﺷﻮد . – اﺑﺰارﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪد و ﻣﺘﻨﻮﻋﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب وﺟﻮد دارد؛ اﺑﺰارﻫﺎﻳﻲ ﻛ ﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺸﺨﺼﻪ ﻫﺎ ، ﻛـﺎرﺑﺮد و ﻧﺘﺎﻳﺞ، ﺗﻔﺎوت زﻳﺎدی دارﻧﺪ . – ﻣﺴﺎﻳﻞ آب ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﺑﺰارﻫﺎ دارد . اﺑﺰارﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﭘﺎﻳﺶ ﻣﺤﻴﻂ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻠﻲ ﻣﺜﻞ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ ی ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﺗﺨﺼﺼﻲ و ﻧﻴﺰ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ و اﻋﻤﺎل ﻗﺎﻧﻮن اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮﻧﺪ . در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ ، ﺗﻬﻴﻪ راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿـﻪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ و ﻣﺼـﺮف آب ﺷـﻬﺮی و روﺳـﺘﺎﻳﻲ و اﺟـﺮای ﻫﻤﺎﻫﻨـﮓ و ﻣﻨﺴﺠﻢ آن ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻮده اﺳﺖ را ﺑﻪ ﺳﻮی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﭘﺎﻳﺪار آب و ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺖ ﭘﺎﻳـﺪار ﭘـﻴﺶ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑـﺮد و ﻋـﻼوه ﺑـﺮ ﻣﻨـﺎﻓﻊ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ، ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ را ﺑﺮای ﺳﺎزﻣﺎن و ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺞﻳﻧﺘﺎ و دﺳﺘﺎوردﻫﺎی1 ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر ﭘﺲ از اﺟﺮای اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ) ﻣﺴﺘﻘ ﻴﻢ و ﻏﻴ ﺮﻣﺴﺘﻘ ﻴﻢ( ﺑﻪ ﺷـﺮح زﻳـﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . – ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب ﻛﺎﻫﺶ ﻣ ﻴﺰان ﻫﺪر رﻓﺖ و آب ﺑﺪون درآﻣﺪ 1- Outcomes 10 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه – اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻋﺘﻤﺎد ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ) ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ( – ارﺗﻘﺎی ﺑﻬﺮه وری و ﻛﺎراﻳﻲ آب و ﭘﺎﻳﺪاری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻋﺮﺿﻪ آب – ارﺗﻘﺎی ﺳﻄﺢ رﻓﺎه و ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ – ارﺗﻘﺎی ﺑﺮاﺑﺮی در دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺎت – ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ – ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﺎﻟﻲ ﺳﺎزﻣﺎن – ﻛﺎﻫﺶ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻻزم – ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ – ارﺗﻘﺎی ﺳﻄﺢ آﮔﺎﻫﻲ ﻣﺘﺼﺪﻳﺎن و ﻣﺮدم از ارزش اﻗﺘﺼﺎدی و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ آب – اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻮﻟﻴﺪات ﻛﺸﺎورزی – ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺣﻔﻆ ﺻﻨﺎﻳﻊ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ آب در ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﺣﻮﻣﻪ آن ﻫﺎ و در ﻳﻚ ﻛﻼ م، – اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺟﻮاﻣﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﺪار 1 - 7 - روش ﺷﻨﺎﺳﻲ روش ﺷﻨﺎﺳﻲ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ روﻳﻜﺮد IUWM اﺳﺖ، از ﻃﺮﻳﻖ : – ﺟﺴﺖ وﺟﻮﻫﺎ و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ) ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت و ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات ( ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – اﺳﻨﺎد ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﻠﻲ ﻣﺜﻞ » راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر « – ﻧﻈﺮات و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮ و ان ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ) ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﺜﻞ ﻳﻮﻧﺴـﻜﻮ، WHO 1، ،ﻓـﺎﺋﻮ ﺑﺎﻧـﻚ ﺟﻬـﺎﻧﻲ، 2 GWP ، 3 AWWA ، 4 USEPA و ﻛﺸـﻮرﻫﺎی ﺻـﻨﻌﺘﻲ ﺑﺎ اﻗﻠﻴﻢ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﺮان ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻣﺮﻳﻜﺎ، اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ و ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳ ﻌﻪ 1- World Health Organization 2- Global Water Partnership 3- American Water Work Association 4- United States Environmental Protection Agency 2 ﻓﺼﻞ2 ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 13 ﻓﺼﻞ دوم- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 2 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب (IWRM) 2 - 1 - 1 - ﺿﺮورت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺑﻲ و ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ، ا ﺛﺮات ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎن، ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ، وﺿﻌﻴﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺟﻮاﻣﻊ و ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و زﻣﻴﻦ و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎ و در ،ﻛﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار دارد، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺷـﻴﻮه ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳـﻨﺘﻲ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، ﺟﻮاﺑﮕـﻮ ﻧﻴﺴـﺖ . از اﻳـﻦ رو، ﺗﺼـﻤﻴﻢ ﮔﻴـﺮی و ﻫـﺎ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری ﻫﺎی ﻛﻼ ن ﺑﺎﻳﺪ ﺑ ﺎ روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻌﻲ ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻛـﺮدن اﻧـﺪرﻛﻨﺶ ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺳﻴﺎﺳـﻲ، اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼـﺎدی، ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ در ﻣﻘﻴﺎس ﻣﻜﺎﻧﻲ و زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺰرگ ، ﺗﺮ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 2 - 1 - 2 - ﻣﻘﻴﺎس ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « از ﻧﻈﺮ ﻣﺤﺪوده ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ در ﻣﻘﻴﺎس » ﺣﻮﺿﻪ « ای 1 اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ، » ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ « ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ » واﺣﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ « ﺑﺎ ﻫﻮﻳﺖ واﺣﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد . 2 - 1 - 3 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ) ﻛﺎدر 2 - 1( ﻛﺎدر2 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ]3 [ »ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « ، ﻓﺮآﻳﻨﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺑﻴﺸﻴ ﻨﻪ ﻛﺮدن ﻋﺎدﻻﻧﻪ رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﺟﻮاﻣﻊ اﻧﺴـﺎﻧﻲ و ﺑـﺪون ﺑـﻪ ﺧﻄـﺮ اﻧـﺪاﺧﺘﻦ اﻧﺴـﺠﺎم و ﭘﺎﻳﺪاری اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺣﻴﺎﺗﻲ و ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺎﻓﻊ آﻳﻨﺪ ﮔﺎن، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ آب، زﻣﻴﻦ و دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺷﻮد . ) ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ آب،GWP ( 2 - 1 - 4 - اﺑﻌﺎد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎی : آب ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ رﻗﺎﺑﺖ و ﺗﻌﺎرض ﺑﺮای آب ﺑﻴﻦ ﻛﺸﺎورزی، ﺑﺮق آﺑﻲ، ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی و ﺑﻬﺪاﺷﺖ، ﺻﻨﻌﺖ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ – ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدی- اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ : ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آوردن ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ و ﻣﻨـﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼـﺎدی ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ آب، ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﻣﻨﺎﻓﻊ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ – ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ اداری ) اﺟﺮاﻳﻲ (: ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ و ﻫﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی آﺑﻲ در ﻫﻤـﻪ ﺳـﻄﻮح ﻣﻠـﻲ، اﺳـﺘﺎﻧﻲ و ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺤﻠﻲ – ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ : ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ) ﺣﻮﺿﻪ و زﻳﺮﺣﻮﺿﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ( ، ﺑﻪ ﺟﺎی ﻣﺮزﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﻳﺎ اداری ﺑﻪ ﻋﻨﻮان واﺣﺪی ﺑﺮای ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب اﺳـﺖ . اﻳـﻦ ﺟﺎﻣﻌﻴـﺖ اﻳﺠـﺎب ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ ﻛـﻪ در 1- River Basin 14 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ، اﺛﺮات ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻛﺎرﺑﺮﻫﺎی زﻣﻴﻦ و آب ﺑـﺮ اﻛﻮﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫـﺎی آﺑـﻲ و ﺧﺎﻛﻲ و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻧﻴﺰ » اﺛﺮات ﺑﺎﻻدﺳﺖ-ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ « در داﺧﻞ زﻳﺮ ﺣﻮﺿﻪ ﻫـﺎ و ﺑـﻴﻦ آن ﻫـﺎ در ﻗﺎﻟـﺐ ﺣﻮﺿﻪ اﺻﻠﻲ ﺗﺮ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد . 2 - 1 - 5 - ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ راﻫﻜﺎر ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ در ﺳﺎل 1992 در ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ دوﺑﻠﻴﻦ1 ) ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ2 (و رﻳﻮدوژاﻧﻴﺮو3 )ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﻳﺎ ﻫﻤﺎﻳﺶ ﺑﺰرﮔـﺎن زﻣﻴﻦ4 (ﺑﻨﻴﺎن ﻧﻬﺎده ﺷﺪ و اﺻﻮل ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ دوﺑﻠﻴﻦ _ رﻳﻮ اراﺋﻪ )ﺷﺪ ﻛﺎدر 2 - 2 .( – ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ آب )GWP (، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻠﻲ ﺗﺮﻳﻦ ﻧﻬﺎد ﮔﺴﺘﺮش ﻧﮕـﺮش ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟـﺎﻣﻊ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب در ﺳـﺎل 1996 ﺗﺎﺳﻴﺲ .ﺷﺪ – ﺑﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﮔﺮدﻫﻤﺎﻳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺳﻄﻮح ﺟﻬﺎﻧﻲ، ﻛﺸﻮری و ﻣﻨﻄﻘﻪ ، ای دﻳﺪﮔﺎه ﻫـﺎ ی ﻗﺎﺑـﻞ اﺟـﺮای ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺖ . – ﺷﻮرای دوم ﺟﻬﺎﻧﻲ آب در ﺳﺎل 2000 ، »ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « را ﺑﻪ ﻳﻚ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺟﻬـﺎﻧﻲ ﺗﺒـﺪﻳﻞ ﻛـﺮد و ﺷﻌﺎر ﻣﻬﻢ » آب، ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻫﻤﻪ اﺳﺖ «5 را ﻣﻄﺮح .ﻛﺮد ﻛﺎدر 2 - 2 - اﺻﻮل دوﺑﻠ ﻦﻴ اﺻﻞ اول : آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻣﻨﺒﻌﻲ ﻣﺤﺪود و آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ و ﻻزﻣﻪ ﺣﻴﺎت، ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺳﻼﻣﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﺳﺖ . اﺻﻞ دو : م ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ روﻳﻜﺮد ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﻣﻴﺎن ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰان و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاران در ﻛﻠﻴﻪ ﺳﻄﻮح ﺑﺎﺷﺪ . اﺻﻞ ﺳﻮم : زﻧﺎن در ﺗﻬﻴﻪ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﻲ دارﻧﺪ . اﺻﻞ ﭼﻬﺎرم : آب در ﻫﻤﻪ ﻣﺼﺎرف ﺧﻮد، ارزش اﻗﺘﺼﺎدی دارد و ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺎن ﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﻳﻚ ﻧﻴﺎز اﺳﺎﺳﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﺳﺖ، ﻳﻚ ﻛﺎﻻی اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﻴﺰ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻳﻦ اﺻﻮل ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ آدرس اﻳﻨﺘﺮﻧﺘﻲ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﺮد 2 - 1 - 6 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ، ﻳﻚ روﻳﻜﺮد و اﺑﺰار و ﻧﻪ ﻫﺪف – » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ « آب ﺑﻪ ﺧﻮدی ﺧﻮد ﻳﻚ » ﻫﺪف «6 ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ روﻳﻜﺮد و اﺑﺰاری ﺑـﺮای اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣﻨـﺎﻓﻊ و ﺑﻬﺮه وری از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آﺑﻲ، ﻣﺎﻟﻲ و اﻧﺴﺎﻧﻲ اﺳﺖ . 1- Dublin 2- International Conference on Water and the Environment 3- Rio De Janeiro 4- United Nations Conference on Environment and Development, or Earth Summit 5- Water is Everybody’s Business 6- Objective ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 15 – »ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « ، راه ﺣﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای رﻓﻊ ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ اﺳﺖ، ﭼﺮا ﻛﻪ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ و ﻃﺒﻴﻌـﺖ ﭼﻨﺪ وﺟﻬﻲ ﻣﺸ ﻜﻼ ت آب، ﺗﻨﻮع ذﻳﻨﻔﻌﺎن، و ﺗﻌﺎﻣﻞ ﻃﺒﻴﻌﺖ و اﻧﺴﺎن را در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﺎ – ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راﻫﻜﺎری ﻣﻮﺛﺮ و ﻛﺎرا ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪه اﺳـﺖ، ﺗﻮان ﻤﻲﻧ اﻣﺎ ﺑﻪ آن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ » اﻳﺪه ﺳﺎده ﺟﻬﺎن ﺷﻤﻮل « ﻧﮕﺮﻳﺴﺖ . – ﺑﺎ ﺗﻤﺎم ﺗﻼش و ﻫﺎ ﺗﻮاﻓﻖ ﻫﺎ ی ﺟﻬﺎﻧﻲ در ﺧﺼﻮص ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺗﻌﺎرﻳﻒ و ﺑﺮداﺷـﺖ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻔـﻲ از ﻣﻔﻬﻮم » ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ1« ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﮔﻔﺘﻨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺻﺮف ﺑﺮ » ،« آب » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « را ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ ، ﺑﻠﻜـﻪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ، « آب » » زﻣﻴﻦ » و « ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ « ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻮازی ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . 2 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی 2 - 2 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی « ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺖ آب در ﻣﺤﻴﻂ ﺷﻬﺮی ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻛـﺮدن ﺗﻌـﺎﻣﻼت ﺑـﻴﻦ اﺟـﺰای ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﭼﺮﺧﻪ آب در ﻣﺤﻴﻂ ﺷﻬﺮی و ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﺎ روﻳﻜﺮد » ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار « ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻫﺪف ﻛﻠﻲ اﺳﺖ . ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕـﺮ، ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺑﻲ ﺷﻬﺮی را ﺑﺎ ﻫﺪف ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎز آﺑﻲ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت آب ﺷﻬﺮی و ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺖ و رﻓـﺎه ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺳﻼﻣﺖ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی از آب را ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ]1[. 2 - 2 - 2 - ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ و ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی ﻃﺒﻖ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ و ﻣﺮﻛﺰ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی2 ) RCUWM ( ، ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ و آﺳﻴﺎی ﻣﺮﻛﺰی ﺑـﺎ ﭼﻨﺪ ﭼﺎﻟﺶ اﺻﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی روﺑﺮ و ﻫﺴﺘﻨﺪ ]50 [: – ﭼﺎﻟﺶ ﺟﻤﻌ ﻴﺘﻲ: رﺷﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی اﺳﻼﻣﻲ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺟﻬﺎن – ﭼﺎﻟﺶ اﻗﺘﺼﺎد ی: ﻧﺎﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ ﺑﻴﻦ ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﺮاﻛﻢ و درﺻﺪ ﺟﻤﻌﻴـﺖ ﺷﻬﺮﻧﺸـﻴﻦ اﺳﺖ، ﺑﻠﻜﻪ درآﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ را ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﺧﻴﻠﻲ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺧ ﻠﻴﺞ ﻓﺎرس و ﻧﻴﺰ ﺑﺮﺧـﻲ از ﻓﻘﻴﺮﺗﺮ ﻳﻦ ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﺟﻬﺎن در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻗﺮار دارﻧﺪ . 1- Integrity 2- Regional Center on Urban Water Management, RCUWM 16 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﭼﺎﻟﺶ » ﺷﻬﺮ ی یﺳﺎز1« » ﺎﻳ ﺷﻬﺮﮔﺮا :«ﻳﻲ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺸ ﻜﻼ ت اﻗﺘﺼﺎدی و ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ، ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ در ﺣـﺎل اﻓـﺰاﻳﺶ اﺳﺖ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺴﻜﻦ، زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ و ﺧﺪﻣﺎت ﺷﻬﺮی ﺑﺎ اﻳﻦ ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺶ ﻧ رود ﻤﻲ . – ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺑﻮدن اﻛﺜﺮ ﺳﻴﺴ ﺘﻢ ﻫﺎی آﺑﻲ و واﺑﺴﺘﮕﻲ آن ﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری و ﻣﻨﺎﺑﻊ دوﻟﺘﻲ – ﻋﺪم ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ – ﻋﺪم ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ در رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻣﺸﻜﻼت ﺷﻬﺮی 2 - 2 - 3 - ﻣﺸ ﻜﻼ ت آب ﺷﻬﺮی در ﺧﺎور ﻣﻴﺎﻧﻪ و آﺳﻴﺎی ﻣﺮﻛﺰی ) ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ : 5 و20 ( – ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ یﻫﺎ ﻛﻬﻨﻪ و زﻳﺎد ﺑﻮدن آب ﺑﻲ درآﻣﺪ – ﻧﺒﻮد ﺷﺒﻜﻪ ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب – ﺟﻤﻊ آوری دﻓﻊ و ﺿﻌﻴﻒ زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺳﺎﺧﺘﺎرﻫﺎی ﻧﻬﺎدی ﺿﻌﻴﻒ – ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ – ﻳﺎراﻧﻪ زﻳﺎد یﻫﺎ – اﺛﺮات ﻣﻨﻔﻲ ﺟﻨﮓ و ﻫﺎ ﺑﻼﻳﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ – وﺟﻮد ﺑﻴﻤﺎری آﺑﻲ یﻫﺎ – ﻧﺒﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ یﻫﺎ ﺷﻬﺮی ﻧﻴﺎز – ﻣﺒﺮم ﺑﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﺎزی ﻛﺎرﻛﻨﺎن 2 - 2 - 3 - 1 - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ ﻣﻄ ﺎﻟﻌﻪ – ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﺎﻻ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﻳﺎ ﺗﺤﺖ ﻛﻨﺘﺮل اﺳﺖ . – در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﺗﻤﺮﻛﺰ اﺻﻠﻲ آب ﺷﻬﺮی ﺑﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ .ﺳﺖﻫﺎ – در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ . ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺮداﺷﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب از ﻃﺮﻳـﻖ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ، ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ در ﻣﺼﺮف آب و ﺑﺎزﻳﺎﻓ ﺖ و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب اﺳﺖ . 1- Urbanization ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 17 2 - 2 - 4 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آب ﺷﻬﺮی در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آب ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﻧﻜﺎت ) ﻣﺪاﺧﻼت ( زﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺮد : – ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﺷﻬﺮی – ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب – ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب – ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﻪ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه – ﻧﻮﺳﺎزی ﻳﺎ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ یﻫﺎ ﻛﻬﻨﻪ ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺳﺎزﮔﺎر ﻧﺼﺐ – ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻧﺸﺖ ﻳﺎﺑﻲ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی و آب ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺪار ﺑﻲ آب درآﻣﺪ – ﺗﺮوﻳﺞ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﺮای ) آب ﻣﺜﺎل، ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎراﻧﻪ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻌﺮﻓﻪ، ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر، آﮔﺎﻫﻲ رﺳﺎﻧﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ ( – ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ و ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﻪ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ – اﻳﺠﺎد ﭼﺎرﭼﻮب ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ و ﻧﻈﺎرﺗﻲ اﺟﺮای ﻗﻮاﻧﻴﻦ – اﻳﺠﺎد ﭼﺎرﭼﻮب ﻧﻬﺎدی ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪ ﺳﺎز – ازرﻳﺎﺑﻲ رﻳﺴﻚ ﺑﺮای ﺣﻮادث ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ و ﻳﺎ ﻏﻴﺮ ﻗﻄﻌﻲ – ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻫﻤﻜﺎری ﺑﻴﻦ ﺑﺨﺶ یﻫﺎ ﺧﺼﻮﺻﻲ و ﻋﻤﻮﻣﻲ در ﺗﻤﺎم ﺳﻄﻮح ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﻃﺮاﺣـﻲ، اﺟـﺮا، ﺑﻬـﺮه ﺑـ ﺮداری، ﻧﮕﻪ داری و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ و ﻫﺎ ﺧﺪﻣﺎت ﺷﻬﺮی – اوﻟﻮﻳﺖ دادن ﺑﻪ آﻣﻮزش و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﺎزی ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺪاری ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ 2 - 2 - 5 - ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎﻳﻲ در اﺑﻌﺎد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی دارد ﻛﻪ ﺧﻮد ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ﺿـﺮورت ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن اﻳﻦ ﭘﻴﺎﻣﺪ ﻫﺎ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . 2 - 2 - 5 - 1 - اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ – ﺷﻬﺮﻫﺎ، ﻣﻨﻈﺮه و ﻣﺤﻴﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻃﺮاﻓﺸﺎن را ﺑﺮ اﺛﺮ ﺗﻮﻟﻴﺪ زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ و ﻣﺎﻳﻊ و ﮔﺴﺘﺮش آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﻮا ی ﺷـﻬﺮﻫﺎ ﺑﻪ ﺣﻮﻣﻪ ﻳﺎ » ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮ1«، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ]5[ . – ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ) ی ﺧﺎﻧﮕﻲ، ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻲ، ...( ﺧﺎم و ﻳﺎ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺷـﺪه در ﻣﻨـﺎ ﺑﻊ آب ﭘﺬﻳﺮﻧـﺪه ﻣﺜـﻞ رودﺧﺎﻧـﻪ ، ﻫـﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و درﻳﺎﻫﺎ و ﻳﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 1- Peri-urban 18 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺑﺎر آﻟﻮدﮔﻲِ زﻳﺎد رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎرش – اﻓﺰاﻳﺶ آﻟﻮدﮔﻲ رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ و ﺗﻮده ﻫﺎی آﺑﻲ در ﻣﻜﺎن ﻓﺎﻗﺪ یﻫﺎ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺟﻤﻊ آوری زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ – ﺷﻮک ﻫﺎ ی آﻟﻮدﮔﻲ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ، ﺗ ﺎ ده ﺑﺮاﺑﺮ ﻓﺎﺿﻼب در ﺷـﺮاﻳﻂ آب و ﻫـﻮاﻳ ﻲ ﺧﺸـﻚ ) ﻏﻴﺮﺑـﺎراﻧﻲ ( ، ﺑـﻪ ﻋﻠـ ﺖ ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺑﺎز و ﺟﺎده ﻫﺎ 2 - 2 - 5 - 2 - ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺎﺿﻼب و زﻫﻜﺸﻲ رواﻧﺎب ﻫﺎ – ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺗﺮ ﺷﺪن ﻣﺸﻜﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ » ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب1« در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ – اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﺎﻟﻮده اﻗﺘﺼﺎدی ﺷﻬﺮ، ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﻓﺮﻫﻨﮓ و ﻋﺎدات ﻣﺮدم ﻣﺸ – ﻜﻼ ت ﻛﻤﺒﻮد ﺳ ﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ 2 - 2 - 6 - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻲ روﻳﻪ ﺷﻬﺮی ﻋﻤﺪﺗﺎ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ 2 - 2 - 6 - 1 - ﻣﺤﺮک ﻫﺎ – اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﺮﻳﻊ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻬﺮی و در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﻲ روﻳﻪ ﺗﻌﺪاد ﻛﻼ ن ﺷﻬﺮﻫﺎ ) ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﻴﺶ از 10 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ ( – ﮔﺴﺘﺮش اﺗﻔﺎﻗﻲ و ﺳﺎزﻣﺎن ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ) ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ و ﻏﻴﺮﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ( ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻧﺒﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷـﻬﺮی و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻛـﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ و ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﺷﻬﺮی 2 - 2 - 6 - 2 - ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎ ﮔﺴﺘﺮش ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺪه ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻋﻮاﻗﺐ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺟﺪی در ﺷﻬﺮ و ﺑﻴﺶ ﺗﺮ درﺣﻮﻣﻪ دارد ]5[ . – از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻛﺸﺎورزی در ﺣﻮﻣﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ . در اﻳﻦ ﻣﻨ ﺎ ﻃﻖ، ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺧﺮﻳﺪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺮدم و ﻳﺎ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ و ﻳـﺎ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺎرﺑﺮی آن از ﻛﺸﺎورزی ﺑﻪ ﺷﻬﺮی و اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ زﻣﻴﻦ ﺗﻮام ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﻤﻞ و ﻧﻘـﻞ و ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎز، ﻛﺸﺎورزی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻛﻠﻲ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮود و ﻳﺎ ﻛﻢ ﺷﻮد . – اﺳﻜﺎن ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻛﻢ درآﻣﺪ در ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ . در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺑﻬﺪاﺷـﺖ، ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻓﺎﺿـﻼب و زﻫﻜﺸﻲ ﻣﺸﻜﻞ و ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ . ﻣﻌﻤﻮﻻ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻣﻘﻴﻢ در ) زﻣﻴﻦ یﻫﺎ ﻏﻴﺮﻣﻌﻤﻮر ( ﻏﻴﺮﻗﺎﻧﻮﻧﻲ2 ﻧﻴـﺰ وﺟـﻮد دارد ﻛﻪ از اﺑﺘﺪا در ﺣﻮﻣﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی اﺳﻜﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ . اﻧﺪ – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺟﺪﻳﺪ ﺷﻬﺮی در درون ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ را آﻟﻮده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . 1- Water Scarcity 2- Illegal Squatter Communities ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 19 – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎی ﺑﻲ روﻳﻪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ و ﺟﻨﮕﻞ زداﻳﻲ ) ﻧﺎﺑﻮدی ﺟﻨﮕﻞ ﻣﻲ ( ﻫﺎ ﺷﻮد، ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ زﻫﻜﺸﻲ آﺳﻴﺐ ﻣﻲ زﻧﺪ و ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﻳﺶ ﺷـﺪﻳﺪ ﺑـﺎر ﮔـﻞ و ﻻی و در ﻧﺘﻴﺠـﻪ ﻣﺴـﺪود ﺷـﺪن ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی زﻫﻜﺸﻲ و اﻓﺰاﻳﺶ رﻳﺴﻚ ﺳﻴﻞ ﻣﻲ .ﺷﻮد – اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﺪت و ﺣﺠﻢ رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮ اﺛﺮ ﮔﺴﺘﺮش ﺳﻄﻮح ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ، اﻏﻠﺐ ﻣﻨﺠـﺮ ﺑـﻪ اﻓـﺰاﻳﺶ رﻳﺴـﻚ ﺳﻴﻞ و ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻔﻮذ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ .ﺷﻮد – ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮای ﻧﺎﻗﻼن ﺑﻴﻤﺎری ﺑﻪ وﺟﻮد . آﻳﺪ ﻣﻲ – ﮔﺴﺘﺮش اﻛﺜﺮ ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی ﺣﺎﺻﻞ ﺧﻴﺰ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻨﻔـﻲ ﺑـﺮ ﻛﺸـﺎورزی ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮی د ارد . – اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی، ﺳﻬﻤﻴﻪ و ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﻛﺸﺎورزی را ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺷﻮد . – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی و اﻗﺘﺼﺎدی، ﻓﺸﺎر ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺤﻴﻂ آﺑﻲ وارد ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﺑـﻪ ﺧـﻮد ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﭘﺎﻳـﺪار ﺷﻬﺮی را ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮه ﻣﻲ اﻧﺪازﻧﺪ ) ﺷﻜﻞ 2 - 1 .(واﻛﻨﺶ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﺎﻳﻞ ، اﻏﻠـﺐ ﺑـﻪ ﺧـﺎﻃﺮ اﻳـﻦ ﻛـﻪ اﻗـﺪاﻣﺎت ﻋـﻼج ﺑﺨﺸﻲ، ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ وﺟﻪ آﺛﺎراﻧﺪ و ﻧﻪ رﻳﺸﻪ ای، ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻲ ﺧﻮرﻧﺪ . از اﻳﻦ رو، روﻳﻜـﺮدی ﺟـﺎﻣﻊ ﻻزم اﺳـﺖ ﺗـﺎ ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﺟﺎ ﻫﻢ ﺑﻪ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ و ﻫﻢ آﺛﺎر ﻣﺴﺎﻳﻞ ﭘﻴﺶ آﻣﺪه ﺑﭙﺮدازد . ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻣﺤﺮک ﻓﺸﺎرﻫﺎ ﺣﺎﻟﺖ اﺛﺮات ﭘﺎﺳﺦ ﺟﺎﻣﻊ - ﺷﻬﺮی ﺳﺎزی - ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی و ﻏﻴﺮه - اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ - ﺳﻴﻞ و ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ - ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ - ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎی ﻫﻤﻪ ﮔﻴﺮ - ﻛﻤﻴﺖ آب - ﻛﻴﻔﻴﺖ آب - ﺟﺮﻳﺎن رواﻧﺎب و ﻏﻴﺮه - ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ - آﻟﻮدﮔﻲ و ﻏﻴﺮه ﺷﻜﻞ2 - 1 - ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻣﺤﺮک، ﻓﺸﺎرﻫﺎ، وﺿﻌﻴﺖ و آﺛﺎر آن ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی و ﺿﺮورت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ]74 [ 20 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی1 – از ﻧﻈﺮ ﻫﻴﺪروﻟﻮژی، ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی، ﺳﻴﺴﺘﻢ » واﺣﺪی « اﺳﺖ ﻛﻪ درﺑﺮﮔﻴﺮﻧﺪه ﻫﻤﻪ اﺟﺰای آن اﺳﺖ و ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ، ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . – درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری، اﻳﻦ ﻣﻔﻬﻮم » واﺣﺪ ﺑﻮدن « ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﺒﻮد ﻳﻜﭙ ﺎرﭼﮕﻲ در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎزﻧﺪه ﺳﻴﺴﺘﻢ، ﻛﺎﻣﻼ ﻗﺒﻮل ﻧﺸﺪه اﺳﺖ . – اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺳﻨﺘﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ در داﺧﻞ ﺷﻬﺮ اﻣﻮر ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ آب را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد . – در اﻳﺮان، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آبِ ﺷﻬﺮی ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺪ ﻣﺎت ﺷـﺎﻣﻞ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب، ﻓﺎﺿـﻼب، ﻛﻨﺘـﺮل ﺳـﻴﻞ و رواﻧﺎب در ﻧﻬﺎدﻫﺎی ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ای ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎی آب اﺳﺘﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای، ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎی آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺷـﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ و ﺷﻬﺮداری ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . 2 - 3 - 1 - اﺑﻌﺎد ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ » ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ2« ﺷﺎﻣﻞ ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﻛﺎرﻛﺮدی ، ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﻣﻜﺎﻧﻲ و ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﺳﻴﺎﺳﺘﮕﺬاری ﺑﺨﺸﻲ اﺳﺖ ) ﺷﻜﻞ 2 - 2 .( ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺷﻬﺮی ﺣﻮﺿﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی زﻫﻜﺶ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺄﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب ﺷﻜﻞ 2 - 2 - ﺣﻠﻘﻪ ﻫﺎ ی ﭘﻮﺷﺸﻲ ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ ]74 [ 1- Integrated Urban Water System 2- Integration ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 21 دو دﻟﻴﻞ ﻋﻤﺪه ﺑﺮای ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ و ﺟﺎﻣﻊ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘ ﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی – ارﺗﺒﺎط و ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ ﺑﻴﻦ اﺟﺰای ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ آن، ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ . – ﻣﻨﺎﻓﻌﻲ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺎﻣﻊ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻨﻔﻚ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . 2 - 3 - 2 - ﺑﺨﺶ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی ]1[ اﻟﻒ- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب – ﻣﻨﺎﺑﻊ ) آب آب ،ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز ﺳﻄﺤ ﻲ، اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره ( – اﻧﺘﻘﺎل ، ﺗﺼﻔ ﻴﺳ و ﻪﻴ ﺴﺘﻢ آب ﻊﻳﺗﻮز – ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔ ﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب – اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره ) ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ( ب- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ آب زﻳﺎدی1 – ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺟﻤﻊ آوری / زﻫﻜﺸ ﻲ / یﺳﺎز ﺮهﻴ ذﺧ – ﺗﺼﻔ ﻪﻴ اﺟﺰ – ای ﻛﻨﺘﺮل ﺳ ) ﻴﻞ ﺳﻴﻞ ﺑﻨﺪ، ﺳﺪ، ﻛﺎﻧﺎل اﻧﺤﺮاﻓﻲ ( ﺑﻴﻦ اﻳﻦ اﺟﺰا در درون ﻫﺮ ﺑﺨﺶ و ﺑﻴﻦ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ، ارﺗﺒﺎط و اﻧﺪرﻛﻨﺶ وﺟﻮد دارد . 2 - 3 - 3 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻴﻦ ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﻄﻘ ﻪ – ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﺳﻨﺘﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻗﻨﺎت و اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران – ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﺟﺪﻳﺪ ﻣﺜﻞ ﻧﻤﻚ ﻲ زداﻳ ، ﺗﺼﻔﻴﻪ و اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب، ﺑﺎزﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﻛﺸﺎورزی ﺑﻪ ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ ﻳﺎ ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻛﺸﺖ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﻛﻢ ﻣﺼﺮف، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺣﻔﺎﻇﺖ آب، اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎرا ﻳ ﻲ ﺗﻮزﻳﻊ، اﻧﺠـﺎم اﺻـﻼﺣﺎت ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ- ﻧﻬﺎدی و ﻛﺎﻫﺶ رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ 2 - 3 - 4 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﭼﺮﺧﻪ ﻫ ﻴ ﺪروﻟﻮژ ﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮ ی – ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻬﺮی ﺣﺴﺎس ﺑﻪ آب2 – ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ رواﻧﺎب و ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز آب ،یﺷﻬﺮ ﺳﻄﺤ ﻲ و ﻓﺎﺿﻼب یﺑﺮا دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ :ﺑﻪ 1- Excess Water Management 2- Water Sensitive Urban design, WSUD 22 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﻗﺎﺑﻞ و اﻃﻤ ﻴ ﻨﺎن آب ﺎنﻳﺟﺮ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ • ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ1 • یﻧﻤﺎ ﺒﺎﻳز یﺷﻬﺮ – ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب و رواﻧﺎب یﺷﻬﺮ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛ ﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺟﺎ ﻦ ﻳﮕﺰﻳ – ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ – ﺗﻘﺎﺿﺎ ی آب :ﻖﻳﻃﺮ از • ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ ﻛﺮدن ﻣﺼﺮف ) آب اﺑﺰارآﻻت ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻣﺼﺮف، اﺻﻼح اﻟﮕﻮ ی ﻣﺼﺮف ، ﺗﻌﺮﻓﻪ، ( ... • ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺮﻴﻴﺗﻐﺑﺎ ، اﺻﻼح اﺻﻮل ﺷﻬﺮﺳﺎز ی • ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎ ، اﺻﻼح ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم یﻫﺎ ﻣﺼﺮف و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ2 آب در ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﺜﻞ ،نﻛﻼ ] ﻊﺎﻳﺻﻨ 1[. 2 - 4 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎزی ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ واﻗﻌﻴﺖ اﻧﻜﺎر ﻧﺎﭘﺬﻳﺮی اﺳﺖ . از دﻳﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺷﻬﺮﺳﺎزی اﺛﺮات ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ دارد، ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺰان ﺷﺎر ﺗﺸﻌﺸﻌﺎت، ﺑﺎرش، ﺗﺒﺨﻴﺮ، ﺗﺒﺪﻳﻞ اراﺿﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی، ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی و اﻓـﺰاﻳﺶ رواﻧـﺎب، اﻓﺰاﻳﺶ اﻧﺮژی آزاد ﺷﺪه ﺜﻞﻣ) ﮔﺎزﻫ ﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای، اﻧﺮژی ﺣﺮارﺗﻲ زاﻳﺪات ، رواﻧﺎب ﮔﺮم ﺷﺪه ( و اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ]1[. ﺷﻤﺎی ﻛﻠﻲ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﺷﺎﻣﻞ اﺟﺰای اﺻﻠﻲ و ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ در ﻫﺎی ﺷﻜﻞ )2 - 3( و )2 - 4( دﻳﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Environmental Flow 2- Recycling ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 23 ﺷﻜﻞ2 - 3 - ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ]74 [ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ﺑﺎرش ورود آب ﺷﺮب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺸﺪه ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻧﺸﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ رواﻧﺎب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ آب آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎرش ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻔﻮذ ﺗﺮاوش ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ، رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ، درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ، درﻳﺎ ﺧﻮرﻫﺎ، ﺗﺎﻻب ﻫﺎ، رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری رواﻧﺎب ﺟﻤﻊ آوری، ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب رﻃﻮﺑﺖ اﺗﻤﺴﻔﺮﻳﻚ اﺳﺘﻔﺎده از آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه اﻋﻤﺎل ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ زﻣﻴﻦ اﺳﺘﻔﺎده از ﻟﺠﻦ ﺣﺎﺻﻞ از ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ؟ و ﺷﻬﺮﻫﺎ اﻧﺠﻤﻦ ﻫﺎ، ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻫﺎ رواﻧﺎب ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎران ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ وﺗﻠﻨﺪﻫﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ وﺗﻠﻨﺪﻫﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎران ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﻃﻮﺑﺖ اﺗﻤﺴﻔﺮﻳﻚ 24 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻧﺸﺖ ﺟﺎﻳﮕﺎه ﺳﻮﺧﺖ ﮔﻴﺮی رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﻣﺨﺎذن ﺑﺎران آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﻮا ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺤﻞ دﻓﻦ زﺑﺎﻟﻪ ﻣﺨﺰن ﻓﺎﺿﻼب آﺑﻴﺎری درﻳﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﻣﺨﺎذن رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﻧﺸﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻟﺠﻦ ﻛﺸﺎورزی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد ﻧﺸﺖ ﻛﻠﺮزﻧﻲ ﻣﺨﺰن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ذﺧﻴﺮه ﺳﻮﺧﺖ ﺑﺮداﺷﺖ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ آب ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل آب ﺷﻜﻞ2 - 4 - ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺷﻬﺮﺳﺎزی در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ، ﻣﻮازﻧﻪ آب در ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷـﻬﺮی را ﻃـﻲ ﻓﺮاﻳﻨـﺪ ﭘﻴﭽﻴـﺪه ای ﺗﻐﻴﻴـﺮ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ ، ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻫﻴﺪروﻟﻮژی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . ﺳﻪ ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻲ ﺑﺮﻫﻢ ﺧﻮردن ﻣﻮازﻧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﻛﺎدر 2 - 3(: ﻛﺎدر 2 - 3 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎزی ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی - در ﻳﻚ ﻣﺤﺪوده ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ﺑﺎ ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﺮ روی ﺳﻔﺮه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﺳﻮﺑﻲ در ﺳﺎﺋﻮﭘﺎﺋﻮﻟﻮی ﺑﺮزﻳﻞ، ﺗﻐﺬﻳـﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ ﻣﻴـﺰان82 درﺻـﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ . - ،در ﻳﻮﻫﺎﻧﺴﺒﻮرگ آﻓﺮﻳﻘﺎی ﺟﻨﻮﺑﻲ15 درﺻﺪ ﻛﻞ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی و4 درﺻﺪ ﻛﻞ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻣﺤﺪوده ﻏﻴﺮﺷﻬﺮی ﺑﻪ رواﻧﺎب ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد ]1[. 1 - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻐﺬ ﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻋﻠﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﻮح آ ﺳﻔﺎﻟﺖ ﺷﺪه و ﺳﺎﺧﺖ ﺷﺒﻜﻪ ﺟﻤﻊ آوری یﻫﺎ آب ﺳـﻄﺤ ﻲ. آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ی ﺷﻬﺮی ﺗﺎ ﺣﺪی از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ) ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ( ﻣﺤﺮوم ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، ﻟﻜﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺟﺪﻳﺪی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺟﺬﺑﻲ ﻣﻨﺎزل و ﻧﺸﺘﻲ ﺷﺒﻜﻪ آب اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 2 - ﺶﻳ اﻓﺰا ﺑﺮداﺷﺖ ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز آب از 3 - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻐﺬ ﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻋﻠﺖ ﻪﺑ ﺧﺮوج ﻓﺎﺿﻼب از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب 2 - 4 - 1 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻬﻢ در ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی اﻓﺖ – ﺳﻄﺢ آب ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز ﺑﺎﻋﺚ ﻧﺸﺴﺖ زﻣ ﻴﻦ ،ﺷﻮد – اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﺪت و ﺣﺠﻢ ر واﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ و ﺳﻴﻼب ﺷﻬﺮی ) ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ی 2 - 5 و2 - 6(، ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 25 – آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ . رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ﺑﻪ دﻟﻴـﻞ آﻟـﻮدﮔﻲ از ﺳـﻄﺢ ﺧﻴﺎﺑـﺎن ﻫـﺎ ، آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ را آﻟﻮده ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ) ﺷﻜﻞ 2 - 7 .( – ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر ﺑﻪ آب ز ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳ ﺳﺎﺣﻠﻲ، ﺑﺮ اﺛﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻧﻮاﺣ از یﺎرﻴﺑﺴ در ﻲﻨﻴﺮزﻣﻳز آب ﻲ ﺧﺸـﻚ ﻤﻪﻴﻧ و ﺧﺸﻚ ﺳﺎﺣﻠ )ﻲ ﺷﻜﻞ 2 - 8 .( ﺷﻜﻞ2 - 5 - ﭼﺮﺧﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آب و ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی 40 % ﺗﺒﺨﻴﺮ38 % ﺗﺒﺨﻴﺮ 10 % رواﻧﺎب 20 % رواﻧﺎب 21 %ﻧﻔﻮذ ﺳﻄﺤﻲ 21 %ﻧﻔﻮذ ﻋﻤﻴﻖ 10 - 20 %ﺳﻄﺢ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﭘﻮﺷﺶ ﻃﺒﻴﻌﻲ زﻣﻴﻦ 25 %ﻧﻔﻮذ ﺳﻄﺤﻲ 25 %ﻧﻔﻮذ ﻋﻤﻴﻖ 35 % ﺗﺒﺨﻴﺮ30 % ﺗﺒﺨﻴﺮ 30 % رواﻧﺎب 55 % رواﻧﺎب 10 %ﻧﻔﻮذ ﺳﻄﺤﻲ 5 %ﻧﻔﻮذ ﻋﻤﻴﻖ 100 - 75 %ﺳﻄﺢ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ50 - 35 %ﺳﻄﺢ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ 20 %ﻧﻔﻮذ ﺳﻄﺤﻲ 15 %ﻧﻔﻮذ ﻋﻤﻴﻖ ﺷﻜﻞ2 - 6 - اﺛﺮات ﺷﻬﺮﺳﺎزی ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آب ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﺣﻴﻪ رﻳﺸﻪ رواﻧﺎب ﺑﺎران ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ﺑﺎران ﻧﺎﺣﻴﻪ رﻳﺸﻪ ﻧﻔﻮذ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رواﻧﺎب ﺗﺄﻣﻴﻦ آب آﺑﻴﺎری ﺑﺎغ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﭼﺮﺧﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آب 26 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺷﻜﻞ2 - 7 - ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی : اﺛﺮات اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎ آب ﺗﺎزه آب ﺷﻮر ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آب ﺗﺎزه ﭼﺎه ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎ آب ﺗﺎزه ﻧﻔﻮذ آب ﺷﻮر ﻣﺨﺮوط ﻣﻜﺶ ﺷﻜﻞ2 - 8 - ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﺗﺄﺛﻴﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﺼﺮف آب ﺳﻄﺤﻲ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد ﺗﺨﻠﻴﻪ زﻫﻜﺶ ﺑﺎران ﺗﺼﻔﻴﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ در ﻣﺤﻞ ﻓﺎﺿﻼب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺷﺪه آب ﻣﺎزاد آﺑﻴﺎری ﭼﺎه ﻫﺎی اﻃﺮاف ﺷﻬﺮ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 27 2 - 5 - اﺻﻮل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی (IUWM) ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻋﻠﻤﻲ و ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ1 در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻧﻴﺰ در اﺟﺮاﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ذﻳﻨﻔﻌﺎن را ﮔﺮد ﻫﻢ ﻣﻲ آورد ﺗﺎ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ آب ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ ﺧﺪﻣﺎت ﻣﻬﻢ اﻛﻮﻟ ﻮژﻳﻜﻲ و ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی ﺣﻔﻆ ﺷﻮد . 2 - 5 - 1 - اﺟﺰای اﺻﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی « – ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺗﺎﻣﻴﻦ : ﺷﺎﻣﻞ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، ﺑـﻴﻼن آب، اﺳـﺘﻔﺎده دوﺑـﺎره از آب و اﺛـﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ و ﻛﺎرﺑﺮی آب – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ : ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺮﮔﺸـﺖ ﻫﺰﻳﻨـﻪ 2 ، ﺗﻜﻨﻮﻟـﻮژی ارﺗﻘـﺎی ﻛـﺎراﻳﻲ ﻣ ﺼـﺮف آب، و ﺗﻤﺮﻛﺰزداﻳـﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب – دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ و ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻪ آب : از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ و ﺷﻔﺎف ﺑﺎ ﺣﻤﺎﻳﺖ از اﻧﺠﻤـﻦ ﻫـﺎ ی ﻛـﺎرﺑﺮان آب، دﺧﺎﻟﺖ دادن ﻫﺎ ﮔﺮوه ی در ﺣﺎﺷﻴﻪ و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ و ﻧﻘﺶ زﻧﺎن – ﺑﻬﺒﻮد ﭼﺎرﭼﻮب ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری، ﺗﻨﻈﻴﻤﻲ و ﻧﻬﺎدی ﻣﺎﻧ : ﻨﺪ اﺟﺮای اﺻﻞ ﻏﺮاﻣﺖ ﺗﻮﺳﻂ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن، ﻗﻮاﻧﻴﻦ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎ ی ﺗﻨﻈﻴﻤﻲ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺑﺎزار – روﻳﻜﺮد ﺑﻴﻦ - ﺑﺨﺸﻲ در ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺳﺎزی از : ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﻗﺪرت و ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮی 2 - 5 - 2 - ﻣﺤﺪوده ﻋﻤﻞ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی – ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ اﺻﻞ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎ ﻳﺪ در ﺳﻄﺢ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . – در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ از ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن اﺛﺮات در ﻛﻞ ﺣﻮﺿﻪ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . 2 - 5 - 3 - راﺑﻄﻪIUWM وIWRM ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺳﻴﻤﺎی ﻣﻬﻤﻲ در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻳﺰاﻧﺪ . ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ در IUWM ﻛﻤﻚ ﺑﺴﻴﺎری ﺑـﻪ ﻧﻈﺮﻳـﻪ و ﻃـﺮز اﺟـﺮای ﻣـﺪﻳﺮﻳ ﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، IWRM ، در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺗﺮ . ﺑﺎ اﻳﻦ دﻳﺪ، IUWM ﺧﻮد ﻳﻚ ﻫﺪف ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ اﺑﺰار ی اﺟﺮاﻳـﻲ ﺑﺮای اداره ﻳﻚ زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻬﻢ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ . 1- Participatory 2- Cost Recovery 28 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – IUWM ، ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ راﻫﻜﺎر ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺗﻌﺎﻣﻞ دﻏﺪﻏﻪ ﻫﺎی آب ﺷﻬﺮی ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ ی ﻣـﺮﺗﺒﻂ ﺧـﺎرج از ﻣﺮزﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب روﺳﺘﺎﻳﻲ، اﺳﺘﻔﺎده آب در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ و ﻛﺸﺎوری ﺑﻴﻨﺪﻳﺸﺪ . –IUWM، ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺟﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی، ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﻫﻢ ﻛﻨﺶ و اﺛﺮات ﺗﺠﻤﻌﻲ ﺗﻤﺎم ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺷﻬﺮی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ آب ﺑﺮ ﻣﻮاردی ﻣﺜﻞ، ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ، ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺖ ، ﻛﻴﻔﻴـﺖ ی ﺎﻫـ آب ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، اﺳﺘﻄﺎﻋﺖ ﭘﺮداﺧﺖ، ﺗﻔﺮﻳﺤﺎت آﺑﻲ و زﻣﻴﻨﻲ و رﺿﺎﻳﺖ ذﻳﻨﻔﻌﺎن را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . – IUWM ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺗﻤﺎم ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻣﺴـﻮوﻻ ن ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب و ﺧـﺪﻣﺎت ﻓﺎﺿـﻼب، ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧـﺎب و زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ، ﻧﻬﺎدﻫﺎی ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻘﺮارت و ﻧﻈﺎرﺗﻲ، ﺻﺎﺣﺐ ﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ ، ﺻـﻨﻌﺘﮕﺮان، اﺗ ﺤﺎدﻳـﻪ ﻫـﺎ ی ﻛـﺎرﮔﺮی، ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ، ﻛﺎرﺑﺮان ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺘﻲ، و ﺗﻔﺮج ﮔﺮان اﺳﺖ . – درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺴﻮوﻻ ن ﻣﺤﻠﻲ، ﻣﻘﺎم ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺷـﺮوع و ﻣﺒﺎﺷـﺮت ﺑـﺮ اﺟـﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎی IUWM وIWRM ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺟﺮای آن ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از ﻣﺴﻮوﻻ ن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻨﻨﺪه از ﺑـﺎﻻ ﺑـﻪ ﭘـﺎﻳﻴﻦ و ﻧﻴﺎزﻫـﺎی ) ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت ( ﻛﺎرﺑﺮان از ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ دوﻟﺘﻲ ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻ ﺑﺮای IUWM ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧ ﻤﻲ ﺷـﻮد ، ﭼـﺮا ﻛـﻪ دﭼـﺎر ﺑﻮروﻛﺮاﺳـﻲ و ﻋـﺪم ﺟﻮاﺑﮕـﻮﻳﻲ ﺑـﻪ ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺑﺮان آب ﻣﻲ ﺷﻮد . 2 - 5 - 4 - ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ و ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﻋﻼوه ﺑﺮ آﻧﭽﻪ در ﭘﻴﺶ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ، ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ و ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب، ﻣﻌﺎ ﻧﻲ و ﺟﻨﺒﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ دارد : – ﻣﻨﺎﺑﻊ : آب ﻣﻨﺎﺑﻊ ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ ﻴﻴﺗﻐ – ﺮﭘﺬ ﻳﺮی ﻣﻨﺎﺑﻊ : آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻛﺎﻣﻞ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﺮ و ﺧﺸﻚ – ﺟﻨﺒﻪ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ : ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻏﻴﺮه – ﻣﻨﺒﻊ و اﻧﺒﺎره1: ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﺎسﻴﻣﻘ – : ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﺗﻮاﻣ ﺎن ﻛﺎرﺑﺮان آب در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺤﻠﻲ، ﺷﻬﺮی و ﻣﻨﻄﻘﻪ ای – ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ، ﻫﻤﺎﻫﻨﮕ ﻲ و اﺟﺮا : ﻫﻤـﺎﻫﻨﮕ ﻲ در ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب، ﺗﺼـﻔﻴﻪ و ﻋﺮﺿـﻪ آب، ﺟﻤـﻊ آوری و ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿـﻼب، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻨﺘﺮل ﺳﻴﻞ در ﺣﺎﻟﺖ اﻳﺪه آل ﺗﻤﺎﻣ ﻲ اﻳﻦ اﺟﺰاء ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﮔﻨﺠﺎﻧ ﺪه و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺷﻮﻧﺪ، اﻣـﺎ ﻣﻌﻤـﻮﻻ اﻳـﻦ اﻣﺮ ﻏﻴﺮﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ]1[. 1-Source and Sink ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 29 2 - 6 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻫﺪف ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی در ﭘﻴﻮﺳﺖ 1 ،ﺗﻮﺻﻴﻒ وﺿﻌﻴﺖ و ﺳـﻴﻤﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷـﻬﺮی ، در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ . ﺷﻨﺎﺧﺖ اﻳﻦ ﻣﺴﺎﻳﻞ و راه ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺣﻞ ﺪ ﺑﺮای اﻳﺮا ن آﻣﻮزﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ . 2 - 7 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ 2 - 7 - 1 - ﻣﻔﻬﻮم ﺷﻬﺮ و ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ﮔﺮﭼﻪ اﺗﻔﺎق ﻧﻈﺮ در ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﻬﺮ در ﺟﻬﺎن وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺑﻴﺶ اﻣﺎ ، ﺑﻪ ﺗﺮ ﺷﺎﺧﺺ ﻳﻲﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺟﻤﻌﻴـﺖ، ﻧـﻮع ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی زهﺣﻮ و اداری اﺷﺎره دارﻧﺪ . 2 - 7 - 1 - 1 - ﻣﺎده4 ﻗﺎﻧﻮن ﺗﻌﺎرﻳﻒ و ﺿﻮاﺑﻂ ﺗﻘﺴﻴﻤﺎت ﻛﺸﻮری اﻳﺮان ]38 [ ﺷﻬﺮ واﺣﺪی از ﺗﻘﺴﻴ ﻤﺎت ﻛﺸﻮری اﺳﺖ ﺑﺎ ﺣﺪود ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﻛﻪ در ﻣﺤﺪوده ﺟﻔﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﺑﺨـﺶ واﻗـﻊ ﺷـﺪه و از ﻧﻈـﺮ ﺑﺎﻓـﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﺷﺘﻐﺎل و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ دارای ﺳﻴﻤﺎ ﻳ ﻲ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺧﺎص ﺧﻮد ﺑﻮده ﺑ ﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ اﻛﺜﺮﻳﺖ ﺳـﺎﻛﻨﺎن داﺋﻤـﻲ آن در ﻣﺸﺎﻏﻞ ﻛﺴﺐ، ﺗﺠﺎرت، ﺻﻨﻌﺖ، ﻛﺸﺎورزی، ﺧﺪﻣﺎت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫـﺎ ی اداری اﺷـﺘﻐﺎل داﺷـﺘﻪ و در زﻣﻴﻨـﻪ ﺧـﺪﻣﺎت ﺷـﻬﺮی از ﺧﻮدﻛﻔﺎ ﻳ ﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺑﺮﺧﻮردار و ﻛﺎﻧﻮن ﻣﺒﺎدﻻت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺣﻮزه ﺟﺬب و ﻧﻔﻮذ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺧﻮد ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ دارای 10000 ﻧﻔﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﺎﺷﺪ . 2 - 7 - 1 - 2 - ﻣﻔﻬﻮم ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻬﺮی، » ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ1« »ﻳﺎ ﺷﻬﺮﮔﺮاﻳﻲ « ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﮔﺴﺘﺮ ش ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . در ﺣﻘﻴﻘـﺖ، » ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨ ﻲ« ﻓﻌﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل آن ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺰرگ ﺷﺪن اﻧﺪازه ﺷﻬﺮ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﺸﻜﻞ ﺷﺪن ﻳـﺎ از ﺑـﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ و ﻧﻈﻢ ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺷﻮﻳﻢ . ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻫﻤﭽﻮن ﺑﺰرﮔﻲ، ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﺸﺨﺼﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺷﻨﺎ ﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 1- Urbanization 30 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 7 - 2 - اﺻﻮل آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ 2 - 7 - 2 - 1 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﭼﻴﺴﺖ؟ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻳﻜﻲ از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﭘﺎﻳﻪ ای ﻛﻼ ن ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺳﺎزﻣﺎن دادن ﺑﻪ ﻧﺤﻮه اﺷـﺘﻐﺎل ﻓﻀـﺎ، ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﺤـﻞ ﺳﻜﻨﺎی اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ، ﻣﺤﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﻛﻨﺶ ﻫﺎی ﺑﻴﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻧﻈﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼﺎدی ﺑـﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻗﺘﺼﺎدی، ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻬﻴﻨﻪ از اﻣﻜﺎﻧﺎت در راﺳﺘﺎی ﺑﻬﺒـﻮد وﺿـﻌﻴﺖ ﻣـﺎدی و ﻣﻌﻨـﻮی و در ﻗﻠﻤﺮو ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﺧﺎص اﺳﺖ . 2 - 7 - 2 - 2 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﻳﻜﻲ از ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ، » ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی « اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻌﻤـﻮﻻ ﺑـﺎ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺳـﺎﺧﺖ و ﺳـﺎزﻫﺎی ﺳﺎ ﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺳﻨﺠﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻫﻤﻮاره ﺑﺎ رﺷﺪ ﺳﺮﻳﻊ ﺟﻤﻌﻴﺖ و اﻗﺘﺼﺎد ﻫﻤـﺮاه اﺳـﺖ . ﺑـﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴـﺐ در آﻣـﺎﻳﺶ ﺳـﺮزﻣﻴﻦ، » ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ را « ﺑﻪ ﺻﻮرت » ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی « در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﻣﻌﻤـﻮﻻ ﻣﺤـﺪوده ﻫـﺎ ی اﺿـﺎﻓﻪ ﺷـﺪه ﺟﺪﻳـﺪ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ] اﻧﺪ ﻲ25 [ . 2 - 7 - 2 - 3 - راﺑﻄﻪ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺑﻲ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﻪ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺷﻬﺮی ﭘﺪﻳﺪه ﻧﺎﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪی اﺳﺖ . – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻛﺸﻮر را ﺑﺎ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺸﻜﻞ آب ﭘﺎک و ﻛﺎﻓﻲ ﻣﻮاﺟﻪ ﻛﻨﺪ . – از ﺳﻮ ی دﻳﮕﺮ، ﺣﻴﺎت و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭘﺎک واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ . اﻫﻤﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع در ﭘﻴﺮاﻣـﻮن ﺷﻬﺮﻫﺎی ﭘﺮﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻛﻼ ن ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﺣﺴﺎس ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ – ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ، اﺑﺰار و ﭼﺎرﭼﻮب ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺻﻨﻌﺖ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻫﻮﺷﻴﺎر ﺑﻮده و آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ را ﺟﺪی ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ . 2 - 7 - 2 - 4 - ﻫﺪف آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ از ﻧﻈﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ داﻧﺶ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی آﮔﺎﻫﺎﻧﻪ و اﻃﻤﻴﻨﺎن از دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﻣﻨﺎﺳـﺐ و ﻛـﺎﻓﻲ ﺑـﺮای ﺗﻤـﺎم ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ در ﻣ ﻨﻄﻘﻪ و رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ آن در آﻳﻨﺪه – ﺑﺪون آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴ ﻦ و ﺑﺮآورد ﻧﻘﺶ ﺟﻮاﻣﻊ ﺷﻬﺮی، روﺳﺘﺎﻳﻲ و اﺛﺮات ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ، ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب در آﻳﻨﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮاورد ﻧﻴﺴﺖ . ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 31 2 - 7 - 2 - 5 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب – در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺟﺰای ﭼﺮﺧﻪ آب، ﺧﺎک و ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ وﺿﻌﻴﺖ آن ﻫﺎ در آ ﻳﻨـﺪه و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ ﺳﺎﻛﻨﺎن آن ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . – ﭼﺎﻟﺶ اﺻﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل درازﻣﺪت ﺑﻴﻦ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻣﺼـﺮف آب اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑﺮاﺳﺎس آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﺒﺎط ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اراﺿﻲ در اﻓﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . – در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ، اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﺼـﺮف آب و ﭘﻴﺎﻣـﺪﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﺑـﺮ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺧﺎک و آب ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . – ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻫﻤﻜﺎری ﻧﻬﺎدﻫﺎ و ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬار در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺎﻧﻨـﺪ وزارت ﻧﻴـﺮو، وزارت ﺟﻬﺎد ﻛﺸﺎ ورزی، وزارت ﻛﺸﻮر ) ﺷﻬﺮداری ﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاری (ﻫﺎ ، وزارت ﺻﻨﻌﺖ، ﻣﻌﺪن و ﺗﺠﺎرت و ﺳـﺎزﻣﺎن ﻫـﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺴﻜﻦ و ﺷﻬﺮﺳﺎزی و ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد ؛ ﭼﺮا ﻛﻪ ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﻧﻬﺎدﻫﺎ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری، ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻳﺎ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻣﺠـﺎور ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار اﺳﺖ . از اﻳﻦ رو، ﻻزم اﺳﺖ ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد . – در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻻزم اﺳﺖ اﺣﺘﻤﺎل ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ در ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻋﺮﺿﻪ آب در ﻛﻞ ﻣﻨﻄﻘـﻪ در ﺣـﺎل و آﻳﻨـﺪه و ﻧﻴـﺰ ﺗﻌﺎﻣﻞ آن ﺑﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺠﺎور در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . – در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ، اﻗﺘﺼﺎد و ﺷﺮاﻳﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻧﻴﺰ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑـﻮد ) ﻛﺎدر 2 - 4 .( ﻛﺎدر2 - 4 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ]21 و22 [ ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﻠﻲ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ : در ﺗﻬﻴﻪ ﻃﺮح ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﺎﻟﺒﺪی و آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر از ﻧﻈﺮ ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ، ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻜﺎﻧﻲ و زﻣـﺎﻧﻲ و ﺑـﻪ ﻟﺤـﺎظ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻓﺮﺻـﺖ و ارزش ذاﺗﻲ آب ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ و ﻋﻤﻞ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎی و آب ﻛﺸﺎورزی، ﺻﻨﻌﺖ و ﻣﻌﺪن، ا ﻧﺮژی، ﻋﻤﺮان ﺷﻬﺮﻫﺎ و روﺳﺘﺎﻫﺎ و ﺳﺎﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻫـﺎ در ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺎ رﻋﺎﻳﺖ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺤﻤﻞ آن ﻫﺎ ﺗﻬﻴﻪ و ﺑﻪ اﺟﺮا درآﻳﺪ . راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر : ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار و آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻳﻜﻲ از اﺻﻮل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻼن و ﻳﻜﻲ از ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﺟﻬﺖ ﮔﻴﺮی ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻛﺸـﻮر در راﻫﺒ ﺮدﻫـﺎی ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر اﺳﺖ . در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ارﺗﺒﺎط ) ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ( اﻟﻤﺎن ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭼﺮﺧﻪ آب، ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ و اﻟﮕﻮی ﻣﺼﺎرف آب ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . 32 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 7 - 2 - 6 - ﺿﺮورت » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و زﻣﻴﻦ «1 – ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎ ﺑﺮ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اراﺿﻲ ﭘﺮﺑﺎزده ﺗﺮ اﺳﺖ . – ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اراﺿﻲ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﭼﮕـﻮﻧﮕﻲ ارﺗﺒـﺎط اﻳﻦ دو ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ در ارﺗﺒﺎط اﺳﺖ . – ﻛﺎرﺑﺮی ﻏﻴﺮ اﺻﻮﻟﻲ اراﺿﻲ، ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻛﻤﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب دارد . ﺣﺬف ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﻣﻨﺎﺳـﺐ در ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺳﻨﮕﻴﻦ، ﺑﺮ ﺣﺎل و آﻳﻨﺪه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗـﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿـﻪ و ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬار اﺳﺖ . ﻣﺸ – ﻜﻼ ت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اراﺿﻲ، ﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻋﺮﺿﻪ آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬار اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺷﺪت ﺑﺎ ﻧﺮخ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴـﺖ و ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ در ارﺗﺒﺎط اﺳﺖ . ﺑﺎ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﭘﻴﺶ از ا ﺟﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎ ﻛﻼ ی ن و اﻳﺠﺎد ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . 2 - 7 - 2 - 7 - آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻬﺮی در آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻛﻪ ﻣﺒﻨﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﻳﺎ روﺳﺘﺎﻳﻲ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ زﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد : – ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ و ﺳﺮﻋﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻋﺮﺿﻪ آب در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻧﺮخ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻧﻴﺎز آﺑﻲ – ﺗﻐﻴﻴﺮات اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ در ﺑﺨﺶ اﻗﺘﺼﺎدی، ﺻﻨﻌﺘﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ اﻟﮕﻮی ﻣﺼﺮف آب را دﮔﺮﮔﻮن ﻣﻲ ﺳﺎزد – راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺮا و ﻻزم اﻻﺟﺮاء در ﺻﻮرت ﺗﻐﻴﻴﺮ در وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن 2 - 8 - ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب2 ، ﻳﻜﻲ از اﺻﻮل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ ) ﻛﺎدر 2 - 5 .( ﻛﺎدر2 - 5 - ﺗﻌﺮﻳﻔﻲ از ﭘﺎﻳﺪاری ]1[ ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻛﻤﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ از ﻣﻘﻴﺎس ﻣﺤﻠﻲ ﺗـﺎ ﺟﻬـﺎﻧﻲ اﺳـﺖ، ﺑـﻪ ﻧﺤـﻮی ﻛـﻪ ﻧﻴﺎزﻫـﺎی ﻛﻨـﻮﻧﻲ و آﻳﻨـﺪه اﻧﺴـﺎن و ﻫـﺎ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﺮای ﻳﻚ زﻧﺪﮔﻲ ﭘﺎﻳﺪار ﺑﺮآورده ﺷﺪه و از اﻧﺴﺎن ﻫﺎ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻼﻳﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﭘﺎﻳﺪار را ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮه ﻣﻲ اﻧﺪازد، ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻛﻨﺪ . – ﻣﻼﺣﻈﺎت ﭘﺎﻳﺪاری ﻞﻴ دﻟ ﺑﻪ : ﺗﺎﺛﻴﺮ آب ﺑﺮ ﺑﺴﻴﺎری ﺟﻨﺒﻪ یﻫﺎ زﻧﺪﮔ ﻲ اﻧﺴﺎن ﻫﺮ ، ﻲﻔﻳﺗﻌﺮ از ﭘﺎﻳﺪاری ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ را ﻣﺪﻧﻈﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ : 1- Integrated Water and Land Resources 2- Water Resources Sustainability ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 33 • ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در ﻃﻮل ﻫﺎ دوره ی ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎی ﻃﻮﻻﻧﻲ و رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻻزم ﺑﺮای ﻧﺴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی ﻧﻴﺰ ﺣﻔﻆ ﺷﻮد . • » ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « ﺷﺎﻣﻞ اﻳﺠﺎد زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف اﻧ ﺴـﺎﻧﻲ، اﻣﻨﻴـﺖ ﻏﺬاﻳﻲ و ﻧﻴﺰ ﺣﻔﺎﻇﺖ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﻴﻞ و ﺑﻼﻳﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ دﻳﮕﺮ اﺳﺖ . یﺪارﻳﭘﺎ • ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺷﺎﻣﻞ داﺷﺘﻦ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ یﻫﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮا ی داﺷﺘﻦ آب ﭘـﺎک و ﻧﻴـﺰ ﺑـﺮای ﺗﺼـﻔﻴﻪ آب ﺑﻌـﺪ از ﻣﺼﺮف ﺗﻮﺳﻂ اﻧﺴﺎن و ﻗﺒﻞ از ﺑﺮﮔﺸﺖ آن ﺑﻪ ﺗﻮده ﻫﺎی آﺑﻲ اﺳﺖ . یﺪارﻳﭘﺎ • آب ﻧ ﻴ ﺎزﻣﻨﺪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﻲﻫﺎ ﻫﻤﺎﻫ ﻨﮓ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﺑﺮا ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ آب زﻳﺎدی اﺳﺖ . در ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ آب یﺪارﻳﭘﺎ • اﺑﻌﺎد ﺑﻴﻦ ﺎﻳ و ﻲﻣﻠ ،یا ﻪﻴﻧﺎﺣ ،ﻲﻣﺤﻠ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻒﻳﺗﻌﺮ .ﺷﻮد • » ﻣﺼﺮف ﭘﺎﻳﺪار آب « ، ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎ اﻣﻜﺎن رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺸﺮی در آﻳﻨﺪه ای ﻧﺎﻣﺤﺪود ﺑﺪون از ﺑﻴﻦ ﺑـﺮدن اﻧﺴﺠﺎم ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻳﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ . – اﻟﺰاﻣﺎت :یﺪارﻳﭘﺎ • ﺗﻀﻤ ﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎز اوﻟﻴﻪ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ آب یﺑﺮا ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺘ ﻲ • ﺗﻀﻤﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎز اوﻟﻴﻪ آب ﺑﺮای اﺣﻴﺎ و ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺘ اﻛﻮ ﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ • ﺣﻔﻆ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ آب و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺣﺪاﻗﻞ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ • ﻋﺪم ﺧﺪﺷﻪ ﺑﻪ ﺗﺠﺪ ﻳﺪ ﭘﺬﻳﺮی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﺮﻳ ذﺧﺎ ﺟﺮﻳﺎن یﻫﺎ آب از ﻦ ﻳﺮﻴﺷ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ یﻫﺎ اﻧﺴﺎﻧ ﻲ • اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻮﺟﻮدی ، ﻛﺎرﺑﺮی و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎ ﻳﺪ در دﺳﺘﺮس ﻋﻤﻮم ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . • ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم یﻫﺎ ﻧﻬﺎدی یﺑﺮا ﺟﻠﻮﮔ ﻴﺮی و ﺣﻞ ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت اﺣﺘﻤﺎﻟ ﻲ ﺑﺮ ﺳﺮ آب ﺑﺎ ﺠﺎدﻳا ﺪﻳ ﺷﻮد . • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺗﺼﻤ یﺑﺮا یﺮﻴﮔ ﻢﻴ آب ﺑﺎ ﻳﺪ دﻣﻮﻛﺮاﺗ ﻴﻚ ﺑﺎﺷﺪ ﺑـﻪ ﻧﺤـﻮ ی ﻛـﻪ ﺗﻤـﺎم ﻛﺴـﺎﻧ ﻲ ﻛـﻪ از آن ﻣﺘـﺎﺛﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ در ﺗﺼﻤ ﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﺣﻀﻮر داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . فاﻫﺪ ا – و وﻇﺎﻳﻒ اﺳﺎﺳ ﻲ ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﺪارﻳﭘﺎ آب ﺷﻬﺮ :ی • ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣ ﻲﺪﻧﻴ ﺳﺎﻟﻢ و ﮔﻮارا در ﺗﻤﺎﻣ ﻲ اوﻗﺎت • ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔ ﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑ ﺮای ﺟﻠﻮﮔ ﻴﺮی از اﻧﺘﺸﺎر ﺑ ﻦﻴﺑ یﻤﺎرﻴ ﺷﻬﺮوﻧﺪان و اﺛﺮات ﻣﻀﺮ آن ﺑﺮ ﻃﺒ ﻌﺖﻴ • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ﻇﺖﺎﻔﺣ یﺑﺮا ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﺤﻴﻂ یﻫﺎ یﺷﻬﺮ ﺎﻓﺖﻳﺑﺎز ،ﺎﻴ اﺣ • و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب و ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی یﺑﺮا اﺳﺘﻔﺎده در ﻛﺸﺎورز و ی ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ 2 - 9 - ﺿﺮورت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ و ﺧﺎﻛﻲ – ﻋﻮاﻣﻞ و ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎ : • ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﻛﺸﻮر 34 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی و اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻘﺎﺿـﺎی آﺑـﻲ، ﻣﻴـﺰان ﻣﺼـﺮف آب ﺷـﻬﺮی اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ و ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﻛﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن از ﺣﺪ ﺗﻮان ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد ﺗﺠﺎوز ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻣﻴﺰان آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ اﻓﺰاﻳﺶ و ﻣﻴﺰان آب ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻮﺟﻮد ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . • ﻧﻴﺎز آﺑﻲ در ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی ﺑﻪ دو ﻋﺎﻣﻞ ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . • ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺮﻫﻨﮓ زﻧﺪﮔﻲ از زﻧﺪﮔﻲ روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺷﻬﺮی، ﻣﺼﺮف ﺳﺮاﻧﻪ ﻧﻴﺰ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ، ﺑﻪ ﻛﻪ ای ﮔﻮﻧﻪ ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش » ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺟﻬﺎﻧﻲ آب ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ « در ﺳﺎل 2003 ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻦ ﻫﺎ دو ﺗﺎ ﺳﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن روﺳﺘﺎﻳﻲ آب ﻣﺼﺮف ﻛﺮده ] اﻧﺪ 25 [. • رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻬﺮی ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻓﺮﻫﻨـﮓ زﻧـﺪﮔﻲ ﻣـﺮدم اﺳـﺖ و ﭘﻴﺎﻣـﺪش، اﻧﺘﻘـﺎل ﺑﺨﺸـﻲ از آب ﻛﺸﺎورزی ﺑﻪ ﻣﺼﺎرف ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . • اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی، اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻴﺎز ﻫﺎی آﺑﻲ و ﺣﺠﻢ ﻓﺎﺿﻼب و زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ ﺗﻮﻟﻴـﺪی ﺑـﻪ ﻫﻤـﺮاه دارد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﻫﻤﻮاره اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﻓﺮاﺗﺮ از ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی ﺧﻮد ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه دارﻧﺪ ) ﻛﺎدر 2 - 7 .( ﻛﺎدر2 - 7 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﻣﺎده1 »ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﻠﻲ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ] « 21 [ -ﺗ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻤﺮﻛﺰ و ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ درﻣﻨﺎﻃﻖ ﭘﺮ ﺮاﻛﻢ ﻛﺸﻮر، ﺑﻪ وﻳﮋه ﺗﻬﺮان و اﺻﻔﻬﺎن و ﻣﻬﺎر روﻧﺪ رو ﺑﻪ رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ در اﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ، از ﻃﺮﻳﻖ دﮔﺮﮔﻮﻧﻲ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ آن ﻫﺎ در راﺳﺘﺎی اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﻬﻢ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی داﻧﺶ ﭘﺎﻳﻪ و زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺑﺮای ﻫـﺪاﻳﺖ ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری ﻫـﺎی ﻣﺘﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ، ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ا ﺳﺘﺎن ﻫﺎی ﻛﺸﻮر . - ﺗﻌـﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻪ ﺗﻮزﻳـﻊ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ، ﺗﻮان ﻣﺤﻴﻄﻲ و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺤﻤﻞ زﻳﺴﺖ ﺑﻮم ﻫﺎ، ﺑﺎ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﺑﺮ اﺑﻌﺎد اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ وﻇﺎﻳﻒ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ای دوﻟـﺖ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻏﺮﺑﻲ و ﺷﻤﺎﻟﻲ و ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ اﻳﺠﺎد ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺗﻮﺳﻌﻪ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﺮﻗﻲ، ﺟﻨﻮﺑ ﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻣﺮﻛﺰی ﻛﺸﻮر - اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل در اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﭘﺮاﻛﻨﺶ آن در ﭘﻬﻨﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ و اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﻧﺮخ رﺷـﺪ ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﺟﻤﻌﻴـﺖ ﻛﺸـﻮر ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ از ﻳﻚ درﺻﺪ و ﻧﺮخ رﺷﺪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻫﺎی ﻛﺸﻮر ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣ ﺘﻮﺳﻂ از 5/1 درﺻﺪ، ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﺮود . • از ﺳﻮی دﻳﮕﺮ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﻣﻨﺎﻓﻊ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﻓﺮاواﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺷﻐﻠﻲ، اﻟﮕﻮی زﻧﺪﮔﻲ و رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ دارد . از اﻳﻦ رو، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﻫﻢ زﻣﺎن ﻣﺤﺎﺳﻨﻲ از ﺟﻬﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼـﺎدی و ﻣﻌـﺎﻳﺒﻲ از ﻧﻈـﺮ ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ آب و ﺧﺎک دارد . را – ﻫﻜﺎرﻫﺎی » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ « در ﺷﻬﺮﻫﺎ : ﺑﻪ دﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﺷﻬﺮﻫﺎ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳـﺖ . از اﻳـﻦ رو، ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﺷﻬﺮﻫﺎ را ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻛﻨﺘﺮل دو ﭘﺪﻳﺪه ﺧﻼﺻﻪ ﻛﺮد : • ﻧﺮخ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ : ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﺎ راﻫﻜﺎرﻫـﺎی ﻛﻨﺘـﺮل ﺟﻤﻌﻴـﺖ و ﻣﻬـﺎﺟﺮت ﺑـﻪ ﺷـﻬﺮﻫﺎ از ﻃﺮﻳـﻖ ﻓﻘﺮزداﻳﻲ ﻳﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺮدم در روﺳﺘﺎﻫﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ . • ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی در ﺷﻬﺮ : ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﺗﻤﺮﻛﺰ آن ﻫﺎ در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﺎﻫﺶ » ﻧﺮخ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی « ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎ ﻛ ﺎﻫﺶ رﺷﺪ اﻗﺘﺼﺎدی در ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﻧﺮخ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫـﺎ ی ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ آب و ﺧﺎک ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 35 – ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ :« ﻧﺎﻛﺎرآﻣﺪ ﺷﺪن زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺷﻬﺮی ﻣﺜﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب و زﺑﺎﻟﻪ ﺑﺮ اﺛﺮ : • اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ از ﻧﺮخ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی و ﺳﻴﺴﺘﻢ آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی • ﻛﺎﻫﺶ رﺷﺪ اﻗﺘﺼﺎدی در ﻣﺤﺪوده ﺷﻬﺮی • آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎک ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ درون ﺷﻬﺮی و ﺑﺮون ﺷﻬﺮی را آ ﻟﻮده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺧﺎک ﺷﻬﺮی : • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺻﺤﻴﺢ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﺎﻧﻊ ﺑﺮوز ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و ﺧـﺎک و ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻧﺎ ﭘﺎﻳـﺪار ﺷـﻮد ﺑـﺎ ، راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻛﻨﺘﺮل ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺑﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﻓﻘﺮزداﻳﻲ ﻳـﺎ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫـﺎی زﻧـﺪﮔﻲ ﻣـﺮدم در روﺳﺘﺎﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﺼ ﻮل اﺳﺖ . • ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آﺑﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ • ﺗﻘﻮﻳﺖ و اﺟﺮای ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ 2 - 10 - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب ﻛﺸﻮر ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻗﻠﻴﻢ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ و ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﻗﻠﻴﻤﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ در ﭼﻨﺪ دﻫﻪ ﮔﺬﺷـﺘﻪ و اﻓﺰا ﻳﺶ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی، ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی آﺑﻲ و ﺧﺎﻛﻲ از ﻧﻈﺮ ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر روز اﻓﺰون ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ . اﻧﺪ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آﺑﻲ ﺑﺎ ارزش و ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮدی در ﻛﺸﻮر ﻣﺜﻞ درﻳﺎﭼﻪ ، ﻫﺎ ﺗﺎﻻب و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ، اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺧـﺎﻛﻲ ﻣﺜﻞ ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ و ﻣﺮاﺗﻊ، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎ ک و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺪﻳﺪا ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺷﺪه . اﻧﺪ دراﻳﻦ راﺑﻄـﻪ ﺿـﺮورت دارد ﻣـﻮارد ذﻳـﻞ ﻣﺪﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد : – ﺿﺮورت ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺗﺎﻻب ﻫﺎ • ﺗﺎﻻب ، ﻫﺎ زﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺴﻴﺎری از ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﮔﻴﺎﻫﻲ و ﺟﺎﻧﻮری ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . • ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و ﺑﺎﻓﺮ ﺑﻴﻦ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻣﺠﺎور آب ﻫﺎی آزاد ﻋﻤﻞ ﻣـﻲ ﻛﻨﻨـﺪ و ﺑـﺎ ﺟـﺬب اﻣﻮاج ﺳﺎﺣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻊ از ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ زﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه . اﻧﺪ ﺳﻴﻞ 36 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺗﺎﻻب ﻫﺎ، اﻣﺘﻴﺎز ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ دارﻧﺪ، ﭼﺮا ﻛـﻪ ﻳـﻚ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﻛﻨﻨـﺪه ﻋـﺎﻟﻲ آب اﻧـﺪ ﻣـﺎﻧﻊ اﻧﺘﻘـﺎل آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و آب ﻫﺎی آزاد ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻓ ﻴﻠﺘﺮ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎ را در ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ و ﺧﺎک ﺧﻮد ﺟﺬب ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و از آب ﺟﺪا ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻃﻲ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه ﻳـﻚ اﻛـﺮ 1 ﺗﺎﻻﺑﺎ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻛﺮدن3/7 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﮔﺎﻟﻦ از آب را در ﻳﻚ ﺳﺎل دارد . اﻳﻦ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷـﺪه ﻋـﻼوه ﺑـﺮ ﺣﻔـﻆ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ و ﺣﻴﺎت وﺣﺶ ﺑﺎﻋﺚ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ زﻳ ﺎدی در اﻧﺮژی ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی آب ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺎ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ اﻫﻤﻴﺖ، ارزش آن ﻫﺎ ﺧﻮب ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ و ﺑﻴﺶ از دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺣﻴـﺎت آن ﻫـﺎ ﺑـﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮه اﻓﺘﺎده اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺸﺪار دﻫﻨﺪه ای در ﺣﺎل از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . زﻫﻜﺸﻲ اﻳﻦ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ و ﺗﺒﺪﻳﻞ آن ﻫـﺎ ﺑـﻪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی از دﻳﮕﺮ ﻣﺸ ﻜﻼ ت اﺳﺖ . – آﻟﻮدﮔﻲِ آب • آﻟﻮدﮔﻲِ آب ذاﺗﺎ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺑﺸﺮی اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﺳﺎﺳﻲ ﺣﻴﺎت و ﻓﺮاﻳﻨـﺪ ﻫـﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﻛﺸﺎورزی ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و آﻟﻮده ﻣﻲ ﺷﻮد . • اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﻪ واﺳﻄﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺮ ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎی آب در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺣﻮﺿﻪ اﺛﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد ، ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴـﺎن و ﻋﻤﻠﻜﺮد اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ آﺑﻲ را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺑﺎﻋﺚ ﻛـﺎﻫﺶ دﺳﺘﺮﺳـﻲ ﺑـﻪ آب ﺳـﺎﻟﻢ و اﻓـﺰاﻳﺶ رﻗﺎﺑـﺖ ﺑـﺮای دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻲ ] ﺷﻮد3[. • آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﺒﻊ ﻣﻬﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧ ﻲ و ﻛﺸﺎورزی و ﻧﻴﺰ ﺗﻐﺬﻳـﻪ آب ﻫـﺎی ﺳـﻄﺤﻲ ﺧﺼﻮﺻـﺎ در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ . اﻧﺪ ﺳﺎﻟﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺗﺼﺎدﻓﻲ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻧﻔﺘﻲ و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاد ﺻﻨﻌﺘﻲ، اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻛﻮدﻫﺎ و آﻓﺖ ﻛﺶ ﻫﺎ، ﻧﺸﺖ از ﻣﺨﺎزن ﻧﻔﺖ و ﻣﺸﺘﻘﺎت آن، رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ، ﻧﺸﺖ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻓﺮﺳﻮده ﻓﺎﺿـﻼب و اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺳﭙﺘﻴﻚ در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ اﻳﻦ آب ﻫﺎ ﻣﻲ ﺷـﻮد . از آن ﺟـﺎﻳﻲ ﻛـﻪ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎ ﺣﺪودی دﺷﻮار اﺳﺖ و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺎﻫﻴﺖ ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎ ی ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ، ﭘﺎﻛﺴـﺎزی آن ﺎ ﻫـ ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ و زﻣﺎن ﺑﺮ اﺳﺖ و ﻟﺰوﻣﺎ ﺑﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺻﻮرت ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد ]6[. • ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻳﻦﺗﺮ ﻣﻬﻢ از اﻗﺪاﻣﺎﺗ ﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد؛ ﭼـﺮا ﺑﺎ ﻛﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪن ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه و آﻻﻳﻨﺪه ،ﻫﺎ راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺣﺬف ﻳﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﻫﺎ آن ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Acre ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 37 ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و زﻣﻴﻦ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻳﺰ و ﻛﻨﺘﺮل آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺨﺶ ﻫـﺎ ی ﺻـﻨﻌﺖ، ﻛﺸﺎورزی و ﺷﻬﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻼ ﻣﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺑﻪ وﻳﮋه اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آﺑﻲ را ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﻨﺪ و اﺛﺮات ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎر ﺑـﺮ دﻳﮕـﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ را ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ) ﻛﺎدر2 - 8 .( ﻛﺎدر 2 - 8 - ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮرات ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب -ﻃﺒﻖ اﺻﻞ ﭘﻨﺠﺎﻫﻢ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳﻲ در ﺟﻤﻬﻮری اﺳﻼﻣﻲ، ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻛﻪ ﻧﺴﻞ اﻣﺮوز و ﻧﺴﻞ ﻫﺎی ﺑﻌﺪ ﺑﺎﻳﺪ در آن ﺣﻴﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ روﺑﻪ رﺷـﺪی داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، وﻇﻴﻔﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد . از اﻳﻦ رو، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی و ﻏﻴﺮ آن ﻛﻪ ﺑﺎ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻳـﺎ ﺗﺨﺮﻳـﺐ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑـﻞ ﺟﺒـﺮان آ ن ﻣﻼزﻣـﻪ ﭘﻴـﺪا ﻛﻨـﺪ ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ ]26 [. - ﺿﺮورت ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ، در ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺑﻬﺴ ﺎزی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ) ﻣﺼﻮب 28 /3/ 1353 و اﺻـﻼﺣﻴﻪ24 /8/ 1371 ( ، آﻳـﻴﻦ ﻧﺎﻣـﻪ ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی از آﻟﻮدﮔﻲ آب ) ﻣﺼﻮب 18 /2/ 1373 (، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﭘﻨﺞ ﺳﺎﻟﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﺸﻮر و ﻧﻴﺰ راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر ]26 [. 2 - 11 - ،آﺑﺸﻨﺎﺳﻲ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ و ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 2 - 11 - 1 - آﺑﺸﻨﺎﺳﻲ – وﺿﻌﻴﺖ و آب ﻫﻮاﻳﻲ ) ﺑﺎرش، دﻣﺎ، ﺑﺮ ( ... ﻫﻴﺪروﻟﻮژی و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﻮﺛﺮ اﺳـﺖ و ﺑـﺮ ﻛﻤﻴـﺖ و ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی و ﻣﻴﺰان ﻗﺎﺑﻞ آب ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد . – ﻣﺸﺨﺼﺎ ت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ، ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨـﻞ ﻏﻴﺮاﺷـﺒﺎع و اﺷـﺒﺎع، ﭘﻮﺷـﺶ و ﻛـﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ و ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺰﻧﻴ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧﺪ . ﺑﺎ – ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ و آب ﻫﻮاﻳﻲ در ﻫﺎ ﺳﺎل ﻳﺎ و ﻫﺎ ﻣﺎه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ) ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت و آب ﻫـﻮاﻳﻲ 1 ( ﺷـﺎﺧﺺ ﻫـﺎی ﻣـﺮﺗﺒﻂ ﺑـﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻴﺰان ﺑﺎرش، ﺣﺠﻢ رواﻧﺎب، ﻧﻮع ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴـﺎﻫﻲ، ﺗﺒﺨﻴـﺮ و ﺗﻌـﺮق و ﻛـﺎرﺑﺮی اراﺿـﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺮده و ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﺷﻬﺮی ﻣﻮﺛﺮاﻧﺪ . 2 - 11 - 2 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی – آﻟﻮدﮔﻲ آب، ﭘﺪﻳﺪه ای اﺳﺖ ﻛﻪ در آن ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻫﺎ آب ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻣﻮاد زاﻳﺪ ﻣﺜﻞ ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ، رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺷﻬﺮی، ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘ ﻲ، ﻛﺸﺎورزی و داﻣﺪاری و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاد زاﻳﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺷﻬﺮی و ﻛﺸﺎورزی ﺗﻐﻴﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ . اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ آﺛﺎر ﻣﻨﻔﻲ زﻳﺎدی ﺑﺮ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺖ و زﻧﺪﮔﻲ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ داﺷﺘﻪ و اﺣﻴﺎی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺻﺮف وﻗﺖ، ﻫﺰﻳﻨﻪ، و ﺗﻼش ﻓﺮاواﻧﻲ اﺳﺖ . 1- Climate Variation 38 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺘﻨﻮﻋﻲ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﻮذ رواﻧﺎب آﻟﻮده و ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی، ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻛﺸﺎورزی و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺎﻳﺮ اﻗﺪاﻣﺎت ا ﻧﺴﺎن ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ دﻓﻦ ﻫﺎ، زﺑﺎﻟﻪ آﻟﻮده ﺷﻮﻧﺪ . – ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎ ی آﻟﻮدﮔﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺳﻪ ﺑﻪ ﮔﺮوه اﺻﻠﻲ ﻛﺎﻧﻮن ﻫـﺎ ی آﻟـﻮدﮔﻲ ﺧـﺎﻧﮕﻲ و ﺷـﻬﺮی، ﺻـﻨﻌﺘﻲ و ﻣﻌـﺪﻧﻲ، و ﻛﺸﺎورزی ﺗﻘﺴﻴﻢ .ﻛﺮد 2 - 11 - 3 - ﻋﻮاﻣﻞ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﺑﺮﺧﻲ از آﻻﻳﻨﺪه دﻟﻴﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ وﻳﮋﮔﻲ ذاﺗﻲ ﺳ ﻤﻲ ﺑﻮدن ﻳﺎ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ زﻳﺎد ﺣﺮﻛﺖ و اﻧﺘﻘﺎل، ﻣﻨﺒﻊ آﺑﻲ را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮ، دﻟﻴﻞ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻏﻠﻈﺖ و ﺣﺠﻢ زﻳﺎد، ﻧﺰدﻳﻜﻲ و ﻣﺠﺎورت ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ آﺑﻲ، ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺒـﻊ آﻻﻳﻨـﺪه، ﻧﮕﻪ داری و ذﺧﻴﺮه آﻻﻳﻨﺪه، ﻃﺮاﺣﻲ و ﺳﻦ ﺗﺠﻬﻴﺰات و آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی ﻫﻴﺪروژﺋ ﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺗﻬﺪﻳﺪی ﺑﺮای ﻣﻨﺒﻊ آﺑﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 2 - 11 - 4 - ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎ ی آﻟﻮدﮔﻲ ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﺷﻬﺮی ) روﺳﺘﺎﻳﻲ ( 2 - 11 - 4 - 1 - ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻣﻴﻜﺮواورﮔﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎی ﺑﻴﻤﺎری : زا • ﻣﻴﻜﺮواورﮔﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎ ﺧﻄﺮﻧﺎﻛﺘﺮﻳﻦ ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺪ، آﺑﻲ ﻛﻪ ﭼﺮا ﻣﻘﺪار اﻧـﺪﻛﻲ از ﺑﺮﺧـﻲ ﮔﻮﻧـﻪ ﻫـﺎی آن آب در ﺑﺎﻋﺚ اﻣﺮاض ﺧﻄﺮﻧﺎﻛﻲ ﻣ ﻲ ﺷﻮد . ﻣﻴﻜﺮواورﮔﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎی ﺑﻴﻤﺎری زا ﺑﺎ ﻣﺪﻓﻮع اﻧﺴﺎن ﻳﺎ ﺣﻴﻮان وارد ﻓﺎﺿﻼب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻴﻤﺎری زا در آب ﺑﻪ ﺷﻜﻞ وﻳﺮوس ﻫﺎ، ﺑـﺎﻛﺘﺮی ﻫـﺎ، ﺗـﻚ ﻳﺎﺧﺘﮕـﺎن ) ﭘﺮوﺗـﺰوا و ( اﻧﮕـﻞ ﻫـﺎ وﺟـﻮد دارﻧـﺪ . ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻧﺎﺷﻲ از اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻴﻤﺎری زا ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ آب ﺣﻤﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺗﻌـﺪاد، ﻧـﻮع و ﺗﻮزﻳـﻊ آن ﻫﺎ در آب دارد . – ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ : • در ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی، ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻟﻲ و ﻏﻴﺮآﻟﻲ و ﻧﻴﺰ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﻀﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻛﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﻬﺮی و ﺻﻨﻌﺘﻲ اﺳﺖ وﺟﻮد دارد . • آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی1 ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺸﺎ آن ﻓﺎﺿﻼب آﺷﭙﺰﺧﺎﻧﻪ، دﺳﺘﺸﻮﻳﻲ و ﻳﺎ ﻟﺒﺎﺳﺸﻮﻳﻲ ﻫﺎﺳﺖ، از ﺑﻴﺶ از 400 ﻣﺎده آﻟﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﻣﻮاد ﻣﻀﺮی ﻛﻪ از ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻓﻨﻠﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﻧﺪ، در ﻫﺮ ﺳﻪ ﻣﻨﺸﺎ اﺻﻠﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻓﺎﺿﻼب ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺨﺶ ﺧـﺎﻧﮕﻲ و ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ وﺟﻮد دارﻧﺪ ]32 [. 1- Grey Water ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 39 • ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﮔﺮوه آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻧﺎﺷﻲ از ﻣـﻮاد آﻟـﻲ در ﻓﺎﺿـﻼب ﻫـﺎ ، ﺷـﺎﻣﻞ اﺳـﺘﺮوﻳﺪزﻫﺎ 1 ، داروﻫـﺎی ﻣﻤﻨﻮﻋـﻪ ، آﻧﺘﻲ ﺑﻴﻮ ﺗﻴﻚ ، ﻫﺎ ﺣﺸﺮه ، ﻫﺎ ﻛﺶ آﻓﺖ ، ﻫﺎ ﻛﺶ ﺷﻮﻳﻨﺪه و ﻫﺎ ﻛﻮدﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﺳﺖ . ﺗﺮ راﻳﺞ • ﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻠﺴﺘﺮول ، ﻫﺎ ﻓﺴﻔﺎت ، ﻫﺎ ﻛﭙﺮوﺳﺘﺎﻧﻞ ، ﻫﺎ ﺗﻮﻟﻮﻣﺎﻳﺪﻫﺎ و ﻛﺎﻓﺌﻴﻦ ﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﻏﻠﻈﺖ اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻛﻢ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﻧﺪرت از ﻣﻘﺎدﻳﺮ راﻫﻨﻤﺎی آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺗﺠﺎوز ﻣﻲ ﻛﻨﻨـﺪ ، ﺑـﺎ اﻳـﻦ ﺣـ ﺎل اﻧﺪرﻛﻨﺶ و ﻳﺎ اﺛﺮات ﺟﻤﻌﻲ آن ﻫﺎ ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی آﻟﻲ اﺛﺮات ﻣﺨﺮﺑﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورﻧﺪ ]32 [. • در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ﺣﺪود 3000 ﺗﺮﻛﻴﺐ داروﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺴﻜﻦ ، ﻫﺎ آﻧﺘﻲ ﺑﻴﻮﺗﻴﻚ ﻫﺎ ، آرام ﺑﺨﺶ ﻫﺎ و داروﻫﺎی ﺿـﺪ ﻗﻨﺪ، داروﻫﺎی ﺿﺪاﻓﺴﺮدﮔﻲ و ﻳﺎ داروﻫﺎی ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭼﺮﺑﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ د اروﻫﺎ در ﺑـﺪن اﻧﺴـﺎن ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﺑﺎ دﻓﻊ آن ﻫﺎ در ﻓﺎﺿﻼب از ﺑﺨﺶ ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎ، ﺑـﻪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ ی ﻓﺎﺿـﻼب ﻣﻲ رﺳﻨﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻮاد داروﻳﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻧﺎﻗﺺ ﺣﺬف ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪه آن ﻫﺎ وارد آب ﻫـﺎی ﺳـﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻋﻼوه ، اﻣﻜﺎن ورود ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت داروﻳﻲ ﺑﻪ آب از ﻃﺮﻳـﻖ » ﺳـﺮرﻳﺰ ﺷـﺒﻜﻪ ﻣﺮﻛـﺐ ﻓﺎﺿﻼب «2 و ﻳﺎ ﻧﺸﺖ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد ]32 [. • ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻴﺰان ﺗﺨﻠﻴﻪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺗﺠﺰﻳﻪ ﭘﺬﻳﺮ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑـﻴﺶ از ﻇﺮﻓﻴـﺖ ﺧﻮدﭘـﺎﻻﻳﻲ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﻮﺟﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﻏﻠﻈﺖ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل در آب و اﺧﺘﻼل در ﺗﻮازن اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل ﻣﻲ ﺷﻮد . • ورود ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی ﮔﻴـﺎﻫﻲ ﻳﻌﻨـﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت ازت و ﻓﺴـﻔﺮ از ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠـﻒ، ﺧﺼﻮﺻـﺎ ﻓﺎﺿـﻼب ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ و ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﮔﺮاﻳﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﻣﻮاد آﻟﻲ و ﻧﻴﺘﺮات ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ ﻣﺴﻴﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺗﺮ ﺧﺎک رد ی را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑـﺎﻛﺘﺮی ﻫـﺎ ی ﺧﻄﺮﻧـﺎک ﻃـﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻫﺎ آب و ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪ در . ﺟﻮاﻣﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﭼﺎه از ﺟﺬﺑﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ،ﺷﻮد اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺪﻨﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ .ﺪﻨﺑﺎﺷ 2 - 11 - 4 - 2 - ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺷﻴﺮاﺑﻪ3 ﻣﺪﻓﻦ ﻫﺎی 4 ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎر آﻟﻮده و ﺳﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﻓﻦ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎی ﺷﻬﺮی در ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﺪت ﻣﻨﺒﻊ آﺑﻲ را ﺗﻬﺪﻳﺪ .ﻛﻨﺪ 1- Steroids 2- Combined Sewer Overflow 3- Leachate 4- Landfill 40 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 11 - 4 - 3 - رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ﺑﻪ – ﻫﻨﮕﺎم ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و ذوب ﻳﺎ ﺑﺮف ﻳﺦ، و رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ در ﺳﻄﺢ ﺷﻬﺮ ﻫﺎ راه ، و ﺑﺰرﮔ ﻫﺎ ﺮاه ﺟﺎری ﺷﺪه در و ﻣﺴﻴ ﺮ ﺧﻮد ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺑﺮ ﺳﻄﻮح ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ را اﻧﺪ ﺷﺪه ﺷﺴﺘﻪ ﺑﺎ و ﺧﻮد ﺣﻤﻞ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ – ﻣﻮاد ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﻌﺎﺑﺮ ، ﺧﺮوﺟﻲ اﮔـﺰوز اﺗﻮﻣﺒﻴـﻞ ،ﻫـﺎ روﻏـﻦ ﻣﻮﺗـﻮر، ﺳﻮﺧﺖ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ، ،ﻫﺎ ﻛﺶ ﻋﻠﻒ ﺣﺸﺮه ،ﻫﺎ ﻛﺶ ﺷﻮﻳﻨﺪه ،ﻫﺎ ﺗﻴﻨﺮ، روﻏﻦ و ﮔﺮﻳﺲ و ﻧﻤﻚ ﺑﺎﺷﺪ . – رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی و ﺑﺮون ﺷﻬﺮی و آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﻴﺮﻧﻘﻄﻪ ای وارد رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ و ﻳـﺎ از ﻃﺮﻳـﻖ ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ داﺧﻞ ﺧﺎک ﻳﺎ و ﺗﺨﻠﻴﻪ در ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ، ﻧﻬﺎﻳﺘﺎ وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ .ﺷﻮد – در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد ﺗﺎ 90 درﺻﺪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺟﻮی ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﺳﻄﻮح ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻦ ﺷﺪه اﻧـﺪ، ﺑـﻪ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ ]5 و57 [. 2 - 11 - 4 - 4 - ﺗﺨﻠﻴﻪ اﺗﻔﺎﻗﻲ1 ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ در – ﻣﺤﺪوده ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ روﺳﺘﺎ ﻳﺎ ﺟﻮاﻣﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺳـﻜﻮﻧﺖ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ در ﻛـﻪ ﻣﺤﻞ زﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮد ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ رﻧﮓ و ﺷﻮﻳﻨﺪه و ﺣﻼل ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ (، ﻣﻮاد ﻧﻔﺘﻲ، ﮔﻨـﺪزدا، ﺣﺸـﺮه ﻛـﺶ و ا ﻣﺜﺎل ﻫﺎ آن اﻧﺒﺎر ﻳﺎ و اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪ اﻳﻦ و ﻣﻮاد ﺗﻮﺳﻂ رواﻧﺎب، ﺳﻴﻞ ﺑﻲ ﻳﺎ و ﺗﻮﺟﻬﻲ وارد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳـﻄﺤﻲ و ﻳـﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – اﺗﻔﺎﻗﺎﺗﻲ دﻳﮕﺮ ﻛﻪ ﻧﺎﺷﻲ از ﺳﻬﻞ اﻧﮕﺎری اﺳﺖ، ﻣﺜﻞ ﺗﺮﻛﻴﺪن ﻟﻮﻟﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻔﺖ ﻳﺎ و واژﮔﻮﻧﻲ ﺗﺎﻧﻜﺮﻫﺎی ﺣﻤـﻞ ﻣـﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﺖ ﻳﺎ و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ را آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪ . 2 - 11 - 5 - ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎ ی آﻟﻮدﮔﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻣﻌﺪﻧ ﻲ – ﻓﺎﺿﻼب :ﻫﺎ • ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺮای ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن ﻳﺎ و ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﺗﺠﻬﻴﺰات آب از اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺧﻄﺮ آﻟﻮدﮔﻲ در اﻳﻦ ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﺟﺪی ﻣﻲ آب ﻛﻪ ﺷﻮد ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﺑـﻪ ﻧﺤـﻮی وارد ﭼﺮ ﺧـﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮد . • ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺧﻮدروﺳﺎزی، ﺗﻌﻤﻴﺮﮔﺎه ﻫـﺎ ی ﺧـﻮدرو و ﺻـﻨﺎﻳﻊ ﻓﻠـﺰی، ﻧﺴـﺎﺟﻲ و اﻟﻜﺘﺮﻳﻜـﻲ از اﻫﻤﻴـﺖ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮی ﺑﺮﺧﻮرداراﻧﺪ ، ﻛﻪ ﭼﺮا ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ آن ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺣﺎوی ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺳﻤﻲ اﺳﺖ . 1- Spill ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 41 – دﭘﻮی ﻣﺼﺎﻟﺢ : • ﻫﻤﻮاره اﺣﺘﻤﺎل ﻧﻔﻮذ و ﺗﺮاوش آﻻﻳﻨﺪه اﻳﻦ از ﻫﺎ ﻃﺮﻳﻖ وﺟﻮد دارد . دﻓﻊ مﻋﺪ – ﺻﺤﻴﺢ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎ : در • ﺑﺮﺧﻲ ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت، ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎی ﺗﻮﻟﻴﺪی ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺪﻓﻦ ﻫـﺎ ی وﻳـﮋه ﺟﻤـﻊ آوری ﺑـﻪ ﻳـﺎ و ﻧﺤـﻮ دﻳﮕـﺮی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﻮﻧﺪ ، ﺑﺮای ﻣﺪت ﻃﻮﻻﻧﻲ در ﻣﻜﺎن ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﻳﺎ و داﺧﻞ ﻣﺤﻮﻃﻪ ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﻧﮕﻪ داری ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ و ﻣﻨﺒـﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه ای ﺑﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﻧﺸﺖ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ : در • ﺑﺮﺧﻲ از ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﻧﺸﺖ ، ﻣﻮاد ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ از ﺗـﺎﻧﻜﺮ، ﺗﺠﻬﻴـﺰات اﺳـﭙﺮی ﻛﻨﻨـﺪه، ﺳـﭙﺘﻴﻚ ﺗﺎﻧـﻚ 1، ﭼـﺎه ﺧﺸﻚ ) ﭼﺎه ﺟﺎذب (2 ﻳﺎ و اﺳﺘﺨﺮﻫﺎی ﺑﺎز ﺑﺪون زﻫﻜﺶ ﻣﺨﺼـﻮص ، ﻣﻮﺟـﺐ وارد ﺷـﺪن ﺑـﻪ ﻫـﺎ آن ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻮع ﻳﻦ ا • ﻛﺎرﺑﺮی در ﻫﺎ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻣﺤﻞ ﺑﺮداﺷﺖ آب ﺷﻬﺮی ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺒﻊ را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻣﻌﺎدن ) ﻧﻔﺘﻲ و ﻏﻴﺮﻧﻔﺘﻲ ﻣﺸ ﻧﻴﺰ ( تﻜﻼ ﻣﺸﺎﺑﻬﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﺟﺮای ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﻣﻌﺪن ﻛـﺎری ، ﺗﻮﻟﻴـﺪ ﻓﺎﺿـﻼب و ﺿﺎﻳﻌﺎت ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه دارﻧﺪ . 2 - 11 - 6 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی – ﻛﻮدﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و داﻣﻲ : ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻧﺎﺷﻲ از ﺳﻮﻟﻔﺎت آﻣﻮﻧﻴﻮم ﻛﻮد ) ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ( وارد ﺧﺎک ﻣﻲ ﺷـﻮد و ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻛﻠﺴﻴﻢ ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ ﺳﺨﺘﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی ﻧﻴﺘﺮوژن ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻧﻴﺘـﺮات وارد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد • اﺳﺘﻔﺎده ﻳﺎ و ﻧﮕﻬﺪاری ﻏﻴﺮﺻﺤﻴﺢ اﻧﻮاع ﺳﻤﻮم آﻓـﺎت و ﺑﻴﻤـﺎری ﻫـﺎ ی ﮔﻴـﺎﻫﻲ ) آﻓـﺖ ﻛـﺶ ،ﻫـﺎ ﻗـﺎرچ ﻛـﺶ ،ﻫـﺎ در ( ﻫﺎ ﻛﺶ ﻋﻠﻒ ﻣﺰارع • ﻓﻀﻮﻻت ﺣﻴﻮاﻧﻲ در داﻣﭙﺮو ﻳﺎ و ﻫﺎ ری ﻧﺎﺷﻲ از ﭼﺮای ﺣﻴﻮاﻧﺎت • آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﺑﻪ ﻃﺮق ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ رواﻧﺎب ﻳﺎ و ﻧﺸﺘﻲ از ﻣﺤﻞ اﻧﺒﺎر، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳـﺎ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻛﻨﻨﺪ . • رواﻧﺎب ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از اراﺿﻲ ﻛﺸﺎورزی ﻣﻨﺸﺎء ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ ، ﺳﺮﺷﺎر از ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻲﻣ ﻛﻪ اﻧﺪ ﺗﻮاﻧﻨـﺪ ﺑـﺎ ﻧﻔـﻮذ ﺑـﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻳﺎ و ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ، را ﻫﺎ آن آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪ . 1- Septic Tank 2- Dry Well 42 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – آب ﻫﺎی ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ از ﻛﺸﺎورزی : اﻳﻦ ﻫﺎ آب ﻛﻪ ﺣﺎوی ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﻧﺪ ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨـﺪ ﺑﺎﻋـﺚ اﻓـﺰاﻳﺶ رﺷـﺪ ﺟﻠﺒـﻚ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻪ ﻣﺼﺎرف درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ آﺳﻴﺐ رﺳﺎﻧﻨﺪ . 2 - 11 - 6 - 1 - آﻟﻮدﮔﻲ درﻳﺎﻫﺎ و اﻗﻴﺎﻧﻮس ﻫﺎ – ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼ ب و زاﻳﺪات ﺑﻪ درﻳﺎﻫﺎ و اﻗﻴﺎﻧﻮس ﻫﺎ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﻧﻔﺘﻲ و ورود ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﻳﻦ ﻣﻮاد از ﻃﺮﻳﻖ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ اﻳﻦ ﻫﺎ آب و ﻣﺨﺘﻞ ﺷﺪن آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻛﻦ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﻬﻢ – ﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی، رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ، ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎی ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺗﺼﺎدﻓﻲ و ﺳﺎزه ﻫﺎی ﻛﻨﺘﺮل آب ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﺑﺮای ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ، ﺑﻪ ﻓﺼﻞ ﻫﺎی 3 و4 ﻣﺮﺟﻊ6 ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﺮد ]6[. 2 - 12 - ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ1 و اﺛﺮات آن ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ، ﻧﺰوﻻت ﺟﻮی، ﺗﺒﺨﻴﺮ، ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺑـﻲ و ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب – ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ در راﺑﻄﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎ اﺛﺮ ﮔﺎزﻫﺎی ﮔ ﻠﺨﺎﻧﻪ ای اﺳﺖ . – ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ اﻧﺮژی در ﺳﻴﺴﺘﻢ آﺗﻤﺴﻔﺮ- زﻣﻴﻦ، ﺗﺸﻌﺸﻌﺎت ﺧﻮرﺷﻴﺪی اﺳﺖ . اﻧﺮژی ﻫﺎ ی ﺟﺬب ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ زﻣـﻴﻦ ﺑﺎ ﻃﻮل ﻫﺎ ج ﻣﻮ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﺑﺎ ﻃﻮل ﻣﻮج ﺑﻠﻨﺪ ﺑﺎز ﺗﺎﺑﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ از آن ﺑﻪ ﻓﻀﺎ ﺑﺎز ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﻪ – ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻣﻮازﻧﻪ اﻧﺮژی در ﺳﻴﺴﺘﻢ آﺗﻤﺴﻔﺮ-زﻣﻴﻦ ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ، ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻴـﺰان اﻧـﺮژی ورودی و ﺧﺮوﺟـﻲ ﺑـﻪ زﻣﻴﻦ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﺖ . ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮی در اﻳﻦ ﻣﻮازﻧﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﻴﻴﺮ در اﻗﻠﻴﻢ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮی ﻣﻲ ﺷﻮد . – در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﮔﺎزﻫﺎﻳﻲ در آﺗﻤﺴﻔﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺨـﺎر آب، دی اﻛﺴـﻴﺪ ﻛـﺮﺑﻦ و ﻣﺘـﺎن، ﺑﺨﺸـﻲ از ﺗﺸﻌﺸـﻌﺎت در ﺣـﺎل ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﻓﻀﺎ را ﺟﺬب ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، از اﻳﻦ رو ﺑﻪ آ ن ﻫﺎ ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای ﻣﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ ) ﺷﻜﻞ 2 - 9 .( 1- Climate Change ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 43 ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای ﺑﺨﺸﻲ از ﺗﺸﻌﺸﻊ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﻮﺳﻂ زﻣﻴﻦ و اﺗﻤﺴﻔﺮ ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺨﺸﻲ از اﺷﻌﻪ ﻣﺎدون ﻗﺮﻣﺰ از اﺗﻤﺴﻔﺮ ﻋﺒﻮر ﻛﺮده و ﺑﺨﺸﻲ آن از ﺟﺬب ﺷﺪه و دوﺑﺎره ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟﻬﺎی ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای در ﺗﻤﺎم ﺟﻬﺎت ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد اﻳﻦ . ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺮم ﺷﺪن ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ و ﻛﺎﻫﺶ دﻣﺎی اﺗﻤﺴﻔﺮ ﺧﻮاﻫﺪ .ﺷﺪ ﺗﺸﻌﺸﻊ ﺧﻮرﺷﻴﺪی اﺷﻌﻪ ﻣﺎدون ﻗﺮﻣﺰ از ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺗﺄﺛﻴﺮ ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای ﺑﺨﺸﻲ از اﻧﺮژی ﮔﺮﻣﺎﻳﻲ ﻣﺎدون ﻗﺮﻣﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻴﺸﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻌﻜﺲ ﺷﺪه و ﺑﺨﺸﻲ دﻳﮕﺮ درون ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲ ﻣﺎﻧﺪ . اﻧﺮژی ﻗﺎﺑﻞ رؤﻳﺖ ﺧﻮرﺷﻴﺪ از ﺷﻴﺸﻪ ﻫﺎ ﻋﺒﻮر ﻛﺮده و زﻣﻴﻦ ﮔﺮم را .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺷﻜﻞ2 - 9 - اﺛﺮات ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای – وﺟﻮد ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای در ﭼﺮﺧﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﻪ دﻣﺎی ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ را در ﻣﻘـﺪار ﻣﺸﺨﺼـﻲ ﺣﻔـﻆ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﺣﻴﺎﺗﻲ اﺳﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻏﻠﻈﺖ اﻳﻦ ﮔﺎزﻫﺎ در ا ﺗﻤﺴﻔﺮ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ، دﻣﺎی زﻣﻴﻦ ﺑـﺎﻻ ﻣـﻲ رود و ﭘﺪ ﻳﺪه ای ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺷﻜﻞ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . – ﮔﺮم ﺷﺪن ﻫﻮا ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در اﺟﺰای ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ در اﻟﮕﻮی ﺑـﺎرش، ﺷـﺪت ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺣـﺪی، ذوب ﺷﺪن ﮔﺴﺘﺮده ﺑﺮف و ﻳﺦ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺮاز آب درﻳﺎﻫﺎ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺨﺎر آب آﺗﻤﺴﻔﺮ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق، ﺗﻐﻴﻴـﺮ در رﻃﻮﺑﺖ ﺧﺎک و رواﻧﺎب ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ ]7[ . – ﭘﺪﻳﺪه ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ در ﻣﻘﻴﺎس ﻫﺎ ی ﺟﻬﺎﻧﻲ، ﻣﻨﻄﻘﻪ ای و ﻣﺤﻠﻲ ﺗـﺎﺛﻴﺮ دارد . از اﻳـﻦ رو، آب ﺷﻬﺮی ﻣﺘﺎﺛﺮ از اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی و ﻧﻴﺰ از ﺧﺎرج از آن اﺳﺖ . 2 - 12 - 1 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ 2 - 12 - 1 - 1 - ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎ دﺳﺘﺨﻮش ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎی آب ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺮخ ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﻴﺰم ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻧﻴـﺰ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻋﻼوه دﻣﺎی زﻳﺎد ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﺣﻼﻟﻴﺖ اﻛﺴﻴﮋن در آب ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﻫﻤـﻪ اﻳـﻦ ﻋﻮاﻣـﻞ ﻣﻮﺟـﺐ 44 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻛﺎﻫﺶ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل در آب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺣﻴﺎت آﺑﺰﻳﺎن را ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮه ﻣﻲ اﻧﺪازد ) آژاﻧﺲ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـ ﺖ آﻣﺮﻳﻜـﺎ و ﮔﺰارش ﻫﺎی IPCC ، 2001 .( 2 - 12 - 1 - 2 - ﺗﺸﺪﻳﺪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﺣﺪی ﻫﻮاﺷﻨﺎﺧﺘﻲ و ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ) ﺑﺎرش ﻫﺎ ی ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ، رواﻧﺎب و ﻫﺎ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی، ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ (ﻫﺎ – اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻋﻮاﻣﻞ ﻫﻮاﺷﻨﺎﺧﺘﻲ و ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺮ اﻟﮕﻮی ذﺧﻴﺮه آب در ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻧﻴﺰ ﺑـﺮ ﺗﺒـﺎدﻻت ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ، ﻧﻬﺮﻫﺎ ، رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ – در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻢ در ﺑﺎرش، اﺛﺮات ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮی ﺑﺮ رواﻧـﺎب دارد و دﻣـﺎی ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺮخ ﺗﺒﺨﻴﺮ، ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﺮاواﻧﻲ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ) ﺷﻜﻞ 2 - 10 .( ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻧﻮع ﺑﺎرش ، رواﻧﺎب و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب - ﺑﺎرش ﻛﻤﺘﺮ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﺑﺮف - ذوب زود ﻫﻨﮕﺎم ﺑﺮف - ﺗﻐﻴﻴﺮ در رواﻧﺎب ﺣﻮﺿﻪ - اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎی آب ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎی ﻫﻮا ﺑﺮف ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻜﻞ2 - 10 - اﺛﺮات ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﻫﺎ ﻮهﻛ – ی ﻳﺨﻲ ، ﻳﺨﭽﺎل ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه از ﺑﺮف ﻧﻴﺰ در ﺣﺎل آب ﺷﺪن اﻧـﺪ و ﺑﺎﻋـﺚ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺳـﻄﺢ آب درﻳﺎﻫﺎ در ﻫﺮ دو ﻧﻴﻢ ﻛﺮه ﺷﻤﺎﻟﻲ و ﺟﻨﻮﺑﻲ ﺷﺪه . اﻧﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎﻫـﺎ در ﺟﻬـﺎن، ﺑـﺎ ﻧـﺮخ ﻣﺘﻮﺳـﻂ 8/1 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در ﻫﺮ ﺳﺎل از 1961 ﺗﺎ2003 ﺛﺒﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻴﺰان در ﺑﻴﻦ ﺳـﺎل ﻫـ ﺎی 1993 ﺗـﺎ2003 در ﺣﺪود 1/3 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در ﺳﺎل ﺑﻮده اﺳﺖ . اﻳﻦ روﻧﺪ، ﻣﺨﺎﻃﺮه ای ﺑﺮای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺟﺰﻳﺮه ﻫﺎﺳﺖ . – ﻧﺮخ ﺗﻐﻴﻴﺮات دﻣﺎ در اواﻳﻞ ﻗﺮن 21 ام از 80 /1 ﺗﺎ0/4 درﺟﻪ ﺳﻠﺴﻴﻮس اﻓﺰاﻳﺶ ﭘﻴﺪا ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد و ﺑﺎ ﻫﻤﻴﻦ روﻧﺪ اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎ ﻣﻴﺰان ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎﻫﺎ ﻧﻴﺰ از 28 /0 ﺑﻪ ﻣﺘﺮ43 /0 ﻣﺘﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛـﺮد ) ﮔـﺰارش در ﺳـﺎل 2007 ﺑﺮای ﺳﻴﺎﺳﺘﻤﺪاران و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰان (. ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 45 – ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎﻫﺎ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ و ﻋﻠﺖ اﺻﻠﻲ آن اﻓﺰاﻳﺶ دﻣـﺎی آب در اﻗﻴـﺎﻧﻮس ﻫﺎﺳـﺖ . ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎﻫﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﮔﺴﺘﺮش ﺳﻴﻞ ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺷﺪه ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ا ﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ و ﻧﻴﺰ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر درﻳﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﺷﻴﺮﻳﻦ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ آب ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﻋﺚ اﺷﻐﺎل ﺧﺸﻜﻲ ﻫﺎ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ درﻳﺎﻫﺎ و ﻧﻬﺎﻳﺘـﺎ ﺑﺎﻋـﺚ ﻣﻬـﺎﺟﺮت ﺳـﻜﻨﻪ اﻃـﺮاف درﻳﺎﻫﺎ و ﻧﻮاﺣﻲ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛـﻪ ﻧـﻮاﺣﻲ ﺳـﺎﺣﻠﻲ از ﺟﻤﻠـﻪ ﻣ ﻨـﺎﻃﻖ ﭘـﺮ ﺟﻤﻌﻴـﺖ ﻣﺤﺴـﻮب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، ﺧﻄﺮ ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺧﻮد ﻧﻮﻋﻲ ﻣﻌﻀﻞ ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻲ آﻳﺪ ﻛﻪ ﻫﺎ زﻳﺎن ی ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ ﺑﺮ اﻗﺘﺼﺎد اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ . – اﻣﻨﻴﺖ ﺳﺎزه ﻫﺎی ﻣﻬﻢ و ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ، ﺑﻨﺪرﮔﺎه و ﻫﺎ ﻧﻴﺮوﮔﺎه ﻫﺎ در ﻧﻮاﺣﻲ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺳـﻄﺢ آب درﻳﺎﻫﺎ در ﺧﻄﺮ اﺳﺖ . – ﻫﻢ اﻳﻨﻚ ﺑﻴﺶ از 200 ﻣﻴﻠﻴﻮن از ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺟﻬﺎن در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن، ﻛﺸﻮرﻫﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ ﺑﻨﮕﻼدش و ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﭼﻴﻦ و ﺟﺰاﻳﺮ ﻛﻮﭼﻚ ﺣﻮﺿﻪ درﻳﺎی ﻛﺎراﻳﻴﺐ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻓﻀـﺎی ﺷـﻬﺮی در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺑﻴﺶ از ﺑﻘﻴﻪ ﻧﻘﺎط در ﺧﻄﺮاﻧﺪ ]32 [. – ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آژاﻧﺲ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ آﻣﺮﻳﻜـﺎ و ﮔﺰارﺷـﺎت IPCC در ﺳـﺎل2001 ، ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﺑـﺎ اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎ دﺳﺘﺨﻮش ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ اﻓـﺰاﻳﺶ دﻣـﺎی آب ﺑﺎﻋـﺚ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺳـﺮﻋﺖ ﻓﺮآﻳﻨـﺪﻫﺎی ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻋﻼوه دﻣﺎی زﻳﺎد ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل در آب ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛـﻪ زﻧـﺪﮔﻲ آﺑﺰﻳـﺎن را ﺑـﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮه ﻣﻲ اﻧﺪازد . – اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی، ﺗﻐﻴﻴـﺮ در ﻇﺮﻓﻴـﺖ ﺧﻮدﭘـﺎﻻﻳﻲ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ و درﻳﺎﭼـﻪ ﻫـﺎ و ﺗﻐﻴﻴـﺮ در ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮ اﺛﺮ اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎی ﻫﻮا 2 - 12 - 1 - 3 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ]1[ – ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎرش و دﻣﺎ و ﻳﺎ ﺗﻮزﻳﻊ ﻓﺼﻠﻲ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ – ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ی ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺗﺮ و ﺷﺪﻳﺪ ﺗﺮ – ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ – اﺣﺘﻤﺎل اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب – اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﺳﺎزﮔﺎری1 1- Adaptive Strategy 46 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 12 - 1 - 4 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬ اری در زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آب و ﻓﺎﺿﻼب ]68 [ – ﺷﻮاﻫﺪ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ آب ، ﺑﺴﻴﺎری از اﺛﺮات از ﻃﺮﻳﻖ ﺳﻴﻼب ، ﻫﺎ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ و ﻳﺎ ﺑﺎران ﻫﺎ ی ﺷﺪﻳﺪ وارد ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ . – ﻣﻨﺎﺑﻊ آب از دو ﺟﻨﺒﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻛﻤﻴﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد و ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت آب، ﻓﺎﺿﻼب و رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ی ا ز ﺳﻮی ﺑﺎرش ﻫﺎ ی ﺷﺪﻳﺪ، ﺳﻴﻼب و ﻫﺎ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﻣﻮاﺟﻪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ . ﻣﺸ – ﻜﻼ ت در ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﺎ اﺧﺘﻼل در ﺧﺪﻣﺎت و اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ آب و ﻓﺎﺿﻼب – ﺑﺎزﻧﮕﺮی ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺧﺪﻣﺎت آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰان ﺷﻬﺮی و ﻣـﺪﻳﺮان آب و ﭘـﻴﺶ ﮔـﺮﻓﺘﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﺳﺎزﮔﺎری ﺑﺮای ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠـﻴﻢ در ﻃﺮاﺣـﻲ زﻳﺮﺳـﺎﺧﺖ ، ﻫـﺎ ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری ﭘـﺮوژه ، ﻫـﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ دﻣﺎ و ﺑﺎرش از اﺻﻠﻲ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ واﻛﻨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ در آﻳﻨﺪه اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻋﻠـﺖ ﻋـﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ِ دﻣﺎ و ﺑﺎرش، واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪ روﻟﻮژﻳﻜﻲ در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻴﺰ دارای ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ اﻧـﺪ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮی و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷـﻬﺮی ﻣﺨﺼﻮﺻـﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی1 و ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ2، ﺧﺪﻣﺎت آب از ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری روزاﻧﻪ ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت را ﺑ ﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﻣﻲ ﻛﺸﺪ ]34 [. – ﻲ ﻛﺮدن ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و اﺛﺮات آن ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺑﻲ دﺷﻮار اﺳﺖﻛﻤ . از اﻳـﻦ رو، ﺗﻮﺻـﻴﻪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﺤﺮک ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه آب در اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﺑﻴﻼن آب در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ]4[ . – درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ روﻧﺪ ﮔ ﺮﻣﺎﻳﺶ زﻣﻴﻦ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ، ﻛﻤﺒﻮد آب ﻣ ﺸﻜﻞ ﺑﺰرﮔ ﻲ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ دﻧﻴـﺎ ﺧﻮاﻫـﺪ داد و ﻧﻬﺎﻳﺘﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ3 ﺷﻜﻞ ﻫﺎی )2 - 11 ( و )2 - 12 (، ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ آﻳﻨﺪه ﺳﺮاﻧﻪ آب در ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻌﺪ از ﺳﺎل ﻫﺎی 2020 و2050 ﻣﻴﻼدی را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ]44 [ .ﺳﻨﺎرﻳﻮی A2 ، ﻣﺤﺮک ﻫﺎ ی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼﺎدی و اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻣﺒﻨﺎی اﻳﻦ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ .ﺳﺖﻫﺎ 1- Variability 2- Uncertainty 3- Geopolitical ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 47 ﺷﻜﻞ2 - 11 - ﻣﻮﺟﻮدی ﺳﺮاﻧﻪ آب در ﺟﻬﺎن از ﺳﺎل2020 ﻣﻴﻼدی ]44 [ ﺷﻜﻞ2 - 12 - ﻣﻮﺟﻮدی ﺳﺮاﻧﻪ آب در ﺟﻬﺎن از ﺳﺎل2050 ﻣﻴﻼدی ]44 [ ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی و ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ، ﺧﺪﻣﺎت آب از ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری روزاﻧﻪ ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت را ﺑﻪ ﭼـﺎﻟﺶ ﻣـﻲ ﻛﺸـﺪ ﻦﻳـ ا ﺑـﺎ . وﺟﻮد، ﺑﺴﻴﺎری از اراﺋﻪ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺧﺪﻣﺎت ، آب ﺗﺎزه ارزﻳﺎﺑﻲ اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮات آب و ﻫﻮا ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﭘﻴ ﺎﻣـﺪﻫﺎ ،ﻲﻓﻨـ ی ﻣـﺎﻟﻲ، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﻬﺎدی آن را ﺷﺮوع ﻛﺮده . اﻧﺪ اﻳﻦ ﭼﺎﻟﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻃﺮ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻣﺒ ﺮﻣﻲ از ﺟﻤﻠﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﻄﺢ ﭘﻮﺷﺶ ﺧـﺪﻣﺖ و دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺗﺎزه از 2020 ﺳﺮاﻧﻪ آب ) ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل ( ﻛﻤﺘﺮ از500 1000 - 500 1700 - 1000 ﺑﻴﺸﺘﺮ از1700 ﺗﻨﺶ ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد ﺗﻨﺶ زﻳﺎد ﺗﻨﺶ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﺪون ﺗﻨﺶ ﺑﺪون داده ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ داﻧﺸﮕﺎهKassel اﻛﺘﺒﺮ2004 دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺗﺎزه از2020 دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺗﺎزه از 2050 ﺳﺮاﻧﻪ آب ) ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل ( ﻛﻤﺘﺮ از500 1000 - 500 1700 - 1000 ﺑﻴﺸﺘﺮ از1700 ﺗﻨﺶ ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد ﺗﻨﺶ زﻳﺎد ﺗﻨﺶ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﺪون ﺗﻨﺶ ﺑﺪون داده ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ داﻧﺸﮕﺎهKassel اﻛﺘﺒﺮ2004 دﺳﺘ ﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺗﺎزه از2050 48 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺰانﻴﻣ روز اﻓﺰ آب ون ﻫﺎی ﺑﺪون دراﻣﺪ ﻛﻪ ﭼﺎﻟﺸ یﺑﺮا ﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ ی ﺗﻐﻴﻴﺮات آب و ﻫﻮا ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻛﺸﻮرﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ درآﻣﺪ ﻛﻢ ﻳﺎ ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻧﺪ، ﺗﺸﺪ ﻣﻲ ﺪﻳ ﺷﻮﻧﺪ . درواﻗﻊ ﺧﺪﻣﺎت ﺿﻌﻴﻒ آﺑﻲ و ﻣﺸﻜﻞ دار ﻣﺎﻟﻲ، ﻫﻨﻮز ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻳﻞ و ت ﻼﻜﻣﺸ ﻣﺰﻣﻦ و دﻳﺮﻳﻦ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻛﺎراﻳﻲ و ﭘﻮﺷﺶ دﻫﻲ در اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت در .ﺮاﻧﺪﻴﮔ ﺑﺮای ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻢ و اﺛﺮ آن ﺑﺮ اﺟﺰای ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮی، ﺑـﻪ ﻣﺮاﺟـﻊ 7 ، 34 و35 ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﺮد . 2 - 13 - ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ی ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺳﺮاﻧﻪ آب – ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط دﻧﻴﺎ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻧﻴﺎز دارﻧﺪ، ﻟﻜ ﻦ ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﺑﺎ ﺗﻮزﻳﻊ ﻏﻴﺮﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮﺗﺮاﻧﺪ . ﺷﻜﻞ ﻫﺎی )2 - 11 ( و )2 - 12 (، ﺳﺮاﻧﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﺗﺠﺪﻳﺪﭘﺬﻳﺮ ﺟﻬﺎن را ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﺳﺎل ﻫﺎی 2020 و2050 ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺳﺮاﻧﻪ آب اﻳﺮان در ﺳﺎل 2050 ﻛﻢ ﺗﺮ از 500 ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ، ﻳﻌﻨﻲ ﺷﺮاﻳﻂ » ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب ﭘﻴﺶ « ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ ]37 ، 44 و45 [. – ﻣﺸ ﻜﻼ ت آﺑﻲ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ، ﺑﻠﻜﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻧﻴﺰ از ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ . در ﻛﺸﻮر ﭼﻴﻦ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻴﻤﻲ از ﻓﺎﺿﻼب ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺸﺪه ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ وارد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻲ ﺷﻮد از . 7 ،رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻬﻢ ﻛﺸﻮر ﭼﻴﻦ5 رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺷﺪت آ ﻟﻮده اﺳﺖ ]43 [. – ﻛﻤﺒﻮد آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ ﺧﺎور ﻣﻴﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺴﻴﺎر ﺷﺪﻳﺪ اﺳﺖ . ﺑﺮاﺳﺎس ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ذﺧﺎﻳﺮ آب در ﻛﺸﻮر ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی ﺗﺎ 10 ﺳﺎل آﻳﻨﺪه ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻲ رﺳﺪ ، ﻟﺬا اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﻣﺼـﺮف آب در ﺑﺨـﺶ ﻛﺸـﺎورزی را ﻣﻤﻨﻮع ﻛﺮده اﺳﺖ ]43 [ . ﺟﺪول )2 - 1(، ﺳﺮاﻧﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﺠﺪﻳﺪﺷﻮ ﻧﺪه و ﺑﺮداﺷﺖ ﺳﺮاﻧﻪ ﺳﺎﻻﻧﻪ در ﭼﻨـﺪ ﻛﺸـﻮر ﻛﻢ آب ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ و آﻓﺮﻳﻘﺎی ﺷﻤﺎﻟﻲ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ]34 [. – در اروﭘﺎ ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ13 درﺻﺪ از ﺟﻤﻌﻴﺖ دﻧﻴﺎ در آن ﺳﺎﻛﻦ اﻧﺪ، ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻛﻤﺒﻮد آب ﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ . اﻳﻦ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ 8 درﺻﺪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد دﺳﺘﺮﺳﻲ دارﻧﺪ . – ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در آﻣﺮﻳﻜﺎی ﺷﻤﺎ ﻟﻲ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺟﻤﻌﻴﺖ آن ﻓﺮاوان اﺳﺖ . ﻛﺎﻧﺎدا از ﻟﺤﺎظ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷـﻴﺮﻳﻦ ﺑﺰرگ ﺗﺮﻳﻦ ﻛﺸﻮر دﻧﻴﺎﺳﺖ، ﻟﻜﻦ آﻣﺮﻳﻜﺎ و ﻛﺎﻧﺎدا ﺑﻴﺶ ﺗﺮﻳﻦ ﺳﺮاﻧﻪ ﻣﺼﺮف آب در دﻧﻴﺎ را ﻧﻴﺰ دارﻧﺪ ]25 و43 [ . ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 49 2 - 14 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب 2 - 14 - 1 - 1 - ﻣﻌﻴﺎر ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﻌﻴﺎر ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب1 ﺑﻪ ﺳﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ : 1 - ﻏﻠﻈﺖ ﻳﻚ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺸﺨﺺ در آب ، ﻛﻪ در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺗﺨﻄﻲ از آن، ﺣﻴﺎت آﺑﺰﻳﺎن، ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎن و در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد ﺣﻴﺎت وﺣﺶ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻛﺎرﺑﺮی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن زﻳﺎدی ﺣﻔﻆ ﻣﻲ ﺷﻮد . 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻛﻴﻔﻴﺖ آب 3 - ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻮده آﺑﻲ ﻣﻌﻴﺎر ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻋﺒﺎرت ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ2، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻄﻠﻮب آب را ﺑﻴﺎن ﻛﻨﺪ و ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ و ﻳـﺎ ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﻋﺪدی3 ﺑﻴﺎن ﺷﻮد . ﺳﻪ ﮔﺮوه اﺻﻠﻲ ﻣﻌﻴﺎر ﻛﻴﻔﻴﺖ آب وﺟﻮد دارد : 1 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺘﻲ اﻧﺴﺎن 2 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﺣﻴﺎت آﺑﺰﻳﺎن 3 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﺣﻴﺎت وﺣﺶ در ﻫﺮ ﻛﺪام از اﻳﻦ ﺳﻪ ﮔﺮوه وﺳﻴﻊ، اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ وﺟﻮد دارد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ در ﮔﺮوه ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺳﻼﻣﺘﻲ اﻧﺴﺎن وﺟﻮد دارد . 2 - 14 - 1 - 2 - اﺳﺘﺎﻧﺪار دﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب اﺳﺘﺎﻧﺪار دﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب ، ﺗﻔﺴﻴﺮی از ﻣﻌﻴﺎر ﻫﺎی ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺘﻲ اﻧﺴﺎن در ﻣﻘﺎﺑﻞ آﺛﺎر آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺳﺮﻃﺎ و زا ن ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ .ﺪ اﻧ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ از ﻣﺤﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ دﻳﮕﺮ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی ﻋﻠﻤـﻲ و ﻣﻼﺣﻈـﺎت رﻳﺴـﻚ ﺳﻼﻣﺘﻲ، ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻠﻲ، و اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﺳﺘﺎﻧﺪار دﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب ﭼﻨﺪ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ از ﺟﻤﻠﻪ WHO وUSEPA و ﻛﺸﻮرﻫﺎی اروﭘﺎ، ﻛﺎﻧﺎدا، اﺳـﺘﺮاﻟﻴ ﺎ و اﻳﺮان در ﮔﺰارش ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﺑﺤﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻧﺸﺮﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در اﻳـﺮان ﻋﺒـﺎرت اﻧـﺪ از : 1053 ] 30 [ و1011 ] 31 [. 1- Water Quality Criteria 2- Narrative Criteria 3- Numeric Criteria 50 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 2 - 15 - اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴ ﺖ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و زﻫﺎب ﻫﺎ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴ ﺖ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و زﻫﺎب ﻫﺎ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻫﺎ ی ﺷﻤﺎر ه 535 و462 ﺳـﺎزﻣﺎن ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺒﺴﻮط اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﻲ ﻣﺜـﻞ ﺗﺠﺮﺑﻴـﺎت داﺧﻠـﻲ و ﺧـﺎرﺟﻲ و ﺿـﺮورت ﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﭘﺴﺎب و آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ، ﻣﺼﺎرف ﭘﺴﺎب و آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ، اﺛﺮات اﺳﺘﻔﺎده از ﭘﺴﺎب و آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ، ﻛﻤ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از ﭘﺴﺎب و آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ، ﭼﺎرﭼﻮب ﻫﺎ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻣﺮﺑـﻮط و ﺿـﻮاﺑﻂ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺘ ﻲ اﺳﺘﻔﺎده از ﭘﺴﺎب و آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﭘﺎﻳﺶ آن ﻫﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ ]39 و40 [ . 2 - 16 - ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻮاﻣﻊ ﺷﻬﺮی ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻬﻤﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ، ﻃﺮاﺣﻲ، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻮﻓﻖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . 2 - 16 - 1 - ﺑﺮآورد ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻫﺎ داده ی زﻳﺮ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ : – ﻧﺮخ ﻣﺼﺮف آب ) ﻣﻘﺪار ﺳﺮاﻧﻪ آب ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺘﻟﻴ ﺮ ﺑﺮ روز ﺑﺮ (ﻧﻔﺮ – ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻣﻘﺪار ﺳﺮاﻧﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب x آب ﺖﻴﻛﻤ = ﺖﻴﺟﻤﻌ 2 - 16 - 1 - 1 - ﻧﺮخ ﻣﺼﺮف آب ارزﻳﺎﺑﻲ دﻗﻴﻖ ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ، زﻳﺮا ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺑﺮ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻮﺛﺮ . اﻧﺪ ﻣﺼﺮف آب در ﻳﻚ ﺷـﻬﺮ ﺑـﻪ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ :ﺷﻮد – ﻣﺼﺮف ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺗﺠﺎری – ﻣﺼﺎرف ﻋﻤﻮﻣﻲ – ﺗﻠﻔﺎت 2 - 16 - 1 - 2 - ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ ﻣﺼﺮف ﺳﺮاﻧﻪ آب – اﻧﺪازه ﺷﻬﺮ . ﻣﺼﺮف ﺳﺮاﻧﻪ آب در ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺷﻬﺮﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ اﺳﺖ . – وﺟﻮد ﺻﻨﺎﻳﻊ – ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻓﺼﻞ دوم- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 51 – ﻋﺎدات ﻣﺮدم و وﺿﻌﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدی – ﻛﻴﻔﻴﺖ آب : آب ﭘﺎک و ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮی دارد . – ﻓﺸﺎر آب در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ – ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ) آب ﺑﺪون درآﻣﺪ، ...( – اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب – ﺗﻌﺮﻓﻪ آب – اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﺼﺮف 2 - 16 - 1 - 3 - دوره ﻃﺮاﺣﻲ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺟﻤﻌﻴﺖ دوره ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮاﺳﺎس ﻋﻮاﻣﻞ زﻳﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ :ﺷﻮد – ﻋﻤﺮ ﻣﻔﻴﺪ اﺟﺰا ی ﺳﻴﺴﺘﻢ – ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ – ﻧﺮخ رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻈﺎر ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺻﻨﻌﺘ ﻲ و ﺗﺠﺎر ی – ﻣﻨﺎﺑﻊ در دﺳﺘﺮس و ﺑﻬﺮه ﭘﻮل 2 - 16 - 1 - 4 - روش ﻫﺎ ی ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺟﻤﻌﻴﺖ – روش ﺗﺼﺎﻋﺪ ﺣﺴﺎﺑﻲ – روش ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻫﻨﺪﺳﻲ – روش ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻧﻤﻮی – روش ﻛﺎ ﻫﺶ ﻧﺮخ رﺷﺪ – روش ﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ﺳﺎده – روش ﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای – روش ﻧﺴﺒﺖ – روش ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ اﻧﺘﺨﺎب روش ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻳﻚ ﺷﻬﺮ ﺧﺎص ﻋﻤﺪﺗﺎ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ روش ﻫﺎ و ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﻓﺮاﺳﺖ ﻃﺮاح ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی در ﻣﻘﻴﺎس ﻫﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت، ﻣﻴﺎن ﻣﺪت، و ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣـﺪﻳ ﺮﻳﺖ ﺑﻬﻴﻨـﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑـﺮ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﻣﺜـﻞ ﺗﻐﻴﻴـﺮ اﻗﻠـﻴﻢ، ﺟﻤﻌﻴـﺖ، اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب، ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷـﻬﺮی ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﺑـﺮای ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت ، ﻣﺸـﻜﻞ اﺳـﺖ . روش ﻫـﺎ ی ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی در ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺤﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ . 3 ﻓﺼﻞ3 ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 55 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ – ﻛﻤﺒﻮد آب در ﺟﻬﺎن ﻣﺴﺎﻟﻪ ای ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺮای ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ و در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺳﺖ . – ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﻴﺶ از 700 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ در43 ﻛﺸﻮر ﺟﻬﺎن را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ – ﺑﺎﻧﻚ ﺟﻬﺎﻧﻲ : ﺗﺎ ﺳﺎل 2035 زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻴﺶ از ﻳ ﻚ ﺳﻮم از ﻣﺮدم ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد . – ﻧﺮخ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﺼﺮف آب ﻫﻢ اﻛﻨﻮن دو ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﺮخ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ اﺳﺖ ]43 [ . – آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭼﺎﻟﺶ ﺑﺰرگ دﻳﮕﺮی در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﺑﻪ ، ﻃـﻮر ی ﻛـﻪ آب ﭘـﺎک ﻛﻤﻴـﺎب ﺷﺪه اﺳﺖ ]5[. – اﻛﺜﺮ ﻣﺮاﺟﻊ ﻣﺴﻮول ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺗﺤﺖ ﻫﻴﭻ ﺷﺮاﻳﻄﻲ، ﺣﺘﻲ ﺷ ﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری، ﻣﺎﻳﻞ ﺑـﻪ ﺗﺠـﻮﻳﺰ اﺳـﺘﻔﺎده از ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه1 ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ اﺻﻞ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ آب ﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲِ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه از ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺷﺪه را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . اﻳﻦ اﺻﻞ، راﻫﻨﻤﺎی اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در ﻃﻮل 150 ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ . – ﻗﺎﻧﻮن آب ﭘﺎک2 در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ » آﺑﻲ ﺳﻼﻣﺖ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن را ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ ﻛـﻪ از آن ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺷﻮد . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺿـﻌﻒ در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، اوﻟﻮﻳـﺖ ﺑﺎﻳـﺪ در اﻧﺘﺨـﺎب ﺗﻤﻴﺰﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آﻟﻮده ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ از ﻧﻈﺮ ا ﻗﺘﺼﺎدی ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ، ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ .« – ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻦ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده آب ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﻬﺮی اﻧﺪ، اﻣﺎ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻬﺮﻫﺎ رو ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش اﻧﺪ و ﺑﺴـﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ آب ﺧﻮد را از ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﻛﻪ در ﻣﻌﺮض آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ]9 ، 39 ، 40 ، 41 ، و42 [. 1- Reclaimed Municipal Wastewater 2- Clean Water Act 56 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺷﻜﻞ3 - 1 - اﺟﺰای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﺪاول ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﺪاول ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﺪاول ﺗﺎﻣﻴﻦ آب1 ﺷﻬﺮی ﺷﺎﻣﻞ اﺟﺰاﻳﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ و ﺗﻮزﻳﻊ آن ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﻧﻴﺰ اﺟﺰای ﻻزم ﺑﺮای ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺖ ) ﺷﻜﻞ 3 - 1 .( ﮔﺮ ﭼﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ، اﺳﺎﺳﺎ ﻣﺸﺎﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﻃﻖ آب و ﻫﻮاﻳﻲ اﺳﺖ، اﻣـﺎ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ از راﻫﻨﻤﺎ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای اﻗﻠﻴﻢ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎی ﻣﺘﺪاول در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﻤﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﺤﺚ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫـﺎ ﺷـﺎﻣﻞ ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫـﺎی » ﺗﺼـﻔﻴﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓـﺖ آب 2 « ﻳـﺎ » اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب » ، « ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان3« ، »ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ از آب درﻳﺎ4« ، »اﻧﺘﻘﺎل آب5« ، » اﺳﺘﺤﺼـﺎل ﺑـﺎران6 « و » ﺑﺎروری اﺑﺮ7 « اﺳﺖ ]1[. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻫﻤﻴﺖ » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ در « ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب ﺳﺎﻟﻢ، اﺑﺘﺪا اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺤﺚ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Conventional Water Supply Systems 2- Water Reclamation and Reuse 3- Managed Aquifer Recharge 4- Desalination 5- Water Transfers 6- Rainfall Harvsting 7- Cloud Seeding ﻣﺨﺰن آب ﺧﺎم ﻣﻨﺒﻊ آب ﺧﺎم ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﭘﻤﭙﺎ ژ آب ﺧﺎم اﻧﺘﻘﺎل آب ﺧﺎم ﭘﻤﭙﺎژ آب ﺧﺎم ﻣﺨﺰن ﻣﺮﺗﻔﻊ اﺗﺼﺎل ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺷﺒﻜﻪ ای ﻳﺎ ﺣﻠﻘﻪ ای ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺷﺎﺧﻪ ای ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﺳﻴﻔﻮن ﺻﺎﻓﻲ ﻛﺮدن ﺣﻮﺿﭽﻪ ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ ﻟﺠﻦ ﺣﻮﺿﭽﻪ اﺧﺘﻼط ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻳﺎ ﻣﺨﺰن آب ﺧﺎم ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﭘﻤﭙﺎژ آب ﺧﺎم ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎ ﺳﻴﺴﺎت ﺗﺼﻔﻴﻪ از ﻣﻨﺒﻊ ﻳﺎ ﻣﺨﺰن آب ﺧﺎم ذﺧﻴﺮه و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 57 3 - 3 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ – ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ : • ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ از ﻧﻈﺮ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ، ﻣﻨﻄﻘﻪ ای اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻴﺴﺘﻢ رودﺧﺎﻧﻪ ای زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻳﻚ واﺣﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ آن را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ واﺣﺪ ﺑﻴﻮﻟـﻮژﻳﻜﻲ - ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ و در ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ واﺣﺪ ﺳﻴﺎﺳﻲ- اﺟ ﺘﻤﺎﻋﻲ – اﻗﺘﺼﺎدی ﺑـﺮای ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . • اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ، ﺣﻴﻮاﻧﺎت، ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ، آب و ﺧﺎک اﺟﺰای ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰاﻧﺪ ﻛﻪ در اﻧﺪرﻛﻨﺶ . اﻧﺪ • ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻛﻮﭼﻚ ﺗـﺮ ﻳﻦ واﺣـﺪ زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺳﻴﺴـﺘﻢ رودﺧﺎﻧـﻪ ای اﺳـﺖ . ﺳﻴﺴـﺘﻢ رودﺧﺎﻧـﻪ ای و ﺗﻤـﺎم ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ﻳﺶ رواﺑﻂ ﺳﻠﺴﻠ ﻪ ﻣﺮاﺗﺒﻲ ﺑﺎ واﺣﺪﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ دارﻧﺪ ]5[ . • ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، واﺣﺪ و ﻣﻘﻴﺎس ﻣﻮﺛﺮ ی ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌـﻲ و ﻣﺘﻌـﺎدل، ﻫﻤﺎﻫﻨـﮓ و ﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ ﻛـﺮدن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻓﻴﺰﻳﻜﻲِ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﺳﺖ ]10 [ . – ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ : ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ1، ﻣﺠﻤﻮﻋ ﻪ راﻫﻜﺎرﻫﺎ2، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ 3 و اﻗـﺪاﻣﺎت ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﺷـﺪه 4 ای اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺑﺎﻋـﺚ ﺣﻔـﻆ، ارﺗﻘـﺎ و اﻧﺴـﺠﺎم ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب ﺳﺎﻟﻢ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ و ﻗﻮاﻧﻴﻦ در ﺣﻮﺿﻪ و ﻛﺸﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﺎور رﺳﻴﺪه اﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اوﻟﻴﻦ ﻗ ﺪم در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ . – اﻫﺪاف و ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ : • اﻫﺪاف : ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺗﻮﻟﻴﺪی در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺑﻲ و ﻧﻴـﺰ ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎک و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ در ﺣﻮﺿﻪ و ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ آن • ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ : در راﺳﺘﺎی اﻳﻦ اﻫﺪاف، ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﻣﺜﻞ ﺣﺬف ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨـﺪه، ﻛـﺎﻫﺶ اﺣﺘﻤـﺎل ورود ﻣﻮاد ﭘﺮﺧﻄﺮ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب، ﻛﻨﺘـﺮل ﻓﺮﺳـﺎﻳﺶ ﺧـﺎک و ﻛﻨﺘـﺮل ﺳﻴﻞ وﺟﻮد دارد . – راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ذﻳﻨﻔﻌﺎن و ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﻴﻦ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی ذﻳﺮﺑﻂ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد : • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی آﺑﺨﻴﺰداری ﺷﺎﻣﻞ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺧﺎک، ﻛﺎﻫﺶ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق، اﺳﺘﺤﺼـﺎل آب ﺑـﺎران، اﻓـﺰاﻳﺶ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻛﺎﻫﺶ ﺧﺮوج ﻃﺒﻴﻌﻲ آب از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ 1- Watershed Management 2- Strategies 3- Plans 4- Action Plans 58 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﻛﻨﺘﺮل آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ • ﻛﻨﺘﺮل آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و داﻣﭙﺮوری از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ • وﺿﻊ و اﺟﺮای ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘ ﺮرات ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺧﺎک 3 - 3 - 1 - آﺑﺨﻴﺰداری آﺑﺨﻴﺰداری ﻳﻜﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﺳﺖ . آﺑﺨﻴﺰداری، ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﺪوﻳﻦ و اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ، ﻫﺎ ﻃﺮح ، ﭘﺮوژه ﻫﺎ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﺮﻣﻴﻢ، ﺗﻘﻮﻳﺖ و ارﺗﻘﺎی ﻧﻘﺶ و ﻛﺎرﻛﺮد ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﺳﺖ . – ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ ی آﺑﺨﻴﺰداری • اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻔﻮذ آب در ﺧﺎ ک • ﻛﻨﺘﺮل رواﻧﺎب اﺿﺎﻓﻲ • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و اﺳﺘﻔﺎده رواﻧﺎب ﺑﺮای اﻫﺪاف ﺳﻮدﻣﻨﺪ • ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺧﺎک 3 - 3 - 2 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺣﻮﺿﻪ یﺑﺮا ﺰﻳ آﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻳﺰ، ﻣﺮزﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻫﺎی آب ﺳﻄﺤﻲ . اﻧﺪ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ یﻫﺎ ﺑﺸـﺮی در ﺣﻮﺿﻪ ، ﻛﻴﻔﻴﺖ ذاﺗﻲ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻧﻴﺰ ﻓ ﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﻣﻮردﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﺮای را ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺮای ﺷﻴﺮ آﺷﺎﻣﻴﺪن ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺒﻊ ﺑﻪ و آب آن، ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻫﺎ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎ در ﺣﻮﺿﻪ ﻣﻨﺒﻊ آب دارد . 3 - 3 - 2 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﻤﻮﻋـﻪ از ای اﺳـﺘﺮاﺗﮋی و ﻫـﺎ ﻳـﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎﻳﻲ ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﻛـﺮد ﻛـﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ و ﻫـﺎ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت زﻣﻴﻦ در را درون ﺣﻮﺿﻪ زﻫﻜﺸﻲ در ﺟﻬﺖ ﻣﺜﺒﺖ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . اﻟﻒ- دﻻﻳﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ در آﻣﺮﻳﻜﺎ اﺟﺮ – ای ﻗﺎﻧﻮن ﭘﺎک آب 1 )ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﻧﺴﺠﺎم ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟـﻮژﻳﻜﻲ آب ﻫـﺎی ﻣﻠـﻲ (، ﻗـﺎﻧﻮن آب ﺷـﺮب ﺳﺎﻟﻢ2 )ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب و ( ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی اﻳﺎﻟﺘﻲ، ﻳﺎ ارﺿﺎی ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺤﻠﻲ . 1- Clean Water Act 2- Safe Drinking Water Act ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 59 – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺒﻊ آب اﺳﺎﺳﺎ ﻫﻤﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺎ ﻫﺪف ِ ﻣﺸﺨﺺ ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ اﺳﺖ . دﻫﻪ دو در – اﺧﻴﺮ، ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺒﻊ ﻟﻴﻦ او آب ﻣﻬﻢ ﮔﺎم در روﻳﻜـﺮد ﭼﻨـﺪ وﺟﻬـﻲ 1 ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺳـﺎﻟﻢ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی EPA 2 و AWWA 3 ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻧﻤﻮﻧﻪ اﻳﻦ از ﻳﻲﻫﺎ وﺟﻮه ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ ﻋﺒﺎرت : از اﻧﺪ اﻧﺘﺨـﺎب ﻣﻨﺒـﻊ ﺑـﺎ آب ﺑﻬﺘـﺮﻳﻦ ﻛﻴﻔﻴـﺖ، ﺣﻔﺎﻇـﺖ از ﻣﻨﺒـﻊ آب، اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی در دﺳﺘﺮس ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ، ﻳﻚ ﻔﻆﺣ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ ﭘﺎﻛﻴﺰه، ﭘﺎﻳﺶ ﻛﺎﻣـﻞ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ دﻗﻴﻖ ،ﻫﺎ داده داﺷﺘﻦ اﭘﺮاﺗﻮرﻫﺎی آﻣﻮزش دﻳﺪه و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﺗﺠﻬﻴـﺰات . ﺷـﻜﻞ )3 - 2(، ﻣﻮﻟﻔـﻪ یﻫـﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ از آژاﻧﺲ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ آﻣﺮﻳﻜﺎ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺷﻜﻞ 3 - 2 - ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇ ﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺒﻊ ، آب ﺑﺨﺸﻲ ﻛﻠﻴﺪی ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷـﺮب ﺳـﺎﻟﻢ اﺳـﺖ . ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﻨﺒـﻊ آب ﻣﺸﺨﺼﺎ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﻫﻢ ﺳﻄﺤﻲ ﻫﻢ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻃﻼق ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ آل اﻳﺪه ﺣﻔﺎﻇﺖ ار ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺎﻣﻞ ﭼﻨﺪ ﻣﻮﻟﻔﻪ اﺳﺖ اول . از ﻫﻤﻪ ﺑﺎﻳﺪ آرﻣﺎن و ﻫﺎ اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺸﺨﺺ .ﺷﻮد 1- Multiple Barriers 2- Environmental Protection Agency 3- American Water Works Association 60 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ب- ﺗﺪوﻳﻦ آرﻣﺎن و اﻫﺪاف آرﻣﺎن ، ﺟﻬﺖ اﺻﻠﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻴﺎن ﺑﺎ را آب ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻠﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . آرﻣـﺎن اﺻﻠﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ﺷﻬﺮی اﻳﻦ اﺳﺖ آب ﻛﻪ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎﻻ ﻋﺮﺿﻪ ﻛﻨﻨﺪ، ﻛﻪ اﻳـﻦ ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﺑـﺎ ﻃﻌـﻢ، ﺑـﻮ، رﻧـﮓ، ﺷﻔﺎﻓﻴ ﺖ و ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ .ﺷﻮد آرﻣﺎن یﻫﺎ ﺧﺎﺻﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﻫﺪاف ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ وﻳﮋﮔﻲ یﻫـﺎ ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ ﺣﻮﺿـﻪ ، دﻏﺪﻏـﻪ ﻫـﺎی ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب، ﻣﻨـﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨـﺪه و ﻣﺤﺪودﻳﺖ یﻫﺎ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ .ﻛﺮد ج- آرﻣﺎن یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب آرﻣﺎن یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻪ آب ﻛﻠﻲ ﻃﻮر ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻛﻨﻨﺪه ﻧﻴﺎزﻫﺎ و ﺧﺎص ﻳﻂﺷﺮا ﺣﻮﺿﻪ ﻧﻬﺎد و اﺟﺮاﻳﻲ اﺳﺖ آن . ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺎ آب ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮب ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺗﻼش ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ : ﺗﺎ – ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه را ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻳﺎ و ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪ، – رﻳﺴﻚ ورود ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺧﻄﺮﻧﺎک ﺑﻪ داﺧﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ را آب ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﻨﻨﺪ، – اﺛﺮات ﺑﻼﻳﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ، – ا ﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی در ﻧﻈﺎم ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ آﺑﻲ یﻫﺎ وﺟﻮد آورﻧﺪ، – ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ را ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﻨﻨﺪ، و – اﻟﺰاﻣﺎت ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮﻧﺪ . در ﺗﺪوﻳﻦ آرﻣﺎن واﻗﻊ یﻫﺎ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪ ، ﺿﺮورت ﺑﺮﻗﺮاری ﺗﻌﺎدل و ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی رﻗﻴﺐ اﻏﻠﺐ و ﻣﺘ ﻌـﺎرض درون ﺣﻮﺿـﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد ؛ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺎﻓﻈﺖ از ﺣﻴﺎت آﺑﺰﻳﺎن، ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ، ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷـﻬﺮی، ﺟﻨﮕﻠـﻲ و ﻛﺸـﺎورزی . اﻳـﻦ ﺗﻌﺎﻣـﻞ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺣﻮﺿﻪ ﻛﻪ ﻳﻲﻫﺎ ﻛﻼ و ﻳﺎ ﻋﻤﺪﺗﺎ ﺗﻮﺳﻂ دﺳﺘﮕﺎه ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه آب، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻧ ﻤـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ ﺿـﺮورت ﺑـﻴﺶ یﺗـﺮ دارد . ﺑﻪ ﻋﻼوه ، ﻣﺤﺪودﻳﺖ یﻫﺎ ﻧﻬﺎدﻫﺎی ﻧﻈﺎرﺗﻲ ﻛﻪ آرﻣﺎن یﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ را ﺗﻨﻔﻴﺬ و اﺟﺮا ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . آرﻣـﺎن ﻫـﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﺪرتﻗ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ و ﻧﻈﺎرﺗﻲ ﺑﺮای را ﻻزم ﺿﻤﺎﻧﺖ اﺟﺮای ﻣﻮﺛﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . د- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ) ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ( ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ1 ِ ﭼﺎﻟﺶ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﻧﺴﺎﻧ ﺑﺎ ﻲ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ و اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﭘﻴﭽﻴﺪه و ﺗﺮ دﺷﻮارﺗﺮ ﻣﻲ ﺷـﻮد . ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی یﻫﺎ ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﻣﺮدم آﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ و ﻧﺎآﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻴﺶ و ﺗﺮ راﺣﺖ از ﺗﺮ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ . ن اﻧﺴﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺑﺎﻻﻳﻲ در اﻳﺠﺎد ﺗﻐﻴﻴﺮات ) دﺳـﺘﻜﺎری در ( زﻣـﻴﻦ در آب و ﺟﻬـﺖ ﻣﻨـﺎﻓﻌﺶ دارد، اﻣـﺎ 1- Integrated Watershed Management ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 61 ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دارای ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﺮای آﺳﻴﺐ رﺳﺎﻧﻲ ﻳﺎ و ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﺤﻴ ﻂ زﻳﺴﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﮔﺴﺘﺮش آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻫﻮا، ﺟﻨﮕﻞ ِ زداﻳﻲ در ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺰرگ، ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺷﻴﻼت، اﻓﺖ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ و ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻛـﻪ ﻣﻌﻴﺸـﺖ ﻣـﺮدم ﻫـﺎ آن ﺑـﻪ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ، ﺷﻮاﻫﺪ ﮔﺴﺘﺮده اﺳﺖ آن . ﻋﻠﺖ ﺑﻪ اﻧﺪرﻛﻨﺶ و ﻫﺎ رواﺑﻂ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﻴﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی- اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ در واﺣﺪﻫﺎی ز ﻣـﻴﻦ ) ﺗﻔـﺎوﺗﻲ ﻧﻤـﻲ ﻛﻨـﺪ ﻛـﻪ در ﺳﻄﺢ ﺣﻮﺿﻪ رودﺧﺎﻧﻪ1 ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ2(، ﺑﺎﻳﺪ در ﺳﻄﺢ وﺳﻴﻊ ) ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻞ ﺣﻮﺿﻪ و اﻧـﺪرﻛﻨﺶ ﻫـﺎی درون آن ( ﻓﻜـﺮ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻮد و در ﺳﻄﺢ ﻣﺤﻠﻲ اﻗﺪاﻣﺎت ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ دﻟﻴﻞ دو وﻳﮋﮔﻲ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﺸﺘﺮک ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ اﺗﻔﺎق : اﻓﺘﺪ ﻣﻲ 1 - ﺑﻪ آب ﻃﺮف ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺎ ، ﻧﺎدﻳﺪه ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻤﺎم ﻣﺮزﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ در ﻣﺴﻴﺮ، ﺟﺮﻳﺎن ﭘﻴﺪا .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 2 - ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻛﻪ ﻳﻲﻫﺎ ﻣﺮدم در ﺑﺎﻻدﺳﺖ روی ﺑﺮ زﻣﻴﻦ آب و اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﺑـﺮ ، ـﺖ ﻛﻤﻴ و ـﺖ ﻛﻴﻔﻴ و زﻣـﺎن ﺟﺮﻳﺎن در آب ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ در و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺮ ﺑﻬﺮه وری زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . دو ،ﺣﺎل ﺳﻮال اﺳﺎﺳﻲ ﻣﻄﺮح ﻣﻲ :ﺷﻮد 1 - ﭼﻪ ﻣﻜﺎﻧﻴﺴﻤﻲ وﺟﻮد دارد ﺗﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﻛﻪ ﺷﻮد ﻣﺮدم ﻳﻚ ﺣﻮﺿﻪ ﻳﻚ آرﻣﺎن ﻛﻠﻲ ِ ﻣﺸﺘﺮک و ﻣﺜﺒﺖ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ و ﻣﺼﺎرف دا آب ﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ آن یﻫﺎ اﺛﺮات ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب زﻣﻴﻦ ﺑﺮای ﻧﺴﻞ یﻫﺎ آﻳﻨﺪه ﻧﺪا ﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ؟ 2 - ﺑﺮای رﺳﻴﺪن اﻳﻦ ﺑﻪ آرﻣﺎن ﺑﻪ ﻫﺎ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﻣﻤﻜﻦ، ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ذﻳﻨﻔﻌﺎن را ﻗﺎدر ﺳﺎﺧﺖ ﺑـﻪ ﻛـﻪ ﺻـﻮرت ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻨﺪ؟ ﺗﻨﻬﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﻮاﻻ ت ﭘﺎﺳﺦ داد ﻛﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻛﺎﻓﻲ از واﻗﻌﻴﺎت و اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﺑﻴﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺣﻮﺿﻪ در واﻛﻨﺶ ﺑﻪ ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻗﺪاﻣﺎت اﻧﺴﺎﻧﻲ، وﺟﻮد داﺷﺘ ﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﭘﻮﻳﺎﻳﻲ ﺟﻮاﻣﻊ درون ﻣﺮزﻫﺎی ﺣﻮﺿﻪ و اﻧـﺪرﻛﻨﺶ ،ﻫـﺎ آن اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ، و ﻣﺤﺮک ﻫﺎی ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻧﮕﻴﺰه و ﻫﺎ اﻗﺪاﻣﺎت ﻛﻪ اﺛﺮات ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﺑﺮ ﺣﻮﺿﻪ دارﻧﺪ، ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ﻫ- ﻛﺎرﺑﺮی زﻣﻴﻦ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و اﺛﺮات ﺗﺠﻤﻌﻲ ﻫﺎ آن ﻫﺪف اﺻﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﺣﻮﺿﻪ آ ﺑﺮﻳﺰ3، ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻛﺎﻻ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﺮای ﻣﺮدم اﺳﺖ ﺑﻪ ﻛﻪ ای ﮔﻮﻧﻪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺑﻬﺮه وری ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ را ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ . ﺧﺪﻣﺎت درﺧﻮاﺳﺘﻲ ﻣﺮدم ﻳﻚ از ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ زﻳﺎد اﺳﺖ و ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺮای آب ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب، آﺑﻴﺎری، ﺑﺮﻗﺎﺑﻲ، ﻣﻮاد ﺑﺮای ﺧﺎم ﻣﺤﺼﻮﻻت ﭼﻮﺑﻲ، ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻛﺸﺎورزی و ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻟﺒﻨﻲ و ﮔ ﻮﺷﺘﻲ، ﺗﻔﺮﻳﺢ و ﮔﺮدﺷـﮕﺮی و ﺣﻔﻆ ﺗﻨﻮع زﻳﺴﺘﻲ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ، اﻫﺪاف ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﻮرد از ﻣﻮارد اﺳﺖ زﻳﺮ : 1- River Basin 2- Watershed 3- Integrated Watershed Management, IWM 62 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ،ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺣﻔﻆ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪی ﺑﺎ ﻛﻪ ﺷﺎﻟﻮده ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد ﺳﺎزﮔﺎر اﺳﺖ ﻣﻲ و ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﻧﺴﻞ ﻫﺎی آﻳﻨﺪه ﻧﻴﺰ ﭘﺎﻳﺪار ﺑﻤﺎﻧﺪ، – ﺣﻔﻆ ﺶﻳ اﻓﺰا ﺎﻳ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﺎ آب ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﺧـﻮب و ﺑﻬﺒـﻮد ﻛﻴﻔﻴـﺖ در آب رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ، درﻳﺎﭼـﻪ و ﻫـﺎ دﻳﮕـﺮ ﭘﻴﻜﺮه یﻫﺎ آﺑﻲ، – ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺑﻴﺶ ﺧﺎک ﺣﺪ از ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ یﻫﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪی زﻣﻴﻦ و ﻛﺎﻫﺶ رﺳﻮب ﮔﺬاری در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ، و – اﺣﻴﺎ و ﺗﻮان ﺑﺨﺸﻲ اراﺿﻲ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، آﺑﺮاﻫﻪ ،ﻫﺎ ﺗﺎﻻب و ﻫﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ رود یﻫﺎ ﻛﻨﺎری ﻛﻪ ﺗﺨﺮﻳﺐ . اﻧﺪ ﺷﺪه و- اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﻛﺎرﺑﺮی یﻫﺎ زﻣﻴﻦ ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎی زﻣﻴﻦ در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﻪ را ﻃﺮق ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻓﻜﺮ ﻛﺮد، در اﻳﻨﺠﺎ از ﻟﺤﺎظ ﺗﻠﻔﻴـﻖ ﻛـﺎرﺑﺮی زﻣـﻴﻦ، آب، و دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ در داﺧﻞ ﻣﺮزﻫﺎی ﺣﻮﺿﻪ ﻧﻈﺮ در ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﻧـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﺣﻮﺿـﻪ را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ از ای واﺣﺪﻫﺎی ﻛﺎرﺑﺮی زﻣﻴﻦ ﺑﺎ اﻧﺪازه ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻮر ﻛﺮد ﻫﺮ ﻛﻪ واﺣﺪ ﺑﺎ ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﻳﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻮع و ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎی ) ( زﻣﻴﻦ آن در ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ، ﺷﺮاﻳﻂ و ﺣﺎﺻﻠﺨﻴﺰی واﺣﺪﻫﺎی ﻛﺎرﺑﺮی زﻣـﻴﻦ در را ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎ ل، ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻧﺮخ ﻓﺮﺳـﺎﻳﺶ ﺧـﺎک ﻣﻨﺠـﺮ ﺑـﻪ ﺗﺮﺳـﻴﺐ ﻣـﻮاد در واﺣـﺪﻫﺎی ﻛﺎرﺑﺮی زﻣﻴﻦ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ در و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺎک، اﻟﮕـﻮی ﺟﺮﻳـﺎن و آب دﺳﺘﺮﺳـﻲ در آب ﺣﻮﺿـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻮارد ﻣﺬﻛﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﻳﮕﺮ اﺛﺮات ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮ ﻣﻴﺰان ﻣﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ در دﺳـﺘﺮس، اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ و درآﻣﺪ ﻣ ﺮدم ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﻧﺪ . اﻗﺪا ﻣ ﺎت ﺑﻬﺒﻮد ﺑﻬﺮه وری و ﭘﺎﻳﺪاری، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻛﻪ ﺧﻮدی اﺛﺮ ﺧﻮد اﻧﺪﻛﻲ ﺑﺮ واﺣﺪﻫﺎی ﻛﺎرﺑﺮی زﻣـﻴﻦ ﭘـﺎﻳﻴﻦ دﺳـﺖ ﺧﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، اﻳﻦ اﮔﺮ اﻣﺎ اﺛﺮات ﺑﺎﻫﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ، ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ ﻣﻲ .ﺷﻮد ز- ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﻫﺎ راه و ﺣﻮﺿﻪ ﻳﺎ ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻪ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ آن از و ﺟﺎده دﻳﮕﺮ ﻣﺴﻴﺮﻫﺎی ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ، ﺳﺎﻳﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن یﻫﺎ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ و ﻏﻴﺮﻣﺴﻜﻮﻧﻲ و ﺳﺪ ﻳﺎ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد . ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻳﻦ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﻮﻟﻔﻪ از ای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ اﺛﺮات ﻣﻬﻤﻲ در داﺧﻞ ﺳﺎﻳﺖ1 ﻳﺎ و ﺧﺎرج آن 2 داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻫﺎ ﺟﺎده ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ ﻫﺎی را ﻻزم ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ روی ﺑﺮ ﮔﺮ ا ، داﻣﻨـﻪ ﻫـﺎی ﺑـﺎ ﺷـﻴﺐ ﺗﻨـﺪ، ﺧـﺎک ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﭘﺬﻳﺮ، در ﻛﻨﺎره یﻫﺎ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺑﺎرﻳﻚ رودﺧﺎﻧﻪ، زﻣﻴﻦ یﻫﺎ ﺷﻴﺐ دار ﻣﺴﺘﻌﺪ راﻧﺶ در ﻳﺎ و ﺗﻘﺎﻃﻊ ﺑﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﻗﺮار ﻫﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ 1- On-Site 2- Off-Site ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 63 ،ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻏﻠﺐ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ را ﻣﺨﺘﻞ ﻛﺮده ﺑﺎﻋﺚ و ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺷﺪﻳﺪ ﺧﺎک و ﺗﺨﺮﻳﺐ آﺑﺮاﻫﻪ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺷـﻮﻧﺪ . ﻦ اﻳ اﺛﺮات اﻏﻠﺐ ، ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ ﻣﺠﻤﻮع اﺛﺮات دﻳﮕﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ یﻫﺎ ﻛﺎرﺑﺮی زﻣﻴﻦ اﺳﺖ . ﺗﺎ90 درﺻﺪ از رﺳﻮﺑﺎﺗﻲ ﻳﻚ در ﻛﻪ ﺣﻮﺿﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ از ، ﺟﺎده ﻫﺎﻳﻲ در ﻛﻪ ﺗﻘﺎﻃﻊ ﺑﺎ آﺑﺮاﻫﻪ واﻗﻊ ﻫﺎ ﺷـﺪه اﻧـﺪ ﻧﺎﺷـﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻛﻪ ﻫﺎ ﺟﺎده دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻴﺶ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ دور یﻫﺎ اﻓﺘﺎده ﺣﻮﺿﻪ را ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، از ﺳﻮی دﻳﮕﺮ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨـﺪ ﺑﺎﻋـﺚ رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺪون ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺳﻜﻮﻧﺖ یﻫﺎ ﮔﺎه اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺷﻮﻧﺪ اﻳﻦ ﻛﻪ اﻣﺮ ﺧﻮد ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑـﻴﺶ از ﺗـﺮ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻟﺬا ﺿﺮوری اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ راه ارﺗﺒﺎﻃﻲ، و ﺧﺎﻧﻪ دﻳﮕﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻫـﺎ و ﺳـﺪ ﻣﺨـﺎزن ﺑـﻪ آب دﻗـﺖ ﻃﺮاﺣـﻲ، ﺑـﻪ درﺳﺘﻲ اﺟﺮا ﺑﻪ و ﻃﻮر ﻣﺴﺘ ﻤﺮ ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﻮﻧﺪ اﻳﻦ ﺗﺎ اﺛﺮات ﻣﻨﻔﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﻨﺪ . 3 - 3 - 2 - 2 - اﻫﺪاف و ﺷﻴﻮه ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ یﻫﺎ ﺷﻴﻮه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺮای دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛـﺎرﺑﺮی زﻣـﻴﻦ ﺳـﺎزﮔﺎر ﺑـﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ، ﺷﺎﻣﻞ اﻧﻮاع اﻗﺪاﻣﺎت ﻏﻴﺮﺳﺎزه ) ای ﻛﺎرﺑﺮی زﻣﻴﻦ و ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴـﺎﻫﻲ ( و ﺳـﺎز ) ای ه ﻣﻬﻨﺪﺳـﻲ (، ﻫـﻢ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻫﻢ و در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﺨ یﻫﺎ ﺘﻠﻒ اﺳﺖ ) ﺟﺪول 3 - 1 .( ﺟ ﺪول 3 - 1 - اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و اﻗﺪاﻣﺎت ﺳﺎزه و ای ﻏﻴﺮﺳﺎزه ای اﻫﺪاف ﺮﻴﺪاﺑﺗ ﻏﻴ ﺮﺳﺎزه ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ) یا ﻛﺎرﺑﺮ ﻦﻴ زﻣ ی/ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ( ﺳﺎزه ای - ﺣﻔﻆ و اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﻬﺮه وری زﻣﻴﻦ -ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮاﻣﺎن ﻛﺸﺖ، ﭼﺮا، ﺟﻨﮕﻞ1 - ﺟﻨﮕﻞ ﻛﺎری و اﺣﻴﺎی ﺟﻨﮕﻞ ﺑﺮای ) ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫـﺎی ﺳـﻮﺧﺘﻲ، ﻋﻠﻮﻓﻪ و ای ﻓﻴﺒﺮی ( - اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺧﺎک ﻣﺎﻧﻨﺪ ) ﻛﺸﺖ ﻧﻮاری2، ﻋﺪم ﻛﺸـﺖ ﻳـﺎ و ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﺸﺖ3، ﭘﻮﺷﺶ ﻣﺎﻟﭻ ﺑﺎ ﻳﺎ ﮔﻴﺎه4، ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴـﺎﻫﻲ ﺟﻬـﺖ ﭘﺎﻳﺪاری ای ﺳﺎزه5، اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ6( -ﻣﺤﺪود ﻛﺮدن ﭼﺮا ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﻳﻚ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﭘﺎﻳﺪار -ﺗﺮاس ﺑﻪ ) ﺻﻮرت ﺑﻪ ﻳﺎ ﺳﻜﻮ ﺣﺎﻟﺖ ﻋﺮﻳﺾ (7 - اﻳﺠﺎد و ﻧﻬﺮ ﺷﻴﺎر روی ﺑﺮ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز 8 - ﻫﺎی ﺳﺎزه ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺎﻟﻲ و آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎی ﻋﻠﻔﻲ - اﻗﺪاﻣﺎت اﺳﺘﺤﺼﺎل آب، ﭘﺨﺶ و آب آﺑﻴﺎری9 - ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﻤﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻗﺎﺑﻞ آب اﺳﺘﻔﺎده -روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺸﻮﻳﻖ و ﺗﺮﻏﻴﺐ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﺮدن آب - ا ﺳﺘﻔﺎده از اﻗﺪاﻣﺎت ﻛﺎرﺑﺮی زﻣـﻴﻦ ﻫـﺎی ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺮای ﺣﻔـﻆ ﻛﺎﻧﺎل و ﻫﺎ ﻣﺨﺎزن -ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ آب - ﻫﺎی ﺳﺎزه اﻧﺤﺮاف و ذﺧﻴﺮه آب ی - اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﻴﺎری - ﻫﺎ ﭼﺎه -ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎی ﺻﺮﻓﻪ ﻛﻢ )ﺟﻮ ﻣﺼﺮف( 1- Agroforestry practices (e.g. alley cropping, Agrosilvopastoral systems) 2- Strip Cropping 3- No Till or Minimum Tillage Cropping 4- Mulching or Cover Crops 5- Vegetation to Stabilize Structural 6- Conservation Measures 7- Terraces (bench, broad based) 8- Contour Ditches and Furrows 9- Water Harvesting, Spreading and Irrigation Measure 64 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اداﻣﻪ ﺟ ﺪول 3 - 1 - اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و اﻗﺪاﻣﺎت ﺳﺎزه و ای ﻏﻴﺮﺳﺎزه ای اﻫﺪاف ﺮﻴﺪاﺑﺗ ﻏﻴ ﺮﺳﺎزه ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ) یا ﻛﺎرﺑﺮ ﻦﻴ زﻣ ی/ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ( ﺳﺎزه ای - ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ -ﺣﻔﻆ و اﻳﺠﺎد ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻠﻴﺪی ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻨﺎره رودﺧﺎﻧﻪ (ﻫﺎ - ﻛﻨﺘﺮل دﻓﻊ زاﻳﺪات و زﺑﺎﻟﻪ ) اﻧﺴﺎﻧﻲ، ﺣﻴﻮاﻧﻲ، ﻣﻌﺪﻧﻲ، ...( - اﺳــﺘﻔﺎده از ﺟﻨﮕــﻞ ﻫــﺎی ﻃﺒﻴﻌــﻲ ﺗــ و ﺎﻻب ﺑــﻪ ﻫــﺎ ﻋﻨــﻮان ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﻓﺎﺿﻼب - ﻛﻨﺘﺮل ﭼﺮاﮔﺎه و ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺳﺎﺣﻠﻲ در و ﻣﺠﺎورت رودﺧﺎﻧﻪ ( -اﻣﻜﺎﻧﺎت و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺗﺼﻔﻴﻪ آب - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺪﻳﻞ ) ﭼﺎه، اﺳﺘﺤﺼﺎل ﺑﺎران ( - ﻛﺎﻫﺶ ﺳﻴﻞ ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ و ﺧﺴﺎرات ﺳﻴﻞ -ﻛﺸﺖ ﻣﺠﺪد ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻳـﺎ و ﻧﮕﻬـﺪاری و ﺣﻔـﻆ ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﺑﺮای ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن ﻧﻔﻮذ و ﻣﺼﺮف آب ﺗﻮﺳﻂ ﮔﻴﺎﻫﺎن - زون ﺑﻨﺪی و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﺎرﺑﺮی ﺳﻴﻼﺑﺪﺷﺖ - ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻧﮕﻬﺪاری از ﺗﺎﻻب ﻫﺎ -ﻣﺨﺎزن ذﺧﻴﺮه و ﻛﻨﺘﺮل ﺳﻴﻞ - ﻫﺎی ﺳﺎزه اﻧﺤﺮاف آب - ﮔﻮره - ﻫﺎی ﺳﺎزه ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺎﻟﻲ 1 -ﺑﻪ ﺳﺎزی رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ - ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺮوز راﻧﺶ ﻦ زﻣﻴ -ﺟﻨﮕﻞ ﻛﺎری و اﺣﻴﺎی ﺟﻨﮕﻞ ﺑﺮای ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺧﺎک - ﺣﻔﻆ و ﻧﮕﻬﺪاری ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑـﺮای اﻓـﺰاﻳﺶ ﻧﻔـﻮذ ﺑﺎرش - ﻣﺤﺪود ﻛﺮدن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺗﻮﻟﻴﺪی و اﻗﺎﻣﺘﻲ روی ﺑﺮ ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار -ﺗﺮاس ﻫﺎی ﺳﻜﻮﻳﻲ - آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎی ﻋﻠﻔﻲ، ﺳﺎزه ﻫـﺎی ﺷـﻴﺐ ﺷـﻜﻦ ﺑـﺮای ﻛﻨﺘـﺮل ﺟﺮﻳﺎن روی زﻣﻴﻨﻲ - ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺘﻘﺎل رﺳﻮب ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ -ﻧﮕﻬــﺪاری و ﺣﻔــﻆ ﭘﻮﺷــﺶ ﮔﻴــﺎﻫﻲ ﺑــﺮ روی ﺷــﻴﺐ ﺗﭙــﻪ؛ ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﺮای ﺣﻔـﻆ ﻳـﺎ و اﻓـﺰاﻳﺶ ﺑﻬـﺮه وری زﻣﻴﻦ - ﺣﻔﻆ و ﻧﮕﻬﺪاری ﭘﻮﺷﺶ ﻫﺎی ﮔﻴـﺎﻫﻲ ﺳـﺎﻟﻢ ﺳـﺎﺣﻠﻲ در ﻳـﺎ و ﻣﺠﺎورت آﺑﺮاﻫﻪ وﻫﺎ ﻧﮕﻬﺪاری ﭘﻮﺷﺶ داﺋﻤﻲ ﺑﺮای ﺳﻴﻼب دﺷﺖ ﻫﺎ -اﺳﺘﻔﺎده از ﻫﺎی ﺳﺎزه ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﺮای ﺑﺎﻻ ﺣﻔـﻆ ﻳـﺎ و اﻓـﺰاﻳﺶ ﺑﻬﺮه وری زﻣﻴﻦ - ﻣﺮﻣﺖ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺳﻮال : ﻣﺪﻳﺮان ﺣﻮﺿﻪ ﻛﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ؟ و ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻫﺎی در ﻫﺎ آن دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﭼﻴﺴﺖ؟ ﭘﺎﺳﺦ : ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ، ﺳﺮاﻧﺠﺎم در دﺳﺖ ﻛﺎرﺑﺮان زﻣﻴﻦ ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺸﺎورزان، داﻣﭙـﺮوران، ﺟﻨﮕﻠﺒﺎﻧـﺎن، ﺷﻬﺮﺳـﺎزان و ﻏﻴـﺮه اﺳﺖ و ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻓﺮدی ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻣﺪﻳﺮ ﺣﻮﺿﻪ در زﻣﻴﻦ دﻳﺪه ﻧﻤﻲ ﺷﻮد . ﺗﻤﺎم ﻛﺎرﺑﺮان زﻣﻴﻦ، و آب ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﻧﻘﺶ ﻫﺎ آن ﻛﻪ ﻣﺪﻳﺮ ﺣﻮﺿﻪ را اﻳﻔﺎء ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ اﻳﻦ ﺑﺎ . ﺣﺎل، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﺮد آﻣﻮزش دﻳﺪه ﻓﻨﻲ ﺑﺎ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻫـﺎی ﺧﺎﺻـﻲ ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ ﺑﺎ اﻫﺪاف ﻣﻌﻠﻮم وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷ . ﺪ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻓﺮدی ﻛﻪ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ یﻫﺎ آﺑﺮﻳﺰ ﺷـﻬﺮی ﺑﺮای را ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﺑﺮ ﻋﻬﺪه دارد . ﻫﺮ در ﺣﺎل، ﻧﻘﺶ زﻳﺎدی ﺑﺮای ﻣﺮدم در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ وﺟﻮد دارد؛ از ﻛﺸﺎورز ﺗﺎ داﻣﺪار، ﺟﻨﮕﻠﺒﺎن، ﺷﻬﺮﺳﺎزان از و ﻫﻤﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ دوﻟﺖ و NGO ﺑﺎ ﻫﺎ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺳﺖ د ﺑﻪ اﻫﺪاف . 1- Gully- Control Structure ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 65 3 - 3 - 2 - 3 - ﺣﻔﻆ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ در وﺿﻌﻴﺖ ﺧﻮب ﺣﻔﻆ ﺣﻮﺿﻪ در وﺿﻌﻴﺖ ﺧﻮب، ﻻزﻣﻪ داﺷﺘﻦ آب ﺑﺎﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮب، ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻛﺸﺎورزی، داﻣﻲ، ﺗﻮﻟﻴﺪات ﭼـﻮﺑﻲ و دﻳﮕـﺮ اﻫﺪاف ﺳﻮدﻣﻨﺪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ در ﺣﻮﺿﻪ اﺳﺖ . وﺿﻌﻴﺖ ﺧﻮب ای واژه ، ﻧﺴﺒﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﻼﻣﺖ ﺣﻮﺿﻪ را از ﻧﻈﺮ ﻋﻤﻠ ﻜﺮد ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺑﻬﺮه وری ﺧﺎک ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . – ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺣﻮﺿﻪ در درﻳﺎﻓﺖ و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﺎرش ﺑﻪ رواﻧﺎب و اﻏﻠـﺐ اوﻗـﺎت ﺑـﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﺑﻬﺮه وری ﺧﺎک، ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺣﻮﺿﻪ در ﺣﻔﻆ و رﺷﺪ ﮔﻴﺎﻫﺎن در ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ آن ﻫﺎﺳﺖ . اﻟﻒ- وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺣﻮﺿﻪ در وﺿﻌﻴ ﺖ ﺧﻮب – ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺷﺪت ﺧﺎک در ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﺑﻪ ﻛﻪ ای ﮔﻮﻧﻪ رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ را ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻲ ﺳﺎزد . ﺑﺎرش – ﺳﻬﻢ ﺑﺰرﮔﻲ در ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺧﺎک ﻧﺪارد، ﭼﺮا ﻛﻪ ﺣﻔـﻆ ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴـﺎﻫﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ روی ﺧـﺎک، ﺧـﺎک از را ﺑﺮﺧﻮرد ِ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎران ﺣﻔﻆ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺣﺪاﻗﻞ رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮای ﻛﻨﺪن و اﻧﺘﻘﺎل ذرات ﺧﺎک وﺟﻮد دارد . – واﻛﻨﺶ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎرش ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻨﺪ اﺳﺖ، ﭼﺮا ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺣﻮﺿﻪ ﺑﻪ اﺳﺖ ای ﮔﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﺣﻮﺿﻪ ﭘﺎﻳـﺪاری و ﺛﺒﺎت ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ را ﺧﻮد ﺣﻔﻆ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ – ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺎﻳﺪاری آب از زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی داﺋﻤﻲ، ﺑﻴﻦ ﺗﻮﻓﺎن ﻫﺎ ﺑﺮﻗﺮار اﺳـﺖ و ﺟﺮﻳـﺎن یﻫـﺎ ﻛـﻢ در رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺗ ﻐﻴﻴﺮات ﻃﺒﻴﻌﻲ و آب ﻫﻮاﻳﻲ اﺳﺖ . – ﺑﺎرﮔﺬاری ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ و ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی در ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺣﻮﺿﻪ ، ﺣﺪاﻗﻞ اﺳﺖ . 3 - 4 - ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ از ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ ﮔﺎم ی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺎﻣﻨ ﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ آب، ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺳـﺖ . ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺘـﺪاول ﻣﻨﺎﺑﻊ آ ب ﺷﺎﻣﻞ : – آب ﺳﻄﺤﻲ – آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ – اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1 ،در اداﻣﻪ، ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ، ﺷﺎﻣﻞ آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ و ﻫﺎ ﻣﺴﺎﻳﻞ وﻳﮋه ﻫﺮ ﻧﻮع ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Conjunctive Use of Surface Water and Groundwater 66 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 4 - 1 - ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺳﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از :1 3 - 4 - 1 - 1 - ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ از رودﺧﺎﻧﻪ اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻳﻜﻲ از دو ﺣﺎﻟﺖ زﻳﺮ اﺳﺖ : 1 - ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﻪ ﻛﺎﻓﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻗﺎﺑﻞ اﻃﻤﻴﻨﺎﻧﻲ را در ﮔﺴﺘﺮه وﺳﻴﻌﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﺮﻳﺎن ) ﺑﺪون ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ دوره ی ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ ( ﻣﻤﻜﻦ ﺳﺎزد ﻳﺎ ، 2 - دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺪﻳﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺴﺘﻘﻼ ﻧﻴﺎزﻫﺎی آب را در ﻫﺎ دوره ی ﻛﻢ ﻲ آﺑ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑـﺎ اﻃﻤﻴﻨـﺎن ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ ) ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ (. 3 - 4 - 1 - 2 - ﻣﺨﺰن روی رودﺧﺎﻧﻪ2 ﻣﺨﺰن ﺑﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ذﺧﻴﺮه ﻣﻔﻴﺪ و رواﻧﺎب ﭘﺎﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ) ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ( ﺑﺮای رﻓﻊ ﻧﻴﺎزﻫـﺎی ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺗﻜﻴـﻪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻤﭙﺎژ ﻳﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﺛﻘﻠﻲ د ر ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ رﻫﺎﺳﺎزی ﺟﺮﻳﺎن در رودﺧﺎﻧﻪ و ﺑﺮداﺷﺖ آن در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ در ﺳﺎﻳﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ آب ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 3 - 4 - 1 - 3 - ﻣﺨﺎزن ﭘﻤﭙﺎژ- ذﺧﻴﺮه3 اﮔﺮ اﻣﻜﺎن اﻧﺤﺮاف ﻣﻴﺰان ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ از آب رودﺧﺎﻧﻪ و ﭘﻤﭙﺎژ آن ﺑﻪ ﻣﺨﺰن ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان رزرو ﺑـﺮای ﺑـﺮآوردن ﺗﻘﺎﺿـﺎ در ﻃـﻲ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎ ﻳﺎ دﻳﮕﺮ وﻗﻔﻪ ﻫﺎی ﭘﺮﻳﻮدﻳ ﻚ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، ﻳﻚ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﻫﻤﻴﻦ ﻛﺎر ﭘﻤﭙﺎژ - ذﺧﻴﺮه اﺳـﺖ . در ﺑﺮﺧﻲ ﺟﺎﻫﺎ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت، ﺑﻪ ﻧﺎم ﻛﻨﺎر رودﺧﺎﻧﻪ ای 4 ﻧﻴﺰ ﻣﻌﺮوف . اﻧﺪ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻧﻮع ﭘـﺮوژه، ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻣﺨـﺰن ﺗﻮﺳـﻂ اﻧﺤـﺮاف آب از ﺑﻴﺮون ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺨﺰن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﺗﺎ اﻧﺪازه ای رواﻧﺎب ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻫﻤ ﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ آن را ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﭘﻤﭙﺎژ - ذﺧﻴﺮه در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺗﻮازن را ﺑﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﻬﺘﺮ ﺣﻴﺎت آﺑﻲ و ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺼﺎرف ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ، ﺗﺎﻛﻴﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧـﻪ روز ﺑـﻪ روز ﺑﻴﺶ ﺗﺮ . ﻮدﺷ ﻣﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑﻪﺪ ﻃﻮر ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺗ ﺪوام ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻣﻄﻤﺌﻦ از رودﺧﺎﻧﻪ و ﻧﻴﺰ آﺑﺪﻫﻲ 1 - ﺑﺮداﺷﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﺖ ﻧﻔﻮذ آب ﺳﻄﺤﻲ، ﻛﻪ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺑﺮداﺷﺖ آب ﺳﻄﺤﻲ و ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺑﺮداﺷﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را دارد، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 2- On-Stream Reservoirs 3- Pumped-Storage Resevoirs 4- Side-stream ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 67 ﻣﺨﺎزن را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ . ﮔﺎه ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت اﻧﺤﺮاف- ﭘﻤﭙﺎژی ) آﺑﮕﻴـﺮ 1 ، ﭘﻤـﭗ ، و ﺧـﻂ ﻟﻮﻟـﻪ اﺿـﺎﻓﻪ ﺗـﺮ ( ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺑﺮاﻧﺪ، اﻣﺎ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ- ذﺧﻴﺮه ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺶﺑﻴ ﺗﺮ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ی ﻧﮕﺮاﻧـﻲ ﻫـﺎ ی ﻛﻠـﻲ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺘﻲ ﺑـﺮای ﺗﻨـﻮﻋﻲ از ﺟﺎﻳﮕﺬاری ﻫﺎ ی ﭘﺮوژه ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻋﻼوه ، ﺑﺴﻴﺎری از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ، ﺳﺎﻳﺘﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ و زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای اﺣﺪاث ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻـﺮﻓﻪ ﺳـﺪ ﺑﺮای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻧﺪارﻧﺪ . ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺳﺮرﻳﺰ ﺑﺰرگ و ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﻴﺎز داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﮔﺮ ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻫ ﺎی ﺑﻬﺘﺮی ﺑـﺮای ﺳﺪ و ﻣﺨﺰن در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺮﻋﻲ ﻛﻮﭼﻚ ﻳﺎﻓﺖ ﺷﻮﻧﺪ، ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ذﺧﻴﺮه را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﻛﻤﻴﻨﻪ ﻛﺮدن اﺛﺮات ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . 3 - 4 - 2 - ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی2 اوﻟﻴﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺪﻳﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻌﻤﻮﻻ در ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ اوﻟﻴﻪ ﺳﻮدﻫﺎ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ، و اﺛﺮات ﻳﻚ ﺳﺎﻳﺖ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻟﻴﺴﺖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ارزﻳـﺎﺑﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﻧﺠـﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺳﺎﻳﺖ ﻫﺎ ﺳﭙﺲ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮﺗﺮ ﺑﻪ دﻗﺖ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﺑﺴﻴﺎری ﻣﺘﻐﻴﺮﻫـﺎی ﻏﺮﺑـﺎﻟﮕﺮی ﺑﺮای ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﺰﻳﺖ ﻫﺎی ﻧﺴﺒﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺪﻳﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺜﺎل، آﺑﺪﻫﻲ، اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴـﺘﻲ ، ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب، ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ، و ﻫﺰﻳﻨﻪ (. ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ارزﻳـﺎﺑﻲ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ی آب ﺳـﻄﺤﻲ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﺷـﻮﻧﺪ ﺗـﺎ ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ، ارﺟﺤﻴﺖ ﻫﺎی ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ، ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻨﺪی و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﭘﺬﻳﺮی ﭘﺮوژه، ﻣﻼﺣﻈﺎت ﺳﻴ ﺎﺳـﻲ، ﻳـﺎ ﺗـﺎﺛﻴﺮات ﻣﺸﺨﺺ دﻳﮕﺮ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧ ﺪ در ﭼﺎرﭼﻮب ﭘﺮوژه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻬﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ را ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻛﻨﻨﺪ . در ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺰرﮔﻲ در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻌﻘﻮﻟﻲ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻗﺮار دارد، ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻋﻤﻠﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻣﺴﺎﻳﻞ اوﻟﻴﻪ ای ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ی رودﺧﺎﻧﻪ ای ﺑﺎﻳﺪ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از ﺗﺨﺼـﻴﺺ ﻫـﺎ ی آب ﺑﺮداﺷـﺘﻲ، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب رودﺧﺎﻧﻪ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ آﻟﻮدﮔﻲ ) ﺗﻘﺎﻃﻊ ﺑﺎ ﺑﺰرﮔﺮاه، ﻋﺒﻮر و ﻣﺮور ﻗﺎﻳﻖ ﻫﺎ ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﺻـﻨﻌﺘﻲ، و ﻏﻴـﺮه ( ، ﺗـﺪاﺑﻴﺮ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﻳﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻣﺴﺘﻘﻞ و ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻧﻮاﺣﻲ ﺧﺪﻣ ﺎﺗﻲ ) ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل (. اﻟﺒﺘﻪ، ﺣﺪاﻗﻞ ﺟﺮﻳﺎن ﻻزم ﺑﺮای رودﺧﺎﻧﻪ، ﻣﺼﺎرف ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ رودﺧﺎﻧـﻪ ای را ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬﻲ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻣﻨﺘﻔﻲ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ، زﻳﺮا ﺣﺪاﻗﻞ ﺟﺮﻳﺎن ﻻزم ﺑﺮای رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺪود دﺑـﻲ ﺟﺮﻳـﺎن ﻛﻢ دوره ای رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ از آن ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ . ﻣﻌﻴﺎر وﺿﻌﻴﺖ آﺑﺪﻫﻲ ﻗﺎﺑﻞ اﻃﻤﻴﻨـﺎن ﺑـﺮای ﺑﺮداﺷـﺖ ﻣﺴـﺘﻘﻴﻢ از رودﺧﺎﻧـﻪ، ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ ﻳﻚ روزه 30 ﺳﺎﻟﻪ اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﺣﺪاﻗﻞ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺼﻠﻲ ﻻزم ﺑﺮای رودﺧﺎﻧﻪ و ﺳـﻬﻤﻴﻪ ﻣﺠـﺎز ﺑـﺮای ﻣﺼـﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ . 1- Intake 2- Screening 68 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 4 - 3 - ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻣﻨﺒ ﻊ ﻣﻬﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ اﺳﺖ . ذﺧﻴﺮه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺣـﺪود 5/ 10 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺪود 96 درﺻﺪ از آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻏﻴﺮﻣﻨﺠﻤﺪ در ﺟﻬﺎن را ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﻤﺪه دﻳﮕﺮ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻏﻴﺮﻣﻨﺠﻤﺪ ، رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ، ﺗﻨﻬﺎ درﺣﺪود 91000 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﻜ ﻌﺐ ذﺧﻴﺮه دارﻧﺪ . ذﺧﻴـﺮه ﻛﻠـﻲ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در ﺟﻬﺎن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 35 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ اﺳﺖ، درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﺣـﺪود 69 درﺻـﺪ )24 ﻣﻴﻠﻴـﻮن ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌـﺐ ( در ﻳﺨﭽﺎل ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﭘﻮﺷﺶ ﻫﺎ ی ﻳﺦ داﺋﻤﻲ در ﻧﻮاﺣﻲ ﻗﻄﺐ ﺷﻤﺎل و ﺟﻨﻮب ﻣﻨﺠﻤﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺑﻴﺶ از 50 درﺻﺪ ﻧﻴ ﺎزﻫﺎی ﻛﻠﻲ آب ﺧﺎﻧ ) ﮕﻲ، ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ ( را در ﻛﺸﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ رﻗﻢ ﺑﺮای اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ﻛﻢ ﺗﺮ از 20 درﺻﺪ و در اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ ﺑﻴﺶ از 50 درﺻﺪ اﺳﺖ . در اﻳﺮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺣﺪود 70 درﺻﺪ از ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ واﺑﺴﺘﻪ . اﻧﺪ اﻳﻦ رﻗﻢ در اﻳـﺎﻻت ﻣﺘﺤـﺪه ﺣـﺪود 50 در ﺻـﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ از از ﺗﺮ ﻛﻢ20 درﺻﺪ ﺗﺎ ﺑﻴﺶ از90 درﺻﺪ از اﻳﺎﻟﺖ ﺑﻪ اﻳﺎﻟﺖ، ﺗﻐﻴﻴﺮ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ دﻳﺪﮔﺎه ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘﻲ و ﺗﺼﻮر آن ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﺗﻤﺎم ﻧﺸـﺪﻧﻲ و ﻫﻤﻴﺸـﮕﻲ اﻧـﺪ، ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺪوﻧﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری وﺟﻮد ﻧﺪارد . ﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻧﻮع رﻓﺘﺎر ﻛﻤ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﻴﭽﻴﺪه اﺳﺖ، از اﻳﻦ رو ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﭘﺎﻳﺪار آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪون ﭘﺎﻳﺶ و ﺟﻤـﻊ آوری ـﻲ و ﻛﻴﻔـﻲ ﺑـﺮای ﺣﻔﺎﻇـﺖ اﻃﻼﻋـﺎت ﻛﻤ ﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﻠﻔﻴﻖ آن ﺑﺎ ﺖ و ﻛﻴﻔﻴﻛﻤﻴ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺖ . 3 - 4 - 4 - ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘ ﻴﭽﻴﺪه ﺗﺮ از ﺗﻮﺳﻌﻪ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺖ . آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺨﺰﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ )1 ( از دﻳﺪ ﭘﻨﻬﺎن اﺳﺖ؛ )2 ( ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﺮزﻫﺎی ﺣﻮﺿﻪ آن از ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻤﻜﻦ ﻧﻴﺴﺖ؛ )3 (ﻣﻌﻤﻮﻻ در ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﭘﻮﻳﺎﺳﺖ؛ )4( ﻟﺰوﻣﺎ از ﺗﻘﺴـﻴﻤﺎت ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺳﻄﺤﻲ ﭘﻴﺮوی ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ ) ؛ 5( ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ی ﺎﻫ ﻻﻳﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﺷﺎﻣﻞ ﺷـﻮد ﻛﻪ وﺳﻌﺖ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ، و ﻧﻮاﺣﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺨﺘﻠﻒ دارﻧﺪ؛ )6 ( ﻣﻤﻜﻦ اﺳـﺖ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻗﺎﺑـﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﺘﻔﺎوت در ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻋﻤﻮدی ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ﻣﺸﺎﺑﻪ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ؛ )7 ( ﻣﻤﻜـﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜ ﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ) از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻳﺎ آزاد ( در ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺸﺎﺑﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ؛ ) و 8 ( ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻮاد رﺳﻮﺑﻲ و ﺳﻨﮕﻲ ﻛﻪ از آن ﻋﺒﻮر اﺳﺖ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻨﺒـﻊ، ﺗﻮﺳـﻌﻪ و ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺑﻪ درﻧﻈﺮﮔﺮﻓﺘﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﻲ ﺷﻤﺎر ی ﻧﻴﺎز دارد . ﻟﻒ ا- ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺑﺮداﺷﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ : – ﭼﺎه ﺑﺮای ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﭼﺎه : ﻫﺎی اﺳﺘﺨﺮاج آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺳـﻮراخ ﻫـﺎ ی ﺣﻔـﺎری ﺷـﺪه در زﻣـﻴﻦ ﺑـﻪ درون ﺗﺸﻜﻴﻼﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺟﺎزه ﻣﻲ دﻫﺪ آب از آن اﺳﺘﺨﺮاج ﺷﻮد . ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺣﺎوی آب، آﺑﺨﻮان ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ، اﺳﺘ ﺨﺮاج آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﭘﻤﭗ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد، زﻳﺮا ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ زﻳﺮ ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 69 اﺳﺖ . آﺑﺨﻮان ﻫﺎی آرﺗﺰﻳﻦ، آﺑﺨﻮان ﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎراﻧﺪ . آﺑﺨﻮان ﻫﺎی آرﺗﺰﻳﻦ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﭘﻤﭙﺎژ را ﻛﻢ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ – ﭼﺎه ﺟﻤﻊ ﻛﻨﻨﺪه1 ﻳﺎ زﻫﻜﺶ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ) ﻳﺎ ﭼﺎه اﻓﻘﻲ (: ﺟﺮﻳﺎ ن زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ در ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺗﺮاوا را ﻗﻄﻊ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻳـﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺮاوش ﻛﻨﻨﺪه و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ ﮔﻮدال ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻒ آن ﻫﺎ زﻳﺮ ﻛﻒ ﺗﻮری و ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﮔﺎﻟﺮی اﺳﺖ را ﺟﻤﻊ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ2: اﻏﻠﺐ در ﻣﻌﺮض ﺳﻄﺢ اﻧﺪ، ﻟﻜﻦ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﻗﻄﻊ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 3 - 4 - 5 - ﭼﺎه ﻣﺘﺪاول ﺗﺮ ﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ اﺳﺖ . ﻛﺎرﺑﺮد ﭼﺎه ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﺤﺪود ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد ؛ ﭼﺎه ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺶ ﺗﺮاز اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، زﻫﻜﺸﻲ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺻـﻨﻌﺘﻲ ، ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی از ﭘﻴﺸـﺮوی آب ﺷـﻮر، ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ، ﺗﺰرﻳﻖ ﻓﺎﺿﻼب، و ﻛﻢ ﻛﺮدن ﻓﺸﺎر زﻳﺮ ﺳﺪﻫﺎ و ﺳﻴﻞ ﺑﻨﺪﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻟﻒ- ﺣﻔﺮ و ﺗﺠﻬﻴﺰ ﻫﺎ ﭼﺎه ی آب ﺷﺮب، ﻣﻼﺣﻈﺎت اﺳﺎﺳﻲ در ﺣﻔﺮ ﭼﺎه – اﻧﺘﺨﺎب ﺳﺎﻳﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ و رﻋﺎﻳﺖ ﺣﺮﻳﻢ ﭼﺎه – اﻧﺘﺨﺎب روش ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺣﻔﺎری – اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻮاد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﺗﻜﻤﻴﻞ ﭼﺎه – ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮ ﭼﺎه و آﺑﺨﻮان ب- ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﭼﺎه دﺳﺘﻲ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﭼﺎه از دﺳﺘ در ﮋهﻳو ﺑﻪﻲ، ﻣﻨﺎﻃﻖ روﺳﺘﺎ ﻛﻪ ﻳﻲ ﺳﻄﺢ اﻳ ﻲﺴﺘﺎﺑ ﺑﺎﻻﺳﺖ، اﻫﻤ ﺰﺎﺋﺣ اﺳﺖ ﺖﻴ . – ﺣﻔﺮ ﭼﺎه در داﺧﻞ ﮔﻮدی و آﺑﮕﻴﺮ ﻏﻴﺮ اﺻﻮﻟﻲ ﺑﻮده و ﺑﺎ ﺧﻄﺮ آب ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ و ﭘﺮ ﺷـﺪن ﭼـﺎه از ﮔـﻞ و ﻻی ﻫﻤـﺮاه اﺳﺖ . ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻠﻨﺪ ﺗﺮ از اﻃﺮاف ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺧﺸﻚ ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻪ ﺷﻮد . – دﻫﺎﻧﻪ ﭼﺎه ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺧﺮاﺑﻲ و رﻳﺰش ﺣﺘﻤ ﺑﺎﻳﺪ ﺎ آﺟﺮﭼﻴﻦ ﻳﺎ ﺳﻨﮓ ﭼﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ . – ﭼﺎه آب ﺑﺎﻳﺪ از ﭼﺎه ﻫﺎی ﻓﺎﺿﻼب ﻛﻪ ﻧﺸﺖ از آن ﻫﺎ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ دور ﺑﺎﺷﺪ . – ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن از آب اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﭼﺎه ﻫﺎ ﺑﺮای ﺷﺮب اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺸﻮد و در ﺻﻮرت اﺿﻄﺮار از ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻮدن آب آن اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد و ﻃﺒﻖ ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﻠﺮ زﻧﻲ ﭼﺎه اﻗﺪام ﺷﻮد . 1- Collector Pump 2- Infiltration Gallories 70 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – در ﻓﻮاﺻﻞ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻻﻳﺮوﺑﻲ و ﭘﺎﻛﺴﺎزی ﭼﺎه اﻗﺪام ﻛﺮد . – ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ از ﺧﻄـﺮ ﺟﺮﻳـﺎن آب ﻫـﺎی ﺳـﻄﺤﻲ ﻣﺼـﻮن ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑـﺪﻳﻬﻲ اﺳـﺖ در ﺻـﻮرت اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﻮدن ﺣﻔﺮﭼﺎه در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺎزه ﻫ ﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ رواﻧﺎب و ﺳﻴﻞ اﻳﺠﺎد ﻛﺮد . – ﻣﺤﻞ ﭼﺎه در ﺣﺮﻳﻢ ﺟﺎد ه ، راه آﻫﻦ، ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل آب، ﺑﺮق، ﮔﺎز و ﺳﺎﻳﺮ اﺑﻨﻴﻪ ﻫﺎی دارای ﺣﺮﻳﻢ ﻧﺒﺎﺷﺪ . – ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﻫﺎ در ﺣﺮﻳﻢ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﻳﮕﺮ ، ﻫﺎ ﭼﺎه ) ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ و ﻗﻨﻮات ( ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﻣﻮﺟـﺐ ﺿـﺮر و زﻳـﺎن ﺑـﻪ آﺑﺨﻮان و ﺻﺎ ﺣﺐ ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻫﺎ ﻧﺸﻮد . – ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﭼﺎه در ﻣﺠﺎورت ﭼﺎه ﻫﺎی ﺟﺬﺑﻲ، ﻓﺎﺿﻼﺑﺮوﻫﺎ ، و ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻠﻴﻪ و دﻓﻦ زﺑﺎﻟﻪ ﻫﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ . – ﻣﻮﻗﻴﺖ ﭼﺎه از ﻟﺤﺎظ ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ، ﻣﺤﺪودﻳﺖ و ﻣﺸﻜﻞ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺷﺮاﻳﻂ واﻗﻌﻲ، ﻫﻤﻪ اﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﺑﻪ ﻧﺪرت در دﺳﺘﺮس اﺳﺖ . اﻏﻠﺐ آﻧﭽﻪ ﻛﻪ در ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ، ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ، آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻠﻮب، ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف، و ﻣﺤـﻞ ﺗﻘﺮﻳﺒـﻲ ﭼـﺎه اﺳـﺖ . اﻃﻼﻋـﺎت ﻣﻮﺟـﻮد ﺑـﺎ ﮔـﺰارش و ﻫـﺎ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ، اﺳﺘﺪﻻل ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮﺟﻮد، اﺳﺘﻨﺘﺎج از ﻃﺮﻳﻖ ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﻲ ﺑـﺎ اﻃﻼﻋـﺎت ﻣﻌﻠﻮم در ﻣﻮرد ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺠﺎور و ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ، و ﺣﻔﺎ ری ﭼﺎه ﮔﻤﺎﻧﻪ در زﻣﻴﻦ اﮔﺮ ﭼـﺎه ﺑﺰرﮔـﻲ ) آﺑـﺪﻫﻲ ﺑـﻴﺶ از 38 /0 ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در دﻗﻴﻘﻪ ( ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻣﻲ .ﺷﻮد 3 - 4 - 6 - ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ اﺟﺎزه ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻗـﺎﺋﻢ را ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ . ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ در آﺑﺨ ﻫﺎ ﻮان ی ﻛﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻳﺎ ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ آب ﺷﻮر زﻳﺮ ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺿـﺨﺎﻣﺖ آب ﺷـﻴﺮﻳﻦ ﻗـﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ، اﺗﻔﺎق ﻣﻲ اﻓﺘﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ، دره رودﺧﺎﻧﻪ ای ﻛﻪ در آن ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎی آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻛﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ در ﺑـﺎﻻی ﺳـﻨﮓ ﺑﺴـﺘﺮی ﻗﺮار دارد ﻛﻪ در آن آب ﻓﺮاوان اﺳﺖ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎﻻﺳﺖ، اﻣﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧ ﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺑﺮای اﻳﺠﺎد ﭼﺎه ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻛﻢ آﺑﺨﻮان ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ . در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮاردی، ﭼﺎه اﻓﻘﻲ ﻳﺎ زﻫﻜﺶ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ در ﻣﻮاد آﺑﺮﻓﺘﻲ ﺗﺮاوا ﻗﺮار ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد و آب در ﭼﺎﻫﻜﻲ ﻣﺘﺼﻞ ﺑﻪ ﭘﻤﭗ ﺟﻤﻊ آوری ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ زﻳﺎد ﻣﻮاد آﺑﺮﻓﺘـﻲ و ﻣﺠﺎورﺗﺸـﺎن ﺑـﺎ ﻣﻨﺒـﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻗﺒﻴﻞ رودﺧﺎﻧﻪ ، اﻏﻠﺐ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ ﺗﻮان ﻣﻲ اﺳﺘﺨﺮاج ﻛﺮد . ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻣﺠﺎور رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﺗﻮده آب ﺳﻄﺤﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . آﺑﺪﻫﻲ ﮔﺎﻟﺮی ﻫـﺎ ی ﻧﻔـﻮذ در زﻳﺮ ﺗﻮده آب در ﺣﺎﻟﺖ ﻋﺎدی ﺣﺪود دو ﺑﺮاﺑﺮ آﺑﺪﻫﻲ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺠﺎور ﺗﻮده آب اﺳﺖ اﻣﺎ . ، ﺳﺎﺧﺖ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ زﻳﺮ ﺗـﻮده آب ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺸﻜﻞ ﺗﺮ اﺳﺖ . ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ در زﻳﺮ ﺗﻮده آب ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺻﺎﻓﻲ ﺷﺪن در وﺳﻌﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ ، ﻛﺪری ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ و ﺷـﻤﺎر ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺑﺎﻛﺘﺮی دارﻧﺪ . در ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻳﺎ ﻛﻤﻴﺖ ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﺳـﻄﺤﻲ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ از آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎﻳﺪ رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ آب اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺑـﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳـﻴﻮن ﻧﻴﺎز دارد، ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 71 3 - 4 - 7 - ﻫﺎ ﭼﺎه ی ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﭼﺎه ﻫﺎی ذﺧﻴﺮه و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آﺑﺨﻮان (ASR) 1، ﭼﺎه ﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ آب را ﺑﻪ درون آﺑﺨﻮان ﺗﺰرﻳﻖ ﻣ ﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﻧﻴﺰ از آن اﺳﺘﺨﺮاج ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﭼﺎه ﺗﺰرﻳﻖ و اﺳﺘﺨﺮاج ﻳﻜﻲ اﺳﺖ، از اﻳﻦ رو ﺑﻪ آن اﺻﻄﻼح » ذﺧﻴﺮه و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آﺑﺨﻮان « اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺗﺪﺑﻴﺮ ﭼﺎه ﻫﺎی دو ﻣﻨﻈﻮره، ﻣﺤﺪودﻳﺖ ذاﺗﻲ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ ﭼﺎه را ﺣﻞ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ اﻟﻒ- وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه – ﻫﺎی ASR ﺑﻪ ﺧﻮدی ﺧﻮد ﻣﻨﺒﻊ آب ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ؛ ﺑﻠﻜﻪ اﺑﺰارﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – ﻧﻔﻊ ﭼﺎه ﻫﺎی ASR اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ذﺧﻴـﺮه آب در زﻳـﺮزﻣﻴﻦ دد دوره ﻫﺎی ﭘﺮ آﺑﻲ و اﺳﺘﺨﺮاج ﺑﻌﺪی ﺑﺨﺸﻲ از آب ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه در دوره ﻫﺎی ﺗﻘﺎ ﺿﺎی آب ﻳـﺎ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻏﻴﺮﻣﻜﻔـﻲ ) از ﻗﺒﻴﻞ ﻓﺼﻞ آﺑﻴﺎری ﻳﺎ دوره ﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺧﺸﻚ ( ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺣﻮﺿﻪ را ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﻨﺪ . – ﺑﺮﺧﻼف ﻣﺨﺎزن ﺳﻄﺤﻲ، ﻫﻴﭻ ﺗﺒﺨﻴﺮی از آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد و در ﺑﺮﺧﻲ ﭼﺎه ﻫﺎی ASR ، ﺑﺎزﻳﺎﻓـﺖ ﺧﻴﻠـﻲ زﻳﺎد اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭼﺎه ﻫﺎی ASR ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ای ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻠﻲ، ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ راﻫﻜﺎر ASR را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . – ﻣﻨﺎﻓﻊ دﻳﮕﺮ ﭼﺎه ﻫﺎی ASR ﺷﺎﻣﻞ ذﺧﻴﺮه ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری، ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻓﺮﻋـﻲ ﮔﻨـﺪزداﻳﻲ ، ﻛـﺎﻫﺶ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻓﺮوﻧﺸﺴﺖ زﻣﻴﻦ و ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر، ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫـﺎی ﭘﻤﭙـﺎژ ﺑـﻪ ﺧـﺎﻃﺮ ﺳـﻄﺢ اﻳﺴـﺘﺎﺑﻲ ﺑـﺎﻻﺗﺮ، و ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ آب ﺳﻄﺤﻲ و آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺖ . – ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﻳﻦ ﻛﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ASR وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻃﺮاﺣﻲ و ﺳﺎﺧﺖ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﺧﺎﺻﻲ دارﻧﺪ ﻛـﻪ از ﭼـﺎه ﻫـﺎی ﺗـﻚ ﻣﻨﻈﻮره ﻣﺘﻔﺎوت اﻧﺪ، ﻣﻬﺎرت ﻫﺎ ی وﻳـﮋه ای ﻻزم دارﻧـﺪ . AWWA و دﻳﮕـﺮان ﻛﺘـﺎب ﻫـﺎﻳﻲ در اﻳـﻦ ﻣﻮﺿـﻮع ﭼـ ﺎپ ﻛﺮده اﻧﺪ، ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﺗﻌﺪاد ﻧﺸﺮﻳﺎت ﻣﺤﺪود اﻣﺎ درﺣﺎل رﺷﺪ اﺳﺖ . ب- ﮔﺎم ﻫﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ASR اﻳﻦ ﮔﺎم ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺗﺸﻜﻴﻼت زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل، ﺿﺨﺎﻣﺖ، ﺣﺪود، و ﻧﻮع ﺗﺸﻜﻴﻼت و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب اﺳﺖ . – اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻮﻓﻖ از ﻓﺮاﻳﻨﺪ ASR ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ای ﻧﻴﺎز دارد ﻛﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ذﺧﻴﺮه ﻗﺎﺑ ﻞ ﺗﻮﺟﻪ درون ﺣﻔـﺮه ای ﺑـﻴﻦ ذرات ﻣﺎﺳﻪ و ﺷﻦ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 1- Aquifer Storage and Recovery 72 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ASR ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﻴﺎز دارد ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای دور ﺷﺪن آب ﺗﺰرﻳﻘﻲ از ﭼﺎه ﻫﺎی ﺟﺬب ﺑﺎ ﺳـﺮﻋﺖ ﻛـﺎﻓﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺗﺰرﻳﻖ ﺑﺘﻮاﻧﺪ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ، ﻟﻜﻦ ﻧﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺬﻳﺮی ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺑﺎﻋـﺚ دور ﺷـﺪن از ﭼﺎه ﺷﻮد . درﺟﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﺸﻜﻴﻼت اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺬﻳﺮی ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎراور ﺑﺎﺷـﺪ ﻛـﻪ ﺑﺘﻮان آب ﺗﺰرﻳﻖ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻤﺎن اﻣﻜﺎﻧﺎﺗﻲ ﻛﻪ آن را ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻛﺮده اﺳﺘﺨﺮاج ﺷﻮد . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﭘﺎﻳﺶ داﺋﻤﻲ و واﻗﻌﻪ ﻧﮕﺎری اﻃﻼﻋﺎت را ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻮد . – ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺗﺸﻜﻴﻼت زﻣ ﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﮔﻮﻳﻲ و ﺑﺮاورد ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ ﺗﺸﻜﻴﻼت و آب ﺑﻮﻣﻲ و آب ﺗﺰرﻳﻘﻲ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ . ﻣﺴﺎﻳﻞ ژﺋﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ از ﺗﻌﺎﻣﻞ ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﺪ . ﻳـﻚ ﻣﺴـﺎﻟﻪ ﻋﻤـﺪه اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ رﺳﻮب ﮔﺬاری ﻛﺮﺑﻨﺎت ﻛﻠﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ ای ﻇﺮﻓﻴﺖ آﺑﺨﻮان را ﺑﺮای ﭘـﺬﻳﺮش آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . در ﻧﺘﻴﺠﻪ، ﺑﺎ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺗﻌﺎدل ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آب ﺑﺎﻳﺪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد ﻛﻪ اﺧـﺘﻼط آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان را ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻤﻲ دﻫﺪ ﺑﻪ . ﻋﻼوه، در ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺑﺎ ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی ﭘﻴﺮﻳﺖ ) ﺳﻮﻟﻔﻴﺪ آﻫﻦ ، آ ( ﺑﺸﻮﻳ ﻲ آرﺳﻨﻴﻚ اﺣﺘﻤﺎل دارد ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ج- ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺣﻘﻮﻗﻲ آب ﺑﺮای اﻃﻤﻴﻨﺎن ﻳﺎﻓﺘﻦ از ﻛﻪ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎﺗﻲ ﻛﻪ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه را در آﺑﺨﻮان ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﺘﻮاﻧﺪ آن آب را ﺑﻌـﺪا ﭘﻤﭙـﺎژ ﻛﻨﺪ، ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺣﻘﻮﻗ ﻲ آب ﺑﺎﻳﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺶ . اﻳﺎﻟﺖ ﺗﺮ ﻫﺎ ی آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﻘﺎﺑﻪ ای ﺑـﺮای اﻳـﻦ ﻣﻨﻈـﻮر دارﻧـﺪ، اﻣـﺎ ﻣﺠﻮزﻫﺎی ﻻزم ﺑﺎﻳﺪ اﺧ ﺬ ﺷﻮد . اﻳﺎﻟﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ ﻫﻤﭽﻨﺎن از ﺣﻖ ا ﺳﺮ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣـﻲ ﻛﻨﻨـﺪ . در اﻳـﻦ اﻳﺎﻟﺖ ﻫﺎ ، ﻫﺮﻛﺲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ آب ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه را ﺑﺪون ﺟﺮﻳﻤﻪ ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻨﺪ، اﮔﺮ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آن را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ . د- ﻫﺰﻳﻨﻪ – از ﻧﻈﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ، ﻳﻜﻲ از ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ASR ،ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺗﺼﻔﻴ ﻪ ﺧﺎﻧـﻪ آب ا ﺳـﺖ . اﺣـﺪاث ﺗﺎﺳﻴﺴـ ﺎت ﺑﺰرگ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻛﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ روزاﻧﻪ را ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ، ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﻧﻴﺴـﺖ . از اﻳـﻦ رو، ASR ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان راﻫﻲ ﺑﺮای ﺑﺮﻳﺪن ﭘﻴﻚ ﻫﺎ و ﺑﻪ اﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﺎﺳﺘﻦ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺛﺎﺑﺖ ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛـﻪ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ASR، ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ، زﻳﺮ ا ﻣﺘﻜﻲ ﺑﻪ آﻣﻴﺰه ای از ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ آب و ذﺧﻴﺮه ﻣﻮﻗﺖ ﺑـﺮای ﺑـﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﺎﻣﻮرﻳﺖ ﺷﺎن ﻫﺴﺘﻨﺪ . در – ارزﻳﺎﺑﻲ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ASR ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﺼﺐ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری ﺑﺮای اﻧﺘﻘﺎل آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﺗﺰرﻳﻖ و ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﺑﺎزﮔﺮدا ﻧﺪ ن آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﺼﺮف، درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﺑ . ﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ آﺑﻲ ﻛﻪ ﭘﻤﭙـﺎژ ﻣﻲ ﺷﻮد از ﻛﻴﻔﻴﺖ آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ، ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ ﻫـﺮ دوی آب ﺗﺰرﻳﻘـ ﻲ و آب ﺑﺎزﻳـﺎﻓﺘﻲ را ﺷﺮﻳﻜﻲ در ﺟﻬﺎت ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺣﻤﻞ ﻛﻨﺪ . ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 73 ﻧﻜﺘﻪ آﺧﺮ ﻛﻪ اﻳﻦ ، ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺤﻞ ﻫﺎ، زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺒﻲ ﺑـﺮای اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﻮﻓﻘﻴـﺖ آﻣﻴـﺰ از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ASR ﻧﺪارﻧـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ، درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ASR اﺑﺰار ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻣﻔﻴﺪی اﺳﺖ، ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﻼج ﻫﻤﻪ ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﭘﻨﺪاﺷﺖ . 3 - 4 - 8 - ﻗﻨﺎت ﻗﻨﺎت ﻳﺎ ﻛﺎرﻳﺰ ، ﻳﻚ آﺑﺮاه زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﻣﻼﻳﻢ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻌﺪادی ﭼـﺎه ﻗـﺎﺋﻢ ﺑـﻪ ﻧـﺎم ﻣﻴﻠـﻪ، در زﻣـﻴﻦ ﺣﻔـﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺗﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ در آن روان ﺷﻮد و ﺧﻮد ﺑﻪ ﺧﻮد در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ ﺑـﺮای ﺣﻔـﺮ ﻗﻨـﺎت، وﺟﻮد آﺑﺨﻮان ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ و ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻋـﺚ ﺟﺮﻳـﺎن ﭘﻴﻮﺳـﺘﻪ آب ﺑـﻪ ﻃـﺮف ﻣﻈﻬﺮ ﻗﻨﺎت ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭼﻮن ﻣﻌﻤﻮﻻ دﻳﻮاره ﻣﺠﺮای ﻗﻨﺎت ﻓﺎﻗﺪ ﭘﻮﺷﺶ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ اﺳﺖ، ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن دﻳﻮاره ﻫﺎ رﻳﺰش ﻛﺮده و ﻛﻒ ﻣﺠ ﺮای ﻗﻨﺎت را ﺗﺎ ﺣﺪودی ﭘﺮ ﻛﺮده و ﻣﺎﻧﻊ ﻋﺒﻮر ﺟﺮﻳﺎن آب ﻣﻲ ﺷﻮد ، از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﻻﻳﺮوﺑﻲ ﻣﺴﺘﻤﺮ ﻗﻨﻮات ﺿﺮوری اﺳـﺖ . ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ از آب ﻗﻨﻮات ﺑﺎﻳﺪ از آﻟﻮدﮔﻲ آن ﻫﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻛﺮد، زﻳﺮا در ﺑﻌﻀﻲ از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻓﺎﺿﻼب ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﻳﺎ ﻣﻨﺎزل وارد اﻳﻦ ﻗﻨﻮات ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 3 - 4 - 9 - ﭼﺸﻤﻪ ﭼﺸﻤﻪ ﻧ ﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ و ﻛﺸﺎورزی روﺳﺘﺎﻫﺎ، ﺑﻠﻜﻪ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی و ﻧﻴـﺰ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮﺧـﻲ از ﺷﻬﺮﻫﺎ در ﻓﻼت اﻳﺮان اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی دارد . آب ﺑﻌﻀﻲ از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺼﻠﻲ و داﺋﻤﻲ از ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﺑﻌﻀـﻲ از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻮﻳﺮی ﻧﻴﺰ ﭼﺸﻤﻪ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ آﺑﺪﻫﻲ زﻳﺎدی ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، وﻟـﻲ ﭼـﻮن ﺗﻨﻬـﺎ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ اﺳﺖ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ . در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺿﺮورت ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ : – ﻧﻈﺎرت ﺑﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﭼﺸﻤﻪ از ﻧﻈﺮ ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ – آب ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ در روﺳﺘﺎﻫﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد در ﻣﻮاﻗـﻊ ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ ﺷـﺪﻳﺪ و ﺟﺎری ﺷﺪن ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ در ﻣﻌﺮض ﺧﻄﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد، ﺑﻪ ﻃﻮر ی ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ آب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺗﺎ ﺑﺎزﺳﺎزی و ﻣﺮﻣﺖ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺑﺮای ﻣﺪت ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻗﻄﻊ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﻧﻈﺮ ﻃﺮاﺣـﻲ ﻟﻮﻟـﻪ ﻛﺸـﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ اﺻﻮل ﻓﻨﻲ رﻋﺎﻳﺖ .ﺷﻮد – از ﻧﻈﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﺷﻮری و ﺳﺨﺘﻲ ، ﻣﺴﺎﻟﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ و ﺳﺎﻳﺮ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺳﺒﺐ اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻳﺎ اﺻﻮﻻ ﺑﺎﻋﺚ ﻋﺪم اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ آن ﻫﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد . از اﻳﻦ رو، ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺣـﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔـﻲ ﭼﺸـﻤﻪ ﻫـﺎ ﺿـﺮوری اﺳـﺖ ) راﻫﻨﻤﺎی ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺟﻬﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷﺮب (. – آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺸﻤﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ادواری اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺷﻮد . 3 - 4 - 10 - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﻚ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﻚ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺪﻳﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪی ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ : )1 ( ،اﻛﺘﺸﺎف )2 (ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی ، و )3 (ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﭘﺎﻳﺪار در ﻣﺤﺪوده آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ . 74 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 4 - 10 - 1 - اﻛﺘﺸﺎ ف آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﺮﺣﻠﻪ اﻛﺘﺸﺎف آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺣﺎوی آب ) آﺑﺨﻮان (ﻫﺎ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﻨﺸﺎ ﻛﺎﻧﺴﺎرﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ و ﺳﺎﺧﺘﺎرﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ) ﻛﺎﻧﺴﺎرﻫﺎی آﺑﺮﻓﺘﻲ، ﻛﺎﻧﺴـﺎرﻫﺎی ﻛﻮاﺗﺮﻧﺮی، ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی ﺷﻜﺎف ، دار ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی اﻧﺤﻼﻟﻲ، و ﻏﻴﺮه ( – ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﻮاﺣﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﺳﻌﺖ آن ﻫﺎ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ در ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﺗﺮاوای آﺑﺨﻮان – ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺟﻬﺖ ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﺖ وﻗﻮع آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﻳﻌﻨﻲ، آﺑﺨﻮان ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻳﺎ آزاد ( – ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﮔﻤﺎﻧﻪ و ﻧﻤﻮﻧﻪ ﮔﻴﺮی ﺗﺸﻜﻴﻼت رﺳﻮخ ﻛﺮده ﻣﻌﺮف – ﻧﻤﻮﻧﻪ ﮔﻴﺮی آب ﻣﻌﺮف ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﺑﺎ اﻛﺘﺸﺎف آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺳﻮاﻻ ت زﻳﺮ را ﭘﺎﺳﺦ دﻫﺪ : – آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺠﺎ ) از ﻧﻈﺮ اﻓﻘﻲ ﻳﺎ ﻗﺎﺋﻢ ( ﻗﺮار دارد؟ – ﻛﺪام ﺗﺸﻜﻴﻼت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺣﺎوی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺖ؟ – ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﭼﻪ ﻋﻤﻘﻲ اﺳﺖ؟ – ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ ﺑﻪ ﭼﻪ ﺧﻮﺑﻲ اﺳﺖ؟ ﻣﻌﻤﻮل ﺗﺮ ﻳﻦ ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺑﺮای اﻛﺘﺸﺎف آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ و ﮔﺰارﺷﺎت ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی ﻣﻠﻲ، اﺳﺘﺎﻧﻲ، و ﻣﺤﻠﻲ – اﺳﺘﺪﻻل ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ - زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ – ﺣﻔﺎری ﭼﺎه ﮔﻤﺎﻧﻪ – ﭘﻴﻤﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ - ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ – آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی اﻓﺖ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺳﻄﺢ آب – واﻗﻌﻪ ﻧﮕﺎری ژﺋﻮ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ – ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ژﺋﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ 3 - 4 - 11 - ﺗﻮﺻﻴﻒ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻮﺻﻴﻒ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺣﻮﺿﻪ ، ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : ﺗﻌ – ﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻣﺜﻞ ﺧﻄﻮط ﺗﻘﺴﻴﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 75 – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ورودی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ، و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ، ﺟﺮﻳـﺎن رودﺧﺎﻧـﻪ، ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ورودی زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ، ﻧﺸﺖ از ﻣﺨﺎزن ﺳﻄﺤﻲ، آب آﺑﻴﺎری، و ﺑﺮﻛﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از آﺑﺨﻮان ، ﻣﺜﻞ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ از ﻃﺮﻳـﻖ ﭼﺸـﻤﻪ ﻫـﺎ ، ﻧﺸـﺖ ﺑـﻪ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ درﻳ ﻫﺎ ﺎﭼﻪ ، و ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ، ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﺎ ﭼﺎه ، و زﻫﻜﺸﻲ از ﻃﺮﻳﻖ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﺳﻔﺎﻟﻲ1 – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﻴﻼن ﻛﻠﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﺗﻐﻴﻴﺮ در ذﺧﻴﺮه = ﺧﺮوﺟﻲ- ورودی ( و ﺗﺠﺪﻳﺪ ذﺧﻴﺮه ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺳﺎﻻﻧﻪ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎت آﺑﺨﻮان، ﻣﺜﻞ ﻫﻤﮕﻨﻲ2 /ﻧﺎﻫﻤﮕﻨﻲ؛ ﻫﻤﺴﺎن ﮔـﺮدی 3 / ﻧﺎﻫﻤﺴـﺎن ﮔـﺮدی؛ ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ؛ ﺗﺨﻠﺨﻞ ؛ ﺿﺮاﻳﺐ ذﺧﻴﺮه؛ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻇﺮﻓﻴﺖ وﻳﮋه در ﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع در ﺑﺎﻻی ﺳﻄﺢ آب – ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﺗﻮزﻳﻊ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در آﺑﺨﻮان و در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ روی آن ﻣﺪل – ﺳﺎزی ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺰ رﻳ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺳﻮاﻻ ت زﻳﺮ ﭘﺎﺳﺦ دﻫﺪ : – ﭼﻪ ﻣﻘﺪار آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان وارد ﻳﺎ از آن ﺧﺎرج ﻣﻲ ﺷﻮد؟ – ﻋﻤﻖ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺣﺎوی آب ﭼﻘﺪر اﺳﺖ؟ – ذﺧﻴﺮه آب در ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﭼﻘﺪر اﺳﺖ و اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ؟ – آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﺎ ﭼﻪ ﺳﺮﻋﺘﻲ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺳﺮﻋﺖ ﻣﺤﺘﻤﻞ ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺮ آﻟﻮدﮔ ﻲ در ﻣﺤﻴﻂ آﺑﺨﻮان ﭼﻘـﺪر اﺳﺖ؟ – ﭼﻘﺪر اﻓﺖ در واﺣﺪ ﺣﺠﻢ ﺑﺮداﺷﺖ آب اﺗﻔﺎق ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد؟ – ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻻﻳﻪ زﻳﺮﻳﻦ4 ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ، و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻤﭙﺎژ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿـﻲ روی آن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد؟ – ﭼﮕﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺗﺤﺖ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻤﭙﺎژ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﻓﺘﺎر ؟ﻛﻨﺪ ﻣﻲ – ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﭼﻴﺴﺖ؟ ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ زﻳﺮ راﻳﺞ ﺗﺮﻳﻦ ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ : اﻧﺪ 1- Tile 2- Homogeneity 3- Isotropic 4- Under-groundwater 76 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺮای ﺑﻴﻼن آب ) ﺑﺎرش، ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ، ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ، ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی، ﺟﺮﻳﺎن ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ، ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ، ﻛﺎرﺑﺮی آب، آب ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ در آﺑﻴﺎری، ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ( – ﻫﻤﺒﺴﺘﻪ ﺳﺎزی و ﺗﺠﻤﻴﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﺎ داده ، ازﻗﺒﻴـﻞ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎی ﺳـﻄﺢ آب، ﻫﻴـﺪروﮔﺮاف ﭼـﺎه، ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ، واﻗﻌﻪ ﻧﮕﺎری ﻻگ ) ( ﭼﺎه، واﻗﻌﻪ ﻧﮕﺎری ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﻫـﺎ ﻻگ ی ﺣﻔﺎرﻫـﺎ، ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻫـﺎی ژﺋﻮﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ در اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی در ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، آزﻣـﺎﻳﺶ ﻫـﺎی ﭘﻤﭙـﺎژ، ﻣﺸﺎﻫﺪات در ﭼﺎه ﻫﺎی ﭘﺎﻳﺶ، روش ﻫﺎی اﻳﺰوﺗﻮپ، و ﻣﺸﺎﻫﺪات از ﭼﺎه ﻫﺎی ﮔﻤﺎﻧﻪ ﻣﺪل – ﺳﺎزی ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 3 - 4 - 12 - ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺪف اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ از ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺣـﺪ اﻛﺜﺮ آﺑـﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤـﺌﻦ 1 ﺣﻮﺿـﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و ﺗـﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﺑﺮای ﺣﺮاﺳﺖ آﺑﺨﻮان از ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ اﺳﺖ . آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤ ﺌﻦ، ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﺳﺎﻻﻧﻪ آﺑﻲ اﺷﺎره دارد ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ از آﺑﺨﻮان ﺑﺪون ﻫﻴﭻ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﻮد ) از اﻳﻦ رو، ﻣﻄﻤﺌﻦ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد (. ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻗﺴﺎم زﻳﺮ ﻳﺎ ﻫﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از آن ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ : – ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻴﺶ از ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ – ﭘﺎﻳﻴﻦ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ زﻳﺮ ﻣﺤﺪوده ﻫﺎی ﻣﻌﻴﻦ – ﺗﺪاﺧﻞ ﺑﺎ ﺣﻘﻮق آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﻳﮕﺮان – ﭘﻴﺸﺮوی از ﻧﻮاﺣﻲ آب ﺷﻮر ﻳﺎ ﻫﺎ آب ی دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ – ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و دﻳﮕ ﺮ اﺛﺮات ﺑﺮ ﺗﺎﻻب ﻫﺎ – ﺗﻨﺰل ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ورودی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﻪ ﺣﻮﺿـﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﺮ ﻣﺒﻨـﺎی ﻫـﺎ داده ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ 30 ﺗﺎ40 ﺳﺎﻟﻪ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ آﻳﻨﺪه ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ، ﻳـﻚ ﺗـﻚ ﻣﻘـﺪار آﺑـﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺳﻨﺠ ﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎدی ﻧﻴﺴﺖ . ﻫﺮ ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی ﺑﺮﻣﺒﻨﺎی ﺷﺮاﻳﻂ وﻳﮋه ﻳﺎ ﻓﺮض ﻫﺎ ی ﻣﻌـﻴﻦ ﻫﺎ داده ﺳـﺖ . ﻫـﺮ ﺗﻐﻴﻴـﺮی از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ در اﻟﮕﻮی ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻐﺬﻳﻪ را ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ . ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ ﻳﺎ ﺷﻬﺮی ﺳﺎزی ﻧﻴﺰ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﻣﻮﺟـﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮ آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬار .ﻧﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : – ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺟﺰء از ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 1- Safe Yield ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 77 – ﺗﻌﻴﻴﻦ آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ – ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﻴﺎری ﻛﺸﺎورزی – ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات در اﻟﮕﻮﻫﺎی ﺟﺮﻳﺎن اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻤﭙﺎژ ﭼﺎه – ارزﻳﺎﺑﻲ ﻓﺮوﻧﺸﺴﺖ زﻣﻴﻦ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ارﺗﻔﺎع ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ – ارزﻳﺎﺑﻲ ﻗﻴﻮد ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ) ﺣﻘﺎﺑﻪ (ﻫﺎ ، ﻗﻀﺎﻳﻲ، و اﺟﺮاﻳﻲ – ﺳﺎﺧﺘﻦ و واﺳﻨﺠﻲ ﻣﺪل ﻫﺎی رﻳﺎﺿﻲ – ارزﻳﺎﺑﻲ وﺿﻌﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﺖ اﻧﻮاع ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﺑﺪﻳﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ – ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ – ارزﻳﺎﺑﻲ ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی اﺳﺘﻔﺎ ده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ – ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر ﻳﺎ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻧﺎزل از ﻣﺤﻴﻂ آﺑﻲ ﻣﺠﺎور – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﺻﻼح رژﻳﻢ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ – ﭘﺎﻳﺶ ﺗﺮاز آب و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﭼﺎه ﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﻗﺎدر ﺑﻪ ارزﻳﺎ ﺑﻲ ﺳﻮاﻻ ت زﻳﺮ ﻣﻲ ﺳﺎزد : – ﭼﻪ ﻣﻘﺪار آب از ﻫﺮ ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺸﺨﺺ ) از ﻗﺒﻴﻞ ﺑﺎرش، ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ، ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ( وارد و ﺧﺎرج آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد؟ – واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ؟ – آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺣﻮﺿﻪ ﭼﻘﺪر اﺳﺖ؟ ﻣﻘﺪار ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﭘﻤﭙﺎژ درازﻣﺪت ﭘﺎﻳﺪار ﭼﻴﺴﺖ؟ – رژﻳﻢ ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای و ﻧﻴﺰ ﻣﺤﻠﻲ ﭼﻴﺴﺖ و ﭼﮕﻮﻧﻪ آن ﻫﺎ از اﻧﻮاع ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﺑـﺪﻳﻞ ﺗﻮﺳـﻌﻪ آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﭘﺬﻳﺮﻧﺪ؟ – رواﺑﻂ ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﭼﻴﺴﺖ و ﭼﮕﻮﻧﻪ در آﻳﻨﺪه ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﻨﺪ؟ – راﺑﻄﻪ ﻓﺮوﻧﺸﺴﺖ زﻣﻴﻦ و ﭘﻤﭙﺎژ در آﺑﺨﻮان ﭼﻴﺴﺖ؟ – ﭘﺎﻳﻴﻦ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻤﭙﺎژ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد؟ – ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭼﻪ اﺛﺮاﺗﻲ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب داﺷﺘﻪ اﺳﺖ؟ – ﭼﮕﻮﻧﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ و ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ؟ – ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ و ﻗﻴﻮد ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺗﺪاﺧﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ؟ – ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﻗﻴﻮ د ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ دﻳﮕﺮ ) از ﻗﺒﻴﻞ ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻫﺎ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و در رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻛﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ را ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ( ﺗﺪاﺧﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ؟ ﻣﻌﻤﻮل ﺗﺮﻳﻦ ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : 78 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺳﺎﺧﺘﻦ و واﺳﻨﺠﻲ ﻣﺪل ﻫﺎی رﻳﺎﺿﻲ ﺑﺮای ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب – ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺪﻳﻞ ﺑﺎ ﻣﺪل ﻫﺎی رﻳﺎﺿﻲ – اﻳﺠﺎد ﺷﺒﻜﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﺟﺮﻳﺎن و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب – اﻧﺠﺎم ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺟﻤﻊ آوری داده ﻫﺎی ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ – اﺟﺮای آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﭘﻤﭙﺎژ و واﻗﻌﻪ ﻧﮕﺎری زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎت آﺑﺨﻮان – اﺟﺮای ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و اﻧﻮاع اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ – ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﻣﺪل ﻫﺎ 3 - 4 - 13 - اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1 اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺳﻄﺤﻲ راﻫﻜﺎر ﻏﻴﺮﺳﺎزه ای ﻣﻮﺛﺮ ی ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﻓﺰاﻳﻨﺪه آب اﺳﺖ . ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ، اﺳﺘﻔﺎده ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه از آﺑﺨﻮان و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺳﺪ، ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻋﺘﻤـﺎد ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب را اﻓﺰاﻳﺶ و ﻫﺰﻳﻨﻪ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ ﻳﻜﻲ از راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻄﺒﻴﻘـﻲ 2 در ﺷـﺮاﻳﻂ ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎﻟﻲ و ﻧﻴـﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ اﺳﺖ . 3 - 5 - ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان، ﻳﻜﻲ از ﺑﺮ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺧﺸـﻚ و ﻧﻴﻤـﻪ ﺧﺸـﻚ و روﺷﻲ ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی اﺳﺖ ] 1[ .ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ3 ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ از ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟـﺎﻣﻊ آب ﺷـﻬﺮی در ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ اﺳﺖ . – ﻣﺰاﻳﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ذﺧﻴﺮه ﺳﻄﺤﻲ آب ، ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺳﺖ : • ﺗﻠﻔﺎت ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺗﺒﺨﻴﺮ، • آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی ﻣﺤﺪود ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻳﺎ ﺣﻴﻮاﻧﻲ، • ﻋﺪم ﺷﻜﻮﻓﺎﻳﻲ ﺟﻠﺒﻚ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد، • در ﻋﺒﻮر آب از ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک- آﺑﺨﻮان4 ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ]1[، • ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﻫﺎ، آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻓﺼﻠﻲ و ﻳﺎ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺗﺮ آب اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . 1- Conjunctive Use of Surface and Ground-Water 2- Adaptive Management 3- Artificial Recharge 4- Soil-Aquifer Treatment (SAT) ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 79 ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ ﺑﺎ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه، روﻳﻜﺮدی ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب ﺑﺎ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی زﻳﺮ اﺳﺖ : • ﻛﺎﻫﺶ، ﺗﻮﻗﻒ و ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﻣﻌﻜﻮس ﻛﺮدن روﻧﺪ ﻛﺎﻫﺸﻲ ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، • ﺣﻔﺎﻇﺖ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺷﻴﺮﻳﻦ در ﺑﺮاﺑﺮ ﭘﻴﺸﺮوی آب و ﺷﻮر • ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی آب ﺳﻄﺤﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻴﻞ و دﻳﮕﺮ آب ﻫﺎی اﺿﺎﻓﻲ و ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺷﻜﻞ )3 - 3( و ﺷﻜﻞ )3 - 4( ، ﺳﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺷﺎﻣﻞ » ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫـﺎی ﺗـﺮاوش ﻳـﺎ ﺗﻐﺬﻳـﻪ » ، « ﭼـﺎه ﻫـﺎی ﺗﺰرﻳـﻖ در ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع « ، و ﭼﺎه » ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ « ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه را ﻧﺸ ﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﺟﺪول )3 - 2( ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک- آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﺳﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان و ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک- آﺑﺨﻮان ﻫﻢ در ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺷـﺒﺎع و ﻫـﻢ در ﻏﻴﺮاﺷـﺒﺎع ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد ، درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ در روش ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک - آﺑﺨﻮان در ﻣﻨﺎﻃﻖ اﺷﺒﺎع ) آزاد و ﻳﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ( اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷـﻮد . ﺣﻮﺿﭽﻪ ﺗﺮاوش ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ، راﻳﺞ ﺗﺮﻳﻦ روش اﺳﺖ ]1[ . ﺟﺪول )3 - 2(، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨـﻮان ﺑـﺎ ﻓﺎﺿـﻼب ﺷـﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ]1[. ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ اﻧﺤﺮاف آب اﻧﺤﺮاف آب ﭼﺎه ﺗﺰرﻳﻖ ﻧﺸﺖ ﻻﻳﻪ رﺳﻲ ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺴﺘﺮ ﺳﻨﮓ ﺟﺮﻳﺎن ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﭘﺨﺶ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﻜﻞ3 - 3 - ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ آﺑﺨﻮان 80 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ آﺑﺨﻮان آزاد آﺑﺨﻮان ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺼﻮر ﻛﻨﻨﺪه ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮ اﺷﺒﺎع ﭼﺎه ﺗﺰرﻳﻖ در ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮ اﺷﺒﺎع ﺷﻜﻞ3 - 4 - روش ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ آﺑﺨﻮان ]1[ ﺟﺪول3 - 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ]1[ روش ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ در ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻧﻮع آﺑﺨﻮان آزاد آزاد آزاد ﻳﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﻟﺰاﻣﺎت ﭘﻴﺶ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺣﺬف ﺟﺎﻣ ﺪات ﺗﻜﻨﻮﻟﻮزی ﺑﺎﻻ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﺗﺨﻤﻴﻦ زده ﺷﺪه زﻣﻴﻦ و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ ﺣﻔﺮ ﭼﺎه ﺣﻔﺮ ﭼﺎه ﻇﺮﻓﻴﺖ 1، 000-20 ، 000 m3/ha-d 1000-3000 m3/Well-d 2000-6000 m3/Well-d اﻟﺰاﻣﺎت ﻧﮕﻪ داری ﺧﺸﻚ اﻧﺪاﺧﺘﻦ و ﺧﺮاﺷﻴﺪن ﺧﺸﻚ اﻧﺪاﺧﺘﻦ و ﮔﻨﺪ زداﻳﻲ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻋﻤﺮ ﺗﺨﻤﻴﻦ زده ﺷ ﺪه ﺑﻴﺶ از 100 ﺳﺎل 20 - 5 ﺳﺎل 50 - 25 ﺳﺎل ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک -آﺑﺨﻮان ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع و ﻧﺎﺣﻴﻪ اﺷﺒﺎع ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع و ﻧﺎﺣﻴﻪ اﺷﺒﺎع ﻧﺎﺣﻴﻪ اﺷﺒﺎع 3 - 6 - اﻧﺘﻘﺎل آب 3 - 6 - 1 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم واﮔﺬاری ﻳﺎ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ اﻧﺘﻘﺎل آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻳﻜﻲ از ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺛﺮ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫ ﺎی آﺑﻲ رو ﺑـﻪ رﺷـﺪ و ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﺛﺮات ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺑﺎﺷﺪ . اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از روش ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﺮای اﻫﺪاف ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آب ﺷـﻬﺮی وﺟـﻮد دارد ]1[: – اﻧﺘﻘﺎل داﺋﻢ1 1- Permanent Transfer ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 81 – اﻧﺘﻘﺎل اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻳﺎ ﻣﻮﻛﻮﻟﻲ در ) ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺧﺸﻚ ﻮرتﺻ ﺑﻪ درازﻣﺪت ، ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت و ﻳﺎ ﻣﻴﺎن ﻣﺪت (1 – ﺑﺎزار ﻧﻘﺪی2 – ﺑﺎﻧﻚ آب3 – اﻧﺘﻘﺎل آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه4 – آب اﺿﺎﻓﻲ ﻳﺎ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺷﺪه5 – ﻣﺒﺎدﻟﻪ آب6 ﻣﻨﺎﻓﻊ اﺻﻠﻲ اﻧﺘﻘﺎل آب : – ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻧﻴﺎزﻫﺎ و ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ – ﺑﻬﺒﻮد ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻋﺘﻤﺎد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب – ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب – ارﺿﺎی ﻗﻴﻮد ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻣﺸﻜﻼ ت و راه :ﻫﺎ ﺣﻞ – ﻳﻜﻲ از ﻣﺸﻜﻼت اﺻﻠﻲ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ، ﻋﺪم اﻃﻼع درﺳﺖ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف از ﺷـﺮاﻳﻂ آب و ﻫـﻮاﻳﻲ ﺳـﺎل ﻫـﺎی آﻳﻨﺪه و ﻋﺪم اﻣﻜﺎن ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻫﺎ آن در ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﺴﺎﻟﻪ اﺳﺖ . – درﺻﻮرت وﺟﻮد ﻳﻚ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎراﻣﺪ ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ و ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ، آن ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﺎ اﻳﻦ ﺑﺤﺮان ﺑﺮﺧﻮرد ﻛﺮده و ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﺪﻳﺪ ﺗﻄﺒﻴﻖ دﻫﻨﺪ . – ﻳﻜﻲ از ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ اﻣﺮوزه در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺪﻳﺮ ﻳ ﺖ ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ، ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﻤﻲ و ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻲ ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از روش ﻫـﺎی ﺳـﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﺗﻐﻴﻴـﺮ اﻗﻠـ و ﻴﻢ اﺳﺘﻔﺎده از داده ﻫﺎی ﻣﺎﻫﻮاره ای اﺳﺖ . – ﭘﺲ از ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪن وﺿﻌﻴﺖ ﻛﻢ آﺑﻲ ﺳﺎل ﻫﺎی آﻳﻨﺪه، اﺳﺘﻔﺎده از ﻫﺎ ﻣﺪل » ی ﺗﺠﺎرت آب از « روش ﻫـﺎ ی ﻧـﻮﻳﻨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﻛﺖ دادن ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻳﺎﻓﺘـﻪ ﺑـﻪ ﻫـﺮ ﺑﺨـﺶ و آﮔـﺎﻫﻲ از وﺿﻌﻴﺖ آب و ﻫﻮاﻳﻲ آﻳﻨﺪه و در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻣﻜ ﺎن ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻴﺰان آب در دﺳﺘﺮس، ﻣﻴﺰان ﺧﺴﺎرت را ﻛﺎﻫﺶ داده و ﺑﺤﺮان ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ را ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 1- Contingent Transfer 2- Spot Market 3- Water Bank 4- Transfer of Reclaimed Water 5- Conserved or Surplus 6- Exchange or Water Wheeling 82 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – اﺟﺮای ﻋﻤﻠﻴﺎت اﻧﺘﻘﺎل آب ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻣﻴﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ آب دارد . – ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ اﻧﺘﻘﺎل آب ، در ﻧﻮاﺣﻲ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ، ﺑﻪ ﻋ ﻠﺖ ﺗﻔﺎوت ﻣﻨﻄﻘﻪ ای در دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب، ﻳﻚ راه ﺣﻞ در ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 3 - 6 - 2 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب و اﻧﺘﻘﺎل دور 3 - 6 - 2 - 1 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ و ﻣﻼﺣﻈﺎت – اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب از ﺑﺤﺚ اﻧﮕﻴﺰﺗﺮﻳﻦ و ﭘﺮﻣﻨﺎﻗﺸﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ آب ﺧﺼﻮص در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ . – اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﻣﻤﻜﻦ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب در ﻳـﻚ ﺣﻮﺿـﻪ ﻛـﻢ آب اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺑﺎﻳـﺪ اﻧـﻮاع ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی آن ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از ﻗﺒﻴﻞ اﺣﺪاث ﺳﺪ، اﺳﺘﺨﺮاج آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻛﺮدن آب ﺷﻮر، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول آب ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺷـﺪه ( و ﻧﻴـﺰ راه ﻫـﺎی ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎ ﺿـﺎ از ﺟﻨﺒـﻪ ﻫـﺎ ی اﻗﺘﺼـﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺷﻮد . – ﻓﻠﺴﻔﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب ، اﻧﺘﻘﺎل آب اﺿﺎﻓﻲ از ﺣﻮﺿﻪ ﻣﺒﺪ ا اﺳـﺖ و در آن ﺣﻘﺎﺑـﻪ ﻫـﺎی ﻓﻌﻠـﻲ و آﻳﻨـﺪه و ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﻣﺒﺪ ا اوﻟﻮﻳﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮی دارﻧﺪ؛ ﻣﮕﺮ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎﺻﻲ ﻛﻪ اﺻﻞ ﺑﺮاﺑ » «ﺮی اﻳﺠﺎب ﻧﻤﺎﻳﺪ . – ﻫﺎ ﻃﺮح ی اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب در ﻳﻚ ﻛﺸﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﻮد . – ﻃﺮح ﺟﺎﻣﻊ آب ﻛﺸﻮر، ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﺮاﻧﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﺠﺪﻳﺪﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻓﻌﻠﻲ آب و ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼـﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﺸﻮر ، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـ ﺎی اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ - اﻗﺘﺼـﺎدی و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣﺘﻜﻲ ﺑﺮ آب در ﺑﺮﺧﻲ ﻧﻮاﺣﻲ ﺑﺎ ﺳﺮاﻧﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﺠﺪﻳﺪﭘﺬﻳﺮ ﻛﻢ را ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ) ﻛﺎدر 3 - 1( . – ،ﻋﻼوه ﺑﺮ ﭘﺎﻳﺪاری ﺑﻬﺮه وری ﺑﻴﺶ آب ﺗﺮ 1 ،در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ اﻧﺘﻘﺎل را آب ﺗﺎ ﺣﺪی ﺗﻮﺟﻴﻪ .ﻛﻨﺪ ﻛﺎدر 3 - 1 - اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای ]21 و22 [ ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﻠﻲ آﻣ ﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ : ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎی ﺑﺮای آب ﻣﺼﺎرف ﻛﺸﺎورزی، ﺑﺎ ﺗﺎﻛﻴﺪ :ﺑﺮ اﻧﺘﻘﺎل درون ﺑﻴﻦ و ﺣﻮﺿﻪ ای آب، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﺗﻌﺎدل ﻫﺎی ﻣﺤﻴﻄﻲ، ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب، ﺧﺪﻣﺎت و ﺻﻨﻌﺖ . راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر : ﻃﺮح ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﻮﺳﻌ ﻪ ﭘﺎﻳﺪار، ﺑﺎ رﻋ ﺎﻳﺖ ﺣﻘﻮق ذی ﻧﻔﻌﺎن و ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺼﺮف، ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ ﺗﻮﺟﻬـﺎت ﻓﻨـﻲ، اﻗﺘﺼـﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﻠﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . 1- Water Productivity ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 83 – در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻜﺎﻧﻲ زﻳﺎد آب روﺑﺮو ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﺗﻮان اﻗﺘﺼـﺎدی ﺑـﺎﻻﻳﻲ دارﻧـﺪ، ﭘـﺮوژه ﻫـﺎی زﻳﺮﺳﺎﺧﺘﻲ اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ راه ، ای ﺣﻞ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺑﺮای رﻓﻊ ﻛﻤﺒﻮد آب و اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل اﻗﺘﺼﺎدی و ﺑﺮاﺑﺮی ﺑـﻴﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ . – ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ در ﻧﻈﺮ ﻧﮕﺮﻓﺘﻦ اﺛﺮات ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب ﻣﺤﺘﻤﻞ، ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﻫﺎی ﺷﻜﺴـﺖ ﺧـﻮرده و ﺗﺠﺮﺑﻴـﺎت ﺗﻠـﺦ زﻳـﺎدی در ﺟﻬﺎن وﺟﻮد دارد، ﻟﻜﻦ ﺑﺎ روﻳﻜﺮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ داﺷﺘﻦ ﻫﻤﻪ اﺻـﻮل و اﺑﻌـﺎد آن از ﺟﻤﻠـﻪ ﭘﺎﻳﺪاری و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻣـﻮﻓﻘﻲ داﺷـﺖ ) ﺗﺠﺮﺑـﻪ ﺗﻠـﺦ اﻧﺘﻘـﺎل آب ﺑـﻪ ﺷـﻬﺮ ﻟـﺲ آﻧﺠﻠـﺲ از درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎی اوﻧﺰ و ﻣﻮﻧﻮ را در ﭘﻴﻮﺳﺖ 1 اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ (. 3 - 6 - 2 - 2 - ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ی ارزﻳﺎﺑﻲ اﺛﺮات ﻣﺤﺘﻤﻞ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل – ﺑﺮﺧﻲ از اﺛﺮات از ﻧﻈﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪی و ﻳﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻋﺪ م ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ در زﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑـﻮدن ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻃﺒﻴﻌﻲ، در درازﻣﺪت ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ و ﻳﺎ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﺑﺮﺧﻲ از اﺛﺮات اﺻﻼ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ، ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﭘﻴﺶ آﻳﻨﺪ . - اﺛﺮات ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب ﻣﺤﺘﻤﻞ • اﺛﺮات ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی ﻣ اﺒﺪ و ﻣﻘﺼﺪ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﻬﺒﻮد ﻳﺎ ﺗﻨﺰل ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻣﻌﻴﺸﺘﻲ در ﺣﻮﺿﻪ ﻣﺒﺪ ا ، ﻣﺴﻴﺮ ﭘﺮوژه و ﺣﻮﺿﻪ ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه آب ﺷﻮﻧﺪ . • اﺟﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎﻳﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﺪ، ﺗﻮﻧﻞ، ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ، ﻛﺎﻧﺎل و اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ دارﻧﺪ . اﻳﻦ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺛﺮ ات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﮔﺴﺘﺮده ای در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ و ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه آب داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . • ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﺮوژه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺮ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺧﺎک، آب و ﻫﻮا، اﻗﻠﻴﻢ، ﺑﻬﺪاﺷﺖ، ﺗﻐﺬﻳﻪ و رﻓﺎه ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺣﻴﺎت آﺑﺰﻳﺎن و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ و ﺧﺴﺎرات ﻣﺤﺘﻤﻞ ﻧﺎﺷﻲ از اﻳﻦ اﺛﺮات ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • ﻣﻤﻜﻦ ا ﺳﺖ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺘﺎﺛﺮ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺣﻴﺎت ﮔﻴﺎﻫﻲ و ﺟﺎﻧﻮری، ﺳﺒﺐ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ روﺳﺘﺎﻫﺎ، زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و ﻣﻴﺮاث ﻫﺎ ی ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺷﺪه و ﺗﻌﺎدل اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﻧﻴﺰ دﺳﺘﺨﻮش ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﻨﺪ . • ﭘﺮوژه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای آب ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ دارای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪدی ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻫﺮ . ﭼﻪ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺪ، ﻨﺑﺎﺷ ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮی وﺟﻮد ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ، ﻟﻜﻦ ﻣﻴﺰان و ﺷﺪت ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ اﻫﻤﻴﺖ ﻫﺮ ﻣﻨﻈﻮر دارد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب، ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ را در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ دارد . 3 - 6 - 3 - ﭼﻨﺪ ﭘﺮوژه ﻣﻬﻢ اﻧﺘﻘﺎل آب – ﭼﻴﻦ؛ ﭘﺮوژه اﻧﺘﻘﺎل آب از ﺟﻨﻮب ﺑﻪ ﺷﻤﺎل ﭼﻴﻦ • ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 45 ﻣ ﻴﻠﻴﺎرد ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ آب در ﻫﺮ ﺳﺎل از رودﺧﺎﻧﻪ زرد و دﻳﮕﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد . 84 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • اﺟﺮای اﻳﻦ ﭘﺮوژه در ﺳﺎل2050 ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻲ رﺳﺪ ]1[. – ﻟﻴﺒﻲ ؛ ﭘﺮوژه رودﺧﺎﻧﻪ اﻧﺴﺎن ﺳﺎﺧﺖ ﺑﺰرگ1 • ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل آب اﺳﺖ ﻛﻪ آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﺟﻨﻮب ﻟﻴﺒﻲ را ﺑﻪ ﺷﻤﺎل ﻟﻴﺒﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد . ﺗﻘﺮ • ﻳﺒﺎ 80 درﺻﺪ آب ﺑﺮای آﺑﻴﺎری در ﻛﺸﺎورزی اﺳﺘﻔﺎه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . • ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﭘﻤﭙﺎژ زﻳﺎد آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻮاﺣﻲ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺷﻤﺎل، ﭘﻴﺸﺮوی زﻳﺎد آب ﺷﻮر درﻳﺎ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آﺑﺨـﻮان ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ]1[ . – اﻳﺎﻟﺖ آرﻳﺰوﻧﺎ ؛ ﭘﺮوژه آرﻳﺰوﻧﺎی ﻣﺮﻛﺰی2 (CAP) • آب را از رودﺧﺎﻧﻪ ﻛﻠﺮادو ﺑﻪ آرﻳﺰوﻧﺎی ﻣ ﺮﻛﺰی و ﺟﻨﻮﺑﻲ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ دﻫﺪ . • اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ 336 ﻣﺎﻳﻠﻲ ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ، ﺗﻮﻧﻞ ﻫﺎ ، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ و ﺧﻂ ﻟﻮﻟﻪ اﺳﺖ . • CAP ﺑﺮای اﻧﺘﻘﺎل415 /1 ﻣﻴﻠﻴﻮن اﻛﺮ- ﻓﻮت از8/2 اﻛﺮ- ﻓﻮت ﺳﻬﻢ آرﻳﺰوﻧﺎ از رودﺧﺎﻧﻪ ﻛﻠﺮادو ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . • CAP ﺑﻪ ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺴﻴﺎری، ﺑﺰرگ ﺗﺮﻳﻦ ، ﮔﺮان ﺗﺮ ﻳﻦ و ﭘﺮﺟﻨﺠﺎل ﺗﺮﻳﻦ ) از ﻟﺤﺎظ ﺳﻴﺎﺳـﻲ ( ﭘـﺮوژه ﺗﻮﺳـﻌﻪ آب در ﺗﺎرﻳﺦ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻮده اﺳﺖ . • ﻫﺰﻳﻨﻪ آب CAP و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺤﻮﻳﻞ، آب را از ﻧﻈﺮ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺮای ﺑﺨﺶ ﻛﺸﺎورزی ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر اوﻟﻴﻪ ﻃﺮح ﺑﻮد، ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد و ﺑﻪ دوﻟﺖ ﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪ . • آب CAP ﻫﻢ ذﺧﻴﺮه و ﺑﺎزﻳﺎﺑﻲ )SAR (آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﺷﻬﺮ ﺗﻮﺳﺎن آرﻳﺰوﻧﺎ ﻣﻲ ﺷـﻮد و ﻫـﻢ ﺗﺤﻮﻳـﻞ ﻣﺴـﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺗﻤﺎم ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﻛﻠﺮادو ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺟﻨﻮب ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ و آرﻳﺰوﻧﺎ ﻣﻨﺤﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ اﻳﻦ اﻧﺤﺮاف آب، اﻣﺮوزه ﻣﺼﺐ رودﺧﺎﻧﻪ ﻛﻠﺮادو در ﺷﻤﺎل ﻣﻜﺰﻳﻚ ﺑﻪ ﻳﻚ ﻣﻜﺎن ﺧﺸﻚ ﺑﺎ زﻣﻴﻦ ﻫـﺎی ﮔﻠﻲ ﺗﺮک ﺧﻮرده و ﺳﻄﻮح ﻧﻤﻜﻲ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ ]1[ . – اﻳﺮان ﺷﻜﻞ )3 - 5(، ﺷﻤﺎی ﭼﻨﺪ ﻃﺮح اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای در اﻳﺮان را ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ . 1- Great Man-Made River Project (GMMRP) 2- Central Arizona Project (CAP) ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 85 ﺷﻜﻞ3 - 5 - ﺷﻤﺎی ﭼﻨﺪ ﻃﺮح اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای در اﻳﺮان 3 - 7 - اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران1 از ﺗﻤﺪن ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن، ﺟﻤﻊ آوری رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎرش و ذﺧﻴﺮه آن در ﻣﺨﺰن ﻫﺎی ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ و ﻳـﺎ آب اﻧﺒﺎرﻫـﺎ در ﻧﻮاﺣﻲ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ راﻳﺞ ﺑﻮده اﺳﺖ . اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎر ﺗﻮان ﻣﻲ را ان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ و ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ آب در ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻳﺎ در اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻛﻮﭼﻚ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد )1 .( در ﺳﺎل ﻫﺎی اﺧﻴﺮ، ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻛﺸﻮرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺑﺤﺮان ﻛﻢ آﺑﻲ روﺑﺮ و ﻫﺴﺘﻨﺪ، از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ ﺟﺪﻳﺪ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . روﻳﻜﺮد ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮی در ﺟﻬـﺎن، » ﻃﺮاﺣـﻲ ﺷـﻬﺮی ﺣﺴـﺎس ﺑـﻪ آب «2 اﺳـﺖ . ﺟﻤﻊ آوری آب ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ از ﺑﺎم ﻣﻨﺎزل و رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺟﺎری در ﺳﻄﻮح ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺷﻬﺮی، اﺳﺘﻔﺎده از ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎ و ﺑﺮﻛﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺎﺧﻴﺮی و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی اﻳﻦ ﺷﻴﻮه ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻬﺮی اﺳﺖ ) ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﺑﺨﺶ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﺿﺎﻓﻲ (. 3 - 7 - 1 - ﻣﺜﺎل ﻫﺎ – ﻛﻮﻳﺖ : 12 درﺻﺪ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻛﺸﺎورزی 1- Rain Water Harvesting 2- Water Sensitive Urban Design 86 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻋﻤﺎن : 27 درﺻﺪ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺻﻨﻌﺖ – ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی : 11 درﺻﺪ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز آﺑﻴﺎری و ﺻﻨﻌﺖ – اﻣﺎرات ﻣﺘﺤﺪه ﻋﺮﺑﻲ : 16 در ﺻﺪ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻛﺸﺎورزی 3 - 8 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ آب و زه ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ در ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺖ ﺑﻪ ﺟﺎی آب ﺷﺮب 3 - 8 - 1 - اﺣﻴﺎ و اﺳﺘﻔﺎده دو ﺑﺎره آب در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ از ﻛﺸﻮر ﻛﻪ ﻣﺼﺎرف ﺷﻬﺮی، ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب زﻳﺎد اﺳﺖ، ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ، اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺎ زﭼﺮﺧﺶ آب و اﺳﺘﻔﺎده از ﭘﺴﺎب در ﺻﻨﻌﺖ و ﻛﺸﺎورزی ﺑـﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ) ﺷﻬﺮی، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی ( ، ﺗﻌﺎدل ﺑﺮﻗﺮار ﻛﺮد، ﻛﻪ در واﻗﻊ اﻳﻦ ﻳﻜـﻲ از » اﻫـﺪاف ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻫـﺰاره «1 اﺳـﺖ . ﺑـﺎزﭼﺮﺧﺶ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب، ﻳﻜﻲ از راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﻣ ﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 535 ] 39 [.( 3 - 8 - 1 - 1 - ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻛﻠﻲ – در ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ، ﻛﻪ از ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد اﺳـﺘﻔﺎده ﻣـﻲ ﺷـﻮد، اﺣﻴﺎ و اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺟﺬاﺑﻲ ﺑﺮای ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣ ﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ . – ﻓﺮﺻﺖ ﻛﺎﻫﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﺑﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻜﺮدن ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﺑﻪ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺣﺴﺎس اﻳﺠﺎد ﻣﻲ .ﺷﻮد – اﺣﻴﺎی آب و اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره در ﻣﺼﺎرف ﻏﻴﺮﺷﺮب ، ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎی راﻳﺞ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب و ﻓﺎﺿﻼب ﻛﻪ ﮔﺴﺘﺮده در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺟﻬﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻧﻴﺎز دارد . 3 - 8 - 1 - 2 - ﻧ ﻜﺎت ﻓﻨﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎر آب – ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه آب اﺣﻴﺎء ﺷﺪه – ﺗﻌﻴﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آن ﻫﺎ – ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻮﻟﻴﺪ آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﻄﻤﺌﻦ و ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ – ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻓﺼﻠﻲ ﻻزم ﺑﺮای اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﻦ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﻓﺼﻠﻲ آب و ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﺗﻘﺎﺿﺎ 1- Millennium Development Goals (MDGs) ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 87 – ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﻻزم ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب، ﻣﺜﻞ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ، ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ذﺧﻴﺮه آب در ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ و ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺑﺪﻳﻞ دﻓﻊ – ارزﻳﺎﺑﻲ اﺛﺮات ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻣﺤﻴﻂ زﻳ ﺴﺘﻲ اﺟﺮای ﭘﺮوژه اﺣﻴﺎی آب ﺷﻜﻞ )3 - 6(، ﺳﻪ ﭘﻴﻜﺮﺑﻨﺪی ﺑﺪﻳﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب را ﺑﺮای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ]1[ . 3 - 8 - 1 - 3 - ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎ ﺑﺮای ﻛﺸﻮر – ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﻤﺒﻮد ﻓﻌﻠﻲ ﻳﺎ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه آب در ﻛﺸﻮر، ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎﻳﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ و ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳـﺪ آب ﻣﺜﻞ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﮔ ﺰﻳﻨﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . – ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ، ﻳﻚ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻛﻠﻴﺪی اﺳﺖ . ﻟﺬا ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻼش ﺷﻮد ﻛﻪ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﻣﻮﻓﻖ ﺗﻜﻨﻮﻟـﻮژی ﻫـﺎی ﺗﺼـﻔﻴﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﻓﺎﺿﻼب ﻧﺸﺎن داده ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﺮدم از ﻣﻨﺎﻓﻊ آن ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﺷﻮﻧﺪ . 88 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺷﻜﻞ3 - 6 - ﭘﻴﻜﺮﺑﻨﺪی ﻫﺎ ی ﺑﺪﻳﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ )ا ﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره ( آب ]1[ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت اﺣﻴﺎی آب ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت اﺣﻴﺎی آب ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت اﺣﻴﺎی آب ﺟﻤﻊ آوری اﻧﺘﻘﺎل آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺑﺮای ﻣﺼﺮف دوﺑﺎره اﻟﻒ-ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﺮﻛﺰی ﻧﺰدﻳﻚ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف دوﺑﺎره اﻧﺘﻘﺎل آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺑﺮای ﻣﺼﺮف دوﺑﺎره ﺑﺎزﮔﺮداﻧﺪن ﻟﺠﻦ دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب ﺟﻤﻊ آوری ﺟﻤﻊ آوری اﻧﺤﺮاف ﺑﺨﺸﻲ از ﺟﺮﻳﺎن ورودی ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻣﺮﻛﺰی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻓﺎﺿﻼﺑﺮو اﺻﻠﻲ ب- اﺣﻴﺎی ﺑﺨﺸﻲ از ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻣﺮﻛﺰی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب اﻧﺤﺮاف ﺑﺨﺸﻲ از ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺎزﮔﺮداﻧﺪن ﻟﺠﻦ ﺗﺼﻔﻴﻪ و دﻓﻊ ﻟﺠﻦ اﻧﺘﻘﺎل آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺑﺮای ﻣﺼﺮف دوﺑﺎره ج-اﺣﻴﺎی ﺑﺨﺸﻲ از ﻓﺎﺿﻼب ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 89 3 - 8 - 2 - ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﺑﺮای ﻛﺸﺎورزی ﺷﻬﺮی1 ] 48 [ 3 - 8 - 2 - 1 - ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ – در ﭼﻨﺪ دﻫﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎ ﻧﺮخ ﺑﻴﺶ از دو ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﺮخ رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ . – در ﺷﻬﺮﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ رﺷﺪ ﺳﺮﻳﻊ، ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻳﻚ ﻓﻀﺎی رﻗﺎﺑﺘﻲ ﺑﻴﻦ ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺷﻜﻨﻨﺪه و ﻛﻤﻴﺎب اﺳﺖ ﺷﺪه . – در ﺣﻮ ﻣﻪ ﻛﻼن ﺷﻬﺮ ﻫﺎ ﻛﻪ اﻏﻠﺐ ﻛﻢ درآﻣﺪ اﻧﺪ، ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺮدم ﺑﺮای ﺑﺮ ﻃﺮف ﻛﺮدن ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﺳﺎﺳﻲ ﻏﺬاﻳﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻛﺸﺎورزی در اﺑﻌﺎد ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻲ ﭘﺮدازﻧﺪ . – ﺑﺎ ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﺮای ﻣﻌﻴﺸﺖ ﺟﻮاﻣﻊ ﺷﻬﺮی و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮی2 ، ﻛﺸﺎورزی ) آﺑﻴﺎری ( ﺷﻬﺮی و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷـﻬﺮی ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ ﻏﻴﺮرﺳﻤﻲ رﺷﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . – ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﻠﻲ آب ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی، آب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ و ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺷـﺪه ) ﻧﺸـﺪه ( در ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﻬﺮی در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺑﺎ درآﻣﺪ ﻛﻢ ﺗﺎ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﺎ اﻣﻜﺎﻧﺎت اوﻟﻴﻪ ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ و ﭘﺴـﺎب ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺪه ﺷﻬﺮی و ﺻﻨﻌﺘﻲ، در ﻣﻌﺮض آﻟﻮدﮔﻲ ﺷﺪﻳﺪ اﺳﺖ . – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺣ ﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮی، ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻣﺒﺮ ﺷﺪ ﻣﻲ ه اﺳـﺖ، ﭼـﺮا ﻛـﻪ ﻛﺸـﺎورزان اﻏﻠـﺐ از ﻓﺎﺿـﻼب ﺷﻬﺮی ) اﻏﻠﺐ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺸﺪه ( ﺑﺮای آﺑﻴﺎری و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺧﻄﺮ وﻗﻮع ﺑﻴﻤﺎری را ﻫـﻢ ﺑﺮای ﺧﻮد ﻛﺸﺎورز و ﻫﻢ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ . – ﺗﺨﺮﻳﺐ آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﻛﻢ ﻋﻤﻖ رودﺧﺎﻧﻪ ای و ﺳﺎﺣﻠ ﻲ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﭘﻤﭙﺎژ زﻳـﺎد و آﻟـﻮدﮔﻲ ﻣﺴـﺘ ﻘ ﻴﻢ و ﻳـﺎ از رودﺧﺎﻧـﻪ، ﺑﺤﺮان آبِ در ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎ را ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ ﻛﺮده اﺳﺖ . 3 - 8 - 2 - 2 - ﺣﻤﺎﻳﺖ از ﻛﺸﺎورزی ﺷﻬﺮی و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮی ﺑﺮای ﺣﻤﺎﻳﺖ از ﻛﺸﺎورزی ﺷﻬﺮی و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮی، رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ی زﻳﺮ ﺿﺮوری اﺳﺖ : – ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﺎﻓﻲ آﺑﻴﺎری ﺗﻮام ﺑﺎ ﺑﻬﺪاﺷﺖ، – ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﺳﻼﻣﺖ آب و ﻏﺬا، – دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻪ آب، – وﻓﻖ دادن اوﻟﻮﻳﺖ ﺷﻬﺮی ﺑﺎ روﺳﺘﺎﻳﻲ و – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای داﺷﺘﻦ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﭘﺎک و اﻳﻤﻦ 1- Urban Agriculture 2- Peri-Urban 90 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 8 - 2 - 3 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ – ﺗﺮوﻳﺞ ﻓﻨ وریﺎ ﻫﺎی ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ) ﻗﻄﺮه ای و ﺑﺎراﻧﻲ (، – ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘ ﻫﺎ ﻢ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﺸﺖ و ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی ﺷﻬﺮی، ﺷﺎﻣﻞ روش ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری و زﻫﻜﺸﻲ، اﺳﺘﻔﺎده از ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای آﺑﻴﺎری، اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻮام از آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ و ﺳﻴﺴﺘﻢ ذﺧﻴﺮه- ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آﺑﺨﻮان1، – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب2، – ﺗﺪوﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده اﻳﻤﻦ از ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه و آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی3 و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ، – ارزﻳﺎﺑﻲ اﻗﺘﺼﺎدی ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﺷﺮاﻳﻂ رﻗﺎﺑﺖ ﺑﻴﻦ ﺗﻮﻟﻴﺪات ﻛﺸﺎورزی و ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺑﻬﺪاﺷـﺖ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ و اﺑﺰارﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﺮای ﻛﺸﺎورزی – ارزﻳﺎﺑﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ، – ارزﻳﺎﺑﻲ ﺧﻄﺮات ﺳﻼﻣﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ از ﻛﺸﺎورزی و ﺑﺎﻏﺒﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﭘﺴﺎب ، – ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺎﻗﻠﻴﻦ ﺑﻴﻤﺎری در ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ، – ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﺬاﻛﺮه ﺳﺎﺧﺘ ﺎر ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻴﻦ ذﻳﻨﻔﻌﺎن در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ، – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻴﻮه ﻫﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﺑﺮای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ، آﺑﺨـﻮان ، ﻫـﺎ ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪﻳﺮﻳﺘﻲ و اﻗﺘﺼـﺎدی و ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻳﺰ و ﺳﺎﺧﺘﺎرﻫﺎی ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﺑﺎ NGO ﻫﺎ 3 - 9 - ﺑﺎروری اﺑﺮ4 ﺑﺎروری اﺑﺮ، اﺑﺮ ﺑﻪ را ﻃﻮر ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺗﺎ ﺑﺎرش ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺧﻮد ﻧﺎزل ﻛﻨﺪ . در ﺑﺎروری اﺑﺮ، ﻣﻮاد ﻣﺨﺼﻮﺻﻲ در اﺑﺮ ﺗﺰرﻳﻖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﮔﻴﺮیِ راﺣﺖ ﺗﺮ ﺑﺮف داﻧـﻪ ﻫـﺎ و ﻗﻄـﺮات ﺑـﺎران ﻣـﻲ ﺷـﻮد ]10 [ .ِ ﺑﺎروریِ اﺑﺮﻫﺎی زﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﻛﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ، از اﺑﺘﺪای دﻫﻪ ی 1950 ﺳﺎﺑﻘﻪ دارد . از ﻳﺪور ﻧﻘﺮه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ5 ﺑﺎروری اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . اﮔﺮ ﺑﺎروری ﻫﻮاﻳﻲ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد، از ﻳﺦ ﺧﺸﻚ ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان ﻣﻜﻤـﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻳﺪور ﻧﻘﺮه را ﻫﻢ از ﻃﺮﻳﻖ ژﻧﺮاﺗﻮرﻫﺎی زﻣﻴﻨﻲ و ﻫﻢ از ﻃﺮﻳﻖ ﻫﻮاﭘﻴﻤﺎ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻛـﺎر ﺑـ . ﺮد ﮔـﺎﻫﻲ از دﻳﮕـﺮ ﻋﺎﻣﻞ ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺮوﭘﺎن ﻣﺎﻳﻊ ﻧﻴﺰ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﻫﺎ ﺳﺎل ی اﺧﻴﺮ ﻣﻮاد ﻫﻴﮕﺮوﺳﻜﻮﭘﻴﻚ ) ﻣـﻮادی ﻛـﻪ آب را از ﻫـﻮا ﺟـﺬب ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ( ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺎروری ﻣﻜﻤﻞ، ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ . اﻧﺪ 1- Aquifer Storage and Recovery 2- Water Quality Monitoring 3- Greywater 4- Cloud Seeding 5- Agent ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 91 3 - 9 - 1 - ﻣﺰاﻳﺎﻳﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺑﺎروری اﺑﺮ ﺑﺎروری اﺑﺮ ﻣﺰاﻳﺎﻳﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻲ از اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب دارد : – ﺑﺎروری اﺑﺮ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺮﻳﻊ و ﺑﺪون زﻣﺎن ﺗﺎﺧﻴﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﺎﻟﻪ اﺟﺮا ﺷﻮد، – در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺮﻓﻲ، اﺗﻼف ذﺧﻴﺮه ﺑﺮف ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﮔﺮم ﺷﺪن ﺟﻬﺎﻧﻲ دﻣﺎ را ﺟﺒﺮان ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، – ﻓﻮاﻳﺪی ﺑﺮای ﭼﻤﻦ زار ﻫﺎی ﻛﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ دارد، – زﻣﺎن ﻓﺼﻞ آﺗﺶ ﺳﻮزی در ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ ﻣﻲ اﻧﺪازد . ﺑﺎروری اﺑﺮ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻜﻲ از اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟـﺎﻣﻊ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ آبِ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴـﺎ ) ﺳـﺎل 2005 (در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ]10 [. 3 - 10 - ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ1 ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺑﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻛﻪ ﻧﻤﻚ اﺿﺎﻓﻲ و ﻳﺎ ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ دﻳﮕﺮ را از آب ﺣﺬف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺎ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻣﻨ ﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﺷﺮب ﻳﺎ ﻛﺸﺎورزی ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد، ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﻳﻚ ﺷﻴﻮه ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول2 ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ آب اﺳﺖ ﻛﻪ روز ﺑﻪ روز ﻛﺎرﺑﺮد وﺳﻴﻊ ﺗﺮ ی ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺟﻬﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ، ﻳﻜﻲ از راه ﺣـﻞ ﻫـﺎی ﻣﻨﺎﺳـﺐ، اﺳـﺘﻔﺎده از ﺣﺠـﻢ ﻋﻈـﻴﻢ آب اﻗﻴـﺎﻧﻮس ﻫﺎﺳـﺖ . ﺑـﺎ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﻫﺎ آب ی ﺷﻮر ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در اﺧﺘﻴﺎر ﺑﺸﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در ﺣﺪود 15،000 ﻛﺎرﮔﺎه ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ در ﺟﻬﺎن ﺑﺎ ﻇﺮﻓﻴﺘﻲ ﺣﺪود 60 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در روز در ﻣﺪار اﺳﺖ ) اﻏﻠﺐ در ﺧﺎرج از آﻣﺮﻳﻜﺎی ﺷﻤﺎﻟﻲ (. از آن ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در ﺧﺎور ﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ اﺳﺖ، 65 درﺻﺪ از ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻛﺎرﮔﺎﻫﺎی آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻛﻦ ﺟﻬﺎن در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻗﺮار دارد ]43 و51 [ . ﺣﺪود95 درﺻﺪ آب اﻣﺎرات ﻣﺘﺤﺪه ﻋﺮﺑﻲ از ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ آب ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ﭘﻴﺶ . ﺑﻴﻨـﻲ ﺷـﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺎ ﺳﺎل 2014 ﻫﺮ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻴﺶ از ﻣﻌﺎدل ﻳﻚ رودﺧﺎﻧﻪ ﺟﺪﻳﺪThames ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﺟ ﻬﺎن اﺿﺎﻓﻪ ﺷـﻮد و ﺗـﺎ ﺳﺎل 2020 ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺻﻨﻌﺖ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻛﻦ دو ﺑﺮاﺑﺮ اﻳﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ]51 و52 [. ﻳﻜﻲ از ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﻮﺟﻮد در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ، اﻧﺮژی زﻳﺎد ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز آن اﺳﺖ . در ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﺨـﺶ ﻋﻤـﺪه اﻳـﻦ اﻧـﺮژی ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻔﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Desalination 2- Unconventional 92 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺟﺪول )3 - 3(، ﺣﺠﻢ آب ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺷﺪه در ﺳﺎل ﻫﺎی 2002 و2007 و رﺷﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ را در ﭼﻨﺪ ﻛﺸﻮر ﻧﺸﺎن ﻣـﻲ دﻫـﺪ . ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ آب ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ راﻫﺒﺮدی ﺗﻬﻴﻪ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ اﻳﺮان اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺟﺪول رﺷـﺪ ﭼﺸـﻢ ﮔﻴـﺮ ی را در اﻳﺮان ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺟﺪول 3 - 3 - ﺣﺠﻢ آب ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺷﺪه در ﭼﻨﺪ ﻛﺸﻮر ) ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ( ]4 [ ﻛﺸﻮر 2002 2007 درﺻﺪ رﺷ ﺪ ﻗﺰاﻗﺴﺘﺎن ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی اﻣﺎرات ﻣﺘﺤﺪه ﻋﺮﺑﻲ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻛﻮﻳﺖ اﻳﺮان ﻗﻄﺮ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﺷﻤﺎﻟﻲ ﻋﻤﺎن ﺑﺤﺮﻳﻦ ﻣﺼﺮ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ 1330 863 385 580 420 3 99 26 34 44 100 1330 1030 950 580 420 200 180 140 109 102 100 0 19 147 0 0 6567 82 447 221 131 0 3 - 10 - 1 - ﺷﻌﻴﺒﻪ3، ﺑﺰرگ ﺗﺮﻳﻦ ﻛﺎرﮔﺎه ﻧﻤﻚ زداﻳ ﻲ ﺟﻬﺎن – ﺑﺴﻴﺎری از ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ آﻧﭽﻨﺎن ذﺧﺎﻳﺮ اﻧﺮژی زﻳﺎدی دارﻧﺪ ﻛﻪ از آب ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺷـﺪه ﺑـﺮای ﻛﺸـﺎورزی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻛﺎرﮔﺎه ﻫﺎ ی ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی در ﺣـﺪود 24 درﺻـﺪ ﻇﺮﻓﻴـﺖ ﻛـﻞ ﺟﻬـﺎن را دارد . ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ، 70 درﺻﺪ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻛﻨﻮﻧﻲ آب ﺷﺮب ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮدی ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺮا ﻛﺰ ﺻـﻨﻌﺘﻲ و ﺷـﻬﺮی را از ﻃﺮﻳـﻖ ﺷﺒﻜﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ ﺑﻴﺶ از 2300 ﻣﺎﻳﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . – ﺑﺰرگ ﺗﺮﻳﻦ ﻛﺎرﮔﺎه ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺟﻬﺎن، ﻛﺎرﮔﺎه ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺷﻌﻴﺒﻪ در ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺑﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ 880،000 ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در روز اﺳﺖ . ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻛﺎرﮔﺎه ﺟﺪﻳﺪ در ﺣﺎل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻳﺎ ﺳﺎﺧﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻌﺪاد ﻛﻞ را ﺑﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 30 و اﺣﺪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺷﻌﻴﺒﻪ ﻣﻲ رﺳﺎﻧﺪ ]1 و43 و51 و52 [. 3 - 10 - 2 - روش ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﺷﺎﻣﻞ روش ﻫﺎ ی ﺗﻘﻄﻴﺮ و ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﻏﺸﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻛﺪام دارای ﭼﻨﺪ روش ] اﻧﺪ 1[ . – دو روش ﭘﻴﺸﺘﺎز ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ، ﻳﻌﻨﻲ اﺳﻤﺰ ﻣﻌﻜﻮس ) ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻏﺸﺎﻳﻲ ( و ﺗﻘﻄﻴﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎ ﻇﺮﻓﻴـﺖ ﻧﺼﺐ 2/ 47 و5/ 36.5 درﺻﺪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻛﻞ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ . – ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻏﺸﺎﻳﻲ دﻳﺎﻟﻴﺰ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻟﺐ ﺷﻮر ﺗﺮﺟﻴﺢ داده ﻣﻲ ﺷﻮد . – دﻳﮕﺮ روش : ﻫﺎ اﻧﺠﻤﺎد، زﻣﻴﻦ-ﮔﺮﻣﺎﻳﻲ، رﻃﻮﺑﺖ اﻓﺰاﻳﻲ ﺧﻮرﺷﻴﺪی و ﺗﺒﻠﻮر ﻫﻴﺪارت ﻛﺮﺑﻦ ]1 و51 [. ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 93 3 - 11 - ،اﺣﺪاث ﺳﺪ در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ و اﺛﺮات اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، اﺟ ﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی 3 - 11 - 1 - ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻛﻠﻲ اﺣﺪاث ﺳﺪ اﺣﺪاث ﺳﺪ در ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی روزاﻓﺰون ﺑﺸﺮ ﺑﻪ آب، ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﺟﻬﺎن اﺳﺖ . ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﺪ از ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺗﺮ ﻳﻦ اﻣﻮر ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ . ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻛﻠﻲ آن ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺑﻬﻴﻨﻪ ﻣﺨـﺰن، ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎی اﻗﺘﺼـﺎدی، اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ، ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، اﺛﺮات ﺑﻴﺮوﻧﻲ1 و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ]18 ، 53 و54 [. – ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﻗﺮاری ﺗﻮازن ﺑﻴﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﺑﻲ اﻧﺴـﺎن ) ﺷـﺮب و دﻳﮕـﺮ ﻣﺼـﺎرف ﺧـﺎﻧﮕﻲ، ﻛﺸـﺎورزی، ﺻـﻨﻌﺘﻲ، ...( و ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﺑﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﺖ زﻳﺴ ﻳﺎ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻜﻲ از اﺻـﻮل ﻣﻬـﻢ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﭘﺎﻳـﺪار ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و ﭘﺎﻳـﺪاری ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ 3 - 11 - 1 - 1 - ﻧﮕﺮش رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻚ ﻣﻨﻈﻮره در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﻣﻨﻈﻮره و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﺣﺎﻛﻢ ﺑﺮ آب در ﺟﻬﺎن در ﺣﺎل ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮل ﻋﻈﻴﻤـﻲ اﺳـﺖ و ﺑـﻪ ﺷـﺪت ﻣﺘـﺎﺛﺮ از ﺗﻐﻴﻴـﺮات ارزش ﻫـﺎ ی ﺳ ﻴﺎﺳﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮﻻت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب از ﻧﮕﺮش رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎی ﺗـﻚ ﻣﻨﻈـﻮره ﺗـﺎ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی ﭼﻨﺪ ﻣﻨﻈﻮره و در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺸﺎﻫﺪه اﺳﺖ . ﻣﻔﻬﻮم ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﺣﻮﺿﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﻔﻆ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ، ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ، ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، ﻣﺎﻫﻲ و ﺣﻴﺎت وﺣﺶ و ﻧﻴﺰ ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی در ﻣﻌﺮض ﺧﻄﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺎ ﺳﺎل ﺳﺖ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻬﻨﺪﺳـﺎن، ﻣـﺪﻳﺮان ﺑﺨـﺶ آب، داﻧﺸـﻤﻨﺪان و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﺴﺖ ﻫﺎﺳﺖ . 3 - 11 - 1 - 2 - ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﻋﺪم ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ – در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﻫﺮ 60 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻚ ﺳﺪ اﺣﺪاث ﺷﺪه اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر، اﺛـﺮات ﻣﺨ ﺮب ﺳﺪ ﺑﺮ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺸﻬﻮد ﺑﻮده و ﻣﻮﺟﺐ ﺷـﺪه اﺳـﺖ ﻛـﻪ در ﻗـﺮن 20 ام ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ 500 ﺳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ و ﻳﺎ ﺟﺰﺋﻲ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺷﻮد و ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺗﻌﺪاد زﻳﺎدی ﺳﺪ در دﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﺳﺖ . – اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻋﺪم اﻣﻜﺎن ﺑﺮآورد ﻧﺴﺒﺘﺎ دﻗﻴﻘﻲ از ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺳـﺪ در ﻣﻘﺎﺑـﻞ ﻣﻨـﺎﻓﻌﻲ ﻛـﻪ از دﺳـﺖ ﻣـﻲ رود، ﻣﻮﺿﻮع ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺳﺪﻫﺎ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﻣﺴﺎﻟﻪ ای ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ اﺳﺖ . 1- Externalities 94 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺳﺪﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﻛﺸـﻮرﻫﺎی در ﺣـﺎل ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺑـﺎ دﻗـﺖ ﻛـﺎﻓﻲ اﻧﺠـﺎم ﻧﻤﻲ ﺷﻮد و ﺟﻬﺖ ﮔﻴﺮی ﻋﻤﻮﻣﻲ، دﺳﺖ ﻛﻢ ﺑﺮآورد ﻛﺮدن اﺛﺮات ﻣﻨﻔﻲ ﺳﺪﻫﺎﺳﺖ . – ﻣﺨﺰن ﺳﺪ، اﻛﻮﻟﻮژی رودﺧﺎﻧﻪ را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﺪ . رودﺧﺎﻧﻪ ﻫـﺎی وﺣﺸـﻲ ﻛـﻪ ﺑـﺎ ﺳـﺎﺧﺖ ﺳـﺪﻫﺎی ﺑـﺰرگ ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، از ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﻋﻈﻴﻤﻲ رﻧﺞ ﺑﺮﻧﺪ ﻣﻲ . – ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺨﺎزن و درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎن ﺳﺎز ، ﺣﻔﺎﻇـﺖ و ﺑـﻪ ﺳـﺎزی اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﻣﺮی ﺣﻴﺎﺗﻲ اﺳﺖ . ﺗﺨﺮﻳﺐ درﻳﺎ ی آرال و درﻳﺎﭼﻪ ا روﻣﻴﻪ ﻣﺼﺎدﻳﻖ ﺑﺎرز ﻋﺪم ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ا .ﺳﺖ 3 - 11 - 1 - 3 - ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن رﺳﻮب و ﺳﻴﻞ و ﺗﻐﻴﻴﺮات رژﻳﻢ ﺟﺮﻳﺎن در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺳﺪ – ﻣﺨﺎزن، رﺳﻮﺑﺎت رودﺧﺎﻧﻪ را در ﺧﻮد ﻣﺤﺒﻮس ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و در دﻫﺎﻧﻪ ورودی رودﺧﺎﻧﻪ، دﻟﺘﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . – دﻣﺎ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ، زﻳﺴﺘﮕﺎﻫﻲ ﺑﺮای ﻣﺎﻫﻲ ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮ ﺑﻮﻣﻲ و ﻣﺎﻧﻌﻲ ﺑـﺮای ﻣﻬـﺎﺟﺮت ﻣـﺎﻫﻲ ﻫـﺎ ی ﺑﻮﻣﻲ اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺗﺎﻻب ﻫﺎ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ- ﺧﺎﻛﻲ ﺟﺪﻳﺪ را ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺳﺪﻫﺎی ﺑﺰرگ ﻫﺎ ﺳﻴﻞ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ی را ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – آب ﺧﺮوﺟﻲ از ﺳﺪ ﻛﻪ رﺳﻮﺑﺎت آن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ و ﻧﺎﺑﻮدی ﺑﺴﺘﺮ ر ودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺻﺨﺮه ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ را ﺑﺎ ﺧﻮد ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ و ﺳﻮاﺣﻞ ﭘﻮﺷﻴﺪه از ﮔﻴﺎه را از ﺑﻴﻦ ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ . – ﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژی رودﺧﺎﻧﻪ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺳﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺮده و اﻣﻜﺎن ﺗﺮﺳﻴﺐ رﺳﻮﺑﺎت ﻫﻤﺮاه ﺷﺎﺧﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺮﻋـﻲ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻓﺮاﻫﻢ آﻳﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﻋﺪم ﺗﻨﺎﺳﺐ در رﺳﻮﺑﺎت ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺴﺒﺖ ﻋﺮض ﺑﻪ ﻋﻤﻖ ﺷﺪه و ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاری ﻫـﺎ ی ﺟـﺎﻧﺒﻲ را اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ . – وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻴﺘﻲ از ﺟﻤﻠﻪ دﻣﺎی آب ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﺪه از ﻣﺨﺎزن ﻻﻳﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه ﺑـﺮای ﮔﻮﻧـﻪ ﻫـﺎ ی آﺑـﺰی ﺧﻄﺮﻧـﺎک اﺳﺖ . آب ﺗﻤﻴﺰ ) ﺑﺪون ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ( رﻫﺎ ﺷﺪه ﻧﻔﻮذ ﻧﻮر را اﻓﺰاﻳﺶ داده و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ اوﻟﻴﻪ، زﻳﺴﺘﮕﺎه ﻣﺎﻫﻲ و ﻫﺎ ﺗﻮان ﻣﺨﻔﻲ ﺷﺪن از دﻳﺪ ﺻﻴﺎدان را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﺪ . – ﺳﺪﻫﺎی ﺑﺮﻗﺎﺑﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﻐﻴﻴﺮات در اﻟﮕﻮی ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺑﺮق، ﻣﻴﺰان ﺗﺨﻠﻴﻪ آب را ﺑﻪ ﺻﻮرت روزاﻧﻪ و ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﺳـﺎﻋﺘﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﺷﺪﻳﺪ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ آب و ﻣﺎﻫﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ ﺑﺴـﻴﺎر ﺧﻄﺮﻧـﺎک ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ رژﻳﻢ آب ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮای ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻏﻴﺮﺑﻮﻣﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ، ﻟﻜﻦ ﻧﺎﺑﻮدی ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﺑﻮﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ رژﻳﻢ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺟﺮﻳﺎن و دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ رودﺧﺎﻧﻪ ﺳﺎزﮔﺎر ﺷﺪه اﻧﺪ را در ﭘﻲ دارد . 3 - 11 - 2 - اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﺳﺪﻫﺎ را ﺗﻮان ﻣﻲ در ﺳﻪ دﺳﺘﻪ ﻛﻠﻲ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی :ﻛﺮد ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 95 1 - اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ورودی ﺑﻪ ﻣﺨﺰن ﺑﺮاﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻛﺎرﺑﺮی و ﭘﻮﺷﺶ زﻣﻴﻦ و دﻳﮕﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎن در ﺣﻮﺿـﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺳﺪ 2 - اﺛﺮات ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﺣﺪاث ﺳﺪ – ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮﻻت در ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﺨﺰن ﺑﺮاﺛﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ در ﻣﺨﺰن ، – اﺛﺮات ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﺤﻮه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﺨﺰن ، – زوال ﻛﻴﻔﻴﺖ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺳﺪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﺎرﺑ ﻫﺎ ﺮی و ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ آب ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺳـﺪ ) ﺗﺨﻠﻴﻪ و ورود ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی، ﺻﻨﻌﺘﻲ، رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی، ﭘﺴﺎب ﻛﺸﺎورز ( ی 3 - اﺛﺮات ﻣﺨﺮب ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﺑﺮ اﺛﺮ اﻧﻔﺼﺎل رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺳﺪ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻠﻲ ﺗﺮ، اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﺳﺪﻫﺎ را ﺗﻮان ﻣﻲ در دو ﮔﺮوه ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی :ﻛﺮد ﻳﻲﻫﺎ آن – ﻛﻪ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ وﺟﻮد ﺧﻮد ﺳﺪ و ﻣﺨﺰن آن روی ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . آن – ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از اﻟﮕﻮی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﺳﺪ ﻧﺎﺷﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از اﻳﻦ اﺛﺮات در ﻛﺎدر )3 - 4( اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻛﺎدر 3 - 4 - اﺛﺮات ﻋﻤﺪه ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺳﺪﻫﺎ اﻟﻒ-اﺛﺮات ﺑﻪ واﺳﻄﻪ وﺟﻮد ﺳﺪ و ﻣﺨﺰن - ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﺨﺰن در ﺟﺎی در ه رودﺧﺎﻧﻪ ) از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ زﻳﺴﺘﮕﺎه ( - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ، دﻟﺘﺎ و ﺳﺎﺣﻞ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﺎر رﺳﻮب ) اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ( - ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ : ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺑﺮ دﻣﺎی رودﺧﺎﻧﻪ، ﺑﺎر ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی، ﻛﺪورت، ﮔﺎزﻫﺎی ﻣﺤﻠﻮل، ﻏﻠﻈﺖ ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ و ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ - ﻛ ﺎﻫﺶ ﺗﻨﻮع زﻳﺴﺘﻲ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﻣﺴﺪود ﺷﺪن ﺣﺮﻛﺖ و ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ ارﮔﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﻫﻲ ﻗﺰل آﻻ ( و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﻮق ب- اﺛﺮات ﺑﻪ واﺳﻄﻪ اﻟﮕﻮی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﺳﺪ - ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻫﻴﺪروﻟﻮژی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ● ،ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻞ ● ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی ﻓﺼﻠﻲ ) ﻣﺜﻼ ﺳﻴﻼب ﺑﻬﺎری، ﺳﻴﻼب زﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد (، ● ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت در ﺟﺮﻳﺎن )ﻫﺎ ﮔﺎﻫﻲ ﺳﺎﻋﺘﻲ (، ● ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی ﺣﺪی زﻳﺎد و ﻛﻢ - ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺮ اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻟﮕﻮی ﺟﺮﻳﺎن - ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺮ اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻟﮕﻮی ﺟﺮﻳﺎن - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻨﻮع زﻳﺴﺘﮕﺎه در رودﺧﺎﻧﻪ، ﺳﻮاﺣﻞ و ﺳﻴ ﻼب دﺷﺖ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﺑﺮ اﺛﺮ ﺣﺬف ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ 3 - 11 - 3 - اﺛﺮات ﺳﺪ ﺑﺮ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ اﺛﺮات اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﺳﺪ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی :ﻛﺮد – اﺛﺮات درﺟﻪ اول : ﺷﺎﻣﻞ اﺛﺮات ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ژﺋﻮﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺳﺪ ﻛﺮدن ﻳﻚ رودﺧﺎﻧـﻪ و ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺗﻮزﻳـﻊ و زﻣﺎن وﻗﻮع ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی رودﺧﺎﻧﻪ – اﺛﺮات درﺟﻪ دوم : ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﺗﻮﻟﻴﺪ اوﻟﻴﻪ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﺛﺮات ﺑـﺮ ﺣﻴـﺎت ﮔﻴـﺎﻫﻲ و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮ زﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻧﻈﻴﺮ ﺗﺎﻻب ﻫﺎ 96 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – اﺛﺮات درﺟﻪ ﺳﻮم : ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﺟﺎﻧﻮری ﻧﺎﺷﻲ از اﺛﺮات درﺟﻪ اول ) ﻧﻈﻴﺮ اﻧﺴﺪاد رودﺧﺎﻧﻪ ( ﻳﺎ اﺛـﺮات درﺟﻪ دوم ) ﻧﻈﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ در ﻣﻮ ﺟﻮدﻳﺖ ﭘﻼﻧﻜﺘﻮن ( 3 - 12 - ﺣﺮﻳﻢ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 3 - 12 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻫﺎ واژه 3 - 12 - 1 - 1 - ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ1 آن ﻗﺴﻤﺖ از زﻣﻴﻦ ﻛﻪ آب درون آن از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﺮاوش و ﺣﺮﻛﺖ وارد ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . 3 - 12 - 1 - 2 - ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ داﻧﺴﺘﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﺮا . ی ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﺣﺮﻛﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ ﻃﺮف ﭼﺎه ﻣﺘﺎﺛﺮ از ﻧﺸﺖ از ﻣﺨﺰﻧ ﻲ ﻳﺎ درﻳﺎﭼﻪ ای ﺑﺎﺷﺪ، ﻛﻞ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﺸـﻤﻮل ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳـﺪ از » ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﭼﺎه2«، ﺑﻪ ﺟﺎی » ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه « اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد » . ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻨﺒﻊ « ، ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﻪ اﻧﺪازه » ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه « اﺳﺖ و اﮔﺮ ﺣﻮ ﺿﻪ ﺑﺎﻻدﺳﺖ آن ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻌﻨﺎداری ﺑﺮ آن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺰرگ ﺗﺮ از آن ﺑﺎﺷﺪ . 3 - 12 - 1 - 3 - ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ ﻳﺎ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻈﻬﺮ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻓﺪرال آ ب ﺷﺮب آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﻪ ﻧﺎم » ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ ﻣﻈﻬﺮ ﭼـﺎه 3 « ) WHPA ( در داﺧـﻞ » ﻧﺎﺣﻴـﻪ ﺗﻐﺬﻳـﻪ « ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ، ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻧﻮاﺣﻲ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ اﻃﺮاف ﭼﺎه را در ﺑﺮ دارد ﺑـﻪ ﻃـﻮری ﻛـﻪ آﻟـﻮدﮔﻲ در آن ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ آب ) ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲ ( رﺳﺪ . اﻳﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺸﺎﺑﻪ و ﻫﻢ اﻧﺪازه ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ را ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ، ﺑﻪ دﻟﻴﻞ آﻧﻜﻪ ﺗﻤﺎم آ ﻟﻮدﮔﻲ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه در ﻧﺎﺣﻴـﻪ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﭼﺎه ﻟﺰوﻣﺎ ﺑﻪ ﭼﺎه ﻧﻤﻲ رﺳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺟﺬب ﺑـﻪ ﻣـﻮاد داﺧـﻞ ﺧـﺎک ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ را ﺗﺎ ﺣﺪ ﻣﺠﺎز ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳـﻦ، ﺑﺴـﻴﺎری از ﺑـﺎﻛﺘﺮی ﻫـﺎ و وﻳـﺮوس ﻫـﺎ دارای ﻋﻤـﺮ ﻛﻮﺗﺎه اﻧﺪ و ﻣﺴﺎﻓﺖ ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ را ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻃﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﻗﺒﻞ از اﻳﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭼﺎه ﺑﺮﺳﻨﺪ از ﺑﻴﻦ روﻧﺪ . 1- Recharge Area 2- Source Area 3- Well Head Protection Area (WHPA) ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 97 3 - 12 - 1 - 4 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻈﻬﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺮب ) ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ ( ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ، ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻈﻬﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻣﺤﺪوده ای در ﺳﻄﺢ ﻳﺎ زﻳﺮزﻣﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺣﺘﻤﺎل رﺧـﺪاد آﻟﻮدﮔﻲ در آن و ﻳﺎ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ از ﻣﺴﻴﺮ آن ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﻈﻬﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ وﺟـﻮد دارد . در اﻳـﻦ ﻣﺤـﺪوده، ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ در ﺳﻄﺢ و زﻳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻬﺎر و ﭘﺎﻳﺶ ﺷﻮد . ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻈﻬﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺮب ﺑﻪ ﻣﻌﻨ ﺎی ﺗﻌ ﻴﻴﻦ ﻣﺤﺪوده ای در اﻃﺮاف ﻣﻨﺒﻊ آب ﻳﺎ ﻣﻈﻬﺮ آب اﺳﺖ ﺑـﺎ ﺗﺎ ﻣﺤﺪود ﻛﺮدن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻧﺴﺎﻧ دﻲ ر آن ﻣﺤﺪود ه، اﺣﺘﻤﺎل ورود آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺑﻪ داﺧﻞ ﻣﻨﺒﻊ آب ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑـﺪ ﺑـﺎ . دور ﺷﺪن از ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺮب ، از ﺷﺪت ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﻗﺎﻧﻮﻧ ﻲ و ﻛﺎرﺑﺮ ی اراﺿﻲ ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻟﺬا ﻣﺤـﺪوده ﺣـﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔـﻲ، ﺑﻪ ﺧﻮد زﻳﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺤﺪوده ﺑﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ ﺷﻮد . اﺻﻮل و اﺳﺎس ا اﺳ ﻳﻦ ﺘﺮاﺗﮋی، ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ دو ﻣﻌ » ﻴﺎر ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه » و « زﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔ اﺳﺖ «ﻲ . از آن ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺘﺪاول ﺗﺮﻳﻦ و ﻣﻌﻘﻮﻻﻧﻪ ﺗﺮﻳﻦ روش ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺮب ) ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ (، اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﺣﺎﻛﻢ ﺑﺮ ﻣﻨﺒﻊ ﺣﻔﻆ و آب ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻴﻦ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺮب و ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎ ﭘﺘﺎ ﻧﺴﻴﻞ زﻳﺎد اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ اﺳﺖ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب ﻗﺎﻟﺐ در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﺪوده آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی1 و ﻣﺤﺪوده ﺣﻔﺎﻇﺖ2 و ﺑﺮاﺳﺎس داده ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﻣﺤﺪوده ای ﻛﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ آﻟﻮدﮔﻲ دارد ﺗﻌ ﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻗﺎﻟﺐ در و ﺷﻮد راﻫﻨﻤﺎﻫﺎ و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری ﻫﺎ ﺗﻨﻄﻴﻢ ﻣﻲ .ﺷﻮد روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﭼﺎه، ﭼﺸﻤﻪ و ﻗﻨﺎت ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ رواﺑﻄﻲ ﻛﻪ در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﭼﺎه و ﭼﺸﻤﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : 1 - ،ﻓﺎﺻﻠﻪ از ﭼﺸﻤﻪ ﻳﺎ ﭼﺎه ﺗﺮ ﺳﺎده ﻳﻦ ﺷﺎﺧﺺ ، 2 - اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در اﻃﺮاف ﭼﺎه ﺑﺮ اﺛﺮ ﭘﻤﭙﺎژ، ﻛﻪ » ﻣﺤﺪوده ﺗﺎﺛﻴﺮ3 «ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد و 3 - زﻣﺎن ا ﻧﺘﻘﺎل ﻛﻪ ارﺗﺒﺎط ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دارد . روش ﻣﻌﻤﻮل، ﺑﺮ ﭘﺎ ﻳﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ و زﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺳﺎدﮔﻲ، در ﻣﺮﺣﻠـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت اﻣﻜـﺎن ﺳـﻨﺠﻲ ﺑﻬﺘـﺮ از ﺳـﺎ ﻳﺮ روش ﻫﺎﺳﺖ ﺟﺎ آن از . ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب در ﺷﺮا و ﻳﻂ ﻣﻜﺎن ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻔ ﻲ ﻗﺮار د ارﻧﺪ ، اراﺋﻪ ﻳﻚ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺪون ﺑﺮرﺳـ ﻲ ﻳﻂﺷﺮا ژﺋﻮﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و آﺳ ﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی و ﻳﻪﭘﺎ ، اﺳﺎس ﻋﻠﻤﻲ ﻣﺤﻜﻤ ﻲ ﻧﺪارد ، اﻣﺎ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺑﺴ ﻴﺎر زﻳﺎدی ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻣﻔﻴﺪ واﻗﻊ ﺷـﻮد . ﺑﺮای اﻓﺰا ﻳﺶ ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴﻨﺎن و ﻛﺎﻫﺶ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ، از روش ﻫﺎ ی ﺑﺮآورد ر ﻳﺴﻚ و ارزﻳﺎﺑﻲ ﻴﺐ آﺳ ﭘﺬﻳﺮی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Vulnerability Zone 2- Protection Zone 3- Zone of Influence 98 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 12 - 1 - 5 - ﺣﻔﺎﻇ ﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ) در ﻛﻞ ﺣﻮﺿﻪ ( ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺎﻣﻞ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻳﻚ ﺣﻮﺿﻪ وﺳﻴﻊ ) ﺣﻮﺿﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ( ﺻـﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ اﻗﺪاﻣﺎت ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی وﺳﻴﻊ، ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﻴﻦ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ و ﺻﺮف ﻫﺰﻳﻨـﻪ و زﻣـﺎن زﻳـﺎدی اﺳـﺖ . ﻫـﺪف از ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻛﻨﺘﺮل و ﻣﻤ ﺎﻧﻌﺖ از آﻟﻮدﮔﻲ آﺑﺨﻮان و ﻳﺎ رودﺧﺎﻧﻪ از ﻃﺮق ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری و وﺿـﻊ ﻗـﻮاﻧﻴﻦ در ﺳﻄﻮح ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎﻻ ﻣﺎﻧﻨﺪ وزارﺗﺨﺎﻧﻪ اﺳﺖ . 3 - 12 - 1 - 6 - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺒﻊ ) ﻣﻈﻬﺮ ( ﭼﺎه ﻳﺎ ﭼﺸﻤﻪ آب ﺷﺮب ﭘﺲ ﻛﻪ آن از ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺮب ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪ، ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺴﻮول ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه در ﻣﺤﺪوده ﺣ ﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺮب را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﻟﻴﺴﺘﻲ از » ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻌﻠﻮم « و » ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺤﺘﻤﻞ « ﺷﻬﺮی ) روﺳﺘﺎﻳﻲ (، ﻛﺸـﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ را ﺗﻬﻴﻪ .ﻛﻨﺪ » ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺒﻊ ) ﻣﻈﻬﺮ « آب ( ، در ﺳﻄﻮح ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮی در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ » ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﻛﻞ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻳﺎ آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . – راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﺑﺎ • ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨـﺪه در ﻣﺤـﺪوده ﺣـﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔـﻲ ﭼـﺎه 1 ﻳـﺎ و ﭼﺸـﻤﻪ 2، از راﻫﻜﺎرﻫـﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﺳـﺘﻔﺎده از اﺑﺰارﻫـﺎی ﭘـﺎﻳﺶ، اﺟـﺮای ﻗـﻮاﻧﻴﻦ ﻛـﺎرﺑﺮی اراﺿـﻲ، ﺗـﺪوﻳﻦ ﺳﻴﺎﺳـﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ راﻫﻜﺎ رﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ3 ) BMPs (و آﻣﻮزش و آﮔـﺎه ﺳـﺎزی ﻋﻤـﻮﻣﻲ ﻣـﻲ ﺗـﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . • راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻴﻦ از ﺑﻪ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻳﺎ ﺣﺪاﻗﻞ رﺳﺎﻧﺪن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺑﺮای آﻟﻮده ﻛﺮدن ﻣﻨﺒﻊ و آب ﺗﻬﺪﻳﺪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺷﻮد، ﺑﺮای ﻣﺎﻟﻜﺎن اراﺿﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﻮده را ﻫـﺎ آن و ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﻪ ﻫﻤﻜﺎری ﻛﻨﺪ . • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎزدارﻧﺪه ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻗﺪاﻣﺎت ﻛﻨﺘـﺮل ﻛﻨﻨـﺪه آﻟـﻮدﮔﻲ ﺑـﺮای ﻣﻨـﺎﺑﻊ آﻟـﻮده ﻛﻨﻨـﺪه، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ و آﻣﻮزش ﻋﻤﻮﻣﻲ . – ﺑﺮﺧﻲ از اﻗﺪاﻣﺎت ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : • ﻧﺼﺐ اﺑﺰارﻫﺎی ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ زودﻫﻨﮕﺎم آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺼﺐ دﺳ ﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﻧﺸﺖ ﺳﻨﺞ ﺑﺮ روی ﺗﺎﻧﻜﺮﻫﺎی ﻧﮕﻪ دارﻧﺪه ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ 1- Well Field 2- Springshed 3- Best Management Practices ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 99 • ﻣﺤﺪود ﻳﺎ ﻣﻤﻨﻮع ﻛﺮدن اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﻮد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎرﺑﺮی اراﺿﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ آﻟﻮده ﻛﺮدن ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را دارﻧﺪ . • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را آﻟﻮده ﻛﻨﺪ . ﺑﺮای اﻃ ﻼﻋﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻣﺮاﺟﻊ 58 و59 ﻣﺮاﺟﻌﻪ .ﺷﻮد راﻫﻨﻤﺎ ی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان » راﻫﻨﻤﺎی ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺟﻬﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷـﺮب « ﺑـﻴﺶ ﺮﺑـ ﺗـﺮ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻧﺤـﻮه ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی در ﻣﻘﻴﺎس ﻛﻮﭼﻚ و ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺮداﺷﺖ ) ﻣﻈﻬﺮ آب ( ﺗﻤﺮﻛﺰ ﻛﺮده اﺳـﺖ . اﻳﻦ ﺑﺎ وﺟﻮد، ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﻫﺎی آﻟﻮدﮔﻲ و راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺑﺰرگ ﻣﻘﻴﺎس ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ ﺗﺎ ﺣﺪ ﻧﻴﺎز ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ . 3 - 12 - 1 - 7 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ رواﺑﻂ ﺣﺎﻛﻤﻲ ﻛﻪ در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻣﺸﺎﺑﻪ رواﺑﻄﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺣـﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﭼﺎه ﻫﺎ و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺧﻄﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺴﺘﮕﻲ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻜﺎﻧﻲ آن ﻣﻨﺒﻊ دارد، ﺑﻪ اﻳـﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﻛﻪ در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ، ﻳﻚ ﻛﺎﻧﻮن آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮای ﺷﺮب ﺧﻄﺮ ﺟﺪی ﻣﺤﺴـﻮب ﺷـﻮد، اﻣـﺎ ﻫﻤﺎن ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه در ﻳﻚ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺧﻄﺮ ﺟﺪی ﻣﺤﺴﻮب ﻧﺸﻮد . روش – ﻫﺎی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺟﻬﺖ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺳﻄﺤﻲ آب ﺷﺮب، از ﺳﻪ روش ﻣﻲ ﺗﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . 1 - روش زﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل )TOT ( 1 ،ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ 2 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺣﺎﺋﻞ / ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﺮ2 ، و 3 - ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺗﻮ در ﺗﻮ3 . دو روش اول ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺑﮕﻴﺮﻫﺎ4 در ر ودﺧﺎﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . دو روش آﺧـﺮ ﻧـﻪ ﺗﻨﻬـﺎ ﺑـﺮای ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻛﻴﻔﻲ آﺑﮕﻴﺮ، ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده اﺳﺖ . ﺑﺮای اﻃﻼﻋﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 187 ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر و ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 404 - اﻟﻒ ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر )و زارت ﻧﻴﺮو ( ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﺮد . ]58 ، 59 ، 56 [ 1- Time of Travel 2- Setback/buffer Zones 3- Nested Watershed Area 4- Intake 100 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 13 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و اﺻﻮل ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 3 - 13 - 1 - ﻓﺎﺿﻼب و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺟﻤﻊ آوری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب وﻇﻴﻔﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ی ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ، ﺗﺠﺎری و ﺻـﻨﻌﺘﻲ و ﮔـﺎﻫﻲ اوﻗﺎت ﺳﻴﻼب ﻫﺎ را ﺑﻪ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب دارﻧﺪ . ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب ﻋﻤﻮﻣﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﺒﻜﻪ ای از و ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺖ ]61 [ . ﺷﻜﻞ )3 - 7(، ﻃﺮح ﻛﻠﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺷﻜﻞ3 - 7 - ﻃﺮح ﻛﻠﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب ]1[ 3 - 13 - 2 - ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲِ ﺷﺮب ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ، ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ و دﻳﮕﺮ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻃﺒﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻣﻮﺟـﻮد ﺣﺬف ﺷﻮﻧﺪ ؛ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﺧﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ دارﻧﺪ . ﺑﻌـﺪ از ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 101 ِآب، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺎﻳﺪ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎ ﺷﻴﺮ آب ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪ ﮔﺎن ﺣﻔﻆ ﺷﻮد ) اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ، ﻧﺸﺮﻳﻪ 3 - 116 ،] 29 [ .( ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺷﺎﻣﻞ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎی زﻳﺎدی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻛﻠﺮ، اﺷﻌﻪ ﻣﺎورای ﺑﻨﻔﺶ و ﻳﺎ اُزن ﺑﺮای ﺣﺬف و ﻳﺎ ﻏﻴـﺮ ﻓﻌﺎل ﺳﺎزی ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ، ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ) ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳـﻴﻮن ( ﻏﺸـﺎﺋ ﻲ، ﺗﺠﻬﻴـﺰات اﺧـﺘﻼط، ﺑﺎﻓﺮﺳﺎزی ﺟﻬﺖ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻪ ﻏﻴﺮ ﺧﻮرﻧﺪه ﺑﻮدن آب در ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ و اﻓﺰودن ﻓﻠﻮراﻳﺪ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ ﺳـﻼﻣﺖ دﻧﺪان اﺳﺖ ]55 و60 [ . ،ﺗﺼﻔﻴﻪ ﮔﺴﺘﺮده آب ﺷﺮب در ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﮔﻨﺪزداﻳﻲ، ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن و اﻓﺰودن ﻓﻠﻮراﻳﺪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﻬﺪاﺷـﺖ در ﻗﺮن 20 ﺑﻪ ﺣﺴﺎ آﻳﺪ ﻣﻲ ب . در ﻗﺮن 21 ، ﺟﻬﺎن ﻣﺘﻌﻬﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی ﺑﻴﺶ ﺗﺮی در ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ اﺳﺘﻔﺎده از آب ) اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب و ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺿـﻼب ( و ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼـﺮف اﻧـﺮژی اﺳـﺖ . در ﻓﺮاﻳﻨـﺪ ﻫـﺎی ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب ﻣﻮاﺟﻪ اﻧﺪ، ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺣﺠﻢ آب ﺗﺼ ﻔﻴﻪ ﺷﺪه از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎﻫﺶ ﺣﺠﻢ ﭘﺴـﺎب دﻓﻌـﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ، ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﺟﺪول )3 - 4(، ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻓﻨﻲ روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺟﺪول 3 - 4 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻓﻨﻲ و ﻫﺰﻳﻨﻪ روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭘﻴﺶ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی راﻧﺪﻣﺎن ﺗﺼﻔﻴﻪ اﻟﺰاﻣﺎت ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺰﻳﻨﻪ اوﻟﻴﻪ $US ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری $US اﻧﺮژی ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﻮاد ﻣﺼﺮﻓﻲ داﻧﺶ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻛﻠﺮﻳﻦ ﻳﺎ ﻫﻴﭙﺮﻛﻠﺮﻳﺖ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻣﻮ ﺛﺮ ﺑﺎ ﻛﺪورت ﻛﻢ ﺗﺮ از 20 NTU اﮔﺮ ﻛﺪورت زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﻻزم اﺳﺖ 20 ﺳﺎل ﺣﺬف 99 % از وﻳﺮوس ﻫﺎ، ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ و ﭘﺮوﺗﻮزوآ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﻛﻢ ﻛﻠﺮﻳﻦ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 15000 2400 ﺗﺎ 2500 ﻟﺨﺘﻪ ﺳﺎزی و اﻧﻌﻘﺎد و ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ ﺑﺮای آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ داﻧﻪ ﮔﻴﺮی و ﺗﻨﻈﻴﻢ pH 20 ﺳﺎل ﺑﺎﻛﺘﺮی30 % ﺗﺎ90 % ، وﻳﺮوس30 % ﺗﺎ70 % و ﭘﺮوﺗﻮزوآ 30 % ﺗﺎ90 % ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﻛﻢ ﻣﻨﻌﻘﺪﻛﻨﻨﺪه ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 60000 ﺗﺎ 70000 8000 ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن ) ﻣﻤﺒﺮﻳﻦ ( ﻫﻤﻪ ﻫ آب ﺎ ﺑﻪ ﺟﺰ آب ﻫﺎی ﺷﻮر ﻛﻨﺘﺮل ﺑﻮ و ﻃﻌﻢ 5 ﺗﺎ10 ﺳﺎل ﺑﺎﻛﺘﺮی 9/ 99 % و وﻳﺮوس 90 % و ﭘﺮوﺗﻮزوآ 9/ 99 % ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد ﻛﻢ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﻣﻤﺒﺮﻳﻦ و ﺳﺎزه ﻫﺎی ﻛﻤﻜﻲ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 40000 ﺗﺎ 110000 4000 ﺗﺎ 7000 اﺳﻤﺰ ﻣﻌﻜﻮس آب ﻫﺎی ﺷﻮر و ﻟﺐ ﺷﻮر ﭘﻴﺶ ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن و ﮔﻨﺪزداﻳﻲ 20 ﺳﺎل 100 % ،ﺑﺎﻛﺘﺮی وﻳﺮوس و ﭘﺮوﺗﻮزوآ ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد )3 ﺗﺎ30 ﻛﻴﻠﻮوات ﺑﻪ ازای ﻫﺮ 1000 ﮔﺎﻟﻦ ( ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﻣﻤﺒﺮﻳﻦ و ﺳﺎزه ﻫﺎی ﻛﻤﻜﻲ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 50000 ﺗﺎ 150000 5000 ﺗﺎ 15000 102 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول3 - 4 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻓﻨﻲ و ﻫﺰﻳﻨﻪ روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭘﻴﺶ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژ ی راﻧﺪﻣﺎن ﺗﺼﻔﻴﻪ اﻟﺰاﻣﺎت ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺰﻳﻨﻪ اوﻟﻴﻪ $US ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری $US اﻧﺮژی ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﻮاد ﻣﺼﺮﻓﻲ داﻧﺶ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﺷﻨﻲ آب ﺧﺎم و آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﭘﻴﺶ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﺮای آب ﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﺪورت زﻳﺎد 20 ﺳﺎل ﺑﺎﻛﺘﺮی50 % ﺗﺎ9/ 99 % ، وﻳﺮوس20 % ﺗﺎ9/ 99 % و ﭘﺮوﺗﻮزوآ 50 % ﺗﺎ99 % ﻛﻢ ﻛﻢ 1 ﺗﺎ 2 روز ﺑﺮای 2 ﺗﺎ 6 ﻣﺎه ﻟﻮﻟﻪ، ﺷﻦ، PVC ، ﺑﺘﻦ و ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﺲ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 20000 ﺗﺎ 30000 2000 ﺗﺎ 4000 اﺷﻌﻪ ﻓﺮاﺑﻨﻔﺶ ﺑﺮای آب ﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﺪورت ﻛﻢ ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن ﻳﺎ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ 15 ﺳﺎل 99 % ،ﺑﺎﻛﺘﺮی وﻳﺮوس و ﭘﺮوﺗﻮزوآ ﻣﺘﻮﺳﻂ )05 /0 ﺗﺎ 15 /0 ﻛﻴﻠﻮوات ﺑﻪ ازای ﻫﺮ 1000 ﮔﺎﻟﻦ ( ﻛﻢ ﻻﻣﭗ، ﻣﺎﺳﻪ، ﺳﺎزه ﻫﺎی ﻛﻤﻜﻲ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻫﺮ 12000 ﺗﺎ 14000 900 ﺗﺎ 1100 ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﺑﺮ اﺳﺎس1000ﻧﻔﺮ در آﻣﺮﻳﻜﺎ اﺳﺖ . ﻫﻤﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﻫﺎ ﺑﺮ اﺳﺎس دﻻر آﻣﺮﻳﻜﺎ در ﺳﺎل 2004 اﺳﺖ . 3 - 14 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب اﺿﺎﻓﻲ1 وﺿﻌﻴﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﺿﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮی، از ﻛﺸﻮری ﺑﻪ ﻛﺸﻮر دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳـﺖ . اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﮕﻲ و آﮔﺎﻫﻲ و ﻧﮕﺮش ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ اﻫﻤﻴﺖ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﺿـﺎﻓﻲ ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . در ﺑﺴـﻴﺎری از ﻛﺸﻮرﻫﺎی دارای ﻧﮕﺮش ﺟﺪﻳﺪ، آب اﺿﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ ﺑﺎ ارزﺷﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ، ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان و ﻳﺎ ﺑﺮای ﺣﻴـ ﺎت وﺣﺶ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ اﻳﻦ ﻧﮕﺮش را ﻋﻤﻠﻲ ﻛﻨﻨﺪ، از اﻳـﻦ رو آب اﺿﺎﻓﻲ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﻳﻚ دردﺳﺮ اﺳﺖ ]1[. 3 - 14 - 1 - زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻛﻠﻲ آب اﺿﺎﻓﻲ و اﻧﺪرﻛﻨﺶ آن ﻫﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﺿﺎﻓﻲ ﺷﺎﻣﻞ دو زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺑﺎران2 ﻳﺎ رواﻧﺎب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳﻴﻼﺑﺪﺷـﺖ3 اﺳـﺖ . ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ آن ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺻﻮرت دو ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺠﺰا در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . 1- Integrated Water Excess Management 2- Stormwater 3- Floodplain ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 103 1 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ رواﻧﺎب ﺑﺎران و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑـﺮای ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﻏﻴﺮﻣﻨﺘﻈـﺮه و اﺿـﻄﺮاری . ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ﻛﻪ ﺑﻪ آن ﺳﻴﺴﺘﻢ اوﻟﻴﻪ اﻃﻼق ﻣـﻲ ﺷـﻮد ، ﺷـﺎﻣﻞ ﺗﻌـﺪ ا دی ﺟـﻮی ، ﻛﺎﻧـﺎل ﻛﻮﭼـﻚ، زﻫﻜﺶ ﺑﺎران، ﻛﺎﻟﻮرت و ﻣﺨﺎزن ﻛﻨﺪ ﻛﻨﻨﺪه1 )ﺗﺎﺧﻴﺮ ( ی اﺳﺖ . 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺰرگ ﺷﺎﻣﻞ ﺧﻮد ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ ، اﻧﻬﺎر و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی، ﺳﻴﻼﺑﺮوﻫﺎ و ﻧﻮاﺣﻲ ﺣﺎﺷﻴﻪ آن ﻫﺎ ﺑـﺮای ﮔـﺬر ﺳﻴﻼب اﺳﺖ . زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻧﺎﺷﻲ از ﺷﺴﺖ وﺷﻮی آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺳـﻄﺤﻲ، ﺳـﺮرﻳﺰ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎی ﻣﺮﻛـﺐ و ﻳـﺎ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ از داﺧﻞ ﻓﺎﺿﻼﺑﺮوﻫﺎ ﺑﺮ اﻳﻦ دو ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﺰرگ اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ]1[ ) ﺷﻜﻞ ﻫﺎی 3 - 8 و3 - 9 .( ﺷﻜﻞ3 - 8 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺠﺰای ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب و ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ ﺷﻜﻞ3 - 9 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺮﻛﺐ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب و ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ 1- Detention pond ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ورودی ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺮوﺟﻲ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه از آب ﺑﺎران ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه از آب ﺑﺎران 104 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 14 - 1 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧ ﺎب ﺷﻬﺮی1 ﺑﺎ روﻳﻜﺮد ﺟﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی، ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی ﻣـﻲ ﺷـﻮد ، ﺑﻠﻜـﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺎی ﻣﻔﻴﺪ ﻧﻴﺰ از آب ﺑﺎران ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . – اﺟﺰای ﻛﻠﻴﺪی ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻮﻟﻔﻪ اﺻﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ]1[: • ﺧﺎرج ﺳﺎﺧﺘﻦ رواﻧﺎب از ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن ﺗﺮدد و ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ در ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺷﻬﺮ را ﺑﺮﻗﺮار ﺳﺎزد . • ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ، ﺳﺮﻋﺖ و ﺷﺪت رواﻧﺎب درون ﺟﻮی ﻫﺎ و دﻳﮕـﺮ ﺳـﻄﻮح را ﺑـﺮای ﻛـﺎﻫﺶ ﻣﺨـﺎﻃﺮات ﺑـﺮای ﺳﺎﻛﻨﺎن و ﻧﻴﺰ ﺧﺮاﺑﻲ ﭘﻴﺎده ﻫﺎ رو 2 ﻛﻨﺘﺮل .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ، رواﻧﺎب را ﺑﻪ ﺳﻮاره روﻫﺎی3 اﺻﻠﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻳﺎ اﻧﺴﺎن ﺳﺎز ﻣﻨﺘﻘﻞ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺟﺮم آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی رﺳﻴﺪه ﺑﻪ آب ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه را ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﺪ . • زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی روﺑﺎز ﺑﺰرگ و ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺗﺎﺧﻴﺮ ی، ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ را ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ، ﭘـﺎرک و ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﺣﻴﺎت وﺣﺶ اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺷﻜﻞ )3 - 10 ( ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻄﻲ آب ﺷﻬﺮی وﺿ ) ﻌﻴﺖ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ( و ﺷﻜﻞ )3 - 11 ( ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭼﺮﺧﻪ ﺑﺴﺘﻪ آب ﺷـﻬﺮی ) وﺿﻌﻴﺖ اﻳﺪه آل ﺷﻬﺮﻫﺎ ( را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺷﻜﻞ 3 - 10 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻄﻲ آب ﺷﻬﺮی ) وﺿﻌﻴﺖ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ( 1- Stormwater Management 2- Pavement 3- Driveway ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻄﻲ ﻣﻮﺟﻮد آب ﺷﻬﺮی ﺳﺪﻫﺎ و ﻣﺨﺎزن ﺧﺎﻧﻪ ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﺷﻬﺮ رواﻧﺎب ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب آب درﻳﺎﻓﺘﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻄﻲ ﻣﻮﺟﻮد آب ﺷﻬﺮی ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 105 ﺷﻜﻞ3 - 11 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭼﺮﺧﻪ ﺑﺴﺘﻪ آب ﺷﻬﺮی ) وﺿﻌﻴﺖ اﻳﺪه آل ﺷﻬﺮﻫﺎ ( – ﻓ ﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رواﻧﺎب ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ دﺳﺘﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد : • ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ • ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎ ی ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی ﺑﺎز ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ : اﻳﻦ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺑﺮای ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼـﻔﻴﻪ رواﻧـﺎب از ﻃﺮﻳـﻖ ﻧﻔـﻮذ، ﺻﺎﻓﻲ ﻛﺮدن و ﻳﺎ ذﺧﻴﺮه ﻣﻮﻗ ﺖ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎ ی ﺻﺎﻓﻲ ﻛﺮدن • ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﺧﻴﺮ ی: اﻳﻦ ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﺧﺸﻚ ﺗﺎﺧﻴﺮ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸـﻚ و ﺗـﺎ ﺣـﺪی در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ راﻳﺞ . اﻧﺪ • ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاﺷﺖ1: اﻳﻦ ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ ﺗﻮﺻـﻴﻪ ﻧ ﻤـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ و در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻧﻴﻤـﻪ ﺧﺸـﻚ ﻛﺎرﺑﺮد ﻣﺤﺪود دارﻧﺪ . • ﺗﺎﻻب . ﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮﻧﺪ و در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﻛﺎرﺑﺮد ﻣﺤﺪود دارﻧﺪ . – ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻳﺮ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﻣﻬﻢ : اﻧﺪ • آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی زاﻳﻴﺪه ﺣﻮﺿﻪ را ﺣﺬف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺣﺠﻢ رواﻧﺎب را ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . • آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ را ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 1- Retention Ponds ﺑﺴﺘﻦ ﺣﻠﻘﻪ ﺳﺪﻫﺎ و ﻣﺨﺎزن ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی زﻳﺴﺖ ﻣﺤﻴﻄﻲ اﺳﺘﻔﺎده از رواﻧﺎب ﻫﺎ آب درﻳﺎﻓﺘﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺴﺘﻦ ﺣﻠﻘﻪ 106 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • اﺛﺮات ﺣﺮارﺗﻲ را ﺑﺮ ﭘﺮورش ﻣﺎﻫ ﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ در اﻧﻬﺎر را ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 3 - 14 - 1 - 2 - ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﻪ ﻣﻬﻤﻲ ﻛﻤﻴﺖ آ اﺳﺖ ن . در واﻗﻊ، ﻣﻨﺒﻊ آب ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎری از آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ ی ﻣﻴﻜﺮوﺑـﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﺣﻴﻮاﻧﻲ، آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺳـ ﻤﻲ ﺑـﻮد ه، و ﻛﻤﻴـﺖ ﻛـﺎﻓﻲ ﺑـ ﺮای رﻓـﻊ ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﻧﺴﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻛﺸﻮر از ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده در ﻣﻌﺪود ﻧﻮاﺣﻲ ﺑﻪ ﺧﻴﻠﻲ آﻟﻮده در ﺑﻘﻴﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ و دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده ﺑﻪ ﻧﺪرت در دﺳﺘﺮس . اﻧﺪ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴـﺖ، اﻓـﺰاﻳﺶ آﻟـﻮدﮔﻲ از ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎی ﺧـﺎﻧﮕﻲ، ﺻـﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی و دﻳﮕﺮ ﻓ ﺸﺎرﻫﺎ ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺮﺧﻲ از ﺟﻮاﻣﻊ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻧﺎﻣﺮﻏﻮب اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪ . ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻧﺎﻣﺮﻏﻮب آب، ﻧﻴﺎز ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺑﺮای ﺣﺬف آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ و ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ دارد . ﺑـﺎ اﻓـﺰاﻳﺶ درﺟـﻪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ، ﻫﺰﻳﻨﻪ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ اﺳﺎﺳﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ارﺗﺒﺎط آن ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺗﺤﺖ ﭘﻮﺷـﺶ ﺷﺎﻣﻞ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺧﺎﺻﻲ از ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺳـﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، و اﺟـﺰای ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﻲ .ﺷﻮد - ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻋﻤﺪ ﺗﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻧﺪ . ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﭼﺮﺧـﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ارﺗﺒﺎط ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺑﺎ ﻫﻢ دارﻧﺪ . ﺑﺴﻴﺎری از آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺑﺎﻟﻘﻮه، ﺧﻮاه ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻳﺎ اﻧﺴﺎﻧﻲ ، ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارﻧﺪ . اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ در ﻫﺮ ﻧﻘﻄﻪ از ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ وارد ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﻮﻧﺪ . - ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻫﻤﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ارﺗﺒﺎط آب ﺳـﻄﺤﻲ و آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑﺮ ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ اﺛﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﺟﺰای ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻛﻪ اﺳﺎﺳﺎ در ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺜﻞ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل، ﺗﻐﺬﻳﻪ ﮔﺮاﻳﻲ1 ، ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ، و دﻣﺎ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارﻧﺪ . اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺮ اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎ ی ﻣﺴﺮی از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺼـﺮف ﻳﺎ ﺗﻤﺎس ﺑﺎ آب آﻟﻮده ﻳﺎ ﻏﺬای آﻟﻮده ﻣﻮﺛﺮ . اﻧﺪ ﻏﻠﻈﺖ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل در ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺳـﻄﺤﻲ ﺷﺎﺧﺼـﻲ از ﺳـﻼﻣﺖ ﻋﻤـﻮﻣﻲ 1- Eutrophication ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 107 اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ آﺑﻲ اﺳﺖ . ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺮ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ و ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ آب آﻟﻮده ﻳﺎ ﻏﺬای آﻟﻮده ای ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺗﻤﺎس داﺷﺘﻪ را ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ آﺳﻴﺐ رﺳﺎﻧﻨﺪ . دﻣﺎ، ﻫﻤﻪ واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ ﻣﻲ ، و ﺗﻐﻴﻴﺮات دﻣﺎ ﺑﺮ ﭼﮕﺎﻟﻲ و اﻧﺘﻘﺎل آب اﺛﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ● رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ، ﻧﻬﺮﻫﺎ، درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﻣﺨﺎزن ﭼﻬﺎر ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ آب ﺳﻄﺤﻲ . اﻧﺪ ﻣﺼﺐ، ﺧﻠﻴﺞ، و ﺑﻨﺪرﮔﺎه ﻫﺎ آب ﻫﺎ، ی ﺳﻄﺤﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﻧﻬﺮﻫﺎ ﻳﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫـﺎ را ﺑـﻪ اﻗﻴـﺎﻧﻮس ﻫـﺎ وﺻﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻧﻬﺮ ، ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ اﺳـﺖ . درﻳﺎﭼـﻪ ﻳـﺎ ﻣﺨـﺰن، ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺸﺨﺼﻪ آن ﻫﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ و ﮔﺮادﻳﺎن ﻗﺎﺋﻢ دﻣﺎﺳﺖ . ● رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻧﻬﺮﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻧﻬﺮﻫﺎ ﻛﻮ ا ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻏﻨﻲ و ﻣﺘ ﻨﻮﻋﺎ . ﻧﺪ ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﺟﺮﻳﺎن و اﺟﺰای ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫـﺎ و ﻧﻬﺮﻫـﺎ ﻋﻮاﻣـﻞ اﺻﻠﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ اﺟﺰای ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻧﻬﺮﻫﺎ ﺑﺮ ﺳﺮﻋﺖ، ﻣﺸﺨﺼﺎ ت اﺧـﺘﻼط، اﻧﺘﻘﺎل ﺟﺎﻣﺪات و رﺳﻮب، و ﺟﺮﻳﺎن آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ، ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺗﺎﺛﻴﺮ اﺗﺸﺎن ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻧﻬﺮ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ● درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﻣﺨﺎزن ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ، ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺷﻬﺮی، ﻛﺸﺎ ورزی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب و ﺷـﻴﻼت اﻧـﺪ . درﻳﺎﭼـﻪ و ﻫـﺎ ﻣﺨﺎزن، اﻧﺒﺎره1 ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی، ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ، و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاد از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی وارد ﺷﻮﻧﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ؛ در ﻧﺘﻴﺠـﻪ، ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﮔﺮاﻳـﻲ ﻣﺸـﻜﻞ ﻣﻬﻢ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب اﺳﺖ . ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺳﻄﺢ زﻫﻜﺸﻲ و ﻃﻮل، ﻋﻤﻖ، ﻣﺴـﺎﺣﺖ ﺳـﻄﺢ، و ﺣﺠـﻢ درﻳﺎﭼـﻪ ﻳـﺎ ﻣﺨـﺰن ﻋﻮاﻣـﻞ ﻣﻬـﻢ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔ ﺬار ﺑﺮ اﻧﺒﺎره ﮔﻲ آن . اﻧﺪ ● ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ آﺑﮕﺮﻓﺘﻪ آﻧﻘﺪر ﻛﻢ ﻋﻤﻘﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﺗﺎﻻﺑﻲ در آن ﻫﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ رﺷﺪ ﻛﻨﺪ . ﺗﺎﻻب ﻫﺎ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎ ی ﺷـﻬﺮی را ﺣـﺬف ﻛﺮده و ﻣﻴﺰان اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل را ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان ﻣﻮاد اﻛﺴﻴﮋن ﺧﻮاه ﺑﺎﻻ ﺑﺮﻧﺪ ﻣﻲ . 1- Sink 108 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 3 - 14 - 1 - 3 - ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﻤﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻧ ﺴﺎﻧﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ارﺗﺒﺎط ﺑﻴﻦ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ، ﺑﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧﺪ . آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺎﺳﺎ ﺗﻮﺳﻂ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎی ﻣﺤﻠﻮل ) ﺷﻴﺮاﺑﻪ ( از ﺧﺎﻛﭽﺎل ﻫﺎ 1 ، ﺑﺎ ﻧﺸـﺖ ﻳـﺎ آﺑﺸـﻮﻳﻲ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﺧﺎک، و اﺳﺘﺨﺮاج ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﺖ ﺗﺎ ﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . – آﻫﻦ، ﻣﻨﮕﻨﺰ، ﺳﺨﺘﻲ زﻳﺎد، ﻣﺎده رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ رادون، ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻟﻲ ﻓﺮار، ﻣﻮاد ﻏﻴﺮآﻟﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﻧﻴﺘﺮات، و ﺳﻤﻮم دﻓﻊ آﻓﺎت اﻏﻠﺐ در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . آﻫﻦ، ﻣﻨﮕﻨﺰ، ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ دﻳﮕـﺮ، و رادون از ﺗﺸـﻜﻴﻼت زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﻧﺸﺎت ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ، درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی دﻳﮕﺮ ﺑﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﻌﻤﻮﻻ، ﻣﻴـﺰان زﻳـﺎد ﻛﻠﺮاﻳﺪ در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﺰدﻳﻜﻲ آب ﺷﻮر ) آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﺷﻮر ﻳﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ( ، در ﺟﺎﻳﻲ ﻛـﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ از ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ زﻳﺎد اﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ) ﺑﺮ اﺛﺮ ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر (. – ﺷﺮاﻳ ﻂ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ و ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻋﻼوه ﺗﻨﻮع آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ ، ﻫـﺮ ﻣﻨﺒـﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ را ﻣﻨﺤﺼـﺮ ﺑـﻪ ﻓـﺮد ﻣﻲ ﺳﺎزد . ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺟﺮﻳﺎن آرام2 ﺧﻴﻠﻲ آﻫﺴﺘﻪ ) در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﺳـﻄﺤﻲ ( ﺑـﺪون اﺧـﺘﻼط 3 ﻳـﺎ ﭘﺮاﻛﻨﺶ4 آﻻﻳﻨﺪه ﺳﺖﻫﺎ . ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻧﺰدﻳﻚ ﻫﺎ ﭼﺎه و ﻳﺎ اﺗﺼﺎل ﺑﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ، آﺷﻔﺘﻪ5 ﺑﺎﺷﺪ؛ در ﻣﻨـﺎﻃﻖ آﺷﻔﺘﻪ، آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﺨﻠﻮط و ﭘﺮاﻛﻨﺪه ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ آب از آﺑﺨﻮان آﻟﻮده ﺑﻪ ﭼﺎه رﺳﻴﺪ و ﺗﺸﺨﻴﺺ داده ﺷـﺪ، ﻣﻌﻤﻮﻻ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﮔﺴﺘﺮده آﻟﻮده ﺷﺪه اﺳﺖ . آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ای ﻣﺜﻞ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی، ﺧﺎﻛﭽﺎل ﻫﺎ و ﺳﺎﻳﺖ ﻫﺎی زاﻳﺪات ﺧﻄﺮ ﻧﺎک، و ﻧﺸﺖ از ﻣﺨﺎزن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ذﺧﻴﺮه ﻣﻮادﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻓﺮآورده ﻫﺎ ی ﻧﻔﺘﻲ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ . ﺣﺮﻛﺖ آب در ﺧﺎک ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺻ ﻴﺎت ﺧﺎک ﻣﺜﻞ ﺗﺮاواﻳﻲ و ﻣﺤﺘـﻮای رﻃﻮﺑـﺖ ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . دﻳﮕـﺮ ﻣﻨﺸﺎ ء ﻫﺎی ﺣﺮﻛﺖ، ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺰرﻳﻖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ . اﻧﺪ – ﺣﻤﻞ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎ ت اﺧﺘﻼ ط و رﻗﻴﻖ ﺳﺎزی، ﺧﻮاص ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ، ﺗﺮاواﻳﻲ، ﺗﺮﺳـﻴﺐ، ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ و ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻣـﺎده آﻻﻳﻨـﺪه ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت ﻫﻴـﺪروﻛﺮﺑﻨﻲ از ﻗﺒﻴـﻞ 6 MTBE ) اﻓﺰودﻧـﻲ اﻛﺴﻴﮋن زای ﺑﻨﺰﻳﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ( ﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ در ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺣﺮﻛﺖ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻛﻠﻲ، ﻛﻤﻲ ﺳـﺎزی ﺟﺮﻳـﺎن، ﺗﻐﺬﻳﻪ، و واﻛﻨﺶ ﻫﺎی ﺷﻴﻤ ﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ . 1- Landfills 2- Laminar Flow 3- Mixing 4- Dispersion 5- Turbulent 6- Methyl Tertiary Butyl Ether ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 109 3 - 14 - 1 - 4 - اﺟﺰای ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬار ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آب ﺧﺎﻟﺺ، ﺑﺪون ﻣﺰه و رﻧﮓ و ﺑﻲ ﺑﻮ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻋﻠﺖ اﻳﻦ ﻛﻪ آب ﻋﻤﻼ ﺣﻼل ﻓﺮاﮔﻴﺮی اﺳﺖ، ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ از ﭼﺮﺧﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻲ ﮔﺬرد، ﻣﻮاد آﻟﻲ و ﻏﻴﺮآﻟﻲ ﺷﺎﻣﻞ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ و ﮔﺎزﻫﺎ، اﺟﺰای آن ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻣﻮﺟﻮد اﻳﻦ اﺟﺰا در آب اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . اﺟﺰای ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺑﻪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﺻﻠﻲ آب ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻞ ﻣﻮاد ﺟﺎﻣﺪ ﻣﺤﻠﻮل 1) TDS (، ﻛﺪری، رﻧﮓ، ﻣﺰه و ﺑﻮ، و دﻣﺎﺳﺖ . • ﻛ ﻞ ﻣﻮاد ﺟﺎﻣﺪ ﻣﺤﻠﻮل TDS : ﺑﻪ ﻛﻞ ذرات آﻟﻲ و ﻏﻴﺮآﻟﻲ در آب اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد . TDS اﻏﻠﺐ ﺑﺮای ﺳﻨﺠﺶ ﻣﺤﺘﻮای ﻣﻌﺪﻧﻲ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ آزﻣﻮن ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ آن را ﺑﺮآورد ﻛﺮد . اﮔﺮ ﭼﻪ TDS وﻳﮋﮔﻲ ﺗﺤﺖ ﻛﻨﺘﺮل و ﻧﻈﺎرت، USEPA اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﻏﻴﺮ ﻻزم اﻻﺟﺮای 500 ﻣﻴﻠﻲ ﮔﺮ م در ﻟﻴﺘﺮ را ﺑﺮای آن ﺑﺮﻗﺮار ﻛﺮده اﺳﺖ . • ﻛﺪری : ﻛﺪری آب ﺑﺮ اﺛﺮ ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ در آب اﺳﺖ . ﻛﺪری ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ اﺛﺮاﺗﻲ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺘﻲ ﻧﺪارد، ﻟﻜﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﺮدن ﻣﺪاﺧﻠﻪ ﻛﻨﺪ و ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﺮای رﺷﺪ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﻨﺪ . ﻛﺪری ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺣﻀﻮر ﻣﻴﻜﺮوب ﻫﺎ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘﺮرات ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺳ ﻄﺤﻲ (SWTR) ،در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از آب ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﺖ اﺛﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب از ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﻲ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﻨﺪ، ﺗﺼﻔﻴﻪ آب را ﺿﺮوری داﻧﺪ ﻣﻲ . اﮔﺮ ﻛﺪری ﺑﺎﻻی 5 واﺣﺪ ﻛﺪری (ntu) ﺑﺮود، آب را ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻛﺮد . ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﻛﺪری ﺑﺎﻻﺗﺮ از 1 ntu )5/0 ntu ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﺘﺪاول ﻳﺎ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ( در ﺣﺪاﻗﻞ 95 درﺻﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ی روزاﻧﻪ ﻫﺮ دو ﻣﺎه ﭘﻴﺎﭘﻲ ﻧﺮود . رﻧﮓ • : رﻧﮓ در آب از ﻫﺎ ﻳﻮن ی ﻓﻠﺰی ﻃﺒﻴﻌﻲ، اﻧﻮاع ﺧﺎﺻﻲ از ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻣﺤﻠﻮل و ﻛﻠﻮﺋﻴﺪی آﻳﺸﻮﻳﻲ ﺷﺪه از ﺧﺎک ﻳﺎ از زوال ﮔﻴﺎﻫﻲ، و ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻧﺎﺷﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . USEPA اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﻏﻴﺮ ﻻزم اﻻﺟﺮای 15 واﺣﺪ رﻧﮓ را ﺑﺮﻗﺮار ﻛﺮده اﺳﺖ . از آن ﻛﻪ ﺟﺎﻳﻲ ﻣﻮادی ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ رﻧﮓ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺤﻠﻮل اﻧﺪ، رﻧﮓ ﻋﻤﻮﻣﺎ ﺗﻮاﻧ ﻤﻲﻧ ﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺣﺬف ﺷﻮد . • ﻣﺰه و ﺑﻮ : ﻣﺰه و ﺑﻮ از ﺷﻮری ﻳﺎ TDS ، ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺷﺪه ﻳﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ، ﻳﺎ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻓﺮار ﻧﺎﺷﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﺰه و ﺑﻮ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻧﺰدﻳﻚ ﺗﺮ از ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺮﺗﺒﻂ . اﻧﺪ ﻋﻤﻮﻣﺎ ، ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻣﺮده در آب ﺑﺎ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل ﻛﺎﻓﻲ، ﺑﻪ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻓﺎﻗﺪ ﺑﻮ و ﻣﺰه ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺗﻮ ﻟﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪه ﺑﻮ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﻼل ، ﻫﺎ ﻫﺎ ﻛﺶ آﻓﺖ ، و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﻨﺰن ﻣﻲ ﺷﻮد . آﺳﺘﺎﻧﻪ ﻣﺰه ﻳﺎ ﺑﻮی ﻣﺎده ای در آب، ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﻏﻠﻈﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﭼﺸﻴﺪه ﻳﺎ اﺳﺘﺸﻤﺎم ﺷﻮد . USEPA ﺑﺮای ﺑﻮ، اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﻏﻴﺮﻻزم اﻻﺟﺮای ﻋﺪد آﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻮ 3 را ﺑﺮ ﻗﺮار ﻛﺮده اﺳﺖ . 1- Total Dissolved Solids 110 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • : دﻣﺎ دﻣﺎی آب ﺑﺮ ﻧﺮخ ﻓﻌﺎﻟﻴ ﻫﺎ ﺖ ی ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، اﺷﺒﺎﻋ ﻴﺖ اﻛﺴﻴﮋن، و ﺿﺮاﻳﺐ اﻧﺘﻘﺎل ﺟﺮم ) ﻛﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻮﻟﻜﻮل ﻫﺎ ی ﻣﺎده از ﺳﻄﺢ ﻣﺸﺘﺮک از ﻳﻚ ﻓﺎز ﺑﻪ ﻓﺎز دﻳﮕﺮی را ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ( ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﺎ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺮﻳﻊ در دﻣﺎ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻛﻪ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻳﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﻲ زﻳﺎدی دارد، اﺣﺘﻤ ﻣﻲ ﺎﻻ رﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﺒﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺖ ، از اﻳﻦ رو ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻻزم دارد . دﻣﺎی آب ﺷﺎﺧﺺ اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻬﻤﻲ اﺳﺖ؛ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﻣﺎﻫﻲ ﻋﻤﻮﻣﺎ در ﮔﺴﺘﺮه ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻣﺤﺪود دﻣﺎ رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﺻﻠﻲ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﺎﻣﻞ pH، ﻗﻠﻴﺎﺋ ﻴﺖ و اﺳﻴﺪﻳﺘﻪ، ﻛﺎﺗﻴﻮن و آﻧ ﻴـﻮن ﻫـﺎ ، ﺳـﺨﺘﻲ، ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ ﻫـﺪاﻳﺖ، و ﻣﻴﺰان دی اﻛﺴﻴﺪ ﻛﺮﺑﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻳﺎ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ وﻳﮋه ای ﻛﻪ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻣـﻲ ﮔﺬارﻧـﺪ ﺷـﺎﻣﻞ ﻧﻴﺘـﺮات و ﻫـﺎ آﻣﻮﻧﻴﺎک، ﻓﺴﻔﺎت، ﻛﻠﺮاﻳﺪ، ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻫﺎ ، آﻫﻦ و ﻣﻨﮕﻨﺰ، ، ﻫﺎ ﻛﺶ آﻓﺖ ﺣﻼل ﻫﺎ ، و ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • pH : pH درﺟﻪ ﺳﻨﺠﺶ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎزی ) ﻗﻠﻴﺎﻳﻲ ( ﻳﺎ اﺳﻴﺪی آب اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﺤﺪوده 0 ﺗﺎ14 ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻟﮕﺎرﻳﺘﻢ ﻣﻨﻔﻲ ﻏﻠﻈﺖ ﻳﻮن ﻫﻴﺪروژن اﺳﺖ و ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﻴﺪروژن را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . pH ﺑﺎران ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺣﺪود6/5 اﺳﺖ . ﻣﻮاد ﻃﺒﻴﻌﻲ، از ﻗﺒﻴﻞ دی اﻛﺴﻴﺪ ﻛﺮﺑﻦ ﻳﺎ ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ، و آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ از ﻗﺒﻴﻞ دی اﻛﺴﻴﺪ ﺳﻮﻟﻔﻮر ﺣﺎﺻﻞ از اﻧﺘﺸﺎر ﮔﺎزﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺎ آب واﻛﻨﺶ دﻫﻨﺪ و pH ﺑﺎران را ﺗﺎ3 ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ . ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﻗﻠﻴﺎﺋﻴﺖ و اﺳﻴﺪﻳﺘﻪ آب، راﺑﻂ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺑﺎ pH دارﻧﺪ . ﻗﻠﻴﺎﺋﻴﺖ ﺗﻮاﻧﺎ ﻳ ﻲ آب را ﺑﺮای ﺧﻨﺜﻲ ﻛﺮدن اﺳﻴﺪﻫﺎ ﻣﻲ ﺳﻨﺠﺪ ، ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ آن ﺑﺮای واﻛﻨﺶ ﺑﺎ ﻫﺎ ﻳﻮن ی H+ اﺳﺖ . اﺳﻴﺪﻳﺘﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ آب را ﺑﺮای ﺧﻨﺜﻲ ﻛﺮدن ﺑﺎزﻫﺎ اﻧﺪازه ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ، ﻳﺎ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺑﺮای واﻛﻨﺶ ﺑﺎ ﻫﺎ ﻳﻮن ی H- ﺑﺮای آب ﻛﺎﻣﻼ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه، USEPA اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﻏﻴﺮ ﻻزم اﻻﺟﺮای pH 5/6 ﺗﺎ5/8 را دارد . • ﻛﺎﺗﻴﻮن ﻫﺎ و آﻧﻴﻮن ﻛﺎﺗ :ﻫﺎ ﻫﺎ ﻳﻮن ﻫﺎ ﻴﻮن ی دارای ﺑﺎر ﻣﺜﺒﺖ در ﻣﺤﻠﻮل اﻧﺪ ، و آﻧ ﻫﺎ ﻴﻮن دارای ﺑﺎر ﻣﻨﻔﻲ اﻧﺪ . ﻛﺎﺗ ﻫﺎ ﻴﻮن ی راﻳﺞ در آب ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻠﺴﻴﻢ (Ca2+) ، ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ (Mg2+) ، و آﻫﻦ (Fe2+) اﺳﺖ ﻫﺎ ﻴﻮن آﻧ . ی راﻳﺞ ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻠﺮاﻳﺪ (Cl-) ، ﺑﻴﻜﺮﺑﻨﺎت (HCO3-) ، و ﻛﺮﺑﻨﺎت (CO3-2) اﺳﺖ . ﻛﺎﺗ ﻫﺎ ﻴﻮن و آﻧ ﻫﺎ ﻴﻮن ﻣﻴﺰان ﻳﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ وﺟﻮد اﻧﻮاع ﻣﺸﺨﺼﻲ از آﻟﻮدﮔﻲ ﻳﺎ ﻣﻮاد ﻣﻀ ﺮ در آب و ﻣﺸﺨﺼﺎ ت دﻳﮕﺮ ی از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﺨﺘﻲ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﭼﻨﺪ ﻣﻘﻴﺎس ﻋﺪدی ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﺮای ارزﻳﺎﺑﻲ ﺳﺨﺘﻲ آب ﻃﺮح و ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪه ا ﺳﺖ؛ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻌﻴﺎر AWWA . ﺟﺪول3 - 5 - ﺟﺪول ارزﻳﺎﺑﻲ ﺳﺨﺘﻲ آب (AWWA, 2003) ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺑﺎزه ﺳﺨﺘﻲ ) ﻣﻴﻠﻲ ﮔﺮم ﺑﺮ ﻟﻴﺘﺮ ﻛﺮﺑﻨﺎت ﻛﻠﺴﻴﻢ( ﻧﺮم60 - 0 ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺨﺖ 120 - 61 ﺳﺨﺖ 180 - 121 ﺧﻴﻠﻲ ﺳﺨﺖ 180 > ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 111 • ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ . ﺳﻨﺠﺶ ﻣﻘﺎوﻣﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻳﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻣﺎده ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﺴﻴﺘﻪ اﺳﺖ . واﺣﺪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی زﻳﻤﻨﺲ ) ﭘﻴﺸﺘﺮ ﻣﻬﻮ ﻧﺎﻣﻴﺪه ( ﺷﺪ ﻣﻲ اﺳﺖ، ﻛﻪ ﻣﻌﻜﻮس ﻣﻘﺎوﻣﺖ )1 ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺮ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ( اﺳﺖ . ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ ﺗﺨﻤﻴﻨﻲ از TDS ﻣﻲ را دﻫﺪ و ﺑﺮای راﺳﺖ آزﻣ ﺎﻳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ TDS از ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد دی • اﻛﺴﻴﺪ ﻛﺮﺑﻦ دی . اﻛﺴﻴﺪ ﻛﺮﺑﻦ، ﮔﺎز ی ﻓﺮﻋﻲ در آﺗﻤﺴﻔﺮ اﺳﺖ، ﻛﻪ ﻣﺤﺼﻮل ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ . در ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺤﻠﻮل، pH را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ و ﺳﻨﺠ ﻪ ﺧﻮرﻧﺪﮔﻲ آب اﺳﺖ . - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺑﻪ ﺷﺪت ﻣﺘﻐﻴﺮ ا ﺳﺖ و ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ، ﺷـﺎﻣﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﺣﻴﻮاﻧـﺎت اﻫﻠـﻲ و وﺣﺸﻲ ، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻔﺮﻳﺢ، ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی ، آﻻﻳﻨﺪه ﻫـﺎ ی ﺷـﻬﺮی از ورود ﻓﺎﺿﻼب ﺧﺎم ﻳﺎ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه، و ﺑﺎرش روی ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻛﻪ آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ ی ﻃﺒﻴﻌـﻲ و ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ را ﺑـﻪ داﺧـ ﻫـﺎ آبﻞ ی ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻳﺪ ﻳﺎ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﻪ داﺧﻞ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺗﺮاوش ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺎﻛﺘﺮی ، ﻫـﺎ وﻳﺮوس ﻫﺎ ، و ﺗﻚ ﻳﺎﺧﺘﮕﺎن، ﺑﻪ ﻓﺮم ﻫﺎی ﺑﻴﻤﺎری زا و ﻏﻴﺮ ﺑﻴﻤﺎری ﻣﻲ زا ﺷﻮد . • ﺑﺎﻛﺘﺮی :ﻫﺎ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﺗﻚ ﻫﺎ، ﺳﻠﻮﻟﻲ اﻧﺪ و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻳﺎ ا ﻧﮕﻠﻲ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮﺧﻲ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ، ﭘﺎﺗﻮژن ) ﺑﻴﻤﺎری ( زا ﺑﻮده و ﺑﺮﺧﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن ﮔﺎﻫﻲ در ﻣﻮرد آﻧﭽﻪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﻟﻴﺴﺖ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ ی ﺑﻴﻤﺎری زا ﺑﻴﺎﻳﺪ اﺗﻔﺎق ﻧﻈﺮ ﻧﺪارﻧﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻧﻈﺮی، ﻫﺮ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ای ﻛﻪ ﺑﺪن اﻧﺴﺎن را ﻣﻮرد ﺗﻬﺎﺟﻢ ﻗﺮار دﻫﺪ و واﻛﻨﺶ زﻫﺮآﮔﻴﻦ را در ﺑﺎﻓﺖ ﻳﺎ ﺎﻫ اﻧﺪام ﻫﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﺪ ، ﺑﻴﻤﺎری اﺳﺖ زا . ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ی آب آورده1 در ﺻﻮرﺗﻲ ﺷﻴﻮع ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ﻛﻪ در دو ﻧﻔﺮ ﻳﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺪ و ﺗﻮﺳﻂ آب ﭘﺨﺶ ﺷﻮد . ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎ ی ﻋﻤﺪه ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ی ﺑﺎﻛﺘﺮﻳﺎﻳﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﻫﺎ ی راﻳﺞ، ﺟﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﻧﻮﻇﻬﻮر، ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺐ، و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ - اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲﻣﻲ .ﺷﻮد • ﻫﻤﻪ ﮔﻴﺮی ﻫﺎی ﺑﺰرگ : ﺗﺐ ﺗﻴﻔﻮﺋﻴﺪ و وﺑﺎ ﻧﺎﺷﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آﻟﻮده از ﺗﻤﺪن ﻫﺎ ی ﻛﻬﻦ، در ﻗﺮون وﺳﻄﻲ، و در ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ی ﺑﺎﻛﺘﺮﻳﺎﻳﻲ راﻳﺞ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﻫﺎ ﺷﻮﻧﺪ ، ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻗﺮن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه . اﻧﺪ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﻧﻮﻇﻬﻮر، ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﻬ ﺒﻮد در روش ﺷﻨﺎﺳﻲ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻫﺎ ﮔﻮﻧﻪ ی ﺟﻬﺶ ﻳﺎﺑﻨﺪه ﺑﻪ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﺗﻬﺎﺟﻤﻲ ﺗﺮاﻧﺪ . اﺷﺮﻳﺸﻴﺎ ﻛﻮﻻی ﺑﻴﻤﺎری زا 2 ﻣﺜﺎﻟﻲ از ﮔﺮوه آﺧﺮی اﺳﺖ . • ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎی ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺐ 3: ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻳﻲﻫﺎ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻓﺮاد ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻳﻤﻨﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﺷﺪه، از ﻗﺒﻴﻞ اﻓﺮاد ﻣﺴﻦ و ﻛﻮدﻛﺎن ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻲ رﺷﺪ ﻧ ﻴﺎﻓﺘﻪ دارﻧﺪ آﺳﻴﺐ ﻣﻲ رﺳﺎﻧﻨﺪ . ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی وﻳﮋه اﺳﺘﻘﺮار آن ﻫﺎ ﭘﻮﺳﺖ، دﺳﺘﮕﺎه ﺗﻨﻔﺴﻲ، 1- Waterborne Pathogens 2- Pathogen Escherichia Coli 0157:H7 (E. coli) 3- Opportunistic Pathogens 112 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ،ﭼﺸﻢ، ﮔﻮش، ﺑﻴﻨﻲ ﺟﻬﺎز ﻫﺎﺿﻤﻪ1 اﺳﺖ . ﺗﻔﺎوت در ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ - اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﺎﺷﻲ از ﻓﻘﺮ، ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب، و اوﻟﻮﻳﺖ ﻫﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ در ﻣﻮرد ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺷﻴﻮع ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎی آب آورده ﺧﺎﺻﻲ را ا ﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ . ﺑﺮﺧﻲ از ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ از ﻗﺒﻴﻞ ﺷﻴﮕﻼ2 اﻏﻠﺐ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺿﻌﻴﻒ و ﻧﺒﻮد ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺗﻬﺪﻳﺪ آﻓﺮﻳﻦ . اﻧﺪ ﺗﺮاﻛﻢ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ، وﻳﺮوس ﻫﺎ، و ﺗﻚ ﻳﺎﺧﺘﮕﺎن در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺧﺮوﺟﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫـﺎی ﻓﺎﺿـﻼب ﺧـﺎﻧﮕﻲ ) دور زدن ﻓﺎﺿﻼب ﺧﺎم، ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ اوﻟﻴﻪ ﻳﺎ ﺛﺎﻧ ﻮﻳﻪ و ﺳﭙﺘﻴﻚ ( و ﺗﻨﺎوب و ﺷﺪت ﺑﺎران، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﺗﺮاﻛﻢ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ در آب ﻧﻮﻋﺎ ﺑﺎ ﺷﻤﺎرش رﺷﺪ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ در ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺸﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان واﺣﺪﻫﺎی ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه ﻛﻠﻮﻧﻲ (cfu) در ﻫﺮ ﻣﻴﻠﻲ ﻟﻴﺘﺮ ﺳﻨﺠﻴﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد • وﻳﺮوس :ﻫﺎ وﻳﺮوس ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه در ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ ﺷﺎﻣﻞ rotavirus, enteroviruses ) از ﻗﺒﻴﻞ ﺑﻴﻤﺎری ﻓﻠﺞ اﻃﻔﺎل ، (reoviruses ) ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺗﻨﻔﺴﻲ و ﻣﻌﺪه و روده ای 3 را آﻟﻮده ﻛﻨﺪ (، ﻫﭙﺎﺗﻴﺖ A ، و وﻳﺮوس ﻫﺎ ی gastroenteritis ) ﺷﺎﻣﻞ ﻫﭙﺎﺗﻴﺖE ( ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻫﺎ ی ﺳﻼﻣﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ را اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، اﮔﺮ در آب ﺳﻄﺤﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺬف ﺷﺪه ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﻏﻴﺮﻓﻌﺎل ﺷﻮﻧﺪ . وﻳﺮوس ﻫﺎ در دﻣﺎﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﻣﻮﻟﺪ اﻧﺪ، ﻟﻜﻦ ﺑﻪ ﻣﻴﺰﺑﺎن ﺑﺮای ﺗﻜﺜﻴﺮ ﻳﺎ ﺣﺮﻛﺖ ﻧﻴﺎز دارﻧﺪ . ﺗﻚ • ﻳﺎﺧﺘﮕﺎن و اﻧﮕﻞ اﻧﮕﻞ :ﻫﺎ ﻫﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺴﻴﺎری از ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎ ی آب آورده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، از ﻗﺒﻴﻞ giardiasis and cryptosporidiosis ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮانfauna )ﺟﺎﻧﻮران ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻳﺎ زﻣﺎن ﺧﺎص ( ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ روده اﻧﺴﺎن ﻣﻄﺮح ، اﻧﺪ ﻣﺜﻞ .Giardia • ﺟﻠﺒﻚ و ﻗﺎرچ : ﺟﻠﺒﻚ ﺗﻨﻬﺎ در ﺣﻀﻮر ﻧﻮر ﺧﻮرﺷﻴﺪ رﺷﺪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺣﻀﻮر ﺟﻠﺒﻚ، ﺗﻐﺬﻳﻪ ﮔﺮاﻳﻲ ) ﻛﺎﻫﺶ اﻛﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠﻮل در آب ( را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺟﻠﺒﻚ ﺳﺒﺰ و ﺳﻴﺎﻧﻮﺑﺎﻛﺘﺮی ) ﺟﻠﺒﻚ ﺳﺒﺰ -( آﺑﻲ4 رﻧﮓ، ﻣﺰه ، و ﺑﻮ ﺑﻪ آب دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﺟﻠﺒﻚ ﻣﻲ ﻣﻴﺮد، ﻣﺎده آﻟﻲ آب، ﻣﻘﺪار اﻛﺴﻴﮋن واﻫﻲ ﺑﻴﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻘﺪار اﻛﺴﻴﮋن ﺟﺬب ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻴﻜﺮو ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ ﻫﺎ در ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻣﻮاد آﻟﻲ در ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از آب ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﺪه در ﺗﺎرﻳﻜﻲ در 20 درﺟﻪ ﺳﻠﺴﻴﻮس را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮﺧﻲ ﺟﻠﺒﻚ از ﻫﺎ ﻗﺒﻴﻞ ﺳﻴﺎﻧﻮ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪ . ﻗﺎرچ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺪون ﻧﻮر ﺧﻮرﺷﻴﺪ رﺷﺪ ﻛﻨﺪ، ﻣﺰه و ﺑﻮ ﺑﻪ آب دﻫﺪ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﻣﺴﺪود ﻛﻨﺪ . 1- Intestinal Tract 2- Shigella 3- The Respiratory and Gastrointestinal Tracts 4- Cyanobacteria (Blue-Green Algae) 4 ﻓﺼﻞ4 ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺮﺿﻪ آب ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 115 ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺮﺿﻪ آب رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻴﺰان ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی از ﻳﻚ ﻃﺮف و آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻬﺮی و ﻧﺎﻛﺎراﻳﻲ ﻓﻨﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺷﻴﻮه ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺷﻬﺮی و ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﺣﻮﺿـﻪ آﺑﺮﻳـﺰ رودﺧﺎﻧـﻪ از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ، ﺗﻨﻮع ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ و ﻧﻴﺰ ﺗﻨﻮع راه ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻪ آب در ﺷﻬﺮ را ﺿﺮوری ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑـﻪ ﺑﻴـﺎن دﻳﮕـﺮ ﻋـﻼوه ﺑـﺮ ﻣﻨـﺎ ﺑﻊ ﻣﺘﺪاول1 آب، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول2 اﺳﺖ . ﺟﺪول )4 - 1(، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺘﺪاول و ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول و راه ﻫـﺎی ﻋﺮﺿﻪ آب را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ]5 و72 [. ﺟﺪول4 - 1 - ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺘﺪاول و ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول و راه ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻪ آب ]5 و72 [ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺘﺪاول ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺳﻄﺤﻲ : درﻳﺎﭼﻪ، رودﺧﺎﻧﻪ و اﻧﻬﺎ ر، ﻣﺨﺎزن ﺳﻄﺤﻲ و ... ﻣﻨﺎﺑﻊ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ : ﭼﺸﻤﻪ ، ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ، ﭼﺎه ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ، ﭼﺎه ، ﻗﻨﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﻴﺮﻣﺘﺪاول و روش ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻪ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﺑﺎران ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی ﺗﺎﻧﻚ ﻫﺎی ذﺧﻴﺮه آب ﺑﺎران آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺒﻜﻪ دوﮔﺎﻧﻪ آب آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی و آب ﺗﺎﻧﻜﺮی 4 - 1 - ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی3 – ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻘﺎط ﺟﻬـﺎن ﭼـﻪ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘـﻪ و ﭼـﻪ در ﺣـﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﻣﺮدم ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی روی آورده . اﻧﺪ – در اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب ﺑﺮﺧﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘـﻪ اﺳـﺖ، ﻛﺎرﺧﺎﻧـﻪ یﻫـﺎ زﻳـﺎدی در ﺳﺮاﺳﺮ اﻳﺮان ﺟﻬﺖ ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه داﻳﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ . – ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی را ﺑﻴﺶ از ﭘـﻴﺶ ﺗﻬﺪﻳـﺪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . از اﻳـﻦ رو، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی و ﺣﻔﺎﻇﺖ آن ﺿﺮوری اﺳﺖ ]1[. – ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻓﺰاﻳﻨﺪه ای در ﻣﻮرد آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ از ﺑﻄﺮی ﻫﺎ ی دﻓﻊ ﺷﺪه در ﻣﺤﻴﻂ ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد . ﻃﺒﻖ – ﺗﻌﺮﻳﻒ اراﺋﻪ » در ﺷﺪه دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻧﺤﻮه ﺻﺪور ﻣﺠﻮز ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی آب ﺟﻬﺖ ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب آب ، « ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﻪ آﺑﻲ اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ ﻛﻪ ﺻﻮرت درﺑﺴﺘﻪ ) ﭘﻠﻤﺐ در (ﺷﺪه ﻇﺮوف ﻣﺨﺼﻮص ﺑـﺎ و ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﻣـﻮرد ﺗﺎﻳﻴـﺪ وزارت ﺑﻬﺪاﺷﺖ، درﻣﺎن و آﻣﻮزش ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺑﺮای ﺷﺮب ﻬﻴﻪﺗ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Conventional Source 2- Non-Conventional Source 3- Packaged Water - Bottled Water 116 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻃﺒﻖ ا ﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ آب ، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﻮع ﻫﺮ از ﻣﻨﺒﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ) اﺳـﺘﺜﻨﺎی ﺷـﺒﻜﻪ آب ﺷﻬﺮی ﭘﺲ ( ازﺣﺼﻮل اﻃﻤﻴﻨﺎن از رﻋﺎﻳﺖ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ و اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻻزم ﻣﻨـﺪرج در دﺳـﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی و ﻛﺮد ﻓﺮوﺧﺖ ]4[. 4 - 1 - 1 - ﻣﺤﺪوده ﺣﺮﻳﻢ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔ ﻲ1 – ﻣﺤﺪود ه ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ، ﻣﺤﺪوده ای در ﺳﻄﺢ ﻳﺎ زﻳﺮزﻣﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺣﺘﻤﺎل رﺧﺪاد آﻟﻮدﮔﻲ در آن و ﻳﺎ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ از ﻣﺴﻴﺮ ﺑﻪ آن ﺳﻤﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی وﺟﻮد دارد . در – اﻳﻦ ﻣﺤﺪوده، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻧﺴﺎﻧﻲ در ﺳﻄﺢ و زﻳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻨﺘﺮل » .ﺷﻮد راﻫﻨﻤﺎی ﺣـﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔـﻲ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺑﺴ ﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷﺮب « را ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ . 4 - 1 - 2 - اﻳﻤﻨﻲ ) ﺳﻼﻣﺖ ( آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه – آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﮔﺴﺘﺮه ای از ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻓﻴﺮﻳﻜﻲ، ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻟـﻮده ﺷـﻮد و ﺳـﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺑﻴﻨﺪازد . – ﻣﺨﺎﻃﺮات ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﻣﺜﻞ ﺳﺮب، آرﺳﻨﻴﻚ و ﺑﻨﺰن – ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ، ﻣﺜﻞ ﺑﺎﻛﺘﺮی، وﻳﺮوس و اﻧﮕﻞ ﻣﺎﻧﻨﺪ وﻳﺒﺮﻳﻮﻛﻠﺮا ) ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻋﺎﻣﻞ ﺑﻴﻤﺎری وﺑﺎ ( ، وﻳﺮوس ﻫﭙﺎﺗﻴـﺖ ﻧﻮع آ، و ﻛﺮﻳﭙﺘﻮﺳﭙ ﻮ رﻳﺪﻳﻮم ﭘﺎروم – ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﻣﺜﻞ ﺗﻜﻪ ﻫﺎی ﻓﻠﺰی و ﺧﺮده ﻫﺎی ﺷﻴﺸﻪ – ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب، اﻟﺰاﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد . – ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪار دﻫﺎی ﺳﺨﺘﮕﻴﺮاﻧﻪ ﺗﺮی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸـﻲ ، ﻛﻨﺘـﺮل ﺷﻮﻧﺪ ) ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺑﺮای ﺳﺮب (. – ﺣﻔﻆ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮاد در آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺳﺨﺖ ﺗﺮ ﺑﺎﺷـﺪ، زﻳـﺮا ﻛـﻪ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی در ﻣﺪت زﻣﺎن ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و در دﻣﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آب ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﻲ ﺷﻮد ]11 [. 4 - 1 - 3 - ﻓﻮاﻳﺪ ﺳﻼﻣﺘﻲ و ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ آب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه – در اروﭘﺎ و در ﺑﺴﻴﺎری از ﻛﺸﻮرﻫﺎ، ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮ اﻳـﻦ ﺑﺎوراﻧـﺪ ﻛـﻪ آب ﻣﻌـﺪﻧﻲِ ﻃﺒﻴﻌـﻲ دارای ﺧﺼﻮﺻـﻴﺎت ﭘﺰﺷﻜﻲ و ﻓﻮاﻳﺪ ﺳﻼﻣﺘﻲ ﺑﺴﻴﺎری . اﻧﺪ 1- Quality Protection Area ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 117 – ﮔﺮ ﭼﻪ ﺑﺮﺧﻲ از آب ﻫﺎی ﻣﻌﺪﻧﻲ، رﻳﺰﻣﻐﺬی ﻫﺎی ﻣﻬ ﻤﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻠﺴﻴﻢ دارﻧﺪ، WHO اﻃﻼﻋﻲ ا ز ﺷﻮاﻫﺪ ﻗﺎﻧﻊ ﻛﻨﻨـﺪه در ﺣﻤﺎﻳﺖ از اﺛﺮات ﺳﻮدﻣﻨﺪ اﻳﻦ آب ﻫﺎ ﻧﺪارد . در ﻧﺘﻴﺠﻪ، راﻫﻨﻤﺎﻫﺎی WHO ﺗﻮﺻﻴﻪ ای در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ ﻏﻠﻈﺖ ﻣﻮاد ﺿﺮوری ﻧﺪارد ]11 [ . 4 - 2 - ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎﻧﻜﺮی1 ] 12و13و14 [ اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺎﻧﻜﺮ ، روش ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در ﺷﺮاﻳﻂ زﻳﺮ اﺳﺖ : – ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری2 ﻣﻮﻗﺘﻲ – ﺷﻜﺴﺖ ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻳﺎ ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺎ ﻛﻤﻴﺖ و ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ – ﺑﻌﺪ از وﻗﻮع ﺣﻮادث ﻏﻴﺮﻣﻨﺘﻈﺮه ﻣﺜﺎل : ﺷﻬﺮ اﺻﻔﻬﺎن در ﺳﺎﻧﺤﻪ ﺷﻜﺴﺖ ﺧﻂ اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻔﺖ ﺑﻪ ﭘﺎﻻﻳﺸـﮕﺎه و ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻧﻔـﺖ ﺑـﻪ زاﻳﻨـﺪه رود در ﺳـﺎل 1388 و ﻧﺸﺖMTBE ﺑﻪ ﻣﺨﺰن ﺳﺪ ﻗﺸﻼق در ﺣﺎدﺛﻪ واژﮔﻮﻧﻲ ﺗﺎﻧﻜﺮ ﺣﻤﻞMTBE . - ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻳﺎ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻮﻗﺖ آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و ﻳﺎ روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺪارﻧﺪ و ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺎرﺳﺎﺳﺖ، اﻳﻦ روش را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روﺷﻲ ﻣﻮﻗﺖ ﺗﺎ اﻣﻜﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﭘﺎﻳﺪارﺗﺮ ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﻣﺜﺎل : اﻧﺘﻘﺎل آب ﺷﺮب از ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻻدﻳﺰ ﺑﻪ ﻣﺨﺎزن ﺑﺘﻮﻧﻲ ﺷﻬﺮ زاﻫﺪان و ﻧﻴﺰ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ) ﻏﻴﺮﺷـﺮب ( ﺑـﻪ ﻣﻨﺎزل ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺎﻧﻜﺮ ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از اﻧﺘﻘﺎل آب از ﭼﺎه ﻧﻴﻤﻪ ﻫﺎی رودﺧﺎﻧﻪ ﺳﻴﺴﺘﺎن (. ﺗﺮ ﺳﺎده ﻳﻦ روش ﺑﺮای ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎﻧﻜﺮی، درﻳﺎﻓﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ آب از ﺗﺎﻧﻜﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺮدم اﺳﺖ . ﻛُﻨﺪی اﻳﻦ روش ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻌﺪاد رﻓﺖ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺗﺎﻧﻜﺮﻫﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎ . ﻧﺼﺐ ﺷﻴﺮ روی ﺗﺎﻧﻜﺮ، ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺷﻮد؛ اﻣﺎ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻛـﺎر، اﻧﺘﻘـﺎل آب ﺗـﺎﻧﻜﺮ ﺑـﻪ ﻣﺨﺰن اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣﻲ ﺗﻮان ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﻧﻴﺰ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد زﻣﺎن ذﺧﻴﺮه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻗﺒﻞ از ﻣﺼﺮف ﺑﻬﺒﻮد داد . ﺑﺮای آﮔﺎﻫﻲ از اﻧﻮاع ﺗﺎﻧﻜﺮﻫﺎ و روش ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﻧﮕﻪ داری و ﺗﻤﻴﺰ و ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﺮدن آن ﻫﺎ ﺑﻪ ﻧ ﺸـﺮﻳﺎت WHO ] 12 و 13 و14 [ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﺮد . 1- Water Tinkering (Water Trucking) 2- Emergency 118 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 4 - 3 - اﺣﺪاث ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻮز آب ﻊﻳ در ﺻﻮرت ﻧﺒﻮد ﺷﺒﻜﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎزل و ﻳﺎ ﻧﺎرﺳﺎ ﻳﻲ آن و ﻳﺎ وﺟﻮد ﻣﺤﺪودﻳﺖ یﻫﺎ اﻗﺘﺼﺎد ﻦﻳ از ا ،ی ﻧﻮع ﺷـﺒﻜﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد 4 - 4 - ﺳﻴ ﺴﺘﻢ دوﮔﺎﻧﻪ1 ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﺷﻬﺮ و داﺧﻞ ﻣﻨﺎزل 4 - 4 - 1 - اﻧﻮاع ﺳﻴﺴﺘﻢ ی ﺎﻫ دوﮔﺎﻧﻪ - ﺳﻴﺴﺘﻢ داﺧﻞ ﺷﻬﺮ در ﺷﻬﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻞ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ و ﭘـﺎک ﻣﻮاﺟـﻪ اﻧـﺪ، اﺳـﺘﻔﺎده از ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻏﻴﺮﻣﺘﻌـﺎرف آب، ﻣﺜـﻞ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ) ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﻫﺎ آب ، ( ی ﻟﺐ ﺷﻮر و ﻳﺎ یﻫﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ و ﻳﺎ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻧـﺎﻣﺮﻏﻮب ﺑـﺮای ﻣﺼﺎرف آﺑﻴﺎری و ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻋﻤﻮﻣ ﻲ و ﻳﺎ ﻣﻨﺎزل ) ﻏﻴﺮﺷﺮب (، ﻓﺸـﺎر ﺑـﺮ ﺳﻴﺴـﺘﻢ آب ﺷـﺮب را ﻛـﺎﻫﺶ ﻣـﻲ دﻫـﺪ و ﻳﻜـﻲ از ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی درازﻣﺪت ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ ]5[ . - داﺧﻞ ﻣﻨﺎزل ﺳﻴﺴﺘﻢ دوﮔﺎﻧﻪ در داﺧﻞ ﻣﻨﺎزل ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده از ﭘﺴﺎب ﺣﻤﺎم و ﻳـﺎ آب ﺑـﺎران ﺑـﺮای ﻣﻘﺎﺻـﺪی ﻣﺜـﻞ ﻓـﻼش ﺗﺎﻧـﻚ ﻧﻴـﺰ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻣﺼﺮف آب ﭘﺎک ﺷﻮد ]47 [. 4 - 4 - 2 - اﻫﺪاف و ﻣﺰاﻳﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی دوﮔﺎﻧﻪ – ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺑﺎ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﻏﻴﺮﺷﺮب از ﻃﺮﻳﻖ ﺧﻄﻮط ﺟﺪاﮔﺎﻧـﻪ ﺑـﺮای ﻣﺼـﺎرف ﻏﻴﺮﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ ) ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺧـﺎرج از ﺧﺎﻧـﻪ، ﺟﺮﻳـﺎن آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ و ﺳﻴﻔﻮن ﺗﻮاﻟﺖ ( ، در ﻣﺼﺮف آب ﻗﺎﺑﻞ ﺷﺮب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ ﻣ ﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب ﭘﺎک و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻤﻴﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آن ﻫﺎ – ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺮژی و ﻫﺰﻳﻨﻪ 1- Dual Distribution System ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 119 ﺑﺎ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﻏﻴﺮﺷﺮب از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺮب، اﻧﺪازه اﺟﺰای ﺷﺒﻜﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺮب ﺑـﻪ ) وﻳـﮋه ﺑـﻪ ﺧـﺎﻃﺮ ﺣـﺬف ﺗﻘﺎﺿﺎی آب آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ و ( ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳـﺪ آب ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ]15 و16 [. – ﺗﻀﻤﻴﻦ وﺟﻮد آب ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﻏﻴﺮﺷﺮب در ﺷﻬﺮ در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ – ﭘﺎﻳﺪاری ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﻬﺮی 4 - 4 - 3 - ﻧﺤﻮه ﻛﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی دوﮔﺎﻧﻪ – ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ دوﮔﺎﻧﻪ از ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎی ﻟﻮﻟـﻪ ﻛﺸـﻲ ﺟﺪاﮔﺎﻧـﻪ ﺑـﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ و ﻋﺮﺿـﻪ آب ﺷـﺮب و ﻏﻴﺮﺷﺮب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﻪ – ﺟﺎی ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ واﺣﺪ ﺗﻮزﻳﻊ ﻛﻪ آب ﻗﺎﺑﻞ ﺷﺮب را ﺑﺮای ﺗﻤﺎﻣﻲِ ﻣﺼﺎرف ﻋﺮﺿﻪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ، ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺟﺪاﮔﺎﻧـﻪ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ، آب را ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻏﻴﺮﺷﺮب و آﺑﻴﺎری ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ]15 [. – ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل، ﺳﻴﺴﺘﻢ دوﮔﺎﻧﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی اﺿﺎﻓﻲ ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری اﺳﺖ . ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺼـﻔﻴ ﻪ آب ﺷﺮب ﺗﺎ ﺣﺪودی ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺖ دو ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺟﺒﺮان ﻛﻨﺪ . ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑـﺮای ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺟﺪﻳـﺪ ﺷﻬﺮ ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ دوم در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﻳﺸﺎن را ﻛﻤﻴﻨﻪ ﻛﻨﻨﺪ ]15 [. 4 - 5 - ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ1 4 - 5 - 1 - ﭘﻴﺶ زﻣﻴﻨﻪ – ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ2 (WHO) ، ﺣﺪود2/3 درﺻﺪ از ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮ و2/4 درﺻﺪ از ﻣﻌﻤﻮﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ در دﻧﻴﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ آب آﻟﻮده، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب و ﺑﻬﺪاﺷﺖ اﺳﺖ . از اﻳﻦ ﺗﻌﺪاد، 8/ 99 درﺻـﺪ آن ﻫـﺎ در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی در ﺣﺎل ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و 90 درﺻﺪ از آن ﻫﺎ را ﻛﻮدﻛﺎن ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . – در ﻃﻲ ﻫﺎ دﻫﻪ ی اﺧﻴﺮ ﺗﻼش ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺳـﺎﻟﻢ و ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑﻬﺪاﺷـﺖ ﺻـﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، WHO وUNICEF ﺗﺨﻤﻴﻦ زده اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از 1/1 ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔﺮ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑﻪ ﺳﻴﺴـﺘﻢ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﻟﻮﻟﻪ ) ﻛﺸﻲ ( دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻧﺪارﻧﺪ و 2/5 ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔﺮ دﻳﮕﺮ ﺑﺎ وﺟﻮد دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب رﺳﺎﻧﻲ 1- Safe Water Systems 2- World Health Organisation 120 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﭘﻴﺸ ﺮﻓﺘﻪ، ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ از ﺟﻤﻠﻪ آﻟﻮدﮔﻲ آب در ﻣﻨﺒﻊ اﻧﺘﻘﺎل آب ) ﻣﺜﻞ ﻣﺨﺎزن آب ( ، از آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻛـﺎﻣﻼ ﺳـﺎﻟﻢ ﺑﺮﺧﻮردار ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . ﺣﺘﻲ در اروﭘﺎ ﻧﻴﺰ 120 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ ﺑﻪ آب ﺳﺎﻟﻢ آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻧﺪارﻧﺪ . – ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻧﻪ ﻧﺘﻬﺎ در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﺑﻠﻜﻪ در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘ ﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه ﻛﺸـﻮرﻫﺎ ی اروﭘﺎی ﺷﺮﻗﻲ و ﺣﺘﻲ در اﻣﺮﻳﻜﺎی ﺷﻤﺎﻟﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﺳﺎز اﺳﺖ . در ﻛﺸﻮرﻫﺎی اروﭘﺎی ﺷـﺮﻗﻲ و اﻣﺮﻳﻜـﺎی ﺷـﻤﺎﻟﻲ ﺧﻄﺮ ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎ ی واﮔﻴﺮدار ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﻳﻲ از ﺟﻤﻠﻪ وﺑﺎ و ﺣﺼﺒﻪ و ﻳﺎ وﻳﺮوس ﻫﭙﺎﺗﻴـﺖ وﺟـﻮد ﻧـﺪارد، ﻟﻜـﻦ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﮔﺰارش ﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ ﺑﻴﻤﺎرﻫﺎی ﻧﺎﺷﻲ از آب آﺷ ﺎﻣﻴﺪﻧﻲ آﻟﻮده وﺟـﻮد دارد . ﺑـﺮاورد ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺣﺘـﻲ در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ دﻧﻴﺎ ﻧﻴﺰ 15 ﺗﺎ30 درﺻﺪ از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﺎﺳﻴﺴـ ﺎت ﭘﻴﺸـﺮﻓﺘﻪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ آب، در ﺧﻄـﺮ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ آﻟﻮده ﺑﺎﺷﻨﺪ . – ﮔﺮﭼﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻫﺎی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺪه اﺳﺖ، ﻟﻜﻦ آب ﺗﺎ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﺑـﻪ د ﻟﻴﻞ آﻟﻮدﮔﻲ در ﺣﻴﻦ اﻧﺘﻘﺎل آب، آﻟﻮدﮔﻲ در ﺣـﻴﻦ ذﺧﻴـﺮه ﺳـﺎزی و اﺳـﺘﻔﺎده در ﻣﻨـﺰل آﻟـﻮده ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﻳﻜـﻲ از ﺣﻞ راه ﻫﺎی اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﺼﻔﻴﻪ آب در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف و ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻣﻨﺎﺳﺐ آّن اﺳﺖ . – در واﻗﻊ، ﺗﻌﺪاد اﻓﺮادی ﻛﻪ از آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ ) از ﻧﻈﺮ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ( اﺳـﺘﻔ ﺎده ﻣـﻲ ﻛﻨﻨـﺪ، ﺑـﻴﺶ از 1/1 ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔﺮ اﺳﺖ . ﮔﺮﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﺟﻮاﻣﻊ از ﺷﺒﻜﻪ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺎزل اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﻟﻜﻦ اﺣﺘﻤـﺎل آﻟـﻮدﮔﻲ آب در ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺘﻘﺎل وﺟﻮد دارد . – ﺑﺴﻴﺎری از ﺟﻮاﻣﻊ، دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ از ﻟﺤﺎظ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ دارﻧﺪ و ﻳﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎ ی ﺗﺼـﻔﻴﻪ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔ ﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ را در اﺧﺘﻴﺎر دارﻧﺪ، ﻟﻜﻦ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺷﺒﻜﻪ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﻏﻴﺮاﺳﺘﺎﻧﺪارد ، آب در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف دارای ﻛﻴﻔﻴﺖ اوﻟﻴﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧ ﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ – ﻋﻼوه اﺣﺘﻤﺎل آﻟﻮدﮔﻲ آب ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ذﺧﻴﺮه ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه در ﻣﻨﺰل وﺟﻮد دارد . اﻳـﻦ ﻣﺴـﺎﻟﻪ وﻗﺘـﻲ رخ دﻫﺪ ﻣﻲ :ﻛﻪ • آب ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ در ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻫﻤ ﮕﺎﻧﻲ ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺮدم دﻧﻴﺎ آب روزاﻧﻪ ﺧﻮد را از ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و آن را ﺗﺎ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﺣﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . – اﻣﻜﺎن اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﻪ ﺻﻮت ﻧﻮﺑﺘﻲ وﺟﻮد دارد و ﻣﺮدم آب ﻣﻮرد ﻧﻴـﺎز ﺧـﻮد را ﺑـﺮای ﻣـﺪﺗﻲ در ﺧﺎﻧـﻪ ذﺧﻴـﺮه ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻣﻌﻤﻮﻻ اﻳﻦ آب در ﻣﺨﺎزﻧﻲ ﺑﺎ ﻃﺮاﺣﻲ، ﺟﻨﺲ و ﺷﻴﺮآﻻت ﻧﺎﻣﻨﺎﺳـﺐ ﻧﮕـﻪ داری ﻣـﻲ ﺷـﻮد و آب از ﻣـﻮاد آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد . ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻧﻘﺶ دارﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ :ﻧﺪ ا • ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ از ﻣﺨﺎزن ) ﻣﺨﺎزن ﺳﺮ ﺑﺎز ﻳﺎ ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ ( • اﺳﺘﻔﺎده از روش ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ اﺳﺘﻔﺎده و ﺑﺮداﺷﺖ آب از ﻣﺨﺎزن از ﺟﻤﻠﻪ دﺳﺖ و ﻳﺎ ﻇﺮوف آﻟﻮده • ﻋﺪم ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ از اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺣﺸﺮات، ﺳﻮﺳﻚ، ﺟﻮﻧﺪه ... و ﮔﺎن • ﻋﺪم ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻣﺨﺎزن ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺎک ﻛﺮدن ﺑﻴﻮﻓﻴﻠﻢ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه روی ﺟﺪاره داﺧﻠﻲ ﻣﺨﺰن ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 121 در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ روش ﻫﺎ ی ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﺳﻴﺴﺘﻢ ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻋـﺚ ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﻣﻨﺎزل ﻣﻲ ﺷﻮد . اﺳﺘﻔﺎده از دو ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﺣﺎل اﻓﺰاﻳﺶ اﺳﺖ . 4 - 5 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ ﭼﻴﺴﺖ؟ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ، ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﺳﺎده، ارزان، ﻣﻮﺛﺮ و ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﺑﺮﺧﻲ ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ، ﺑﻪ وﻳﮋه روﺳﺘﺎﻫﺎﺳﺖ . اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﺳﺎﻟﻢ از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ و ذﺧﻴﺮه ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف اﺳﺖ . اﺳﺎس اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺻﻮرت اﺳﺖ ﻛﻪ : – ﺗﺼﻔﻴﻪ آب آﻟﻮده ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺤﻠﻮل ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺪﺳﺪﻳﻢ ﻛﻪ در ﻣﺤﻞ از آب و ﻧﻤﻚ و اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻠﻮل اﻟﻜﺘﺮوﻟﻴﺖ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ .ﺷﻮد – ذﺧﻴﺮه ﻣﻨﺎﺳﺐ آب در ﻣﺨﺰن ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ ﺑﺎ دﻫﺎﻧﻪ ﺗﻨﮓ، ﺳﺮﭘﻮش و ﺷﻴﺮ آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از آﻟﻮدﮔﻲ آب – ﺗﺮوﻳﺞ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ، ﺷﺎﻣﻞ آﻣﻮزش ﻫﺎ ی ﻻزم، اﻳﺠﺎد اﻧﮕﻴﺰه و آﮔﺎﻫﻲ ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ در ﻣﻮرد ارﺗﺒـﺎط ﺑـﻴﻦ آب آﻟﻮده و ﺑﻴﻤﺎری و ﻣﺰاﻳﺎی اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺳﺎﻟﻢ، و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ از ﺟﻤﻠﻪ ﺧﺮﻳﺪ ﻣﺨ ﺎزن و ﺷﻴﺮآﻻت و ﻣﻮاد ﮔﻨﺪزداﺳﺖ . 4 - 5 - 3 - ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻫﺪف ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ 4 - 5 - 3 - 1 - ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻫﺪف ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺮای ﺟﻮاﻣﻌﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺧﻮد را از ﻣﻨﺎﺑﻊ زﻳﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ : آب – ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺷﺎﻣﻞ رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ درﻳﺎﭼﻪ آب – ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻢ ﻋﻤﻖ، ﺑﻪ وﻳﮋه ﭼﺎه ﻫﺎی ﻛﻢ ﻋﻤﻖ، ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ آﻟﻮده . اﻧﺪ – ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ آب ﻛﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺑﻪ درﺳﺘﻲ ﺻﻮرت ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد و ﻳﺎ آﻟﻮدﮔﻲ از ﻣﺤﻞ اﺗﺼـﺎل ﻟﻮﻟـﻪ ﻫـﺎ وارد آب ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ آب ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻨﺎوﺑﻲ وﺟﻮد دارد و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ذﺧﻴﺮه آب در ﻣﻨﺰل اﺳﺖ . ﺗﺎﻧﻚ – ﻫﺎ ی آب – ﻓﺮوﺷﻨﺪﮔﺎن آب ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻳﺎ ﻣﺨﺎزن ﻧﮕﻬﺪاری آب آن ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻢ ﻧ ﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . – دﻳﮕﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎی اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ، آن دﺳﺘﻪ از ﻣﺮدم اﻧـﺪ ﻛـﻪ رﻋﺎﻳـﺖ اﺻـﻮل ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ را در اﻣـﺮ ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی آب اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ دﻫﻨﺪ . اﻳﻦ اﺻـﻮل ﺷـﺎﻣﻞ ﺗﻤﻴـﺰ ﻛـﺮدن ﻣﺨـﺎزن و ﻇـﺮوف آب ﻗﺒـﻞ از ﺟﻤـﻊ آوری و ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی و اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺨﺎزن دﻫﺎﻧﻪ ﺗﻨﮓ ا ﺳﺖ . ﮔﻨﺪزداﻳﻲ در ﻫﻤﻪ ﻣﻮارد ﻧﻴﺎز ﻧﻴﺴﺖ ) ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔـﺮ ﻣﻨﺒـﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎﺷﺪ (. 122 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 4 - 5 - 3 - 2 - ﺗﺠﺎرب ﻣﻴﺪاﻧ ﻲ ﺗﺠﺎرب ﻣﻴﺪاﻧﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﮔﻨﺪزداﻳﻲ آب در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ذﺧﻴﺮه آب در آﻓﺮﻳﻘﺎ، اﻣﺮﻳﻜﺎ ﺟﻨـﻮﺑﻲ و آﺳـﻴﺎ ﻧﺸﺎن داده اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳـﻦ ﺳﻴﺴـﺘﻢ، ﻋﻤﻠـﻲ، ﻗﺎﺑـﻞ ﻗﺒـﻮل، ﻣـﻮﺛﺮ ، ارزان و ﭘﺎﻳـﺪار ﺑـﺮای ارﺗﻘـﺎی ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب و ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی از ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎ ی آﺑﻲ اﺳﺖ . 4 - 5 - 4 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ در روﺳﺘﺎﻫﺎی آﻣﺮﻳﻜﺎی ﻻﺗﻴﻦ و آﻓﺮﻳﻘﺎ ﺑﺮای ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺎ ی از ﺗـﺮ ﻛـﻢ 20000 ﻧﻔﺮ اﺳﺖ . ﻗﺒﻞ از ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺳﺎﻟﻢ دو ، ﺳﻮال ﻣﻬﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺎﺳﺦ داده ﺷﻮد : 1 - آﻳﺎ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﮕﻲ اوﻟﻮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺪف اﺳﺖ؟ 2 - ﭼﻪ روش ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﮕﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد؟ روش ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﺟﻬﺖ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ آب در ﺳﻄﺢ ﺧﺎﻧﮕﻲ اﺑﺪاع ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺮای اﻧﺘﺨﺎب روش ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﻳﺪ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی زﻳﺮ را ﻣﺪﻧﻈﺮ داﺷﺖ : – آﻳﺎ ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺮای ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺪف ﻻزم ا ﺳﺖ؟ – آﻳﺎ روش اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ؟ – آﻳﺎ روش اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﺑﺮای ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺪف ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ اﺳﺖ؟ – آﻳﺎ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺪف ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﭘﺮداﺧﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی آن ﻫﺴﺘﻨﺪ؟ – ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎی ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﭼﻴﺴﺖ؟ – اﺟﺮای ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ دﺷﻮار اﺳﺖ؟ – ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺮاﻳﻨﺪ و ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮات آن ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ دﺷﻮار اﺳﺖ؟ 4 - 5 - 5 - روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب روش ﻫﺎی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺳﺎده و ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﻴﺎز دارﻧﺪ، وﺟﻮد دارد . اﻳﻦ روش ﻫـﺎ ﺷـﺎﻣﻞ ﺻـﺎف ﻛﺮدن، ﻫﻮادﻫﻲ، ذﺧﻴﺮه و ﺗـﻪ ﻧﺸـﻴﻨﻲ، ﮔﻨـﺪزداﻳﻲ ﺗﻮﺳـﻂ ﺟﻮﺷـﺎﻧﺪن، ﻣـﻮاد ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، اﺷـﻌﻪ ﺧﻮرﺷـﻴﺪی و ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳـﻴﻮن، ﻟﺨﺘﻪ ﺳﺎزی و اﻧﻌﻘﺎد و ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨ . ﺪ – ﻫﻮادﻫﻲ : ﻫﻮادﻫﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻜﺎن دادن ﻣﺨﺰن آب و ﻳﺎ رﻳﺨﺘﻦ آﺑﺸـﺎر ﮔﻮﻧـﻪ آب ﺑـﺮ روی ﺳـﻴﻨﻲ ﻫـﺎی ﺳﻮراخ دار ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻨﮓ ﻫﺎی ﻛﻮچ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻤﺎس ﻫﻮا ﺑﺎ آب اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد . – ﻟﺨﺘﻪ ﺳﺎزی و اﻧﻌﻘﺎد : درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آب ﺷﺎﻣﻞ ذرات رﻳﺰ ﻣﻌﻠﻖ ﺑﺎﺷﺪ، روش اﻧﻌﻘـﺎد و ﻟﺨﺘـﻪ ﺳـﺎزی ﺑﺴـﻴﺎر ﻣ ﻨﺎﺳـﺐ اﺳﺖ . در ﻃﻲ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻟﺨﺘﻪ ﺳﺎزی ذرات ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲ ﭼﺴﺒﻨﺪ و ذرات ﺑﺰرگ ﺗﺮی را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣـﻲ دﻫﻨـﺪ ﻛـﻪ اﻳـﻦ ذرات ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ و ﻳﺎ ﻓﻴﻠﺘﺮﺷﺪن را دارﻧﺪ . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 123 – ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ : وﺟﻮد ﻧﻤﻚ اﺿﺎﻓﻲ در آب آن را ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب ﻣﻲ ﺳﺎزد . ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ، آﺑـﻲ ﺑـﺪون ﻧﻤـﻚ ﻫـﺎی ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ وش ر . ﻫﺎی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ آب درﻳﺎ در ﻣﻨﺎزل وﺟﻮد دارد . ﻧﻤﻚ زداﻳـﻲ ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺑﺮای ﺟﺪاﺳﺎزی ﻣﻮاد دﻳﮕﺮ از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻠﻮراﻳﺪ، آرﺳﻨﻴﻚ و آﻫﻦ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ . – ﮔﻨﺪزداﻳﻲ : ﮔﻨﺪزادﻳﻲ آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻋﺪم ﺣﻀﻮر ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ در آب اﺳﺖ . اﺛﺮ ﺑﺨﺸﻲ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ ﻣـﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، اﺷﻌﻪ و ﻟﻴﺰر در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻣﻮاد آﻟﻲ و ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . – ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ ﺟﻮﺷﺎﻧﺪن : ﺟﻮﺷﺎﻧﺪن آب ﺑﻪ ﻣﺪت 10 ﺗﺎ12 دﻗﻴﻘﻪ ﻣﻌﻤﻮل ﺗـﺮﻳﻦ روش ﮔﻨـﺪزداﻳﻲ از اﻳـﻦ ﻃﺮﻳـﻖ اﺳﺖ . در واﻗﻊ، ﻳﻚ دﻗﻴﻘﻪ در دﻣﺎی 100 درﺟﻪ ﺳﻴﻠﻴﺴﻴﻮس اﻛﺜﺮ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ وﺑﺎ را ﻣﻲ ﻛﺸﺪ . از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺟﻮﺷﺎﻧﺪن آب زﻣﺎن ﺑﺮ ﺑﻮدن و ﻣﺼﺮف ﺑﺎﻻی ﺳﻮﺧﺖ اﺳﺖ . – ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ : ﻛﻠﺮزﻧﻲ ﻣﻌﻤﻮل ﺗﺮﻳﻦ روش ﮔﻨﺪزداﻳﻲ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ اﺳـﺖ . ﻣﻨﺒـﻊ ﺗﻮﻟﻴـﺪ ﻛﻠـﺮﻳﻦ، ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺖ ﺳﺪﻳﻢ ) ﻣﺜﻞ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎی ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﻳﺎ اﻟﻜﺘﺮوﻟﻴﺰ ﻣﺤﻠﻮل آب و ﻧﻤﻚ ( آﻫﻚ و ﻳﺎ ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳـﺖ ﻗﺮص ) ﻫﺎی ﻛﻠﺮﻳﻦ ( اﺳﺖ . – ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﺷﻌﻪ : در اﻳﻦ روش از اﺷﻌﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺬف ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ در آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن : ﻓﻴﻠﺘﺮاﺳﻴﻮن ﺷﺎﻣﻞ ﺻﺎف ﻛﺮدن، ﺟﺬب1 و ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ2 ﺑـﻪ وﻳـﮋه در ﻓﻴﻠﺘـﺮ ﺷـﻨﻲ ﻛﻨـﺪ ﺷـﺎﻣﻞ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺑﻴﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﺳﺖ . – ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی و ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ : ذﺧﻴﺮه آب در ﺷﺮاﻳﻂ اﻳﻤﻦ و ﺳﺎﻛﻦ ﺑ ﻪ ﻣﺪت ﻳﻚ روز ﺑﺎﻋﺚ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ 50 درﺻﺪ از ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻣﻲ ﻫﺎ ﺷﻮد . اﻓﺰاﻳﺶ زﻣﺎن ﻣﺎﻧﺪ، ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﺬف ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻣﻲ ﻫﺎ .ﺷﻮد – ﺻﺎف ﻛﺮدن : ﻋﺒﻮر آب از ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎی ﻛﺘﺎن ﺗﻤﻴﺰ ﺑﺎﻋﺚ ﺣﺬف ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ از ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ و ﻛﺪورت ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺟﺪول )4 - 2( ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺧﺎﻧﮕﻲ در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻮاﻧﻊ ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺟﺪول 4 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺣﺬف ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه ﺗﺴﺖ ﻫﺎی در ﻣﺤﻞ، ﺛﺒﺖ ﺷﺪه در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺰاﻳﺎ ﻣﻮاﻧﻊ ﻫﻮادﻫﻲ ﺗﻜﺎن دادن ﻣﺨﺰن آب و ﻳﺎ رﻳﺨﺘﻦ آﺑﺸﺎرﮔﻮﻧﻪ آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻫﻮادﻫﻲ ﺑﻌﻀﻲ از ﻃﻌﻢ ﻫﺎ، ﺑﻮﻫﺎ، اﻛﺴﻴﺪ آﻫﻦ، ﻣﻨﮕﻨﺰ ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ ﻛﻢ ارزش ﺑﻮدن ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎی آﻫﻦ و ﻣﻨﮕﻨﺰ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻪ ﺣﺬف ﻣﺤﺪود، ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎ روش ﻫﺎی دﻳﮕﺮ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ 1- Absorption 2- Adsorption 124 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول 4 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺣﺬف ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه ﺗﺴﺖ ﻫﺎی در ﻣﺤﻞ، ﺛﺒﺖ ﺷﺪه در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺰاﻳﺎ ﻣﻮاﻧﻊ ﺟﻮﺷﺎﻧﺪن ﺟﻮﺷﺎﻧﺪن آب ﺑﻴﻦ 10 ﺗﺎ12 دﻗﻴﻘﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻫﻤﻪ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﺑﻠﻲ ﺑﻠﻲ ﻣﻮاد ﻻزم در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ زﻣﺎن ﺟﻤﻊ آوری ﭼﻮب . ﻗﻴﻤﺖ ﺳﻮﺧﺖ . اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﭼﻮ ب ﻣﻮﺟﺐ ﺟﻨﮕﻞ زداﻳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﺳﺮاﻣﻴﻜﻲ ﻋﺒﻮر آب ) ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺮوی ﺟﺎذﺑﻪ ﻳﺎ ﺳﻴﻔﻮن ( از ﺧﺎرج ﺑﻪ داﺧﻞ ﺳﻴﻠﻨﺪرﻫﺎی ﺳﺮاﻣﻴﻜﻲ . ﺳﺮاﻣﻴﻚ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ دارای ﺗﺨﻠﺨﻞ 2/0 ﻣﻴﻜﺮون ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺮﺧﻲ از ﺳﻴﻠﻨﺪرﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺬف ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﺑﺎ ﻧﻘﺮه ﭘﻮﺷﺎﻧﺪه ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺮﺧﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺬف ﻃﻌﻢ و ﻣﻮا د آﻟﻲ ﺑﺎ ﻛﺮﺑﻦ ﻓﻌﺎل اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ و ﭘﺎﺗﻮژن ﺑﻪ .ﻫﺎ ﻃﻮر ﺗﺌﻮری وﻳﺮوس ﻫﺎ از ﺳﻮراخ 2/0 ﻣﻴﻜﺮون ﻋﺒﻮر ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ وﻟﻲ در ﻋﻤﻞ وﻳﺮوس ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻮاد دﻳﮕﺮ ﻣﻲ ﭼﺴﺒﻨﺪ و ﺣﺬف ﻣﻲ ﮔﺮدﻧﺪ ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ ﺳﺎده و ﻣﻮﺛﺮ ﻣﻨﺎﻓﺬ در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻮاد ﺷﻮﻳﻨﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﭘﺎک ﺳﺎزی ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻟﻜﻦ اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﺴﻴﺎر ﮔﺮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻗﺮص ﻫﺎی ﻛﻠﺮﻳﻦ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺖ ﻛﻠﺴﻴﻢ و ﻳﺎ ﻗﺮص ﺳﻬﺎی اﺳﻴﺪ ﺗﺮی ﻛﻠﺮواﻳﺰوﺳﻴﺎﻧﻮرﻳﻚ ﻏﻴﺮﻓﻌﺎل ﻛﺮدن ﻳﺎ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ و اﻛﺴﻴﺪ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺑﻠﻲ ﺑﻠﻲ ﺗﻮزﻳﻊ و ا ﺳﺘﻔﺎده ﻧﺴﺒﺘﺎ آﺳﺎن، ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻮارد ﺗﺎﺛﻴﺮات رﺳﻮﺑﻲ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻧﺠﺎم ﭘﺬﻳﺮ ﻧﻴﺴﺖ و ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺖ وارد ﻛﻨﻨﺪ، در ﻣﻮارد ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﮔﺮان اﺳﺖ، وﺟﻮد ﻛﻠﺮﻳﻦ در ﻗﺮص ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺳﺒﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﻃﻮل ﻋﻤﺮ ﺷﻮد . ﺑﻪ زﻣﺎن زﻳﺎدی ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﺷﻨﻲ ﺗﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻦ ﻫ ﺎی درﺷﺖ و دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺬف ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲ ﻫﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﺸﺴﺖ، ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ، و ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژی ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﻌﺪ از اﻧﻌﻘﺎد و ﻟﺨﺘﻪ ﺳﺎزی ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻮﭼﻚ و ﺟﻤﻊ و ﺟﻮر اﺳﺖ در از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮی ﻧﺪارد . ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻣﻌﻜﻮس ) ﺑﻚ واش ﻣﻲ ( ﺑﺎﺷﺪ . ﻢ ﻢ ) ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺖ ﺳﺪﻳﻢ + ﻣﺨﺰن آب ﺳﺎﻟﻢ + ﺑﺎزارﻳﺎﺑﻲ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻛﻠﺮﻳﻦ ﻫﺎی ﻣﺤﻠﻲ ) ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺪ ﺳﺪﻳﻢ ﻣﺤﻠﻮل آب و ﻧﻤﻚ ( ،ﻣﺨﺰﻧﻲ ﺑﺎ ﺷﻴﺮ و دﻫﺎﻧﻪ ﺗﻨﮓ ﻏﻴﺮﻓﻌﺎل ﻛﺮدن ﻳﺎ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ و اﻛﺴﻴﺪ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺑﻠﻲ ﺑﻠﻲ ﻣﻜﻤﻞ ﭘﻜﻴﺞ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ، ﻣﺨﺰن آب ﺳﺎﻟﻢ و ارﺗﻘﺎ ﺳﻄﺢ ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﺨﺎزن ﻣﺤﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮﺗﺒﺎ ﭘﺮ از ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺤﻠﻮل ﻫﺎی ﻫﻴﭙﻮﻛﻠﺮﻳﺖ و آب ﺧﺎم رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮﻧﺪ . ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻣﺎن ﺗﻤﺎس زﻳﺎد اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 125 اداﻣﻪ ﺟﺪول 4 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻣﻮا دی ﻛﻪ ﺣﺬف ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه ﺗﺴﺖ ﻫﺎی در ﻣﺤﻞ، ﺛﺒﺖ ﺷﺪه در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺰاﻳﺎ ﻣﻮاﻧﻊ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﺷﻨﻲ ﻛﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻦ ﻫﺎی رﻳﺰ و دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺬف ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲ ﻫﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﺸﺴﺖ، ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ، و ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺎﻫﺶﻛ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ) ﻣﻜﺎﻧﻴﺴﻢ اﺻﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺎﻛﺴﺎزی ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺖ ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ ﭘﺎﺗﮋن ﻫﺎ از ﺑﻴﻦ ﻣﻲ روﻧﺪ ﻟﻜﻦ ﻧﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ . ﻣﻮاد در ﻣﺤﻞ ﻣﻮﺟﻮدﻧﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﺮای آب ﺧﺎم ﺑﺎ ﻛﺪورت ﻛﻢ ﺗﺮ از 20 NTU ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ . ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﮕﻬﺪاری دﻗﻴﻖ دارد . SODIS ) ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺧﻮرﺷﻴﺪی +ﺑﺎزار ﻳﺎﺑﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ +آﻣﻮزش ( ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﺗﻮﺳﻂ اﺷﻌﻪ ﻓﺮاﺑﻨﻔﺶ و ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﻧﻮر ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑﻪ ﻣﺪت 5 ﺳﺎﻋﺖ در ﺑﻄﺮی ﻫﺎی ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ ﺷﻔﺎف ﻏﻴﺮﻓﻌﺎل ﻛﺮدن ﻳﺎ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﺑﻠﻲ ﺑﻠﻲ اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﻄﺮی ﻫﺎی ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ در ﺣﻤﻞ و اﻧﺒﺎر ﻛﺮدن ﺑﺴﻴﺎر راﺣﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ و اﺣﺘﻤﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﺠﺪد را ﻛﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭘﺎﻳﺪار ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاد ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺛﺎﺑﺘﻲ ﺑﻪ ﺟﺰ ﺑﻄﺮی ﻧﻴﺎز دارد ﺑﻪ آب و ﻫﻮای ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺎز دارد و ﻓﻘﻂ ﺑﺮای آب ﺑﺎ ﻛﺪورت ﻛﻢ ﺗﺮ از 30 NTU اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ . ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﻛﺎﺗﺎﻟﻴﺘﻴﻚ ﻋﺒﻮر آب از ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی زﻣﻴﻨﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاد زﺋﻮﻟﻴﺖ ﻳﺎ ﻣﺸﺎﺑﻪ . آن آﻟﻮدﮔﻲ ﺷ ﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮاد ﻓﻴﻠﺘﺮﮔﻴﺮ ﻣﻲ اﻓﺘﻨﺪ . روزﻧﻪ ﻫﺎ در ﻣﻮاد زﺋﻮﻟﻴﺘﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 2 ﻣﻴﻜﺮون اﺳﺖ ﻣﺰه، ﻃﻌﻢ، ﻛﻠﺮﻳﻦ، ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ، ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ، ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻓﺮار، ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ اﺳﺘﻔﺎده آﺳﺎن از ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺳﻘﻒ ﺑﻄﺮی ﻫﺎی آب وﺻﻞ ﺷﺪه . اﻧﺪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﺑﻄﺮی ﻫﺎ را از آب ﺧﺎم ﭘﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﺑﺎ ﻣﻜﺸﻲ ﻛﻪ از دﻫﺎﻧﻪ ﺑﻄﺮی اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ آب را از ﺑﻴﻦ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎ رد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و اﻳﻦ اﻣﺮ ﺗﻤﺎم ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲ آب را از ﺑﻴﻦ ﻣﻲ .ﺑﺮد ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎ ﺑﻪ راﺣﺘﻲ ﺑﺎ ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ ﺟﺎﻣﺪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎ دارای ﻋﻤﺮ ﻣﻔﻴﺪ ﻛﻤﻲ، ﺣﺪاﻛﺜﺮ 750 ،ﻟﻴﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎ ﺑﺮای ﺣﺬف آرﺳﻨﻴﻚ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻋﻤﺮ ﻣﻔﻴﺪی ﺗﺎ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 100 ﻟﻴﺘﺮ را دارﻧﺪ . ﻓﻴﻠﺘﺮﻫﺎی ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﮔﺮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 126 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول 4 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻣﺰاﻳﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺣﺬف ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه ﺗﺴﺖ ﻫﺎی در ﻣﺤﻞ، ﺛﺒﺖ ﺷ ﺪه در ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺰاﻳﺎ ﻣﻮاﻧﻊ ذﺧﻴﺮه و ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ آب ﺧﺎم در ﻇﺮف اول ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﭘﺲ از 24 ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻪ ﻇﺮف دوم ﺟﺎری ﻣﻲ ﺷﻮد و ﭘﺲ از 24 ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻪ ﻇﺮف ﺳﻮم ﺳﻴﻔﻮن ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از50 درﺻﺪ از ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎ و ﺷﻴﺴﺘﻮزوم ﻫﺎ (ﻫﺎ ﻛﺮم ) از ﺑﻴﻦ ﻣﻲ روﻧﺪ، از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻣﻘﺪار ز ﻳﺎدی از ﻛﺪورت ﺧﻴﺮ ﺧﻴﺮ ﻇﺮف ﻫﺎ در ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻓﻘﻂ ﺑﺮﺧﻲ از ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ از ﺑﻴﻦ ﻣﻲ روﻧﺪ . ﺻﺎف ﻛﺮدن ﻋﺒﻮر آب از ﻣﻴﺎن رﺷﺘﻪ ﻫﺎی monofilament Copepods (cyclops) ﺣﺎوی ﻛﺮم ﺟﻮﻳﻨﻴﺎ، ﻣﻘﺪاری از ﻛﺪورت آب ﺑﻠﻲ ﺑﻠﻲ راه ﺳﺎده ای ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻛﺮم ﺟﻴﻨﻴﺎ . در ﻜﺎنﻣ ﻫﺎﻳﻲ Copepods (cyclops) و وﺑﺎ ﻛﻢ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻟﻜﻦ اﻧﺘﻘﺎل آن ﻫﺎ از ﺑﻴﻦ ﻧﻤﻲ . رود رﺷﺘﻪ ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺎﻳﺪ از اﺑﺘﺪا و ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . در اﻳﻦ روش در ﺣﺬف دﻳﮕﺮ ﭘﺎﺗﻮژن ﻫﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎﻳﻲ وﺟﻮد دارد . 4 - 5 - 5 - 1 - ﺗﺮوﻳﺞ ﺗﺼﻔﻴﻪ و ذﺧﻴﺮه آب در ﻣﻨﺎزل - آﻣﻮزش و اﻳﺠﺎد اﻧﮕﻴﺰه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺮوﻳﺞ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب در ﻣﻨﺎزل و ذﺧﻴﺮه ﻣﻨﺎﺳﺐ آب، ﻻزم اﺳﺖ آﻣﻮزش ﻫﺎ ی ﻻزم در ﺳﻄﺢ ﺟﺎﻣﻌـﻪ اراﺋـﻪ ﺷـﻮد و اﻧﮕﻴﺰه و ﻫﻤﻜﺎری ﻣﺮدم در اﻳﻦ ﻃﺮح اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ . ﻳﻚ اﻧﮕﻴﺰه ﻣﻬﻢ ، ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺗﺮ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی و ﺳﺮﻋﺖ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺣﺪاث و راه اﻧﺪازی ﺷﺒﻜﻪ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ اﺳﺖ . ﺳﻮال . آﻳﺎ ﻓﻘﻂ ﺑﺮای ﺟﻮاﻣﻊ ﻓﻘﻴﺮ اﺳﺖ؟ ﭘﺎﺳﺦ . ﮔﺮﭼﻪ ﺿﺮورت ﺗﺼﻔﻴﻪ آب در ﻣﻨﺰل، در ﻣﻮرد ﺟﻮاﻣﻌﻲ ﻛﻪ دارای اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗـﺮ ﻛﻢ دﺳﺘﺮﺳـﻲ ﺑـﻪ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺳـﺎﻟﻢ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎﻻﺗﺮ اﺳﺖ، ﻟﻜﻦ اﻳﻦ ﻧﻴﺎز ﺗﻨﻬﺎ در ﻣﻮرد ﺟﻮاﻣﻊ ﻓﻘﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ . ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎی آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻧ ﻴﺰ دﺳﺘﺮﺳﻲ دارﻧﺪ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﺳﺎز اﺳﺖ . ﺑﺴﻴﺎری از ﺧﺎﻧﻮاده ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺳـﺎﻟﻢ ﻣﺠﺒـﻮر ﺑـﻪ ﺧﺮﻳﺪ آب در ﺑﻄﺮی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . در ﺑﺮﺧـﻲ از ﺟﻮاﻣـﻊ اروﭘـﺎﻳﻲ دﺳﺘﺮﺳـﻲ ﺑـﻪ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺑـﺎ ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﻣﻨﺎﺳـﺐ از ﻟﺤـﺎظ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژی وﺟﻮد ﻧﺪارد . در آﻣﺮﻳﻜﺎ و اروﭘﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ »ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻫﺎی آب ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻮ « ﺿﻮع ﻣﻬﻤﻲ اﺳﺖ، زﻳﺮا ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺟﻮاﻣﻊ ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻧﮕﻬﺪاری و ﺣﻔﻆ ﻣﺪاوم ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت وﺟﻮد داد . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﻫﺎ، ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤﺮاﻧﻲ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ رﺳﻴﺪﮔﻲ ﻓﻮری دارﻧﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻮاﻗﻊ، ﺗﺼﻔﻴﻪ آب اﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در ﻣﻨﺎزل ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ در ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺷﻴﻮع ﺑﻴﻤﺎری اﺳﻬﺎل دارد . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻋﺮﺿﻪ آب 24 / 01 / 95 127 - ﺿﺮورت ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ در ﺳﺎل 2002 ﮔﺰارش ﺳﻼﻣﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ1 ﻣﺴﺎﻟﻪ آب آﻟﻮده و ﻓﺎﺿﻼب را ﺟﺰ ﻟﻴﺴﺖ » ده ﺧﻄﺮ ﺑﺰرگ ﺑﺮای ﺳﻼﻣﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ « ﻗﺮار داده اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﮔﺰارش آﻣﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ : ﺑﺮای دﺳﺘﻴﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ، راﻫﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﺴـﺒﺘﺎ ﻛـﻢ از ﺟﻤﻠـﻪ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ آب در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﻻزم اﺳﺖ . اﻳﻦ ﮔﺰارش ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب در ﻣﺤﻞ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮ ﺑﺎﻻی ﻛﻮدﻛﺎن رو ﺑﻪ رو ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ اﺳﺖ . ﻣﻮﺿﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺼـﻔﻴﻪ آب در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻜﻤﻞ ﻫﺪف ﮔﺴﺘﺮش ﺷﺒﻜﻪ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ در ﺟﻮاﻣﻊ در ﺣﺎل ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑ ﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ 1- World Health Report 5 ﻓﺼﻞ5 ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 131 ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب 5 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی در ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻘﺎط ﺟﻬﺎن در ﺣﺎل ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ اﺳﺖ . اروﭘﺎ، اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ، ﺑﺨﺶ ﻫـﺎ ﻳﻲ از آﻣﺮﻳﻜـﺎ و ﺑﺮﺧﻲ از ﺷﻬﺮﻫﺎی ﻛﺎﻧﺎدا، ﻫﻢ اﻛﻨﻮن در ﺣﺎل ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺷﻴﻮه ای ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ و ﺗﺮ ﺑﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺑﺮ ﺣﻔﻆ و ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻼﻣﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ و ﭘﺮﻫﻴﺰ از ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب . اﻧﺪ ﺗﺎﻛﻴﺪ آن ﻫﺎ ﺑﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻣﺤﻮر )DSM ( و ﻳﺎ اﺻﻄﻼﺣﺎ ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎﺳﺖ . اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ ، در ﺑﺮﺧﻲ از ﻛﺸﻮرﻫﺎ از ﺟﻤﻠﻪ اﻳﺮان ﭼﻨﺪان راﻳﺞ ﻧﻴﺴﺖ . اﻛﺜـﺮ ﺗﺎﺳﻴﺴـ ﺎت آﺑﺮﺳـﺎﻧﻲ ﻛﺸـﻮر، ﺑﺮاﺳـﺎس ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر، ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ی ﺗﻘﺎﺿﺎی روز اﻓﺰون ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺖ و ﮔﺴـﺘﺮش ﺳـﺪﻫﺎی اﻧﺤﺮاﻓﻲ، ﻣﺨﺎزن، اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ ﺷـﺪه اﺳـﺖ . ﻧﺘـﺎﻳﺞ آن اﻓـﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ، ﮔﺴﺘﺮش ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﺷﺒﻜﻪ، اﺛ ﺮات ﻋﻤﺪه ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻓﺰاﻳﻨﺪه از ﻋﺪم ﻛﻔﺎﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑـﺮای ﺑـﺮآورده ﻛﺮدن ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﺗﻲ در ﺑﺴﻴﺎری از ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻛﺸﻮر اﺳﺖ . در ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎ، در دﺳﺘﺮس ﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، ﺗـﺎ ﺑـﻪ ﺣـﺎل اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﻧﺪ و ﮔﺴﺘﺮش زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ روز ﺑﻪ روز ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد 5 - 1 - 1 - ﻓﺎزﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣ ﻨﺎﺑﻊ آب از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﻳﺨﻲ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی، از ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻳﺎ ﻓﺎز ﻣﻨﺘﺞ از رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﻋﺒﻮر ﻛﺮده اﺳﺖ . 5 - 1 - 1 - 1 - وﻓﻮر آب ﻓﺎز اوﻟﻴﻪ، ﻛﻪ » وﻓﻮر آب1 «ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه، ﺑﺎ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻛﻢ و ﺑﺎﻟﺘﺒﻊ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻛﻢ آب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار آﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ در دﺳﺘﺮس اﺳﺖ، ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺷﺪه اﺳﺖ . 5 - 1 - 1 - 2 - ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب ﺑﻪ ﻣﺤﺾ اﻳﻦ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب از اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ، ﺟﺎﻣﻌﻪ وارد وﺿﻌﻴﺖ » ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب2 « ﻣﻲ ﺷـﻮد ﻛﻪ در آن ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ ﻃﻮر اﻓﺰاﻳﺸﻲ ﻧﺎﻣﻜﻔﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 1- Water Abundance 2- Water Scarcity 132 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 5 - 1 - 1 - 3 - وﻓﻮر اﻟﻘﺎﻳﻲ ﺳﺎزه ای آب در ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ، اﻳﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﻮﻋﺎ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻮ ) ﻟﻴﺪ ( آب از ﻃﺮﻳﻖ راه ﺣﻞ ﻫﺎی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺜـﻞ ﺳـﺎﺧﺖ ﺳﺪ و اﻧﺘﻘﺎل آب ﭼﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﻪ اﻳﻦ وﺿﻌﻴﺖ، » ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ1 « »ﻳﺎ ﻣﺎﻣﻮرﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ « ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛـﻪ ﺳـﺒﺐ » وﻓﻮر اﻟﻘﺎﻳﻲ ﺳﺎزه ای آب 2 « ﻣﻲ ﺷﻮد ]63 [. 5 - 1 - 1 - 4 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻓﺎز ﺗﺎﻣﻴﻦ – از ﻧﻈﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺳﻴﺎﺳﻲ ﻣﺸﺨﺼﻪ اﺻﻠﻲ اﻳﻦ وﺿﻌﻴﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻧﻘﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه آب را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ، و ﺗﻮده ﻣﺮدم ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ واﻗﻊ ﺑﻴﻨﻲ ﺧﻮد را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ارزش واﻗﻌﻲ آب ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺷﺪه از دﺳﺖ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . – ﺑﺎ اداﻣﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﻣﻴﺰان آب ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ از روش ﻫﺎی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺘﺪاول ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻲ ﺷـﻮد و وﺿﻌﻴﺖ » ﻛﻤﺒﻮد آب3 « را ﺑﻪ دﻧﺒﺎل دارد ﻛﻪ روز ﺑﻪ روز ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد . – اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ، آﻏﺎز ﺗﻼش ﻫﺎ ی ﺟﺪی ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را از ﻃﺮﻳﻖ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ و ﺗـﺪاﺑﻴﺮ ﺣﻔﺎﻇـﺖ آب ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . – از ﻧﻈﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻳﻦ ﺗﺤﻮل در ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻫﺸﻴﺎری اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﺮدم ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎزﺗـ ﺎب ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ و اﻏﻠـﺐ از درک ﻓﺰاﻳﻨﺪه از ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﻳﺎ اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﺗﻤﺮﻛﺰ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ از ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ4 ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، و از ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮﺳـﻂ ﻣﺘﺨﺼﺼـﺎن ، ﺑـﻪ ﺗﻌﻬﺪ و ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . – اﻧﺘﻈﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻼش ﻫﻤﺎﻫﻨ ﮓ و ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﻣﺤﺪوده ﭘﺎﻳﺪار ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻤﺎﻧﺪ . اﻳﻦ ﺗﻼش ﻋﻤﺪﺗﺎ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ و ﻫﺎ ﺷﻴﻮه اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻮﺛﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب اﺳﺖ . 5 - 1 - 1 - 5 - ﺿﺮورت اﺻﻼﺣﺎت ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی ﺑﻲ – ﺷﻚ، روﻳﻜﺮد ﺳﻨﺘﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر، ﻓﻮاﻳﺪ ﺷﮕﺮﻓﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﻠﻴﺎردﻫﺎ ﻧﻔﺮ ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن آورده اﺳﺖ . در ﻃ ﻮل ﻗـﺮن ﺑﻴﺴـﺘﻢ ﺷﻴﻮع اﻣﺮاض ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ آب را ﻛﺎﻫﺶ داده، ﻣﻴﺰان ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺮق آﺑﻲ را اﻓﺰاﻳﺶ داده، راﺣﺘﻲ و آﺳﺎﻳﺶ را ﺑﺮای ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎزل ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه آورده، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻛﺸﺖ آﺑﻲ را اﻓﺰاﻳﺶ داده و ﺧﻄﺮ ﺳﻴﻞ ﻫﺎی وﻳﺮان ﻛﻨﻨﺪه و ﻧﻴﺰ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ را ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻛﺮده اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، اداﻣﻪ اﺳﺘﻔﺎد ه از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر، راه ﺣﻠﻲ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . 1- Supply Phase 2- Structurally-Induced Water Abundance 3- Water Deficit 4- Infrastructure Management ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 133 – ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ از ﻓﺎﺿﻼب ﺷـﻬﺮی، ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﻣﺤﻠـﻲ را ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻓﺰاﻳﻨﺪه ای ﺗﻨﺰل ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ اﺛﺮ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﺪاری ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺳﻼﻣﺖ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎ و ﺣﻔـﻆ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ دارﻧﺪ ﺑﻪ . ﻋﻼوه ، ﺧﺪﻣﺎت آب ﺷﻬﺮی ﺑﺎ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣـﺎﻟﻲ ﺗـﺮ ﻛـﻢ و ﻓﺸـﺎری ﺑـﻴﺶ در ﺗـﺮ روﻳﺎراﻳﻲ ﺑﺎ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی رو ﺑﻪ زوال ﺧﻮد ﻣﻮاﺟﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – اﻟﺘﺰام ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺟﻬﺖ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﻳﻲ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻨﻮﻧﻲ در ﻛﺸـﻮر ﺑﺴـﻴﺎر ﺿـﺮوری اﺳـﺖ . ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﻬﺒﻮد ﭘﺎﻳﺪاری و اﻗﺘﺼﺎ دی ﺑﻮدن ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻛﺸﻮر را دارد . – DSM ، ﮔﺎﻣﻲ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﻪ ﺳﻮی ﺟﻬﺖ دﻫﻲ دوﺑﺎره ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺮای زﻧﺪﮔﻲ در ﻇﺮﻓﻴـﺖ اﻛﻮﻟـﻮژﻳﻜﻲ ﺧـﻮد اﺳـﺖ . اﺗﺨـﺎذ DSM ﮔﺎﻣﻲ ﺣﻴﺎﺗﻲ در ﻛﺎﻫﺶ ردﭘﺎی1 اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎﺳﺖ و ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻧﺴـﺎﻧﻲ، ﻫﻤﺰﻳﺴـﺘﻲ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﺎ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 5 - 2 - ﺗﻌﺮ ﻳﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﺒﻴﻴﻦ راﻫﻜﺎرﻫﺎ و ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ی ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب (WDM) 2 ﺷﺎﻣﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺪﻓﺸﺎن ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺧﺪﻣﺎت ﻣﻤﻜﻦ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺠﻢ آب اﺳﺖ . از دﻳﺪی ﻛﻠﻲ ﺗﺮ، WDM ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺑﻬﺒﻮد ﻛـﺎراﻳﻲ 3 و ﺑﻬﺮه وری 4 ﻣﺼﺮف آب و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از زوال ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﻫﺪف ﻗﺮار داده . اﻧﺪ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن، ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎرای5 ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﻣﻌﺎدل اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻲ ﭘﻨﺪارﻧﺪ ]63 [. در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ، و ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﺣﺎﺷﻴﻪ ای از ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدی و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮاﻧﺪ، WDM راه ﺣﻠﻲ اﻟﺰاﻣﻲ اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، WDM اﺟﺮای ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻟﮕﻮی ﺳـﻨﺘﻲ ﺗﻮﺳـﻌﻪ روزاﻓـﺰون ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻛﺎراﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدی و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻫﺪف ﮔﺬاری ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ، ﻣﻜﻤﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘ ﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر اﺳـﺖ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﻠـﻲ DSM ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان » ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی و اﺟـﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺟﻬﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ی ﺑﺮ ﻣﻘﺪار، ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻳﺎ زﻣﺎن ﺑﻨﺪی ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮای اﺟﻨﺎس و ﺧﺪﻣﺎت « ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷـﻮد . ﺑـﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﺧﺎص، DSM ﺑﻪ ﻋﻨﻮان » ﻫﺮ اﻗﺪاﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻳﺎ ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳـﻄﺤ ﻲ ﻳـﺎ زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ و ﻳﺎ زﻣﺎن ﺑﻨﺪی ﻫﺎ آن را ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ ﻣﻲ ، درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آﻟﻮدﮔﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺑﺎزﮔﺸﺘﻲ را ﻛﻨﺘﺮل ﻳـﺎ ﻛـﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ ، ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Footprints 2- Water Demand Management 3- Efficiency 4- Productivity 5- Effective 134 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ روﻳﻜﺮدDSM ﻣﻮﻳﺪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻴﺰان ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار داد . اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ، ﭘﺎﻳﺪارﺗﺮ، ﺑـﺎ آﺳﻴ ﻫﺎ ﺐ ی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ و اﻏﻠﺐ ﺑﺎ ﺑﻬﺮه اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺎﻻﺗﺮی ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﺳﻨﺘﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر اﺳﺖ . ﺑﺴﻴﺎری از ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ آب ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ، اﺳﺘﺤﻤﺎم و زﻳﺒﺎﺳﺎزی ﻣﻨﺎﻇﺮ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑـﺎ ﻫﻤـﺎن ﻛـﺎراﻳﻲ وﻟـﻲ ﺑـﺎ ﻣﻘﺪار ﺗﺮ ﻛﻢ ی آب از ﻃﺮﻳﻖ اﺻﻼﺣﺎت ﻓﻨﻲ و رﻓﺘﺎری ﻓ ﺮاﻫﻢ ﺷﻮﻧﺪ . 5 - 3 - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻣﻮﻟﻔﻪ ا ی اﺳﺎﺳﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻮﻓﻖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺖ ﭘﻴﺶ . ﺑﻴﻨـﻲ دﻗﻴـﻖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﭼﻪ در دوره ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت، ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﻳﺎ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت و ﻳﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ اﻓﻖ ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﻧﺰدﻳﻚ، ﻣﻴﺎﻧـﻪ و دور ﺑﺮای ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی آﺑﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻧﮕـﻪ داری و ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری، ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻧـﺮخ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺎی ﻣﺎﻟﻲ آﺗﻲ ﻣﻔﻴﺪ و ﻻزم اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ اﺳﺎس ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻫـﺎی اﺳـﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آﺗﻲ، ارﺗﻘﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد و ﻃﺮاﺣﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب آﺗﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻛﺜﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺮاﺳﺎس ﺳﻪ روﻳﻜﺮد ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﺼﺮف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ1، ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ اﻗﺘﺼﺎدﺳﻨﺠﻲ2 و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ ﺳﺮی ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ3 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﭘﻴﺶ . ﺑﻴﻨﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﺼﺮف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ، روﻳﻜﺮی اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب را ﺑﺮاﺳـﺎس ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ ﻣﺼـ ﺎرف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺣﺠﻢ ﻋﻈﻴﻤﻲ از داده ﻫﺎ و ﻓﺮض ﻫﺎ دارد . روﻳﻜـﺮد اﻗﺘﺼﺎدﺳـﻨﺠﻲ ﺑﺮاﺳـﺎس ﺗﺨﻤـﻴﻦ آﻣﺎریِ رواﺑﻂ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ) ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎی ﻣﺴﺘﻘﻞ ( و ﻣﺼﺮف آب ) ﻣﺘﻐﻴﺮ واﺑﺴﺘﻪ ( اﺳﺖ، ﺑﺎ ﻓﺮض اﻳﻦ ﻛﻪ اﻳﻦ رواﺑﻂ در آﻳﻨﺪه ﻫﻢ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اداﻣﻪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ . روﻳﻜﺮد ﺳﺮی زﻣﺎﻧﻲ، ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ ﻣﺼﺮف آب را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﺑﺪون اﻳﻦ ﻛﻪ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ دﻳﮕﺮ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎﻳﻲ را ﻛﻪ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ آن ﻫﺎ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﻨﺪ ]63 [. ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎی آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ، دﻣﺎی ﻫﻮا، ﻣﺪت ﺗﺎﺑﺶ ﺧﻮرﺷﻴﺪی، رﻃﻮﺑﺖ ﻧﺴﺒﻲ، ﺳﺮﻋﺖ ﺑـ ﺎد و ﻣﺼـﺎرف ﺗﺎرﻳﺨﻲ آب در ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی رﮔﺮﺳﻴﻮﻧﻲ و ﺷﺒﻜﻪ ﻋﺼﺒﻲ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﺮﺧـﻲ ﻣـﺪل ﻫـﺎی رﮔﺮﺳـﻴﻮﻧﻲ از دﻣﺎی ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﻫﻔﺘﮕﻲ ﻫﻮا، ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻫﻔﺘﮕﻲ، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻫﻔﺘﻪ ﻫﺎی ﭘـﻴﺶ، وﻗـﻮع و ﻳـﺎ ﻋـﺪم وﻗـﻮع ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺴﺘﻘﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻣﺪل ﻫﺎی ﺳﺮی زﻣﺎﻧﻲBox & Jenkins، ﻣﺼﺮف روزاﻧﻪ آب ﺷﻬﺮی را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨـﺪ . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﺧﻴﺮ از ﻣﺪل ﻫﺎی ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﻣﺪل ﻫﺎی ﺷـﺒﻜﻪ ﻋﺼﺒﻲ از ﻣﺪل ﻫﺎی رﮔﺮﺳﻴﻮﻧﻲ و ﺳﺮی ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ در ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺑﻬﺘـﺮ ﺟـﻮاب داد ه اﺳـﺖ . ﺑﺮﺧـﻲ دﻳﮕـﺮ از ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت از ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﺳﻨﺠﻲ، ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ و آب و ﻫﻮاﻳﻲ در ﻣﺪل ﻫﺎی ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﺼﺮف آب اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮده . اﻧﺪ 1- End – Use Forecasting 2- Econometric Forecasting 3- Time Series Forecasting ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 135 5 - 3 - 1 - ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺶ ﻫﺎ ی آﺗﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی اﻗﻠﻴﻤﻲ، رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ، ﺗﻐﻴﻴﺮ در رﻓﺘﺎ ر ﻋﻤـﻮﻣﻲ و ﺷﺮاﻳﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼﺎدی، ﻓﺮﺳﻮدﮔﻲ و زوال زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻓﻮن، اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺮخ ﻧﺸﺖ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻓﻨﺎوری، اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ و ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و اﺛﺮات آن دارای ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ زﻳﺎدی . اﻧﺪ ﺑـﺪون در ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ اﻳـﻦ ﻣﺤﺮک ﻫﺎ ی ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺗﻲ و ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎﻳﺸﺎن ﭘﻴﺶ ، ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ ، آب ﻣﻄﻤﺌﻦ و ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ، ﺷﺎﻣﻞ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﻫﺎ داده ، ﻣﺪل ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ، ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ و ﻳﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻳﺎ ﻫﻤـﻪ ﺳﺖﻫﺎ آن . در اداﻣﻪ ﺻﺮﻓﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ]63 [. - ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﻗﻠﻴﻢ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻧﺎﺷﻲ از اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻢ و ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﻗﻠﻴﻤﻲ ﺑﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ، دﻣﺎی ﻫﻮا، ﻣﺪت ﺗﺎﺑﺶ، رﻃﻮﺑﺖ ﻧﺴﺒﻲ، ﺳﺮﻋﺖ ﺑﺎد، ﻧﺮخ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق، رﻃﻮﺑﺖ ﺧﺎک و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺮ ﻣﺼﺮف آب ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧﺪ . - رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻬﺮﻧ ﺸﻴﻨ ﻲ و رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﭘﻴﭽﻴﺪه ای اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎی ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺳﻨﺘﻲ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻓﺮض اﻧﺪ ﻛﻪ ﺳﻪ ﻣﻮﻟﻔﻪ رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ) زاد و وﻟﺪ، ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮ، ﻣﻬﺎﺟﺮت ( در آﻳﻨﺪه ، روﻧﺪی ﻣﺸﺎﺑﻪ ﮔﺬ ﺷﺘﻪ دارﻧﺪ . ﻟﻜﻦ، ﻧﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺗـﺎ ﻛﻨـﻮن ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﻧﻪ روﻧﺪ آﺗﻲ زاد و وﻟﺪﻫﺎ، ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮﻫﺎ و ﻣﻬﺎﺟﺮت ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ . ﻧﺪ ا رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ آﻳﻨﺪه ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﺮخ زاد و وﻟﺪ، ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮ و ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی، ﺳﻴﺎﺳﻲ، ﻓﻨﻲ و ﻋﻠﻤﻲ ﻗـﺮار ﮔﻴﺮد . ﻫﻨﻮز ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ آﻳﺎ ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ اﻓﺰاﻳﺶ و ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓـﺖ . روﻳﻜﺮدﻫـﺎی راﻳـﺞ ﺑﺮای ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎی ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ، دو روﻳﻜﺮد ﺳﻨﺎرﻳﻮ و اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺗﻲ اﺳﺖ . - ﺗﻐﻴﻴﺮات اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻫﻤﺒﺴﺘ ﮕﻲ ﻗﻮی ﺑﻴﻦ ﻣﺼﺮف آب و ﺗﻐﻴﻴﺮات اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ - اﻗﺘﺼـﺎدی وﺟـﻮد دارد . ﺑـﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﺒﻚ زﻧﺪﮔﻲ، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻮع ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﺗﻌﺪاد ﺧﺎﻧﻮار، ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮش و ﻧﻔﻮذ ﺑﺎزارِ اﺑﺰارﻫﺎی ﻣﺼـﺮف ﻣـﻮﺛﺮ آب، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺪﻳﻞ آب، ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی، ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﺷﻐﻠﻲ، ﺳﻄﺢ ﺳﻮاد و ﻗﻴﻤﺖ آب اﺷﺎره ﻛﺮد . ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ و ﺗﻮﺻـﻴﻒ اﻳـﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ . اﻧﺪ 136 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ رﻓﺎه اﻗﺘﺼﺎدی، ﻧﻮع ﻣﺴﻜﻦ، ﻧﻮع ﺗﺼﺮف، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻓﻨﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی در ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﺧﺮد1 ﻣﺼﺮف آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫـﺎ ی ﺧـﺮد ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب، ﻛـﻪ ﻋﻤﻮﻣـﺎ آب را ﺑـﺮای ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻮاﻟـﺖ ، دوش ، ﺣﻤـﺎم ، ﻣﺎﺷـ ﻴﻦ ﻇﺮف ﺷﻮﻳﻲ ﻟﺒﺎس و ﺷﻮﻳﻲ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﺷﻴﺮﻫﺎی داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺪا در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه و ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻲ ﺷـﻮﻧﺪ . ﻣﺼﺮف آ ﺗﻲ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻳﻦ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﺧﺮد، ﻛﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﺒﻚ زﻧﺪﮔﻲ، ﻓﻨﺎوری ﻫـﺎ ی ﻧﻮ ﻇﻬﻮر، آﮔﺎﻫﻲ ﻫﺎ ی اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و دﻻﻳﻞ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ .ﺷﻮد 5 - 3 - 2 - ﻳ رو ﻜﺮدﻫﺎ ﺗﻮﺻ ی ﻴﻒ و ﺗﺤﻠ ﻴﻞ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ ﮔﺮ ﭼﻪ ﺑ ﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮدی آب ﺗﻄﺒﻴﻖ دﻫﺪ ﻣﻲ ، ﻟﻜﻦ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﻮﺟﻮدی ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ا ز اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﻫﺎ ﺑﻲ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺧﺎﻃﺮ ﻧﺸﺎن ﻛﺮده ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﻳﻨﺪه آب ﺗﺼﺎدﻓﻲ اﻧﺪ ﭼﻮن ﺑﻪ آب و ﻫﻮا، ﺳﻠﻴﻘﻪ و ارﺟﺤﻴﺖ ﻫﺎی ﻣﺸﺘﺮی، درآﻣﺪ ﺧﺎﻧﻮار، ﺑﻬﺎی آب، و ﺳﻄﺢ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺴﺘﮕﻲ دارﻧﺪ . اﻳﻦ دﻻﻳﻞ ﻃﺒﻴﻌﺘﺎ ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎ ، ﺗﻮزﻳﻊ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺎ ﭼﻮﻟﮕﻲ ﻣﺜﺒﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮﺧﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ و ﭘﮋوﻫﺸﮕﺮان ﺗﻮزﻳﻊ ﻫﺎ ی اﺣﺘﻤـﺎل ﻣﺘﻔـﺎوت را ﺑـﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮده اﻧﺪ ، از ﺟﻤﻠﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﮔﺎﻣﺎ ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺷﻬﺮ ﺳﻴﺎﺗﻞ آﻣﺮﻳﻜﺎ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ آﻣـﺎره ﻫـﺎی ﺗﻮزﻳـﻊ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺪت ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ و ﻣﻮﺟﻮدی آب ﻳﻜ ﺴﺎن ﻧﺒﺎﺷﺪ ]63 [. 5 - 3 - 2 - 1 - ﻳ رو ﻜﺮد ﻣﺒﺘﻨ ﺴﻚﻳرﺑﺮ ﻲ یﺑﺮا ﺗﺤﻠ ﻴﻞ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ ﻫﺎ اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ﻞﻴﺗﺤﻠ ﻮهﻴﺷ از ﺳﻨﺎر ﻮﻳ2، ﻚﻴﺗﻜﻨ یﻫﺎ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺗﺼـﺎدﻓ ﻲ3 ) ﻪﻴﺷـﺒ ﺳـﺎز ی ﻣﻮﻧـﺖ ﻛـﺎرﻟﻮ 4، ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﺑـﺮدار ی وراﻣﻜﻌﺐ ﻻﺗ ﻴﻦ5 LHS ( ﻚﻴﺗﻜﻨ و یﻫﺎ راه ﺧﻮد اﻧﺪاز6 ﺗﻮﺻ یﺑﺮا ﻴﻒ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻫﺎ ﺖﻴ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . - ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻨﺎرﻳﻮ از ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻨﺎر ﻞﻴﺗﺤﻠ یﺑﺮا ﻮﻳ اﺛﺮات ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻣﺜﻞ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب و ﺗﻮان ﻣﻲ ﻢﻴ اﻗﻠ ﺮﻴﻴﺗﻐ اﺳـﺘﻔﺎده ﻛﺮد ﺑﺎ . در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺳﻨﺎر یﻮﻫﺎﻳ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﺨﺶ ﮔﺎزﻫﺎ ی ﮔﻠﺠﺎﻧﻪ ا یﺮﻫﺎﻴﻣﺘﻐ ،ی آب و ﻫﻮا ﻳﻲ ﺑﺮاورد ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻲﻌﻴ وﺳ ﻒﻴﻃ . از ﺳﻨﺎر یﻮﻫﺎﻳ ﻣﻤﻜﻦ و ﻢﻴ اﻗﻠ ﺮﻴﻴﺗﻐ اﺛﺮاﺗﺸﺎن ﺑﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ یﻫﺎ ﺖﻴ ﻣﺮﺑﻮط را ﭘﻮﺷﺶ دﻫﻨﺪ . 1- Micro Component 2- Scenario Analysis 3- Random Sampling 4- Monte Carlo Simulation 5- Latin Hypercube Sampling 6- Bootstrap ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 137 - ﻪﻴﺷﺒ یﺳﺎز ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺧﺎﻧﮕ ﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺮاﺳﺎس ﻞﻴﺗﺤﻠ ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﺧﺮد ﺗﻘﺎﺿﺎ و آب ی ﺟﻤﻌ ﭘﻴﺶ ﻨﺪهﻳآ ﻛﻞ ﺖﻴ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ] ﺷﻮد63 [ . یﺳﺎز ﻪﻴﺷﺒ ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ ﺑﺮا ﭘﻴﺶ ی ﺑﻴﻨﻲ ﺟﻤﻌ ﻴﺖ ، روش راﻳﺠﻲ اﺳﺖ یﺳﺎز ﻪﻴﺷﺒ . ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ روﺷ ، ﻲ آزﻣـﺎ ﻳﺶ ﺷـﺪه ﺑـﺮا ی ﻲﻛﻠ ﻲﺎﺑﻳ ارز ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻫﺎ ﺖﻴ ﺑﺮاﺳﺎس ﻪﻴﻗﻀ ﺣﺪ ﻣﺮﻛﺰ ی1 اﺳﺖ . ﻚﻴﺗﻜﻨ یﺳﺎز ﻪﻴﺷﺒ یﻫﺎ ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ، ﻋﺪم ﻲﻛﻠـ یﻫﺎ ﺖﻴﻌﻗﻄ در ﺑﺮآوردﻫ ﺎ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺗﻤﺎﻣ ﻲ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ یﻫﺎ ﺖﻴ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی دروﻧﺪاد ﺗﺨﻤ را یﺳﺎز ﻪﻴﺷﺒ . زﻧﺪ ﻣﻲ ﻦﻴ اﺣﺘﻤـﺎﻻ ﺗﻲ ﺟﻤﻌ ﺑـﺎ ﺖﻴـ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﺒ یﺳﺎز ﻪﻴ ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ ، از یﺳﺮ یﻫﺎ داده ﻲ زﻣﺎﻧ ﺟﻤﻌ روﻧﺪ ﻞﻴﺗﺤﻠ ،ﺖﻴ2، ﻚﻴﺗﻜﻨ ﻦﻴﺎﻧﮕﻴﻣ یﻫﺎ ﻣﺘﺤـﺮک 3 ﺑـﺮا ی ﻳ ﻜﻨﻮاﺧﺖ ﻛﺮدن4، و ﺗﺎﺑﻊ ﻊﻳﺗﻮز ﻟﮕﺎر ﻲﺘﻤﻳ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺎ ﺗﻌﺪاد ز یﺳﺎز ﻪﻴﺷﺒ یﺎدﻳ ﺗﺼـﺎدﻓ و ﻲ ﺑـﺮاورد ﺟﻤﻌ ﺖﻴـ درﺑـﺎزه اﻃﻤ ﻨﺎنﻴ95 درﺻﺪ ی، داﻣﻨﻪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻮﺻ ﻣﻲ ﻒﻴ .ﺷﻮد 5 - 4 - ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ی ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﺤﻮر5 ) DSM ( ، ﻳﺎ ﺑﻪ اﺧﺘﺼﺎر، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ، روﻳﻜﺮدی ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫـﺪﻓﺶ ﭘﺮﻫﻴـﺰ از ﻣﺸـ ت ﻼﻜ ﻣﺘﻌﺪد ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻣﺼﺮف زﻳﺎد آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎﺳﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ روﻳﻜﺮدی ﺟﺎﻣﻊ، ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ و ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت اﺳـﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺑﻬﺒﻮد ﺑﻬﺮه وری ﻛﻠﻲ آﺑﺮﺳﺎﻧ ﻲ و ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن ﭘﺎﻳـﺎﻧﻲ 6 اﺳـﺖ . ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﺎﻻ، ﻧﺎﻛﺎرآﻣﺪ و ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﻛﻨﻮﻧﻲ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻘﺎط دﻧﻴﺎ، DSM ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷـﻬﺮی در ﻣﺴﻴﺮی ﭘﺎﻳﺪار دارد . ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺟﻬﺎن ﻫﻢ اﻛﻨﻮن از ﺗﺪاﺑﻴﺮی ﺟﻬﺖ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻣﺜـﻞ آﻣـﻮزش و ﺗـﺮوﻳﺞ ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺳﺘﺮداد وﺟﻪ7 و ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف در ﻃﻮل زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨ ﻣـﻲ ﻨـﺪ . ﺑـﺎ اﻳـﻦ ﺣـﺎل، اﻳـﻦ روش ﻫﺎ اﻏﻠﺐ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﺪود و در ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺧﺎص و ﺑﺎ ﻧﮕﺎﻫﻲ زودﮔﺬر اﻋﻤﺎل ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ و ﻓﻘﻂ ﺗـﺎ زﻣـﺎﻧﻲ ﻛـﻪ ﻳـﻚ ﻣﻨﺒـﻊ اﺿﺎﻓﻲ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﺷﻮد، اداﻣﻪ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ . ﭼﻨﻴﻦ روﻳﻜﺮدی ﻧ ﺗﻮاﻧ ﻤﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ درازﻣـﺪت و ﻣﻄﻤـﺌﻦ ﻛﻪDSM ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن ﻣﻲ آورد، دﺳﺖ ﻳﺎﺑﺪ . 1- Central Limit Theorem 2- Trend Analysis 3- Moving Average Technique 4- Smooting 5- Demand-Side Management 6- End Users 7- Rebate Programs 138 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 5 - 4 - 1 - ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮﺧﻲ از ﻓﻮاﻳﺪ ﻣﺘﻌﺪد DSM ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از ﻛﺎﻫﺶ آﺛﺎر ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ، اﻓﺰاﻳﺶ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷـﺒﻜﻪ ﺟﻬـﺖ ﺑﺮآورده ﻛﺮدن اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ، ﭘﺮﻫﻴﺰ از ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﺗﻮﻟﻴﺪ آب و ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻی ﮔﺴﺘﺮش زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ ﺷﺒﻜﻪ اﮔﺮ . ﭼﻪ اﻳﻦ ﻓﻮاﻳﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ اﻧﺪ، اﻣﺎ ﻣﻮاﻧﻌﻲ ﻧﻴﺰ ﺑـﺮ ﺳـﺮ راه وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﮔﺴـﺘﺮده ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی را ﻣﺤﺪود .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ از ﺟﻤﻠﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری اﻓﺮاﻃﻲ، ﻗﻴﻤـﺖ ﻫـﺎ ی ﭘـﺎﻳﻴﻦ و ﺗﻌﺼـﺐ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﺑﻮدن ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن اﺷﺎره ﻛﺮد . ﻣﻮاﻧﻊ دﻳﮕﺮی از ﺟﻤﻠﻪ ﺟﻤﻊ آوری ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ داده، ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮدن ﺳﻮﺑﺴﻴﺪﻫﺎی دوﻟﺘﻲ، ﻛﻤﺒﻮد ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری ﺑـﺮای DSM و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی اﻧﻌﻄﺎف ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اداﻣﻪ اﺳﺘﻔﺎده از روش ﻫﺎی ﻛﻨﻮﻧﻲ و ﻣﺼﺮف ﺑﺎﻻی آب ﺷﻬﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺎﻫﻴﺖ ﺑﻬﻢ ﻣـﺮﺗﺒﻂ و ﺑﻬﻢ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ اﻳﻦ ﻣﻮاﻧﻊ، ﺷﺮاﻳﻄﻲ را اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ اﺗﺨﺎذ روﻳﻜﺮدی ﺟﺎﻣﻊ ﺟﻬﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ 5 - 4 - 2 - ﺣﻜﻤﺮاﻧ ﻲ1 ﻏﻠﺒﻪ ﺑﺮ ﺳﻜﻮن ﻛﻨﻮﻧﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب دﺷﻮار ، وﻟﻲ ﻻزم اﺳـﺖ . اﻋﻤـﺎل روﻳﻜـﺮدی ﺟـﺎﻣﻊ، ﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ و ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت، ﻧﻴﺎزﻣﻨـﺪ ﻫﻤﻜﺎری ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از ﺟﻤﻠﻪ ﻫﻤﻪ رده ﻫﺎی دوﻟﺘـﻲ، ﺷـﺮﻛﺖ و ﻫـﺎ اﻧﺠﻤـﻦ ﻫـﺎ ی ﺣﺮﻓـﻪ ای ﻣـﺮﺗﺒﻂ، ﺟﺎﻣﻌـﻪ ﻣـﺪﻧﻲ و ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ آب اﺳﺖ . ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ و ﻧﻈﺎرت ﻣﻮﺛﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺴﻮوﻻ ن ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﮔﺎﻣﻲ اﺳﺎﺳﻲ ﺑـﺮای ﺗﻀـﻤﻴﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺮای ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ . ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ ﺧـﻮب در زﻣﻴﻨـﻪ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷـﻬﺮی، ﺗﻀـﻤﻴﻦ ﻛﻨﻨـﺪه ﻣﺸـﺎرﻛﺖ اﻗﺘﺼـﺎدی، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ، ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﻳﻲ اﺻﻮﻟﻲ و ﺣ ﻔ ﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ اﺳﺖ . 5 - 4 - 3 - ﻓﺮﺻﺖ یﻫﺎ ﻋﻤﻞ ﺗﻮﺳﻂ ﻟﺖ دو ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ ﺑﻪ ﭼﻴﺰی ﺑﻴﺶ از ﺻﺮﻓﺎ دوﻟﺖ اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد ؛ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮﺳﺴﺎت ﺑﻴﺶ و ﺗﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴـﺮی اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺻﻨﺎف و ﻣﺸﺎﻏﻞ و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺪﻧﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل دوﻟﺖ در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﻧﻘﺸـﻲ ﻛﻠﻴـﺪی دارد . ﺷﻬﺮداری ، ﻫﺎ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪاری ﻫﺎ، اﺳﺘﺎﻧﺪاری ﻫﺎ و دوﻟﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎﻛﻴﺪ وﻳﮋه ای ﺑﺮ ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ . ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻣﻬﻢ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ دوﻟﺖ ، ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺳﺎزی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ی آﺑﻲ و اﻳﺠﺎد ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﺮای ﺗﻀﻤﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺟﺮای ﻣﻮﺛﺮ DSM اﺳﺖ . 1- Governance ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 139 5 - 4 - 4 - ﺣﺮﻛﺖ یﺳﻮ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺪارﻳﭘﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﻋﻨﺼﺮی ﻛﻠ ﻴﺪی در ﮔﺬار ﺑﻪ ﺳﻮی ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار اﺳﺖ . DSM ، دو ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺳﺎﺳـﻲ ﻛـﻪ ﻻزﻣـﻪ اﻳﻦ ﺣﺮﻛﺖ اﺳﺖ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . اوﻟﻴﻦ ﻣﻮرد، ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺮداﺷﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﻬﺮه وری و ﻛـﺎراﻳﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ؛ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﺑﺎ ﻧﺼﺐ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ . ﻣﻮرد دوم، ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻛـﺮدن ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻛﻤﻴﺎب ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی دﻳﮕﺮ ﻣﺜﻞ ، اﺳﺘﻔﺎده از آب اﺳﺘﺤﺼﺎﻟﻲ ﺑﺎران ﺑﻪ ﺟﺎی آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در آﺑﻴﺎری ﺑﺎﻏﭽﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ در آرﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار آب ﺷﻬﺮی ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﻌﻬﺪ ﻫﻤﻪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﺎﻣﻞ دوﻟﺖ، ﻣﺸﺎﻏﻞ و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺪﻧﻲ اﺳﺖ . ﺟﻬﺖ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺧﻄﻴﺮ، اﺻﻮل ﻋﻤ ﻞ ﺟﻬﺖ ﻫﺪاﻳﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺗﺒﻴﻴﻦ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﮔﻨﺠﻴﻨـﻪ ﻋﻠـﻢ و ﺗﺠﺮﺑﻪ ای ﻛﻪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎن اﻧ ﺪ وﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ، ﺣﺎﻛﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ روﻳﻜﺮد ی ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد و ﺑﺎ اﻫﻤﻴﺖ روز اﻓﺰون اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﺪﻳﺮان ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . DSM، ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻴﺴ ﺘﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی در ﻛﺸﻮر را ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺮی ﭘﺎﻳﺪار دارد ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ آن ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ اﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ . 5 - 5 - اﺻﻮل ﻋﻤﻞ 5 - 5 - 1 - ﻗﻴﻤﺖ ﻋﺎدﻻﻧﻪ آب یﺑﺮا ﺣﺬف ﺳﻮﺑﺴﻴﺪﻫﺎ ی ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺣﺼﻮل اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻛﻪ اﻳﻦ ﻗﻴﻤﺖ ﺗﻤﺎم ﺷﺪه، ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴـﺘﻲ ، در ﻗﻴﻤﺖ آب ﻟﺤﺎظ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻫﻢ . زﻣﺎن ، ﺑﻪ رﺳﻤﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻦ اوﻟﻮﻳﺖ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺮای زﻧﺪﮔﻲ اﻧﺴﺎن و ﺳﻼﻣﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑـﺎ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﺮدن دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮای ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻋﻀﺎی ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺟﺮﻳﺎن ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ . 5 - 5 - 2 - ﻳ رو ﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳ ﻜﭙﺎرﭼﻪ اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺿﺮورت روﻳﻜﺮدی ﺟﺎﻣﻊ و ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﻪ ﻣ ﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ را در ﺑﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ و ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﻴﺶ رو ی اﺗﺨﺎذ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ی DSM را ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار داده و اﻗﺪاﻣﺎت ﻋﻤﻠﻲ ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ در ﻛﺸﻮر را ﺑﻪ اﺧﺘﺼﺎر ﺑﻴﺎن .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ – ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎ ی ﺟﻬﺎن ، ﺑﺮﺧﻲ از ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM را اﺟﺮاء ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﻣﺜﻞ اﻋﻤﺎل ﻣﺤﺪودﻳ ﻫﺎ ﺖ ی آﺑﻴـﺎری ﻓﻀـﺎی ﺳﺒﺰ ﺑﻴﺮوﻧﻲ، اﻳﺠﺎد ﻫﺎ ﮔﺮوه ی آﻣﻮزﺷﻲ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎی آﮔﺎﻫﻲ در ﺑﺎره ﺿﺮورت ﺣﻔﻆ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، و اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺳﺘﺮداد وﺟﻪ ﺟﻬﺖ ﺗﺮﻏﻴﺐ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از وﺳﺎﻳﻞ ﻛﺎراﻣﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟـﻮد، اﻳـﻦ اﻗـﺪاﻣﺎت ﻧﻮﻋـﺎ ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﺪود، واﻛﻨﺸﻲ، ﻣﻮردی و ﻣﻌﻤﻮﻻ در واﻛﻨ ﺶ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، اﻧﺠﺎم ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ . ﺑﻌﻴﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ روﻳﻜﺮد ﻣﺤﺪودی در اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM ، ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ ﻋﻤـﺪه ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت و ﻣﻄﻤﺌﻨﻲ در آب ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ﻋﻮض، ﻳﻚ ﺧﻂ ﻣﺸﻲ ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺿﺮوری اﺳﺖ . 140 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻳﻚ روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺗﺪاﺑ ﻴﺮ ﻣﻮﺟﻮد DSM را در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻛﺎراﻣﺪ را ﺑﺮﮔﺰﻳﻨﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻴﺰان ﻣﺸﺎرﻛﺖ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ راﻳﮕﺎن ﺗﻮزﻳﻊ دوش ﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﻬﺘﺮ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎ اﺟﺮای ﻫﻢ زﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ی آﻣﻮزﺷﻲ و ﺗﺒﻠﻴﻐﺎت ﺑﺎزارﻳﺎﺑﻲ ﺑﻬﺒﻮد ﭼﺸﻢ ﮔﻴﺮ ی ﻳﺎﺑﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺟﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻮز ﻳﻊ راﻳﮕـﺎن، ﺑـﺎ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی ﻻزم ﺑﺮای ﺧﺮﻳﺪ ﺳﺮدوش ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳﺪ را در ﻣﺼـﺮف ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن ﺧـﺎﻧﮕﻲ اﻳﺠﺎد ﻛﺮد . ﺗﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ ی DSM در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﺸﻮﻧﺪ، ﺑﻌﻴﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻫﻢ اﻓﺰاﻳﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ ﺗـﺪاﺑﻴﺮ ﻓﺮدی و ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ ﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ . – در روﻳﻜﺮد ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت ، ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﺗـﺪاﺑﻴﺮ DSM را در ﻃـﻮل زﻣـﺎن در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ و ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ را در ﺗﻤـﺎﻣﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺎ ی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت دﺧﻴﻞ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻨﺪی ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM ، اﻏﻠﺐ ﺳﻄﺢ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ را اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣـﻲ دﻫـﺪ ؛ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺒﻠﻴﻐﺎت آﻣﻮزﺷﻲ ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﻄﺢ آﮔﺎﻫﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﭘﺬﻳﺮش ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻗﻴﻤﺖ در آﻳﻨﺪه . ﺑﻪ – ﻃﻮر ﻣﺸﺎﺑﻪ، ﺑﺮﺧﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM ﺑﻪ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﻧﻴﺎز دارﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻘﺮون ﺑـﻪ ﺻـﺮﻓﻪ ﺷـﻮﻧﺪ . ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل، اﺟـﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ دوﮔﺎﻧﻪ در ﻳﻚ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺟﺪﻳﺪ، ﻳﻚ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ارزان ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺎزﺳﺎزی و اﺟﺮای اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﻳﻚ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻗﺪﻳﻤﻲ اﺳﺖ و اﻳﻦ ﻛﺎر ، ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب را در ﻛﻞ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ در ﺳﻄﺢ ﺷـﻬﺮ ﻣﻤﻜـﻦ ﻣـﻲ ﺳـﺎزد . ﺑﺮﺧﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺟﺮای ﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮ را در آﻳﻨﺪه ﻏﻴﺮﺿﺮوری ﺳﺎزد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، اﻳﺠﺎد اﻧﮕﻴﺰه ﻫـﺎ ی ﻣﺎﻟﻲ در ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده از وﺳﺎﻳﻞ آﺑﻲ ﻛﺎراﻣﺪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ، ﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮﺛﺮ ﺗﺮ از اﻳﺠﺎد اﻳﻦ اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی ﻣﺎﻟﻲ ﺑﻌـﺪا در ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎ ن ﺧﺎﻧﮕﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻮﻳﺾ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﺎﻛﺎراﻣﺪ ﺑﺎﺷﺪ . 5 - 5 - 2 - 1 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی - ﺟﺎﻣﻊ1 ﺟﺎﻣﻊ، ﻳﻌﻨﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺗﻤﺎﻣ ﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮ DSM ﻧﻈﺮ در ﺪﻳﺑﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ ﺐﻴﺗﺮﻛ ﻦﻳ اﻧﺘﺨﺎب .ﺷﻮد - ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت2 ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓ ﺘﻦ اﺟﺮای ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺨﺘﻠﻒ DSM در ﻃﻮل زﻣﺎن، و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ذﺧﺎﻳﺮ آب در آﻳﻨﺪه اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . 1- Comprehensive 2- Long-Term ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 141 - ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ1 ﻫﺮ دو ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﺤﻮر و ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﺑﺎﻳﺪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺎ ﻫﻢ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﺷـﻮﻧﺪ . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﺮﺗﺒﻂ ) ﻣﺜﻞ اﻧﺮژی، ﻓﺎﺿﻼب ( ، ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی اﻛ ﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، اﻗﺪاﻣﺎت ﺗﻮﺳﻂ دﻳﮕﺮ ﺳﻄﻮح دوﻟﺖ، و ﻗﻴﻤﺖ ﺗﻤﺎم ﺷﺪه ﺑﺎﻳـﺪ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آوردن ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﺼﺎرف آب و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ آب و اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻮدﺟﻪ ﺛﺎﺑـﺖ ﺑـﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی و اﺟـﺮای ﺑﺎزآﻣﻮزی ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺎﻧﺪﻧﻲ ﻧﻬـﺎدی، ﭘﺎﻳـﻪ ﮔـﺬا ر ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺷﺎﺧﺼﻪ اﺻﻠﻲ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻣﺪاوم و ﺳﺎزﮔﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . اﺗﺨﺎذ روﻳﻜﺮدی ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻧﻴﺰ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ اﺛﺮات ﺗﺠﻤﻌﻲ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺸﺮ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . روﻳﻜﺮد ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ، ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ اﻗﺪاﻣﺎت را در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﺑﺎ ﺑﺨﺶ و ﻫﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫـﺎ ی دﻳﮕﺮ ﻣﺜﻞ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ، ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ ﺗﻤـﺎﻣﻲ اﺛـﺮات ﻣﺼـﺮف آب، از ﺟﻤﻠﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﻧﺮژی ﺑﺮای ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ ﻳﺎ ﭘﻤﭙﺎژ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺷﺮب و ﻓﺎﺿﻼب، واﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮﺧﻼف روش اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻪ اﺛﺮات ﺗﺠﻤﻌﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﻴﺮوﻧﻲ2 در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴـﺮد ، ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ، اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻋﻤﻠﻜﺮدﻫﺎی و ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ را ﻫﻢ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﮔﻨﺠﺎﻧﺪن ﻧﻴﺎزﻫﺎی اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آ ب، وﺟﻮد ﻣﻘﺪار ﻣﺸﺨﺼﻲ آب ) ﺑـﺎ ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ( در ﺳﻴﺴـﺘﻢ را اﻳﺠـﺎب ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ آب در ﺟﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺧﻮد، ﻋﻤﻠﻜﺮد اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ را ﭘﺎﻳﺪار ﻛﺮده و از ﺧﺪﻣﺎت اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آن ﻣﺜﻞ ﻛﻨﺘـﺮل ﺳـﻴﻞ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ آب ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻓﻮاﻳﺪ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﺘﻌﺎرﻓﻲ ﭼﻮن ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ، اﻧﺮژی ﺑﺮق آﺑﻲ، ﻣـ ﺎﻫﻴﮕﻴﺮی و رﻗﻴﻖ ﺳﺎزی آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ را دارد . ﻋﻼوه ﺑﺮ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻤﺎﻣﻲ اﺛﺮات و ﻓﻮاﻳﺪ، روﻳﻜﺮد ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻼش ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺳﻄﻮح دوﻟﺖ را ﻧﻴـﺰ در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب دﺧﻴﻞ ﻛﻨﺪ . ﺗﺪاﺑﻴﺮی ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻳﻜﻲ از ﺳﻄﻮح دوﻟﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮ اﻗﺪاﻣﺎت ﺳﺎﻳﺮ ﺳﻄﻮح ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار اﺳـﺖ . ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل، دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤ ﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده از وﺳﺎﻳﻞ آﺑﻲ ﻛﺎراﻣﺪ را در ﻳﻚ اﺳﺘﺎن اﻟﺰاﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻣﻤﻜـﻦ اﺳـﺖ اﺟـﺮای ﻃـﺮح ﻫـﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی ﻣﺎﻟﻲ را ﻏﻴﺮﺿﺮوری .ﻛﻨﺪ - ﻣﺸﺎرﻛﺖ ذﻳﻨﻔﻌﺎن و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻲﺘﻛرﺎﻣﺸ اﻳﺠﺎد ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻣﻌﻨﻲ ذﻳ دار ﻨﻔﻌﺎن ، ﺗـﺎ اﻃﻤﻴﻨـﺎن ﺣﺎﺻـﻞ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ارزش ﻫـﺎ ی ﺟﺎﻣﻌـﻪ ﺑ ﻴـﺎن ﺷـﺪه و ﺷﻬﺮوﻧﺪان در ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و اﺟﺮای ﻫﺎ ﺣﻞ راه ی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﭘﺎﻳﺪار ﻣﺸﺎرﻛﺖ دارﻧﺪ . 1- Integrated 2- Externalities 142 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﻧﻮآور ی ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن راه ﺣﻞ ﻫﺎﻳﻲ اﺑﺘﻜﺎری ﺑﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻨﻴﺎدی ﻛـﻪ آب اراﺋـﻪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ، ﺗـﺎ ﺻـﺮﻓﺎ رﺳـﺎﻧﺪن آن ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه . ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺎزار ﺑﺮای ﻓﻨﺎوری ﻫﺎی ﻛﺎراﻣﺪ در ﻣﺼﺮف آب و ﻛ ﺴﺐ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺎ ﺗﺪاﺑﻴﺮ اﻧﺘﻈﺎری ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎی آﻳﻨﺪه . - رﻫﺒﺮ ی ﻫﺪاﻳﺖ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻮﺳﺴﺎت ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ روش ﻫﺎ و آﺧﺮﻳﻦ ﻓﻨﺎوری ﻫﺎ ی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻣﺤﻮر . ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﺎزی ﺑـﺮای آﮔﺎه ﺳﺎزی از ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻮﺟﻮد و ﻧﻮﻇﻬـﻮر ﻣﺤﻠـﻲ و ﺑـﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠـﻲ در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب . ﮔﺴـﺘﺮش ﺗﺤﻘﻴﻘـﺎت ﻋﻠﻤـﻲ، اﻛﻮﻟـﻮ ژﻳﻜﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼﺎدی از ﻃﺮﻳﻖ ﺟﻤﻊ آوری ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اﻃﻼﻋﺎت، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی و اﻧﺠﺎم ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی آزﻣﺎﻳﺸﻲ . ﺟﻨﺒﻪ ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ، ﺗﺨﻤﻴﻦ دﻗﻴﻖ ﻣﻴﺰان ﻣﻮﺟﻮدی آب در آﻳﻨـﺪه ﺑـﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ اﺛـﺮات ﺑـﺎﻟﻘﻮه ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻤﻲ ﺑﺮ ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺤﻠﻲ اﺳﺖ . اﺗﺨﺎذ روﻳﻜﺮدی ﺟﺎﻣﻊ ، ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ، اﻏﻠﺐ ﭼﺎﻟﺶ و ﻫﺎ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﺑﺎ آﻧﭽﻪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﺑﺎ آن ﻣﻮاﺟﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻳﻢ دارد . DSM ﺑﺮ ﺑﺴﻴﺎری ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ و ﺗﺮ ﻏﻴﺮﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺗﺎﻛﻴـﺪ دارد ﺗـﺎ ﻛـﺎراﻳﻲ را اﻓـﺰاﻳﺶ دﻫﺪ، از اﺳﺘﻔﺎده از وﺳﺎﻳﻞ آﺑﻲ ﻛﻢ ﺟﺮﻳﺎن1 در ﻣﻨﺎزل ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﺎ زﭼﺮﺧﺶ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﻫـﺎ ی ﺧـﺎص و ﺗـﺎ ﺳـﺎﺧﺘﺎر ﻣﺘﻨﻮع ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری . ﭼﻨﻴﻦ روﻳﻜﺮدی ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻌﻄﺎﻓﻲ از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ، اﻣﺎ ﺗﻘﺎﺑﻞ ﭼﺸﻢ ﮔﻴﺮ ی ﺑﺎ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ و ﺑﺰرگ ﻣﻘﻴﺎس ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر دارد . ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮی در ﻃﺮز ﺗﻔﻜﺮ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻛـﺎﻣﭙﻴ ﻮﺗﺮی ﻣﺘﻤﺮﻛـﺰ، ﮔـﺮان و ﺗﻚ ﻣﻨﻈﻮره ﺑﻪ ﻳﻚ ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻮﭼﻚ از ﺗﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی در ﻣﺤﻞ اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳـﻦ، DSM ﻣﺴـﺘﻠﺰم ﻣﺸـﺎرﻛﺖ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ی از ﻃﺮف ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺖ . اﺳﺎﺳﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در آﮔﺎﻫﻲ و ﺣﺲ ﻣﺒﺎﺷﺮت از ﻃﺮف ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب، ﻣﺎﻟﻜﺎن ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ، ﻣﺸﺎﻏﻞ و ﺻﻨﺎﻳﻊ دارد . در ﻧﺘﻴﺠﻪ، ﺑﻪ ﻣﻬﺎرت ﻫﺎ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ دوﻟﺘﻲ و ﻏﻴﺮ دوﻟﺘﻲ ﻧﻴـﺎز دارد ﺗﺎ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬﺖ ﺑﻪ ﺳﻮی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد . ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ روﻳﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻮﺛﺮ واﻗﻊ ﺷـﻮد . از دﻫـﻪ 1970 ﺗـﺎ ﻛﻨﻮن، ﻣﺪﻳﺮان آب ﺷﻬﺮی در آ ﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻓﺰاﻳﻨﺪه ای ﺑﻪ ﺳﻮی DSM ﮔﺮاﻳﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده . اﻧﺪ اﻳﻦ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻧﻪ ﻓﻘـﻂ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺗﺪﺑﻴﺮی اﺿﻄﺮاری، ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ای از ﺗﺪاﺑﻴﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺗﺮ ﻳﻦ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴـﺖ ﭘﺴـﻨﺪﺗﺮﻳﻦ ﻫـﺎ راه ی دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ اﻣﻨﻴﺖ آﺑﻲ را ﻓﺮاﻫﻢ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 1- Low-Flow Fixtures ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 143 - ﻳ رو ﺑﻪ ﺎزﻴﻧ ﻜﺮد ﺟﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺪت و ﻳ ﻜﭙﺎرﭼﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ آب و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺳﺎل ﻫﺎﺳﺖ ﻛﻪ وﺟﻮد دارد . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻻزم در ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻛﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﻤﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺷﺮح ﻣﻲ دﻫـﺪ ﻛـﻪ ﭼـﺮا روﻳﻜـﺮد ﺟـﺎﻣﻊ، ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت و ﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺿﺮوری اﺳﺖ و ﭼﮕﻮﻧ ﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﭼﻨﻴﻦ روﻳﻜﺮدی را اﺗﺨﺎذ ﻛﺮد . اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺑـﻪ دو ﺑﺨـﺶ ﺗﻘﺴـﻴﻢ ﺷـﺪه اﺳـﺖ . ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪه ﺑﺨﺶ اول، ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﻧﻴﺎز ﺑﻪ DSM ﻣﻲ ﭘﺮدازد و ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﻴﺶ رو را ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﻣﻲ دﻫﺪ . ﺑﺨﺶ دوم ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﻣﺴـﺎﻳﻞ ﺣﻜﻤﺮاﻧﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ و ﻧﻴﺰ اﻗﺪاﻣﺎت ﺑﺎﻻدﺳﺘﻲ دوﻟﺘﻲ ﻣﻲ ﭘﺮدازد ﮔﺰ . ارش روﻧﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎی ﻋﻤﻞ را ﻣﻔﺼﻞ ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و در واﻗﻊ ﻃﺮح اوﻟﻴﻪ ای را ﺑﺮای آﻣﻴﺨﺘﻦ DSM در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺎور راﻳﺞ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی درﺻﺪ ﻛﻤﻲ از ﻛﻞ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﻣـﻲ دﻫـﺪ ، دﻻﻳـﻞ ﻣﺤﻜﻤـﻲ ﺑـﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺟﻮد دارد . ﻣﺜﺎل ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای اﺛﺒﺎت اﻳﻦ ﻣﺪﻋﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺷـﺎره ﻛـﺮد : ﻣﻴـﺰان ﺑـﺎﻻی ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی، اﻓﺰاﻳﺶ روز اﻓﺰون ﺷﻬﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﻳﺎ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آﺑﻲ ﻣﻮﺟﻪ اﻧﺪ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ . ﻫﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﺑﺮداﺷﺖ آب و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی، اﺛﺮات آور زﻳﺎن ی ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒﺎ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ دارد . در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ ﭼﺎﻟﺶ ، ﻫﺎ ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻫﺎ درﺑﺎره ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻫﺮ روز زﻳﺎدﺗﺮ ﻣـﻲ ﺷـﻮد و اﻳـﻦ وﺿـﻌﻴﺖ ﺑـﺎ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣﺼـﺮف آب ﺷﻬﺮی، رو ﺑﻪ وﺧﺎﻣﺖ اﺳﺖ . اﮔﺮ ﭼﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺣﻜﻢ اﻛﺴﻴﺮی ﺑﺮای ﺣﻞ ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷـﻬﺮی ﻧـﺪارد، اﻣﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺸﺨﺺ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻛﻤـﻚ ﺑـﻪ ﻛـﺎﻫﺶ و ﻳـﺎ ﻣﺤـﺪود ﻛﺮدن ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻓﺎﺿﻼب ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﺘﺎ ، ﭘﺎﻳﺪاری و اﻣﻨﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﻏﻠﺐ ﻫﻤﭙﻮﺷﺎﻧﻲ دارﻧﺪ و ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد اﻧﮕﻴﺰه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﺮﻓﺘﻦ DSM ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺜﺎل در ﺷﻬﺮ او ﻧﺘﺎرﻳﻮ ﻛﺎﻧﺎدا ﺗﻼش ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﺳﻪ دﻟﻴﻞ ﻋﻤﺪه اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ : ﭘﺮﻫﻴـﺰ از اﻓﺖ ﻣﺪاوم ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و اﺛﺮات آن ﺑﺮ ﻣﺎﻫﻴﮕﻴﺮی ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺑﺮداﺷـﺖ ﺑـﻴﺶ از ﺣـﺪ، ﻛـﺎﻫﺶ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﻟﻴـﺪی ﺷﻬﺮﻫﺎ، و ﭘﺮﻫﻴﺰ از ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ی آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای ﺑﺮآورده ﻛﺮدن ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی روزاﻓـﺰون . DSM ، ﭼﻨﻴﻦ اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ﻳﻲ را در روﻳﻜﺮدی ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . - ﻣﺤﺪود ﻳﺖ و ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎی اﻳﺮان، ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﮔﺮم و ﺧﺸﻚ، در ﺣﺎل ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪن و ﻳﺎ ﺗﺠﺎوز از ﺣـﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺗﻮﺳﻂ ﻃﺒﻴﻌﺖ اﺳﺖ . ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺸ ﻜﻼ ﺗﻲ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻫﺮ روزه در ﺣـﺎل رﺳـﻴﺪن ﺑـﻪ ﺣـﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺤﻠﻲ ﺧﻮد و / ﻳﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺷﺎن ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫـﺎ ی ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب و ﺗﻨـﺰل ﻣﻨـﺎﺑﻊ، ﺑـﺎ آﺛـﺎر ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻤﻲ در ﺟﻬﺎن در آﻣﻴﺨﺘﻪ اﻧـﺪ . ارﺗﺒـﺎط ﻣﻌﻨـﻲ دار ی ﺑـﻴﻦ اﻗﻠـﻴﻢ و ﭼﺮﺧـﻪ ﻫﻴـﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ وﺟـﻮد دارد . ﺗﻐﻴﻴﺮات رژﻳﻢ ﻫﺎ ی اﻗﻠﻴﻤﻲ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺳﺎﻻﻧﻪ، ﻧﻮﺳـﺎﻧﺎت ﺳـﺎﻻﻧﻪ و ﺗﻮزﻳـﻊ ﻓﺼـﻠﻲ آن اﺛﺮﮔـﺬار اﺳﺖ . ﺗﻐﻴﻴﺮات ﮔﺴﺘﺮده ﺗﺮ اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻓﺮاواﻧﻲ ﭘﺪﻳـﺪه ﻫـﺎ ی ﺣـﺪی آب و ﻫـﻮاﻳﻲ و اﻓـﺰاﻳﺶ رﺧـﺪاد 144 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ و ﺗﺮ اﺳﺖ . ﺑﺎ ﻫﻤﺮاه ﺷﺪن اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق، ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺒﺎﺷﺖ ﺑﺮف و اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﺼﺮف آب ﻣﺜﻞ آﺑﻴﺎری ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﭼﻤﻦ، ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻴﺶ ﻣﻲ ﺗﺮ .ﺷﻮد ﻛﺎﻫﺶ آﺛﺎر ﺗ ﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻛﻨﺪ اﺳﺖ . از اﻳﻦ رو، ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن اﻗﻠﻴﻢ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎوراﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎده ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺧﻮدﻣـﺎن را ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات وﻓﻖ دﻫـﻴﻢ . ﻫﻴـﺎت ﺑـﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠـﻲ ﺗﻐﻴﻴـﺮ اﻗﻠـﻴﻢ 1 IPCC ، اﺻـﺮار دارﻧـﺪ ﻛـﻪ ﻣـﺪﻳﺮان آب ﺑﺮرﺳـﻲ و اﻣﺘﺤـﺎن ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﻚ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ، ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺣﺘﻤﺄﻟﻲ و ﺳﻴﺎﺳـﺖ ﻫـﺎ ی ﺗﺨﺼـﻴﺺ آب را ﺷـﺮوع ﻛﻨﻨـﺪ . IPCC »ﺑﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن زﻳﺎد « ﺑﻴﺎن ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب و ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻧﻬﺎدی2 ﺑـﺎ ﺗﻐﻴﻴـﺮات اﻗﻠﻴﻤـﻲ، اﺟـﺰای اﺻـﻠﻲ ﺑـﺮای اﻓﺰاﻳﺶ اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﻳﻲ ﺑﻪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ ی ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﻤﺎر ﺟﻮاﻣﻌﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺗﺮدﻳﺪﻫﺎی ) ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ( یﻫﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، ﻣﻮاﺟﻪ ﻣﻲ ﺷـﻮﻧﺪ ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺗﺸﺨﻴﺺ و ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی DSM ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﺿﺮورت اﺳﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺘﻨﻮع ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رﻳﺴﻚ اﺳﺖ و ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻛﻮﺗ ﻣﺪت ﺎه ، و ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻤﻲ در آﻳﻨﺪه را دارد . - ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻣﺪرن آب و ﻓﺎﺿﻼب ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ ﻳﻦ در ﺑﻴﻦ ﺗﻤﺎم ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺳﺖ . اﺳـﺘﻔﺎده ﻛـﺎرا از زﻳﺮﺳـﺎﺧﺖ ﻫـﺎ ی ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻨﻮﻧﻲ و ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎز، اﻣﺮی ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﺷﻬﺮداری ﻫﺎ ، ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺑﻮدﺟـﻪ ﻛـﻢ ﺑﻴﺶ آن ﺗﺮ ﻫﺎ ﺳﺖ . ﺑﺴﻴﺎری از زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﺮاﻛﺰ ﺑﺰرگ ﻛﺸـﻮر، ﻋﻤـﺮی ﺑـﻴﺶ از 50 ﺳـﺎل دارﻧـﺪ . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺮای ﺑﺮآورده ﻛﺮدن اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻧﻴﺎز اﺳﺎﺳﻲ ﺑﻪ ارﺗﻘﺎ دا . رﻧﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻨﻮﻧﻲ، ﺑﻪ ﻧﻔﻌﻤﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﭘﺮﻫﻴﺰ ﻛﻨـﻴﻢ . ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﻚ ﻫﺎ ی ﺳﺎﻋﺘﻲ، روزاﻧﻪ و ﻓﺼﻠﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻐﻴﺮ اﺳﺖ ﺑﻴﺶ . ﺗـﺮ ﻳﻦ ﭘﻴـﻚ ﻣﻌﻤـﻮﻻ در ﺗﺎﺑﺴـﺘﺎن اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺪ ﻣﻲ . ﻣﺼﺮف ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺳﺎﻋﺘﻲ ﺑﺮ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺷ ﺒﻜﻪ آب و ﻓﺎﺿﻼب ﺗـﺎﺛﻴﺮ دارد و زﻳﺮﺳـﺎﺧﺖ ﻫـﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ اﻳـﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﭘﻴﻚ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ﻧﺘﻴﺠﻪ آن، ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از ﻇﺮﻓﻴﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﭘﻴﻚ ﺑﻼ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی DSM ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺼﺮف ﻛﻠﻲ آب را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ، ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺸﺨﺼـﺎ زﻣـﺎن ﺑﻨـﺪی و ﺳـﻄﺢ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﻴﻚ را ﻫﺪف ﻗﺮار دﻫﻨﺪ . اﻳﻦ روﻳﻜﺮد » ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ ﭘﻴﻚ « ، ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﻫﻤﻮارﺗﺮ ﻛﺮده و ﻛﺎراﻳﻲ ﻛﻠﻲ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫـﺎ را اﻓـﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻛﺎﺳﺘﻦ ﻣﻘﺪار ﭘﻴﻚ ﺗﻘﺎﺿﺎ، ﻧﻴﺎزﻫﺎی زﻳﺮﺳﺎﺧﺘﻲ آﻳﻨﺪه را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮه از آن ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ 1- International Panel on Climate Change 2- Institutional Adaptation ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 145 ﻣﺜﺎل ﺷﻬﺮ ﻧﻴﻮﻳﻮرک ﻣ . ﺼﺮف ﻓﺰاﻳﻨﺪه آب ﺷﻬﺮی، ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻘﺪار ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪی اﺳﺖ . ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻓﺎﺿﻼب، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﺮف ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮش زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻴﻨﺠﺎﻣﺪ . ﭘﺮﻫﻴﺰ از اﻳـﻦ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ، دﻟﻴﻞ و ﻣﻨﻄﻖ دﻳﮕﺮی ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎﺳﺖ . ﺷﻬﺮ ﻧﻴﻮﻳﻮرک ﻣﺼﺮف آب ﺧﻮد را ﺗﺎ 250 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﮔﺎﻟﻦ در روز ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ DSM ﻛﺎﻫﺶ داد و از اﻳﻦ راه از ﺻﺮف ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﺎرد دﻻر ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮش ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺧﻮدداری ﻛﺮده و ﻧﻴﺎزش ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﺑﺮاى ﻳﻚ ﻣﺪت ﻧﺎﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺖ . (Vickers 2001: xvi) - آﺛﺎر ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﮔﺮﭼﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﺨﺶ ﻛﻮﭼﻜﻲ از ﻛﻞ ﺑﺮداﺷﺖ آب در ﻛﺸﻮر را دارﻧﺪ، ﻟﻜﻦ اﻳﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﻧﻈﺮ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻣﺘﻤﺮﻛـﺰ اﺳـﺖ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ را ﻃﻠﺐ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺟﻤﻌﻴﺖ ﭘﺮﺗﺮاﻛﻢ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ و ﺣﺠﻢ زﻳﺎد آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼـﺎدی ﺷـﻬﺮﻫﺎ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻬﻲ ﺷﺪن ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﻠﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . در ﻧﺘﻴﺠﻪ، ﺑﺴﻴﺎر ی از ﺳﺎﻛﻨﺎن ﺷـﻬﺮﻫﺎ واﺑﺴـﺘﻪ ﺑـﻪ آﺑـﻲ اﻧـﺪ ﻛـﻪ از ﻣﻨـﺎﺑﻊ دور ﺑﺮاﻳﺸﺎن آورده ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد » ردﭘﺎی اﻛﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ « در ﻓﺮای ﻣﺮز ﺷﻬﺮﻫﺎ در ﻃﻮل ﺻﺪﻫﺎ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ از ﺳﺮﭼﺸـﻤﻪ و رودﺧﺎﻧﻪ ﺳﺖﻫﺎ . اﻳﻦ » ردﭘﺎ « ﺑﻪ واﺳﻄﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه از ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﭼﻨﻴﻦ اﺛ ﺮات ﻣﺮﻛﺒﻲ از ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﻓﺸﺎر ﺷﺪﻳﺪی ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﻛﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﻪ آن ﻫﺎ واﺑﺴﺘﻪ اﻧﺪ وارد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻣﺜﺎل . ﻫﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ آب ﻫﺎی ﺳـﻄﺤﻲ ﻧﻴـﺰ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار اﺳـﺖ . ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل اﺳـﺘﺨﺮاج ﺑـﻴﺶ از اﻧـﺪازه از آﺑﺨﻮان ﻫﺎی اﻧﺘﺎرﻳﻮ، ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن آب از ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﻣﺤ ﻠﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﺑﻪ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی آﺑﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ،ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﻣﺎﻫﻲ ﻫﺎی ﺳﺮد- آﺑﻲ ﻟﻄﻤﻪ زده اﺳﺖ . ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ درﻳﺎﭼﻪ اروﻣﻴﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﺸـﺎﻫﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ اﺛﺮات ﺳﺨﺖ و دﻳﺮﭘﺎی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﺳـﻔﻨﺞ ﻫـﺎﻳﻲ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ رواﻧﺎب ﻫﺎ را در ﻃﻮل دوره ﻫﺎی ﭘﺮ ﺑﺎرش، ﺑﺎ ﺟﺬب و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ، ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ اﻟﮕﻮی ﺟﺮﻳﺎن آب در زﻳﺮزﻣﻴﻦ را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ دﻫﺪ و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺳﺒﺐ ﻣﺘﺮاﻛﻢ ﺷﺪن رﺳﻮﺑﺎت آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﻴﻴـﺮ در ﻇﺮﻓﻴﺖ آﺑﺨﻮان در آﻳﻨﺪه ﺷﺪه و ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ از ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺟﺬب آن ﺑﻪ ﻃﻮر داﺋﻤﻲ ﺑﻜﺎﻫﺪ . در ﻣﻜﺰﻳﻜﻮ ﺳـﻴﺘﻲ، آﺑﺨـﻮان 20 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ در ﻃﻮل 50 ﺳﺎل اﻓﺖ ﻛﺮد، ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻧﺸﺴﺖ ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺑﺰرﮔﻲ از ﺷﻬﺮ ﺷﺪ . دره ﻣﺮﻛـﺰی ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴـﺎ ﻧﻴـﺰ ﭼﻨـﻴﻦ اﻓﺖ ﻫﺎﻳﻲ را در ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻴﺶ از ﺣـﺪ، ﺗﺠﺮﺑـﻪ ﻛـﺮده اﺳـﺖ . ﻧﺸﺴـﺖ زﻣـﻴﻦ ﺑـﺮ اﺛـﺮ اﺳﺘﺨ ﺮاج ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در اﻳﺮان ﻧﻴﺰ رو ﺑﻪ ﻓﺰوﻧﻲ و ﮔﺴﺘﺮدﮔﻲ اﺳﺖ . ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫـﺎ آب ی ﺳـﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻛـﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑـﺪ، آب ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮی ﺑـﺮای ﺣﻔـﻆ ﺗﻌـﺎدل اﻛﻮﻟـﻮژﻳﻜﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ، ﺗﺎﻻب ﻫﺎ و ﻣﺼﺐ ﻫﺎ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی DSM ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ و اﻛ ﻮﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫـﺎی آﺑﻲ در ﺧﻄﺮ را از ﻃﺮﻳﻖ ﭘﺮﻫﻴﺰ از ﭘﺮوژه ﻫﺎی زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ ﺑﺰرگ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻔﺎری ﭼﺎه ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ، اﻧﺤﺮاف آب و ﺳﺪ، ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎﻫﺶ ﺣﺠﻢ ﻓﺎﺿﻼب و اﻓﺰاﻳﺶ زﻣﺎن ﻣﺎﻧﺪ، ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺮوﺟﻲ ﻓﺎﺿﻼب و ﻛﺎﻫﺶ آﻟﻮ دﮔﻲ ﻫﺎ آب ی ﭘﺬﻳﺮﻧﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد 146 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - آب ﺖﻴﻔﻴﻛ آﺷﺎﻣ ﻲﺪﻧﻴ ﺣﺠﻢ ﺑﺎﻻی ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺳﻮﺋﻲ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ دارد . اﻳﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺣﺪاﻗﻞ از ﺳﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮرﺳـﻲ اﺳـﺖ . اول، ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﺠﻢ ﻣﺼﺮف، آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺷـﻮد و ﻣﻮﺟـﺐ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻴﺶﺑ ﺗﺮ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و اﻧﺮژی ﻣﻲ ﺷﻮد . دوم، ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎ ﺣﺠﻢ ﺑﺎﻻی ﻣﺼﺮف، ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﺠـﻢ ﺗﻮﻟﻴـﺪ ﻓﺎﺿـﻼب ﻣﻲ ﺷﻮد، در ﻧﺘﻴﺠﻪ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻮﻗﻒ ﻫﺎی ﻛﻮﺗﺎه ﺗﺮ و ﻏﻠﻈﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﻓﺎﺿﻼب، ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮی ﻫﻤﺮاه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺎ ﻣﻄﻠﻮب، ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭘﺬ ﻳﺮﻧﺪه را ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﻟﻮده ﻛﺮده، ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ و ﻧﻴﺰ ﻟﻄﻤﻪ ﺑﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺳﺎﻟﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺳﻮم، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮی را ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻛﺪر ﺑﻮده ﻳ ﺎ ﺳﻄﺢ ﻣﻮاد آﻟﻲ در آن ﻫﺎ ﺑﺎﻻ ﺑﺎﺷﺪ . - ﻣﻨﺎﻓﻊ ذﻳﻨﻔﻌﺎن از ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺑﻬﺒﻮد ﺗﻮازن ﺗﺎﻣﻴﻦ - ﺗﻘﺎﺿﺎ، ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺰﻳﺖ دﻳﮕﺮ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻛﻪ ﻓﺮاﺗـﺮ از ﻣﻨﻔﻌﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﺣﺎﺻﻞ از ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻛﻢ ﺗﺮ اﺳﺖ، دارد . ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﺤﺴﻮس ﺷﺎﻣﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ اﻧـﺮژی در ﮔـﺮم ﻛـﺮدن و ﭘﻤﭙﺎژ آب، ﺣﺬف ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب، ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ، ﺟﻤﻊ آوری و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب و ﻧﻴﺰ ﺻﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ در ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎی ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ای ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﻌﻮﻳﻖ، ﻛﻮﭼﻚ ﺳﺎزی و ﻳﺎ ﺣﺬف ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺖ . ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ دﺳ ﺘﺮﺳﻲ آب ﺑﺮای اﻧﻬﺎر، ﺗﺎﻻب ﻫﺎ و ﻣﺼﺐ ﻫﺎ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد، ﺣﺘﻲ در ﺟﺎﻫـﺎﻳﻲ ﻛـﻪ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻓـﺮاوان آب وﺟﻮد دارد و ﺷﻜﺎﻓﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ وﺟﻮد ﻧﺪارد، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺳﻮدﻣﻨﺪاﻧﺪ . ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﺳﺎده، اﺗﺨﺎذ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺸﺨﺼﻲ از ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻫﻢ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛ ﻨﻨﺪﮔﺎن آب و ﻫﻢ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدی دارد . ﭼﻨﺪ ﻣﺰﻳﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﻛﺎدر )5 - 1( آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻛﺎدر 5 - 1 - ﺶﻴﺑ ﺪﻳﻓﻮا ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ -ﻣﺼﺮف اﻧﺮژی ﻣﺜﻼ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﺮای ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ ﻳﺎ ﭘﻤﭙﺎژ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ - ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ - ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﻋﻤﺎل ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎی اﺿﻄﺮاری و دردﺳﺮﻫﺎی در آن ﻃﻮل ﻫﺎی دوره ﺧﺸﻜﺴﺎﻟﻲ - ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮای ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺑﺎ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻤﻲ . ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی DSM ﻣﺘﻨﻮع ﺑﻴﺶ و ﺗﺮ ﺑﻮده از و اﻧﻌﻄﺎف ﭘـﺬﻳﺮی ﺑﻴﺶ ﺗﺮی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﻛﻪ اﻟﺰاﻣﺎت ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮی دارﻧﺪ، ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ . - ﻧﻴﺎز ﭘﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﭘﺮداﺧﺖ ﻫﺎی وام ﻳﺎ ﻫﺎ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ و رﻳﺴﻚ ﻋﻠﺖ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﺗﻘﺎﺿﺎ - روﻳﻜﺮد ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ راﺑﻄﻪ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﻴﻦ دوﻟﺖ و ذﻳﻨﻔﻌﺎن در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺷﻴﻮه ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻴﺮیﮔ ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﻛﻨﻮﻧﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد - ﺗﻮﻟﻴﺪ درآﻣﺪ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺟﺎﻧﺒﻲ، ﻣﺜﻞ اﺣﻴﺎی ﺑﺮای آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد - اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺑﺮای ﺗﺮ ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﻲ ﭘﺎﻳﺶ و در و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی و آب ﻓﺎﺿﻼب - ﻓﻀﺎی رﻗﺎﺑﺘﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺻﻨﺎﻳﻊ ) اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی DSM ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺎراﺗﺮ ﻣﻲ آب از ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﺻﻨﺎﻳﻊ و ارزﻳﺎﺑﻲ دﻳﮕﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻫـﺎی ﺑـﺎزدﻫﻲ آب در و ﺷﻮد ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻓﻀﺎی رﻗﺎﺑﺘﻲ ﺑﺮای را ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﻬﻴﺎ (ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻗﺘﺼﺎدی ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 147 5 - 6 - ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﻴﺶ روی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺧﺪﻣﺎت اﻧﺮژی ﺑﺮق از ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺑﺎ ﻻﻳﻲ در ﺟﻬﺎن ﺑﺮﺧـﻮردار اﺳـﺖ ، درﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ در ﺑﺨـﺶ آب، ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در اﻳﺮان، ﻫﻨﻮز در ﻣﺮاﺣﻞ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﻗﺮار دارد . ﻋﻠﺖ آن ﺗﻮاﻧ ﻤﻲﻧ ﺪ ﻛﻤﺒﻮد ﻓﻨﺎوری ﺑﺎﺷﺪ ، ﭼﺮا ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎری از روش ﻫـﺎ و اﺑﺰارﻫﺎ ، ﻣﺜﻞ وﺳﺎﻳﻞ و اﺑﺰار ﻛﺎراﻣﺪ ﻣﺼﺮف آب، ﻣﺪت ﻫﺎﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﺎزار ﻣﻮﺟﻮد . اﻧﺪ ﻛﺎدر )5 - 2( ﺧﻼﺻﻪ وار ﻣﻮاﻧﻌﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ آرام DSM ﺷﺪه اﺳﺖ را ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻛﺎدر 5 - 2 - ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﺬﻳﺮشDSM ﻣﻮاﻧﻊ ﻧﮕﺮﺷ ﻲ - ﺑﺎور ﻏﻠﻂ درﺑﺎره ﻓﺮاواﻧﻲ آب - ﻧﻈﺮ در ﺟﺪا ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻗﺘﺼﺎد اﻧﺴﺎﻧﻲ و زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ از ﻫﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ - آرﻣﺎن داﺷﺘﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎ ای ﺑﺎزار آزاد، ﺑﺪون دﺧﺎﻟﺖ دوﻟﺖ - اﻋﺘﻘﺎد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺼﺮ ﺗﺮ ﻛﻢ ف آب، ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ - ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎی DSM ﻧﺎﻣﻄﻤﺌﻦ ﻳﺎ و ﺧﻴﺎﻟﻲ . اﻧﺪ - ارﺟﺤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﻗﺎﺑﻞ روﻳﺖ ﻣﻮاﻧﻊ ﻲﻣﺎﻟ - ﺳﻮﺑﺴﻴﺪﻫﺎ و ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ﭘﺎﻳﻴﻦ - ﻧﻴﺎز ﺑﻪ درآﻣﺪﻫﺎی ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮاورد ﺛﺎﺑﺖ و - ﻧﻴﺎز ﺑﻪ داﺷﺘﻦ درآﻣﺪﻫﺎی ﻛﺎﻓﻲ در ) ﺻﻮرت ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺎد ( - ﻛﻤﺒﻮد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در DSM - ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ در ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﻮاﻧﻊ داده و اﻃﻼﻋﺎت - اﺣﺘﻴﺎط ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮان در ﻣﻮرد DSM - ﻧﺒﻮد ﻫﺎی ﻣﺪل ﺟﺎﻣﻊ ﻫﺰﻳﻨﻪ / ﺳﻮد - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻧﺎﻛﺎراﻣﺪ DSM ﻣﻮاﻧﻊ ﻲﺘﻳﺮﻳﻣﺪ - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭼﻨﺪﭘﺎره ) ﻏﻴﺮﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ( - ﺗﻌﺼﺒﺎت ﺻﺮف ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ - ﺗﻔﻜﺮ ﻓﺮﻣﻮﻟﻲ و اﻛﺮاه در ﭘﺬﻳﺮش روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ - ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻏﻴﺮاﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮ 148 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺷﻜﻞ5 - 1 - ﻣﺪل ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﻣﻮاﻧﻊ ﭘﻴﺶ روی اﺗﺨﺎذDSM 5 - 6 - 1 - ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آب ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻋﻤﻮﻣﺎ اﻫﺪاف ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ دارﻧﺪ، ﻦﻳا از یﺎرﻴﺑﺴ اﻫﺪاف ﻣ ﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗ در ﻌﺎرض ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻳﻚ ﻫﺪف از یﺎرﻴﺑﺴ ﻲ اﺻﻠ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳﺖ آب ﻚﻳ . ﺗﻌﺎرض در ﺞﻳرا ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﻲ زﻣﺎﻧ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺪ ﻣﻲ ﻴﺳ ﻛﻪ ﺴﺘﻢ یﺑﺮا را آب ﺪﻳﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻴﻗ ﺑﺎ و ﺪﻫﺎ در ﻳﻲ ﻣـﻮرد ﺖﻴـ ﻔﻴﻛ آب، ﻛﻨﺘﺮل ﺗﺎ ﺮهﻴﻏ و ﻞﻴﺳ ﻣﻴﻦ .ﻛﻨﺪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﻨﻮع اﻫﺪاف ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب، ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻬﻤ ﻲ از ﺟﻨﺒﻪ ﻧﻬﺎد ی ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ یﺑﺮا . ﻣﺜﺎل، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻚﻳـ ﺳﺎزﻣﺎن ﻛﺸﺎورز ی ﻗﺼﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آب را ﺑﺮا ی ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎ یﺎرﻴ آﺑ ی و اﺣﺸﺎم ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ، درﺣﺎﻟﻲ ﻚﻳ ﻛﻪ ﺻـﻨﻌﺖ ﻣﻤﻜـﻦ ﺑﺎور ﻏﻠﻂ دوﺑﺎره ﻓﺮاواﻧﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺸﺮ و زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ او، ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺪا از ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ رﻳﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﻌﺼﺐ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن ﺑﺮاورد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺑﺎﻻ ﻋﺎدات راﻳﺞ ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ﭘﺎﻳﻴﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛﻪ ﻣﺼﺮف ﺗﺮ ﻛﻢ آب، ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ آرﻣﺎن ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺧﺮﻳﺪ آزاد ﺑﺪون دﺧﺎﻟﺖ دوﻟﺖ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ درآﻣﺪﻫﺎی ﺛﺎﺑﺖ و ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﮕﺮاﻧﻲ از اﻳﻦ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ DSM ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد و ﻳﺎ / ﺑﻲ اﻫﻤﻴﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺗﻔﻜﺮ ﻓﺮﻣﻮﻟﻲ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻏﻴﺮاﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺘﻲ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺷﺪه از ﻃﺮف دوﻟﺖ اﺣﺘﻴﺎط در ﻣﻮردDSMاز ﺟﺎﻧﺐ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮان اوﻟﻮﻳﺖ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺑﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ آﺷﻜﺎرﺗﺮ ﻛﻤﺒﻮد ﻣﺪل ﻫﺎی ﺟﺎﻣﻊ ﻫﺰﻳﻨﻪ / درآﻣﺪ ﻛﻤﺒﻮد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در DSM ﻛﻤﺒﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻛﺎرآﻣﺪ DSM ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 149 اﺳﺖ ﻗﺼﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آب را ﺑﺮا ی ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺳ ﺎﺧﺖ، ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن ﺳ ﻴ ﺴﺘﻢ ﺮهﻴ و ﻏ در ﻧﻈﺮ ﺑﮕ . ﺮدﻴ ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ ﻣﺴـﻮول ﺧﺪﻣﺎت ﺷﻬﺮ ﺑﻴﺶ ی ﻞﻳﺗﻤﺎ ﺗﺮ ﺑﻪ اﻓﺰا ﺖﻴﻗﺎﺑﻠ ﺶﻳ اﻋﺘﻤﺎد ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿـﺎﻫﺎ ی آب ﺷـﻬﺮ ی و روﺳـﺘﺎ ﻳﻲ دارﻧـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮا ﺪﻳـ ﺑﺎ ﻦ،ﻳ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﺑﺮا ﻳﻲﻫﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎ ی آب ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺼﻤ ﻴﻢ ﺳﺎزاﻧ ﻛﻪ ﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ از ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺨﺘﻠﻔ ﻲ ﻫﺴﺘﺪ و ﻣﻤﻜﻦ اﺳـﺖ ﺳـﻄﺢ ﻣﺘﻔﺎوﺗ ﻲ از اﺧﺘ ﺎراتﻴ یﺑﺮا اﻋﻤﺎل ﺳﻴﺎﺳﺖ یﻫﺎ ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . 5 - 7 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی یﻫﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب دورﻧﻤﺎی ﺑﺤﺮان آب، ﻣﺪﻳﺮان آب را ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﺟﺴﺖ و ﺟﻮی راه ﻫﺎی ﻣﻮﺛﺮ ﺑـﺮای ﺑـﺮآوردن ﺗﻘﺎﺿـﺎی آﻳﻨـﺪه ﺑـﺪون ﺑـﻪ ﺧﻄـﺮ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﭘﺎﻳﺪاری ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺑ ﻊ ﻓﻌﻠﻲ آب ﻛﺸﺎﻧﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب )IWRM (اﺳﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﺷﺎﺧﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺟﺪﻳﺪ ﻋﻠﻢ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻧﻮﻳﺪﺑﺨﺸ ﻲ را ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺪار ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ﺟﻬﺎن اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﭼﺎرﭼﻮب IWRM ، ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را ﻫﻤﺮاه ﺑـﺎ ﺳﻴﺎﺳـﺖ و اﺳـﺘﺮاﺗﮋ ی آب، ﻗـﺎﻧﻮن و اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی آب، ﭼﺎرﭼﻮب ﻧﻬﺎدی، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ، ﺗﺨﺼﻴﺺ در ﻣﻴﺎن زﻳﺮ ) ( ﺑﺨﺶ ﻫﺎ و ﺣﻞ ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ، ﻛﺎرﻛﺮدﻫﺎ و ارزش ﻫـﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، و ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻓﺮاﻣﺮزی ﺑﻪ ﻃﻮر ﺻﺮﻳﺢ را ﻃﺮح رﻳﺰی ) ﻛﻨﺪ ﻣﻲ GWP ، 2000 .( ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاﻧﻊ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺻﺎدرات آب و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ زﻳﺎ د ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻨﻬـﺎ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻗﺎﺑـﻞ اﺟﺮا ﺑﺮای رﻓﻊ ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﺑﻲ ﺣﺎل و آﻳﻨﺪه ﻣﻨﺎﻃﻖ در ﻣﻀﻴﻘﻪ آب ﺑﺎﺷﺪ . ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، اﻧﺘﺨﺎب ﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺟﺎﻣﻊ ﻧﮕﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ، آب ﺑﺪون ﺗﻨﺰل ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘ ﻫﺎ ﻢ ی ﺣﺎﻣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻲ ﮔﺬارﻧﺪ . 5 - 7 - 1 - اﻗﺪاﻣﺎت و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ، روش، اﺑﺰار ﻓﻨﻲ، ﻗﺎﻧﻮن ﻳﺎ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺼﺮف آب را ﺑـﺎﻟﻘﻮه ﻛـﺎﻫﺶ دﻫـﺪ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ از اﻗـﺪاﻣﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ) ﻳﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ ( ﻣﺤﺴﻮب ﺷﻮد . ﺻﺪﻫﺎ اﻗﺪام ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﮔﺰارﺷﺎت ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﭼﻨﺪﻳﻦ روش ﺑﺮای ﮔﺮوه ﺑﻨـﺪی اﻗﺪاﻣﺎت اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ . ﻳﻚ روش راﻳﺞ، دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺮاﺳﺎس ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ . ﻣﺜﺎل ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻓﻨﺎوری و ﻫﺎ روش ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف ﻛﺎرآﻣﺪ آب ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﻣﺼﺮف ﺷﺎﻣﻞ؛ ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ، ﺻﻨﻌﺘﻲ، آﺑﻴﺎری ﻛﺸﺎورزی و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺼﺎر ف اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد، در ﺟﺪول )5 - 1( ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 150 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺟﺪول5 - 1 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی و ﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﺟﺮا اﺳﺘﺮاﺗﮋی -ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪارس اﺑﺘﺪاﻳﻲ و ﻣﺘﻮﺳﻄﻪ - روﻳﺪادﻫﺎ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﺗﺒﻠﻴﻐﺎﺗﻲ- ﺗﺮوﻳﺠﻲ - آﮔﻬﻲ ﺗﺒﻠﻴﻐﺎﺗﻲ در رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ - اﻧﺘﺸﺎر اﻃﻼﻋﺎت از ﻃ ﺮﻳﻖ ﺗﻤﺎس ﻫﺎی ﺷﺨﺼﻲ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺮای آﻣﻮزش ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب و ﻛﻤﻚ در ﻧﺼﺐ اﺑﺰارآﻻت ﺣﻔﺎﻇﺖ آب - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﻤﺎﻳﺸﻲ ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻛﻢ ﻣﺼﺮف آب ﺧﺸﻚ1 آﻣﻮزش ﻋﻤﻮﻣﻲ -ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ آزﻣﺎﻳﺶ و ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎزرﺳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ - اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی ﻣ ﺎﻟﻴﺎﺗﻲ، ﻳﺎراﻧﻪ ﻫﺎ و اﺳﺘﺮداد وﺟﻪ2 ﺑﺮای اﺗﺨﺎذ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺣﻔﺎﻇﺖ - اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ آب -ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی و ﻗﺎﻧﻮن ﻫﺎی ﻣﻠﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب - ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻫﺎ و ﺗﻘﺪم ﻫﺎی اﺳﺎﺳﻨﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺼﺮف - اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﺷﺪه ﺣﻜﻮﻣﺘﻲ - اﺟﺮای آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ و دﺳﺘﻮر اﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎی ﺣﻔﺎﻇﺖ - اﻋﻤﺎل ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب در ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ﻣﻘﺮرات و ﻧﻈﺎرت دوﻟﺘﻲ -ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری آب - ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻫﺎی ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ - ﺑﺎﻧﻚ ﻫﺎی آب و ﺑﺎزارﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ ای آب - ﻳﺎراﻧﻪ ﻫﺎ و اﺳﺘﺮداد وﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب - ﻳﺎراﻧﻪ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﺸﺎورزی - اﻧﮕﻴ ﺰه ﻫﺎ و اﻋﺘﺒﺎرﻫﺎی ﻣﺎﻟﻴﺎﺗﻲ - ﺟﺮاﻳﻢ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﺑﻴﺶ از اﻧﺪازه ) ﺳﻬﻤﻴﻪ (ﻫﺎ - ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺳﺎزی ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی 5 - 7 - 1 - 1 - اﺻﻼﺣﺎت و ﻧﻈﺎرت دوﻟﺘ ﻲ دوﻟﺖ ﻫﺎ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﻣﺤﻴﻂ ﻧﻈﺎرﺗﻲ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻨﻨﺪه ﺷﻨﻮا و ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺮای ﺑﺮﮔﺰﻳﺪن اﻗـﺪاﻣﺎت ﺣﻔﺎﻇـﺖ آب، ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب دارﻧﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻣﻠﻲ اﻧﺪﻛﻲ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ وﺟﻮد دارد . ﺗﻤﺮﻛﺰ اﺻﻠﻲ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد، ﺑﺮ دﻓﻊ آب ﺑﻌﺪ از اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮدن از آن ) ﻓﺎﺿﻼب ( اﺳﺖ . ﻫﺮ دو ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺳﻴﺎﺳﺘﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ) اﻗﺘﺼﺎدی و ( » ﻛﻨﺘﺮل و ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻰ «3 )ﻏﻴﺮاﻗﺘﺼﺎدی ( ﺑﺮای دوﻟﺖ ﻫﺎ وﺟﻮ د دارد . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺳﺎزی ﺑﺨﺶ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﺟﻮازﻫﺎی ﻗﺎﺑﻞ 1- Xeriscape 2- Rebates 3- Command-and-Control ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 151 ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ و اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ﺑﻪ آراﻣﻲ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮش ﺳﻴﺎﺳـﻲ را در ﺑﺴـﻴﺎری ﻛﺸـﻮرﻫﺎ ﻛﺴـﺐ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ، ﻣﻘـﺮرات و ﻳﺎراﻧﻪ ﻫﺎی دوﻟﺘﻲ ﺑﺮای ﭘﮋوﻫﺶ در زﻣﻴﻨﻪ ﻓﻨﺎوری ﻫﺎی ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻲ ﻛﺮدن اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﻻزم اﺳﺖ . 5 - 7 - 1 - 2 - ﺮﻴ اﺑﺗﺪ اﻗﺘﺼﺎد ی - ﺑﺎزار آب • ﺑﺎزار، آب را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻛﺎﻻ ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و راه ﻣﻮﺛﺮی ﺑﺮای ﺑﺎزﺗﺨﺼﻴﺺ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب ﺑﻴﻦ ﻣﺼﺎرف رﻗﻴﺐ اﺳﺖ . • ﻫﺮ دوی ﺣﻘﺎﺑﻪ و ﺣﺠﻢ واﻗﻌﻲ آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﻗﻮاﻧﻴﻦ آب ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻌﺎﻣﻼﺗﻲ را ﻣﺠﺎز داﻧﺪ ﻣﻲ ، در ﺗﺮاﻛﻨﺶ ﺑﺎزار داد و ﺳﺘﺪ ﺷﻮد . • اﻧﺘﻘﺎ ل داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ آب در ﺗﺮاﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺑﺎزار در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد ﻛﺎﻣﻼ ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ زﻳﺎد اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﻓﺰاﻳﻨﺪه ﻣﺮﺳﻮم ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد ﻛﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺎزار ﻣﻌﺎﻣﻼت ﻧﻘﺪی ﺑﺮای آب ﻧﻴﺰ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﺪﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ اﻧﺘﻘﺎل آب را ﻣﻴ ﺎن ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ 5 - 7 - 1 - 3 - ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری آب ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ، اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻣﻮﺛﺮ ی ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎﺳﺖ ﺑﻪ ﺷﺮﻃﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻧﺮخ آب اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی ﻗﻮی ﺑـﺮای ﺣﻔﺎﻇـﺖ آب در ﺑﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺪوﻳﻦ و اﺟﺮای اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ﺑﺎ ﻫﺪف دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ اﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻬـﻢ ﺗـﺮ ﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در آﻳﻨﺪه ﺷﻮد . اﺻﻼح ﻧﺮخ آب ﻳﺎ وﺿﻊ اﺿﺎﻓﻪ ﺑﻬﺎ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻣﺼﺮف زﻳﺎد، ﻳﺎ وﺿﻊ ﺟﺮﻳﻤﻪ ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان ﻣـﺎﻧﻌﻲ در ﺑﺮاﺑـﺮ ﻋـﺎدت ﻫـﺎ ی ﻣﺼﺮف ﺑﻲ روﻳﻪ آب، ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن را ﺑﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻃﺒﻖ ﻳﻚ ﻧﻈﺮﻳﻪ اﻗﺘﺼﺎدی، ﻣﺸﺘﺮ ﻳﺎن ﺑﻪ اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺎ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ رﻓﺘﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﻲ اﻗﺘﺼﺎدی آن ﻫﺎ را ﺑﻴﺸﻴﻨﻪ ﺳﺎزد، واﻛﻨﺶ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . 5 - 7 - 1 - 4 - ﺷﻴﻮه یﻫﺎ اﻫﺮﻣ ﻲ اﻳﻦ ﭼﻬﺎر اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸـﺎن داده اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﻫﻢ زﻣﺎن ﺑﻪ ﭼﻨﺪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺛﺮات ﻫﻢ اﻓﺰاﻳﻲ و اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜـﺎل، 152 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺗﻌﺮﻓﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﮔﺮای آب و ﻋﻤﻠﻴﺎت وﺳﻴﻊ ﺑﻪ روزآوری ﻳﺎ ﺑﺎزﺳﺎزی1 ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸـﻲ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫـﺎ در ﺳﻄﺢ ﺷﻬﺮ از ﻣﺠﻤﻮع ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎی ﺣﺎﺻﻞ از ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ دو ﻫﻨ ﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ اﺟﺮا ﺷـﻮﻧﺪ، ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﺳـﺖ . ﻋﻤﻠﻴـﺎت آﻣﻮزش ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ، اﻏﻠﺐ ﺑﺮای ﺗﻘﻮﻳﺖ اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی اﺻﻼﺣﺎت ﺗﻌﺮﻓﻪ آب ﻳﺎ ﺗﻮزﻳﻊ اﺑﺰارآﻻت اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . 5 - 7 - 2 - اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی اﺟﺮا اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی اﺟﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﻪ روش ﻫﺎ » ی ﻓﺮﻣﺎن و ﻛﻨﺘﺮل « ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻗـﻮاﻧﻴﻦ و آﻳـ ﻴﻦ ﻧﺎﻣـﻪ و ﻫـﺎ ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ درﺑﺮﮔﻴﺮﻧﺪه اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب را ﺑﻪ اﺗﺨﺎذ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎرآﻣﺪ ﺗﺸـﻮﻳﻖ ﻛﻨﺪ ﻣﺘﻜﻲ اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﭼﻬﺎر اﺳﺘﺮاﺗﮋی وﺳﻴﻊ ﺷﺎﻣﻞ آﻣﻮزش ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب، ﻣﻘﺮرات دوﻟﺘﻲ و اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی ﺑـﺮای اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﺑﺤﺚ ﺷﺪه . اﻧﺪ ﺟﺪول )5 - 1(، ﻣﺜﺎل ﻫﺎ ﻳﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎرز ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎ در ﻫﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋی را اراﺋﻪ دﻫﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻫﻴﭻ وﺟﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻴﺴﺖ ؛ ﺑﺴﻴﺎری از روش ﻫﺎ ی اﺑﺘﻜﺎری ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻬﺎدﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪه . اﻧﺪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی زﻳﺮ ﻫﺎ ﺟﻨﺒﻪ ی ﻣﻬﻢ ﻫﺮ اﺳﺘﺮ اﺗﮋی را ﺑﻪ ﻃﻮر اﺟﻤﺎﻟﻲ ﻣﺮور ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ ﺗﻚ ﺗﻚ اﻳﻦ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ، اﻧﺪ ﻨـﺪ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﺑﻨﻴـﺎدی در ﻓﺮﻣـﻮل ﺑﻨـﺪی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ » ی ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺮای « ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ . ﻫﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ، اﺟﺰای زﻳﺮ را در ﺑﺮ دارد : – ﺗﺪاﺑﻴﺮ وﻳﮋه ) ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺤﺘﻮﻳﺎت ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ،( – ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻫﺪف ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ) ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ،( – اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎی ﻣﺸﺎرﻛﺖ، – اﺳﻠﻮب ﻫﺎ ی اﻧﺘﺸﺎر اﻃﻼﻋﺎت و ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ، – زﻣﺎن ﺑﻨﺪی و ﺗﺪاوم اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ، – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺴﻮول اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻧﺪ و – ﻃﺮح ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ . 5 - 7 - 3 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ آب ﻣﺘﺼﺪﻳ ﺎن ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺑﻪ وﻳﮋه ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺷﻬﺮی، ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧـﻪ ﻛﻨﺘـﺮل ﻣﺴـﺘﻘﻴﻤﻲ ﺑـﺮ ﻣﻘـﺪار آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﺪارﻧﺪ . ﻧﺘﻴﺠﺘﺎ ، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻘﺪار ﻣﻌﻠﻮﻣﻲ ﻛﻪ اﺟﺒﺎرا ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻋﺮﺿﻪ ) ﺗﻮﻟﻴﺪ ( آب ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺷﻮد، 1- Retrofit ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 153 ﭘﻨﺪاﺷﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . درﺣﺎﻟﻲ ، ﻛﻪ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ی ﻧﻴﻤﻪ دﻫﻪ 1970 ،در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه و ﺑﺮﻳﺘﺎﻧﻴﺎ ﺛﺎﺑـﺖ ﻛـﺮد ﻛـﻪ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﻣﻘﺪاری » ﻣﻌﻴﻦ و ﻣﺴﻠﻢ « ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺪاﺧﻠﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ . در آن ﺧﺸﻚ ، ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را ﺑﺎ ﺗﺮﻏﻴﺐ ﻣﺼـﺮف ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن آب ﺑـﻪ ﻛـﺎﻫﺶ ﻣﻮﻗـﺖ ﻣﺼـﺮف آب ﻣﻬـﺎر ﻛﻨﻨـﺪ، در ﻛﻪ ﺣﺎﻟﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ ﻛﺎﻣﻼ ﭘﺮﻓﺸﺎر ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ . در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﻤﻜﺎری اﻛﺜﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب، ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن آب از روش ﻣﻌﻤﻮل ﻗﻄﻊ آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب ﺧﻮدداری ﻛﺮدﻧﺪ . 5 - 8 - راﻫﻨﻤﺎ ﻳﻲﻫﺎ ﺑﺮای ﻛﺸﻮر در آﻳﻨﺪه، ﻧﻘﺶ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﻛﺸﻮر ﺑﺮای رﻓﻊ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه آب ﻫﺮ ﭼ ﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺧﻮب از ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻛﺎﻣﻞ آن، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎﻳﺪ ﻛـﺎﻣﻼ ﺑـﺎ دﻳﮕـﺮ اﻗـﺪاﻣﺎت ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب آﻣﻴﺨﺘـﻪ ﺷـﻮد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات ﻋﻤﻮﻣﻲ زﻳﺮ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ از ﻧﻮﻳﺪﺑﺨﺶ ﺗﺮﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی ﭘﮋوﻫﺶ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺧﻂ ﻣﺸﻲ، اراﺋﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ : – ﮔﺮﭼﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺷﻴﻮه ﻫﺎی ﻛﺎرآﻣﺪ آب در ﻛﺸﻮر اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ و ﺑـﻪ ﻧﺎﭼـﺎر اداﻣـﻪ ﺧﻮاﻫـﺪ ﻳﺎﻓـﺖ، ﻟﻜـﻦ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎی ﺑﻪ ﺳﺎزی ﻓﻨﻲ و ﻧﻮآوری ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻛﻢ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣـﻞ ﻣﺤﻘـﻖ ﻧﻤـﻲ ﺷـﻮد . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮای ﺧﺎﻧﻮاده ﻫﺎ ، ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻛﺸﺎورزان، ﭼﻨﺪان اﻧﮕﻴﺰه اﻗﺘ ﺼﺎدی ﺑﺮای ﻧﻮآوری اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻲ ﻛﻨـﺪ . ﻳﻚ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻢ دوﻟﺖ، ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺎﻟﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﮋوﻫﺶ و ﻓﻨﺎوری اﺳﺖ . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﻠﻲ ﺟﻤﻊ آوری و اﻧﺘﺸﺎر داده ﻫﺎی اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮ ﻣﺼﺮف آب، ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺎز ﻣﻬﻤﻲ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫـﺎ و ﻣﻘﺮرات ﻫﺪف ﻣﻨﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب اﺳﺖ . در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ، داده ﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب ﻣﺤﺪود اﻧﺪ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺿـﻌﻴﻔﻲ دارﻧﺪ و ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ ﺑﺮآوردﻫﺎﻳﻲ از ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎی آب ﻣﺤﺪود ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی اﻋﺘﻤﺎدﭘـﺬﻳﺮ ﺣﺠـﻢ ﺗﺤﻮﻳـﻞ آب و ﻧﻴﺰ آب ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﺷﺪه و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه و ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ و داده ﻫﺎی GIS ﻣﻜﺎن- ﻣﺮﺟﻊ، ﻣﻬـﻢ اﻧـﺪ و ﺑﺎﻳﺪ در ارزﻳﺎﺑﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف آب و ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎی آب ﮔﻨ ﺠﺎﻧﺪه ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﻼش – ﻫﺎی ﭘﮋوﻫﺸﻲ ﻋﻠﻤﻲ و ﺟﻤﻊ آوری داده ﻫﺎ ﺟﻮاﺑﮕﻮی ﻧﻴﺎزﻫﺎ ﺟﻬـﺖ ﭘﺸـﺘﻴﺒﺎﻧﻲ و ﺗﺎﻳﻴـﺪ ﻛﺎرﻫـﺎی ﺣﺮﻓـﻪ ای و اﺟﺮای ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻧﺒﻮده اﺳﺖ . ﺗﻨﻬﺎ ﺗﻌﺪاد اﻧﺪﻛﻲ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻋﻠﻤﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫـﺎی ﺑـﺰرگ ﻣﻘﻴﺎس ﺣﻔﺎﻇﺖ و اﺛﺮات آن ﻫﺎ ﺑﺮ ﻣﺼﺮف آب ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺗ . ﺤﻘﻴﻘﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮی در زﻣﻴﻨﻪ » ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ « ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﺗﺎ از ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺑﺰارﻫﺎی ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺟﻬﺖ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺗﻮاﻧـﺎﻳﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰان و ﻣـﺪﻳﺮان آب در ﻃﺮاﺣـﻲ و اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ارﺗﻘﺎ دﻫﻨﺪه ﺳﻄﻮح ﻓﻌﻠﻲ ﺑﻬﺮه وری آب، ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 154 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 5 - 9 - راﻫﻨﻤﺎ ی ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی ﻣﺪﻳﺮ ﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ از ﻃﺮﻳﻖ » ﭼﺮﺧﻪ ﻋﻤﺮ داراﻳـﻲ «1 ﺑـﻪ آن ﭘﺮداﺧﺘـﻪ ﺷـﻮد از . اﻳﻦ رو، اﻳﻦ ﺑﺨﺶ از راﻫﻨﻤﺎ ﻗﺼﺪ دارد ﺗـﺎ راﻫﻨﻤـﺎﻳﻲ ﺑـﺮای ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳـﺎن دﺳـﺘﮕﺎﻫﺎی ﺧـﺪﻣﺎت ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب )WSP ( ﻛﺸـﻮر و ﻣﺸﺎوران آن ﻫﺎ در ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﺗـﺪوﻳﻦ و اﺟـﺮای اﺳـﺘﺮاﺗﮋی ﻫـﺎ و ﺷـﻴﻮه ﻫـﺎی ﻛﺎرآﻣـﺪ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب و ﻣﺴﺘﻨﺪﺳﺎزی آن اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ . 5 - 9 - 1 - ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻤﻴﻨﻪ2 ﻳﺎ ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﮕﻲ، اﺻﻞ ﻛﻠﻴﺪی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎرآﻣـﺪ ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ اﺳـﺖ ﻛـﻪ در آن راه ﻫـﺎ ﺣـﻞ ی ﻏﻴﺮﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ای از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ از ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﻫﺎ ﺬاری ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﺟـﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ درﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . ﻫﺪف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﮕﻲ ﻳﺎ ) ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ( ، ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺗﻌﺎدل ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻴﻦ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺳﺖ : – ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺳﺎﺧﺖ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ یﻫﺎ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻇﺮﻓﻴﺖ و – ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎی ﻣﺘﺮﺑﻂ ﺑﺮ راه ﺣﻞ ﻫﺎی ﻏﻴ ﺮﺳﺮﻣﺎ ای ﻪﻳ از ﻗﺒﻴﻞ ﺑﺮ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب . 5 - 9 - 2 - ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻮﺛﺮ ی ﺑﺮای ﭼﻴﺮه ﺷﺪن ﺑﺮ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺜـﺎل، ﻣﺸـ ﻜﻼ ت ﻓﺸـﺎر ﻛﻢ در ﻃﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﻴﻚ ( ﺑﺎﺷﺪ و ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ ی ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑـﺮای ﺻـﻨ ﻌﺖ آب، ﺻـﻨﻌﺖ ﺑـﺮق، و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ دارد . 5 - 9 - 3 - ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻌﻮﻳﺾ / از ﻛﺎر اﻓﺘﺎدﮔﻲ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻮﺛﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﺪم ﺗﻌﻮﻳﺾ، ﻳﺎ ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻛﻢ ﺗﺮ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻧﺘﻬﺎی ﻋﻤﺮ اﻗﺘﺼﺎدی ﺷﺎن ﻣﻲ رﺳﻨﺪ ﺷﻮد . 5 - 9 - 4 - اﺳﺘﻔﺎده و ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻣﻮﺛﺮ آب از ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻈﺮ ﻋﻤﻠﻲ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﺎﻣﻞ دو ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ : – ﺑﻬﺒﻮد در ﻛﺎراﻳﻲ3 ﻓﻨﻲ ﻣﺼﺮف آب و – ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻛﺎرآﻣﺪ آب ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻴﺎن ﻣﺼﺎرف رﻗﻴﺐ . 1- Asset Life Cycle 2- Least Cost 3- Efficiency ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 155 ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف در ﻓﺼﻞ6 اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺤﺚ ﻣﻲ .ﺷﻮد 5 - 9 - 4 - 1 - دﺳﺘﺎوردﻫﺎ1 دﺳﺘﺎوردﻫﺎی اﺟﺮای اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺎرآﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی در ﻛﺸﻮر ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ : – ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب . ﻫﻢ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﻴﻚ و ﻫﻢ ﻣﺘﻮﺳﻂ – ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺸﺖ ﻳﺎ ﺗﻠﻔﺎت آب – ﻛﺎﻫﺶ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺿﻼب – ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﺎﻟﻲ، از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻌﻮﻳﻖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ و ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری – اﻓﺰاﻳﺶ آﮔﺎﻫﻲ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن از ارزش ﻣﺎﻟﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ آب – اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﺸﺎورزی از ﻃﺮﻳﻖ اﻓﺰاﻳﺶ دﺳﺘﺮ ﺳﻲ آب ﻧﺎﺷﻲ از ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی – ﺑﻬﺒﻮد ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺳﻮددﻫﻲ ﺻﻨﺎﻳﻊ روﺳﺘﺎﻳﻲ 5 - 9 - 4 - 2 - ﻣﺤﺼﻮﻻت2 – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ) زﻳﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ( و اﺳﻨﺎد ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺘﻀﻲ، ﺷﺎﻣﻞ : • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻛﺎر3 آب آﺷﻨﺎ4، • ﮔﺰارﺷﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت وﻳﮋ ه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ، • ﮔﺰارﺷﺎت ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺼﺮف / ﻣﺤﻚ زﻧﻲ آب ، • ﮔﺰارﺷﺎت ﻣﻤﻴﺰی آب ، و • ﮔﺰارﺷﺎت دﻗﺖ / واﺳﻨﺠﻲ ﻛﻨﺘﻮر 5 - 9 - 4 - 3 - ﺟﻤﻊ ﺑﻨﺪی ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻛﺸﻮر، ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺼﺮف ﺑﺎﻻ و در ﺣﺎل اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﻬﺮﻫﺎ، ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی زﻳﺮﺳﺎﺧﺘﻲ در ﺷـﻤﺎر روزاﻓﺰوﻧﻲ از ﺷﻬﺮﻫﺎ، ﺗﺮدﻳﺪﻫﺎی ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠ ﻴﻤﻲ، و اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری و اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻧﺎﺷﻲ از اداﻣﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻴﻮه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮر اﺳﺖ . اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺗﻮان رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺸ ﻜﻼ ت را ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮔﺴﺘﺮده ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه و در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺎ ی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت آب در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . 1- Outcomes 2- Outputs 3- Business Plans 4- WaterWise 156 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺨﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ از ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی ﻛﺸﻮر، از ﻟﺤﺎظ ﻛﻤﻴﺖ، ﻛﻴﻔﻴﺖ، ﻣﺎﻟﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار اﺳـﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺳﺒﺐ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻣﺴﻴﺮی ﭘﺎﻳﺪارﺗﺮ ﺷﻮد . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺳﺒﺐ ﺑﺴﻂ ذﺧﺎﻳﺮ ﻛﻨﻮﻧﻲ و ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻫﻢ زﻣﺎن، آزادﺳﺎزی ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑ ﺮای ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮﻳﻲ ﺑﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه آﺗﻲ ﺷﻮد . اﮔﺮﭼﻪ DSM ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪدی ﺟﻬﺖ ﺗﺼـﻤﻴﻢ ﮔﻴـﺮی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻣﺸﻜﻼت اﺷﺎره ﺷﺪه در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ را ﺑﺮای ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮان و ﻣﺴﻮوﻻن ﻣﺤﻠﻲ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، اﻣـﺎ در ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻛﺸـﻮرﻫﺎ از ﺟﻤﻠﻪ اﻳﺮان ﻫﻤﭽﻨﺎن ﻛﻢ ﺗﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ . درک اﻳﻦ ﻛﻪ ﭼ ﺮا DSM ﻫﻨﻮز ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ روﻳﻜﺮد ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻣﻮرد ﻏﻔﻠﺖ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد، ﮔﺎم ﻣﻬﻤﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﺮد اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺴﺘﺮده آن در آﻳﻨﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . – ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ در ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ زﻳﺎدی ﺑﺮای ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺣﻞ ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﺣﺎل و آﻳﻨﺪه ﻛﻤﻴـﺎﺑﻲ آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﺸﻮر دارد ﺑﺮﻧ . ﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﭼﺎرﭼﻮب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳـﺰی ﺟـﺎﻣﻊ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و ﺑـﺎ ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻧﺎ ﻳ ﻞ ﺷﻮد . – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻛﺮان ﺟﺪﻳﺪی ﺑﺮ راه دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺗﻮازن درازﻣﺪت ﺑـﻴﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ و ﻣﺼـ ﺎ رف آ ب ﺑـﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﻧﻜﺎت ﺑﺴﻴﺎر در ی ﺷﺎﺧﻪ ﻫﺎ ی ا ﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی، ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ، ﻧﻬـﺎدی و ﺳﻴﺎﺳـﻲ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎﻳﺪ آﻣﻮﺧﺘﻪ ﺷﻮد . 6 ﻓﺼﻞ6 ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف ، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎراﻳﻲ آب ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎرا آب ﻳﻲ 24 / 01 / 95 159 ﺼﻞﻓ ﺷﺸﻢ- ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف ، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎراﻳﻲ آب 6 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻮﺟﻪ و ﺗﻼش ﻫﺎ ی روزاﻓﺰون ﺑﺮای ﺷﺘﺎب ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف آب و اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف ﺷـﺪه اﺳﺖ . ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ روش ﻫﺎ ، ﻣﺤﺼﻮﻻت و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﻲ اﺷﺎره ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺪون از دﺳﺖ دادن ﻋﻤﻠﻜﺮد، آب ﺗـﺮ ﻛﻢ ی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﻣﺮوزه ، اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ زﻳﺎدی وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ ﻗﺎﺑـﻞ ﺗﻮﺟـﻪ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺼﺮف ﮔﺮ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب، ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ ﻋﻬﺪه ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب و ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب در ﺑﺨﺶ ﻫـﺎی ﺷـﻬﺮی، ﺻـﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی اﺳﺖ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف ﺑﺎ ﺑﺮآوردن ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻛﺎرﺑﺮان و ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ﺑﺎ آب ﻛﻢ ﺗﺮ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬﻲ از آب را آزاد ﻛﻨﺪ . اﺻﻄﻼح » ﻛﺎراﻳﻲ « از رو ﻳﻪ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در آن، اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ ﻧﻮﻋﺎ ﺑﺮای ﺗﻮﺻـﻴﻒ ﻛـﺎراﻳﻲ ﻓﻨﻲ ) ﻳﻌﻨﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺮوﻧﺪاد1 ﺑﻪ دروﻧﺪاد2 (اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻣﻌﻴﺎر ﻛﺎراﻳﻲ ﻓﻨﻲ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎ و ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻣﺘﻨـﻮع، ﻣﻔﻴﺪ اﺳﺖ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، اﮔﺮ ﻳﻚ ﻧﻮع دوش ﺣﻤﺎم ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻫﺪف ﻣﺸﺎﺑﻬﻲ ) ﻳﻌﻨﻲ، دوش ﮔـﺮﻓﺘﻦ را ( ﺑـﺎ آب ﻛـﻢ ﺗـﺮی ﻳـﺎ دﻳﮕـﺮ درون دادﻫﺎ ) ﻣﺜﻼ ﻓﺸﺎر آب ﻛﻢ ( ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﻮع دﻳﮕﺮی ﺑﺮآورده ﻛﻨﺪ، ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺰاﻳـﺎی ﻛـﺎراﻳﻲ آب در آﺑﻴﺎری ﻗﻄﺮه ای در ﻣﻘﺎﺑﻞ آﺑﻴﺎری ﺷﻴﺎری ﻳﺎ ﺗﻮاﻟﺖ ﻫﺎی ﺑﺎ ﺣﺠﻢ ﻓﻼش ﻛﻢ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﻮاﻟﺖ ﻫﺎی ﺳﻨﺘﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺪون ﺧﻠـﻞ در ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻠﻲ آن ﻫﺎ، ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺼﺮف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ در دو ﺷﻬﺮ آﻣﺮﻳﻜﺎی ﺷﻤﺎﻟﻲ ﺑـﺎ ﻣﺼـﺮف ﺳﺮاﻧﻪ 1412 و806 ﻟﻴﺘﺮ ﺑﻪ ازای ﻫﺮ ﻧﻔﺮ در روز ﻧﺸﺎن داد ﻛﻪ ﻛﺎراﻳﻲ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﻣﺸﺘﺮی ﻋﻤـﺪه در ﻣﺤـﺪوده 46 ﺗـﺎ85 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ . ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻫﺮﮔﺎه ﻫﻤﻪ ﻣﺸﺘﺮی ﻫﺎ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎراﻳﻲ را ﻛﻪ ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ ﻓﻘﻂ ﺗﻮﺳﻂ درﺻﺪی از ﻣﺸﺘﺮی ﻫﺎ در ﻫﺮ ﺷﻬﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﺪ اﺟﺮا ﻛﻨﻨﺪ، ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻓﻌﻠﻲ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺖ 15 ﺗﺎ54 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ . ﺑﻪ ﻫﺮﺣﺎل، ﻣﻔﻬﻮم ﻛﺎراﻳﻲ در ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴـﺮی ﻫـﺎی ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری ﻧﻤـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ ﻣﻔﻴـﺪ ﺑﺎﺷـﺪ، ﻣﮕـﺮ اﻳـﻦ ﻛـﻪ ارزش دروﻧـﺪادﻫﺎ و ﻣ ﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﺳﻨﺠﻴﺪه ﺷﻮد . اﺻﻄﻼح ﻛﺎراﻳﻲ، ﺑﻪ ﻛﺎر اﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدی3 اﺷﺎره دارد . آب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺷﺪه، در ﺟﻬﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺮاورد ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﻣﺸﺎﺑﻪ ) ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻤﺎن ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻳﺎ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ( ﻛﺎرﺑﺮده ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻳﺎ ﺑﻪ دﻳﮕـﺮ ﺑـﺎز - ﺗﺨﺼـﻴﺺ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ . ﺑـﺎز - ﺗﺨﺼـﻴﺺ آب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺷـﺪه و ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟـﻮد آب ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺳـﻄﺢ دوم ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب دﻳـﺪه ﺷـﻮد . زﻣـﺎﻧﻲ ﻛـﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب درﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺎز- ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﻪ دﻟﻴـﻞ ﺑـﻴﻢ ازدﺳـﺖ دادن ﺣﻘـﻮق ﺷـﺎن ﺑـﻪ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب اﻳﺴﺘﺎدﮔﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﺑﺎز- ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺳﺘﻴﺰه ﺟﻮ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻫﺮﺣﺎل، ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ ﻫـﺎی ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ آب از 1- Output 2- Input 3- Economic Efficiency 160 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺼﺮف ﻛﺎرآﻣﺪ، ﻛﺎﻣﻼ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﻪ آب ﻣﻮﺟﻮد ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﺼﺎرف ﺟﺪﻳﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻨـﺪ ﺑـﻪ ﺑﻬﺎی ﻣﺼﺎرف ﻣﻮﺟﻮد ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺷﻮﻧﺪ . آب آﺑﻴﺎری ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﺰرگ و آﺷﻜﺎری ﺑﺮای ﺑﺎز-ﺗﺨﺼﻴﺺ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺧﺎﻧﮕﻲ، و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ دارد، ﭼﺮا ﻛـﻪ ﻛﺸﺎورزی ﻓﺎر ﻳﺎب ﺳﻬﻢ ﻋﻤﺪه ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎی آب ﺷﻴﺮﻳﻦ ) در ﺣﺪود 85 درﺻﺪ در ﻣﻘﻴـﺎس ﺟﻬـﺎﻧﻲ و ﺑـﻴﺶ از90 درﺻـﺪ در اﻳﺮان ( دارد . ﻧﻴﺎزﻫﺎی آب آﺑﻴﺎری ﺑﺮآورده ﻧﺸﺪه، ﺣﺎﻟﺖ ﺧﺎﺻﻲ در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ ﺟﻬـﺎن اﺳـﺖ، ﻛـﻪ در آن ﺟـﺎ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از ﻃﺮﻳﻖ اﻧﺘﻘﺎل دور ﻳﺎ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻫﺰﻳﻨﻪ وارد ات ﻏﺬا از ﻣﻨﺎﻃﻖ دﻳﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ راﺑﻄـﻪ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﺑﺪ و ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب » ﻣﺠﺎزی1 « ﻛﻪ در ﻏـﺬاﻫﺎی وارداﺗـﻲ و دﻳﮕـﺮ ﻣﺤﺼـﻮﻻت ﻣﺼﺮف ﺷﺪه اﺳﺖ، ﺷﻮد . 6 - 1 - 1 - ﺗﺤﻠ ﻴﻞ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻘﺪار آب ﺗﺤﻮﻳﻠﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻋﻤﻮﻣﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑـﻪ ﻧـﻮع ﻣﺼـﺮف ﻛﻨﻨـﺪه و ﻓﺼـﻞ ﺳـﺎل ﺗ ﻔﻜﻴـﻚ ﻛـﺮد . روش ﻫﺎ ی ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﺼﺮف ﻛﻞ آب ﺷﻬﺮی در ﭘﻲ . آﻳﺪ ﻣﻲ 6 - 1 - 1 - 1 - ﺑﺨﺶ یﻫﺎ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه آب از ﻗﺒﺾ ﻫﺎی آب ﺑﻬﺎی ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮای ﺗﺨﻤﻴﻦ ﻣﺼﺮف ﻛﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه آب و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﺼﺮف ﻛﻞ آب ﺑـﻴﻦ ﭼﻨﺪ ﮔﺮوه ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﺼﺮف ﻛﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺑ ﻪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﺼﺮف ) ﻣﺜـﻞ ﻣﺴـﻜﻮﻧﻲ، ﺗﺠﺎری، و ﺻﻨﻌﺘﻲ ( را ﻣﻲ ﺗﻮان از ﻗﺒﺾ ﻫﺎ ی آب ﺑﻬﺎی ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﺑﺎ ﻳﻜﻲ از ﭼﻬﺎر روش زﻳﺮ اﻧﺠﺎم داد : )1 ( ﺗﺤﻠﻴﻞ دﺳـﺘﻪ ﻫـﺎی ﻧـﻮع ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه، )2 ( ،ﺗﻮزﻳﻊ اﻧﺪازه ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ )3 (ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری از ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎی ﺻﻮرت ﺣﺴﺎب ﻫﺎ، و )4( اﻳﺠﺎد ﻛﺪ ]63 [ . اﮔﺮ در ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺮ ﻣﺸﺘﺮی، ﻧﻮع ﻣﺸﺘﺮک ﻣﺸﺨﺺ ﺷـﺪه ﺑﺎﺷـﺪ، از ﻳـﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﺳـﺎده ﻛـﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﺑـﺮای ﺗﻬﻴـﻪ ﺧﻼﺻـﻪ ﺻﻮرت ﺣﺴﺎب ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻧﻮع ﻣﺸﺘﺮک ﺗﻮان ﻣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺟﻨﺲ زﻳـﺮ از ﻣﺼـﺮف ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن آب، ﻳﻚ ﻛﺪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻳﺎﺑﺪ : )1 ( ،ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ﺗﻚ ﺧﺎﻧﻮار )2 (ﻣﺠﺘﻤﻊ ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﺧﺎﻧﻮاری و ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫـﺎ ی آﭘﺎرﺗﻤـﺎﻧﻲ، )3 ( ،ﺑﺨﺶ ﺗﺠﺎری )4( ،ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣﻲ و دوﻟﺘﻲ )5( ﺑﺨﺶ ﺗﻮﻟﻴﺪ ) ﺻﻨﻌﺘﻲ ، و 6 (ﻣﺼﺎرف ﺑﺪون درآﻣﺪ . ﻣﺼﺮف آب در اﻳـﻦ ﺑﺨﺶ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺪ درﺻﻮرت ﻟﺰوم ﺑﻪ ﻓﺼﻞ و ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎی ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﺷﻮد . 6 - 1 - 1 - 2 - ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﻣﺼﺮف آب در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻣﺼﺮف، ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ دو ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻓﺼﻠﻲ و ﻏﻴﺮﻓﺼﻠﻲ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Virtual ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎرا آب ﻳﻲ 24 / 01 / 95 161 - ﻣﺼﺮف ﻓﺼﻠﻲ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ای از ﻣﺼﺎرف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ1 آب، ازﻗﺒﻴﻞ آﺑﻴﺎری ﭼﻤﻦ و ﺑﺎﻏﭽﻪ ﻳﺎ ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻳﻚ ﻣـﺎه ﺑـﻪ ﻣـﺎه دﻳﮕﺮ ﺑﺮ اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ، ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕﺮ ﻓﺼﻠﻲ، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . - ﻣﺼﺮف ﻏﻴﺮﻓﺼ ﻲ ﻠ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ای از ﻣﺼﺎرف ﭘﺎﻳ ﺎﻧﻲ آب، از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺼﺮف ﻇﺮﻓﺸﻮﻳﻲ ﻳﺎ ﺳﻴﻔﻮن ﺗﻮاﻟﺖ اﻧﺪ ﻛﻪ از ﻳﻚ ﻣﺎه ﺑﻪ ﻣﺎه دﻳﮕﺮ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺛﺎﺑـﺖ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ ، زﻳﺮا اﻳﻦ ﻣﺼﺎرف ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻳﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻓﺼﻠﻲ دﻳﮕﺮ ﺣﺴﺎس ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎی ﻓﺼﻠﻲ و ﻏﻴﺮﻓﺼﻠﻲ ﻣﺼﺮف، اﻏﻠﺐ ﻣﺼﺎرف آب ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﺑﻴﺮو ن2 و در ون3 ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻓﺮﺿﻲ ﻏﻴﺮدﻗﻴﻖ اﺳﺖ، زﻳﺮا ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺼﺎرف درون ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻓﺼﻠﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ) ﻣﺜﻼ ﻣﺼﺮف دﺳﺘﮕﺎه رﻃﻮﺑﺖ زا ﻳﺎ ﻛﻮﻟﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮی ( و ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺼﺎرف ﺑﻴﺮوﻧﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻏﻴﺮﻓﺼﻠﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . - ﻣﺼﺎرف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ آب ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب را ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ ﺑﺪون ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻣﺼﺎرف ﻓﺼﻠﻲ و ﻏﻴﺮﻓﺼﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﺼ ﺎرف ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛـﺮد . ﺳـﻨﺠﺶ دﻗﻴـﻖ ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺑﺮای دوش ﮔﺮﻓﺘﻦ، ﺳﻴﻔﻮن ﺗﻮاﻟﺖ، و دﻳﮕﺮ ﻣ ﻨﻈﻮرﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﺼﺐ وﺳﺎﻳﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن در ﻫـﺮ ﺧﺮوﺟـﻲ آب در ﻫﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻧﻴﺎز دارد از . ﺟﺎ آن ﻛﻪ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﺧﻴﻠﻲ ﮔﺮان اﺳـﺖ، اﻏﻠـﺐ از ﺑﺮآوردﻫـ ﺎی ﻣﻬﻨﺪﺳـﻲ اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل، ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮآوردﻫ ﺎﻳﻲ اﻋﺘﺒﺎر ﻣﺤﺪودی دارد ، زﻳﺮا ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﻓﺮض ﻫﺎ ی ﺑﺴﻴﺎری اﻧﺪ و وﺿﻌﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ و رﻓﺘﺎری در ﻣﺼﺮف آب را اﻏﻠﺐ ﻧﺎدﻳﺪه ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . روش ﻫﺎ ی ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺑـﺮای ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﻌﻨـﻲ دار ﻣﻘـﺪار ﻣﺼـﺎرف ﭘﺎﻳـﺎﻧﻲ آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺷﺪه . اﻧﺪ 6 - 1 - 1 - 3 - رواﺑﻂ ﻣﺼﺮف آب ﻣﺼﺮف آب را ﺑﺎ دﻗ ﺖ ﻣﻌﻘﻮﻟﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﺗﻔﻜﻴﻚ4 ﻣﻘﺪار آب ﺗﺤﻮﻳﻠﻲ ﺑﻪ ﻧﻮاﺣﻲ ﺷﻬﺮی ﺑﻪ دو ﻳﺎ ﭼﻨﺪ دﺳﺘﻪ ﻣﺼﺮف آب و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺠﺰا ﺑﺮای ﻫﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﺮآورد ﻛﺮد . ﺑﺮآورد ﺗﻔﻜﻴﻜﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﺗﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف اﺳﺖ . t t,c c c Q N q =∑ 1- End Uses 2- Outdoor 3- Indoor 4- Disaggregating 162 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻛ ﻪ در آن، c، Nt ﺗﻌﺪاد ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن در ﺑﺨﺶ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﻤﮕﻦ c در زﻣﺎنt ﻧﺸﺎن وqc ﺿﺮﻳﺐ ﻣﺼﺮف واﺣﺪ ) ﻳﺎ ﻣﻘـﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮای ﻫﺮ ﻣﺸﺘﺮک ( در آن ﺑﺨﺶ اﺳﺖ . 6 - 1 - 1 - 4 - ﻧﺮخ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف آب اوﻟﻴﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ در ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﻫﺮ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺧﺪﻣﺎﺗ ﻲ ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﺮخ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ . - ﻣﺼﺮف ﻧ ﺎﺧﺎﻟﺺ ﺳﺮاﻧﻪ آب ﺗﺮ ﺳﺎده ﻳﻦ ﻧﺮخ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻘﺪار ﻛﻞ ﺳﺎﻻﻧﻪ آب ﺗﺤﻮﻳﻞ داده ﺷﺪه ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ ﺑـﺮ ﺟﻤﻌﻴـﺖ ﺑـﺮآورد ﺷـﺪه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . - ﻧﺮخ ﻫﺎ ی دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﺼﺮف آب اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﻬﺮی ﺑﺮ ﺗﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻳﺎ ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺼﺮف ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺳﺎﻻﻧﻪ، ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﻓﺼﻞ ﻫﺎ ی ﻛﻢ ﻣﺼﺮف و ﭘﺮ ﻣﺼﺮف را ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮآورد ﻛﺮد . ﺟﺪول 6 - 1 - ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه ﻧﺮخ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﺮک ﺗﻘﺎﺿﺎ -دﻣﺎی ﻫﻮا و ﺑﺎرش - ﻧﻮع ﻣﻨﺎﻇﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺷﻬﺮی - ﺗﺮاﻛﻢ ﺧﺎﻧﻪ ﺳﺎزی ) ﻣﻴﺎﻧﮕ ﻴﻦ اﻧﺪازه زﻣﻴﻦ ( - ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب - ﺗﺮﻛﻴﺐ و اﻧﺪازه ﺧﺎﻧﻮار - ﻣﺘﻮﺳﻂ درآﻣﺪ ﺧﺎﻧﻮار - ﻗﻴﻤﺖ ﺧﺪﻣﺎت آب - ﻗﻴﻤﺖ دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب - ﺑﻬﺮه وری ﺻﻨﻌﺘﻲ - ﻧﺮخ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺗﻮﻟﺪ - ﻧﺮخ ﺧﺎﻟﺺ ﻣﻬﺎﺟﺮت - ﻧﺮخ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺧﺎﻧﻮاده - دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻣﺴﻜﻦ ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ - رﺷﺪ و ﻛﺎراﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدی - ﻧﺮخ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻧﻴﺮوی ﻛﺎرﮔﺮ ی - ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮی 6 - 2 - ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺳﻨﺠﺶ دﻗﻴﻖ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ ی آب ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻧﺴﺒﺖ داد، دﺷﻮار اﺳﺖ، زﻳﺮا ﻣﺼـﺮف آب اﻏﻠﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی ﺑﺰرﮔﻲ را در ﻣﻴﺎن ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻨـﻲ دار ی ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ زﻣﺎن ﺑﺮای ﻳﻚ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺸﺨﺺ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه درون و ﺑﻴﺮون ﻳﻚ ﺧﺎﻧﻮار در واﻗـﻊ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ از ﻣﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﻣﺎه دﻳﮕﺮ و از ﺧﺎﻧﻮار ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻮار دﻳﮕﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺴـﻴﺎری از ﻋﻮاﻣـﻞ ﺷـﺎﻣﻞ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی زﻳﺎد ﻣﺼ ﺮف آب، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه در ﻣﺼﺮف ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣـﺎن، ﻳﺎ اﺧﺘﻼف ﺑﻴﻦ ﻣﺼﺮف ﺗﻚ ﺗﻚ ﻣﺸﺘﺮی ﻫﺎ و ﻳﺎ ﻣﺼﺮف ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﻮاﻣﻞ ﻏﻴﺮواﺑﺴـﺘﻪ ﺑـﻪ ﻣﺸـﺎرﻛﺖ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎرا آب ﻳﻲ 24 / 01 / 95 163 ﻣﺸﺘﺮی در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻣﻼﺣﻈﻪ در ﺳﻨﺠﺶ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺖ آب، ﻃﺮاﺣـﻲ روش ﺳ ﻨﺠﺸﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺻﺤﻴﺢ اﺳﺖ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻣﺼﺮف آب ﺑﻠﻜـﻪ ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺟﺪاﺳـﺎزی اﻳـﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﻪ آن ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و آن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻋﻮاﻣﻞ اﻗﺘﺼﺎدی، ﻗﻴﻤﺖ ﻫﺎ ، آب و ﻫﻮا و دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه . اﻧﺪ دﻗﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺑﻪ ﻃﺮح ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ﻛﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﻣﺠﺰا ﻛـﺮدن و ﻛﻨﺘـﺮل ﺑـﺮای ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ : )1 (ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﻌﻨـﻲ دار ی ﺑـﺮ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺑـﺮآورد ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ ﻫـﺎ ی آب ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ) د، 2 (ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺸﺘﺮی ﻣـﻮرد ﻫـﺪف ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻛـﻪ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺑـﺮ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار د، و )3 ( ﻣﺸ ﺨﺼﺎ ﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻴﺮون از ﻃﺮح ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺸﺘﺮی ﻣﻮردﻫﺪف ﻫﺴﺘﻨﺪ . 6 - 3 - ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب1 در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺗﺠﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻧﻬﺎدی CII 2 دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻛﺎﻓﻲ و ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻪ آب ﺑﺮای ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ و ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺠﺎور، اﻫﻤﻴﺖ زﻳـﺎدی دارد . در ﻛﺸـﻮرﻫﺎی ﭘﻴﺸـﺮﻓﺘﻪ از ﺟﻤﻠـﻪ ﺳﺮاﺳﺮ اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻮﺟﻪ و ﺗﻼش ﻫﺎی روزاﻓﺰون ﺑﺮای ﺷﺘﺎب ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ روش ﻫﺎ، ﻣﺤﺼﻮﻻت و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎﻳﻲ اﺷﺎره ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺪون از دﺳﺖ دادن ﻋﻤﻠﻜﺮد، آب ﻛﻢ ﺗـﺮی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ، اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ زﻳﺎدی وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟـﻪ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی CII ﺑﻪ ﻛﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ . ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎ ی ﻛﺎرا- ﻣﺼﺮف آب و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛ ﻨﺪهﻫﺎ ﻣﺼﺮف، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﮔـﺎن ﺗﺠـﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻧﻬﺎدی )CII (آب دارﻧﺪ . ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺪاﺑﻴﺮی ﺑﻪ ﺑﺴﻂ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب، ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﺑﻨﮕﺎه ، ﻫﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف اﻧﺮژی، ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﺣﻔﺎﻇﺖ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . در ﭘﻴﻮﺳﺖ 1 اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، ﮔﺴﺘﺮه ای از ﺗﺪاﺑﻴﺮ و روش ﻫﺎ ی ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب و ﻛﺎرﺑﺮد آن ﻫﺎ در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺻ ﻲ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻋﻼوه ، ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و ﺑﻨﮕـﺎه ﻫـﺎ در ﻛﺎﻟﻴ ﻔﺮﻧﻴـﺎ را ﺑﻴـﺎن ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ ﺗـﺎ از ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ اﺟﺮای ﺑﺮﺧﻲ از اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ، ﻣﺨﺎرج و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ، و ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻮاﻧـﻊ و ﭼـﺎﻟﺶ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی آب و ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ﺑﺎ آن ﻫﺎ روﺑﺮو ﻫﺴﺘﻨﺪ آﮔﺎه ﺷﻮﻳﻢ . در اﻧﺘﻬﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدﻫﺎﻳﻲ در ﺧﺼﻮص ﻛﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب، ﺑﻨﮕﺎه ﻫـﺎ و دوﻟـﺖ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ اﻧﺠـ ﺎم دﻫﻨـﺪ ﺗـﺎ روش ﻫـﺎ ی ﻫﻮﺷـﻤﻨﺪ ﻛـﺎرا - ﻣﺼـﺮف آب را ﭘﻴﺸـﺮﻓﺖ داده و آب را در ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎ ی CII ﻛﺸـﻮر ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻨﻨﺪ، اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 1- Water-Use Efficiency 2- Commercial, Industrial, and Institutional (CII) 164 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 6 - 4 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺒﺤﺚ 16 ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در اﻳﺮان » ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ- ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ، « اﻟﺰاﻣﺎت ﻗـﺎﻧﻮﻧﻲ ﺣـﺪاﻗﻞ در ﻣـﻮرد ﺗﺎﺳﻴﺴـ ﺎت ﻣﻜـﺎﻧﻴﻜﻲ، )1 ( ﻟﻮﻟـﻪ ﻛﺸـﻲ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎ ) ن، 2 ( ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن، )3 ( ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻫﻮاﻛﺶ ﻓﺎﺿﻼب، )4( ﻟﻮازم ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و )5( ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ آب ﺑﺎران ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در داﺧﻞ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن را ﺑﻴﺎن ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . در اﻳﻦ ﻣﺒﺤﺚ از ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن، ﻧﻜﺎت ﻓﻨﻲ و ﻣﻘﺮرات ﻃﺮاﺣﻲ، اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ، اﺟﺮای ﻛﺎر، ﺗﻌﻤﻴﺮ، ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﻧﮕﻬﺪ اری ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﻘﺮرات در ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺑﺎ ﻫﺪف ﻣﻨﺴﺠﻢ ﺳﺎزی و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﺳﺎزی ﺿﻮاﺑﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸـﻲ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﺟﻬـﺖ اﻋﻄـﺎی ﻣﺠﻮز ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺣﺎل آن ﻛﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻧﻈﺎرﺗﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن، ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺳﻼﻣﺖ، اﻣﻨﻴﺖ و آﺳﺎﻳﺶ ﺳﺎﻛﻨﺎن ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ از اﻳﻦ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺑﺮای دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺣﻔﻆ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﺎﻳﺪار ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻌﻲ ﺷﻮد ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺛﺮات ﻣﺨـﺮب وارده ﺑـﺮ ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺖ ﻛﻤﻴﻨـﻪ ﺷـﻮد . در اﻳـﻦ ﺑﺨـﺶ، ﭘﻴﺸﻨﻬﺎداﺗﻲ ﺟﻬﺖ ﺗﻜﻤﻴﻞ و اﺟﺮاﻳﻲ ﺷﺪن آن در ﻃﺮاﺣﻲ، اﺣﺪاث و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗ ﺎﺳﻴﺴﺎت آب، ﻓﺎﺿﻼب، ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﻫـﺎی ﺳـﺮﻣﺎﻳﺶ - ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ، آب ﺑﺎران و ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی و ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ﺷﻴﺮآﻻت ﻛﻢ ﻣﺼﺮف اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 6 - 4 - 1 - ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات اﺻﻼح ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﻜﻞ ﻛﻢ آﺑﻲ و ﻣﻌﻀﻼت ﻛﻴﻔﻴﺖ آب در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻘﺎط ﻛﺸﻮر ﺑﻪ وﻳﮋه ﻧﻮاﺣﻲ ﺧﺸﻚ و ﭘﺮﺟﻤﻌﻴﺖ، ﻻزم اﺳـﺖ ﺗﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاران و ﻣﺪﻳﺮان ﺻﻨﻌﺖ آب و ﺷﻬﺮﺳﺎزی ﻛﺸﻮر اﺳﺘﻔﺎده و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻛﺎرآﻣﺪ از ﺟﻬﺖ ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺮف آب را ﺗﺮوﻳﺞ و ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺮف آب از ﻣﻴﺰان ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪی ﻧﻴﺰ ﻛﺎﺳﺘﻪ ﺷﻮد . ﻟﺬا ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﭘﺎﻳﺪاری ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎدی ﺑﺮ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اﻧﺮژی ﺑﮕـﺬارد . ﻣﺒﺤـﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز درازﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻛﺸﻮر را در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮد و ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻗﻮت ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑـﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻓﻨﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺟﻬﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻓﺎﺿﻼب، ﺷﺮاﻳﻂ اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﺠـﺪد از آب ﺧﺎﻛﺴـﺘﺮی ر ا ﻧﻴـﺰ ﻣﻬﻴـﺎ ﺳﺎزد . ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺸﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮاﺣﻲ آب ﻣﺪار ﺷﻬﺮی1 در ﻛﺸﻮر اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ ﻣﻌﺮﻓـﻲ ﺷﺪه و اﻣﺮوزه در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﻲ در ﺣﺎل ﮔﺴﺘﺮش اﺳﺖ . اﻣﺮوزه ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از اﺑﺰارﻫﺎی ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻣﺼﺮف و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی در ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ آﺑﻴ ﺎری و ﺷﺴﺖ وﺷﻮ در ﺣﺎل ﮔﺴﺘﺮش اﺳﺖ و ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎدی در اﻳـﻦ ﺧﺼـﻮص در ﻛﺸﻮرﻫﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ و آﻟﻤﺎن ﺑﻪ اﻧﺠﺎم رﺳﻴﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﭘﻲ اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت، ﻗﺎﻧﻮن ﮔـﺬاران ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی در ﭘﻲ ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﻛﺮدن ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﺮﺗﺒﻂ در ﺧﺼﻮص ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ﺑﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻫﺴﺘﻨﺪ . 1- Water Sensitive Urban Design ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎرا آب ﻳﻲ 24 / 01 / 95 165 ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﺳﺎزی ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﺶ ﻣﻮﺛﺮی در ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻣﺼﺮف ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ ) از ﻧﻈـﺮ ﻣﺼـﺮف آب ( داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺟﺎﻣﻊ و ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ درﺧﺼﻮص ﺗﺎﺛﻴﺮ اﺳﺘﻔﺎده اﺑﺰارﻫﺎی ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻣﺼﺮف در ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺎﻣﺪه اﺳﺖ ﺗﺎ ﻣﻴﺰان ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف و ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪی ﺑﺎ اﻟﮕﻮی واﻗﻌﻲ ﻣﺼﺮف ﺳﺎﻛﻨﺎن ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﺸﻮر ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . روﻧﺪ اﺻﻼح ﻣﻘﺮرات ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺮای دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﺎرآﻣﺪ، ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ و ﻣﺴﺘﻠﺰم اﻗﺒﺎل ﻋﻤـﻮﻣﻲ از ﺳـﻮی ﻣﺮدم اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻫﺮﺣﺎل ﻛﺎرآﻣﺪ ﻛﺮدن ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎﻳﺪ از ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ اوﻟﻮﻳﺖ ﻫﺎی ﻣﺒﺤـﺚ ﺷـﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑـﺮای ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺑﺰارﻫﺎی ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﺳﻴﺴـﺘﻢ آب ﮔـﺮم و ﻳـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی در ﻛﺸﻮر را ﮔﺴﺘﺮش داد . اﻳﻦ اﺻﻼﺣﺎت، ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎزار ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻛﺎرآﻣﺪ را ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺒﻮد ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺨﺸﻴﺪ . 6 - 4 - 2 - ﻳ رو ﻜﺮدﻫﺎ ی اﺻﻼح ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ا ﺻﻼح ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎ اﻫﺪاف اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎرآﻣﺪی ﻣﺼﺮف آب، ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب، ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼـﺮف اﻧﺮژی و ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪی در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺷﺎره ﻛﺮد : – اﻳﺠﺎد اﻟﺘﺰام ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده از اﺑﺰارﻫﺎی ﻛﺎﻫ ﻨﺪه ﻣﺼﺮف ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻛﻢ ﻣﺼﺮف، ﺳﺮدوﺷﻲ ﻫـﺎ ی ﻛـﻢ ﻣﺼـﺮف و ﻓﻼش ﺗﺎﻧﻚ ﻫﺎ ی وﻳﮋه . – اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎی ﺧﻮﺷﻪ ای ﻳﺎ ﻓﺮﻋﻲ1 )داﺧﻞ و ﺧﺎرج واﺣﺪﻫﺎی آﭘﺎرﺗﻤﺎﻧﻲ (. اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ اﺑﺰار ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﺠـﺎد اﻧﮕﻴﺰه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف، اﻃﻼﻋﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮی را ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه و ﻓﺮوﺷﻨﺪه آب ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ آورد . – اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺧﻨـﻚ ﻛﻨﻨـﺪه ﻛﺎرآﻣـﺪ . ﺑـﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴـﺐ ﻋـﻼوه ﺑـﺮ ﻛـﺎﻫﺶ ﻣﺼـﺮف آب ﻣـﻲ ﺗـﻮان از آب ﻏﻴﺮآﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻧﻴﺰ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . – اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﺑﺎﻏﭽﻪ و ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻓﻼش ﺗﺎﻧﻚ ﻫﺎ – ﺗﻘﻮﻳﺖ اﺻﻮل دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب ﻣﻨ ﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﻧﺪارﻧﺪ 6 - 4 - 3 - ﻛﺎﺳﺘﻲ یﻫﺎ ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ اﺻﻮل و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ذﻛﺮ ﺷﺪه در ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻣﻌﺘﺒـﺮ در ﺳـﻄﺢ ﺑـﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠـﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ International Plumbing Code (IPC) )اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ( ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻣﺤﺴﻮﺳﻲ دارد . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل ﺑـﺮای دﺳـﺖ ﻳـﺎﺑﻲ ﺑـﻪ اﻫﺪاف اﺻﻼ ح و ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﺳﺎزی ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ ﻻزم اﺳﺖ در ﮔﺎم ﻧﺨﺴﺖ ﻛﺎﺳﺘﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﻮﺿـﻮﻋﻲ ﻣﺒﺤـﺚ ﺷـﺎﻧﺰدﻫﻢ ﻣـﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺷﺎره ﻛﺮد : 1- Submeter 166 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺷﻔﺎف ﺳﺎزی و ﺗﻘﻮﻳﺖ » ﻧﻈﺎم ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ و ﻧﻈﺎرﺗﻲ ﺑﺮ « اﺟﺮای ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ – ﺗﻘﻮﻳﺖ » ﻣﻘﺮرات ﻛﻠﻲ « ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ و ﺗﻮﺟ ﻪ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻣﺠﺎری اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺎﺿـﻼب و ﺷـﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿـﻼب ﺷﻬﺮی و ﻛﺎرآﻣﺪی ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه – ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻣﺼﺮف – اﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮدن ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ، آب ﮔﺮم و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻛﺎرﺑﺮی ﺧـﺎص ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ، ﻫﺎ درﻣﺎﻧﮕﺎه ، ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﺳﺎﻟﻤﻨﺪان – ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ آب ﺑﺎران، ارﺗﺒﺎط آن ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﺠﺎری اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و زﻫﻜﺶ ﻫﺎی اﺿﻄﺮاری – ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی – اﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮدن ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ اﺳ ﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران1 – اﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮدن ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺼﻮﺻﻲ ) ﺑﺪون اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ( 6 - 5 - ﻓﺮﻫﻨﮓ آب ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ و : آب، ﻓﺮﻫﻨﮓ و اﺳﻼم ﺑﺪون درک ﻛﺮدن ﻧﻈﺮ در و ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺟﻨﺒﻪ یﻫﺎ ﻓﺮﻫﻨﮕ ﻲ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺗﻮان ﻤﻲﻧ یﺪارﻳﭘﺎ ﺣﻞ راه ﭻﻴﻫ ،ﻲ آﺑ ﺎﻓﺖﻳ ﺞﻴﻫ . ﺗﻀـﺎد ی ﺑﻴﻦ آﻧﭽﻪ اﺳﻼ ﻛﻪ در م ﻣﻮرد آب ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﮔﻔﺘﻪ و اﺟﻤﺎع ﻧﻮ ﻇﻬﻮر ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻦﻳـ ا در ﻣـﻮرد، وﺟـﻮد ﻧـﺪارد ﻚﻳـ آب . یﻛﺎﻻ اﺟﺘﻤﺎﻋ اﺳﺖ ﻲ ﻣﺎﻟﻚ ﻛﻪ آن ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ . ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺣﻘﻮق ﻣﺴـﺘﺤﻜﻢ و ﺧﺎﺻـ آب از ﻲ دارد و ﻫﻤـﻪ اﻧﺴـﺎن و ﻫـﺎ ﺳﺎ زﻣﺎن ،ﻫﺎ ﺷﻬﺮﻫﺎ و اﺳﺘﺎن ﻗﺒﺎل در ﻫﺎ آﺳﻴﺐ ﺑﻪ ﻛﻪ ﻳﻲﻫﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ وارد ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﻣﺴﻮول . اﻧﺪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ در ﻗﺎﻧﻮن » آﻟـﻮده ﻛﻨﻨﺪه ﺪﻳﺑﺎ ﺗﺎوان ﺑﭙﺮدازد2« ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ . اﺳﺘﻔﺎده از آب ﻲﺎﻓﺘﻳﺑﺎز ﻣﺠﺎز اﺳﺖ و اﺳﺘﻔﺎده از آن، ﻫﺮ ﺟﺎ ﻛﻪ ﺿﺮور ی ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺸﻮ ﻳﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ، ﺑﻪ ﺷﺮﻃ ﻛﻪ ﻲ یﺣﺪ ﺑﻪ آب ﺗﺼﻔ ﻴﻪ یﺑﺮا ﻛﻪ ﺷﻮد ﻣﺼﺎرف ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﺿـﻮاﺑﻂ ﺷـﺮﻋﻲ ﻟﺤـﺎظ ﺷﺪ ه ﺑﺎﺷﺪ . در اﺳﻼم آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻪﻳﻫﺪ ﻚﻳ و ﻣﻮﻫﺒﺖ از ﻃﺮف ﺧﺪا ﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺣ و ﭘﺎ ﺎتﻴ ﻳـ یﺪار آن ﺷـ ﺪه و ﺑﺸـﺮ و زﻣـ را ﻦﻴ ﺧﺎﻟﺺ و ﭘﺎک ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻧﻘﺶ و ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ اﻧﺴﺎن در د ﻳﻦ اﺳﻼم ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺟﺎﻧﺸ ﻴﻦ ﺧﺪا، اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻒﻳﺗﻌﺮ ﺷﺪه ﻛﻪ ﻫﺮ ﺷﺨﺼ ﻲ ﺪﻳﺑﺎ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ از ﺟﻤﻠﻪ آب ﺑﻪ ﺷ یا ﻮهﻴ ﻣﻌﻘﻮﻻﻧﻪ، ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ و ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﭘﺎ ﺪارﻳ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻗﺮآن ﻣﺠ ﺪﻴـ اﻧﺴﺎن را از ﻣﺼﺮف ﻣﺴﺮﻓﺎﻧﻪ و ﺑﻲ روﻳﻪ ﻪﻴﻛﻠ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ ﺷﺪت ﻧﻬـ ﻲ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ : » دوﺳـﺘﺪاران ﺧﺪاوﻧـﺪ ﻛﺴـﺎﻧ ﻲ اﻧـﺪ ﻛـﻪ اﺳـﺮاف ﻤﻲﻧ ﻛﻨﻨﺪ . « اﺗﻼف ﺑﻪ آب ﺧﺎص ﻃﻮر ﺑﻪ ﺷﺪت ﻧﻬﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . 1- Rainwater Harvesting 2- Polluter Pays ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻣﺼﺮف، ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎرا آب ﻳﻲ 24 / 01 / 95 167 ﺣﻔﺎﻇﺖ از آب در ا ﻣﻲ ﺮانﻳ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻳﻨﻲ د ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﻮد ﺑﺎ . ﺗﺎﻛﻴﺪ ﮋهﻳو ﺑـﺮ ﻧﻘـﺶ زﻧـﺎن، اﺻـﻮل و ﻲﻨـ ﻳد ﻋﻠﻤﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ آﻣﻮزش ﻋﻤﻮﻣ و ﻲ ﭘﺮوژه یﻫﺎ آﮔـﺎﻫ ﻲ دﻫﻨـﺪه ﺑـﻪ ﻣﻨﻈـﻮر ﺗﺸـﻮ ﻳﻖ در ﺣﻔﺎﻇـﺖ و ﺑﺎز ﻳ ﺎﻓـﺖ آب ﮔﻨﺠﺎﻧﺪه و ﺗﻠﻔ ﻴﻖ ﺷﻮﻧﺪ ﻦﻳا ﺑﺮ . اﺳﺎس روش ﻳﻲﻫﺎ ﻣﺒﺘﻨ آداب ﺑﺮ ﻲ و رﺳﻮم و ﻓﻨﺎوری یﻫﺎ و ﻲﺳﻨﺘ ﻣﺬﻫﺒ ﺑ یﺑﺮا ﻲ ﻬﺒﻮد ﻛﺎرا ﻳﻲ و ﺑﺮاﺑﺮ ی اﺳﺘﻔﺎده در آب از ﻣﻨﺎﻃﻖ روﺳﺘﺎ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻳﻲ ﻛﺎوش .ﺷﻮد 7 ﻓﺼﻞ7 ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر ﺑﺮا ی ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 171 ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر ﺑﺮا ی ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 7 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر راه ، ﻣﻮﺛﺮ یﺑﺮا ی ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻘﺪار ﺗﻠﻔﺎت ﻴﺳ ﻚﻳ در آب ﺴﺘﻢ اﺳﺖ ﻣﻲ را ﻛﺎر ﻦﻳا . ﺗـﻮان ﺑـﺪون اﺛﺮﮔـﺬار ﺑـﺮ ی ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺪﻣﺎت آب، ﻛﻪ ﻲ وﻗﺘ ﻣﺼﺮف اﺳﺖ ﻦﻳﻴﭘﺎ آب ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺧﺮ اول و ﺷﺐ ﺻﺒﺢ، اﺟﺮا ﻛﺮد روش ﻦﻳا . ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ در ﺷﺒﻜﻪ یﻫﺎ ﺑﺪون ﻣﻨﺒﻊ ﺮهﻴ ذﺧ واﺳﻂ، ﻣﺼﺮف را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . ﻛﺎﻫﺸ اﻧﺪک ﻲ در ﻓﺸﺎر ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ ی ﻛﺎﻫﺸـ ﻲ ﻗﺎﺑـﻞ ﺗﻮﺟـﻪ در ﻔﺎتﻠﺗ ﻖﻳﻃﺮ از آب ﻲ واﻗﻌ ﺳﻮراخ ﻫﺎﺳﺖ ﻦﻳا ﺑﺎ . ﺣﺎل، ﻲﺎﺑﻳ ارز ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺧﺪﻣﺎﺗ ﻲ و دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑـﻪ ﺳـﺎﺑﻘﻪ ﺗﻠﻔـﺎت ﻗﺒـﻞ از اﻋﻤﺎل ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﻦﻴﺣ در ﺎﻳ و اﻋﻤﺎل آن اﻫﻤ ﺣﺎﺋﺰ اﺳﺖ ﺖﻴ اﺛﺮ ﺐ،ﻴﺗﺮﺗ ﻦﻳﺑﺪ . ﻛﻨﺘـﺮل ﻓﺸـﺎر ﺑـﺮ ﻣﻘـﺪار ﺗﻠﻔـﺎت واﻗﻌـ را ﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺣﺴﺎب .ﻛﺮد 7 - 1 - 1 - ﭼﺮا ﻓﺸﺎر ﻢ؟ﻴﻛﻨ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ را ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ : ﻧﺸﺖ – را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ، در ﻣﻨﺎﺑﻊ و آب ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ .ﻛﻨﺪ – ﻣﺼﺎرف واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻓﺸﺎر را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ، ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺑﻴﺎری ﺑﺎﻏﭽﻪ . ﭘﺲ، در ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ .ﻛﻨﺪ – ﺗﻮاﺗﺮ ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ و ﺧﺴﺎرات ﻧﺎﺷﻲ ﻛﻪ آن از ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮش زﻳﺎد اﺳﺖ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﻫﺎ ﺳﺒﺐ اﻳﺠﺎد اﺧﺘﻼﻻﺗﻲ در ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﻣﺨﺎﻃﺮاﺗﻲ در اﺳﺘﻔﺎده از ﺟﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﺳﺮوﻳﺲ ﺛﺒﺎت ﺑﺎ ﺗﺮی ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻋﺮﺿﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺗﻐﻴﻴﺮات زﻳﺎد ﻓﺸﺎر ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺣﺴﺎس ﺳﺮوﻳﺲ دﻫﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﺑﻪ را ﻣﺘﻘﺎﺿﻲ ﻛﻨﺪ اﻟﻘﺎ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻓﺸﺎرﻫﺎی ﺑﻲ زﻳﺎد ﻣﻮرد، اﻧﺘﻈﺎرات و اﺣﺴﺎس ﻣﺘﻘﺎﺿﻲ از را ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻜﻔﻲ .ﺑﺮد ﻣﻲ ﺑﺎﻻ در – ﻓﺸﺎر ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﻳﻚ ،ﺗﺮ ﺷﺮﻛﺖ ﻃﺒﻖ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد و ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ از اﺗﺼﺎﻻﺗﻲ ﺑﺮای ﻛﻪ ﻓﺸـﺎرﻫﺎی ﭘـﺎﻳﻴﻦ یﺗـﺮ ﻃﺮح در و ﺷﺪه ﻧﺘﻴﺠﻪ ارزان اﻧﺪ ﺗﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ . – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 7 - 2 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر ﺳﻴ ﺴﺘﻢ 7 - 2 - 1 - روش ﻫﺎ روش ﺳﻪ ﺑﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻓﺸﺎر در ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺎ را اﺳﺘﻔﺎده از PRV’s و ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻫﻮﺷ یﻫﺎ ﻤﻨﺪ ﻛﻨﺘﺮل .ﻛﺮد 172 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 7 - 2 - 1 - 1 - ﺷﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪه ﻓﺸﺎر1 )ﺧﺮوﺟ ﺛﺎﺑﺖ ﻲ ( روش ﻲﺳﻨﺘ ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﺮﻴﺷ ﻖﻳﻃﺮ از ﻛﻨﺘﺮل ﻫﻴ اﺳﺖ ﻲﻜﻴﺪروﻟ روش ﻦﻳا . در ﻣﻨﺎﻃﻖ اﻓﺖ ﺑﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﺎﻳﻴﻦ، ﻣﻨﺎﻃﻘ ﻲ ﻛـﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺮﻴﻴﺗﻐ ﺑﺎ ﺎدﻳز ﻓﺼﻞ ﻧﻤﻲ ﺮﻴﻴﺗﻐ و ﻛﻨﺪ ﻣﻨﺎﻃﻘ ﻛﻪ ﻲ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻲﺛﺎﺑﺘ دارﻧﺪ ، ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ . PRV’s یﻫﺎ ﺧﺮوﺟـ ﻲ ﺛﺎﺑﺖ ، ﮔﺴﺘﺮده در ﺑﺎزار ﻣﻮﺟﻮداﻧﺪ ﺮ،ﻴﺷ . ﻫﻤﺎن در ﻛﻪ یﻃﻮر ﺷﻜﻞ )7 - 1( ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ، ﻓﺸﺎر آب ورود ﻚﻳـ ﺑﻪ را ی ﻣﻘﺪار ﺧﺮوﺟ ﻦﻴﻴﺗﻌ ﺶﻴﭘ از ﻲ یا ﺷﺪه ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮا ﺑﺎ ﻦﻳ ﻧﻮﺳﺎن ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﺑﻨﺎ ﺮﻴﺷ ی رو ﺑﺮ ﺑﻪ ﺿﺮورﺗﻬﺎ ﻣﺜﻞ ﻳﻲ ﺗﺮاز ﺮﻴﻴﺗﻐ در آب ﻣﺨﺰن، ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ ﭘﻤﭗ ﻓﺸ ،ﺮهﻴﻏ و ﺎر ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ ﻲﺑﺎﻗ . 7 - 2 - 1 - 2 - ﺷﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﻣﺪوﻻر ) ﻛﻨﺘﺮل ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ای( ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ زﻣﺎن ﺳﺎده ﺗﺮﻳﻦ ﺷﻜﻞ از ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ و از ﻳﻚ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎ ﻳﻚ زﻣﺎن ﺳﻨﺞ داﺧﻠـﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻓﺸﺎر در ﺑﺎزﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﺧﺎﺻﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻤﻮدار ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻛﻨﺘـﺮل ﻣـﻲ ﺷـﻮد . اﻳـﻦ روش ﺑـﺮای ﻣﻨـﺎﻃﻘﻲ ﺑـﺎ ﻧﻤﻮدارﻫﺎی ﭘﺎﻳﺪار ﺗﻘﺎﺿﺎ و اﻓﺖ اﻧﺮژی و ﻣﻌﻤﻮﻻ در ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻮده وﻟﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﻴﺸـﺮﻓﺘﻪ ﻓﺸـﺎر ﻣـﺪ ﻧﻈـﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ . 7 - 2 - 1 - 3 - ﺷﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﻣﺪوﻻر ﺗﻌﺪ ) ﻲﺎﻧﻳﺟﺮ یﺎﻳﭘﻮ ﻞﻳ ﻣﺒﺘﻨ (ﺎنﻳﺟﺮ ﺑﺮ ﻲ روش ﻦﻳا ﻛﻨﺘﺮل، ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻨﺘـﺮل ﻛﻨﻨـﺪه یﻫـﺎ ﭘﻴﭽﻴـﺪه یﺗـﺮ اﺳـﺖ ) ﻛﻨﺘـﺮل ﻛﻨ ﻨـﺪه ﻣـﺪوﻻر ﺑـﻪ (ﻲﺎﻧﻳـ ﺟﺮ ﻃـﻮر ی ﻛـﻪ اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی و ﻛﻨﺘﺮل ﺑﻴﺶ را یﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻮع ﺑﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﺗﺮ ﺳﺎده ﻣﺪوﻻر ﻲ زﻣﺎﻧ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ آورد . ﻓﺸﺎر ﺗﻨﻈـ ﻴﻢ ﺷـﻮﻧﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺎن،ﻳﺟﺮ ﺑﻬﺘﺮ ﻧﻮع ﻦﻳ ﻛﻨﺘﺮل یﺑﺮا ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ اﻓﺖ ﮋهﻳو ﺑﻪ و ﺮﻴﻣﺘﻐ ﻂﻳﺷﺮا ﻣﺘﻐ ﻫﺪ ﺮﻴـ اﺳـﺖ . ﻛـﺎﻫﺶ ﻓﺸـﺎر ﺑـﺎ ﺗﻨﻈـ ﻴﻢ ﺎن،ﻳﺟﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﭘﻴ ﺸﺮﻓﺘﻪ از یا ﻓﺸﺎر ﺧﺮوﺟ ﻲ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺮﻴﺷ . ﻛﻨﺘﺮﻟـ ﻚﻳـ از را ﺎنﻳـ ﺟﺮ ،ﻲ دﺑـﻲ ﺳـﻨﺞ ﻣﻲ ﺧﻮاﻧﺪ ﻦﻴﻴﺗﻌ یﺑﺮا آن از و ﻣﻮﻗﻌ ﻴﺖ ﺷﻴﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻴﺶ ﺎنﻳﺟﺮ ﭼﻪ ﻫﺮ ،ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺷﻴﺮ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺑﺎزﺷـﺪه و ﻧﺘﻴﺠﺘـﺎ ﻓﺸﺎر ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻦﻳا . ﺷﺪ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺠﻬﺰ ﻳد ﻚﻳ ﺑﻪ ﺘﺎﻻﮔﺮ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ و ﺖ اﺳ ﺖﻴﻗﺎﺑﻠ ی دارا ﻛﻨﺘﺮل ﺰﻴـ ﻧ دور از ﺑﺎﺷـﺪ . ﻓﺸﺎر ﺗﻮان ﻣﻲ را آب ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻚﻳ از ﭘﺮوﻓ ﺗﻨﻈ ﺶﻴﭘ از ﻞﻴ ﻴﻢ ﺷﺪه راﺑﻄﻪ ﻴﻴﺗﻐ ﺮات ﺗﻘﺎﺿﺎ اﻓﺖ و اﻧﺮژ ﻪﻴﻧﺎﺣ ﻚﻳ در ی ﻛﻨﺘﺮل ﻛﺮد . ﻣﻔﺎﻫ ﻴﻢ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪوﻻر در ﻲﺎﻧﻳﺟﺮ ﺷﻜﻞ )7 - 2( ﻧﺸﺎن داده اﺳﺖ ﺷﺪه . 1- Pressure Reducing Valve, PRV ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 173 ﺷﻜﻞ 7 - 1 - ﻣﻔﻬ ﻮم ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﺮﻴﺷ ﻖﻳﻃﺮ از ﻛﻨﺘﺮل ﻫﻴ ﺪروﻟ ﻲﻜﻴ ﺷﻜﻞ 7 - 2 - ﻣﻔﻬ ﻮم ﺷﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪوﻻر ﻲﺎﻧﻳﺟﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸﺎر ﻣﻮﺟﺐ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬ ﻚﻳ در آب ﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻮاﺣ در . ﻲ ﻛﻮﭼﻚ ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ ﻛﻨﺘﻮر ، ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺑﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﻧﺤﻮ ﻦﻳ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﻧﺼﺐ .ﺷﻮد ﺷﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر، ﻫﺎﻳﻲ آن ﮋهﻳو ﺑﻪ ﺑﺮق ﺑﺎ ﻛﻪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﻛﻨﻨﺪ، ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻲ را ﻲﻘﻴ دﻗ ﻃﻠﺒﺪ . 7 - 2 - 2 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر آب 7 - 2 - 2 - 1 - ﻓﺸﺎر آب ﭼﻴﺴﺖ؟ ﻓﺸﺎر آب ﺳﻨﺠ ﻪ ﻧﻴﺮوی ﻻزم ﺑﺮای ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ از آب ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف اﺳﺖ یﺑﺮا . ﻣﺜﺎل اﮔـﺮ ﺷـﻤﺎ اﺳﺘﺨﺮ ﻋﻤﻖ ﺑﻪ ی 10 ،ﻳﺪ دار ﻣﺘﺮ10 ،ﻫﺪ ﻣﺘﺮ ﻓﺸﺎر در آب اﻧﺘﻬﺎ ی اﺳﺘﺨﺮ اﺳﺖ . در ﺷﻬﺮی ﻣﺜﻞ ﺳﻴﺪﻧﻲ اﺳـﺘﺮاﻟﻴﺎ، ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻦﻴﺎﻧﮕﻴﻣ ﻫﺎ ﻓﺸﺎر ﻦﻴﺑ ﻲ آﺑ 15 ﺗﺎ ﻣﺘﺮ65 ﺎﻓﺖﻳ در را ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻌﻀ . از ﻲ ﻣﺸـﺘﺮﻳﺎن ﻓﺸـﺎر ﺑﺴـ ﺎرﻴ ﺑـﻴﺶ از یﺗـﺮ 100 ﺎﻓﺖﻳ در را ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺣﺎل در . ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻲﻛﻠ ﻃﻮر ﻓﺸﺎر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻲﺪﻧﻴﺳ در 56 اﺳﺖ ﻣﺘﺮ . ﻓﺸﺎر ﺧﺮوﺟﻲ ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺸﺎر ﺧﺮوﺟﻲ ﺛﺎﺑﺖ PRV ﻓﺸﺎر ﻓﺸﺎر ورودی ﻓﺸﺎر ﺧﺮوﺟﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺸﺎر ورودی ﻓﺸﺎر ﺧﺮوﺟﻲ ﻓﺸﺎر ﺟﺮﻳﺎن 174 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 7 - 2 - 2 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر آب ﭼﻴﺴﺖ؟ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر ﺗﻨﻈ ، آب ﻴﻢ ﻓﺸﺎر ﻴﺳ در آب ﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﻪ آب ﻣﻨﻈـﻮر ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ و آب در ﺑﻬﺒـﻮد ﺳـﺮوﻳﺲ دﻫـﻲ ﺑـﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن اﺳﺖ . 7 - 2 - 2 - 3 - ﭼﺮا در ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر آب ﻻزم اﺳﺖ؟ ﻓﺸﺎر ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻲﺪﮔﻴﺗﺮﻛ ﻪﺑ ﺑﺎﻻ آب ﻧﺸﺖ ،ﻲ اﺻﻠ و ﻫﺪر رﻓﺘﻦ آب ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻦﻳا ﺑﺎ .ﻛﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻪ ﻧﺸﺘﻲ را ﻫﺎ ﻛﺎﻫﺶ داده، ﺖﻴﻗﺎﺑﻠ اﻋﺘﻤﺎد در ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﺎﻻ را آب ﺑﺮده آب و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ . ﺮدﻛ ﻓﺸﺎر ، آب اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻨﻈ یﺮﻫﺎﻴﺷ از ﻴﻢ ﻛﻨﻨـﺪه ﻓﺸﺎر ﻧﻘﺎط و آب ﻴﺳ ﺶﻳﭘﺎ ﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺳﻄﻮح ﻓﺸﺎر ی ﺛﺎﺑﺖ ﺗﺮ و ﭘﺎﻳﻴﻦ در ﺗﺮ ﻃﻮل ﺷﺒﻜﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺳﺖ آب . 7 - 2 - 2 - 4 - ﭼﻘﺪر آب ﻗﺎﺑﻞ ﻪﺻﺮﻓ ﺟﻮﻳﻲ اﺳﺖ؟ ﻣﺜﺎل . ﺗﺨﻤ ﻴﻦ زده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻛﻪ ﻓﺸﺎر و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺸـﺖ در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺷـﻬﺮ ی اﻳﺎﻟـﺖ NSW ،اﺳـﺘﺮاﻟﻴﺎ ﺳﺎﻻ ﻧﻪ33 ﺳﺎل ﺗﺎ آب ﺘﺮﻴﻟ ﺎردﻴﻠﻴﻣ2015 ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺧﻮاﻫﺪ .ﻛﺮد 7 - 2 - 2 - 5 - ﺑﻌﻀ ﭼﺮا ﻲ ﻧﻮاﺣ ﻲ ﻓﺸﺎر ﺑﻴﺶ یﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﻲ اﺣﻮﻧ ﺮﻳﺳﺎ ﺑﻪ دارﻧﺪ؟ ﻖﻳﻃﺮ از آب ﺷﺒﻜﻪ ای ﻣﺘﺸﻜﻞ ﻧﻮاﺣ از ﺗﺎ ﻲ ﻣﻴﻦ ﻦﻴﺑ در آب ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻊﻳﺗﻮز ﺷﻮد ﻪﻴﻧﺎﺣ ﻫﺮ در . ﺗﺎﻣﻴﻦ ، آب ﻣﺨﺎزن آب ﻧﻘﺎﻃ در ﻲ ﻣﺮﺗﻔﻊ واﻗﻊ ﻧﻮاﺣ ﻦﻳا در . اﻧﺪ ﺷﺪه آب ﻲ ﻣﺨﺎزن ﺛﻘﻞ یﺮوﻴﻧ ﻖﻳﻃﺮ از ﻣﻲ ﻊﻳﺗﻮز ﮔﺮدد . ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﺻـﻠﻪ ﻣﺸـﺘﺮی ﺗـﺎ ﻣﺨﺰن و ارﺗﻔﺎع ﻣﻠﻚ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺨﺰن، ﻓﺸﺎر ﻧﻘﺎط در آب ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﺮق .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 7 - 2 - 2 - 6 - ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻲ ﺛﺮ ا ﮔﺬارد؟ از یﺎرﻴﺑﺴ ﺳﺎﻛﻨﺎن و ﺑﻨﮕﺎه ﻧﻮاﺣ در ﻫﺎ ﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﻃﻮر ﻣﻼﺣﻈﻪ ای ﻣﺘﺎﺛﺮ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ . ﺷﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﻦﻳا ﺑﻪ آب ﻣﻌﻨـ ﻲ ﻛﻪ ﺴﺖﻴﻧ ﻣﺸﺘﺮی یﺗﺮ ﻛﻢ آب ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﺪﻳﺷﺎ . ﻣﺠﺒﻮر ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺶ را آب ﺮﻴﺷ ﺑﺎز ﺗﺮ ﻛﻨﺪ، ﻦﻳا در و ﺣﺎﻟـﺖ ﻣﻤﻜـﻦ اﺳـﺖ ﺑـﻪ ﻣﻘﺪار ﻲﺟﺰﺋ زﻣﺎن ﺑﻴﺶ یﺗﺮ ﻃﻮل ﻛﺸﺪ ﺗﺎ ﻣﺜﻼ ﻳ وان ﻚ ﺣﻤﺎم ﻦﻴﻣﺎﺷ ﻚﻳ ﺎﻳ و ﻟﺒﺎﺳﺸﻮ ﭘﺮ آب از ﻳﻲ ﺷﻮد ﺑﻌﻀ . از ﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫـﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻲ، آﻧ ﮔﺮم آب ﮔﺎﻟﻮاﻧ ﺰهﻴ ﺧﻮرده ﺷﺪه یﺮﻫﺎﻴﺷ ﺎﻳ ، ﻣﻮﺟﻮد ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻛﺎرا ﻳﻲ ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر در ﻲ زﻣﺎﻧ ﻛﻪ ﻓﺸﺎر اﺳﺖ ﻛﻢ ﻛﺎر ﻧﻜﻨﻨﺪ و ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺪﻳﺑﺎ ارﺗﻘﺎ داده ﺷﻮﻧﺪ اﮔﺮ . ﻣﺸﺘﺮی ﻳﻚ ﺳﻴ ﺴﺘﻢ اﻃﻔﺎ ﺎﻳـ و ﻖﻳﺣﺮ ی ﺑﻨﮕـﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﻛﻪ ﻓﺸﺎر اﺳﺖ ﻲﻣﺘﻜ آب دارد، ﺪﻳﺷﺎ ﻫﻨﮕﺎم ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﻦﻳا در ﻲﺮاﺗﻴﻴﺗﻐ ﺑﻪ ﺎزﻴﻧ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﺮخ ﻧﺸﺖ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎﺑﻌﻲ از ﻓﺸﺎر اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻤﭗ ﻫﺎ ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﻧﺎﺷـﻲ از ﻫـﺪ ﺛﻘﻠـﻲ اﺳـﺖ . راﺑﻄـﻪ ای ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﻧﺮخ ﻧﺸﺖ ﺟﺮﻳﺎن و ﻓﺸﺎر وﺟﻮد دارد، ﻛﻪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸـﮕﺎﻫﻲ و ﺗﺴـﺖ ﻫـﺎی اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه ﺑـﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ اﺛﺒﺎت رﺳﻴﺪه اﺳﺖ . ﻧﺮخ ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﻧﻴﺰ ﺗﺎﺑﻌﻲ از ﻓﺸﺎر اﺳﺖ . ﻣﻴﺰان ﻗﻮت اﻳـﻦ راﺑﻄـﻪ و ﺗﻌﺮﻳﻒ آن ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن و ﻓﺸﺎر ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﻫﻨﻮز ﺷـﻮاﻫﺪ ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬﻲ در دﺳـﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ﺗﻮاﺗﺮ ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﺣﺴﺎس ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر اﺳﺖ . ﺷـﻮاﻫﺪ ﻧﺸـﺎن ﻣـﻲ دﻫﻨـﺪ ﻛـﻪ ﻧـﺮخ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 175 ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺧﻄﻲ ﺑﻴﻦ آن ﻫﺎ ﺳﺖ . در واﻗﻊ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو از درﺟﻪ 3 اﺳﺖ، ﺑـﻪ ﺑﻴـﺎﻧﻲ دﻳﮕﺮ ﺗﻮاﺗﺮ ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﺑﺎ ﺗ ﻮان ﺳﻮم ﻓﺸﺎر ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ . 7 - 2 - 3 - ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر، ﻓﺎﻛﺘﻮر ﻫﺎ ی ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر، ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺳﻴﺎﺳـﺖ ﮔـﺬاری ﺑـﺮا ی ﺳـﺎزﻣﺎن، و ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻃﺮاﺣ ﻲ، ﻧﺼﺐ و ﻧﮕﻪ داری ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﻫﺎ ﻓﺸﺎر را ﺑﺮ ﻣﻲ ﺷﻤﺎرد . ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر از ﻲﻜﻳ اﺟﺰا ی اﺳﺎﺳ ﻲ و ﺟﺪا ﻧﺎﭘﺬ ﻳﻲ ﻳﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋ ﻧﺸﺖ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ی اﺳﺖ ، ﺑﺮ ﻛﻪ ﭼﺮا ﻦﻳﭼﻨﺪ ﺟﻨﺒﻪ ﺰﻴـ ﻧ ﮕﺮﻳد ﻣﻲ اﺛﺮ ﮔﺬارد : ﻧﺮخ – ﺶﻳ اﻓﺰا ﻧﺸﺖ ﺗﺎﺑﻌ ﻲ از ﻓﺸﺎر اﺳﺖ . اﮔﺮ ﻓﺸﺎر ﻛﺎﻫﺶ ﭘ ﺪاﻴ ﻛﻨﺪ، ﻧﺮخ اﻓﺰا ﻳﺶ ﻧﺸﺖ ﻧ ﻴﺰ ﻛﺎﻫﺶ ﭘ ﺪاﻴـ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮا ﻳﻦ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮرد ﻧ ﻧﺸﺖ ﺎزﻴ ﻳﺎﺑﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد . ﻧﺮخ – ﺎنﻳﺟﺮ از ﺗﻤﺎم ﻣﺴ یﺮﻫﺎﻴ ﻧﺸﺖ ) ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ و ﻫﺎ ﻧﺸﺖ ﻫﺎ ی ﭘﺲ زﻣﻴﻨﻪ ( ﻛـﺎﻫﺶ ﺪاﻴـ ﭘ ﺧﻮاﻫـﺪ ﻛـﺮد . ﺑﻨـﺎﺑﺮا ﻳﻦ ﺗﻠﻔﺎت ﻲﻛﻠ ﻛﺎﻫﺶ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺪاﻴﭘ – یﻫﺎ داده اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺸﺎن یﻫﺎ ﮔﺎه ﻧﺸﺖ و ﺳﻄﻮح اﻗﺘﺼﺎد ی ﻧﺸﺖ، زﻣﺎﻧ ﻲ ﻛﻪ ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر اﻋﻤﺎل ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﺎ ﻳﺪ ﻣﻮرد ﺑﺎزﺑ ﻴﻨﻲ ﻗﺮار ﮔ . ﺮﻧﺪﻴ ﻛﻢ – ﻛﺮدن ﻓﺸﺎر ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺪاﻴﭘ ﻛﺮدن ﻧﺸﺖ یﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد را ﻣﺸﻜﻞ ﺗﺮ ﻛﻨﺪ، ﭼﻮن ﻣﻲ ﺠﺎدﻳا یﺗﺮ ﻛﻢ یﺻﺪا ﻛﻨﻨـﺪ ﺎﻳـ ﺑﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺳﻄﺢ ﻧﻤﻲ رﺳﻨﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮا ﻦ،ﻳ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺎتﻴﻋﻤﻠ ﺑﺎ ﺪﻳﺑﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻧﺸﺖ ﻳﻲ ﻳﺎﺑﻲ ﺮاتﻴﺗﻌﻤ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﻮب ﻓﺸﺎر، ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻛﻨﺘﻮرﮔﺬاری در ﻧﻮاﺣﻲ آب ﻳﺎ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻬﺮ ﺑﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب اﺳـﺖ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﺑﻬﺘـﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ در آﻏﺎز ﻫﺮ ﭘﺮوژه ای ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد ﺗﺎ دﻳﺮﺗﺮ . ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر ﺧـﻮب ﻣﻮﺟـﺐ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻓﺸﺎر، ﻛﺮﻧﺶ ﻛﻢ ﺗﺮی در ﺷﺒﻜﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ و ﻛﻢ ﺗﺮ ﺷﺪن اﺣﺘﻤﺎل آﺳﻴﺐ دﻳﺪﮔﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺧﺴـﺘﮕﻲ در ﻣﻔﺼـﻞ ﻫـﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آﺑﻲ ﻛﻪ اﻫﻤﻴﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎ ر را درک ﻛﺮده و اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﻨﺘﺮل ﻓﺸـﺎر اﻧﺠـﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﻣﻨﺎﻓﻌﺶ را در درازﻣﺪت ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ آورد . اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی اوﻟﻴﻪ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﮕـﻪ داری درﺣـﻴﻦ اﺟﺮا ﺑﺮاﺑﺮی ﻛﻨﺪ . ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻤﺎم ﺟﻨﺒﻪ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻧﺸﺖ، اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر از ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺎزده ﻧﺰوﻟﻲ ﭘﻴﺮوی ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺑـﺎ اﻳـﻦ ﺣﺎل اﮔﺮ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺧﻮد اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎی ﻧﮕـﻪ داری آﻳﻨـﺪه ﺑـﺎ درﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ ﺧﺪﻣﺎت رﺳﺎﻧﻲ، ﻗﻄﻌﺎت ﻳﺪﻛﻲ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی درﺧﻮاﺳﺘﻲ و ﻏﻴﺮه ﻛﻤﻴﻨﻪ ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸـﺎر ﮔﺴـﺘﺮده ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ در اﻏﻠﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 7 - 2 - 4 - ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت آب ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻲﻣﺎﻟ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻣﺮﺑﻮط ﻚﻳ از آب ﺪﻳﺧﺮ ﻨﻪﻳﻫﺰ ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه ﻋﻤﺪه ، ﺻﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ در ﻫﺰﻳﻨـﻪ یﻫـﺎ ﺗﺼـﻔ آب ﻪﻴ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ یا ﻪﻴﺣﺎﺷ یﻫﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻮاد ،ﻳﻲﺎﻴﻤﻴﺷ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺮق و دﻓﻊ ﻟﺠﻦ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻟﻮﻟﻪ یﻫﺎ ﻛﺸﻲ آب . ﻣﻨـﺎﻓﻊ 176 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ درازﻣﺪت ﺗﺮ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻫﺰﻳ ﻛﻞ ﺑﺎ یﻫﺎ ﻨﻪ داراﻳﻲ ﻫﺎی ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ای ﺷﺎﻣﻞ ﻛﺎﻫﺶ ﺷﻜﺴﺘﻦ ) ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻮاﺗﺮ (ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﺪنﻴﺗﺮﻛ ، اﻓـﺰاﻳﺶ ﻋﻤﺮ داراﻳﻲ وﻫﺎ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ اتﺮﻴﺗﻌﻤ ﻨﻪﻳﻫﺰ در ﺗﺮﻛﻴﺪه . ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻲﻣﺎﻟ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻫﻤﭽﻨ از ﻦﻴ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻮﺛﺮﺗﺮ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻲ ﺠﻪﻴﻧﺘ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ . ﺧﺎص ﻃﻮر ، ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت ﻣﻲ آب ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻀﻤ ﻛﻪ ﻛﻨﺪ ﻦﻴ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟـﻮد اﻓـﺰا ﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ را ﻨﺪهﻳآ در ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲ ﻦﻳا . ﺗﻮاﻧﺪ اﺟﺮای زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﺪﻳﺟﺪ ﻲ آﺑ یﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺪ، اﻳﺴﺘﮕﺎه یﻫـﺎ ﺗﺼـﻔ ﻪ،ﻴ ﻣﺨـﺎزن و ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ را آب ﻲ اﺻﻠ ﺗﺎﺧﻴﺮ ﺑﻴ ﻨﺪازد . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﺑﻮدن ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﻪ آب ی ﻣﻌﻨﺎ ی اﻣﻜﺎن ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﺪت یاﺑﺮ آب زﻣﺎن ﻃﻮﻻﻧﻲ یﺗـﺮ اﺳـﺖ، ﺣـﺪی از ﺖﻴ اﻣﻨ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ از دور ﺰﻴﻧ اﻧﺘﻈﺎر ﺴﺖﻴﻧ . ﻋﻼوه ،ﻦﻳا ﺑﺮ ﻣﻤﻴﺰی ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﺗﺠﻬ ﺮﻳﺳﺎ و ﻴـ ﺰات ، داﻧـﺶ ﺳ از ﻴﺴـ ﺘﻢ ﻊﻳﺗﻮز را ﺑﻬﺒﻮد ﻣﻲ ﺑﺨﺸﺪ داﻧﺶ ﻦﻳا . ، آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﺎرﻛﻨﺎن را ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ، ﻣﺜﻞ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ و ﺷﻴﺮﻫﺎ، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻛﺎرﻛﻨﺎ در را ن ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻊﻳﺳﺮ ﭼﻪ ﻫﺮ ﻣﻮارد اﺿﻄﺮاری ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻲ اﺻﻠ ﻛﻤﻚ ﻛﺮده ﻧﻴﺰ و ﻧﺸﺎن زود ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﺶﻳ اﻓﺰا از ﺗﻠﻔﺎت از ﻣﺤﻞ ﻧﺸﺘ یﻫﺎ ﻲ اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ . ﺑﺎ ارﺗﻘﺎی رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣ ﻲ ﺳـﺎزﻣﺎن، ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﺸـﺘﺮﻳﺎن از را ﺗـﻼش ﺑـ ﻫـﺎ ﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ آب، ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ و ﻲﭘﻮﻟ ﺑﻬﺒﻮد اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﺎ ﺷﻜﺴﺖ یﻫﺎ ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻛﻢ در یﺗﺮ ﻋﺮﺿﻪ آب آﮔﺎه ﺳﺎﺧﺖ . ﻫﻤﭽﻨـ ﻴﻦ یﻫﺎ ﺗﻴﻢ ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﻔﻪﻴ وﻇ ﻛﻪ ﻣﻤﻴﺰی آب، ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻧﺸﺖ ﻳﻲ ﻛﺎر و ﻧﮕﻬﺪار ﺑﻪ را ی ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ، ﺷﻮاﻫﺪ ﺑﺼﺮ ﻴﺳ ﻛﻪ اﻳﻦ از ی ﺴـﺘﻢ ﺧﻮب ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﻲ ﺷﻮد را ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 7 - 3 - ﺗﺎﻣﻴﻦ و آب ﺗﻠﻔﺎت آب دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ آب ﺳﺎﻟﻢ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻤﻲ دررﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب و ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻲ ﺑـﻮده اﺳـﺖ . ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ اﻳﺠﺎد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺑ ﺰرگ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺣﻴﺎﺗﻲ آب ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺖ، ﺗﺼﻔﻴﻪ و اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻪ ﻛﻞ ﺟﻮاﻣﻊ ﻳﻜﻲ از ﺷﮕﻔﺘﻲ ﻫﺎی ﺑﺰرگ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، ﻫﻨﻮزﻫﻢ ﻫﺸﺪارﻫﺎی ﻣﻬﻤـﻲ ﺑـﺮای اﻳـﻦ داﺳـﺘﺎن ﻣﻮﻓﻘﻴـﺖ آﻣﻴـﺰ وﺟـﻮد دارد . ﺑﺴـﻴﺎ ری از ﻛﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﻨﻮز زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻓﺮاﻫﻢ آوردن آب ﭘﺎک ﺑﺮای ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻧﺪارﻧﺪ و ﻳـﺎ ﻗـﺎدر ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎﻳﻲ ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣـﺪرن ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑـﻪ ﺧـﺎﻃﺮ ﻫﻤـﺎن ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﻫﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼﺎدی و ﺳﻴﺎﺳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺎمﺗﻤ یﻫﺎ ﺟﻨﺒﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ را درا ﻳﻦ ﺳـﺮزﻣﻴﻦ ﻫـﺎ ﺑـﻪ ﭼـﺎﻟﺶ ﻣـﻲ ﻛﺸـﺪ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ا ﻳﻦ ﺟﻮاﻣﻊ ﺗﻘﻼ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺧﺪﻣﺎت اوﻟ ﻴﻪ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ، ﺑﺴـ یﺎرﻴ از ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺑﺴـ یﻫـﺎ ﻴﭘ ﺎرﻴ ﺸـﺮﻓﺘﻪ آب در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺎﻓﺘﻪﻳ ﺻﻨﻌﺘ ﻚﻳ از ﻲ ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻮذ ی ﻛﻪ ﭘﺎ یﺪارﻳ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت آ ﻨﺪهﻳ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﺗﻬﺪ ﻣﻲ ﺪﻳ ﻛﻨﺪ رﻧﺞ ﻣﻲ ﺑﺮﻧـﺪ : ﺗﻠﻔﺎت آب یﺎرﻴﺑﺴ . از ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ آب دﻧ ﻴﺎ در ﺗﺤﻮ ﻳﻞ آب ﺑﺎ ﻛ ﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺟﻤﻌ ﺎرﻴﺑﺴ ﺎدﻳز یﻫﺎ ﺖﻴ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻮده . اﻧﺪ اﮔﺮﭼـﻪ، ﺑﻴﺶ ﻦﻳﺗﺮ ا ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻲﺰاﻧﻴﻣ ، از ﺗﻠﻔﺎت را ﻣﺘﺤﻤﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ یﻫﺎ ﺳﺎل در . ﮔﺬﺷـﺘﻪ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﺑـﻪ ﻇـﺎﻫﺮ ﻧﺎﻣﺤﺪود یﺑﺮا آب ﮔﺴﺘﺮش ﺪ،ﻳﺟﺪ یﺎﻴ دﻧ ﺗﻠﻔﺎت ﺪهﻳﻧﺎد یﺎدﻳز ﺣﺪ ﺗﺎ را آب ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑـﺎ . ﺳـﻬﻞ اﻟﻮﺻـﻮل و ﻧﺴـﺒﺘﺎ ارزان ﺑﻮدن آب، ﺗﻠﻔﺎت آب ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺪﻣﺎت ﺪهﻳﻧﺎد ﻲ آﺑ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻓﺮض ﺎﻳ ﺷﺪه ﻦﻳا ﻛﻪ ﺷﺪه ﺗﻠﻔﺎت ﻴﺳ ﻲ ذاﺗ ﺖﻴﺧﺎﺻ ﻚﻳ ﺴﺘﻢ ﺗـﺎﻣﻴﻦ اﺳﺖ آب ﺑﺎ . ﺗﻘﺎﺿﺎ ی ﺣﺎل در ﺖﻴﺟﻤﻌ رﺷﺪ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ ﻣﺤﺪودﻳﺖ یﻫﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳ ﻨﻪﻳﻫﺰ ﺶﻳ اﻓﺰا و ﻲﻌﻴﻃﺒ ﺘﻔﺎده از آب، ﻣﺠـﺎز داﻧﺴﺘﻦ ﺗﻠﻔﺎت ﻴﻏ آب ﺮواﻗﻊ ﻨﺎﻧﻪﻴﺑ اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 177 ﺗﻠﻔﺎت ﻖﻳﻃﺮ دو ﺑﻪ آب اﺻﻠﻲ دﻫﺪ ﻣﻲ رخ : – ﺗﻠﻔﺎت ﻴﺳ از آب ﺴﺘﻢ ﻖﻳﻃﺮ از ﻊﻳﺗﻮز ﻧﺸﺖ، ﺰﻳﺳﺮر ﻣﺨﺎزن، ﻳﺎ زﻫﻜﺶ ﻪﻴﺗﺨﻠ یﺮﻫﺎﻴﺷ ﺎﻳ ﺑﺎز یﻫﺎ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ . ﻦﻳاﺑﻪ ﺗﻠﻔﺎت ، ﺗﻠﻔﺎت ﻲ واﻗﻌ 1 ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻲ آﺑ – ﻛﻪ ﺑﻪ ﻳﻚ ﻣﺘﻘﺎﺿ ﻲ ﻳﺎ ﻫﺮ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪ ﻣﻲ ﮕﺮﻳد ﻲﺎﻧﻳ ه ﭘﺎ رﺳﺪ ، ﺷﺎﻣﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﺪﻴﻣﻔ ﻏﻴﺮﻣﺠﺎز ﻟﻜﻦ ، ﺑﻪ درﺳـﺘ ﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺛﺒﺖ و ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﻦﻳا ﺑﻪ . ﺗﻠﻔﺎت، ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی2 اﻃﻼق ﻣﻲ .ﺷﻮد در ﺳﺮاﺳﺮ ﺎ،ﻴدﻧ ﺗﻠﻔﺎت یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ در ﻫﻢ آب ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﻣﺸﺘﺮی در ﻫﻢ و آب ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ دﻫﺪ ﻣﻲ رخ آب ﻊﻳﺗﻮز و . 7 - 3 - 1 - وﻗﻮع ﺗﻠﻔﺎت و ﺗﺒﻌﺎت آن ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ آب در دﻧ ﻴﺎ ﺗﻠﻔﺎت آب را، ﺣﺘ ﻲ از ﻫﻤﺎن اول ﻛﻪ ﺳ ﻴ ﺴﺘﻢ ﻧﻮ ﺑﻮده، ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺗﻠﻔـﺎت آب را ﻧﻤـﻲ ﺗـﻮان ﻛﺎﻣﻞ ﺣﺬف ﻛﺮد، ﻟﻜﻦ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ آن یا را ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻛﺮد ﻛﻪ اﻗﺘﺼﺎد ی ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﺮدم از ﻫﻤـﺎن دوران ﺑﺎﺳـﺘﺎن ﺗـﻼش ﻛﺮده اﻧﺪ ﺗﺎ ﺗﻠﻔﺎت آب را ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪ، اﻣﺎ ﻣﺸﻜﻠ ﻲ ﻛﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ، ﺑﻪﻊﻳﺗﻮز یﻫﺎ ﺧﺼﻮص در ﻣﻮاﻗﻌ ﻲ ﻛﻪ آب ﻓﺮاوان و ارزان ﺑﺎﺷﺪ، وﺟﻮد دارد اﺳﺖ ﻦﻳا ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻋﻼﺋﻢ ذﻫﻦ از دور و ﺪﻳد از دور یﻤﺎرﻴﺑ ﻦﻳا اﺳﺖ . ﻣﺸﻜﻼت در یﺎدﻳز راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺗﻠﻔﺎت آب وﺟﻮد دارد . ﺗﻠﻔﺎت ﺑﻪ ﺎدﻳز ﺻﻮرت ﻏﻴ ﺮﻣﺴﺘﻘ ﻴﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن را ﻣﺠﺒﻮر ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ از ﺶﻴﺑ ﻪﻛ آﻧﭽﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺎزﻴﻧ دارﻧﺪ آب ﺑﺮداﺷﺖ، ﺗﺼﻔ ﻴﻪ و ﻣﻨﻘﻞ ﻛﻨﻨﺪ . اﻧﺮژ ی اﺿﺎﻓ ﻲ ﻣﻮرد یﺑﺮا ﺎزﻴﻧ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ و اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎر ﺑﺮ ﻲﻨﻴﺳﻨﮕ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت اﻧﺮژ ﺪﻴﺗﻮﻟ اﻏﻠﺐ ﻛﻪ ،ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار اﻧﺪ، آب یﺎدﻳز ﺗﺤﻤ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻞﻴ . ﻧﺸﺖ، ﺗﺮﻛ و ﻲﺪﮔﻴـ ﺳـﺮر ﻳﺰ اﻏﻠﺐ ﺎنﻳﺟﺮ ﻣﻮﺟﺐ ﺧﺴﺎرات ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﻲ یا و ﺷﻮد ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮد ﻣﻲ ﺑﺎﻻ را آب ﺑﻴﺶ . ﻧﺸﺖ ﻦﻳا ﺗﺮ ﺑـﻪ ﻫـﺎ درون ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب ﻳﺎ رواﻧﺎب ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ راه ﺷﻬﺮ و اﺣﺘﻤﺎﻻ در ﺗﺼﻔﻴﻪ یﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔ ﻣﻲ ﻪﻴ ﺷﻮﻧﺪ- دو ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ ﮔﺮان ﭻﻴﻫ ﻛﻪ یﺳﻮد ﻧﺪارد ! ﺑﺮداﺷﺖ ﺎدﻳز یﻫﺎ ﻓﺎﺣﺶ ﺑﺪون ﺣﻮ ﺑﺮ یﺎزﻴﻧ ﭻﻴﻫ ﺗﺤﻤ ﺰﻳ آﺑﺮ یﻫﺎ ﺿﻪ ﻣﻲ ﻞﻴ ﺷـﻮﻧﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮا ﻦ،ﻳ ﺗﻠﻔﺎت ﺎدﻳز ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻞﻴ دﻟ ﺑﻪ را ﻪﻴﻧﺎﺣ ﻚﻳ در ﻣﺤﺪودﻳﺖ یﻫﺎ دﺳﺘﺮﺳ ﺑـﻪ ﻲ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب، ﻣﺤـﺪود ﻛﻨﺪ ات اﺛﺮ . ﻛﺎﻣﻞ ﺗﻠﻔﺎت آب ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺟﺎی ﻲﺎﺑﻳ ارز دارد . ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل، ﻣﺒﺎﺣﺚ اﻗﺘﺼﺎد ﻧﺸﺖ ی ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫـﺪ ﻛـﻪ اﺛـﺮات آن ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ . ﺑﺮﺧﻼف ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌ ﻲ، ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی اﺛﺮات ﻓ ﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑـﻪ ﻫﻤـﺮاه ﻧﺪارﻧـﺪ . در ﻋـﻮض، ﻫـﺎ آن اﺛـﺮ ﻣـﺎﻟ ﻲ ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬ ﻲ ﺑـﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن دارﻧﺪ ﻦﻳا . ﺗﻠﻔﺎت، ﺧﺪﻣﺎﺗ ﻲ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ﻛﻪ ﻫ ﻴﭻ وﺟﻬ ﻲ ﺑﺎﺑﺘﺶ در ﺎﻓﺖﻳ ﻧﺸـﺪه اﺳـﺖ . اﺛـﺮات اﻗﺘﺼﺎد ی ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺧﺼﻮﺻﻲ اﻏﻠﺐ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺧ ﺑﻴﺶ ﻲﻠﻴ ﺗﺮ از ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌ ﻲ اﺳـﺖ، ﭼـﺮا ﻛـﻪ ﻫﺰﻳﻨـﻪ یﻫـﺎ یا ﻪﻴﺣﺎﺷ ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی ﺑﻪ ﻧﺮخ ﺧﺮده ﻓﺮوﺷ ﻲ ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﺷﺎرژ ﻣﻲ ﺷﻮد، درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﻫﺰﻳﻨـﻪ یﻫـﺎ ﺣﺎﺷـ ﻪﻳـ ﭘﺎ یا ﻪﻴ ﺗﻠﻔـﺎت 1- Real Losses 2- Apparent Losses 178 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ،ﻲ واﻗﻌ ﻫﻤﺎن ﻫﺰ اﺳﺖ ﺪﻴﺗﻮﻟ ﻨﻪﻳ یﺑﺮا . ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه آب ﻨﻪﻳﻫﺰ ، ﺧﺮده ﻓﺮوﺷﻲ یﺑﺮا ﻣﺸـﺘﺮﻳﺎن ﻦﻴﺑـ ﺪﻳﺷـﺎ 10 ﺗـﺎ40 ﺑﺮاﺑـﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ یﺑﺮا ﺪﻴﺗﻮﻟ یا ﻪﻴﺣﺎﺷ یﻫﺎ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ و ﺗﺤﻮ ﻳﻞ آب اﺳﺖ . ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﻇـﺎﻫﺮ از ی ﺻـﻨﺪوق ﺳـﺎزﻣﺎن ﺧـﺪﻣﺎت آب ﺻـﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ روﻧﺪ درآﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ دﻫﺪ . ﻫﻨـﻮز ﺑﺴـ یﺎرﻴ از ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫـﺎ ی ﺧـﺪﻣﺎﺗﻲ ی دارا ﻦﻴﭼﻨ یﻫﺎ ﺷﻴﻮه ﺣﺴﺎﺑﺪار ی و ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﺑﻲ ﻗﺎﻋﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻧﻤﻲ ﻲﺣﺘ و ﺗﻮاﻧ ﻨﺪ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ ﻛﻪ ا ﻳﻦ ﺗﻠﻔﺎت اﺗﻔﺎق ﻣﻲ اﻓﺘﺪ . ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت آب ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠ ﺎتﻴ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻲ ،ﺷﻮد ﺑﻠﻜﻪ آ در ﻣﺪﻫﺎ دﻫﺪ ﻣﻲ ﺶﻳ اﻓﺰا ﺰﻴ را ﻧ . ﺑﻨﺎﺑﺮا ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻦﻳ ﺻـﺤﻴﺢ ﺗﻠﻔﺎت آب ، ﻣﻮﺟﺐ ﺑ ﺮﮔﺸﺖ ﻢﻴﻘﺘﻣﺴ و ﺳﺮ ﻳﻊ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺎن ﻣﻲ ﻲ آﺑ .ﺷﻮد 7 - 3 - 2 - اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ IWA اﻧﺠﻤﻦ اﻟ ﺑﻴﻦ ﻤﻠﻠﻲ آب 1، IWA ، روش ﺎنﻴﺑ و ﻒﻳﺗﻌﺮ یﻫﺎ ﺗﻠﻔﺎت را آب اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻛﺮده اﺳﺖ ﻞﻴ دﻟ ﺑﻪ . ﺗﻨﻮع ﮔﺴﺘﺮده ﻗﺎﻟﺐ و ﺗﻌﺎر ﻳﻒ ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﻄﺢ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ یﺑﺮا ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ) ﻲ آﺑ ﻼنﻴﺑ اﻏﻠﺐ در ﻫﻤﺎن ﻛﺸﻮر ، ( اﺣﺘ ﺎجﻴـ ﻣﺒﺮﻣـ ﺑـﻪ ﻲ اﺻـﻄﻼﺣﺎت ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﺘﻌﺎرف وﺟﻮد دارد . اﺧﻴﺮا ﻛﺎر ﮔﺮوه » یﻫﺎ ﺗﻠﻔﺎت آب و ﻣ ﻌﻴ ﺎرﻫﺎ ی ﻋﻤﻠﻜﺮد ی« IWA ، ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از ﺑﻬﺘـﺮ ﻳﻦ ﺗﺠﺮﺑ روش و ﺎتﻴـ ﺑﺴـ در ﻫـﺎ از یﺎرﻴ ﻛﺸﻮرﻫﺎ، ﺑﻬﺘﺮ ﻮهﻴﺷ ﻦﻳ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ یﺑﺮا ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ) ﻲآﺑ ﻼنﻴﺑ ﺟﺪول 6 - 5 ( ﻒﻳﺗﻌﺮ ﺑﺎ را ﺗﻤﺎم ﺪﻴﺗﻮﻟ ﻫﺎ واژه ﻛﺮده اﺳﺖ . 7 - 3 - 2 - 1 - ﻲﺑ آب درآﻣﺪ2 ﺣﺠﻢ ﻲﺑ آب درآﻣﺪ ﻛﻢ از ﻛﺮدن ﺣﺠﻢ ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﻣﺼﺎرف ﻣﺠﺎز رتﺻﻮ ﺣﺴﺎب از ﺷﺪه ﺣﺠﻢ ورود ﻴﺳ ﺑﻪ ی ﺴﺘﻢ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . روﻧﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪه ﻼنﻴﺑ در آب، ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻲﺎﺑﻳ ارز ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻲﺑ آب یﻫﺎ درآﻣﺪ، ﺷـﺎﻣﻞ ارز ﻲﺎﺑﻳـ ﻣﺼـﺎرف ﻣﺠـﺎز ﺻﻮرت ﺣﺴﺎب ﻧﺸﺪه و ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی، و ﻛﺴﺮ از ﻫﺎ ﻦﻳا ﺣﺠﻢ ﻲﺑ آب درآﻣﺪ ﺑﻪ یﺑﺮا دﺳﺖ آوردن ﺗﻠﻔﺎت اﺳﺖ ﻲ واﻗﻌ . 7 - 3 - 3 - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت آب ﺑﺨﺶ در آب از ﻲﻌﻴ وﺳ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن ﻋﻠﺖ ﺑﻪ ﻧﺸﺖ در ﺷﺒﻜﻪ و آب ﻊﻳﺗﻮز یﻫﺎ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺧﺎﻧﮕ ﻖﻳـ ﻃﺮ از ﺎﻳ ﻲ اﻧﺸـﻌﺎﺑﺎت ﻏﻴ ﺮﻗﺎﻧﻮﻧ در ﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از یﺷﻬﺮ دﺳﺖ رود ﻣﻲ ﻦﻳا ﺑﻪ . ﺗﻠﻔﺎت ، » آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻴ ﺎﻣﺪه3 « اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد و اﻏﻠﺐ یﺑﺮا یﺎرﻴﻣﻌ ﻣﺤﺎﺳ ﻴﺳ ﻳﻲ اﻛﺎر ﺒﻪ ﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺖ ﻣﻌ . ﻤﻮﻻ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﻲ آﺑ ﺎت و ﻣﻘﺪار ﻛﻞ آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آﻣﺪه ﺗﻌﺮ ﻛﺮد ﻒﻳ . آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آﻣﺪه ﺷﺎﻣﻞ اﺟﺰا اﺳﺖ ﺮﻳز ی : – ﻣﺼﺎرف ﻲ آﺑ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﻨﺘﻮر ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﺛﺒﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد؛ 1- The International Water Association (IWA) 2- Non-Revenue Water 3- Unaccounted-for Water ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 179 – ﺮهﻴ ذﺧ آب ﺷﺪه در ﻣﺨﺎزن ﺳﺮوﻳﺲ دﻫﻲ و – ﻣﺼﺮف ﻣﺠﺎز و را یﺑﺮا ﮕﺎنﻳ ﺷﺴﺖ وﺷﻮ و ﮔﻨﺪزدا و ﺗﻤ ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻳﻲ ﻴﺰ ﻛﺮدن روزﻣﺮه ﻣﺨﺎزن ﺳﺮو دﻫﻲ ﻳﺲ . یﺎرﻴﺑﺴ در از ﺷﻬﺮﻫﺎ آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧ ﻴ ﺎﻣﺪه ﺗﺎ 50 درﺻﺪ آب ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺮاورد ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻘﺪار ﻣﺸﺨﺼ ﻲ از آن اﺟﺘﻨـﺎب ﻧﺎﭘـﺬﻳﺮ اﺳﺖ، اﻣﺎ ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ، در ﺑﻌﻀ ﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻨﮕﺎﭘﻮر ا ﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﻪ 6 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﭘ ﺪاﻴ ﻛﺮده اﺳﺖ . ﺑﻪ آب ﺣﺴﺎب ﻧﻴ ﺎﻣﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی :ﻛﺮد – ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ی1 آب ﺷﺎﻣﻞ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﻂﺒﻣﺮﺗ ی ﺑﺎ ﻋﺪم دﻗﺖ ﻛﻨﺘﻮر و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ آب ﻣﺼـﺮﻓ ﻲ در راه اﻧـﺪاز و ی ﭘﺮ ﻛﺮدن ،ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ اﺗﺼﺎﻻت و ﻣﺨﺎزن ﺳﺮوﻳﺲ دﻫﻲ و ﺑﺮا ﺰﻴﺗﻤ ی ﻛﺮدن و ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﺗﻮز ﻊﻳـ آب در ﻋﻤﻠ ﻧﮕﻪ ﺎتﻴ داری و – ﺗﻠﻔﺎت ﻲ واﻗﻌ 2 آب، ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻠﻔﺎت آب ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻧﺸﺖ و ﺑﺮداﺷﺖ ﻴﻏ یﻫﺎ ﺮﻗﺎﻧﻮﻧ از ﺳ ﻲ ﻴ ﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮز ﻳﻊ 7 - 3 - 4 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان ﺑﻪ آب ﺣﺴﺎب ﻧﻴﺎﻣﺪه - ﻧﺸﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و یﺑﺮا یا ﮋهﻳ ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻳﻲ ﻧﺸﺖ ﻻزم اﺳﺖ ﻦﻳا . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد ی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎزرﺳ ﺑﺼﺮ ﻲ ی ﻧﺸﺖ در ﻃﻮل ﺧﻄـﻮط ﻟﻮﻟـﻪ اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮز ﺰﻴ و ﻧ ﻊﻳ آزﻣﺎ ﺸﺎتﻳ ﻧﺸﺖ ﻳﺎﺑﻲ در ﺷ ﺐ ﺑﺮا اﺳﺖ ﻲ اﺻﻠ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی . اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺐ ﺑﻪ ا ﻦﻳـ ﺧـﺎﻃﺮ اﺳـﺖ ﻛـﻪ در ﺷـﺐ ﻓﺸﺎر در ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻮده ﻛﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻳﻲ ﻧﺸﺖ را راﺣﺖ ﺗﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و از ﻃﺮﻓ ﻦﻳﺗﺮ ﻛﻢ ﻲ ﻣﺰاﺣﻤﺖ را ﺑﺮا ی ﻣﺸـﺘﺮﻛﺎن ﺑـﻪ ﻫﻤﺮاه دارد . ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌ ﻦﻴﻴ ﻣﺤﻞ یﻫﺎ ﻧﺸﺖ ﻣﻲ ﺗﻮان از اﻧﻮاع اﺑﺰارﻫﺎ ی ،ﻲﻜﻴﻣﻜﺎﻧ اﻟﻜﺘﺮوﻧ ﻴﻜﻲ و اﺑﺰارﻫﺎ ی ﻛـﺎﻣﭙ یﻮﺗﺮﻴ ﺻـﻮﺗ از ﻲ ﺟﻤﻠﻪ ﮔﻮﺷﻰ ﺿﺮﺑﺎن ﺳﻨﺞ، ژﺋﻮﻓﻮن، و ﻧﺸﺖ یﻫﺎ ﻳﺎب اﻟﻜﺘﺮوﻧ ﻴﻜﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺗﻨﺎوب زﻣﺎﻧ ﻧﺸﺖ ﻦﻳا ﻲ ﻫﺎ ﻳﺎب ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤ ﻴﺖ اﺳـﺖ . اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ درﺻﺪ آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧ ﻴ ﺎﻣﺪه و ﺳﻬﻢ ﻧﺸﺖ و اﻧﺪازه ﺳ ﻴ ﻊﻳﺗﻮز ﺴﺘﻢ آب ﺑﺴﺘﮕ ﻲ . دارد - ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺖ از ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮا ی ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺑﻪ ا ﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺗـﻮان از ﻟﻮﻟـﻪ ﺑـﺎ ﻣـﻮاد ی ﺑﺎدوام ﺗﺮ و ﻣﻘ در ومﺎ ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻮردﮔ ﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ ﻲﭼﺪﻧ ﭘﻮﺷﺶ داﺧﻠ ﺑﺎ ﻲ ﻣﻼت ﺳﻴ ﻤﺎن، ﻣﺲ، ﻓﻮﻻد زﻧﮓ ﺿﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻛـﺮد . در ﻃﺮاﺣ ﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻨﻪﻴﻛﻤ آب ﻊﻳﺗﻮز ﻛﺮدن ﺗﻌﺪاد ﻣﻔﺼﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺸﺖ یﻫﺎ اﻫﻤ ﻲﺟﺰﺋ ﻴﺖ دارد . اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻔﻠﻮن ﺗﻌﻤ یﺑﺮا ﻧﺸﺘ ﺮﻴ ﭘﺎرﮔ و ﻲﺪﮔﻳﻴﺳﺎ ﻞﻴ دﻟ ﺑﻪ ﺮﻴﺷ ﻲ ﻲ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ اﺳﺘﻔﺎده از اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺮﻧﺠ یﺑﺮا ﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺸﺖ یﻫﺎ ﺟﺰﺋـ در ﻲ ﺷﺒﻜﻪ آب ﻊﻳﺗﻮز ﻛﺎرﺑﺮد دارد . 1- Apparent Loss 2- Real Loss 180 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﺳﻴﺎﺳﺖ یﻫﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻛﺎﻣﻞ ﻖﻴ دﻗ و اﺑﺰارﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ یﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ وﻧﺘﻮری ﺗﻮاﻧ ﻲﻣ ﻨﺪ ﺑﺎ اﺑﺰارﻫـﺎ یﺗـﺮ ﻖﻴـ دﻗ ی ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻛﻨﺘﻮر یﻫـﺎ اﻟﻜﺘﺮوﻣﻐﻨﺎﻃ ﻲﺴـ ﻴ ﻦﻳﮕﺰﻳﺟﺎ ﺷﻮﻧﺪ . 7 - 3 - 5 - ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻠﻔﺎت ﺗﻮز : ﻊﻳ ﺣﺴﺎﺑﺪار ی و ﻣﺘﺮه آب - ﺣﺴﺎﺑﺪاری درﺳﺖ آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه در ﺑﺴ از یﺎرﻴ ﺷﺒﻜﻪ ﻊﻳﺗﻮز یﻫﺎ آب در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮ ی ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈـﻪ ا ی آب در راه اﻧـﺪازی و ﭘـﺮ ﻛـﺮدن ﻣﺠـﺎر ی یﺑﺮا ﺪ،ﻳﺟﺪ ﻲ اﺻﻠ ﻣﺨﺎزن ﺳﺮوﻳﺲ دﻫﻲ ، ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮدن یﺑﺮا دوره ﻧﮕﻪ داری و ﺑﺮا ی اﻃﻔﺎ ﻖﻳﺣﺮ ی ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد . آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﺮا ﻦﻴﭼﻨ ی ﻣﻘﺎﺻﺪ ی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺴﺎﺑ ﺪاری درﺳﺖ ﺑﺎ ﻳﺪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﮔﺰارش داده ﺷﻮد . ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﺣﺴﺎﺑﺪار ﻖﻴ دﻗ ی آب ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻳﻲ ﺗﻠﻔﺎت و ﻧﺸﺖ یﻫﺎ ﺑﺰرگ ﺿﺮور اﺳﺖ ی . ﺗﻠﻔﺎت آب ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ ﻋﻨـﻮا ن آب ﺗﻠﻒ ﺷﺪه از ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ ی آب ﮔﺰارش ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻦﻳا . ارﻗﺎم ﮔﻤﺮاه ﻛﻨﻨﺪه اﻧﺪ، ﭼﺮاﻛﻪ ﻫﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻠﻔـﺎت واﻗﻌـ ﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻲﻌﻨﻳ) آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻴ ﺎﻣﺪه از ﺗﻠﻔﺎت و ﻧﺸﺖ (ﻫﺎ و ﻫﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻠﻔﺎت ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ی ﺷﻮﻧﺪ یﺑﺮا ) ﻣﺜﺎل ﻛﻢ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ، ﺳﺮﻗﺖ ﻚﻳ . ( ... و ﻫﺎ اﺳﺘﺮاﺗﮋ ﻣﻄ ی ﻠﻮب ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻠﻔﺎت، ﻗﺒﻞ از ﻫﺮ ﭼ ﻴﺰ و واﺟﺐ ﺗﺮ از ﻫﺮ ﻣﻮﺿـﻮع د ﻳ ،یﮕـﺮ ﺑـﻪ ﻚﻳـ ﻖﻴ دﻗ ﻲﺎﺑﻳ ارز و ﻣﻜﺎن ﻲﺎﺑﻳ ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌ ﺎزﻴﻧ ﻲ دارد . ﻧﺸﺖ ﺲﻳ اﻧﺪ زﻳ ﺮﺳﺎﺧﺖ )ILI ( ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﮔﺮوه ﺑﻪ آب ِ یﻛﺎر ﺣﺴﺎب ﻧﻴ ﺎﻣﺪه )IWATF ( اﻧﺠﻤـﻦ ﺑـﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠـﻲ آب ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺎﻓﺘﻪﻳ اﺳﺖ، ﺷﺎﺧﺼ ﻲ ﻛﺎرﺑﺮد یﺑﺮا ی ﺑﺮرﺳ ﻲ ﻋﻤﻠﻜﺮد اﺳﺖ ﻪﺷﺒﻜ ﻧﺸﺖ ﻛﻪ از ﻲﻧﺎﺷ ﺿﻌﻒ ﻧﺸﺖ از را ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺳﻴ ﺴـﺘﻤﺎﺗ ﻴﻚ )ﻳﺎ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ( ﻣﺘﻤﺎ ﻣﻲ ﺰﻳ ﺳﺎزد )WHO, 2001 ﻛﺎدر 7 - 1 .(ﻋﺪد ی ﺣﺪود 4 یﺑﺮاILI ﻋﺪد ی رﺿﺎﻳﺖ ﺑﺨﺶ اﺳﺖ . ﻣﻘﺎد ﻳﺮ از ﺗﺮ ﻛﻢ ﭼﻬﺎر ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺧﻮب و ﻣﻘﺎد ﺑﻴﺶ ﺮﻳ از ﺗﺮ ﭼﻬﺎر ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺿﻌ ﻣﻲ ﻒﻴ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻛﺎدر 7 - 1 - ﻣﺜﺎﻟﻲ از ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﻧﺪﻳﺲ ﻧﺸﺖ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ) ﻻﻣﺒﺮت و ﻫﻤﻜﺎران، 2000 ( ﻳﻚﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﻳﺗﻮز، ﻊ1500 ﻛﻴ ﻠﻮﻣﺘﺮ ﺧﻂ اﺻﻠ ﻲ دارد و60000اﻧﺸﻌﺎب ﺳﺮو ﻳﺲ ﺑﺎ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ ی ﻣﺸﺘﺮ ﺎنﻳ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣ ﻃﻮر ﻦﻴﺎﻧﮕﻴ در6 یﻣﺘﺮ ﺧ از ﻟﺒﻪ ﺎﺑﺎنﻴ ﻗﺮار دارﻧـﺪ . ﺳﻴ ﺴﺘﻢ در 90 در ﺻﺪ از زﻣﺎن ﻫﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻛﺎر ﻣ ﻲ ﻛﻨﺪ و ﻓﺸﺎر ﻣ ) ﻦﻴﺎﻧﮕﻴ در زﻣﺎن ﻳﻲﻫﺎ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻛﺎر ﻣ ﻛﻨﺪ ﻲ ( 30 ﻣﺘـﺮ اﺳـﺖ . در ﺳ ﻴ ﺴـﺘﻢ ﻓـﻮق، ﺗﻠﻔـﺎت ﻲ واﻗﻌ ﻛﻨﻮﻧ ﻲ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻛﻪ از ﺑ ﻼنﻴ ﺳﺎﻻﻧﻪ آب ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ، 103 × 4000 ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل اﺳﺖ . ﺷﺎﺧﺺ ﻓﻨﻲ ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌﻲ )TIRL ( 202ﻟﻴﺘﺮ / ﻫﺮ اﻧﺸﻌﺎب روز / =4,000.103/(60,000*0.9*365) ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌﻲ اﺟﺘ ﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎﻻﻧﻪ )UARL ( 103ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل ﻣﻮﻟﻔﻪ :ﻫﺎ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ 266 = 181/km/d/m*1500km*(0.9*365)days*30m/106 اﻧﺸﻌﺎﺑﺎت از ﺑﺮ ﺧﻴﺎﺑﺎن 473 = 0.81/conn/d/m*60,000*(0.9*365)days*30m/106 از ﺑﺮ ﺧﻴﺎﺑﺎن ﺗﺎ ﻛﻨﺘﻮر ﻣﺸﺘﺮی 87 251/km/d/m*(60,000*6/1000)*(0.9*365)days*30m/106= ﻛﻞ ﺗﻠﻔﺎت واﻗﻌﻲ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎﻻﻧﻪ 42ﻟﻴﺘﺮ / ﻫﺮ اﻧﺸﻌﺎب / روز اﻧﺪﻳﺲ ﻧﺸﺖ زﻳﺮﺳﺎﺧﺘﻲ TIRL/UARL=202/42=4.8 ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻓﺸﺎر یﺑﺮا ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻧﺸﺖ آب 24 / 01 / 95 181 ﺮﻏﻢﻴﻋﻠ اﻳﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ی ﺗﻮان ﻧﺸﺖ را ﺗﺎ ﻤﻢﻴﻨﻴﻣ ﻚﻳ ﻣﻄﻠﻖ ﻲﻌﻨﻳ) در ﺣﺪ ی ﻛﻪ ﻓﻘـﻂ اﺗـﻼف واﻗﻌـ ﻲ اﺟﺘﻨـﺎب ﻧﺎﭘـﺬﻳﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷ ﻢ،ﻴILI=1 ( ،ﻛﺎﻫﺶ داد در اﻏﻠﺐ ﻣﻮارد ا ﻳﻦ ﻛﺎر از ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎد ی ﻣﻤﻜﻦ ﻧ ﺴﺖﻴ ﻲﺎﺑﻳ رد . و ﺗﻌﻤ ﻴﺮ ﻧﺸﺖ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺴ ﺎرﻴ ﮔﺮان ﺗﻤﺎم ﺷﻮد . در ﺑﺴ یﺎرﻴ از ﻣﻮارد، اﻓﺰودن ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺮا ی ﺻﻨﻌﺖ ﺧﺪﻣﺎت آب ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺗﺮ از ﺗﻌﻤ ﻧﺸﺖ ﺮﻴ ﻫﺎ ﺗﻤﺎم ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺳﻄﺢ اﻗﺘﺼﺎد ی ﻧﺸﺖ، ﻣ ﻧﺸﺘ ﺰانﻴ ﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در آن ﻫﺰ ﺣ ﻨﻪﻳ ﻔﺎﻇﺖ ﺘﺮﻴﻟ ﻚﻳ آب از ﻃﺮ ﻳﻖ ارﺗﻘﺎ ی ﺑﻬﺒﻮد ﺷـﺒﻜﻪ ﺗﻮز ﻊ،ﻳـ ﺑﺮاﺑـﺮ ﺑـﺎ ﺘﺮﻴﻟ ﻚﻳ ﺪﻴﺗﻮﻟ ی ﻨﻪﻳﻫﺰ آب از ﻣﻨﺒﻊ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺳﻄﺢ اﻗﺘﺼﺎد ی ﻧﺸﺖ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨـﺪه آب ﺟﻬـﺖ ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن اﻫﺪاﻓﺸﺎن در ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺸﺖ ﻗﺮار ﮔ . ﺮدﻴ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒـﻮﻟ ﻲ ﺑﻠﻨﺪﻣـﺪت در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﺷـﻮ ﻧﺪ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺧﺎرﺟ ﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋ ﻲ ﺑﺸﻮد، ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺧﺼﻮﺻ ﻲ ﺷﺮﻛﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه آب . 7 - 3 - 6 - ﻗﻮاﻧ ﻴﻦ ﺳﺨﺖ ﮔﻴﺮاﻧﻪ در ﺑﺮداﺷﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﻧﻮﻧﻲ آب ﺑﺮداﺷﺖ ﻏ ﻴ ﺮﻗﺎﻧﻮﻧ ﻲ آب ﺑﺎ ﻳﺪ ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻳﻲ ﺷﺪه و ﻫﺮ ﺷﺨﺼ ﻲ ﻛﻪ در ا ﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻣﺴﻮول اﺳﺖ ﺑﺎ ﻳﺪ ﻣﻮرد ﭘ ﮕﺮدﻴ ﻗﺎﻧﻮﻧ . ﺮدﻴﮔ ﻗﺮار ﻲ – آﻣﻮزش : آﻣﻮزش ﻫﻤ ﮕﺎﻧﻲ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤ در ﻲ دﺳﺖ ﺎﻓﺘﻦﻳ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی دارد . روش یﻫﺎ ﻣﺘﻌـﺪد ی در ﻛﺸﻮرﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺎﻓﺘﻪﻳ ﺣﺎل در و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﻣﺘﺤﺎن اﺳﺖ ﺷﺪه : • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ آﻣﻮزﺷ در ﻲ رﺳﺎﻧﻪ یﻫﺎ ﺟﻤﻌ ﻲ، • ﺑﻴ ﻠﺒﻮردﻫﺎ ﻧﺼﺐ ی در ﺷﺪه ﻃﻮل در و ﻫﺎ ﺟﺎده ﻪﻴﻧﻘﻠ ﻞﻳ وﺳﺎ ﻋﻤﻮﻣ ﻲ و • ﺑﺮوﺷﻮرﻫﺎ ی آﻣﻮزﺷ ﻫ ﺑﻪ ﻲ ﻤﺮاه ﺻﻮرت ﺣﺴﺎب آب یﻫﺎ آﻣﻮزش ﻛﻮدﻛﺎن در ﻣﺪارس ، ﺑﺎﻻﺗﺮ اوﻟﻮ ﻦﻳ ﻳﺖ در ﺑﺴ یﺎرﻴ از ﻛﺸﻮرﻫﺎ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻦﻳا . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﭘﺎ ﻳﻪ ای در ﻣـﻮرد ﭼﺮﺧـﻪ ﻫﻴ ﺪروﻟﻮژ ﻳﻜﻲ، ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﻧﮕﻪ داری ﺷﺒﻜﻪ ﻊﻳﺗﻮز یﻫﺎ آب، آﻟﻮدﮔ ﻲ آب و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺼﻔ یﻫﺎ ﻴﻪ ﻓﺎﺿـﻼب اراﺋـﻪ ﻣـﻲ دﻫـﺪ . آﻣﻮزش ﺑﺮا ﺮﻳﺳﺎ ی اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﻫﺎ آب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐ ﺮﻴﻴ ﺗﻌﺮﻓﻪ یﻫﺎ آب و ﺷﺎرژ ﻓﺎﺿﻼب ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺪﻴﻣﻔ واﻗﻊ ﺷﻮد . ﻛﺎرﻛﻨـﺎن ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ ﺧﺪﻣﺎت آب ﺑﺎ ﻳﺪ ﺑﻪ درﺳﺘ ﻲ آﻣﻮزش داده ﺷﻮﻧﺪ . آﻣﻮزش ﭘﺮﺳﻨﻞ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر داﺷﺘﻦ ﻓﻨﻮن ﻻزم و داﺷﺘﻦ اﻧﮕ ﺰهﻴ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺪف ﻣﻬﻤ در ﻲ ﻫﻨﮕﺎم ﻃﺮاﺣ ﺑﺮﻧ ﻲ یﻫﺎ ﺎﻣﻪ آﻣﻮزﺷ ﻲ ﭘﺮﺳﻨﻞ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔ . ﺮدﻴ 7 - 3 - 7 - اﻧﮕﻴﺰه یﻫﺎ اﻗﺘﺼﺎدی و ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری آب ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری اﺑﺰار یﺑﺮا یﻗﻮ ی ﻛﻨﺘﺮل ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ یﺷﻬﺮ از یﺎرﻴﺑﺴ در . ﻛﺸﻮرﻫﺎ و آب ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺮﺑﻮط، ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺧﺎﻧﮕ ﻲ، ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻦﻳﻴﭘﺎ ﺎرﻴﺑﺴ ﻤﺖﻴﻗ ﺑﺎ ﺎﻳ و ﮕﺎنﻳرا ﻋﺮﺿﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺗﻌﺮﻓﻪ ﻧﻮاﺣ از یﺎرﻴﺑﺴ در آب ﻲ ﺷـﻬﺮ ی ﻲﺣﺘـ ﻨﻪﻳﻫﺰ اﺟﺮا ﻧﮕﻪ و داری ﺳﻴ ﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ را آب ﭘﻮﺷﺶ دﻫﺪ ﻤﻲﻧ ؛ ﺑﻨﺎﺑﺮا ﻦﻳا ﻦ،ﻳ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺷﺪت ﻳ . اﻧﺪ یا ﺎراﻧﻪ ﻫﻨﮕـﺎم ﺗﻌﺮ ﻒﻳـ ﻳ ﺎراﻧﻪ ﻧﻮاﺣ یﺑﺮا ﻲ ﺪﻳﺑﺎ یﺷﻬﺮ ﮔﺮوه ﺑﺎ یﻫﺎ درآﻣﺪ ﺑﺎﻻ، ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﭘﺎﻳﻴﻦ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ ﻣﺤﻞ زﻧﺪﮔ ﻧﻈﺮ در ﻫﺎ آن ﻲ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﺷـﻮد . ﺳﺎﺧﺘﺎرﻫﺎ ی ﻣﺘﻌﺪد ﺗﻌﺮﻓﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺖﻳ رﻋﺎ ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﺴﺒ ی ﺗﺨﺼ در ﻲ ﻴﺺ ﻫﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺧـﺪﻣﺎت و آب ﻛﻨﺘـﺮل ﻧـﺮخ ﻣﺼـﺮف آب ﺧﺎﻧﮕ ﺗﻮان ﻣﻲ ،ﻲ ﻛﺮد ﻒﻳﺗﻌﺮ . ﻳ اﻓﺰا ﺶ ﺗﻌﺮﻓﻪ در ﺻﻮرﺗ ﺪﻴﻣﻔ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ :ﻛﻪ – ﺗﻌﺮﻓﻪ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻲ واﻗﻌ یﻫﺎ ﺧﺪﻣﺎت را ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪ . 182 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺰانﻴﻣ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف رﺑﻂ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﺮخ – ﻲﺸﻳ اﻓﺰا ﺗﻌﺮﻓﻪ ﺎدﻳز ﻲﻛﺎﻓ ﻗﺪر ﺑﻪ ﺪﻳﺑﺎ ﺑﺎﺷﺪ یﺑﺮا ﺰهﻴ اﻧﮕ ﻛﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ .ﻛﻨﺪ ﺠﺎدﻳا – ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻧﺮخ در ﺮﻴﻴﺗﻐ ﺗﻌﺮﻓﻪ ﺑﺎ ﺪﻳﺑﺎ یﻫﺎ ﻦﻴﻛﻤﭙ اﻃﻼع رﺳﺎﻧﻲ ﻋﻤﻮﻣ ﺑﺎ ﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻲ دﻫ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎﺷﺪ . 7 - 3 - 8 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻧﻬﺎدی و ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری ﻣﻮﺛﺮ ﻳﻧﺎ ﻜﭙﺎرﭼﮕ ﻲ1 و ﻫﻤﭙﻮﺷﺎﻧ ﻲ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻦﻴﺑ ﻫﺎ ﻣﻮﺳﺴﺎت ﺮﻴ درﮔ در ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﻣـﻮاﻧﻌ ﻲ در ﻣﻘﺎﺑـﻞ ﻛـﺎرا ﻳﻲ آب در ﻧﻮاﺣ ﻲ . ﻧﺪ ا یﺷﻬﺮ در ﺑﺴ یﺎرﻴ از ﻛﺸﻮرﻫﺎ، ﺳﺎ زﻣﺎن یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻔ ﻲ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ اﻣﻮر ز ﻳﺮ را ﺑﺮ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ : – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، – ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮا ی ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮز ﻳﻊ آب، – ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب، ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ – رواﻧﺎب یﻫﺎ ﺳﻄﺤ و ،ﻲ – ﻛﻨﺘﺮل آﻟﻮدﮔ آب ﻲ ﺳﻄﺢ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ی اﻳﻦ ﻣ ﻮﺳﺴﺎت ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﺳﻄﺢ ﺎﻳ ﻲﻣﻠ ﺳﻄﻮح ﻣﺤﺪودﺗﺮاﺳﺘﺎﻧ ﺎﻳـ ﻲ ﺷـﻬﺮ ی ﺗﻔـﺎوت داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻦﻳا . اﻣﻮر و ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻌﺪاد ﺳﺎ ﻦﻳا از ی زﻣﺎن ﻫﺎ اداره ﺷﻮد، و ﺗﺼﻤﻴﻢ یﻫﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻚﻳ ﻫﺮ در ﺷﺪه ﻫﺎ آن از ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﻃﻮر ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺳﺎ ﺮﻳﺳﺎ یا زﻣﺎن یﻫﺎ ﻣﺴﻮول ﺗﺤﺖ را ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ . ﻋﻼوه ﺑﺨﺶ ﻦﻳا ﺑﺮ ﺷـﻬﺮ ی ﺑﺨﺶ ﺮﻳﺳﺎ ﺑﺎ یﻫﺎ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﻪ ی ﺷﻜﻞ ﺗﻨﮕﺎﺗﻨﮕ در ﻲ ارﺗﺒﺎط اﺳﺖ اﮔﺮ ﻞﻴ دﻟ ﻦﻳا ﺑﻪ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﺑﺨﺶ اﮔﺮ یﺷﻬﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ و آب ﺑﻬﺪاﺷﺖ را ﻣﺠﺰا ﺑﺨﺶ ﺮﻳﺳﺎ از یﻫﺎ ﺑﻪ ﻨﺪ،ﻴﺑﺒ یﺷﻬﺮ اﻫﺪاف ﻣﻮرد ﻧﻈﺮش ﻧﺨﻮاﻫﺪ . ﺪﻴ رﺳ ﺑﻨﺎﺑﺮا یﺑﺮا ﻦ،ﻳ ﻣﺼﺮف اﻗﺘﺼﺎ ﺑﺨﺶ در آب ی ،یﻬﺮﺷ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻳ یﻫﺎ ﻜﭙﺎرﭼﻪ ﻲﺘﻳﺮﻳﻣﺪ ﺳﺖ؛ اﮔﺮﭼﻪ، ﻦﻴﭼﻨ ﻦﻳا ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻳﻲﻫﺎ ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرت ﺗﻌﻬﺪ و ﻫﻤﻜﺎر ی ﺗﻨﮕﺎﺗﻨﮓ ﺗﻤﺎم ﺳﺎ زﻣﺎن و ﻫﺎ ﻣﻮﺳﺴﺎت ﻲﻋﻤﻠ ﺮ،ﻴ درﮔ ﺧﻮاﻫﺪ ﻦﻳﺑﺪ . ﺷﺪ ﻣﻨﻈﻮر، ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺣﻞ ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ ﺪﻳـ ﺑﺎ در ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮔﺬاری یﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ و ﮔﻨﺠﺎﻧﺪه .ﺷﻮد ﻛﺎرا ﻳﻲ اﺟﺮا ی ﭘﺮوژه یﻫﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ و آب ﺧﺪﻣﺎت ﻋﻤﻮﻣ ﻲ ﺑﻬﺒﻮد ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ ، و ﺖﻳﺮﻳﻣـﺪ اداره رﻳﺴـﻚ یﻫـﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺨﺶ ﺑﻪ را ﺧﺼﻮﺻ ﻲ واﮔﺬار ﻟﻜﻦ ﻢ،ﻴﻛﻨ ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ ﻧﻘﺶ ﻲ دوﻟﺘ ﻛﻨﺘﺮل را ﻛﻞ ازﻃﺮ ﻳﻖ ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری و ﻧﻈﺎرت داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺖﻳﺗﻘﻮ . ﻛﺎرا و ﻳﻲ ﺑﻬﺮه وری ﺑﺨﺶ ﺧﺼﻮﺻ ﻲ، ﻣﺨﺎرج ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣ ﺰﻴﻧ را ﻲ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . 1- Fragmentation 8 ﻓﺼﻞ8 ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻨﻪﻴﺑﻬ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 185 ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 8 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ اﻏﻠﺐ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﻛﺸﻮر ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ از ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻤﺮ زﻳﺎد و ﻧﮕﻬﺪاری و ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺿﻌﻴﻒ ﻛﻬﻨﻪ ﺷﺪه اﻳﻦ از . اﻧﺪ رو، ﺑﺎزﺳﺎزی ﻳﺎ ﻧﻮﺳﺎز ی زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﻣﻘﺮرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﺳـﺨﺖ ﮔﻴﺮاﻧـﻪ ﺗـﺮ ﻣـﻲ ﺷـﻮد و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی در ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت آﺑﻲ ﻣﻲ ﻃﻠﺒﺪ . ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل، ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻧﻮﺳـﺎزی ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻧـﺮخ ﺷﻜﺴـﺖ و ﻧﺴـ ﺒ ﺖ ﺑـﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻌﻤﻴﺮات ﻣﻌﺎﺑﺮ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی زﻣ ﺎن ﺣﺎﺿـﺮ در اﺻـﻞ ﻋـﻼج ﺑﺨـﺶ اﺳـﺖ، از اﻳﻦ رو ﺑﺎﻳﺪ روﺷﻲ ﭘﻴﺶ » ﻛﻨﺶ ﮔﺮ 1« ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﻧﻮﺳﺎزی ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . 8 - 2 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻧﻮﺳﺎزی ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد : ﮔﺎم 1: ،ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻮدن ﺷﺒﻜﻪ، ﻛﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺤﻴﻂ و ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﮔﺎم، اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻛﻬﻨﮕﻲ و دﮔﺮﮔﻮﻧﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ) ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺎ، ﺧﻮردﮔﻲ، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻏﻴﺮه ( و ﻣﺤﻴﻂ اﻃﺮاف ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻲ دﻫﺪ . ﮔﺎم 2: ﻧﺘﺎﻳﺞ ﮔﺎم اول ﺑﻪ اﺿﺎﻓﻪ ﻋﻮاﻣﻞ اﻗﺘﺼﺎدی و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﻨﺎﺳﻲ را ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﻮﺳﺎزی در ﻧﻈـﺮ ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . اﻳـﻦ ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی، ﺑﺪون ﻗﻴﺪ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﻳﻚ ﻃﺮف ﺑﻪ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ و ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺧﻄﺮﭘـﺬﻳﺮﺗﺮﻳﻦ ﻫـﺎ آن ﻣـﻲ اﻧﺠﺎﻣـﺪ و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﻮدﺟﻪ ﺑﻬﻴﻨﻪ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺑﻴﺶ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ ﺳﺎزﻣﺎن و ﻏﻴﺮﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ اﺳﺖ . ﮔﺎم 3: ﻗﻴﻮد ﻣﺎﻟﻲ را ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ و ﻫﻤﻮار ﻛﺮدن ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻲ آورد . اﻳﻦ ﮔﺎم، اﺑﺰار ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﻮدﺟﻪ اﺳﺖ . ﮔﺎم 4: ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﻧﻮﺳﺎزی اﺳﺖ . ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ، ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﺨﺶ ﻫﺎﻳﻲ از ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی در ﻳﻚ زﻣﺎن ﻣﺸﺨﺺ ﭘﺲ از ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آوردن ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﻗﻴﻮد ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎده، ﻳـﺎ ﻛﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ روی ﺳﺎﻳﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد، اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻧﻮﺳﺎزی ﺷﻮﻧﺪ . 8 - 2 - 1 - ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ زﻣﺎن ﺑﻨﺪی ﻧﻮﺳﺎزی اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺮ ﮔﺎم ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی از ﻨﺪﻳﻓﺮا ﻧﻮﺳﺎز ی ﺗﻤﺮﻛﺰ ﻣﻲ ﻲﺎﺑﻳ ارز یﺑﺮا ﻲ روﺷ و ﻛﻨﺪ ﺑﻮدﺟﻪ ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﻨـﻪ ﻴﺑﻬ ﻲﻣﺎﻟ ﺑﺎﺷـﺪ و ﻨﺪﻳﻓﺮا ﻛﻬﻨﮕ ﻲ و ﻧﻴﺰ ﺮﻳﺳﺎ ﻣﻮارد ﻓﻨﻲ ، اﺟﺘﻤﺎﻋ ﻲ و اﻗﺘﺼﺎد ی را ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آورد اراﺋﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻨﺪﻳﻓﺮا ،ﺎﻳﭘﻮ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴـﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺑﻪ ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﺼﻤ ﻴﻢ و ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻘﺴ هﻃﺮﺎﺨﻣ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻢﻴ . ﻫﺮ ﻣﺮﺣﻠ ﻴﺳ ﻪ، ﻚﻳ از را ﺴﺘﻢ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ د دﻫﺪ ﻣﻲ ﺮﻴﻴﺗﻐ ﮕﺮﻳ . ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﻴﺖ ﺗﻮﺳﻂ اﺣﺘﻤ ﺎل اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻮﺻ ﻣﻲ ﻒﻴ .ﺷﻮد در ﻣﺪل RENCANA ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻳﺎ ﻧﻮﺳﺎزی، ﺣﺎﻻت ﻣﺘﻔـﺎوت را 1- Proactive 186 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و اﺣﺘﻤﺎﻻت اﻧﺘﻘﺎل، اﺣﺘﻤﺎل ﺷﻜﺴﺖ ﺑﻌﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل ﻫﺎی ﺑﻘﺎ ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ، ﻣﺤﻴﻂ اﻃﺮاف و ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺷﻜﺴﺖ آن ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﻨﺪ . اﻳﻦ اﺣﺘﻤﺎﻻت، ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻛﻬﻨ ﮕﻲ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻣﺪل RENCANA ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻮارد زﻳﺮ را در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد : – ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﻜﺴﺖ ﺑﺮ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﻘﺎ ﺑﺎ ﻳﺴﻪ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻮرد ﻧ ﻴﺎز در ﺑﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻌ ﻴﻦ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎ ﻣﺼـﺮف ﺗﺤﻮ ﻳـﻞ داده ﺷﺪه وﻗﺘﻲ ﻳﻚ ﻗﻄﻌﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﻮد . ا ﻳـﻦ، ﻋﻤﻠﻜـﺮد ﻫ ﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ 1 ﻟﻮﻟـﻪ را ﻧﺸـﺎن ﻣـﻲ دﻫـﺪ و ﻧ ﻴـﺎز ﺑـﻪ ﻫ یزﺳﺎ ﻴﻪﺷﺒ ﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﺣﺬف ﻗﻄﻌﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ، هﺷﺪ دارد . ﺧﺎص – ﺑﻮدن ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه2 ، ﻳﻦ ا ﻧﻜﺘﻪ را ﻣﻲ رﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﻧﻈﺮ ﺣﺠـﻢ ﻣﺼـﺮف ﻣﺘﻔـﺎوت اﻧـﺪ ) ﺧﺎﻧﮕ ﻲ، ﺻﻨﻌﺘ ﻲ، ﺗﺠﺎری (، ﺑﻠﻜﻪ ﺣﺴﺎﺳـ آن ﻴﺖ ﻫـﺎ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﻗﻄـﻊ ﺗﺤﻮ ﻳـﻞ آب ﻣﺘﻔـﺎوت اﺳـﺖ ﺑـ ) ﺮای ﻣﺜـﺎل ﺑ ﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن، ﺷﺨﺼ ﻲ در ﺣﺎل د ﻳﺎﻟﻴﺰ . ...( و – راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ اﻃﺮاف ﻟﻮﻟﻪ 8 - 2 - 1 - 1 - ارزش ﮔﺬاری ﻫﺰﻳﻨﻪ3 ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﻮﺳﺎزی را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ روش ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . از ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ داده ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را ﺑـﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻳﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻛﺮد . ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﻌﻤﻴـﺮ اﺳـﺘﺎﻧﺪارد، ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﻗـ ﺮار دادن ﻳـﻚ ﻣﻔﺼﻞ در ﺟﺎی ﺧﻮد، و ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن ﺗﻤﺎم ﻫﺮﻳﻨﻪ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﻄﺮح ) ﻣﻮاد، ﻛﺎرﻛﻨﺎن، ﻣﺎﺷﻴﻦ آﻻت و ﻏﻴﺮه را ( ارزش ﮔـﺬاری ﻛـﺮد . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ از ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻌﻤﻴﺮ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ آﺛﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺷﻜﺴﺖ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ وارده ﺑﻪ ﻃﺮف ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آﻳﺪ، آﺷﻜﺎر ﻣـﻲ ﺷـﻮد : ﺧـﻮد ﺳﺎزﻣﺎن اول از ﻫﻤﻪ ) ﺗﻠﻔﺎت آب، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﺪﻣﺎت، اﻋﺘﺒﺎر و ﻏﻴﺮه ، ( ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ) ﻧﺎراﺣﺘﻲ، از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞ آب ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ، ﺧﺴﺎرات و ﻏﻴﺮه ( ، ﺳﺎﻛﻨﺎن ) ﻧﺎراﺣﺘﻲ، آب ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ، ﺧﺴـﺎرات و ﻏﻴـﺮه و ( ﭘﻴـﺎده و ﻫـﺎ ﺳﻮاره ) ﻫﺎ اﺗﻼف وﻗﺖ، ﻧﺎرا ﺣﺘﻲ و ﻏﻴﺮه (. اﻳﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮ ﻫﺎ ﻫﺎ داده ی ﻧﻮﺳﺎزی ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧﺪ . روش ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻌـﺪد ارزﻳـﺎﺑﻲ ﻫﺰﻳﻨـﻪ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روﻳﻜﺮدﻫﺎی ﭘﻴﺶ آﻣﺪ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ4 و وارد ﻛﺮدن ارزش ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ اﺳﺘﻌﻼم ﻫﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﺮد . آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻛﻪ در ﭘﻲ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺗﻤﺎﻳﺰ ﻳﻚ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه در ارزش ﮔﺬ اری اﺛﺮ از دﺳﺖ دادن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺮای ﺻـﻨﻌﺖ و ﺗﺠﺎرت و ﻧﺎراﺣﺘﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﺑﺮای ﻳﻚ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﺧﺎﻧﮕﻲ در اﺛﺮ ﻗﻄـﻊ آب ﻃـﻲ ﻣـﺪت دو ﺳـﺎﻋﺖ ﭘـﺲ از ﻗﻄﻌـﻲ را ﻧﻤﺎﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ : 1- Hydraulic Function 2- Consumer Specificity 3- Cost Valuation 4- Contingency Approaches ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻨﻪﻴﺑﻬ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 187 – ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺧﺎﻧﮕﻲ، ﻫﺮ ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﻪ اﻧﺪازه 150 ﻓﺮاﻧﻚ- ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻳﻚ وﻋﺪه ﻏﺬا در ﺑﻴﺮون ﺑﺮ ای 3 ﻧﻔﺮ ﻋﻀﻮ ﺧﺎﻧﻮاده، ﺿﺮر ﺧﻮاﻫﺪ روش .ﻛﺮد ﻣﺸﺎﺑﻬﻲ ﺑﺮای ﻣﺪارس و ﻛﻮدﻛﺴﺘﺎن ﻧﻈﺮ در ﻫﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺷﺪه . ﺑﺮای – ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ و ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺜﻞ ﺳﻮﭘﺮ ﻣﺎرﻛﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ، دﻧﺪاﻧﭙﺰﺷﻜ آرا ﻲ، ﻳﺸﮕﺎه ﻳﺎ آزﻣﺎ ﻳﺸﮕﺎه، از ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ای در ﻣﻮرد ﻗﻄﻊ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺪت 110 ﺳﺎﻋﺖ در ﺷﻬﺮ Tours در ﺳﺎل 1988 ﺑﺮ اﺛﺮ آﻟﻮدﮔﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، یﺑﺮا ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ دو ﺳﺎﻋﺖ ﻛﺎر ی اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ . ﺑﺮای – ﺻﻨﻌﺖ، ﺿﺮاﻳﺒﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺎﻧﻚ ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺑﺮای ﻛﻪ ﺷﺪه ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻛـﺎﻫﺶ ﺳﻮد اﻗﺘﺼﺎدی، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﻛﺎرﻛﻨﺎن و ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﺑﺮای ﻛﺎر ﻛﻪ دو ﺳﺎﻋﺖ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﺷﻮد، ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎد اﺳﺖ ه . ﺑﺮای – ﻣﺮدم در ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻳﺎ دﻳﺎﻟﻴﺰ در ﺧﺎﻧﻪ، ﻗﻴﻤﺖ ﻳﻚ ﺗﺎﻧﻚ آب ﻛﻪ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﺗﺤﻮﻳﻞ آب اﺳﺖ ﺷﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ .ﻛﺮد 8 - 3 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ آب یﻫﺎ : ﺑﺮرﺳ ﻲ ﻣﺪل و ﻫﺎ ﭘﺎﻳﮕﺎه یﻫﺎ داده- ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ اروﭘﺎ 8 - 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ : ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻫﺎ اﻧﺘﻈﺎرات ﺳﺎ در زﻣﺎن آب یﻫﺎ اروﭘﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻧﻈﺮی، ﺳﻴﺎ ﻫﺎ ﺳﺖ ی ﺑﺎزﺳﺎزی و ﻧﮕﻬﺪاری ﺑﺎﻳﺪ دو ﺷﻴﻮه را ﺑﺎ ﻫﻢ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﻛﻨﻨﺪ : – ﺷﻴﻮه واﻛﻨﺸﻲ ) اﻧﻔﻌﺎﻟﻲ (1 – ﺷﻴﻮه ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮاﻧﻪ ) ﭘﻴﺶ ﻓﻌﺎﻻﻧﻪ (2 . – در ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی آب اروﭘﺎ دو ﻧﻮع ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد : – ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺻﺮﻓﺎ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺷﻴﻮه واﻛﻨﺸﻲ ) اﻧﻔﻌﺎﻟﻲ و ( – ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از ﺗﻠﻔﻴﻖ دو ﺷ ﻴﻮه واﻛﻨﺸﻲ ) اﻧﻔﻌﺎﻟﻲ ﭘﻴﺶ و ( ﮔﻴﺮاﻧـﻪ ) ﭘـﻴﺶ ﻓﻌﺎﻻﻧـﻪ ( ﺑـﺮای ﻛـﺎﻫﺶ رﻳﺴـﻚ و ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ و ارزﻳﺎﺑﻲ آﻳﻨﺪه، اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . در ﺷﻴﻮه اول، ﻳﻚ ﺑﺴﺘﻪ ﻣﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻧﻮﺳﺎزی ﻳﺎ ﺑﺎزﺳﺎزی، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺎﻟﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی اﺻـﻠﻲ ﺑﺮای ﺑﺎزﺳﺎزی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳ ﻂ اﺿﻄﺮاری ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺜﻞ ﺗﻌﺪاد ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺎ و ﻧﻴـﺰ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﺑﺎزﺳـﺎزی و ﻋﻤﻠﻴـﺎت راﻫﺴﺎزی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﺎزﻣﺎن آب ﺑﻪ ﻧﺪرت ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﻣﺤﻴﻂ اﻃـﺮاف را ﺑـﻪ ﺣﺴـﺎب ﻣـﻲ آورد . در ﺷﻴﻮه اﻧﻔﻌﺎﻟﻲ، اﻣﻜﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رﻳﺴﻚ وﺟﻮد ﻧﺪارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﺘﺎب ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ زوال ﺷﺒﻜ ﻪ، ﻣﺸ ﻜﻼ ت اﻗﺘﺼـﺎدی ﺷـﺎﻣﻞ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺎد و رو ﺑﻪ رﺷﺪ در ﭼﻨﺪ ﺳﺎل آﻳﻨﺪه ﺑﺮای ﺧﺪﻣﺎت آب ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد . 1- Reactive 2- Proactive 188 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺷﻴﻮه دوم، ﭘﻴﺶ ﻓﻌﺎﻻﻧﻪ اﺳﺖ . ﺧﺪﻣﺎت آب ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﭘﻴﺶ و ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻴﻨﻲ زوال ﻫﺎ آن ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛـﻪ ﭘﻮل و ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻛﺠﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺻﺮف ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺷﻴﻮه، ﺑﺮ رﺳﻲ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎزﺳﺎزی ﺷﻮد ﻳﺎ اﻳﻦ ﻛـﻪ اﺟﺰای ﺧﺎﺻﻲ ﺑﺎزﺳﺎزی ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل، اﻳﻦ ﺷﻴﻮه ﻧﻴﺎز ﺑﻪ وﻗﻮف ﻛﺎﻣﻞ از ﻣﺤﻴﻂ اﻃـﺮاف ﺷـﺒﻜﻪ و ﺷﻜﺴـﺖ ﻫـﺎ ی آن دارد . اﻳـﻦ ﺑـﻪ ﻣﻌﻨـﺎی ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﭘﺎﻳﮕﺎه ﻫﺎ ی داده ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﺗﺮﺟﻴﺤﺎ ﺑﻪ ﻓﺮم ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻃﻼﻋﺎت ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ (GIS) اﺳﺖ اﺳ . ﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﺷـﻴﻮه ﻣـﻮارد زﻳـﺮ را ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲ ﺳﺎزد : ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺰﻳﻴﺎت و ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻳﻚ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت – ﺗﺠﻤﻴﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رﻳﺴﻚ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎزﺳﺎزی اﻫﻤﻴﺖ ﻧﺴﺒﻲ اﻫﺪاف اﺻﻠﻲ ﺑﺎزﺳﺎزی ﺑﺮای 12 ﺳﺎزﻣﺎن آب اروﭘﺎﻳﻲ در ﺟﺪول1.8 ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ . در اﻛﺜﺮ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫـﺎ، دو ﻫﺪف اﺻﻠﻲ ﺑﺮ ﺑﻘﻴﻪ ﻣﻘﺪم اﺳﺖ : ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻛﺎﻫﺶ ﺷﻜﺴﺖ در ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ و ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ) ﻫﺎ آن آﺳﻴﺐ ﺑـﺮ ﻣﺤـﻴﻂ ﺷﻬﺮ، اﺧﺘﻼﻻت ﺗﺮاﻓﻴﻜﻲ، ﻗﻄﻌﻲ ﻫﺎ، ﻛﻤﺒﻮد ﻓﺸﺎر و ﻏﻴﺮه (. ﻫﺪف اوﻟﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از روش اﻧﻔﻌﺎﻟﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﭘـﺎﻳﺶ، ﻓﺮاﻳﻨـﺪی ﺿﺮوری اﺳﺖ . ارزﻳ ﺎﺑﻲ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎی ﻋﻤﻠﻜﺮدی، ﻧﻮاﺣﻲ ﻛﻪ ﺿﻌﻒ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﻣﺪل ﺳﺎزی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ، ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺎزﺳﺎزی دارﻧﺪ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . دوﻣﻴﻦ ﻫﺪف ﻣﻘﺪم، ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺷﻴﻮه ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮاﻧﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﻮد . ﻧﺮخ ﺷﻜﺴﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛـﺮد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ رﻳﺴﻚ آﺳﻴﺐ ﻫﺎ و دﻳﮕﺮ روﻳﺪادﻫﺎی ﻣﺨﺮب را ارزﻳﺎﺑﻲ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺮد . 8 - 3 - 2 - ﺑﻬﺒﻮد ﭘﺎﻳﮕﺎه :ﻫﺎ داده ﺿﺮورﺗﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﺗﺤﻠ و ﻞﻴ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﻜﺴﺖ ﺑﻬﺒﻮد ﭘﺎﻳﮕﺎه ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی ﻧﺎﻗﺺ، ﻏﻴﺮدﻗﻴﻖ و ﻏﻴﺮﻗﻄﻌﻲ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر را ﺑﺎﻳـﺪ ﻫﻨﮕـﺎم ﺑـﺮاورد ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر، اوﻟﻴﻦ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺑﻪ ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی آب ﺑﺮای ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی ﻳـﺎ ﺑﻬﺒـﻮد ﭘﺎﻳﮕـﺎه ﻫـﺎ داده ی ﺗﺎﺳﻴﺴـ ﺎت زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ آب ﺟﻬﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻧﮕﻬﺪاری اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻨﻪﻴﺑﻬ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 189 8 - 4 - ﺗﺤﻠ ﻴﻞ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬ ﻳﺮی و آﻣﺎدﮔ ﻲ1 ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮز یﻫﺎ آب ﻊﻳ 8 - 4 - 1 - ﺣﺎﻟﺖ یﻫﺎ ﺷﻜﺴﺖ2 ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺮای اﻃﻤﻴﻨﺎن از رﺳﻴﺪن آب ﺗﺼﻔﻴ ﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺧـﻮد را ﺑﺎ ﻃﻴﻔﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری اﻧﺘﻈﺎری ﺑﺎرﮔﺬاری ﺗﻄﺒﻴﻖ دﻫﺪ . اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ ﻛﻠﻲ زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ : 8 - 4 - 1 - 1 - ﺷﻜﺴﺖ ﻟﻮﻟﻪ، اﺣﺘ آﺗﺶ ﺎجﻴ ﻧﺸﺎﻧﻲ و ﻗﻄﻊ ﭘﻤﭗ ﺑﺮق و ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺻﻴﻒ اﺛﺮ اﺗﺸﺎن ﺑﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎی ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ و ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎی ﻻزم ﺑﺮای اداره ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ﺑﺎ ﺳﻨﺠﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻟﻲ از اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی، ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺣﺘﻤﺎل اﻳﻦ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺎﻣﻮرﻳﺖ ﺧﻮد را در ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﻲ در دوره زﻣﺎﻧﻲ و ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺸﺨﺼﻲ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ، ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﺮور ادﺑﻴﺎت ﻋﻠﻤﻲ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ و ﻳﺎ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﻤﻪ ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮای اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب وﺟـﻮد ﻧﺪارد . در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ ﺑﺎ زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻧﺪرﻛﻨﺸﻲ، ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی رﻳﺎﺿـﻲ را ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ دﻗﻴﻖ اﻋﺘ ﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی رﻳﺎﺿﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب، ﻣﺴﺘﻠﺰم داﻧﺴـﺘﻦ دﻗﻴـﻖ اﻋﺘﻤﺎدﭘـﺬﻳﺮی زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﺎ اﺟﺰای اﺳﺎﺳﻲ آن و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻫﺮ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻤﻜﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ زﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻄﻠﻮب ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺖ . ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺤﻘﻘﺎن، ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن ﺷﻬﺮی، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰان ﺷﻬﺮی، ﻣﻮﺳﺴـﺎت ، ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی دوﻟﺘـﻲ و ﻏﻴـﺮه ﺿـﺮورت ﺗﻮﺳـﻌ ﻪ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎ دﻗﻴﻖ و روش ﻫﺎ ی ﺻﺮﻳﺢ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺎراﻳﻲ و اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎرﮔﺬاری اﺿﻄﺮاری را ﻣﻄﺮح ﻛﺮده . اﻧﺪ ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﺤﻘﻘﺎن روش ﻫﺎ ﻳﻲ را ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی اﻋﺘﻤﺎدﭘـﺬﻳﺮی، ﺗﻮاﺑـﻊ زﻳـﺎن اﻗﺘﺼـﺎدی و اﻓﺰوﻧﮕﻲ ﻫﺎ ی ﺗﺤﻤﻴﻠﻲ در ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﺎ و ﻣﺎﻧﻨﺪ آن ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻛﺮده . اﻧﺪ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ روش در ﻫﺎ ﻓﺮﻣﻮل ﺑﻨﺪی ﻣﺴﺎﻟﻪ و ﻳـﺎ روش ﺣـﻞ، ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ دارﻧﺪ . ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺤﻘﻘﺎن ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﮔﻨﺠﺎﻧﺪن ﺻﺮﻳﺢ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎ ی اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی در ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳـﺎزی را ﺑـﺮای ﺑﺮاورد ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎرﮔﺬاری اﺿﻄﺮاری، ﻣﻄﺮح ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻟﻜﻦ، در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻮﻧﻪﮔ ﻫﻴﭻ روش ارزﻳـﺎﺑﻲ ﻳـﺎ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﻫﺎ ﻣﺪل » ی ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی- اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی « ﺑﺎ ﻛﺎرﺑﺮد ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ . ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﻄﻤﺌﻦ آب ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺴﺘﻠﺰم اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﺑﺘﻮاﻧـﺪ ﮔﺴـﺘﺮه اﻧﺘﻈﺎری از ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎرﮔﺬاری اﺿﻄﺮاری را اداره ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ اﺿ ﻄﺮاری را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی :ﻛﺮد – ﺗﻘﺎﺿﺎی آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ 1- Reliability and Availability Analysis 2- Failure Modes 190 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺷﻜﺴﺖ ﺷﺎﺧﻪ ﻫﺎ راﺑﻂ – ﺧﺮاﺑﻲ ﭘﻤﭗ – ﻗﻄﻊ ﺑﺮق – ﺧﺮاﺑﻲ ﺷﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮل – ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ ﺑﻮدن ﺗﻮان ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻳﻚ روش ﺑﺎ ﻛﺎرﺑﺮد ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻛﻪ ﻫﺎ ﺟﻨﺒﻪ ی ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻤﻴﻨﻪ و اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی را در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ، ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری را ﻟﺤﺎظ ﻛﻨﺪ . در ﺑﺮرﺳﻲ اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ، اﻳﻦ روش ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ : – اﻫﻤﻴﺖ آن ﻫﺎ را ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻛﻨﻨﺪ . – ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎی ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﻨﺪ . – ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻻزم ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎرﮔﺬاری اﺿﻄﺮاری ﺑﺎﻳﻚ ﺳﻨﺠﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی را در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 8 - 4 - 2 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺗﻌﻤﻴﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺎﻫﻤ ﻨﻮاﺧﺘﻲ در ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﺸﺖ و ﺷﻜﺴﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ، دﺷﻮاری ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد . واژه ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﺸﺖ » ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ « ﺪ ﻫﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻜﺴﺖ ﺳﺎزه ای و ﻫﻢ ﺗﻠﻔﺎت آب از ﻣﻔﺎﺻﻞ ﺧﻮب آب ﺑﻨﺪی ﻧﺸﺪه، ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻣﻌﻴﻮب آب و ﺳﻮراخ ﻫﺎ ی ﻧﺎﺷﻲ از ﺧﻮردﮔﻲ، ﺑﺎﺷﺪ ا . ز ﻃﺮف دﻳﮕـﺮ، » ﺷﻜﺴـﺖ « ﺑـﻪ ﺷﻜﺴـﺖ ﺳـﺎزه ای ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺗﺮک ﻳﺎ ﻗﻄﻊ ﻛﺎﻣﻞ آن ﻣﻨﺠﺮ ﺷﻮد، اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺷﻜﺴﺖ، ﻣﻮﺟﺐ ﻧﺸﺖ آب و اﺗﻼف آب ﻣﻲ ﺷﻮد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺷﻜﺴﺖ ﻓﺮم ﺧﺎﺻﻲ از ﻧﺸﺖ اﺳﺖ . ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮاﺳﺎس اﺟﺰاﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ) ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ، اﻧﺸﻌﺎﺑﺎت، ﺷﻴﺮآﻻت ( ، ﻣﺎﻫﻴﺖ ﻧﺸﺖ ) ﻧﺸﺖ از ﻣﻔﺼﻞ، ﺷﻜﺴﺖ ( ، و ﻧﻮع ﺗﻌﻤﻴﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی ﻛﺮد . ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮارد ﺗﻌﻤﻴﺮی را ﻣﺸـﺨﺺ ﻛﻨﺪ . اﺟﺰای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺷﺎﻣﻞ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ ، ﺷﻴﺮ آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ ، ﺷﻴﺮ ﺧﻄﻮط، و اﻧﺸﻌﺎﺑﺎت ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﺳﺖ . ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺎﻳﻫ ﻲ ﺑﺮای اﺳﺘﺎﻧﺪاردﺳﺎزی ﮔﺰارش دﻫﻲ و ﺛﺒﺖ ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ : – ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ : ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ آب در ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ، ﺷﻴﺮﻫﺎی ﺧﻄـﻮط، اﻧﺸـﻌﺎﺑﺎت آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ و ﺧﻄﻮط اﻧﺸﻌﺎﺑﺎت ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﻧﺠﺎم ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﻧﺸﺖ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ : ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﺴﺎﻳﻠﻲ ﻛﻪ ﺳﺒﺐ ﻧﺸﺖ از ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺸﺖ از ﻣﻔﺼﻞ ﻫﺎ، ﺳﻮراخ ﻫﺎ ، ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺎی ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﻲ، ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ، و ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻣﻌﻴﻮب آب ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻧﺸﺖ از ﻣﻔﺼﻞ : ﻧﺸﺖ از ﻣﻔﺼﻞ، ﺗﻠﻔﺎت آب از ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ اﺳﺖ . اﻳـﻦ ﻣـﻮرد ﺳـﺎزه ای ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺪا ﺷﺪﮔﻲ دو ﺑﺨﺶ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ ﻧﺎﺷﻲ از اﻧﺒﺴﺎط و اﻧﻘﺒﺎض، ﻧﺸﺴـﺖ، ﺟﺎﺑـﻪ ﺟـﺎﻳﻲ ﻳـﺎ ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ ﻣﻔﺼﻞ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻓﺸﺎر ﻳﺎ ﺧﻤﺶ ﻟﻮﻟﻪ اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻨﻪﻴﺑﻬ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 191 – ﺷﻜﺴﺖ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ : ﺷﻜﺴﺖ ﺧﻄﻮط اﺻﻠﻲ، ﺷﻜﺴﺖ ﺳﺎزه ای ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮ اﺛﺮ ﺑﺎرﮔﺬاری ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ، آب ﺷﺴـﺘﮕﻲ ﺑﺴﺘﺮ، ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﺳﺎزه ، ﺧﻮردﮔﻲ، ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ اﺳﺖ . – ﺗﻌﻤﻴﺮات ﻧﺸﺖ ﺷﻴﺮآﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ : ﻛﻠﻴﻪ اﻗﺪاﻣﺎت ﺑﺮای ﺗﻌﻤﻴﺮ ﺧﻄﻮط، ﺷﻴﺮﻫﺎ و ﺳﻴﻠﻨﺪرﻫﺎ ی آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ – ﺗﻌﻤﻴﺮات ﻧﺸﺖ ﺧﻄﻮط ﺳﺮوﻳﺲ : ﻛﻠﻴﻪ اﻗﺪاﻣﺎت ﺑﺮای ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ ﺷﻴﺮﻫﺎی آب، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺳﺮوﻳﺲ و اﺟﺰای آن ﻫﺎ – ﺗﻌﻤﻴﺮات ﻧﺸﺖ ﺷﻴﺮآﻻت : ﻛﻠﻴﻪ اﻗﺪاﻣﺎت ﺑﺮای ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ از ﻟﺒﻪ ﺷﻴﺮﻫﺎ، ﻛﻼﻫﻚ، ﻳﺎ ﺑﺪﻧ ﻪ ﺷﻴﺮ 8 - 4 - 3 - ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎی ﺷﻜﺴﺖ1 ﮔﺮﭼﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺸﺘﺮک زﻳﺎدی ﺑﺎ دﻳﮕﺮ اﻧﻮاع ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ دارﻧـﺪ، ﻟﻜـﻦ از ﻧﻈـﺮ ﺷـﺎﻟﻮده ﺷﻜﺴـﺖ، ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ی ﻣﻌﻨﺎداری دارﻧﺪ . اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ اﺳﺎﺳﺎ از ﻫﺎ راه ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮزﻳـﻊ آب ﺗﻮاﻧ ﻣـﻲ ﻨـﺪ ﺷﻜﺴـﺖ ﺑﺨﻮرﻧـﺪ، ﻧﺎﺷـﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . در اﺻﻞ، ﺷﻜﺴﺖ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮز ﻳﻊ آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﺸﺎر و ﻳﺎ ﺟﺮﻳـﺎن در ﻳـﻚ ﻳـﺎ ﭼﻨـﺪ ﮔـﺮه در ﺷـﺒﻜﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﻴﻔﺘﺪ، ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﻮد . ﻃﺒﻖ اﻳﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ دو ﻧﻮع اﺻﻠﻲ ﺷﻜﺴﺖ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب وﺟﻮد دارد : – ﺷﻜﺴﺖ ﻋﻤﻠﻜﺮدی2: زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻣﻘﺪار ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺷﻜﺴﺖ اﺟﺰا ﻣﻜ ) ﺎﻧﻴﻜﻲ (3: ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻜﺴﺖ ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺰای ﺷﺒﻜﻪ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ، ﭘﻤﭗ ﻫـﺎ و ﺷـﻴﺮﻫﺎ . ﻫﺮ دوی اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎی ﺷﻜﺴﺖ، اﺳﺎس اﺣﺘﻤﺎﻻﺗﻲ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺷﺒﻜﻪ وارد ﺷﻮﻧﺪ . 8 - 5 - اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎی اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی4 ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﻌﻴﺎر ﺑﺮای اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎ ی اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ، اﻧﺪ ﺷﺪه ﻟﻜﻦ ﻫﻴﭻ ﻛﺪام ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻧﺪارﻧـﺪ . ﻫـﺮ ﻳﻚ از آن ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ در ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی اﻏﻠﺐ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﻮاﻧـﺎﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺗﺤﺖ اﺣﺘﻤﺎﻻ ت ﻣﺸﺨﺺ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺗﻘﺎﺿﺎ را در ﻳـﻚ دوره ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻳﺎ رﻏﻢ ﻋﻠﻲ ﺷﻜﺴﺖ ﻳﻚ ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻬﻢ آن ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻋﺘﻤﺎدﭘـﺬﻳﺮ ﻗﻀـﺎوت ﺷﻮد . ﺿﻮاﺑﻂ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﭼﻨﻴﻦ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺳﺮاﻧﮕﺸﺘﻲ ﺑﻪ ﺟﺎی اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎ ی ﻛ . اﻧﺪ هﺑﻮد ﻤﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮ اﺣﺘﻴﺎﻃﻲ ﺑﻪ ﺧـﺎﻃﺮ اﻧﺘﺨﺎب دﻟﺨﻮاﻫﺎﻧﻪ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺎﻫﻤﺴﺎﻧﻲ ﺷﺮاﻳﻂ اﺣﺘﻴﺎﻃﻲ ﻣﺸﻜ ﻞ دارد، زﻳﺮا ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻛﻪ در ﺷـﺮاﻳﻂ اﺣﺘﻴـﺎﻃﻲ ﻳﻜﺴﺎﻧﻲ ﺗﺎب ﻣﻲ آورﻧﺪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ، ﻨﺪ اﺣﺘﻤﺎﻻ ت ﺷﻜﺴﺖ ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 1- Failure Modes 2- Performance Failure 3- Component (Mechanical) Failure 4- Reliability Indices 192 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ آﻣﺎد ﮔﻲ ﻳﺎ دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮی1 ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺣﺘﻤﺎل ﻛﻪ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺣﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺗﻘﺎﺿـﺎ از ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟـﻮد ﻳـﺎ ﻇﺮﻓﻴـﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، ﻏﻴﺮﻣﻄﻠ ) ﻮب ﻣﺜﻞ ﻓﺸﺎر ﻛﻢ آب ( ﻧﺒﺎﺷﺪ، ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ .ﺷﻮد دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮی ﻣﺘﻮﺳﻂ ، اﺣﺘﻤﺎل ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﻃﻮل دوره زﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷـﺪ . اﺣﺘﻤـﺎل ﺷﻜﺴـﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮﺧﻲ اوﻗﺎت ﺑﻪ ﺻﻮرت 1 ﻣﻨﻬﺎی دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮی ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻧﺪﻳﺲ یﻫﺎ ﺷﺪت2 اﻧﺪازه ﺷﻜﺴﺖ را ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﺴﺒﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻧﺪﻳﺲ یﻫﺎ ﻓﺮاواﻧﻲ و ﺗﺪاوم3 ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﻛﻪ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ وﻗﺖ ﻳﻚ ﺑﺎر ﺷﻜﺴﺖ ﺑﺎ ﺷﺪت ﻣﻌﻴﻦ رخ ﻣﻲ دﻫﺪ و ﭼﻘﺪر ﻃﻮل ﻣﻲ ﻛﺸﻨﺪ . اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺧﺪﻣﺎت اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ زﻳﺎد اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻧﺪ یﻫﺎ ﻳﺲ اﻗﺘﺼﺎد ی4، اﻧﺪﻳﺲ ﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻲ ﭘﺮدازﻧﺪ و ﺑﻪ آن ﻫﺎ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی5 ﻫﻢ ﮔﻔﺘـﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﮔﺮ Su ، ﻣﻘﺪار ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و Q ، ﻣﻘﺪار ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﺎﺷﺪ، اﻳﻦ اﻧﺪﻳﺲ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳـﺮ ﻧﻮﺷﺖ : – ﻣﻌﺎدﻻت اﺣﺘ :ﻲﺎﻃﻴ ﺳﻴﺴﺘﻢ، در ﺻﻮرﺗﻲ اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ P(Su _ Q _ contingency) _ 0 – دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮی : در دﺳﺘﺮس ﺑﻮدن ﺳﻴﺴﺘﻢ P(Su _ 0) اﺳﺖ . – اﺣﺘﻤﺎل و ﺷﺪت ﺷﻜﺴﺖ : اﺣﺘﻤﺎل ﺷﻜﺴﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ در ﻳﻚ دوره زﻣﺎﻧﻲ ﺧﺎص ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﺷـﻮد ﻛـﻪ s ﻧﺸـﺎن دﻫﻨﺪه ﺳﻄﺢ ﺷﺪت ﺷﻜﺴﺖ اﺳﺖ . P(Su_Q_s) – ﻓﺮاواﻧﻲ و ﺗﺪاوم ﺷﻜﺴﺖ : راﺑﻄﻪ ﻓﺮاواﻧﻲ اﻧﺘﻈﺎری E(F) ﻳﻚ ﭘﺪﻳﺪه ﺷﻜﺴﺖ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ ﺷﺪت و ﺗﺪاوم اﻧﺘﻈـﺎری ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﻣﻘﺎﺑﻞ اﺳﺖ . (F)E(D) _ P(Su _ Q _ s) – ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎد ی ﺑﺎ ﻓﺮاواﻧﻲ، ﺗﺪاوم و ﺷﺪت ﭘﺪﻳﺪه ﺷﻜﺴﺖ راﺑﻄﻪ ﻏﻴﺮﺧﻄﻲ دارد . 1- Availability 2- Severity Indices 3- Frequency and Duration Indices 4- Economic Indices 5- Vulnerability 9 ﻓﺼﻞ9 ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 195 ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب رﻳﺴﻚ و ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ، ﺟﺰو ﻻﻳﻨﻔﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اﺳﺖ . ﻃﺒﻴﻌﺖ ذاﺗﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی درازﻣﺪت ﺗﺎ ) 50 ﺳﺎﻟﻪ ( اﻳﺠﺎب ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﻫﺎ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﻣﺤﺘﻤﻞ آﺗﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- اﻗﺘﺼـﺎدی- ،ﻓﻨـﻲ و ﻧﻴـﺰ ﺳـﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی اﻗﻠﻴﻤـﻲ ﻣﻨﻌﻄﻒ ﺑﺎﺷﻨﺪ . از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺜﻞ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﻗﻠﻴﻤﻲ ) ﻣﺜﻞ ﺧﺸﻚ ( ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳـﺰی ﻫـﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت و ﻣﻴﺎن ﻣﺪت ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﺑﺮﺧﻲ از ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و اﻗـﺪاﻣﺎت ﻻزم ﺑـﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آن ﻫﺎ را ﺑﻴﺎن .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 9 - 1 - ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ و رﻳﺴﻚ در ﺗﻘﺎﺿﺎ ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاﺳﺎس اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻨﻄﻘﻪ ای و ﻣﺤﻠﻲ روز ﻪﺑ ، اﻧﺠﺎم و ﻫﺮ ﺳﺎل ﺑﺎزﻧﮕﺮی ﺷﻮد . ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ دﻗﻴﻖ ﺗﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی ﻣﺼﺮف ﺑﻪ ﺳﻪ ﺑﺨﺶ ﻣﺼﺮف ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ، ﻏﻴﺮﻣﺴﻜﻮﻧﻲ و ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﻣﻤﺘﺎز ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺳﭙﺲ، ﻣﻴﺰان ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب و آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻴﺎﻣﺪه در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﻞ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻟﺤﺎظ ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﮔﺮﭼﻪ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻲ ﭘﻨﺪارﻳﻢ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﻟﻜﻦ ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻧﺪارد . – ﺗﻘﺎﺿﺎ، اﺳﺎﺳﺎ ﻳﻚ ﻣﺘﻐﻴﺮ اﺳﺖ و ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﺸﻮد . – ﺗﻘﺎﺿﺎی آﻳﻨﺪه ﺗﺼﺎدﻓﻲ اﺳﺖ، ﭼﻮن ﺑﻪ آب و ﻫﻮا، ﺳﻠﻴﻘﻪ و ﺗﺮﺟﻴﺢ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه، درآﻣﺪ ﺧﺎﻧﻮار، ﻧﺮخ آب و ﺳـﻄﺢ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛـﻪ ﺗﻮزﻳـﻊ اﺣﺘﻤـﺎل ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﭼـﻮﻟﮕﻲ ﻣﺜﺒﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﻮزﻳﻊ ﻫﺎی اﺣﺘﻤﺎل ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ) ﻣﺜﻞ ﺗﻮزﻳﻊ ﮔﺎﻣﺎ ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮ ﺳﻴﺎﺗﻞ آﻣﺮﻳﻜﺎ (. 9 - 2 - اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ – ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺛﺮاﺗﻲ ﺑﺮ اﻟﺰاﻣ ﺎت ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . از اﻳﻦ رو، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻢ را در ﻣﻘﻴﺎس ﻣﺤﻠﻲ ﭘﺎﻳﺶ و ﺑﺮاﺳﺎس ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﻋﻠﻤﻲ و راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻠﻲ، ﺑﺮای ﻣﻮاﺟﻬﻪ و ﺳﺎزﮔﺎری ﺑﺎ آن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺮد . – ﺷﻴﻮه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، داﺷﺘﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮ و ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺳﻨﺎ رﻳﻮی ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ اﺳﺖ . وﻳﮋﮔﻲ اﺻﻠﻲ اﻳﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، ﭘﺎﻳﺶ ﻣﺪاوم ﺗﻮازن ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺑﺎزﻧﮕﺮی آن ﺗﺮﺟﻴﺤﺎ ﻫﺮ 5 ﺳﺎل ﺑﺎر ﻳﻚ اﺳﺖ ]68 [. 9 - 3 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ – اﺛﺮات ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎی آب و ﻫﻮاﻳﻲ، رﻳﺴﻜﻲ ذاﺗﻲ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ . 196 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی درازﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﭘﺬﻳﺮش اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺧﺪﻣﺎت ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی، ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ﻣﺜﻼ ) 90 درﺻﺪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺧﺪﻣﺎت (. – ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ1 ﻳﺎDRP ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . DRP ، ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ زﻧﺠﻴﺮه ای واﻛﻨﺶ ی ﺎﻫ ﻣﻮﺛﺮی اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ، اﺟﺮای ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﻨﺘﺮﻟﻲ را ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻛﻨﺪ . 9 - 3 - 1 - درﺳﻬﺎﻳﻲ از ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎ در آﻣﺮﻳﻜﺎ )1932 - 1992 ( – ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺑﺰرگ، وﺿﻌﻴﺖ ﻓﺮاﮔﻴﺮی اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻛﺜﺮ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻴﻂ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑـﺮ ﺳـﺎﺧﺘﺎر اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ - اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﻴﺰ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . – ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔ ، ﻲ ﻟﻜﻦ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ از آب و ﻫﻮای ﻫﻤﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ اﺳﺖ . – ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ، ﭼﻮن ﮔﻪ ﮔﺎه اﺗﻔﺎق ﻣﻲ اﻓﺘﺪ، ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻣﺎدﮔﻲ ﺑﺮای ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺧﺸﻚ ﺳـﺎﻟﻲ و ﻛـﺎﻫﺶ آﺛـﺎر آن ﻛـﻢ ﻣﻲ .ﺷﻮد واﻛﻨﺶ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ و ﺳﺎزﮔﺎری ﺑﺎ آن ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ :ﺷﻮد اﻟﻒ- ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ب- ﺑﻪ ﺳﺎزی ﻳﺎ ﺑﻬﺒﻮ د ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت – ﮔﺮ ﭼﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺳﺎزﮔﺎری درازﻣﺪت ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺮ اﺛﺮ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ی ﺑﺰرگ در 60 ﺳﺎل اﺧﻴﺮ اﺟﺮاء ﺷﺪه اﺳـﺖ، ﻟﻜﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎری ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻣﺮوزی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ﺗﺮ از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . – در ﻛﺸﺎورزی ﺣﺘﻲ اﮔﺮ از ﻧﮋادﻫﺎی ﺳﺎﻟﻢ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد و ﺷﺮاﻳﻂ آ ﺑﻴﺎری ﻫﻢ ﺑﻬﺒﻮد ﻳﺎﺑﺪ، ﻛﻼ ﮔﺮﻳـﺰی از ﺧﺴـﺎرات ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻧﻴﺴﺖ . – ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب وﺟﻮد دارد و ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻠـﻲ آب را ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎﻟﻲ ، ﻛـﻢ ﺗـﺮ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﺬﻳﺮ ﻛﺮد . ﻛﻤﺒﻮد ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺧﺎﻧﮕﻲ در ﺑﺮﺧﻲ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ، ﺳﺎﻟﻲ ﺑﺤﺮاﻧﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺠﺮﺑﻲ ﺗﺎ ﺗﺠﺮ ﺑﻲ ﻣﺨﺘﻠﻔـﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ روش ﻫﺎ ی ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب در ﻃﻮل ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ ، ﺷﺎﻣﻞ : – اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی آب ) ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ، ( – ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ آب، – ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﻌﺮﻓﻪ آب، – ﻣﻘﺮرات ﻣﺼﺮف، 1- Drought Response Plan (DRP) ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 197 – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی آﻣﻮزﺷﻲ، – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اﺣﺘﻴﺎﻃﻲ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، – ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب و – ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر . اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ » ﺣﻔﺎﻇﺖ آب1 «ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد، اﮔﺮ ﭼﻪ اﻳﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ واﺣﺪی ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻤﺎم ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻧﻴﺴﺖ . از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ، ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺳﻌﻲ ﻛﺮده روش اﻧﺪ ﻫﺎ ی ﻋﻠﻤﻲ ﺗﺮی ﺑـﺮای ﺣﻔﺎﻇـﺖ آب در دوران ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎﻟﻲ ﺗﻮﺳـﻌﻪ دﻫﻨـﺪ . ﺟﻬﺖ ﮔﻴﺮی ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ اﻳﻦ روش ﻫﺎ از ﻃﺮﻳﻖ اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺖ . ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ را روﺷﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از اﻳﻦ ﻛﻪ ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﻋﻤﻮﻣﻲ2 ﺑﺎﺷﺪ ﻳﻚ ﻛﺎﻻی ﻣﺼﺮﻓﻲ3 اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد، ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺑﺴﻴﺎری ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﻧﺪ ﻛﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب را ﺑـﻪ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤـﺖ آن از ﻃﺮﻳـﻖ ﺣﺴﺎﺳـﻴﺖ ﻗﻴﻤﺖ ﻣﺮﺑ ﻮط ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و از ﭘﺎرﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ از ﺟﻤﻠﻪ درآﻣﺪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﺗﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﻳـﻦ رواﺑﻂ از ﺗﺤﻠﻴﻞ رﮔﺮﺳﻴﻮن ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه . اﻧﺪ ﺗﻨﻮع و ﺗﻐﻴﻴﺮﭘﺬﻳﺮی ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎ ی در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺗﻘﺎﺿـﺎی ﺑﺮاورد ﺷﺪه ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻲ ﺑﺎﺷﺪ؛ از اﻳﻦ رو، ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗ ﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﺑﺮاورد ﺷﺪه و ﺗﻮزﻳﻊ اﺣﺘﻤﺎل آن ﺑﻴﺎن ﺷﻮد . 9 - 3 - 2 - ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻛﻪ اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ زﻳﺎدی ﺑﺮ ﺧﺴﺎرات ﻣـﺎدی و ﻏﻴﺮﻣﺎدی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺑﮕﺬارد . اﻧﻮاع ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﻤ ﺒﻮد آب، وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻫﺎ آن را ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد : – ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ – ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ آب و – ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺿﻄﺮاری آب ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب در ﻃﻮل ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺿﺮوری اﺳﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺰﻳﺖ ﻫـﺎ ی اﻗﺘﺼـﺎدی آن ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ ﺗﻮﺟـﻪ ﺷﻮد در . آﻣﺮﻳﻜ ﺎ، ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺖ آب در ارزﻳﺎﺑﻲ اﻗﺘﺼﺎدی ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب دﻳﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺣﻔﺎﻇﺖ آب از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ وﻟﻲ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ آن ﻫﺎ ﻧ ﻤﻲ :ﺷﻮد 1- Water Consevation 2- Public Resource 3- Commodity 198 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻴﺰان و ﻳﺎ ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮ اﻟﮕﻮی زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﻃﺮﻳﻖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ، ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ ، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﺎﺧﺘﺎر آب ﺑﻬﺎ، ﻣﻘﺮرات ﻣﺼﺮف ) ﻣﺜﻞ ﻛﺪﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ، ( ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی آﻣﻮزﺷﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اﺣﺘﻴﺎﻃﻲ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ – اﺻﻼح ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد آب ﻣﻮﺟﻮد از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎز ﭼﺮﺧﺶ1 و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ2 آب، و ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر – ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﺗﺮوﻳﺞ اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺳﻄﺤﻲ 9 - 3 - 3 - ﺗﻮﭘﻮﻟﻮژی ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ اﻟﻒ- ﺗﺪاﺑ ﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 1 - ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺗﺸﻜﻞ ﻫﺎ ی آﻣﻮزﺷﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻮاﻣ ﺎن ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﺎذﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ 2 - ﺗﻮزﻳﻊ و ﻳﺎ ﻧﺼﺐ راﻳﮕﺎن وﺳﺎﻳﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب – ﺳﺮدوش ﻫﺎ ی ﻛﺎﻫﻨﺪه ﺟﺮﻳﺎن – ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن ﺣﻤﺎم – ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻛﺎﻫﻨﺪه ﻓﺸﺎر 3 - ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﺿﺮوری – ﭘﺮ ﻛﺮدن اﺳﺘﺨﺮ ﺷﻨﺎ – ﺷﺴﺖ وﺷﻮی اﺗﻮﻣﺒﻴﻞ دﻫﻲ آب – ﺑﻪ ﭼﻤﻦ آب – ﭘﺎﺷﻲ ﺳﻨﮕﻔﺮش – ﻣﺼﺮف آب در ﻛﻮﻟﺮ آﺑﻲ ﺑﺪون ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ – ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﺧﻴﺎﺑﺎن – ﻓﻮاره ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ – آﺑﻴﺎری ﭘﺎرک ﻫﺎ – آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﮔﻠﻒ 4 - ﻣﻤﻨﻮﻋﻴﺖ ﺑﺮﺧﻲ ﻛﺎرﺑﺮی ﻫﺎ ی ﻣﻮﺳﺴﺎت و ﺗﺠﺎری – ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺷﻮﻳﻲ – دوش در ﻣﺪارس 1- Recycling 2- Reuse ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 199 5 - ﻗﻴﻤﺖ ﮔ ﺬاری ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ – اﺿﺎﻓﻪ ﻛﺮدن ﻣﺒﻠﻐﻲ ﺑﻪ ﻗﺒﺾ ﻫﺎ ی آب در ﻫﻨﮕﺎم ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ – ﻧﺮخ وﻳﮋه ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 6 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺟﻴﺮه ﺑﻨﺪی – ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺧﺎﻧﻮار ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺼﺮف ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺧﺎﻧﮕﻲ – ﻛﺎﻫﺶ در ﺻﺪی از ﻣﺼﺎرف ﻣﻮﺳﺴﺎت ﻳﺎ ﺗﺠﺎری – ﻛﺎﻫﺶ درﺻﺪی از ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ – ﺑﺴﺘﻦ واﺣﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻳﺎ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺗﺠﺎری ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ب- ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮزﻳﻊ آب 7 - ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺧﺎم 8 - ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ آب 9 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب – ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻤﻜﻦ – اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ – ﺟﺪا ﺳﺎزی ﺷ ﻴﺮﻫﺎی آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ و ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی اﺻﻠﻲ ج- ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺿﻄﺮاری آب 10 - اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻴﻦ ﻧﻮاﺣﻲ – اﺗﺼﺎﻻت اﺿﻄﺮاری ﺑﻴﻦ ﻧﻮاﺣﻲ – اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﺎ ﻛﺎﻣﻴﻮن و ﻗﻄﺎر 11 - اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺨﺼﻴﺺ ﺑﻪ آب ﺷﻬﺮی از ﻃﺮﻳﻖ : – ﻛﺎﻫﺶ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب از ﺳﺪ ﺑﺮای ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺮق – ﻛﺎﻫﺶ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب از ﺳﺪ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل ﺳﻴﻞ – ﺑﺮداﺷﺖ آب از ﺗﻮده ﻫﺎ ی آﺑﻲ ﺗﻔﺮﻳﺤﻲ – ﻛﻢ ﻛﺮدن ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ 12 - ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺿﻄﺮاری ﻛﻤﻜﻲ 200 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – اﺳﺘﻔﺎده از ﺟﻮﻳﺒﺎرﻫﺎ و ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ی دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده – ا ﺳﺘﻔﺎده از ﺣﺠﻢ ﻣﺮده ﻣﺨﺰن – ﺳﺎﺧﺖ ﺧﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻮﻗﺘﻲ ﺑﺮای ﺑﺮداﺷﺖ از ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺮ آب ) رودﺧﺎﻧﻪ اﺻﻠﻲ ( – ﻓﻌﺎل ﻛﺮدن ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻴﻤﻪ ﻛﺎره – ﺣﻔﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎرو – ری اﺑﺮ 9 - 4 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﭘﺎﻳﺪار، ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ آﻣﺎدﮔﻲ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺖ . روش – ﻫﺎی ﺻﺤﻴﺢ آﻣﺎدﮔﻲ، ﻣﺴﺘﻠﺰم اﺳﺘﻔﺎده از اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﺧﻮب اﺳﺖ . ﺑـﻴﺶ از ﻫﻤـﻪ، ﺟﻤـﻊ آوری داده ﻫـﺎی ﻛﺎﻓﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻧﺰد ﻳﻚ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﺮای ﺗﺴﻜﻴﻦ اﺛﺮات ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه آﻣﺎدﮔﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮی ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻨﺪ . – ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی در ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﺪار را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮاﺳﺎس ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﻮﺗﺎه ﻣـﺪت ) ﻣـﺜﻼ ﻣـﺎه آﻳﻨﺪه ( ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ و ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﺮد . ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ ﻳﻚ ﻣﺎﻫﻪ آب ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮان ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻤﻬﻴﺪاﺗﻲ، ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی اﻧﺘﻈﺎری را از ﭘـﻴﺶ ﺑـﺎ آب ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻨﻨﺪ . – ﺑﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺤﺘﻤﻞ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻛﺎرﺑﺮان، ﻗﻴﻤﺖ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎ آب ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺳـﺘﻔﺎده ﺷـﻮد . ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻲ د ر ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی، ﻣﻘﺪار ﺧﺴﺎرﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺗﻨﻈﻴﻢ رخ ﺧﻮاﻫﺪ داد . 9 - 4 - 1 - ﻛﺸﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻛﺸﺶ ﻤﺖﻴﻗ 1 – ،ﻣﻔﻬﻮم ﻛﺸﺶ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎ ﻛﺸﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت درﺻﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﺼﺮف ﺑـﺮ اﺛـﺮ ﻳـﻚ درﺻـﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻗﻴﻤﺖ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻛﺸﺶ ﻗﻴﻤﺖ آب ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑ ﺎ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ ﻗﻴﻤﺖ ، ﭼﻘﺪر ﻣﺼ ﺮف ﻛﻨﻨﺪه از ﻣﺼﺮف آب دﺳﺖ ﺑﺮ ﻣـﻲ دارد ﻳـﺎ ؛ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻗﻴﻤﺖ ، ﭼﻘﺪر ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﻴﺶ ﺗﺮ دارد . 1- Price Elasticity ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 201 – دو روش ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺮای ﻓﺮﻣﻮﻟﻪ ﻛﺮدن ﻛﺸﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷـﻮد : ﺑﺮاﺳـﺎس ﻗﻴﻤـﺖ ﻣﺘﻮﺳـﻂ 1 و ﺑﺮاﺳﺎس ﻗﻴﻤﺖ ﺣﺎﺷﻴﻪ ای 2 . ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﻗﻴﻤﺖ ﻣﺘﻮﺳـﻂ ﻧﺘـﺎﻳﺞ را دﺳـ ﺖ ﺑـﺎﻻ ﺑـﺮاورد ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ از ﻗﻴﻤﺖ ﺣﺎﺷﻴﻪ ای اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . 9 - 4 - 2 - ﺷﺪت ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ و رﻳﺴﻚ – ﻫﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﻃﺒﻴﻌﻲ زﻳﺎن ﺑﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ و ﭼﻪ زﻣﺎﻧﻲ رخ ﻣﻲ دﻫـﺪ . ﻣﺘﺎﺳـﻔﺎﻧﻪ ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ ﺷـﺪت ﺑﺮﺧﻲ از اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ از ﺟﻤﻠﻪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، دﺷﻮار اﺳﺖ . – اﺳﺘﺪﻻل و ﺗﻮﺿﻴ ﺢ ﻗﺎﻃﻌﻲ ﺑﺮای ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﺑﺎ وﺟﻮد رواﺑﻂ ﺗﺠﺮﺑﻲ ﻣﺴـﺘﻨﺪ، اﺻـﻮﻟﻲ ﻛـﻪ ﭼﺮا و ﭼﻪ زﻣﺎﻧﻲ اﻳﻦ رواﺑﻂ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ را اﻋﻼم ﻛﻨﻨﺪ، ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﻴﺴﺖ . از اﻳﻦ رو، ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻴﺰان رﻳﺴﻚ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، ﺑﺮاﺳﺎس ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد . – ﻃﺒﻖ ﻳﻚ ﺗﻌﺮﻳﻒ، رﻳﺴﻚ، اﺣﺘﻤـﺎل ﺑـﻴﺶ ﺗـ ﺮ ﺷـﺪن ﺑﺎرﮔـﺬاری از ﻣﻘﺎوﻣـﺖ اﺳـﺖ . ﺑـﺎ اﻳـﻦ ﺗﻌﺮﻳـﻒ، رﻳﺴـﻚ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب، اﺣﺘﻤﺎل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺷﺪن ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺳﺖ . – ﺷﺪت ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻴﺰان رﻳﺴﻚ اﺳﺖ . ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎی ﺷﺪﻳﺪ، ﺳﺒﺐ ﻛﻤﺒﻮد ﻧﺴـﺒﻲ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﻴﺰان رﻳﺴﻚ ﻣﻌﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﺸﻮد، ﺑﻴﺎن ﻣﻲ . ﻮدﺷ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷﺪت ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎﻟﻲ ، ﻣﻴـﺰان رﻳﺴﻚ را ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ – ﻣﻌﻠﻮم و ﻗﻄﻌﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺑﺎ رﻳﺴﻚ ﻣﺸﺨﺺ ﭼﻪ زﻣﺎﻧﻲ رخ ﺧﻮاﻫﺪ داد . از اﻳﻦ رو، ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳـﺰی ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮی، ﺗﺎﺑﻊ ﺗﻮزﻳﻊ اﺣﺘﻤﺎل ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاورد ﺷﻮد . – زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان وﺿﻌﻴﺖ ﺗ ﺎﻣﻴﻦ آب و ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ در ﭘﺮﻳﻮد زﻣﺎﻧﻲ آﻳﻨﺪه ) ﻣﺜﻼ ﻳﻚ ﻣﺎه ( را از ﭘﻴﺶ ﺑﺮاورد ﻛﺮد، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺗﻮزﻳﻊ آب را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ ﺷﻴﻮه ﺗﺤﻠﻴﻞ رﻳﺴﻚ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺮد . – ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ و زﻣﺎن ﺑﻨﺪی اﺟﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎ ﺿﺮﻳﺐ اﻃﻤﻴﻨﺎ ن ﻳﺎ ﺣﺎﺋﻞ اﻳﻤﻨﻲ3 ﻛﻪ ﻣﻌﺎدل ﻫﻔﺖ ﺳﺎل رﺷﺪ ﺗﺪرﻳﺠﻲ اﺳﺖ، اﻋﻤﺎل ﺷﻮد ) ﺷﻜﻞ 9 - 1 .(اﻳﻦ روش ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ رﺷﺪ ﻏﻴﺮﻣﻨﺘﻈﺮه، ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ ﺷﺪﻳﺪ ﻳﺎ دﻳﮕﺮ ﺣﺎﻻﺗﻲ ﻛﻪ اﺛﺮ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺮ آﺑﺪﻫﻲ ﺣﻮﺿﻪ دارﻧﺪ، ﻛﺴﺮی رخ ﻧﻤﻲ دﻫﺪ . 9 - 4 - 3 - ﮔﺰﻳﻨﻪ یﻫﺎ ﺑﺪﻳﻞ در آﻳﻨﺪه – ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺪﻳﻞ در آﻳﻨﺪه، ﺻﺮﻓﺎ ﻓ ﺮﺻﺖ ﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ آﺑﺪﻫﻲ ﺣﻮﺿﻪ . اﻧﺪ 1- Average Price 2- Marginal Price 3- Safety Buffer 202 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﭘﻴﺶ ﺑﺮد اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی، ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﮕـﺮش ﻫـﺎ و ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺳﻴﺎﺳـﺖ ﻫـﺎی دوﻟـﺖ ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ آن ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺗﻤﺎﻣﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی آﻳﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎی دوﻟﺖ ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺷﻜﻞ 9 - 1 - ﻧﻤﺎﻳﺶ راﺑﻄﻪ رﻳﺴﻚ و ﺿﺮﻳﺐ اﻃﻤﻴﻨﺎن 9 - 5 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ و رﻳﺴﻚ- ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردی ﺷﻬﺮ ﻣﻠﺒﻮرن اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ - اﺣﺘﻤﺎل اﻳﻦ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻘﺪار ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ ﻓﺰاﻳﻨﺪه آب ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ و رﺷﺪ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﻛﻨﺎن ﺷﻬﺮ ﻣﻠﺒﻮرن ﻧ ﺗﻮاﻧ ﻲﻤ ﻨـﺪ ﺑـﻪ ﻋـﺎدات ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺗﻼف آب ﺑﺮﮔﺮدﻧﺪ . در ﻧﺘﻴﺠﻪ، اداره ﺧﺪﻣﺎت آب ﺷﻬﺮی ﻣﻠﺒﻮرن ﻣﺼﻤﻢ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺣﻔﻆ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎی ﻓﻌﻠـﻲ، ﺑـﺎ اﻗﺪاﻣﺎت ﺟﺪﻳﺪ اﻳﻦ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ . اﮔﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪات ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻛﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ، ﺑﺎﻳﺪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﻛـﺮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﺗﺪاﺑﻴﺮ داﺋﻤﻲ ﺳﺨﺖ ﺗﺮی ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ وﺿﻊ ﺷﻮد، ﻣﻘﺮرات اﺳﺘﻔﺎده از وﺳﺎﻳﻞ ﻛـﻢ ﻣﺼـﺮف روی ﻛـﺎر آﻳـﺪ و ﻗﻴﻤﺖ آب اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﺗﺎ در ﻣﻮرد ﻛﻤﺒﻮد آب و اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ، ﻓﻜﺮی ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . - اﺣﺘﻤﺎل در یﺗﺮ ﻛﻢ آب ﻛﻪ اﻳﻦ دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ ﺗﻬﺪﻳﺪی ﺟﺪی ﺑﺮای ﻣﻠﺒﻮرن و دﻳﮕﺮ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی آب، ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫـﺎ ی ﻣﻮﺟـﻮد در ﺷـﺪت ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ اﺳﺖ . ﺗﺤﺖ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎ ی ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، ﻣﻠﺒﻮرن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در درازﻣﺪت ﺣـﺪاﻗﻞ 100 ﻣﻴﻠﻴـﺎرد ﻟﻴﺘـﺮ آب ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻣﻘﺪار ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ اﻣﺮ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ دﻻﻳﻞ دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ از ﺟﻤﻠﻪ آﺗﺶ ﺳﻮزی ﺟﻨﮕﻞ ﻗﻳﺎ ﻫﺎ ﻄـﻊ درﺧﺘﺎن در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ رخ دﻫﺪ . ﺿﺮﻳﺐ اﻃﻤﻴﻨﺎن رﻳﺴﻚ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻛﻠﻲ راﺑﻄﻪ رﻳﺴﻚ و ﺿﺮﻳﺐ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - ﺴﻚﻳر ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 24 / 01 / 95 203 - اﺣﺘﻤﺎل ﺑﻴﺶ آب ﻛﻪ اﻳﻦ در یﺗﺮ دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ داﺷﺘﻦ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻘﺪار ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در درازﻣﺪت ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺗﺎﺧﻴﺮ اﻓﺘﺪ ﻳﺎ ﻛﻼ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، اﮔﺮ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﻗﻮع ﺳﻨﺎرﻳﻮی ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻢ اﻗﻠﻴﻢ ﻳﺎ ﺳﺎﻳ ﺮ ﻋﻮاﻣﻞ، ﻣﻠﺒـﻮرن 75 ﻣﻴﻠﻴـﺎرد ﻟﻴﺘـﺮ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در دﺳﺘﺮس ﻣﻲ داﺷﺖ ، اﺳﺘﻔﺎده از دﻳﮕﺮ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در 50 ﺳﺎل آﻳﻨﺪه ﻧﻴﺎز ﻧ ﺑﻮد ﻤﻲ . ﭘﺎﻳﺶ ﻣﺪاوم ﺗﻮﻟﻴـﺪ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺮای اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻮدن ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮای ﺷﻬﺮ ﻣﻠﺒﻮرن در آﻳﻨﺪه و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻋﺪم ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺑﻴﺶ ﻳﺎ ﺗﺮ ﺗﺮ ﻛﻢ ا ز ﺣﺪ ﻣﻄﻠﻮب در ﺣﻔﺎﻇﺖ آب و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻻزم اﺳﺖ . 10 ﻓﺼﻞ10 ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧﻲ آب ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧ آب ﻲ 24 / 01 / 95 207 ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧﻲ آب 10 - 1 - ﺗﻌﺎرﻳﻒ و ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ 10 - 1 - 1 - ﺗﻌﺮﻳﻒ وﺿﻌﻴﺖ اﺿﻄﺮاری در ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ1، واژه اﺿﻄﺮاری2 ﺗﺮﺟﻴﺤﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ درﺟﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﻫﺸـﺪار 3 ﻳـﺎ اﺿـﻄﺮاری ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﺷﻮد . در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ، ﭼﻬﺎر ﺳﻄﺢ ﺷﺪت را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮد : 1 - ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری / یﻋﺎد اﺿﻄﺮار ﻲﺟﺰﺋ4: واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺿﺮوری از ﺳﺎزﻣﺎن آب ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧ رود ﻤـﻲ و واﻛـﻨﺶ اﺿـﻄﺮاری را ﺣﻜﻢ ﻧ .ﻛﻨﺪ ﻤﻲ 2 - وﺿﻌ ﻴﺖ ﻫﺸﺪار5: در ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻛﻪ در ﺷﺮف اﺿﻄﺮار ﺑﺎﺷﻴﻢ، ﻣﺪﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻋﻼم وﺿﻌﻴﺖ ﻫﺸﺪار ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . وﺿﻌﻴﺖ ﻫﺸﺪار ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮان اﺻﻠﻲ و ﭘﺮﺳﻨﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ را ارزﻳﺎﺑﻲ و ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻨﻨﺪ . 3 - وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی6 : در وﺿﻌﻴﺘﻲ ﻛﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﻳﺎ ﺷﻜﺴﺖ ) ﻗﻄﻊ ﺷﺒﻜﻪ ( ﻗﺮﻳﺐ اﻟﻮﻗﻮع ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ رخ داده ﺑﺎﺷـﺪ و در زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻋﻼوه ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧـﺎرﺟﻲ ) ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﭘﻠـﻴﺲ، آﺗـﺶ ﻧﺸـﺎﻧﻲ و ﺑﻬﺪاﺷـﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ( ﺑﺮای واﻛﻨﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻣﺪﻳﺮ ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺑﺎﻳـﺪ اﻋـﻼم وﺿـﻌﻴﺖ اﺿـﻄﺮاری ﻛﻨـﺪ . در اﻳـﻦ وﺿﻌﻴﺖ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ ﻛﺎﻣﻠﻲ اﺟﺮاء ﻣﻲ .ﺷﻮد 4 - ﺣﺎﻟﺖ اﺿﻄﺮار7 : در ﺟﺪی ﺗﺮﻳﻦ ﺳﻄﺢ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺑﻪ ﻃﻮر وﺳﻴﻌﻲ ﺗﺤـﺖ ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻗـﺮار ﻣـﻲ دﻫـﺪ ، اﻋـﻼم ﺣﺎﻟـﺖ اﺿﻄﺮاری ﺿﺮوری اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺨﺺ اﺳﺘﺎﻧﺪار ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ اﻋﻼم ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎﻟﺘﻲ ﻛﻨﺪ و در اﻳﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺣﻞ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ . 10 - 2 - ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ اﺿﻄﺮاری در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﻧﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻛﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﺷﺮب ﻋ ﻤﻮﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﺷـﻮد، ﺗﺸﺮﻳﺢ ﻣﻲ ﺷﻮد . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ ﺑﺮای ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت آﺑﻲ ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺗﺪوﻳﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﻫﺎ ﮔﺎم ﺑـﻪ دﻗـﺖ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺷﻮﻧﺪ، ارﺗﺒﺎط ﺑﻴﻦ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺑﺎ ﻫﺎ ﮔﺎم ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد و اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻔﻴﺪ دﻳﮕﺮ ﻫﻢ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ﮔﺎم 1 : ﺟﻤﻊ آوری ﮔﺮوه ﻓﺮﻣﺎن در ﻣﺤﻞ اﻋﻼم ﺷﺪه ﮔﺎم 2 :ارزﻳﺎﺑﻲ اوﻟﻴﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﺖ، وﺳﻌﺖ و ﺷﺪت اﺧﺘﻼل 1- Response Plan 2- Emergency 3- Alert Status 4- Normal Operations/Minor Emergencies 5- Alert Condition 6- Emergency Condition 7- State of Emergency 208 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﮔﺎم3 :ﺟﻤﻊ ﻛﺮدن ﮔﺮوه ﻫﺎی ﻣﺘﺨﺼﺺ ﮔﺎم 4 :ﻫﺸﺪار دادن ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻘﺎﻣﺎت رﺳﻤﻲ ﮔﺎم 5 :ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﮔﺎم 6 :رﺳﻴﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﮔﺎم 7 :ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺿﻄﺮار ی آب ﮔﺎم 8 :ﺑﺮﻗﺮاری ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی آب و ﻧﻬﺎدﻫﺎی ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﻧﺰدﻳﻚ ﮔﺎم 9 :ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و اﺟﺮای اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺗﺮﻣﻴﻢ 10 - 2 - 1 - ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﺣﻴﻦ ﺑﺤﺮان – در زﻣﺎن ﺑﺤﺮان ﻫﺎی ﺷﺪﻳﺪ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺎدﺛﻪ 11 ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ2001 ( ﻣﺮدم ﺑﻪ دوﻟﺖ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻋﺘﻤﺎد ﭘﻴﺪا ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . آن – ﻫﺎ ﺑﻪ رﺳﺎﻧ ﻫﺎ ﻪ ی ﮔﺮوﻫﻲ ﻧﮕﺎه ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﺑﻪ وﻳﮋه ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮن، ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻃﻼﻋﺎت ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﭼﮕﻮﻧﻪ رﻓﺘﺎر ﻛـﺮدن و ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﺧﻮد، را ﺑﻪ دﺳﺖ آورﻧﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺿﺮوری اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻛـﺎرا و ﻣـﻮﺛﺮ ی ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎ ﻋﻤﻮم ﻣﺮدم در وﻗﺎﻳﻊ ﺑﺤﺮا ن آﻣﺎده داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . – ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺳﻴﺎﺳﻴﻮن ﺑﺮای ارﺗﺒﺎط ﺑﺤﺮان ﺗﻜﻴـﻪ ﻛﻨﻨـﺪ، ﺑﻠﻜـﻪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی ﻣﺤﻠـﻲ، ﻣﻨﻄﻘﻪ ای و اﺳﺘﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺪاوم در ﺟﺮﻳﺎن وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺤﺮان ﻗﺮار دﻫﻨﺪ . – ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ارﺗﺒﺎط ﺑﺮﻗﺮار ﻛﻨﺪ ﻛﻪ اﻳﺠﺎد اﻃﻤﻴﻨﺎن و اﻋﺘﻤﺎ د ﻛﻨﺪ . – ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ اوﻟﻴﻦ ﻣﺮﺟﻌﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛـﻪ آب آﺷـﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﭼﮕﻮﻧـﻪ در ﺑﺤـﺮان ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ را ﺑﻴﺮون دﻫﺪ ﻣﻲ . – ﺗﺎﺧﻴﺮ در اﻃﻼع رﺳﺎﻧﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ ﺟﺎن اﻧﺴﺎن، اﺗﻬﺎم ﻣﺨﻔﻲ ﻛﺮدن ﺣﻘﻴﻘﺖ و از دﺳﺖ دادن اﻋﺘﻤﺎد ﻋﻤﻮ ﻣﻲ ﺷﻮ . د – در وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺤﺮان، ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ اﺻﻞ را ﻛﻪ ﻛﻪ ﺪﻴﺑﺎﺷ ﻦﻴ اوﻟ » ﺧﺒﺮﻫﺎ ی ﺑﺪ را دﻫﺪ ﻣﻲ « ﻣـﺪ ﻧﻈﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . – در ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﻣﻮﺛﺮ در زﻣﺎن ﺑﺤﺮان، ﺟﺎی ﺗﺼﻮر ات ذﻫﻨﻰ و ﺷﺨﺼﻲ و ﺧﻴﺎﻻت ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺠﺎت ﺟﺎن اﻓـﺮاد و ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﺳﻼﻣﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﻄﺮح اﺳﺖ . – ﻫﻨﮕﺎم ﺗﺪوﻳ ﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ارﺗﺒﺎﻃﺎت در زﻣﺎن ﺑﺤﺮان، ﻣﺤﺘﻮا و ﺟﻬﺖ آن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﻤﻮم ﻣﺮدم ﺑﺮرﺳﻲ و ﺑﺎزﺑﻴﻨﻲ ﺷﻮد در ) ﻫﻤﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺑﺤﺚ ﻫﺎی ﮔﺮوﻫﻲ، ﻫﻤﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻛﺎﻧﻮن ﻫﺎ ی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﻛﺘﺎﺑ ﻫﺎ ﺨﺎﻧﻪ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﻏﻴﺮه ﺗﺎ ( ﺑﺘﻮان ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺷﺪ ﻛﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻋﻤﻮم ﻣﺮدم را ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﺮ ﺑﺨﺶ از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ اﻃﻼﻋـﺎت و اﻃﻼع رﺳﺎﻧﻲ ﻣﺨﺼﻮص ﺑﻪ ﺧﻮد دارد و ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺳﻌﻲ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻳﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل : – ﺳﺎﻟﻤﻨﺪان ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻫﺎ ی ﺧﺎص ﺧﻮد را از ﺑﺤﺮان دارﻧﺪ، ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧ آب ﻲ 24 / 01 / 95 209 – زﻧﺎن ﺑﺎردار ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ دﻳﮕﺮ و ﻛﻮدﻛﺎن و ﻧﻮزادان ﺑﺎز ﻫﻢ ﻧﻮﻋﻲ دﻳﮕﺮ . – ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻟﻴﺴ ﺖ ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﺣﺴﺎس، ﺷﻤﺎره ﺗﻠﻔﻦ و آدرس آن ﻫـﺎ را از ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﺪ و اﻳﻦ ﻟﻴﺴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮﺗﺐ ﺑﻪ روز ﺷﻮد . 10 - 2 - 2 - آﻣﺎدﮔﻲ ﺑﺮای ﺑﺤﺮان ﺟﻬﺖ آﻣﺎده ﺳﺎزی ﺑﺮای ﺑﺤﺮان ﻫﺎ ﻗﺪم ، ی زﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد : 1 - ﺗﺪوﻳﻦ ﺳﻴﺎﺳﺖ ارﺗﺒﺎﻃﺎت و ﻃﺮح ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده در ﺑﺤﺮان 2 - ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺗﻴﻢ ﺑﺤﺮان و ﺗﻌﺮﻳﻒ وﻇـﺎﻳﻒ و ﻣﺴـﻮوﻟﻴﺖ اﻋﻀـﺎ . ﺗـﻴﻢ ﺑﺎﻳـﺪ ﺷـﺎﻣﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪﮔﺎﻧﻲ از ﻣـﺪﻳﺮان رده ﺑـﺎﻻ، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ، رواﺑﻂ دوﻟﺘﻲ، ﺣﻘﻮﻗﻲ، ﺑﻴﻤﻪ، ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ، ﻣﺎﻟﻲ و دﻳﮕﺮ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﻮد . 3 - ﺟﻤﻊ آوری ﻟﻴﺴﺖ ﺗﻤﺎس ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻋﻀﺎی ﺗﻴﻢ و ﻫﻤﻪ ﻣﺪﻳﺮان رده ﺑﺎﻻ ) اﻣﻜﺎﻧﺎت اﻳﻤﻴﻞ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﺑﺤـﺮان در دﺳﺘﺮس ﻧﺒﺎﺷﺪ (. 4 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﺨﻨﮕﻮی اﺻﻠﻲ و ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺑﺮای ﺳﺎزﻣﺎن . ﺳﺨﻨﮕﻮ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺘﺪر وﻟﻲ ﺑﻲ ﺗﻜﺒﺮ و ﻏﺮور ﺑﺎﺷﺪ . 5 - ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﭘﺮﺳﻨﻞ ﺳﺎزﻣﺎن ﮔﻮﺷﺰد ﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺨﺺ ﺳﺨﻨﮕﻮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﺪ . 6 - اﮔﺮ از ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ی رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺧﺎرج از ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ، ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺶ و و ﻇﺎﻳﻔﺸﺎن ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﻮد . 7 - زﻣﺎن رﺧﺪاد ﺑﺤﺮان، ﻛﺎرﻛﻨﺎن رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ در ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺴﻴﺎر درﮔﻴﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد . از اﻳﻦ رو، اﻳﻦ ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﺑﺎﻳﺪ از ﻗﺒﻞ اﺑﺰار اﺳﺎﺳﻲ ﻣﺜﻞ ﻣﺘﻦ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺤﺮان، ﻟﻴﺴﺘﻲ از ﺳﻮاﻻت ﻣﺘﺪاول، ﺑﺴﺘﻪ ﻫﺎی رﺳﺎﻧﻪ ای و ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﻗﺒﻠﻲ در ﻣﻮرد اﻧﻮاع ﺗﻬﺪﻳﺪات ﻣﻤﻜﻦ ﺑﺤ ﺮان ) ﻣﺜﻞ اﻧﻮاع اﺟﺰای ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ( آﻣﺎده و در دﺳﺘﺮس داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 8 - ﺗﺪوﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﺗﻤﺎس ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ) ﻫﺎ ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮن، رادﻳﻮ و روزﻧﺎﻣـﻪ ( ، ﺟﺎﻣﻌـﻪ و دوﻟـﺖ ) ﻓـﺎﻛﺲ، ﺗﻠﻔـﻦ و ﻧـﺎم اﻓـﺮاد ﻛﻠﻴﺪی ( و ﺑﻪ روزﻛﺮدن آن ﻫﺎ 9 - دﻓﺘﺮ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ – ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮای دﻓﺘﺮ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻣﺤﻠﻲ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن و ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﺑﺮای آن در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ . – وﺳﺎﻳﻞ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز دﻓﺘﺮ ﺑﺮای ارﺗﺒﺎط ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺟﺎﻣﻌﻪ از ﺟﻤﻠﻪ وﺳﺎﻳﻞ ارﺗﺒﺎط اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ، ﻓﺎﻛﺲ، ﺗﻠﻔـﻦ و ﭘﺴـﺖ ﺷﺒﺎﻧﻪ روزی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻴﺪ . – ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮن، رادﻳﻮ و وﻳﺪﺋﻮ ﺑﺮای ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﭘﻮﺷﺶ رﺳﺎﻧﻪ ای و ﺿﺒﻂ آن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . – ﺗﺪاﺑﻴﺮ اﻣﻨﻴﺘﻲ و ﺣﻖ ورود و ﺧﺮوج اﻓ ﺮاد در ﺣﺎﻻت اﺿﻄﺮاری و ﻏﻴﺮ اﺿﻄﺮاری ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . – ﺑﺮای ﺑﺮﭘﺎﻳﻲ ﺗﺮﻳﺒﻮن ﺑﺎ ﭘﺸﺖ ﺻﺤﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ آﻣﺎدﮔﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ . – ﻣﻜﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺗﻠﻔﻦ ﺑﺮای ﻛﺎر ﺧﺒﺮﻧﮕﺎران در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ . 10 - ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﺎ ﮔﺮوه ﻳﻲ ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ دارﻧﺪ درﮔﻴﺮ ﻛﺮد، ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺧﺪﻣﺎت را در ﺑﺤﺮان ﺑﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و اﻳﻤﻨﻲ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ . 210 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 10 - 2 - 3 - اﻗﺪاﻣﺎت ﺣﻴﻦ ﺑﺤﺮان اﻳﻦ اﻗﺪاﻣﺎت ﺑﺎﻳﺪ در ﺣﻴﻦ ﺑﺤﺮان اﻧﺠﺎم :ﺷﻮد 1 - ﻓﻌﺎل ﺳﺎزی دﻓﺘﺮ رﺳﺎﻧﻪ . ﻫﺎ ﺑﺮﻗﺮاری ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺣﺮاﺳﺖ و اﺟﺮای ﻣﻘﺮرات ﻣﻨﺎﺳﺐ دﺳﺘﺮﺳﻲ 2 - ﺟﻤﻊ آوری ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت در ﻣﻮرد وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺤﺮان و ﻧﻮﺷﺘﻦ ﻫﺎ آن در ﮔﺰارﺷـﻲ ﺑـﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ﺗـﻴﻢ ﺑﺤـﺮان و ﺑﻪ روز رﺳﺎﻧﻲ ﻣﺮﺗﺐ ﮔﺰارش 3 - ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎی ﺧﺎرﺟﻲ رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ 4 - ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺲ از ﺑﺎزﺑﻴﻨﻲ ﮔﺰارش ) ﺣﺪاﻛﺜﺮ 1 ﺳﺎﻋﺖ ﭘﺲ از ﺣﺎدﺛﻪ ( ، اوﻟﻴﻦ ﺑﻴﺎﻧﻴﻪ رﺳﺎﻧﻪ ای ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﻮزﻳﻊ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺻﻔﺤﻪ اﻳﻨﺘﺮﻧﺘﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎﺗﻲ ﺟﺪﻳـﺪ روز ﺑـﻪ ﺷـﻮد . ﺑـﻪ ﺗﻤـﺎﻣﻲ رﺳـﺎﻧﻪ ﻫـﺎ اﻃﻼﻋﺎت ﺗﻤﺎس و ﻧﺎم ﺳﺨﻨﮕﻮ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﭘﺨﺶ ﺷﺎﻳﻌﺎت و اﻃﻼﻋﺎت ﻏﻴﺮدﻗﻴﻖ داده ﺷﻮد . 5 - ﺑﺮﻗﺮاری ارﺗﺒﺎط ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﮔﺮوه ﻫﺎی ﺧﺎﺻﻲ از ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﺳﺎزﻣﺎن، ﻣﺜﻞ : – ذﻳ ﻨﻔﻌﺎن ) ﻣﺸﺘﺮ (ﺎنﻳ ﻣﺸﺘﺮ ﺎنﻳ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺮف آب و ﻣﻴﺰان واﺑﺴﺘﮕﻲ ﻛﺎرﻛﺮ دﺷﺎن ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در ﭼﻨﺪ ﮔـﺮوه ﻗـﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﻣﺜﺎل ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﭘـﺮ ﻣﺼـﺮف ﺑـﺎ واﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺣﻴـﺎﺗﻲ ﺑـﻪ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب، ﺑﻴﻤﺎرﺳـﺘﺎن ﻫـﺎ ، ﻣـﺪارس و ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ آﺗﺶ ی ﻧﺸﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ . – یﻫﺎ ﮔﺮوه ﻣﺸﺎور – ﻣﻮﺳﺴﺎت دوﻟﺘﻲ و ﻣﻘﺎﻣﺎت رﺳﻤ ﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه – ﺷﻮرا ی ﺷﻬﺮ – ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭘﺰﺷﻜ ﻲ ﮕﺮﻳد – اﻓﺮاد ی ﻛﻪ در ﺎر ﻛ ﺮﻴ درﮔ ﻛﺮدن ﻋﻤﻮم ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ . اﻧﺪ ﺷﺪه 6 - ﺗﻤﺎﻣﻲ ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ ی ﻛﺎﻏﺬی، اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ، رﺳﺎﻧﻪ ای و وﻳﺪﺋﻮﻳﻲ ارﺗﺒﺎﻃﺎت در ﻃﻮل ﺑﺤﺮان ﻧﮕﻪ داری .ﺷﻮد 7 - ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻨﺎن دﻓﺘﺮ واﻛﻨﺶ ﺑﺤﺮان ﻟﻴﺴﺖ ﺷﻤﺎره ﺗﻠﻔﻦ ﻫﺎ و آدرس ﺗﻤﺎس داده ﺷﻮد . 8 - ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺮﺗﺐ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻨﺎن ﺳﺎزﻣﺎن ﻧﺴﺨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﻪ روز ﺷﺪه ای از ﺣﺎدﺛ ﻪ ﺑﺤﺮان، واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺳﺎزﻣﺎن و ﮔﺰارش ﻫـﺎ ی داده ﺷﺪه ﺑﻪ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ داده ﺷﻮد . ﻟﻴﺴﺖ ﺷﻤﺎره ﺗﻠﻔﻦ ﻫﺎ ﺑﺮای اﻃﻼع اﻋﻀﺎی ﺗﻴﻢ ﺑﺤﺮان در ﺗـﺎﺑﻠﻮ اﻋﻼﻧـﺎت ﻧﺼـﺐ .ﺷﻮد 9 - از ﺗﻤﺎم ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ﻫﺎ ی رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺳﺨﻨﮕﻮ ارﺟﺎع دﻫﻨﺪ . 10 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ی اﻋﻀﺎی ﺗﻴﻢ ﺑﺤﺮان )ﺻ ﺒﺢ و ﺑﻌﺪاز ﻇﻬﺮ ( ﺗﺎ اﻃﻼﻋﺎت روز ﺑﻪ ﺷﻮد و ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ رﺳـﺎﻧﻪ و ﻫـﺎ ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﺻﺎدر ﺷﻮد . 11 - ﺳﻮاﺑﻖ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ از ﺟﻤﻠﻪ ﻧﺤﻮه ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺳﺎزﻣﺎن از ﺳﻼﻣﺖ و اﻳﻤﻨﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ در اﺧﺘﻴﺎر رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . 12 - در ﺧﻮاﺳﺖ ﺣﻤﺎﻳﺖ از ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی ذﻳﺮﺑﻂ ﻛﺸﻮری، ﻣﻨﻄﻘﻪ ای و ﻣﺤﻠﻲ ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧ آب ﻲ 24 / 01 / 95 211 13 - ﻛﺎر ﺑﺎ ﺷﺮﻛﺎی از ﭘﻴﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪ ه در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺑﺮای ﺻﺪور ﺑﻴﺎﻧﻴﻪ ﻣﺸـﺘﺮک و ﮔﺰارﺷـﺎت ﺑـﻪ رﺳـﺎﻧﻪ و ﻫـﺎ ﺣﻀﻮر ﺑﺎ ﻫﻢ در ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮن 10 - 2 - 4 - ﺑﺮﺧﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻛﻠﻲ یﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﺎ رﺳﺎﻧﻪ ﻫﺎ – ﺳﺨﻨﮕﻮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺧﻮد ﻣﺴﻠﻂ ﺑﺎﺷﺪ، آراﻣﺶ ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ، ﻣﻘﺘﺪر و ﻧﻪ ﻣﻐـﺮور ﻇـﺎﻫﺮ ﺷـﻮد و ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮدب ﺑﺎﺷﺪ . – ﺳﻮال یﻫﺎ ﻣﺤﺘﻤﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﻮد . ادراک و ﺗﺮس ﺟﺎﻣﻌﻪ درک ﺷﻮد ﺑﺎ . ﻫﺮاس ﺑﺎ ﻫﺎ اراﺋﻪ ﻳﻖﺣﻘﺎ و ﻧﻪ ﺑﺎ ﺣـﺪس و ﮔﻤﺎن ﺑﺮﺧﻮرد ﺷﻮد . ﺳﻮال ﻫﺎ » ی ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷـﺪ اﮔـﺮ 1« ﭘﺎﺳـﺦ داده ﻧﺸـﻮد . از ﻋﺒـﺎرات ﻋـﺎﻃﻔ ﻳـﺎ ﻲ اﺻـﻄﻼﺣﺎت ﺗﺨﺼﺼ ﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺸﻮد . – ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﻴﺶ از روﺷﻦ ﺷﺪن ﺗﻤﺎم ﺣﻘﺎﻳﻖ ﺑﺎ ﻣﺮدم ﺻﺤﺒﺖ .ﺷﻮد ﻣﺘﻮاﺿﻊ ﺑﺎ ،ﺑﻮد ﻳﺪ اوﻟﻮﻳـﺖ ﻫـﺎ ﻴﺎنﺑ ﻳﺪﺑﺎ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺗﺤﺖ ﻛﻨﺘﺮل در آوردن وﺿﻌ ﻴﺖ ( و ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ اﻃﻤ ﻴﻨﺎن داد ﻛﻪ ﻛﺎرﻛﻨـﺎن ﺳـﺎ زﻣﺎن ﻫﺮ ﭼﻪ در ﺗﻮان دارﻧﺪ، اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻓﺮض – ﻫﻴﭻ ﻛﻪ ﺷﻮد ﭼﻴﺰی ﻣﺤﺮﻣﺎﻧﻪ ﻧﻴﺴﺖ . از – ﺣﺪس و ﮔﻤﺎن و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺼﺮ ﭘﺮﻫ ﻳﺪﺑﺎ ﻛﺮد ﻴﺰ . ﻫﺮ دو آن ی ﻫﺎ ﻣﻲ ﺪﺗﻮاﻧ ﺑﻪ ﺷﺎ ﻳﻌﺎت، ﺷﺮﻣﻨﺪﮔﻲ ﺑﺮای ﺳﺎ زﻣﺎن و ﺗﻌﻘ ﻴﺐ ﻗﻀﺎﺋ ﻲ در آ ﻳﻨﺪه ﻴﻪﻋﻠ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻨﺠﺮ ﺷﻮد . – ﻣﺤﺎوره ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺨﺘﺼﺮ و ﻣﻔ ﻴﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﭘﻴﺎم اﺻﻠﻲ را ﻣﻐﺸﻮش ﻳﺎ ﻛﻤﺮﻧﮓ ﻧﺴﺎزد . – اﻋﺘﻤﺎد ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﻳﻚ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺖ، ﺑﻪ آن ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﺪ . 10 - 2 - 5 - اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ2 اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻌﺪدی ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺳﻴﺴ ﺘﻢ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻋﻤﺪی ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻛﻨﺪ . ﺑﺮﺧﻲ از اﻳﻦ اﻗﺪاﻣﺎت ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ – اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ 10 - 2 - 6 - ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺴﻜﻴﻦ – ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺴﻜﻴﻦ ﻳﺎ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺬف ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺧﺴﺎرات ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ اﺟﺰای آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب، ﺗﺮ ﻛﻢ در ﻣﻌﺮض ﺧﺴﺎرت ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ . 1- What If 2- Countermeasures 212 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺴﻜﻴﻦ، اﻧﻮاع زﻳﺎدی از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد؛ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﺑﺎزﺳﺎزی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب، ﻳﺎ ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ ﻧﺼﺐ ﭘﺮﭼﻴﻦ ﻳﺎ ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻗﻔﻞ و ﻛﻠﻤﻪ ﻋﺒﻮر ﭘﺲ از ﺧﺎﺗﻤﻪ ﻛﺎر ﻳﻚ ﻛﺎرﻣﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺨﺎﻃﺮه و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی، ﻧﻮع ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺴﻜﻴﻦ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣ ﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 10 - 3 - ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ – ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺻ ﻴﺎت آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ آب، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺗـﺪاﺑﻴﺮی ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﻛﻨـﺪ ﻛـﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨـﺪ اﺣﺘﻤﺎل ﻳﻚ روﻳﺪاد ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب را ﻛﻤﻴﻨﻪ ﻛﻨﻨﺪ ﻳﺎ اﺛﺮات آن را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ . – ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ و اﻗﺪاﻣﺎت ﭘﺎﻳﺶ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺳﻴﺴ ﺘﻢ ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . – ﻳﻜﻲ از اﺟﺰای اﺻﻠﻲ ﺗﻤﺎم ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی واﻛﻨﺶ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ واﻛﻨﺶ اﺿﻄﺮاری اﺳﺖ ﻛـﻪ ﻣﺴـﻮوﻟﻴﺖ ﻫـﺎ و ﻣﻨـﺎﺑﻊ داﺧـﻞ ﺳﺎزﻣﺎن و ﺑﻴﺮون ﺳﺎزﻣﺎن را ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ – ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎرج از ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺤﻠﻲ ) ﭘﻠﻴﺲ، آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﻲ، ﺗﻴﻢ ﻫﺎی واﻛﻨﺶ اﺿﻄﺮاری، ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ و اﻣﻜﺎﻧـﺎت ﭘﺰﺷﻜﻲ و ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﻏﻴﺮه ( ، ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﻲ ) ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎی ﺗﻨﻈﻴﻤﻲ، ادارات ﺑﻬﺪاﺷﺖ، دﻓﺎﺗﺮ آﻣـﺎدﮔﻲ اﺿﻄﺮاری ( ﻳﺎ ﻣﻠﻲ ) ﺳﺎزﻣﺎن ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ، ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﺤﺮان ( ﺑﺎﺷﻨﺪ . 10 - 3 - 1 - ﻃﺮﺎﺨﻣ ﻲﺎﺑﻳ ارز ه ﺳﻪ ﻣﺸﺨﺼﻪ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ : 1 - ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آب ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮ ﺣﺴ ﺐ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﺷﺪ . 2 - ﺑﺎﻳﺪ آب ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎﺷﺪ . 3 - ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻓﺸﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ آب ﺗﺤﻮﻳﻞ داده ﺷﻮد . – ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺳﻪ ﻣﺸﺨﺼﻪ را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ را ﺿﻌﻴﻒ ﻛﻨﺪ . – دو ﻣﺸﺨﺼﻪ اول و دوم ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮﭘﺬﻳﺮ از آﺳﻴﺐ ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ . اﻧﺪ – ﻣﺸﺨﺼﻪ ﺳﻮم- ﻛﻴﻔﻴﺖ آب- ﺣﺴﺎس ﺑﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﻣﻴﻜﺮواورﮔﺎﻧﻴﺴﻢ ﻫﺎ، ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ، ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻳـﺎ ﻣـﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ اﺳﺖ . 10 - 3 - 2 - اﻧﻮاع ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎ اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ دو ﻧﻮع ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت آﺑﻲ اﺷﺎره .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻓﺼﻞ دﻫﻢ - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ وﺿﻌ ﻴﺖ اﺿﻄﺮار ی و ﺑﺤﺮاﻧ آب ﻲ 24 / 01 / 95 213 1 - ﺗﻬﺪ ﻲﻜﻳﺰﻴﻓ ﺪﻳ ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﺎﻇﺮان ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎوراﻧﺪ ﻛﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻳﺎ اﺧﺘﻼل اﺟﺰای ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب ﻣـﻲ ﺷـﻮد ، ﺳﻨﺎرﻳﻮی ﻣﺤﺘﻤﻞ ﺗﺮی از ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی آﻟﻮدﮔﻲ اﺳﺖ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﻣﻮاد ﻣﻨﻔﺠﺮه ﺑﻪ ﺳﻬﻮﻟﺖ در دﺳﺘﺮس ﻗـﺮار دارﻧـﺪ و ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﺳﻄﺢ داﻧﺶ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ . اﻧﻮاع ﺑﺎﻟﻘﻮه اﻳﻦ ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﺣﻤﻼت ﻫﻮاﻳﻲ – ﺗﺮورﻳﺴﻢ ﺳﺎﻳﺒﺮی اﻧﻔﺠ – ﺎر آﺗﺶ – ﺳﻮزی 2 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ – آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاد ﺳﻤﻲ ﺑﻴﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ، ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ ، ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ ، ﻋﻮاﻣﻞ اﻋﺼﺎب، ﺧﻮن و ﺗـﺎول ، و ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ را آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪ . – ﻫﺮ ﻣﺎده ﺳﻤﻲ، ﻋﺎﻣﻞ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻴﻜﺮوﺑﻲ، وﻳﮋﮔﻲ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺧﺎﺻﻲ دارد ﺑﺮﺧ . ﻲ از آن ﻫـﺎ ﺑـﺎ ﻛﻠـﺮ ﺧﻨﺜـﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ، ﺑﺮﺧﻲ ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب ﺷﺮب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻮﺛﺮ از ﺑﻴﻦ ﻣـﻲ روﻧـﺪ و ﺗﻤـﺎم آن ﻫـﺎ آﺳـﺘﺎﻧﻪ ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻋﻼﺋﻢ ﺑﻴﻤﺎری، ﻋﻔﻮﻧﺖ و ﻛﺸﻨﺪﮔﻲ دارﻧﺪ . 10 - 3 - 3 - ارزﻳﺎﺑﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی1 ﺑﺎ ارزﻳﺎﺑﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی و اﻳﻤﻨﻲ، اوﻟﻮﻳﺖ ﻫﺎ ﺑﺮای اﻗﺪاﻣﺎت واﻛﻨ ﺸﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮد . آﺳﻴﺐ ﭘـﺬﻳﺮ ی ﺗﻤـﺎﻣﻲ ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﺿﺮوری ﺑﺮای ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﺳﺎﻟﻢ و ﻛﺎﻓﻲ در ﺑﺮاﺑﺮ اﺧﺘﻼل ﺑﺎﻳﺪ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﻠـﻲ ﺑـﻪ دﺳﺘﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ : – ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺧﺎم آب – ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺗﺼﻔ آب ﻴﻪ – ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺗﻮز ﺎت ﻳﻊ – ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ هﺑﻬﺮ ی ﺑﺮداری و ﻛﻨﺘﺮل – ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻧﻴﺮوی اﻧﺴﺎﻧﻲ – ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، اﻧﺮژی و ارﺗﺒﺎﻃﺎت 1- Vulnerability Assessment 214 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺗﺎﻛﻴﺪ وﻳﮋه ﺑﺮ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی از ﻧﻈﺮ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻳﺎ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آب و ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑـﺎ اﻳـﻦ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎ ﻣﺮﺗﺒﻂ . اﻧﺪ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی آﻟﻮدﮔﻲ ﻋﻤﺪی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻳ ﺎ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آب، ﺻﺪﻣﺎت ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت، ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﻳﺎ ﺧﺴﺎرت ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ را در ﻧﻈﺮ ﮔﻴﺮد . ﻣﻼﺣﻈﺎت ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺮورﻳﺴﺘﻲ، ﭼﻬﺎر ﮔﺎم اﺻﻠﻲ زﻳﺮ را ﺑﻪ ارزﻳﺎﺑﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ ی اﺿﺎﻓﻪ :ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 1 - ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺗﻚ ﺗﻚ اﺟﺰای ﻛﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب 2 - ﺗﺨﻤﻴﻦ اﺛﺮات ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻳﻚ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻣﺤﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﺟﺰای ﺳﻴﺴﺘﻢ 3 - ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻫﺪاف ﻋﻤﻠﻜﺮدی و ﺳﻄﻮح ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺧﺪﻣﺖ رﺳﺎﻧﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ 4 - اﮔﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻓﺎﺟﻌﻪ در ﺳﻄﺢ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻟﻲ ﻛﺎر ﻛﻨﺪ، اﺟﺰای اﺻـﻠﻲ و ﻛﻠﻴـﺪی ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻣﺴﻮول اﻳﻦ وﺿﻌﻴﺖ را ﻣﺸﺨﺾ ﻛﻨﻴﺪ . 11 ﻓﺼﻞ11 داده یﻫﺎ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮی ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدﻫﻢ - یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻳ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﺑﺮا ﺎزﻴﻧ ﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 217 ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدﻫﻢ - یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮی 11 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮی (IUWM) ﺑﻪ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ » ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﻞ 1« ﻣﻲ ﻧﮕﺮد و ﺗﺎﻛﻴﺪ زﻳﺎدی ﺑﺮ اﻧﺪر ﻛﻨﺶ ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﭼﺮﺧﻪ آب دارد اﻳﻦ . ﻧﮕﺮش ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺟﺪﻳﺪ در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی، ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬﻲ در روش ﺟﻤﻊ آوری و اﺳﺘﻔﺎده آب یﻫﺎ داده ﺷﻬﺮی اﺳﺖ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ﻓﺮاﺗﺮ ﻓﻘﻂ از ﻳﻚ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻳﻚ و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﺎص ﺑﻪ و ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻃﻼﻋﺎت در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻧﺪرﻛﻨﺶ و ﻫﺎ ﭼﺮﺧﻪ یﻫﺎ ﺑﺎزﺧﻮردی در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮﻧﺪ اﻳﻦ از . رو، ﺑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﻴﺶ یﻫﺎ داده و ﺗﺮ ﭘﻴﭽﻴﺪه ﻧﻴﺎز یﺗﺮ اﺳﺖ . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ2، ﻛﺎرﮔﺮوﻫﻲ ﺑﺮای ﺗﺪوﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺮای داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز IUWM ، ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ، ﺗﺸﻜﻴﻞ : داد ﻒﻳﺗﻌﺮ – اﻫﺪاف و ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎ ی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﺑﺮا ﺶﻳﭘﺎ یﻫﺎ ﭘﺸﺘ از ﻲﺒﺎﻧﻴIUWM – ﻃﺮاﺣﻲ ﭘﺎﻳﺶ و اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎ ﺑﺮای اﻧﺪا زه ﮔﻴﺮی – ﻣﻘﻴﺎس ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻜﺎﻧﻲ و زﻣﺎﻧﻲ – اﻧﺘﺨﺎب ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺎﻳﺶ – اﻋﺘﺒﺎرﺳﻨﺠﻲ ، داده ﮔﺮداﻧﻲ و ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی ﻫﺎ داده – درک و ﺑﺮاورد ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ – ﮔﻴﺮی ﻫﺎ داده و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ اﻃﻼﻋﺎت و داﻧﺶ – ﻣﻼﺣﻈﺎت ﺧﺎص ﺑﺮای ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی و اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﻫﺎ ﻫﺎ ی آن اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻲ از اﺻﻮل ﻛﻠﻲ راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺰﺑﻮر اﺷﺎره ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺗﺪوﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎی اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ ﺑﺮای یﻫﺎ داده ﻣـﻮرد ﻧﻴـﺎز IUWM ﺿﺮوری اﺳﺖ . 11 - 2 - ﺶﻳﭘﺎ ﺗﻌﺮ ﻳﻒ اﻫﺪاف ﭘﺎﻳﺶ : ﻒﻳﺗﻌﺮ – اﻫﺪاف ﺑﻪ ﺻﻮرت روﺷﻦ و ﻣﺸﺨﺺ ﻦﻳﺗﺮ ﻣﻬﻢ ، ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻃﺮاﺣ ﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﺳﺖ ﺶﻳﭘﺎ . – ﺑﺪون اﻫﺪاف روﺷﻦ ، اﺣﺘﻤﺎل ﻣﻮﻓﻘ ﻴﺖ ﭘﺮوژه اﺳﺖ ﻛﻢ ﻲﺣﺘ و ﺗﻮاﻧﺎ ﻳﻲ ﺑﺮاورد ﺰانﻴﻣ ﻣﻮﻓﻘ ﻴﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻲ ﻛﻢ ﺷﻮد . 1- Whole System 2- IHP UNESCO 218 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﭘﺎﻳﺶ ﺗﻌﺎﻣﻼت و اﻧﺪرﻛﻨﺶ ﺑﻴﻦ ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﭼﺮﺧﻪ آب ﺷﻬﺮی ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﺑﻪ ، ﺗﺨﺼﺺ ﻫﺎی ﻣﺘﻨﻮﻋﻲ در ﻓﺮﻣﻮل ﺑﻨﺪی اﻫﺪاف ﭘﺎﻳﺶ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . 11 - 2 - 1 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎ – اﻧﺘﺨﺎب ﺶﻳﭘﺎ یﺮﻫﺎﻴﻣﺘﻐ ﻛﺎﻣﻼ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺶﻳﭘﺎ ﺑﺴﺘﮕ ﻲ دارد . – ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻴﺳ یﻫﺎ ﻗﺮار ﻛﻪ ﻲﺴﺘﻤ اﺳﺖ ﺶﻳﭘﺎ ﺰﻴﻧ و ﺷﻮد ﻧﺤﻮه اﺳﺘﻔﺎده یﻫﺎ داده ﺟﻤﻊ آوری ﺷـﺪه ﻣﺮﺑـﻮط ﻚﻳ ﺑﻪ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﮕﺮﻳد ﻞﻴﺗﺤﻠ یﺑﺮا ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻴﺳ یﻫﺎ ﺴﺘﻢ IUWM ﺑﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﺮﻫﺎﻴﻣﺘﻐ ﻦﻳا ﻣﻮﺛﺮاﻧﺪ . – اﻳﻦ ﻣﻮرد آﺧﺮ، ﺗﻔﺎوت اﺳﺎﺳ روش ﺑﺎ ﻲ اﺳﺖ ﻳﻲﻫﺎ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺶﻳﭘﺎ در ﺳﻴﺴـﺘﻢ یﻫـﺎ ﺖﻳﺮﻳﻣـﺪ ﻏﻴﺮﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ آب اﺳﺘﻔﺎ ﻣﻲ ده ﺷﻮﻧﺪ . 11 - 2 - 2 - ﻣﻼﺣﻈﺎت و ﻲ زﻣﺎﻧ ﻣﻜﺎﻧ ﻲ ﮔﺎم ﺑﻌﺪ ﻒﻳﺗﻌﺮ از اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﺶﻳﭘﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺮﻫﺎﻴﻣﺘﻐ ﻳﭘﺎ ی ﺎسﻴﻣﻘ ﻦﻴﻴﺗﻌ ﺶ، ﻣﻜﺎﻧ ﻲ و ﻴﻣﺘﻐ ﻦﻳا ﺶﻳﭘﺎ ﻲ زﻣﺎﻧ ﺮﻫﺎﺳﺖ . ﺎسﻴﻣﻘ – ﻣﻜﺎﻧ ﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﻌﺪ دو اﺳﺖ ﻲﻜﻳ : اﻧـﺪازه ﻧﺎﺣ یا ﻪﻴـ ﺶﻳﭘـﺎ ﺪﻳـ ﺑﺎ ﻛـﻪ ﺷـﻮد ) ﻣـﺜﻼ ، 1 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑـﻊ ﺎﻳـ 1000 ﻠﻮﻴﻛ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ یﮕﺮﻳد و ( رزوﻟﻮ ﺷﻦ ﻳﺎ وﺿﻮح اﺳﺖ ﺶﻳﭘﺎ ) ﻳﻌﻨﻲ رﻳﺰ ﻳﺎ درﺷﺖ ﺑﻮدن ﺗﺮاﻛﻢ ﺳﺎﻳﺖ (. ﺶﻳﭘﺎ یﻫﺎ ﺎسﻴﻣﻘ – دو ﺰﻴﻧ ﻲ زﻣﺎﻧ ﻣﻮﻟﻔﻪ دارد : ﻣﺪت یﺑﺮا ) ﺶﻳﭘﺎ ﻣﺜﺎل 6 ﺳﺎﻋﺖ ﻳﺎ 20 ﺳـﺎل و ( ﻓﺮاواﻧـ ﻲ ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﮔﻴـﺮی ) ﺑـﺎزه ﻦﻴﺑ ﻲ زﻣﺎﻧ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ ﺗﺎ ﻪﻴﺛﺎﻧ ﭼﻨﺪ ﻣﺎه ﭼﻨﺪ (. ﺗﺮﻛﻴﺐ یﻫـﺎ ﻣﺘﻔـﺎوت ﻦﻳـ ا از اﺑﻌـﺎد، اﻟﺰاﻣـﺎت ﺶﻳﭘـﺎ ﻛـﺎﻣﻼ ﻣﺘﻔﺎوﺗ دﻫﺪ ﻣﻲ ﺠﻪﻴﻧﺘ را ﻲ . 11 - 2 - 3 - ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ و ﻋﺪم ﻗﻄﻌ ﺖﻴ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ یﻫﺎ UNESCO ، ﭼﺎرﭼﻮﺑ یﺑﺮا ﻲ ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن و ﺣﺴﺎﺑﺮﺳ ﻲ ﻋﺪم ﻗﻄﻌ اراﺋﻪ ﺖﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻳﻲﺟﺎ آن از . ﻛـﻪ ﻋـﺪم ﻗﻄﻌ در ﺖﻴ ﺗﻌﺎﻣﻞ ﻣﻮﻟﻔﻪ یﻫﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ IUWM ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد ﻦﻳا ﻞﻴﺗﺤﻠ ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﭘﻴﭽﻴﺪه ﻣﻲ ﺗﺮ .ﺷﻮد 11 - 2 - 4 - اﻧﺘﺨﺎب ﺗﺠﻬ ﺰاتﻴ ﺶﻳﭘﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﺗﺠﻬ ﺰاتﻴ ﻛﺎر ،ﺶﻳﭘﺎ آﺳﺎﻧ ﺴﺖﻴﻧ ﻲ ﻦﻳا . اﻣﺮ ﻣﺴﺘﻠﺰم آﮔﺎﻫ در ﻲ زﻣﻴﻨﻪ ﻞﻴﻗﺒ از ﻳﻲﻫﺎ اﺻﻮل و ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ،ﻲﻜـ ﻳﺰﻴﻓ ﻴﺎﻳﻲﻤﻴﺷ و ﺑﻴ ﻮﻟﻮژ ﻳﻜﻲ و ﻧﻴﺰﺷﻨﺎﺧﺖ ﺗﻜﻨﻴﻚ یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺣﺲ اﺳﺖ یﮔﺮ . 11 - 2 - 5 - اﻋﺘﺒﺎرﺳﻨﺠﻲ ﻫﺎ داده ﺞﻳﻧﺘﺎ – اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑﺎ ﻫﺎ اﺑﺰار ﻫﺮ ﺪهﻴﭽﻴﭘ ای ﻛﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﻏﻠﺐ ، ﻮاﻧﺪﺗ ﻧﻤﻲ آﻧﭽﻪ ﻛﻪ اﻧﺘﻈﺎر اﺳﺖ ﺎﺑ را اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﺮآورده ، ﺪﻨﻛ – ﭼﺮا ﻛﻪ اﺑﺰارﻫﺎ ی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی در ﻣﻌﺮض ﻣﺸﻜﻼت از یا ﺪهﻳﻋﺪ ﺟﻤﻠﻪ اﺧﺘﻼل از ،(ﺰﻳﻧـﻮ ) دﺳـﺖ دادن داده و ﻧﻴـﺰ ﺑﺮداﺷﺖ داده ﭘﺮت ﻗﺮار دارﻧﺪ . ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدﻫﻢ - یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻳ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ یﺑﺮا ﺎزﻴﻧ ﻜﭙﺎرﭼﻪ آب ﺷﻬﺮ ی24 / 01 / 95 219 – ﻧﺘﻴﺠﺘﺎ اﻳﻦ اﺑﺰارﻫﺎ ﻗﺒﻞ ﻧﻮع ﻫﺮ از اﺳﺘﻔﺎده ﺪﻳﺑﺎ ﻛﺎر ﺎﻳ ﻣﻮرد آزﻣﺎ ﻗﺮار ﺶﻳ ﮔﺮﻓﺘﻪ و اﻋﺘﺒﺎرﺳﻨﺠﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺣﻜﻢ اﺻﻠﻲ در اﻋﺘﺒﺎرﺳﺎزی ،ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳـﺪ ﻦﻴﭼﻨـ ﭘﻨﺪاﺷـﺖ ﻛـﻪ ﺮﻳدﺎﻣﻘـ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺷـﺪه و ﻫـﺎ داده اﺷﺘﺒﺎه ﻧﻜﻪ آ ﻣﮕﺮ ،ﻧﺪ ا ﻲﻛﺎﻓ ﻲﻠﻳ دﻻ ﻋﻴﻨـﻲ ﺑـﺮای ﻗﺎﺑـﻞ اﻋﺘﻤـﺎد ﺑـﻮدن آن ﻫـﺎ اراﺋـﻪ ﺷـﻮد . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻤـﺎم ﻣﻘـﺎدﻳﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه و داده ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ روﻧﺪ اﻋﺘﺒﺎرﺳﻨﺠ ﻲ را ﻃﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 11 - 2 - 6 - داده ﮔﺮداﻧ ﺮهﻴ ذﺧ و ﻲ ﻫﺎ داده داده ﮔﺮداﻧ ﺮهﻴ ذﺧ و ﻲ یﺑﺮا ﻫﺎ داده اﺳﺘﻔﺎده ﻃﻮﻻﻧ ﻲ ﻣﺪت ﻫﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺶﻳﭘﺎ ﺿﺮوری اﺳﺖ . 11 - 3 - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﺗﻔﺎوت یﻫﺎ اﺳﺎﺳ ﻲ ﺑﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺘﺪاول ﺶﻳﭘﺎ یﻫﺎ داده و یﺷﻬﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻗﺮار ﻛﻪ یا اﺳﺖ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨـﺪه اﻫـﺪاف IUWM ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺳﺖ ا ﻦﻳا ، ﻋﻼوه ﺶﻳﭘﺎ ﺑﺮ درﺳﺖ ﻫﺮ ﻣﻮﻟﻔﻪ، ﺗﻤﺎم ﻣﻮﻟﻔﻪ ﺮﻫﺎﻴﻣﺘﻐ ﺎﻳ) ﻫﺎ ﺶﻳﭘﺎ ﻲﻘﻳﻃﺮ ﺑﻪ ﺪﻳﺑﺎ ( ﺷﻮﻧﺪ ﻫﺮ ﻛﻪ ﻣﻮﻟﻔﻪ در ﺟﻬﺖ ﭘﺪﻳﺪ آوردن اﻧﺘﻘﺎل اﻃﻼﻋ ﺮایﺑ ﺎت ﻣﻮﻟﻔﻪ ﮕﺮﻳد یﻫﺎ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﺑﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺎﻳ ﺪﻧﺮﻴﮔ ﺻﻮرت ﺳﺎزﮔﺎر در ﭼـﺎرﭼﻮب ﺑﺰرگ یﺗﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ . 12 ﻓﺼﻞ12 ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 223 ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ- ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 12 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ )IRP ( 1 ﻓﺮاﻳﻨﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ در آن، ﻫﻤﻪ اﺟﺰای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻳﻪ ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻣﻲ ﺧﻮرﻧﺪ . 12 - 1 - 1 - ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ی ﻋﻤﺪه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻋﺮف و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ – ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﻮ ﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ، – در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ رﻳﺴﻚ و اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﺴﺮی آب ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﮔﺰﻳﻨﻪ، – ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ، – ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار داد ن ﻛﺎراﻳﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ2 ،اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﻣﻨﺒﻊ، اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ، ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻋﺘﺒﺎر و ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻋﻤـﻮﻣﻲ در اﻧﺘﺨﺎب ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ – اﺟﺰای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻫﺎ ﺳﺎل ی زﻳﺎدی اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﺎرﻫﺎی آﺑﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣـﻲ ﺷـﻮد ، ﻟﻜـﻦ IRP ﻣﻔﻬﻮم ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺟﺪﻳﺪی اﺳﺖ . اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺑﺎ ﻧﺸﺎن دادن ﺗﻔﺎوت ﺑـﻴﻦ IRP و ﺷـﻴﻮه ﻣﺮﺳـﻮم ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ، ﻃـﺮز ﻛـﺎر IRP را ﺑﻴـﺎن ﻛـﺮده و روش و ﻫـﺎ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و اﻧﺘﺨﺎب ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اراﺋﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . 12 - 2 - ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ در واﻗﻊ ﻫﻴﭻ ﺗﻌﺮﻳﻔﻲ از IRP ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﻧﺸﺪه، ﻟﻜﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ آن در اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﮔﺰارش AWWA اﺳﺖ . – IRP ، ﻓﺮم ﺟﺎﻣﻌﻲ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﺎراﻳﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﻫﺮ دو ﺟﻨﺒـﻪ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ آ ب ﻟﺤﺎظ ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ و ﺷﻔﺎف ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺳﺎزی اﺳﺖ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ زﻧـﺪﮔﻲ ﺑـﻪ ﻫﻤـﺮاه ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻣﺘﺎﺛﺮ از ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﻧﻬـﺎﻳﻲ در آن ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد و در آن ﻧﻬﺎدﻫـﺎی ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و اﻫﺪاف رﻗﺎﺑﺘﻲ آن ﻫﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﮔﻨﺠﺎﻧﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻛﻠﻴﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺑﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﭼﻨﺪ رﺷﺘﻪ ای ﺳـﻨﺎرﻳﻮ ﻫـﺎی ﺑـﺪﻳﻞ و ﺑـﺎ ﻣﺸـﺎرﻛﺖ ﺟﺎﻣﻌـﻪ در ﻓﺮاﻳﻨـﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی، ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی و اﺟﺮا ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Integrated Resource Management 2- Cost-Effectiveness 224 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – IRP، روش ﻫﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺎرآﻣﺪﺗﺮﻳﻦ راه ﻫﺎی رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻫﺪاف، ﺿﻤﻦ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی اﺛﺮات اﺟﺮای ﭘﺮوژه ﺑﺮ دﻳﮕﺮ اﻫﺪف ﺟﺎﻣﻌﻪ و آرﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﺳﺖ ا ﻲ . اﻳﻦ روش ﻫﺎ ی ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﻣﺴﺘﻠﺰم ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی اﺟﺘﻨﺎﺑ ﻲ1 و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﭼﺮﺧﻪ ﻋﻤﺮ 2 اﺳﺖ . 12 - 3 - ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺨﺶ یﻫﺎ ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ آب آﻣﺮﻳﻜﺎ ]66 [ ﺷﻤﺎری از ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺧﺪﻣﺎت آﺑﻲ، IRP را از دﻫﻪ1990 آﻏﺎز ﻛﺮدﻧﺪ . اﺟﺰای ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ﺷـﺎﻣﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﺣﻔﺎﻇـﺖ 3، اﺣﻴﺎی ﻓﺎﺿﻼب4 و در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺟﺪﻳﺪ آب ﺑﺎ ﻣﻌﻴﺎر ﻛﺎراﻳﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ5 اﺳـﺖ . ﺟﺎﻟـﺐ ﺗﻮﺟـﻪ، ا ﻓـﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی درازﻣﺪت 25 ﺗﺎ50 ﺳﺎﻟ .ﺳﺖ ﻫﺎ آنﻪ 12 - 4 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ IRP ﻃﺒﻖ ﺗﻌﺮﻳﻒAWWA ، ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﺪوﻳﻦ IRP ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . ﻫﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪ IRP وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻳﻜﺘﺎﻳﻲ دارد ﻛﻪ آن را ﻣﺘﻔﺎوت از ﻳﻚ » ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ6 « ﻣﻲ ﺳﺎزد . در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ اراﺋﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮﺧﻲ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲ ﺷﻮد . 12 - 4 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ وار IRP ﺷﻜﻞ )12 - 1( ، ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺣﺎوی ﻛﻠﻴﻪ اﺟﺰای ﻣﻌﻤﻮل ﻳﻚIRP اﺳﺖ . ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻳﻦ اﺟﺰا ی در ﭘﻲ آﻳﺪ ﻣﻲ . 1- Avoided Costs 2- Life Cycle Costs 3- Conservation Program 4- Wastewater Reclamation 5- Cost-Effective 6- Model Process ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 225 ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺗﻌﻴﻴﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد آب ﻃﺮح ﺗﻌﺮﻓﻪ آب دروﻧﺪاد ﻋﻤﻮﻣﻲ ) ﻣﺮدﻣﻲ ( ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ارزﻳﺎﺑﻲ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺷﻜﻞ 12 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪIRP ﻧﻤﻮﻧﻪ ]66 [ – ،روﻧﺪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی و ﻫﺎ داده ی ﻫﻮاﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿـﺎی آب ﻻزم اﺳﺖ . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه ﺣﻔﺎﻇﺖ ، ﻣﺎﻧﻨـﺪ دﺳـﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫـﺎ ی ﻟﻮﻟـﻪ ﻛﺸـﻲ، ﻣﻘـﺮرات ﻓﻀـﺎی ﺳـﺒﺰ، و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺳﺘﺮداد وﺟﻪ1 ، ﺑﺎﻳﺪ در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﭘﻴﺶ – ﺑﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ ﻧﺮﻣﺎل، ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺧﺸﻚ و ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺧﺸﻚ ﺑﺤﺮاﻧﻲ و ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﭘﺮ آب در ﻫﺎ ﺳﺎل ی آﻳﻨﺪه ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ از ﺑﺪه اﻳﻤﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد آﻏﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد و در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﻛﻔﺎﻳﺖ ﺑﺮای ﻫﺎ ﺳﺎل ی آﻳﻨـﺪه، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی دﻳﮕﺮی از ﻣﻨﺎﺑﻊ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻫﻤﻪ ﻳﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﻳﻨﺪه ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Rebate Programs 226 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ روش : ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ و ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی اﺣﻴﺎی ﻓﺎﺿﻼب را ﺑ ﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻌﺮﻓـﻲ ﻛـﺮده و ﻣﻘﺪار ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آن ﻫﺎ را ﺗﻌ ﻴ ﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻣﻜﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺑﺮای ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺧﺸـﻚ ﺑﺤﺮاﻧﻲ ﺑﺮرﺳﻲ و ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی ﻣﻲ ﺷﻮد . – ارزﻳﺎﺑﻲ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ : اﺣﺘﻤﺎل ﻛﻤﺒﻮد ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﺎ در ﻛ ﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ ﺑـﺮای اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎ اﺟﺮا ﺷﻮد را ﺑﺎ ﻫﻢ ﮔﺮه . زﻧﺪ ﻣﻲ ﻧﺘﻴﺠﻪ آن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺟﺪول ﻣﻴﺰان ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺗﻨﺎوب اﻋﻤﺎل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺒﺎری اﺳﺖ . – اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﻨﺒﻊ : ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ در آن ﻫﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ و ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺗﻌﺪادی ﮔﺰﻳﻨﻪ دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻨﻰ ، ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ارزﻳﺎﺑﻲ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻣﻨﺒﻊ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و دﻳﮕﺮ اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﺳﺖ . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی IRP : ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻃﺮح ﺗﻌﺮﻓﻪ آب ، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ آﻧﻘﺪر ﺗﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻮد و ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ در اﻳﻨﺠﺎ ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد . – دروﻧﺪاد ﻋﻤﻮﻣﻲ ) ﻣﺮدﻣﻲ ( در ﺗﻌﺪادی از ﻧﻘﺎط ﻛﻠﻴﺪی ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ، ﻟﻜـﻦ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﭘﻴﻮﺳـﺘﻪ در ﺳﺮاﺳﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪ وارد ﺷﻮد . – ارزﻳﺎﺑﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ ، در واﻗﻊ ﺣﻠﻘﻪ ﺑﺎزﺧﻮردی ﺑﺮای روز ﺑﻪ ﻧﮕﻪ د اﺷﺘﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﺳﺖ . 12 - 4 - 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ و اﺟﺰای اﺻﻠﻲ IRP – آرﻣﺎن ﻫﺎ و اﻫﺪاف ﺳﻴﺎﺳﺘﻲ ﺷﻔﺎف ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﺪﻣﺎت آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ – اﻓﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻌﻴﻦ – ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﭼﻨﺪ رﺷﺘﻪ ای، ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺟﺰﻳﻴﺎت ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﺑﻠﻜﻪ ﮔﺴﺘﺮه ای از اﻫﺪاف ﺳﻴﺎﺳﺘﻲ ﻛﻠﻴﺪ ی – ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺨ ﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ – در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺗﺎﻣﻴﻦ – ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﺻﺮﻳﺢ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ – ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺎز ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﮔﺴﺘﺮده ﻣﺮدﻣﻲ 12 - 4 - 3 - ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻛﺮدن ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰان آب ﻣﻌﻤﻮﻻ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺑﺮآورده ﻛﺮدن ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﻳﻨﺪه دارﻧﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل : – ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺎ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳ ﻲ آب، – ﺗﻬﺎﺗﺮ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺼﺎرف ﺧﺎص آب ﺷﺮب ﺑﺎ ﻓﺎﺿﻼب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه، – ﺣﻔﺮ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ و ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺨﺰن ﺟﺪﻳﺪ، و ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 227 – ﺧﺮﻳﺪ ﺣﻘﺎﺑﻪ . ارزﻳﺎﺑﻲ ﻫﻤﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ اﻣﺮی زﻣﺎن ﺑﺮ و ﺧﺴﺘﻪ ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺖ . از اﻳﻦ رو، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻨﻲ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻫﺪاف و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﺟﻮاﺑﮕﻮی ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﺗﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺟﻤﻊ ﻛﺮدن ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . 12 - 4 - 3 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی در دﺳﺘﺮس ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﻧﺮﻣﺎل ﺷﺎﻣﻞ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت آب و ﺑﺎز ﻳﺎﻓﺖ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺖ . در ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻫﺎ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ . - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺣﻔﺎﻇﺘ ﻲ ﺑﺎﻳﺪ در ﺳﻪ ، ﭼﻬﺎر ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﻮده و ﺟﻮاﺑﮕـﻮی ﺗﻘﺎﺿﺎی آﻳﻨﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻫﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﺗﻌﺪادی ﺗﺪﺑﻴﺮ ﺗﺎ )10 ﺎ ﻳ15 (اﺳﺖ . ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ در زﻳـﺮ آﻣﺪه اﺳﺖ : • ﻣﻘﺮرات و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد - ،ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻗﺎﻧﻮن ﺳﻴﺎﺳﺖ ی اﻧﺮژ 1 و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه . اﺛﺮات اﻳﻦ ﻣﻘﺮرات ﺟﺪﻳﺪ در ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﺎﻳﻪ آب2 ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد . ﺑﻠﻜﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ در ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎﻳﻲ »ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ی ﺧﺎﻟﺺ3« را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺧﺎﻟﺺ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻨﻬﺎی ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺘ ﻲ اﺟﺮا ﺷﺪه . • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﺪاﻗﻞ - ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺎﻳﺪه ﻣﻨﺪ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺮای ده ﺳﺎل آﻳﻨﺪه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ - ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺎﻳﺪه ﻣﻨ ﺪ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب اﺳﺖ ﻛﻪ آﺑﻲ ﺑﻴﺶ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ذﺧﻴﺮه .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ - ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺷﺪﻳﺪ و ﻏﺎﻟﺐ ﮔﺮ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ و ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﺗﺪاﺑﻴﺮی اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ، ﺟﺮﻳﺎن زﻣﺎﻧﻲ4 ﺑﺮای ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﻪﺻﺮﻓ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ ی آب دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪد ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺗﺠﻤﻴﻊ ﺷﻮﻧﺪ . 1- U.S. Energy Policy Act 2- Base Water Demand 3- Net Demand 4- Time Stream 228 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت • ﺑﺎ ﻣﺮور ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺧﺸﻚ ﻫﺎ، ﺳﺎﻟﻲ ﻣﻴﺰان ﻛﺎرآﻳﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮد . • ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺳﻄﺢ داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺗﺎ اﺟﺒﺎری ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی اﺣﺘﻤ ﺎﻟﻲ آب ﺗﺪوﻳﻦ ﻛﺮد . • ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻳﻚ » ﻣﻨﺒﻊ آب ﺗﻮان ﻣﻲ « ﺑﺮﺧﻮرد ﻛﺮد، ﭼﺮا ﻛﻪ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه ﻳﻚ راه ﺑﺮآورده ﻛﺮدن ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﺟﺪول )12 - 1( ،ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻛﻤﺒﻮد اﺳـﺖ . اﻳـﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ﺑـﺮای ﻛـﺎﻫﺶ ﻛﻤﺒـﻮد 5 ﺗـﺎ35 درﺻﺪی ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻫﻪ ﺗﺎ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺪت ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و اﻟﮕﻮﻫﺎی ﻣﺼﺮف در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ . اﻧﺪ ﺟﺪول 12 - 1 - ﻣﺪل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ]66 [ ﺣﺪود ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف (%) اﻗﺪاﻣﺎت ذﺧﻴﺮه آب ﻓﺎز ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ 5 - 10 داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ / آﻣﻮزش ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ 1 10 - 20 ﻣﺤﺪودﻳﺖ اﺳﺘﻔﺎد ه ﺷﺪﻳﺪ 2 20 - 35 ﺗﺨﺼﻴﺺ / ﺟﻴﺮه ﺑﻨﺪی ﺑﺤﺮاﻧﻲ 3 12 - 4 - 3 - 2 - ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺎﻣﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ در ﻓﺼﻞ 4 اﺳﺖ ﻛﻪ ﻃﻴﻒ وﺳﻴﻌﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻲ ﻘﻴﺗﻠﻔ را در ﺑﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . - اﻓﺰﻳﺶ ذﺧﻴﺮه آب ﺳﻄﺤﻲ • اﺣﺪاث ﻣﺨﺎزن ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮای ذﺧﻴﺮه ﺳﺎزی و اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺪه یﻫﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ ذﺧﻴﺮه اﺿﻄﺮاری ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ • اﻓﺰاﻳﺶ ارﺗﻔﺎع ﺳﺪ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻳﺎ ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺨﺰن ﻓﺮاﺳﺎﺣﻠﻲ رودﺧﺎﻧﻪ - آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ • اﺣﺪاث ﻣﻴﺪان ﭼﺎه ﺟﺪﻳﺪ در ﻣﺤﺪوده ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﺎ دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺠﺎور • اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺪه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﻖ ﻳﺎ ﺑﺎزﺳﺎزی • اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﭘﺎﻛﺴﺎزی ﺷ ﺪه ﺗﻮﺳﻌﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر در آب ﺷﻴﺮﻳﻦ، ﻣﺤﺪود اﺳﺖ . - اﺳﺘﻔﺎده ﻲﻘﻴﺗﻠﻔ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ . • آب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ ﺑﻮده و آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺿﺎﻓﻲ و اﺳﺘﺨﺮاج در ﻣﻮاﻗﻊ ﻧﻴﺎز ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 229 • اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ داﺷﺘﻦ دو ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﺳﺖ، ﻳﻜﻲ ﺑﺴﻴﺎر واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ) آب ﺳﻄﺤ و ( ﻲ دﻳﮕﺮی ) ﺗﺮ ﻛﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ( - ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻜﻤﻴﻠ ﻲ • ﺧﺮﻳﺪ ﺣﻘﺎﺑﻪ، ﺑﻪ وﻳﮋه از ﻛﺸﺎورزان • ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﻠﻲ . آب ﮔﺮﭼﻪ اﻏﻠﺐ ﻛﻮﭼﻚ اﻧﺪ ، ﻟﻜﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ در ﺟﺒﺮان ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﺮای ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . - اﻧﺘﻘﺎل و ﻫﺎ ﺗﺒﺎدﻻت ﻲ آﺑ 1 • در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ ای اﻧﺘﻘﺎل آب وﺟﻮد دا ﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، اﻧﺘﻘﺎل آب از ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ آب اﺿﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮرﺳﻲ اﺳﺖ . • ﮔﺎﻫﻲ ﻛﺸﺎورز ان ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﻓﺮوش ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺧﻮد در یﻫﺎ ﺳﺎل ﺧﺸﻚ ﻫﺴﺘﻨﺪ . • اﻳﻦ اﻧﺘﻘﺎل ﻫﺎ ﻣﺴﺘﻠﺰم اﻳﺠﺎد راﻫﻲ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﺮای اﻧﺘﻘﺎل آب اﺳﺖ . • اﻳﻦ ﺗﺒﺎدﻻت ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺮاﺣﻞ و ﻛﺎرﻫﺎی ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ زﻳﺎدی دارد، ﻟﻜﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎز را . دارد - اﻓﺰاﻳﺶ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺼﻔ ﻴﻪ • ﮔﺎﻫﻲ ﻓﻘﻂ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ، آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد • ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺑﻬﻴﻨﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ - ا آب یﺣﻴﺎ • ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ آب ﺑﺮای ﺗﻬﺎﺗﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﺮب . ﻣﺜﺎل، آﺑﻴﺎری ﻛﺸﺎورزی ﻳﺎ زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﮔﻠﻒ ﺑﺎ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘ ﻲ • ﺗﺎﺳﻴﺲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی دوﮔﺎﻧﻪ آب در ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎزﻫﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ - ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﻣﻮﻓﻖ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد • ﻣﺤﻞ ﺧﺮوﺟﻲ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻨ ﺎ ﻃﻖ ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ، ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﺎﺷﺪ . • اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی زﻳﺎد در آﺑﻴﺎری ﻳﺎ ﺻﻨﺎﻳﻌﻲ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه وﻓﻖ دﻫﻨﺪ ) اﻳﻦ آب ﻣﻌﻤﻮﻻ دارای ﻏﻠﻈﺖ زﻳﺎد TDS و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ و آﻟﻲ اﺳﺖ (. 1- Water Transfers and Exchanges 230 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺳﻬﻮﻟﺖ اﺣﺪاث ﺧﻂ ﻟﻮﻟﻪ • ﻫﺰﻳﻨﻪ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺎﺑﻞ رﻗﺎﺑﺖ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ، ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺮاﺑﺮ از ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺣﺎﺷﻴﻪ ای 1 ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ . - ﻣﺰﻳﺖ ﻫﺎ ی ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﺎز ﻳﺎﻓﺖ آب • ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ در ﺣﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻫﺎ ﮔﺎﻟﻮن در روز، • ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻢ ﺗﺮ آب ﺗﻮﻟﻴﺪی . ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺗﺮ ﻛﻢ ﺟﺮا و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری . در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﭘﺮوژه یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ آب ﺑﺎ ﻛﺎرﺑﺮ ی ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻳﻜﺴﺎن ﺗﻠﻔﻴﻖ ﺷﻮﻧﺪ . 12 - 4 - 4 - ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی اوﻟﻴﻪ ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮ ی در اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻴﺶ ، ﺗﺮ ﺑﺮاﺳﺎس اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ ی ﻓﻨﻲ و ﻋﻮاﻣﻞ ﻧﻬﺎدی ) ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ و ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ( اﺳـﺖ . ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎ ﺷـﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮا :ﺳﺖ – اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﻓﻨﻲ . آﻳﺎ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی آن وﺟﻮد دارد؟ آﻳﺎ اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ در ﺟـﺎﻳﻲ دﻳﮕـﺮ ﺑـﺎ د اده ﻫـﺎی ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری و ﻛﺎرﻛﺮدی اﺛﺒﺎت ﺷﺪه اﺳﺖ؟ – اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻄﻲ زﻳﺴﺘﻲ . آﻳﺎ اﺛﺮات ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ای ﻛﻪ ﻛﺎﻫﺶ آن ﻫﺎ ﻣﺸﻜﻞ ﺑﺎﺷﺪ، وﺟﻮد دارد؟ – اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ ی ﻧﻬﺎدی . آﻳﺎ اﻳﻦ ﺳﺎزﻣﺎن ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮای اﺟﺮای اﻳﻦ ﭘﺮوژه را دارد ﻳﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫـﺎ دارد؟ – آﻳﺎ ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺰرگ ﻧﻬﺎدی ﻳﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ اﺳﺖ؟ ﻫﺪف از ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی اوﻟﻴﻪ، ﺣﺬف ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻴﺐ ﻫﺎی اﺳﺎﺳﻲ دارﻧﺪ . ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن در اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ﺣﺬف ﺷﻮﻧﺪ، زﻳﺮا ﻓﺎز ﺑﻌﺪ ﻛﻪ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ اﺳﺖ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺰارش اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻣﺨﺰن ﺟﺪﻳﺪ ( ، ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ ﺑﺮ . ﻓﺮاﻳﻨﺪ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی اوﻟﻴﻪ ﻋﺒﻮر ﻛﺮده اﻧﺪ در ﭘﻲ ﻣﻲ . آﻳﺪ 12 - 4 - 5 - ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ ) ﮔﺰﻳﻨﻪ (ﻫﺎ – ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ، ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻳﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﻣﻨﺒﻊ آب را ﺑﺎ ﻣﻘﺪاری ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺎﻻ ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ و ﻣ ﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﻳﺎ اﺛﺮات دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ در ﭘﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . – ﻓﺮاﻳﻨﺪ ارزﻳـﺎﺑﻲ، ﺑـﻪ ﺗﺼـﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮﻧـﺪﮔﺎن ﻛﻤـﻚ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ ﻛـﻪ ﺗﻌﺎﻣـﻞ ﺑـﻴﻦ ﺑـﺮآورده ﻛـﺮدن ﺗﻘﺎﺿـﺎﻫﺎ و ﺑﻬﺒـﻮد اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی آن ﻫﺎ را درک ﻛﻨﻨﺪ . 1- Marginal Cost ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 231 – ﻓﺮاﻳﻨﺪ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺨﺖ و ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻣﻨﻄﻘﻲ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻋﻤﻮم ﻣﺮدم، اﻋﻀﺎی ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻣﺸﺎوران ﻓﻨﻲ و دﻳﮕﺮ ذﻳﻨﻔﻌﺎن را در ﻧﻈﺮ ﮔﻴﺮد . – اﻳﻦ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب اﻫﺪاف و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ارزﻳﺎﺑﻲ و ﺳﭙﺲ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ اﻫـﺪاف و ﻣﻌﻴﺎرﻫـﺎ آﻏـﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد . – در ﻧﻬﺎﻳﺖ، ﻧﺘﺎﻳﺞ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر واﺿﺢ و ﺑﻲ ﻃﺮﻓﺎﻧﻪ اراﺋﻪ ﺷﻮد، ﭼﺮ ا ﻛﻪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻋﻤـﻮم ﻣـﺮدم ﻣـﻮرد ﺑﺮرﺳـﻲ و ﺗﺤﻘﻴﻖ دﻗﻴﻖ ﻗﺮار ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ دروﻧﺪاد ﻣﺮدﻣﻲ درﺟﻪ ﺑﻨﺪی ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ . 12 - 4 - 5 - 1 - اﻧﺘﺨﺎب اﻫﺪاف ﻳﺎ ﻣﻌﻴﺎر ﻫﺎی ارزﻳﺎﺑ ﻲ – اوﻟﻴﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﺎرآﻣﺪی اﺳﺖ . – ارزﻳﺎﺑﻲ، ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی ﺣﺪاﻗﻞ ﺳﺎزی ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺷﺪن ﻛﺎ رآﻳﻲ ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﺗﻌﺎدل ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻴﻦ آن ﻫﺎ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ . اﻳﻦ ﺗﻌﺎدل در ﻋﺮﺻﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ و از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺬاﻛﺮه ﺑﺎ ذﻳﻨﻔﻌﺎن اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻋﻤﻠﻜـﺮدی ﻳـﺎ ﻛـﺎرآﻳﻲ، اﺛـﺮات ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺘﻲ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﭘﺬﻳﺮش ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﭘﻴﺸ ﻨﻬﺎدی ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﺧﺎص ﻣﻲ ﺗﻮان وﻓﻖ داد ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : • ﻫﺰﻳﻨﻪ • رﻳﺴﻚ و اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی • اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ • ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻫﺎی ﻛﻠﻲ در اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ : 12 - 4 - 5 - 2 - ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎد ی – ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺮاﺳﺎس ارزش ﺣﺎل1 ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ارزش ﺣﺎل، ر وﺷﻲ ﺑﺮای ﺑﺮاﺑﺮﺳﺎزی ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ ا ﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻣﺎﻧﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﻣﻨﺎﻓﻌﺸﺎن ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . – اﻧﻮاع ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ای ) ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮا ( و ﻣﺨﺎرج ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری اﺳﺖ . – ﻣﺴﺎﻳﻞ اﺻﻠﻲ در ﺗﺤﻠﻴﻞ ارزش ﺣﺎل، ﺷﺎﻣﻞ ﻃـﻮل اﻓـﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی و ﻧـﺮخ ﺗﻨﺰﻳـﻞ اﺳـﺖ . ﻣﻌﻤـﻮﻻ در ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 20 ﺗﺎ50 ﺳﺎل در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ، زﻳﺮا ﻋﻤﺮ ﻣﻔﻴﺪ ﻃﻮﻻﻧﻲ دارﻧﺪ . ﻧﺮخ ﺗﻨﺰﻳﻞ ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻳـﺎ 1- Present Value 232 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ارزش واﻗﻌﻲ ﭘﻮل اﺳﺖ . ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻗﺮض ﮔﺮﻓﺘﻦ ﭘﻮل ) ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻋﻤﻮﻣ ( ﻲ ﻣﻨﻬـﺎی ﻧـﺮخ ﺗـﻮرم ، ﺑﺮای اﻧﻌﻜﺎس ﻫﺰﻳﻨﻪ واﻗﻌﻲ ﭘﻮل اﻋﻤﺎل ﻣﻲ ﺷﻮد . – در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد، ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻮد- ﻫﺰﻳﻨﻪ ر وش ﻣﻨﺎﺳﺒ ﻲ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺰ ﻳﻨﻪ ﻫﺎﺳﺖ . اﮔﺮ ﺑﺘﻮان ﺳﻮدﻫﺎ را ﻛﻤـﻲ ﺳـﺎزی ﻛﺮد، ارزش ﺣﺎل ﺟﺮﻳﺎن زﻣﺎﻧﻲ آن ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ . – ﺑﺴﻴﺎری از ﺳﺪﻫﺎ در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه ﺑﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻮد- ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﺷﺪه . اﻧﺪ اﻳﻦ ﻣﺴﺘﻠﺰم ارزش ﮔﺬاری ﻣﻨﺎﻓﻌﻲ ﻣﺜﻞ ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳـﻴﻞ، ﻓﺮﺻـﺖ ﻫـﺎ ی ﺗﻔﺮﻳﺤـﻲ، ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ اﺛـﺮات ﻣﻨ ﻔـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺻـﺪﻣﺎت ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ اﺳﺖ . در – ﺑﻴﺶ ﺗﺮ IRP ﻫﺎ از ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻮد- ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ﺟﺎی آن ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫـﺎ، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﭘﺮوژه و اﺛﺮات آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﺒﺎرت ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ ﻳﺎ ﻋﺪدی اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣـﺮدم در راﺑﻄـﻪ ﺑـﺎ ارزش ﻧﺴـﺒﻲ ﭘﺮوژه و ﻗﻀﺎوت در ﺑﺎره ارزش و ﺗﺒﻌ ﺎت آن ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی دﻳﺪ دﻫﺪ ﻣﻲ . – اﮔﺮ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻮد- ﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد، اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺮخ ﺗﻨﺰﻳﻞ و دوره ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ . در ﻫﺎ دوره ی ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ ﺗﻮان ﻣﻲ از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ای و ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﻌﻮﻗﻪ ﻳﺎ ﺳﻮدﻫﺎی اﻓﺰاﻳﺸﻲ ﻃﻲ زﻣﺎن ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﻫﺎ دوره ی ﻛﻮﺗـﺎه ﺗـﺮ، ﮔﺰ ﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﻓﻊ اوﻟﻴﻪ زﻳﺎد را ﺗﻮﺟﻴﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 12 - 4 - 5 - 3 - اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻳﻜﻲ از اﻫﺪاف IRP ، ﺑﻬﺒﻮد اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺮای ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن آب اﺳﺖ . اﻃﻤﻴﻨـﺎن ﭘـﺬﻳﺮی ، درﺟـﻪ ای اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ، آب دﻟﺨﻮاه ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل درﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨـﺪ . اﻋﺘﻤﺎدﭘـﺬﻳ ﺮی ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺳﻪ راه زﻳﺮ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮد : – اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮای ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻣﺤﻠﻲ . اﻳﻦ اﺿﻄﺮارﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﻼﻳﺎی ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻜﺴﺖ ﻟﻮﻟﻪ اﺻﻠﻲ ﻳﺎ آﺗﺶ ﺳﻮزی ﺑﺰرگ اﺳﺖ . ﻋﻤﻮﻣﺎ در اﻳﻦ ﻣﻮاﻗﻊ ﻫﺪف، ذﺧﻴﺮه ﻣﺤﻠﻲ آب ﺑﺮای 1 ﺗﺎ10 روز اﺳﺖ . – اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮ ای ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ اﺿﻄﺮاری ﻣﻴﺎن ﻣﺪت در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺤﻮﻳﻞ . ﺑﺮﺧﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫـﺎ ذﺧﻴـﺮه ﻣﺤﻠـﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ در دوره ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺗﺮی را ﺗﺪارک ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻨﺪ . اﺧﺘﻼل در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮ اﺛﺮ زﻟﺰﻟـﻪ، واﻗﻌﻪ ﻧﺸﺖ و ﺳﺮرﻳﺰ ﺑﺰرگ1 و ﻳﺎ ﻗﻄﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب وارداﺗﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ، 2 ﺗﺎ7 ﻣ ﺎه ذﺧﻴﺮه ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎ ﻓﺮض ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺜﻼ 25 درﺻﺪی ﻣﺼﺮف آب در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . 1- Major Spill ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 233 – اﻋﺘﻤﺎدﭘﺬﻳﺮی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎ در ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت . در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺪف را ﺑﺮ ﺗﻌﺎدل ﺑﺨﺸﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﻃـﻲ ﻫﺎ ﺳﺎل ی زﻳﺮ ﺣﺪ ﻧﺮﻣﺎل ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻗﺮار داد . اﻫﺪاف ﻛﻤﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 15 ﺗﺎ25 درﺻﺪ ﻛﻤﺒﻮد در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ و ﺣﺪاﻛﺜﺮ 25 ﺗﺎ30 درﺻﺪ ﻛﻤﺒﻮد در ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ اﺳﺖ . • اﮔﺮ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ دارای ذﺧﻴﺮه ﻣﺤﻠﻲ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷﺪ، اوﻟﻴﻦ ﻫﺪف ﺑﺮآورده ﻣﻲ ﺷﻮد . • رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﺪف دوم ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺷﻜﺴﺖ ﻫـﺎی ﻣﺤﺘﻤـﻞ ﺳﻴﺴـﺘﻢ و ﺗـﺪاوم ﻗﻄـﻊ ﺟﺮﻳـﺎن ﺑـﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﺣﺎل و آﻳﻨﺪه اﺳﺖ . ﻣﻨﺎ • ﺑﻊ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻳﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎی اﺟﺒﺎری ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺳﻮﻣﻴﻦ ﻫﺪف ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛـﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷـﺪ، در ﻏﻴـﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت اﻣﺘﻴﺎز ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺎﻳﻴﻦ آورده ﺷـﻮد . ﺑـﺮآورده ﺷـﺪن ﻫـﺪف ﺳـﻮم را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﺎ ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺮد . ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺪﻟﻲ داده ﻫﺎی ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ) ﻳﺎ ﺑـ ﺎزه ﻛﻮﺗـﺎه ﺗـﺮ ( ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻛﺮده و ﺗﺎﻣﻴﻦ آب را ﺑﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب در آﻳﻨﺪه ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﻛﻤﺒـﻮد آب در دوره ﻫـﺎی ﺧﺸﻚ را ﺛﺒﺖ ﻛﺮده و اﺣﺘﻤﺎل ﻛﺴﺮی آب ﺑﺎ ﻣﻘﺪار و ﺗﺪاوم ﻣﺸﺨﺺ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ﺑﺮاﺳـﺎس ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﺸﺎن در رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻫﺪاف اﻣﺘﻴﺎز دﻫﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻓﺮاو اﻧﻲ و اﻧﺪازه ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ از ﺣـﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی، در رﺗﺒﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮی ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . • روش ﺗﺮ ﺳﺎده ، ارزﻳﺎﺑﻲ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻃﻲ ﻳﻚ » ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣ ﻲ1« اﺳﺖ ﻛـﻪ از ﻫـﺎ داده ی ﺗـﺎرﻳﺨﻲ ﻳـﺎ ﺑﺎزﺳﺎزی ﺷﺪه اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻛﺎدر )12 - 1(، ﻣﺜﺎﻟ ﻲ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ را در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﻲ دﻫﺪ . ﻛﺎدر 12 - 1 - ﻣﺜﺎل ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣﻲ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ، ﺳﺪﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪدی ﻛﻪ در دوره1970 - 1950ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﺗﻘﺎﺿﺎ در ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻛﻪ دوره ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎل ﻫـﺎی 1934 - 1928 ﺑﻮد، ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ . ﻫﻤﻴﺸﻪ اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ، ﻫﻤﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺒﻼ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎده اﺳﺖ . ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺪه ﻛﻪ ﺷﺪ آن ﺑﺴـ یﺎرﻴ ﻣﺨﺎزن در دوره ﺧﺸﻚ ﻲﺳﺎﻟ دوره 1992 - 1987 ﺟﻮاﺑﮕﻮ ی ﻧﻴﺎز ﻧﺒﻮده و ﻛﻤﺒﻮد یﻫﺎ ﺟﺪی وﺟﻮد داﺷﺖ . ﻳﻚ راه ﺑﺮای ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺪه ﻣﺨﺎزن ﻣﻮﺟﻮد و ﺟﺪﻳﺪ، در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣﻲ ﻓﺮﺿﻲ ﺷﺎﻣﻞ دوره 1992 - 1987 اﺳﺖ ﺗﺎ ﻛﻪ ﻣﺜﻼ دو ﺳﺎل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻣﻘﺎﻳﺴـﻪ ﺑـﺪه ﻃـﻲ ﺧﺸـﻚ ﺳـﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣـﻲ ﺑـﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آﻳﻨﺪه، ﻛﻤﺒﻮدی را ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺗﺤﺖ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺳﻨﺎرﻳﻮ ﭘﺎﻳﻪ رﻳﺰی ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻣﻘﺎﻳﺴـﻪ ﻧﺤـﻮه ﻋﻤﻠﻜـﺮد ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ﻃـﻲ دوره ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻃﺮاﺣﻲ، راه دﻳﮕﺮی ﺑﺮای ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ا .ﺳﺖ 12 - 4 - 5 - 4 - اتﺛﺮ ا ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲﻲ ﺪ ﻣﺜﺒﺖ و ﻳﺎ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﻮده و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت » ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ «ﻲ2 ﺗﻠﻘﻲ . ﺪﻧﺷﻮ اﺛﺮات ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺰﻳﻨﻪ )ﻫﺎ ﻳﺎ ﺳﻮدﻫﺎ ( ﻳﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺑ ﻪ اراﺋﻪ ﺧﺪﻣﺎت آﺑﺮﺳﺎﻧﻲ ﻣـﺮﺗﺒﻂ اﻧـﺪ، ﻟﻜـﻦ ﺑﻴـﺮون از 1- Design Drought 2- Environmental Externalities 234 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻮده و در ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻨﻈﻮر ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮﻧﺪ؛ ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﺳـﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺒﻌـﻲ ﻣﺜـﻞ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻛـﻪ ﺑـﺮای آن ﻫﺰﻳﻨﻪ ای ﭘﺮداﺧﺖ ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد، ﺑﻠﻜﻪ اﻓﺮاد ﻳﺎ ﭼﻴﺰﻫﺎی دﻳﮕﺮ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﻫ ﻲ ﻫﺎ و ﺣﻴﺎت وﺣﺶ ( ﻫﺰﻳﻨﻪ آن را ﻣﻲ ﭘﺮدازﻧﺪ . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ و ﺳﻮدﻫﺎی ﺧﺎرﺟﻲ زﻳﺎدی را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﺮد، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮ ر ﻳﺎ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻳﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ ، زﻳﺒـﺎﻳﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻫﻮا، ﺗﻔﺮﻳﺢ، ﺣﻴﺎت وﺣﺶ، ﻣﺸﺎﻏﻞ، و ﻣﺼﺮف ﻳﺎ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻧﺮژ . ی روﻧﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺰارش اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻋﻮاﻣﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای اﻣﺘﻴﺎزدﻫﻲ ﻳﻚ ﮔﺰﻳﻨﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . اﮔﺮ ﻧﺘﻮان اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ را ﻛﻤﻲ ﺳﺎزی ﻛـ ﺮد و ﻧﺘﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﺧﺎرﺟﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ، ﺣـﺪاﻗﻞ ﺑﺎﻳـﺪ آن ﻫـﺎ را در ﻳـﻚ ﻣـﺎﺗﺮﻳﺲ و ﺑﺮاﺳـﺎس اﻃﻼﻋـﺎت ﻛﻴﻔـﻲ اﻣﺘﻴﺎزدﻫﻲ ﻛﺮد . 12 - 4 - 5 - 5 - ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺳﻨﺠﺶ ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻫﺮ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺪون ﭘﺮﺳﺶ از آن ﻫﺎ ﻛﺎر ﺳﺨﺘﻲ اﺳـﺖ . ﺑـﺮای درﻳﺎﻓـﺖ ﺑـﺎزﺧﻮرد ﻣـﺮدم در ﻣـﻮرد ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ از ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻫﺎی ﻣﺸﻮرﺗﻲ و ﮔﺮدﻫﻤﺎﻳ ﻲ ﻫﺎی ﻋﻤـﻮﻣﻲ اﺳـﺘﻔﺎده ﻛـﺮد . اﻳـﻦ ﺑـﺎزﺧﻮرد را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻏﺮﺑﺎﻟﮕﺮی ﺑﺮای ﺣﺬف ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺟﺪی ﻧﻬﺎدی و ﻳﺎ اﺛﺮات ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻋﻤﻮﻣﻲ دارﻧﺪ، ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻛﺮد . 12 - 4 - 5 - 6 - رﺗﺒﻪ ﺑﻨﺪی ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻳﻚ ﺳﻨﺎرﻳﻮ را ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻳﻚ ﻣﻌﻴﺎر ﻳﺎ ﻫﺪف اﻣﺘﻴﺎز دﻫﻲ ﻛﺮد و ﺳﭙﺲ در ﻓﺮم ﻣﺎﺗﺮﻳﺴﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴـﻪ ﻛـﺮد از . ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ارزﻳﺎﺑﻲ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎی ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ را ﺑﺘﻮان ﺑﺎ ﻳﻚ ﻣﻌﻴﺎر در ﻣﻘﻴﺎس ﺗﺮﺗﻴﺒ ﻲ، ﻣﺜﻞ 1 ﺗﺎ3 ،اﻣﺘﻴﺎزدﻫﻲ ﻛـﺮد، ﺗﻮان ﻣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . ﺷﻤﺎره ﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ﺗﺮﺟﻴﺢ داده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . راه دﻳﮕﺮ آن، اﻣﺘﻴﺎزدﻫﻲ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﻣﻘﺎﺑ ﻞ ﻫﺮ ﻫﺪف IRP اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎاﺧﺘﺼﺎص ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺑﺎﻻ، ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﭘـﺎﻳﻴﻦ و ﺑﺎ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﻲ دادن در ﻫﺮ ﺳﻄﺢ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻈﺮات ذﻳﻨﻔﻌﺎن را ﺗﻮان ﻣﻲ در رﺗﺒﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎ ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻛﺮد . در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را در ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺎ رﺗﺒﻪ رﺳﻢ ﻛﺮد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ، ﻣﻌﻴﺎر ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ دﻫﻲ وزن ﺷﺪه و ﻣﺠﻤﻮع وزﻧﻲ ﻫﻤﻪ اﻣﺘﻴﺎزﻫﺎ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ رﺳﻢ ﺷﻮد . 12 - 4 - 6 - اﻧﺘﺨﺎب و اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋی ارﺣﺞ، اﻧﺘﺨﺎب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ از ﺑﻴﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪه اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ رﺳﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ اﻧﺘﺨﺎب، اﻧﺘﻬﺎی ﻓﺮاﻳﻨﺪ IRP اﺳﺖ، ﻟﻜﻦ اﻳﻦ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺷﺮوع ﻓﺎز اﺟﺮا . ﺖ اﺳ IRP ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﻃﺮاﺣﻲ ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﻳﻚ ﺳﻨﺪ ﭘﻮﻳﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ، ﻃﻮری ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات زﻣﺎﻧﻲ واﻛﻨﺶ ﻧﺸﺎن داده و ﺑﻪ ﺻﻮرت دوره ای ﺑﻪ روز رﺳﺎﻧﻲ ﺷﻮد . 12 - 4 - 6 - 1 - ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ- ﻛﺎراﻳﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑ ﻪ ﺷﻴﻮه ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﺎرا ، اﻧﺘﺨﺎب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ارﺟﺢ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺎده اﺳﺖ . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای ﻛﻪ ﻫﺪف ﻳﺎ ﻗﻴﺪ ا ﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘـﺬﻳﺮی و دﻳﮕﺮ ﻗﻴﻮد را ﺑﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮآورده ﻣﻲ ﺳﺎزد، اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻞ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮع ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 235 ﻣﺸﺘﺮی ﻳﺎ » ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﭘﺮداﺧﺖ «1 اﺳﺖ » . ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﭘﺮداﺧﺖ « ، ﻣﻌﻜﻮس ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺸﺘﺮی ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻧﺪاﺷﺘﻦ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ . ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴ ﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ، ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﺗﺴﻜﻴﻦ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ و ﻫﺎ زﻳﺎن ی وارده، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﭘﺮداﺧﺖ ﻛﻨﻨـﺪ . ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻣﺸﺘﺮی ﺑﻪ ﭘﺮداﺧﺖ را ﻣﻲ ﺗـﻮان از ﻃﺮﻳـﻖ دروﻧـﺪاد ﻣﺮدﻣـﻲ و ﻳـﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ارزش ﮔـﺬاری ﺷـﺮا ﻳﻂ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . در دﻧﻴﺎی واﻗﻌﻲ ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻫﺰﻳﻨﻪ- ﻛﺎرا آﻧﻘﺪر ﺧﺒﺮه ﻧﻴﺴﺖ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان از آن ﮔﺰﻳﻨﻪ ارﺟﺢ را ﭘﻴﺪا ﻛﺮد . اﺛﺮات ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺗﺴﻜﻴﻦ آن، ﻓﺮاﻳﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎب را ﭘﻴﭽﻴﺪه ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻛﺎﻫﺶ ﺻﺪﻣﺎت ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫـﺎی ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب اﺿﺎﻓﻪ ﺷﺪه و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﻬﻴﻨﻪ را ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ ﻣﻲ و اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﺬﻳﺮی ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻨﺘﺞ ﻣﻲ ﺷﻮد . 12 - 4 - 6 - 2 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻋﻤﻞ ﺑﺮای آﻳﻨﺪه ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ارﺟﺢ در ﻳﻚ ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺑﻤﺎﻧﺪ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﺳﻪ ﺗﺎ ﭘﻨﺞ ﺳﺎل ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ روز ﺷﻮد . آﻧﭽﻪ ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻋﻤﻞ ﻳﺎ ﻫﻤﺎن ﻛﺎرﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در آ ﻳﻨﺪه ﻧﺰدﻳﻚ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد، ﺷﺎﻣﻞ : – اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﺎﻧﺪن ﻓﺮض ﻫﺎی ﻣﺮﺟﻊ – وﺿﻊ ﺑﻮدﺟﻪ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ زﻣﺎن ﺑﻨﺪی ﺑﺮای ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی اﺟﺰای اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺗﺮﺟﻴﺤﻲ – ﺗﺪوﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه – ﻣﺴﺘﻨﺪﺳﺎزی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺑﺮای ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی اﺳﺘﺮاﺗﮋی ارﺟﺢ – ﭘﺎﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی آب – ﭘﺎﻳﺶ دﺳﺘﺮس ﭘﺬﻳﺮی و ﻛﻴ ﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب – اداﻣﻪ ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﻮﺑﻪ ﻫﺎی ﺑﻌﺪی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز 12 - 4 - 6 - 3 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻋﻤﻞ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﻂ اﻳﺷﺮ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه2 ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﭘﺎﺳﺦ دﻫﻲ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺘﻐﻴﺮ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻋﻤﻞ یﺑﺮا ﭘﻴﺶ ﻂﻳﺷﺮا ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﻳـﺪ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﺎ وﻗﻮع روﻳﺪادﻫﺎی ﻣﺤﺮک3 ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ات ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی ﺑﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﺮﺿﻲ ﻣﺮﺟﻊ ﻳﺎ ﺑﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺳـﺎزﻣﺎن در ﭘﻴﺎده ﺳﺎزی اﺳﺘﺮاﺗﮋی ارﺟﺢ دارﻧﺪ، ﻓﻌﺎل ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳـﻦ روﻳـﺪادﻫﺎ، ﻣﺴـﺘﻠﺰم ارزﻳـﺎﺑﻲ ﻣﺠـﺪد IRP ﻳـﺎ ﺗﻌـﺪﻳﻞ اﺳـﺘﺮاﺗﮋی ارﺟﺢ . اﻧﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از اﻳﻦ ﻣﺤﺮک ﻫﺎ ی ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﺣﻞ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت آﺑﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﻳﺎ اﺳﺘﺎﻧﻲ 1- Willingness to Pay 2- Contingency Actions 3- Trigger Events 236 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ – ﺷﻜﺴﺖ در ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر ﻣﻮﻟﻔﻪ ای از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ – ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻴﺮﻣﻨﺘﻈﺮاﻧﻪ در ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ) اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ از اﻧﺘﻈﺎر ( – اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﻨﺒﻊ – ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻮﻟﻔﻪ ای ﻓﺮاﺗﺮ از اﻧﺘﻈﺎرات – ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ – ﺷﻜﺴﺖ در اﺧﺬ ﻣﺠﻮزی ﻣﻬﻢ – ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎی ﻧﻮﻇﻬﻮر 12 - 4 - 6 - 4 - ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻋﺘﺒﺎر IRP دارای ﻳﻚ ﺑﺨﺶ ﻣﺎﻟﻲ اﺳﺖ . ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻣﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – اوراق ﻗﺮﺿﻪ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺑﺰرگ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﮔﺮﻓﺘﻦ وام ﻛﻪ اﻏﻠﺐ ﺑﺮای ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﻋﻮارض وﺻﻞ اﻧﺸﻌﺎب و دﻳﮕﺮ درآﻣﺪ ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﻛـﻪ اﻏﻠـﺐ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ذﺧﻴـﺮه ﺑـﺮای ﭘﺮداﺧـﺖ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎی ﻣﺮﺣﻠﻪ ای ﺳﻴﺴﺘﻢ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﺗﻌﺮﻓﻪ آب ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺮداﺧﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺟﺎری ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ، ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری ، ﻧﮕـﻪ داری و ﺑﺎزﭘﺮداﺧـﺖ وام اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد 12 - 4 - 7 - راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﻋﻼوه ﺑ ﺮ ﺣﻔﻆ ﺟﻮ ﺑﺎز و ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﻓﺎز ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ در IRP، ﺑﺮﺧﻲ رﺋﻮس ﻛﻠﻲ ﺑﺮای ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از : – ﻫﺪف ﮔﺬاری واﻗﻊ ﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ . ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ و ﺷﺮﻛﺖ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﺎﻳﺪ اﻫﺪاف واﻗﻊ ﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ ای ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﻴﺰ ﻣﺬاﻛﺮه ﺑﻴﺎورﻧﺪ . اﻳـﻦ ﻓﺮاﻳﻨﺪ، ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻫﻤﻪ را ﺣﻞ ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ . از اﻳﻦ رو، ﺑﺮ ﻣﺴ ﺎﻳﻞ ﻛﻠﻴﺪی ﻛﻪ ﺗﻮاﻓﻖ ﻋﺎﻣﻪ را ﻣﻴﻄﻠﺒﺪ ﺗﻜﻴـﻪ ﻛـﺮده و دﻳﮕـﺮ ﻣﺴﺎﻳﻞ را رﻫﺎ ﻛﻨﻴﺪ . – ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﻣﺸﺎرﻛﺖ . ﺗﻨﻬﺎ ذﻳﻨﻔﻌﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺿﺮورت ﺑﻪ درﮔﻴﺮ ﺷﺪن دارﻧﺪ، ﺑﺎﻳﺪ وارد ﺷﻮﻧﺪ . ﮔﺮوه ﻫـﺎی 25 ﻧﻔـﺮه ﻳـﺎ ﻛﻢ ﺗﺮ در ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻣﻮﺛﺮﺗﺮاﻧﺪ . – از دﺳﺘﻮر ﺟﻠﺴﺎت ﭘﻨﻬﺎن و ﻣﺨﺮب ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻛﻨﻴﺪ . ﮔﺎﻫﻲ اوﻗﺎت ﮔﺮو ه ﻫﺎی ذﻳﻨﻔﻊ ﺧﺎﺻﻲ از ﻓﺮاﻳﻨـﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﺮد ﻣﻘﺎﺻﺪﺷﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ اﻣﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪ را ﺧﺪﺷﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ دار . – ﻓﻀﺎی ﺑﺎز و اﻣﻜﺎن دﺳﺘﺮﺳﻲ اﻳﺠﺎد ﻛﻨﻴﺪ . ﺑﺴﻴﺎری از اﻓﺮادی ﻛﻪ ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﺷﺮﻛﺖ اﻧﺪ، اﻧﺘﻈﺎر دارﻧﺪ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺑﺎز ﺑﺎﺷـﺪ . ﻧﻴﺮوﻫﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ ﻛﺎرﻣﻨﺪان اﺻﻠﻲ، در ﺣﻴﻦ و ﺑﻴﻦ ﻫﻤﺎﻳﺶ ﻫﺎ در دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺳﺮی ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮﻛﺖ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻧﺒﺎﻳﺪ اﺣﺴﺎس ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ در ﮔﺰارش ﻣﺬاﻛﺮات ﻧﺎدﻳﺪه ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه . اﻧﺪ ﻓﺼﻞ دوازدﻫﻢ - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ 24 / 01 / 95 237 – اﺟﺎزه دادرﺳﻲ ﺑﺪﻫﻴﺪ . ﻫﻤﻪ ﮔﺮوه ﻫﺎی ﺗﺎﺛﻴﺮﭘﺬﻳﺮ ﺣﻖ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻨﺪ و ﺣﺮف آن ﻫﺎ ﺷﻨﻴﺪه ﺷﻮد . – وﻗﺖ ﺧﺎﺗﻤﻪ ﻣﺬاﻛﺮت ر ا ﺣﺲ ﻛﻨﻴﺪ . ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻫﺮ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ﻛﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻛﻨﻴﺪ . اﮔﺮ ﻻزم ﺷﺪ ﺑﺎ اﺟﻤﺎع ﻧﻈﺮ روی ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﺪودی از ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﺤﺚ ﻛﺮده و ﺑﻘﻴﻪ را ﺑﻪ ﺟﻠﺴﻪ ﻋﺎدی ﻣﻮﻛﻮل ﻛﻨﻴﺪ . در ﺑﺮﺧـﻲ ﻣـﻮارد وﻗﺘﻲ راه ﺣﻞ ﻫﺎی رﻗﺎﺑﺘﻲ در دﺳﺖ اﺳﺖ، اﺟﻤﺎع ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻴﺴﺖ . ﻋﺪم ﺗﻮاﻓﻖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ . ﻣﻮاﺿﻊ را روﺷﻦ ﺑﻴﺎن ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮان ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻈﺮﻫﺎی ﻣﺘﻔـﺎوت را ﺑـﺮای ﻣﺘﻌـﺎدل ﻛﺮدن ﻣﺴﺎﻳﻞ IRP درک ﻛﻨﻨﺪ . 12 - 5 - ﺟﻤﻊ ﺑﻨﺪی – ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﺑﻪ وﻳﮋه اﺟﻤﺎع ﻧﻈﺮ ﻳﻜﻲ از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻛﻠﻴﺪی IRP اﺳﺖ . – ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻮان ﻧﻤﻲ را ﻫﺎ از اﻳﻦ ﭘﺲ ﺗﻨﻬﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻬﻨﺪﺳ ﭘﺸﺖ در ﺎن ﺻﺤﻨﻪ اﻳﺠﺎد در و ﻟﺤﻈﻪ آﺧﺮ ﺑﺮای ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻣﻄﺮح ﻛﺮد . – ﻣﺮدم ﺣﻖ دارﻧﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ و اﻳﺪه ﻫﺎی ﺧﻮﺑﻲ ﻫﻢ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻴﺶ – ﺗﺮ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻦﻳا از ﭘﺲ ﺑﺤﺚ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد . ﮔﻔﺖ – ﺳﺮ ﺑﺮ ﮔﻮ و اﺧﺘﻼﻓﺎت در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻣﺸﺎرﻛﺖ، ﺑﻬﺘﺮ از ﺗﺤﻤ در ﺎﻫ آن ﻞﻴ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﺑﻌﺪی اﺧﺬ ﻣﺠﻮز اﺳﺖ . – ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎری از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺷﻜﺴﺖ ﺧﻮرده ﻳﺎ ﻣﻌﻮﻗﻪ در ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻓﻜﺮ ﻣﻲ ﻛﺮده اﻧﺪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮای ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن ﺧﻮد و ﻧﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻫﺎ آن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﻨﻨﺪ . – اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی IRP ﻫﺎ در ﺳﺎل ﻫﺎی اﺧﻴﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﺗﺮ ﺑﻮده ،ﺳﺖ ا از ﻫﺎ آن زﻳﺮا دروﻧﺪاد ﻣﺮدﻣﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗـﻮازن ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻴﻦ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮده . اﻧﺪ 13 ﭘﻴﻮﺳﺖ1 ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺟﻬﺎﻧﻲ ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 241 ﭘﻴﻮﺳﺖ1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺟﻬﺎﻧﻲ - ﻫﺪف ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻛﻴﺪ وﺿﻌﻴﺖ و ﺳﻴﻤﺎی ﻣ ﺨﺘﻠﻒ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷـﻬﺮی در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺧﺸـﻚ و ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ . ﮔﺮ ﭼﻪ ﺑﺮﺧﻲ از آن ﻫﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻟﻜﻦ ﺑﺴـﻴﺎری از آن ﻫـﺎ در اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﺻﺎدق . اﻧﺪ از اﻳﻦ رو، ﻫﻢ ﺷﻨﺎﺧﺖ وﺿﻌﻴﺖ و ﻣﺴﺎﻳﻞ آن ﻫﺎ و ﻫﻢ راه ﺣﻞ ﻫﺎی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﻳﺎ اﺟﺮاء ﺷﺪه ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ا ﻳﺮان آﻣﻮزﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ . پ.1 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی پ.1 - 1 - 1 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و ﻓﺎﺿﻼب در ﻣﻜﺰﻳﻚ1، ﭼﺎﻟﺶ و ﻫﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ]1[ ﻣﻜﺰﻳﻜﻮﺳﻴﺘﻲ، ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻣﻜﺰﻳﻚ و ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻛﻼن ﺷﻬﺮ در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﺑﺎ 21 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺑﻪ ﻋﻠـﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﻫـﺎ ی ﺗﺠﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺳﻴﺎﺳﻲ، 21 درﺻﺪGDP2 ﻣﻠﻲ را ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﺷﻬﺮ واﻗﻊ در ﻳﻚ ﺣﻮﺿـﻪ ﺑﺴـﺘﻪ و ﺑـﺎﻻﺗﺮ از ﺳـﻄﺢ ، درﻳﺎ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺧﺎﺻﻲ دارد . ﻣﻴﺰان ﻣﺼـﺮف آب در اﻳـﻦ ﺷـﻬﺮ m3/s 7/ 85 اﺳـﺖ ) ﻣﺼـﺎرف ﺷﻬﺮی، ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺘﻲ ( ﻛﻪ m3/s 78 آن آب ﺗﺎزه از ) رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ آﺑﺨﻮان ( ﻫﺎ و ﺑﻘﻴﻪ آن آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ اﺳﺖ . - ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﺑﻲ ﻫﻤﺘﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی • اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد ﻣﺸﻜﻞ در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی دﻫﻨﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﺑﺨﻮان دره ﻣﻜﺰﻳﻜﻮﺳﻴﺘﻲ )m3/s 30 ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ( ﺑﺎﻋﺚ ﻧﺸﺴﺖ ﻛﻼ ن زﻣﻴﻦ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ ﻓﺎﺿﻼﺑﺮوﻫﺎ، ﻧﺸﺖ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ آب و ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﺟﻤﻊ آوری ﻓﺎﺿﻼب، اﻓﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻣﺸ ﻜﻼ ت دﻳﮕﺮی ﻣﺜﻞ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺟﺪی ﺳﺎزه ای در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻫﺎ ﺿﺮورت ﺗﺮاز ﻛﺮدن ﻣﺠﺪد ﺧﻄﻮط ﻣﺘﺮو ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﺣﺠﻢ ﻋﻈﻴﻤﻲ از آب در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮزﻳﻊ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻧﺸﺖ ﺗﻠﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻣﻘﺪار در ﺣﺪود 40 - 37 درﺻﺪ آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ) ﺣﺪود m3/s 23 ( اﺳﺖ . • از ﻛﻞ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮﻟﻴﺪی )m3/s 7/ 67 ( ﺗﻨﻬﺎ ﺣﺪود11 درﺻﺪ )m3/s 7/7 (ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺸﺪه ﺑﻪ دره Tula در100 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮی ﺷﻤﺎل ﻣﻜﺰﻳﻚ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻼت ﺟﺪی در ﺳﻼﻣﺖ اﻓﺮاد آﻓﺮﻳﺪه اﺳﺖ . 1- Mexico City 2- Gross Domestic Product 242 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺣﺠﻢ زﻳﺎد ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﺸﺪه )13 ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ( در دره Tula ، ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻻ آﻣﺪه و ﺣﺠﻢ آب رودﺧﺎﻧﻪ Tula ﺑﻪ ﺷﺪت اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ . ﺑﻲ ﺧﻄﺮ ﺑﻮدن ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﺪه در ﺣﺪی ﻣﻨﻄﻘﻲ اﺳﺖ، ﮔﺮ ﭼﻪ ﻛﻠﺮزﻧﻲ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ ﻛﺮدن ﻧﻴﺴﺖ . • ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد ﻳﻚ ﻧ ﻬﺮ ﺟﺪﻳﺪ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺎﻣﻞ اﻛﻮﻟﻮژی دره Tula از ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺑﻴﺎﺑﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺎ ﭼﺸﻤﻪ و ﻫﺎ ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ﺷﺪه اﺳﺖ . - راه ﺣﻞ : ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب آب در ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﺮﻛﺰی ) ﻣﻜﺰﻳﻜﻮﺳﻴﺘﻲ ( ﻫﻢ ﺑﻪ ﺻﻮرت دوﻟﺘﻲ و ﻫﻢ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ، درﺣﺎﻟﻲ در ﻛـﻪ 37 ﺷﻬﺮ در اﻳﺎﻟﺖ ﻣﻜﺰﻳﻚ، ﺑﺎ ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ15 درﺻﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﺮﻛﺰی، آب ﺑﻪ ﺻﻮرت دوﻟﺘﻲ و ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻫﻢ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺮای » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب « ﻣﺴﺎﻟﻪ اﺳﺖ ﺳﺎز . • ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﻣﺴﺎﻳﻞ آﺑﻲ در ﻣﻜﺰﻳﻜﻮﺳﻴﺘﻲ، ﻳﻚ » ﻣﺮﺟﻊ ﺟﺪﻳﺪ ذﻳ ﺼﻼح آب ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ «1 ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠ ﻒ ﺳﻴﺎﺳﻲ، ﺳﻄﻮح و ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ دوﻟﺘﻲ ) ﻣﺮﻛﺰی، ﻣﻨﻄ ﻘﻪ ای و ﻣﺤﻠﻲ ( ﺑﺮای » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی « ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻣﺮﺟﻊ، ﺑﺎﻳﺪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺑﺮای ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب و ﻧﻴﺰ ﺑﻮدﺟﻪ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎت داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . • وﻇﻴﻔﻪ اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺪوﻳﻦ دﻗﻴﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت و درازﻣﺪت » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﺳﺖ « ، ﻛﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺟﻨﺒﻪ ﻓﻨﻲ ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺎ ﺟﻨﺒﻪ ی اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ را ﻧﻴﺰ در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮد . - ﺑﺮﺧﻲ از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺴﺖ زﻣﻴﻦ، ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻛـﺎﻫﺶ ﻧﺸـﺖ زﻳـﺎد در ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗﻮزﻳـﻊ آب، اﺳـﺘﻔﺎده دوﺑـﺎره از ﻓﺎﺿﻼب، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻧﻮﻳﻦ و ﺟﺎﻣﻊ آﻣﻮزﺷﻲ، ﺑﻬﺒﻮد اﺑﺰارﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی، اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑـﺎران، اﺟـﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ی ﺣﺮﻓـﻪ ای ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻣﺮدﻣﻲ . پ.1 - 2 - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ آب ﺷﻬﺮی در ﺷﻬﺮ ﺗﻮﺳﺎن، ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﺮﻛﺰ اﻳﺎﻟﺖ آرﻳﺰوﻧﺎ - ﺷﻬﺮی ﺑﺎ رﺷﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﺳﺮﻳﻊ ﺑﺎ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی آﺑﻲ و ﻋﺮﺻﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد • ﺗﺎ ﭘﻴﺶ از ﺳﺎل 2001 ، ﻧﻴﺎز آب ﺷﺮب در ﺷﻬﺮ ﺗﻮﺳﺎن ﻮرﻃ ﺑﻪ ﻛﺎﻣﻞ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ . ﺷﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻋﺎﻟﻲ آن ، ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﮔﻨﺪزداﻳﻲ داﺷﺖ . 1- Metropolitan Water Authority ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 243 • ﺗﻜﻴﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺪ، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺗﺎ ﺣﺪود 2/1 ﻣﺘﺮ در ﺳﺎل در ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺗﻮﺳﺎن ﮔﺰارش ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﺑﻌﺪ از ﺗﺼﻮﻳﺐ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آ ب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آرﻳﺰوﻧﺎ )GMA1 ( ، ﺑﺨﺶ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آرﻳﺰوﻧﺎ )2 ADWR (ﭘﻨﺞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻓﻌﺎل )3 AMAs (ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﭘﺮﺟﻤﻌﻴﺖ و ﭘﺮﺗﻨﺶ در اﻳﺎﻟﺖ داﻳﺮ ﻛﺮد . اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲِ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲِ ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻛﺪام از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻠﻴﺸﺎن ، در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ . • ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ز ﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ »ﺑﻪ ﺑﺪه ﻣﻄﻤﺌﻦ «4 را در آرﻳﺰوﻧﺎ اﻟﺰاﻣﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ، ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از آن اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎ ﺳﺎل 2025 اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻋﻼوه ، ﺗﻮﺳﻌﻪ اراﺿﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺎﺷﺪ . • ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب از ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺠﺪ ﻳﺪ ﺷﻮﻧﺪه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ،ﺷﺪه درﻳﺎﻓﺖ آب از رودﺧﺎﻧﻪ ﻛﻠﺮادو ﺗﻮﺳﻂ » ﭘﺮوژه آرﻳﺰوﻧﺎی ﻣﺮﻛﺰی «5 CAP ﺗﻨﻬﺎ اﻣﻜﺎن ﺑﺮای » رﺷﺪ ﭘﺎﻳﺪار اﺳﺖ « . ﻟﻜﻦ، آرﻳﺰوﻧﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ اوﻟﻮﻳﺖ را در اﺳﺘﻔﺎده از آب CAP دارد؛ از اﻳﻦ رو از ﻧﻈﺮ ﻛﻤﺒﻮد آب در ﺧﺸﻚ ﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ . • آب CAP ﻗﺒﻞ از اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺮدم، » ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ6« ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﺨﺰن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آب CAP ، ﺷﺎﻣﻞ ﭘﺮوژه » ذﺧﻴﺮه و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ، SAR 7« در درهAvra ﻣﺮﻛﺰی اﺳﺖ . اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﺷﺎﻣﻞ ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ، ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﭘﻤﭙﺎژ و ﻳﻚ ﻣﺨﺰن و ﺷﺒﻜﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ آن اﺳﺖ . - درس ﻫﺎ • ﺿﺮورت ﺗﺪوﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آ ب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ • ﺗﺮوﻳﺞ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻴﻮه SAR در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﺸﻮر پ.1 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ رودﺧﺎﻧﻪ ای Awash ﻋﻠﻴﺎ ، اﺗﻴﻮﭘﻲ – ارزﻳﺎﺑﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ رودﺧﺎﻧﻪ ای Awash ﻋﻠﻴﺎ، و ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب • ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت و ﺑﺎران ﻫﺎی ﺷﺪﻳﺪ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻗﺮار دارد ﻛـﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻬﻤﻲ در ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﺎرای ﻣﺨﺎزن ) ﺳﺪﻫﺎ ( ﺑﺮای ﺗﺨﺼﻴﺺ آب ﺷﻬﺮی و ﻛﺸﺎورزی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 1- Groundwater Management Act 2- Arizona Department of Water Resources 3- Active Management Areas 4- Safe Yield 5- Central Arizona Project 6- Recharge and Recovery 7- Storage And Recovery 244 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺼﻠﻲ و ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت اﺳﺜﻨﺎﻳﻲ ﻣﻜﺎﻧﻲ و زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎرش ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ زﻳﺮﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺤﺪود ﺑﺮای ذﺧﻴـﺮه آب و ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺿﻌﻴﻒ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻳﺰ، ﻣﻴﻠ ﻫﺎ ﻴﻮن اﻧﺴﺎن را در ﻣﻌﺮض ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺳﻴﻞ و ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﻗﺮار داده اﺳﺖ . • ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﺎﻓﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺎﻣﺪه اﺳﺖ ؛ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل، رﺳﻮﺑﺎت ﻏﻨـﻲ از ﻧﻤﻚ و آﺗﺶ ﻓﺸﺎن ﻫﺎی ﻓﻌﺎل اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ را ﺑﺮای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﺷﻬﺮی و ﻛﺸﺎورزی ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻲ ﺳﺎزد . • ﺷﻬﺮﻫﺎی اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻋﺒﺎرت اﻧﺪ از Adama ، Wanji وMatahara ﻛﻪ ﻫﻤﻪ آب ﺧﻮد را از رودﺧﺎﻧﻪAwash ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . Adama ، ﻳﻜﻲ از ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺷﻬﺮ ﻫﺎی اﺗﻴﻮﭘﻲ، آب ﺧﻮد را از ﺳﺪ Koko درﻳﺎﻓﺖ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺟﻤﻌﻴﺖ از روﺳﺘﺎ ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ، ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﺑﻪ ﻃﻮر ﻗﺎﺑﻞ ﺗـﻮﺟﻬﻲ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘـﻪ اﺳـﺖ . ﺷﺮﻛﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺣﻮﺿﻪ Awash ، اﻣﻮر ﻫﻤ ﺎﻫﻨﮕﻲ، اداره، ﺗﺨﺼـﻴﺺ و ﻧﻈـﺎرت ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺳـﻄﺤﻲ ﺣﻮﺿﻪ را ﻋﻬﺪه دارد . • ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﻴﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻟﻮدﮔﻲ ﻧﻘﻄﻪ ای و ﻏﻴﺮ ﻧﻘﻄﻪ ای ﻧﺎﺷﻲ از ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺧﺎک رودﺧﺎﻧـﻪ ای، اﺳﺘﻘﺮار ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻛﺸﻮر در اﻳﻦ ﺣﻮﺿﻪ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ ی آﺗﺶ ﻓﺸﺎﻧﻲ آﻟﻮده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻣﻴﺰان ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮق ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺑﺎرش، ﻧﻤﻚ ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ روی ﺳﻄﺢ ﺧﺎک اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﺳﺖ ا . • ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺟﻤﻊ آوری ، ﺗﺼﻔﻴﻪ و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ در وﺿﻊ ﺑﺤﺮاﻧـﻲ ﻗـﺮار دارد . ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺷـﻴﻮع اﻣﺮاﺿـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﻣـﺮاض اﻧﮕﻠـﻲ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻤﻊﺟ آوری رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻏﻴﺮ از ﺟﻮﻳﭽﻪ وﺟﻮد ﻧﺪارد و آﻧﻬﻢ ﺑﺮای ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . از اﻳﻦ رو ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻣﻮﺟﺐ آﺑﮕﺮﻓﺘﮕﻲ زﻳﺎد ﻣﻌﺎﺑﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺳﺎزی ﻧﻬﺎدی ﺑﺮای » ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب « آﻏﺎز ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻗﻠﻴﻢ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺸﻜﻞ ﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد . پ.1 - 4 - رﺷﺪ ﺳﺮﻳﻊ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ و ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب ﺷﻬﺮی در ﭼﻴﻦ – ﻣﺴﺎﻟﻪ ﻛﻤﺒﻮد آب در ﭼﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ آﻟﻮدﮔﻲ و روش ﻫﺎ ی ﻣﻌﻤﻮل و ﻳﺎ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ آب • ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎی ﺷﻤﺎﻟﻲ ﭼﻴﻦ ﺑﺎ 20 درﺻﺪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭼﻴﻦ، ﺑﻴﺶ از ﻧﻴﻤﻲ از ﺟﻤﻌﻴﺖ ﭼﻴﻦ را دارد . ﺑﻴﺶ از 80 درﺻﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭼ ﻴﻦ ﻛﻪ در ﺟﻨﻮب ﺷﺮﻗﻲ ﻛﺸﻮر اﺳﺖ، آﻟﻮده ﺑﻮده و دﭼﺎر ﭘﺪﻳﺪه ﺗﻐﺬﻳﻪ ﮔﺮاﻳﻲ اﺳﺖ . • آﻟﻮدﮔﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﭼﻴﻦ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺪی اﺳﺖ، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ در ﻣﻌﺮض ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺳﺮﻳﻊ اﺳﺖ و ﻣﺴـﺎﻟﻪ ﻛﻤﺒﻮد آب در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻋﻠﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ . ﻛﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻋﺎﻣﻠﻲ ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻴﺶ ﺗ ﺮ در ﭼﻴﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ . از اﻳﻦ رو . ﺑﺮای رﻓﻊ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ، از روش ﻫﺎی ﻣﻌﻤﻮل و ﻳﺎ ﭘﻴﺸـﺮﻓﺘﻪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ آب، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 245 • رﺷﺪ ﺳﺮﻳﻊ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺗﺮ ﺷﺪن اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻼت ﺷﺪه و ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ آب، اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺣﺸﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻨﺎﻗﺸﺎت آﺑﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آورده ﺗﺎ ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﻳـﻚ ﻋﺎﻣـﻞ ﻣﺤـﺪود ﻛﻨﻨـﺪه ﺑـﺮای ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ و ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدی-اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺣﺠﻢ ﻋﻈﻴﻢ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺗﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮی ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻮد . پ.1 - 5 - ﺗﺠﺎرب ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ]33 [ پ.1 - 5 - 1 - اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ – ﺟﻨﻮب اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ • ﻃﺮح آﺑﻴﺎر ی وﻳﺮﺟﻴﻨﻴﺎ در ﺟﻨﻮب اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻃﺮح ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب در ﻧﻴﻢ ﻛﺮه ﺟﻨﻮﺑﻲ اﺳﺖ ) ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﻛﺖ دوﻟﺘﻲ- ﺧﺼﻮﺻﻲ (. • ﭘﺴﺎب ﺧﺮوﺟﻲ از ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺷﻬﺮ آدﻻﻳﺪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﺷﺪه و ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺒﻜﻪ 100 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮی در دﺷﺖ ﻫـﺎ ی ﺷـﻤﺎﻟﻲ آدﻻﻳﺪ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻲ ﺷﻮد . • 6000 ﻫﻜﺘﺎر از زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی ﺑﺎ ﺑﻴﺶ از 110 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻟﻴﺘﺮ در روز آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺘـﻲ در ﺳـﻄﺢ ﻛﻼس A آﺑﻴﺎری ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . • ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ در آﺑﺨﻮان ) ﻫﺎ SAR ( ،ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﻮری ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﭘﺮوژه ا .ﺳﺖ – ﻛﻮﻳﻨﺰﻟﻨﺪ • ﭘﺴﺎب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺻـﻨﻌﺘﻲ در » ﺑﺮﻳﺴـﺒﻴﻦ « ، ﻃـﻲ ﻓﺮاﻳﻨـﺪ دوﮔﺎﻧـﻪ ﻣﻴﻜﺮوﻓﻴﻠﺘﺮاﺳـﻴﻮن، در ﻣﺼـﺎرف ﺻﻨﻌ ﺘﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ در » اﺳﭙﺮﻳﻨﮓ ﻓﻴﻠﺪ « از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺒﻜﻪ دوﮔﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﺟﻤﻌﻴﺖ 60000 ﻧﻔﺮی اﺳﺘﻔﺎده .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﭘﺮوژه ای اﺑﺘﻜﺎری در زﻣﻴﻨﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب وﺟﻮد دارد ﻛـﻪ ﺑـﻪ » ﭘـﺮوژه آب آﻳﻨـﺪه « ﻣﻌـﺮوف اﺳﺖ . اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻛﻪ ﺟﻤﻌﻴﺖ 150 ﻫﺰار ﻧﻔﺮی ﺷﻬﺮ را ﭘﻮﺷﺶ ﻣﻲ دﻫـﺪ ، از ﺷـﺒﻜﻪ ﺗﻠﻔﻴﻘـﻲ دوﮔﺎﻧـﻪ و ﺷـﺒﻜﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ ، ﻃﻮر ی ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ واردات آب ﺷﺮب را ﺗﺎ 85 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . – ﻏﺮب اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ • در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺟﻨﻮب ﭘﺮس در ﻏﺮب اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ، ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻣﻤﺒﺮﻳﻦ ﻫﺎی دوﮔﺎﻧـﻪ ﺟﻬـﺖ ﺑﺎزﻳﺎﻓـﺖ ﺳـﺎﻻﻧﻪ 6 ﮔﻴﮕﺎ ﻟﻴﺘﺮ ﭘﺴﺎب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼ ب ﺑﺮای ﺻﻨﺎﻳﻊ ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ﻣﻨﻄﻘﻪ، اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻛﻪ در ﻧﻮع ﺧﻮد ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ اﺳﺖ، ﻓﺎﺿﻼب ﺻﻨﻌﺘﻲ را ﻧﻴﺰ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻛﺮده و ﭘﺴﺎب اﺿـﺎﻓﻲ را ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در درﻳﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 246 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺑﺎ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ در ﺑ ﺴﻴﺎری از ﺻﻨﺎﻳﻊ اﺳﺘﻔﺎده ﻣـﻲ ﺷـﻮد ، راﻫﻜـﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺷﺮب ﭘﺮس اﺳﺖ . • ﺑﺎ ﭘﺴﺎب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺳﺎﺑﻴﺎﻛﻮ ﺷﻬﺮ ﭘﺮس، ﭘﺎرک ﻫ ﺎ و زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﮔﻠﻒ آﺑﻴﺎری ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . پ.1 - 5 - 2 - ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ – ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻼت زﻳﺎدی در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب روﺑﺮو ﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ روز ﺑﻪ روز در ﺣﺎل ﺑﺪﺗﺮ ﺷﺪن و ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﺣﺎل زوال و ﻛﻢ ﺷﺪن اﺳﺖ . – ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺑﺎ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﺑﺎﻻ در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺜﻞ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ اﺷﻐﺎﻟﻲ، ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺎدی ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺎزﻳﺎﻓـﺖ و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﺨﺶ ﻛﺸﺎورزی ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از 70 درﺻﺪ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ . پ.1 - 5 - 3 - آﻓﺮﻳﻘﺎ – در ﺳﺎل 1969، ﺳﺎﻛﻨﺎن ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻧﺎﻣﻴﺒﻴﺎ اوﻟﻴﻦ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﺑﻮدﻧﺪ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ را ﺑﺮای ﺷﺮب ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺮدﻧﺪ . – ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﻃﻮر ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻢ آب آﻓﺮﻳﻘﺎ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ و آب ﺑﺎزﻳـﺎﻓﺘﻲ ﻧﻘﺶ ﻣﻜﻤﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣ ﺤﺪود ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺑﺮای ﺷﺮب در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻢ ﺑﺎران دارد . پ.1 - 5 - 4 - ﺳﻨﮕﺎﭘﻮر – اﺧﻴﺮا ﭘﺮوژه NEWater در ﺳﻨﮕﺎﭘﻮر در ﺳﻄﺢ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ . – ﭘﺴﺎب ﭘﻨﺞ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﺿﻼب در ﺣﺪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺷﺮب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد و آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻜﻤـﻞ دﻳﮕـﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . آﻳﺪ ﻣﻲ – درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﺶ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻤﻲ از آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ )1 ﺗﺎ5/2 درﺻﺪ ( ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﺷﺮب ﻣﻲ رﺳﺪ ، ﻋﻤﺪه آب ﺑﺎزﻳـﺎﻓﺘﻲ در ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎﻻی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ .ﺷﻮد – وﻳﮋﮔﻲ ﻣﻬﻢ اﻳﻦ ﭘﺮوژه، ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ و ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ در ﺑﻴﻦ ﻣﺮدم ﺳﻨﮕﺎﭘﻮر ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ اﺟـﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ ی ﺟـﺎﻣﻊ ﻣﺸﻮرت ﺑﺎ ﻣﺮدم و ارزﻳﺎﺑﻲ ﭘﺮوژه اﺳﺖ . پ.1 - 5 - 5 -ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ – ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺎ داﺷﺘﻦ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ، ﺟﻠﻮدار ﺻﻨﻌﺖ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب در آﻣﺮﻳﻜﺎ اﺳﺖ . ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 247 – ﺑﺨﺶ آب و ﺑﻬﺪاﺷﺖ » اورﻧﺞ ﻛﺎﻧﺘﻲ1« در ﺳﺎل1976 ،ﻣﺴﻮول ﭘﺮوژه ای ﺑ ﻪ ﻧﺎم » ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ آب 21 « ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻜﻲ از اوﻟﻴﻦ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ی ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ آب ﺷﺪ . – ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و ﺿﺮورت ﺣﻔﺎﻇﺖ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر2 ، » ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺠﺪﻳﺪ ذﺧﺎﻳﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ «3 ﺑﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﭘﺮوژه اوﻟﻴﻪ » ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ آب 21 « ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳـﻦ ﭘـﺮوژه ﺗـﺎ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻧﻬﺎﻳﻲ 265 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻟﻴﺘﺮ در روز ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮ ﺣﻠﻪ ای در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ اﺳﺖ . – در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ از ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺣﻮﺿـﭽﻪ ﻫـﺎ ی ﭘﺨﺶ ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺗﺰرﻳﻖ ﺑﺮای ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از آب ﺷﻮر درﻳﺎ ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻲ ﺷﻮد . پ.1 - 5 - 6 - اروﭘﺎ – در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻴﺶ از 200 ﭘﺮوژه ﺑﺎ زﻳﺎﻓﺖ آب در اروﭘﺎ در ﺣﺎل اﺟﺮاﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ آن ﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳـﺎﺣﻠﻲ و ﺟﺰاﻳﺮ ﻧﻴﻤﻪ ﺧﺸﻚ ﺟﻨﻮب اروﭘﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ . – در ﺟﻨﻮب اروﭘﺎ، آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﻛﺸﺎورزی ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳـﻦ در ﺣـﺎﻟﻲ اﺳـﺖ ﻛـﻪ در ﺷـﻤﺎل اروﭘـﺎ، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷﻬﺮی، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ] ﺷﻮد33 [. پ.1 - 6 - ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب4 در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی ﺗﺠﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻧﻬﺎدی CII 5 - ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎ ی ﻛﺎرا- ﻣﺼﺮف آب و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب . ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ • دﺳﺘﺮﺳﻲ ﻛﺎﻓﻲ و ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻪ آب ﺑﺮای ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ 6 و ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺠﺎور، ﺧﻴﻠﻲ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ . • در ﺳﺮاﺳﺮ اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻮﺟﻪ و ﺗﻼش روزاﻓ ﺰون ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﺎ ی ﻛﺎرا - ﻣ ﺼﺮف آب7 و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب، ﻓﺮﺻﺖ ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺗﺠﺎری، ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻧﻬﺎدی )CII ( آب اﺳﺖ . • ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺪاﺑﻴﺮی ﺑﻪ ﺑﺴﻂ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب، ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ، ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف اﻧﺮژی، ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﺣﻔﺎﻇﺖ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . 1- Orange County 2- Sea Water Intrusion 3- Groundwater Replenishment System 4- Water-Use Efficiency 5- Commercial, Industrial, and Institutional (CII) 6- Business 7- Water-Efficient Technologies 248 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﮔﺴﺘﺮه ای از ﺗﺪاﺑﻴﺮ و روش ﻫﺎ ی ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب در ﺻـﻨﺎﻳﻊ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴـﺎ را ﺑﺮرﺳـﻲ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺑـﻪ ﻋـﻼوه ، ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮردی از ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ را ﺑﻴﺎن ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺗﺎ از ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ اﺟﺮای اﻳـﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎ و ﻣﺨـﺎرج و ﻣﻨﺎﻓﻊ آن ﻫﺎ و ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻮاﻧﻊ و ﭼﺎﻟﺶ آن یﻫﺎ ﻫﺎ آﮔﺎه ﺷﻮﻳﻢ . در اﻧﺘﻬﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدﻫﺎﻳﻲ در ﺧﺼﻮص ﻛﺎرﻫـﺎﻳﻲ ﻛـﻪ ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی آب، ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ و دوﻟﺖ در اﻳﺮان ﻣﻲ ﺗﻮاﻧ ﻨﺪ اﻧﺠﺎم دﻫﻨﺪ ﺗﺎ روش ﻫـﺎ ی ﻫﻮﺷـﻤﻨﺪ ﻛـﺎرا - ﻣﺼـﺮف آب را ﺗﻮﺳـﻌﻪ داده و آب را در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﻛﺸﻮر ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻨﻨﺪ، اراﺋﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد - اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ) ﺑﺎزدﻫﻲ ( آب در CII، ﻫﺰﻳﻨﻪ-ﻛﺎرا1 اﺳﺖ • ﻣﺼﺮف -ﺑﻪ ﻛﺎرا روش ﻫﺎ ، ﻣﺤﺼﻮﻻت و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﻲ اﺷﺎره ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺪون از دﺳﺖ دادن ﻋﻤﻠﻜﺮد، آب ﺗﺮ ﻛﻢ ی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﻫﺎ ی ﻫﺰﻳﻨﻪ -ﻛﺎرای زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII وﺟﻮد . • ﺣﻔﺎﻇﺖ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻛ ﺎراﻳﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺼﺮف در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﻴﺮ ﭼﺸﻢ ی ﺑﺮ ﻣﺼﺮف آب دا رد و ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻗﺘﺼﺎدی و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه دارد . • ﺑﻨﮕﺎه ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی و ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺼﺮف - ،ﻛﺎرای آب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﺎﻟﻲ ﻛﻨ . ﺪﻨ اﻳﻦ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﻣﻲ :ﺷﻮد o ﻛﺎﻫﺶ ﺻﻮرت ﺣﺴﺎ ب آب o ﻛﺎﻫﺶ ﺷﺎرژ ﻓﺎﺿﻼب o ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺮژی o ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮای ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺧﺎﻟﺺ ﺳﺎزی آب - ﺑﺴﻂ ذﺧﺎﻳﺮ ﻣﺤﺪود آب ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﺑﺴﻂ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب، ﻛﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی دارد ، ﻛﻤﻚ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻧﺮژی • ﺑﺮداﺷﺖ ، ﺗﺼﻔﻴﻪ ، ﺗﺤﻮﻳﻞ و ﻣﺼﺮف آب ، اﻧﺮژی زﻳﺎدی ﻴﺎز ﻧ دارد و ﺑﺮای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺎﺿﻼب، اﻧﺮژی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . • ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII و اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﺷﺪه ﺑﺎﻋﺚ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﮔﻴﺮ ﭼﺸﻢ اﻧﺮژی ﻣﻲ و ﺷﻮد در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ ﺷﺒﻜﻪ اﻧﺮژی ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . 1- Cost-Effective ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 249 • ﻃﺒﻖ ﺑﺮاورد ﻛﻤﻴﺴﻴﻮن اﻧﺮژی ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ )CEC 1( ، ﺣﺪود20 درﺻﺪ ﺑﺮق ﻣ ﺼﺮﻓﻲ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ و ﺑﻴﺶ از 30 درﺻﺪ ﻣﺼﺮف )ﮔﺎز ﺑﻪ ﻏﻴﺮ از ﻧﻴﺮوﮔﺎه ( ﻫﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺼﺮف آب اﺳﺖ . • ﻛﺎﻫﺶ آﻟﻮدﮔﻲ ﮔﺮﻣﺎی ﺟﻬﺎﻧﻲ • اﻛﺜﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻮﻟﻴﺪ اﻧﺮژی، ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب و ﺑﻪ ﺧﺼﻮص آب داغ، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﻧﺮژی را ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ و درﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ آﻟﻮدﮔﻲ ﮔ ﺮﻣﺎﻳﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺑﺨﺶ آب دﺷﺖ ﺳﺎﻧﺘﺎﻛﻼرا )SCVWD ( ﻧﺸﺎن داد ﻛﻪ از ﺳﺎل2003 ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﺷﻴﺮﻫﺎی اﻓﺸﺎﻧﻚ ﭘﻴﺶ - ﺷﺴﺖ وﺷﻮ در ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻏﺬاﻳﻲ، ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﻴﺶ از 14000 ﺗﻦ ) ﻣﺘﺮﻳﻚ ( دی اﻛﺴﻴﺪﻛﺮﺑﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ . - ﺳﺎزﮔﺎری ﺑﺎ اﺛﺮات ﮔﺮﻣﺎی ﺟﻬﺎﻧﻲ • اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﺑﻪ ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ و اﺛﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮات آب و ﻫﻮا ﺗﺎب آورﻧﺪ . • ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﺧﻔﺎﻇﺖ و ﻛﺎراﻳﻲ آب، اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺑﺮای ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻳﻦ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻫﺎ ی آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻓﺮاﻫﻢ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - ﺑﺎزﺳﺎزی ﺷﻴﻼت و ﺳﺎﻳﺮ اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ • ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری . اﻧﺪ ﺷﺪه • ﻣﺼﺮف ﻛﻢ ﺗﺮ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﻣﻴﻢ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ دﻟﺘﺎی ﺳﺎﻛﺮاﻣﻨﺘﻮ - ﺳﻦ واﻛﻴﻦ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ . - ﺑﻬﺒﻮد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب • ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ در ﺑﺨﺶ CII ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ رواﻧﺎب ﺷﻬﺮی و ﺟﺎری ﺷﺪن ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻛﻮد ﭘﺎرک و ﻫﺎ زار ﭼﻤﻦ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺧﻠﻴﺞ ، ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و اﻧﻬﺎر ﺷﻮد . • ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب در ﻣﺤﻞ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﺣﺠﻢ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب، ﺷﺎﻣﻞ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎرت و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮاد، ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓ ﺎﺿﻼب ﻓﺮﺳﺘﺎده ﺷﻮﻧﺪ . 1- California Energy Commission 250 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب در CII • ﺑﺎ وﺟﻮد ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در دﻫﻪ اﺧﻴﺮ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ، ازﻣﺪارس ﺗﺎ و ﻫﺎ ﻫﺘﻞ ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن رﻳﺰﺗﺮاﺷﻪ، ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ، ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد وﺟﻮد دارد . • ﺗﺤﻘﻖ ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ اﻳﻦ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ، ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺗﻄﺎﺑﻖ و ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺑﻴﻦ ﺳﻄﺢ ﺟﺪﻳﺖ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن از ﺑﺨﺶ CII ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ آب ، ﺑﺎ ﺑﻮدﺟﻪ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﻛﻤﻚ ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ اﺳﺖ . • اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب در ﺑﺨﺶ CII ، ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن اﺟﺮاﻳﻲ و ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻫﻤﻜﺎری ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی وﺳﻴﻊ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻨﺪ . - ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدﻫﺎ ی NRDC ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII • ﺗﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮای ﻣﺤﺼﻮﻻﺗﻲ آب از ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺗﻨﻈﻴﻢ اﻫﺪاف ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﺤﻮر ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺑﺮای آب ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن اﻧﻌﻄﺎف ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮای ﺷﺮﻛﺖ آب یﻫﺎ در • اوﻟﻮﻳﺖ ﻗﺮار دادن ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ ) ﺗﻮﻟﻴﺪ ( • ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻋﻮارض ﻓﺮوش آب ﺑﺮا ی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻮدﺟﻪ اﺧﺘﺼﺎﺻ یﺑﺮا ﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻛﺎراﻳﻲ آب، ﺷﺎﻣﻞ ﻛﻤﻚ یﻫﺎ ﮔﺴﺘﺮده ﻓﻨﻲ و ﻣﺎﻟ ﻲ o ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺷﺮاﻛﺖ و ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻣﺎﻟﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی ﻓﺎﺿﻼب و ﺧﺪﻣﺎت اﻧﺮژی o ﺳﺎزﻣﺎﻧﺪﻫ ﻲ ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻣﻨﺎﺳﺐ یﺑﺮا اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎز ﭼﺮﺧﺸﻲ o ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ﺣﺠﻤﻲ ﺑﺮای ﺧﺪﻣﺎت ﻓﺎﺿﻼب o ﻗﻄﻊ ارﺗﺒﺎط ﻓﺮوش ﺷﺮﻛﺖ از آب یﻫﺎ درآﻣﺪ آن ﻫﺎ o ﺑﻬﺒﻮد ﺟﻤﻊ آوری و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ یﻫﺎ داده ﻣﺼﺮف آب - ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ آب CII ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای اﻗﺘﺼﺎدی ﺳﺘﺒﺮ، ﺟﺎﻣﻌﻪ ای ﭘﻴﺸﺮو و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘ ﻲ ﺳﺎﻟﻢ ﺿﺮوری اﺳﺖ . در ﺳﺮﺗﺎﺳﺮ اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤـﺪه، ﻛﻤﺒﻮد آب ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻮﺟﻪ و ﺷﺘﺎب ﮔﻴﺮی ﺗﻼش ﻫﺎ ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﺷﺪه اﺳﺖ . - ﺑﺎ ﻓﻀﺎ ی ﺳﺒﺰ ﻛﺎرا- ،ﻣﺼﺮف آن را ﺳﺒﺰ ﻧﮕﺎه دار ﺪﻳ • در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ، ﻧﺰدﻳﻚ ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﻮن اﻳﻜﺮ - ﻓﻮت آب در ﺳﺎل، ﺑﻴﺶ از ﻳ ﻚ ﺳﻮم آﺑﻲ ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﺑﺮای ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ دﻓﺎﺗﺮ، ﻣﺪارس، ﭘﺎرک ﻫﺎ و وﺳﻂ ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ و ﻧﻬﺎدﻫﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ آب و ﭘﻮل، ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﻃﺮاﺣﻲ ، ﻧﺼﺐ و ﻧﮕﻬﺪاری از ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻛﺎرا ﻣﺼﺮف، ﺻﺮﻓﻪ ﻲﺟﻮﻳ ﻛﻨﻨﺪ . ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 251 • ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻫﻤﻪ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن CII ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺎ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﭼﻤﻦ ﻫﺎﻳﺸﺎن ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻛﻢ ﻣﺼﺮف ﻳﺎ ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در وﺳﺎﻳﻞ ﺑﺪﻳﻌﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ و ﺣﺴﮕﺮﻫﺎ ی رﻃﻮﺑﺖ، آب را ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • زروﺳﻜﻴﭗ1 ﺑﻪ ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰی اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آﺑﻴﺎری ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ی دارد و ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﺼﺮف آب را ﺗﺎ 50 درﺻﺪ ﻳﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . - اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه آﺑﻲ ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ﻫﺎ ﺑﺮج • ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺮﻛﺰی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ و ﺑﺮای ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن، ﺳﺮدﺧﺎﻧﻪ، ﺧﺸﻚ ﺷﻮﻳﻲ ، ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻃﺒﻲ، ﺻﻨﻌﺖ و ﺳﺎﻳﺮ وﺳﺎﻳﻞ ﺻﻨﻌﺘﻲ روﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . • ﺑﺎ وﺟﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه دﻳﮕﺮ ، ﻛﺎراﻳﻲ اﻧﺮژی ﺑﺎﻻﺗﺮی دارﻧﺪ، وﻟﻲ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﺰء ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه 20 ﺗﺎ50 درﺻﺪ از آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ،ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 15 درﺻﺪ )375000اﻳﻜﺮ -ﻓﻮت از ( ﻣﺼﺮف ﺳﺎﻻﻧﻪ آب را ﺑﻪ ﺧﻮد اﺧﺘﺼﺎص ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻫﺎ ﺑﺮج • ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﭘﺮﻣﺼﺮف آب اﻧﺪ، زﻳﺮا در ﭼﺮﺧﻪ ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن، آب ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد - ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻛﻪ راﻧﺶ2 ﻧﺎم دارد . ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ آب ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﺟﺎﻣﺪات ﻣﺤﻠﻮل ﻃﺒﻴﻌﻲ در آب در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛ ﻨﻨﺪه ﺟﻤﻊ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از اﻳﻦ ﺗﺠﻤﻊ، آب ﺑﺮای دور رﻳﺰی اﻳﻦ ﻣﻮاد از ﺳﻴﺴﺘﻢ رﻫﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد - ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﻛﻪ زﻳﺮآب3 ﻧﺎم دارد و آب ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻧﺮژی، ﺑﺎر ﺑﺮق ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﻧﻴﺮوﮔﺎه ﻫﺎ را ﻛﺎﻫﺶ داده و ﺑ ﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﻛﻞ آﺑﻲ ﻛﻪ در ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . • ﻛﺎراﻳﻲ آب در ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﺎ ﻛﻤﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﺗﻠﻔﺎت آب در ﭼﺮﺧﻪ ﺧﻨﻚ ﺳﺎزی ، ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﻴﺪ . • ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ راه ﺑﺮای ﻛﺎرا ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺑﺮج ﻫﺎی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه، ﻧﺼﺐ ﺳﻨﺠﺸﮕﺮ رﺳﺎﻧﺎﻳﻲ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ و ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ در ﺑﺮج ﻫﺎی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ وﺳﺎﻳﻞ ﻣﻘﺪار ﻛﻞ ﺟﺎﻣﺪات ﻣﺤﻠﻮل آب را ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی رﺳﺎﻧﺎﻳﻲ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﺗﺒﺨﻴﺮی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺪاوم ﭘﺎﻳﺶ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه PH ، ﺑﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺗﺠﻤﻊ ﺟﺎﻣﺪات ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎی رﺳﺎﻧﺎﻳﻲ و PH ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب، ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻧﺮژی ﻧﻴﺰ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 1- Xeriscape 2- Drift 3- Blow Down 252 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺑﺎ ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻛﻢ ﻣﺼﺮف آّب • ﺷﻴﺮﻫﺎی آب اﻏﻠﺐ در آﺷﭙﺰﺧﺎﻧﻪ و ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ . اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و ﻛﺪﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ ﻓﻌﻠﻲ اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن در ﺷﻴﺮآﻻت ﺗﺠﺎری را 2/2 ﮔﺎﻟﻦ در د ﻗﻴﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮده اﺳﺖ . در ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ، ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن در ﺷﻴﺮ آﻻت ﺑﻪ 5/0 ﮔﺎﻟﻦ در دﻗﻴﻘﻪ ﻣﺤﺪود ﺷﺪه اﺳﺖ . • ﻧﺼﺐ ﻫﻮادﻫﻨﺪه ﺷﻴﺮ آﻻت، ﻣﺼﺮف آب را ﺑﺎ ﻣﺨﻠﻮط ﻛﺮدن ﻫﻮا و آب ﻫﻨﮕﺎم ﺧﺮوج آب از ﺷﻴﺮ، ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻫﺎ ﻧﺮخ ی ﻣﻌﻤﻮل ﺟﺮﻳﺎن در ﻫﻮا دﻫﻨﺪه ﻫﺎ 5/0، 0/1 و2/2 ﮔﺎﻟﻦ ﺑﺮ دﻗﻴﻘﻪ اﺳﺖ . ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻴﺮ آﻻت و ﻫﻮا دﻫﻨﺪه ﻫﺎ ، ﻧﺼﺐ ﻫﻮادﻫﻨﺪه ﺷﻴﺮآﻻت ﺗﺠﺎری ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺧﺮوﺟﻲ از ﺷﻴﺮ را 30 ﺗﺎ50 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ، ﺑﺪون ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﺮ ﻓﺸﺎر آب ﻳﺎ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺗﺎﺛﻴﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻮا • دﻫﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ، ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺮژی ﺷﻴﺮﻫﺎی آب ﮔﺮم را ﺗﺎ 50 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . - ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب در دوش • دوش در ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت CII ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺘﻞ ، ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن، ﺑﺎﺷﮕﺎه، و ﺧﻮاﺑﮕﺎه ﻫﺎ ی داﻧﺸﺠﻮﻳﻲ وﺟﻮد دارد . • ﺑﺎ وﺟﻮد اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﻛﻪ در ﺳﺎل 1992 ﺗﺼﻮﻳﺐ ﺷﺪ و ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن در دوش ﻫﺎ را 5/2 ﮔﺎﻟﻦ ﺑﺮ دﻗﻴﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮده ﺑﻮد، ﺑﺴﻴﺎری از دوش ﻫﺎی ﻏﻴﺮﻛﺎرا ﺑﺎ ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎﻻی 5 ﮔ ﺎﻟﻦ ﺑﺮ دﻗﻴﻘﻪ، ﻫﻨﻮز ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . • در ﺑﺮﺧﻲ ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت، ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻛﺮدن دوش ﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﻛﺎر - ﻛﺎﻫﺶ اﺗﻼف آب در ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ • ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻫﺮ ﺑﻨﮕﺎﻫﻲ، ﻧﻈﺮ ﺻﺮف از ﻛﻪ اﻳﻦ ﭼﻪ ﻣﺤﺼﻮﻟﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ، ﺑﻪ ﭼﻪ ﻛﺴﻲ ﺳﺮو ﻳﺲ دﻫﺪ ﻣﻲ ﻳﺎ در ﻛﺠﺎ ﻗﺮار دارد، ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻧﺼﺐ ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺼﺮف آب ﻛﺎرا ﻫﺴﺘﻨﺪ، در ﻣﺼﺮف آب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺗﻮاﻟﺖ ﻫﺎ ی ﻗﺪﻳﻤﻲ ﭘﺮ ﻣﺼﺮف، ﺑﻴﺶ از 5 ﮔﺎﻟﻦ ﺑﻪ ازای ﻫﺮ ﺳﻴﻔﻮن آب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ی ﻓﺪرال ﺑﺮای ﺗﻮاﻟﺖ ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳ ﺪ 6/1 ﮔﺎﻟﻮن اﺳﺖ و ﺑﺮاﺳﺎس ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬاری ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ) ﺳﺎل 2008 ( ، اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﺎ ﺳﺎل2014 ﺑﻪ3/1 ﮔﺎﻟﻮن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . - ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻇﺮف ﺷﻮﻳﻲ ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﺎﻻ و اﻓﺸﺎﻧﻚ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺶ- آﺑﻜﺸﻲ، ﺑﺎ آب ﺗﺮ ﻛﻢ ﺗﻤﻴﺰ ﻛﻨﻴﺪ . • ﻣﻌﻤﻮﻻ، ﺷﺴﺘﻦ ﻇﺮوف ﺑﻴﺶ از دو ﺳﻮم ﻛﻞ آﺑﻲ ﻛﻪ در رﺳﺘﻮران ﻫﺎ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد را ﺑﻪ ﺧﻮد اﺧﺘﺼﺎص ﻣﻲ دﻫﺪ . • راﺣﺖ ﺗﺮ ﻳﻦ و ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺗﺮ ﻳﻦ راه ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب رﺳﺘﻮران ﻫﺎ ، ﺑﻬﺒﻮد ﻛـﺎراﻳﻲ ﻇـﺮف ﺷـﻮﻳﻲ و ﻫـﺎ اﻓﺸﺎﻧﻚ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺶ- آﺑﻜﺸﻲ اﺳﺖ . ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 253 - ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب و اﻧﺮژی در ﻟﺒﺎس ﺷﻮی ﻫﺎ • ﻫﺰﻳﻨﻪ آب، ﻓﺎﺿﻼب و اﻧﺮژی ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻟﺒﺎس ﺷﻮﻳﻲ . ﺖﻫﺎﺳ • ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﺑﻴﺶ ، ﺗﺮ آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه در ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻟﺒﺎس ﺷﻮﻳﻲ ﻧﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻧﻪ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ، ﺑﻠﻜﻪ درﺳﺖ وارد زﻫﻜﺶ ﻓﺎﺿﻼب ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻛﺎراﻳﻲ آب در اﻳﻦ ﻋﺮﺻﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ و ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری در ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی روش ﻫﺎ ی ﻛﺎرا ﻣﺼﺮف در ﻟﺒﺎس ﻫﺎ ﻲﺷﻮﻳ وﺟﻮد دارد . - ﺳﺎزﮔﺎر ﻛﺮدن ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب • از ﻓﺮاوری ﻏﺬاﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮرﻳﻢ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ اﺳﺘﺮﻟﻴﺰه ﻛﺮدن ﺗﺠﻬﻴﺰات اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ در ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎ ، آب ﺑﺮای اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ﺿﺮوری اﺳﺖ . • واژه » آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی « ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻤﻪ ﻣﺼﺎرف آب ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻳﻚ ﺻﻨﻌﺖ ﺧﺎص ﺑﺮا ی ﻓﺮاﻫﻢ ﻛﺮدن ﺳﺮوﻳﺲ ﻳﺎ ﻣﺤﺼﻮل اﺳﺖ . اﻳﻦ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺷﺎﻣﻞ آﺑﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ دﻳﮓ ی ﺑﺨﺎر ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﮔﺮﻣﺎﻳﺸﻲ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺳﺮﻣﺎﻳﺸﻲ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﺳﻤﺰ ﻣﻌﻜﻮس، رﻗﻴﻖ ﻛﺮدن ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و اﺳﺘﺮﻟﻴﺰه ﻳﺎ ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮدن ﻛﺮدن ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻣﺼﺮف ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎراﻳﻲ آب ﻛﻪ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی اﺗﺨﺎذ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺨﺼﻮص ﻫﺮ ﺳﺎﻳﺖ و ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ راه ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن روش ﻫﺎی ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب در ﻳﻚ ﺳﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص، اﻧﺠﺎم ﻣﻤﻴﺰی در ﻣﺤﻞ اﺳﺖ . - ﭼﻨﺪ ﺗﺪﺑﻴﺮ ﻛﺎراﻳﻲ آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی • ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭼﺮﺧﻪ ﻫﺎ ی ﺷﺴﺖ وﺷﻮ در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻓﺮاوری ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣ ﻮﺟﺐ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در آب ﺷﻮد . ﻛﺎﻫﺶ زﻣﺎن ﺷﺴﺖ وﺷﻮ ، ﺗﻌﺪاد ﭼﺮﺧﻪ ﻫﺎ ی ﺷﺴﺖ وﺷﻮ ، ﻧﺮخ ﺟﺮﻳﺎن آب و اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره آب ﺷﺴﺖ وﺷﻮ در ﻣﺤﻞ، ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺮای ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﻛﺎراﻳﻲ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺷﺴﺖ وﺷﻮ . اﻧﺪ • اﺳﺘﻔﺎده از ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎ . ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎی ﻫﻮا ﺑﺮای از ﺑﻴﻦ ﺑ ﺮدن آﻟﻮدﮔﻲ از ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی اﻧﺘﺸﺎر ﮔﺎز اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﻪ ﺟﺎی اﺳﺘﻔﺎده از آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺑﺮای اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎ، ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ از ﻓﺎﺿﻼب ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺗﻮﻟﻴﺪ، ﻫﺮ زﻣﺎن ﻛﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪ . • ﺿﺪ ﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﺮدن ﻣﺤﺼﻮﻻت در ﻃﻮل ﻓﺮاوری ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ و ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ ﺑﺎ اوزن ﺑﻪ ، ﺟﺎی آب اوزن . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻗﺪرت اﻛﺴﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪﮔﻲ ﺑﺎﻻﻳﺶ، ﻳﻜﻲ از ﭘﺮﺑﺎزده ﺗﺮﻳﻦ راه ﻫﺎی ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮدن اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻋﻼوه ، ﭘﺎک ﻛﺮدن ﺑﺎ اوزن ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﺑﺎ دﻣﺎی ﺑﺎﻻ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ ﻳﺎ ﺣﺬف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﺮ دوی اﻳﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﻪ آب ﻧﻴﺎز دارﻧﺪ، ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و آب ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . 254 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﻴﺮﻫﺎﻳﻲ ﻗﻄﻊ و وﺻﻞ ﺧﻮدﻛﺎر ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب . ﺑﺮﺧﻲ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺪاوم در ﻃﻮل ﺷﺒﺎﻧﻪ روز ﻛﺎر ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻧﺼﺐ اﻳﻦ ﺷﻴﺮﻫﺎ روی آن ،ﻫﺎ ﺟﺮﻳﺎن آب را ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﻗﻄﻊ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب د ر ﻣﺤﻞ1 • در ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻮارد، آب از ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ در ﻓﺮاﻳﻨﺪ دﻳﮕﺮی در ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻞ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ دو ﺑﺎره اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه در ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻣﻴﻮه و ﺳﺒﺰﻳﺠﺎت ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در ﺷﺴﺖ وﺷﻮی اوﻟﻴﻪ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﺑﻌﺪی اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در ﻣﺤﻞ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮای آﺑﻴﺎر ی ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . • ﺑﺎ وﺟﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻗﺪری ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻛﻞ ﺟﺎﻣﺪات ﻣﺤﻠﻮل و ﻣﺤﺘﻮای آﻟﻲ ﻳﺎ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻻزم اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺮژی را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ، ﻟﻜﻦ اﻳﻦ ﻣﺨﺎرج اﺳﺘﻔﺎده دوﺑﺎره ازآب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺨﺎرج ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺟﺪﻳﺪ و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ اﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ . • در ﺑﺴﻴﺎری از ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎی ﺗﺠﺎری، آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﺷﻮد، ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺷﺴﺖ وﺷﻮ دارﻧﺪ . ﺷﺮﻛﺖ اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﺎرﺳﻞ2، ﻳﻚ ﺳﺎزﻧﺪه ﻛﻮﭼﻚ ﺻﻔﺤﻪ ﻣﺪار در اورﻧﺞ ﻛﺎﻧﺘﻲ3 ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ اﺳﺖ ﻛﻪ از آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی دوﺑﺎره اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . MEI ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﻤﻚ دوﻟﺘﻲ از ﺑﺨﺶ آب ﺷﻬﺮداری اورﻧﺞ ﻛﺎﻧﺘﻲ، ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﻣﺴﻴﺮﻫﺎی ﻓﺎﺿﻼب را در ﻛﺎرﮔﺎه ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﻨﺪ آن . ﻫﺎ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﺑﺴﺘﻪ ﻓﺎﺿﻼب داﻳﺮ ﻛﺮده اﻧﺪ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺿﻼب ﺧﺮوﺟﻲ از ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ را ﺑﻪ ﻣﻜﺎن ﻫﺎﻳﻲ در ﺳﺎﻳﺖ ﻣﻲ ﺑﺮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺠﺪد ا اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . از ﺳﺎل 2007 ،ﻛﻪ ﭘﺮوژه اﺟﺮا ﺷﺪMEI ﺑﻴﺶ از40 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﺮده اﺳﺖ . - روز ﺑﻪ رﺳﺎﻧﻲ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب • در اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺣﺪود 140000 ﮔﺎﻟﻦ در روز آب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﻴﻦ 4 ﺗﺎ15 درﺻﺪ از اﻳﻦ آ ب ﺑﺮای ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻧﻈﻴﺮ ﭘﺮدازش ﮔﺮ اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ، ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ و آﺳﭙﻴﺮاﺗﻮر ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺧﻮب ﻣﺮاﻛﺰ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺣﻴﺎﺗﻲ . اﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻫﺎ در ﺗﻤﺎم ﻣﺪت روز و ﺷﺐ در ﺣﺎل ﻛﺎراﻧﺪ و ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی آب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . راه • ﻫﺎی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺪار آﺑﻲ ﻛﻪ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻗﺒﺾ ﻫﺎی آب و اﻧﺮژی ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﺮای دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب، ﺗﻤﺎم ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗﻲ ﻛﻪ از 1- On-Site Water Reuse and Recycling 2- Marcel Electronics International (MEI) 3- Orange County ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 255 ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه آب ﺗﻚ ﮔﺬری اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗﻲ ﻛﻪ ﻳﻚ ﭼﺮﺧﻪ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه دارﻧﺪ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﮔﺮدﻧﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﭘﺮدازش ﮔﺮ ﻫﺎی ﻓﻴﻠﻢ اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ 800000 ﮔﺎﻟﻦ آب در ﺳﺎل ﻣﺼﺮف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﺳﺘﻘﺮار ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب ﺑﺮای ﭘﺮدازش ﮔﺮ ﻓﻴﻠﻢ اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺼﺮف آب ﺳﺎﻻﻧﻪ را ﺗﺎ 98 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ و ﺳﺎﻻﻧﻪ600 دﻻر در ﻗ ﺒﺾ آب ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﻨﺪ . ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺻﻨﻌﺖ ﭘﺰﺷﻜﻲ اﻧﺘﻈﺎر دارد ﺗﺎ 10 ﺳﺎل آﻳﻨﺪه ﺗﺼﻮﻳﺮﺑﺮداری دﻳﺠﻴﺘﺎل در ﻣﺮاﻛﺰ ﺑﺰرگ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ، ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﭘﺮدازش ﮔﺮ ﻫﺎی ﻓﻴﻠﻢ اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ ﺷﻮﻧﺪ . ﮔﺮﭼﻪ اﻳﻦ ﺗﺤﻮل، ﻋﻤﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻣﺤﺪود ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، وﻟ ﻲ اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی ﻫﻨﻮز ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎی آب ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد • ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎی ﺑﺨﺎری ﻛﻪ ﺳﻬﻢ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ 10 درﺻﺪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎ را دارﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎی ﻛﺎراﻳﻲ ﺟﺎی ﻛﺎر دارﻧﺪ . ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎی ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺑﻴﻦ 1 ﺗﺎ5 ﮔﺎﻟﻦ ﺑﺮ دﻗﻴﻘﻪ آب ﺳﺮد ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺪاوم اﺳ ﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺎده ﭼﮕﺎل داغ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ را ﻗﺒﻞ از ﻓﺮﺳﺘﺎدن ﺑﻪ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺧﻨﻚ ﻛﻨﺪ . - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺪﻳﻞ آب • ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﺳﻨﺘﻲ ﻛﺎراﻳﻲ آب، اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ و اﺣﻴﺎی آب و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻢ ﺑﺮﺧﻮرد1 ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﻛﻨﻮﻧﻲ و آﻳﻨﺪه آب ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ﻛﻤﻚ ﻛﻨﻨﺪ . • ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻢ ﺑﺮﺧﻮرد و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب، ﻫﺮ دو ﻫﺎ راه ی ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ای اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ آﻟﻮدﮔﻲ آّب را ﻛﺎﻫﺶ داده و ﺑﺴﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ای واﻗﻌﻲ ﻓﺸﺎر وارد ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ و اﻛﻮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﻮرد ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ را ﺗﺨﻔﻴﻒ دﻫﻨﺪ . - اﻧﺘﻔﺎع ﺑﻨﮕﺎه و ﻫﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ از ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ) ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ( • آب اﺣﻴﺎ ﺷﺪه ﺷﻬﺮی ﻛﻪ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ) ﺑﺎزﭼﺮﺧﺸﻲ ( ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎ ﻲ ﻳ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺑﻴﺎری، ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺳﻴﻔﻮن دﺳﺘﺸﻮﻳﻲ، و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺎ ی آ ب ﺑﺎزﭼﺮﺧﺸﻲ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﻣﻲ .ﺷﻮد • آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ) ﺑﺎزﭼﺮﺧﺸﻲ ( ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻲ ﺧﺪﺷﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ اﺳﺖ ، ﻋﻤﺪﺗﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻛﻪ اﻳﻦ از ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺎﻳﺪار ﻳﻌﻨﻲ ﻓﺎﺿﻼب و اﻏﻠﺐ ارزان ﺗﺮ از آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ و ﺗﺎزه ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . در ﺑﺮﺧﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻧﺮخ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ 50 درﺻﺪ آب ﺷﺮب اﺳﺖ ﻫﺰ و ﻳﻨﻪ اﺗﺼﺎل ﻫﻢ ﺷﺎرژ ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد و ﺑﺎﻟﻘﻮه ﻫﺰاران دﻻر ﺑﺮای ﻳﻚ ﺑﻨﮕﺎﻫﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Low-Impact Development 256 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺿﻤﻦ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﻏﻠﺒﻪ ﺑﺮ اﺣﺴﺎس ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از آّب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ، اﻳﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﭘﺮوژه ﻫﺎی ﮔﺮان ﺗﺮ ﺳﺪﺳﺎزی، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺟﺎﻟﺒﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺨﺶ آب اورﻧﺞ ﻛﺎﻧﺘﻲ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ را در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺑﺎزﭘﺮﺳﺎزی1 آﺑﺨﻮان ﻫﺎ، ﺛﺎﺑﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ، ﻓﺎﺿﻼب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه را ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻓﺮاﺗﺮ از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی اﻳﺎﻟﺘﻲ و ﻓﺪرال ﺑﺮای آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻮاﻧﻊ ﮔﺴﺘﺮده ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر درﻳﺎ در ﻃﻮل ﺳﺎﺣﻞ ﺗﺰرﻳﻖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ آب اﻗﻴﺎﻧﻮ س را از ﺣﻮزه ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺟﺪا ﻧﮕﻪ دارد . آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﻋﻤﻴﻖ ﺗﺮاوش ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺟﺰﻳﻲ از ذﺧﺎﻳﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ آّب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ آب ﺧﺎﻟﺺ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮی ﻧﻴﺎز 500000 ﻧﻔﺮ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎی آب، اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ را در ﺑﺨﺶ ﻫﺎی CII و ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ و ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺑﺮای ﺳﻴﻔﻮن ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺰرگ ﺷﻬﺮی، اﻧﮕﻴﺰه ﻫﺎ ی ﭼﺸﻢ ﮔﻴﺮ ) ی ﺑﻴﺶ از 500 دﻻر ﺑﻪ ازای ﻫﺮ اﻳﻜﺮﻓﻮت اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ ( ﺑﺮای ﻣﺸﺘﺮﻛﺎن ﺗﺠﺎر ی و ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ی دوﻟﺘﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻬﺮ، ﻛﺎﻧﺘﻲ، اﻳﺎﻟﺖ ﻳﺎ اﻣﺎﻛﻦ ﻓﺪرال ﻛﻪ از ﺑﻮدﺟﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﻋﺮﺿﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - ﮔﺴﺘﺮش ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻢ ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﺼﺮف آب را ﻛﺎﻫﺶ داده ، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺑﻬﺒﻮد ﻣﻲ ﺑﺨﺸﺪ و ﺑﺎﻋﺚ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ اﻧﺮژ ﻣﻲ ی ﺷﻮد • ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻢ ﺑﺮﺧﻮرد از ﺣﺲ ﻋﺎم و ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﺳﺎده، ﻣ ﺜﻞ ﺑﺴﺘﺮﺳﺎزی ﺑﺎ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﺑﻮﻣﻲ، ﺳﻄﻮح ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﭘﺎرﻛﻴﻨﮓ و ﻫﺎ ﻫﺎ ﺟﺎده و ﺳﺎﻳﺮ اﺑﺰارﻫﺎ، ﺑﺮای ﻧﮕﻬﺪاری ﺑﺎرش در ﻣﺤﻞ و اﺟﺎزه رﺳﻮخ آن ﺑﻪ داﺧﻞ زﻣﻴﻦ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . • ﻫﺎ ﺷﻴﻮه ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﻢ ﺑﺮﺧﻮرد ، ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﺣﻔﻆ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺘﺸﺎر ﮔﺎزﻫﺎی ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ ای دار ﻧﺪ. - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﻫﺎ در اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ آب CII و ﭘﺘﺎﻧﺴ ﻴﻛﺎﻟ : آن ﻞﻴ ﺎﻴﻔﺮﻧ ﺑﺮﺧﻲ از ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻧﻬﺎدﻫﺎ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ در اﺟﺮای ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی و ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎ ی ﻣﻘـﺮون ﺑـﻪ ﺻـﺮﻓﻪ ﺑـﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ آب داﺷﺘﻪ اﻧﺪ در ﺳﺮاﺳﺮ اﻳﺎﻟﺖ، ﻣﻮﺳﺴﺎت آﻣﻮزﺷـﻲ و ﺑﻨﮕـﺎه ﻫـﺎ از ﺗﻮﻟﻴـﺪ ﻛﻨﻨـﺪه ﻫـﺎ ی ﻧﻮﺷـﻴﺪﻧﻲ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﺗـﺎ ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن رﻳﺰﺗﺮاﺷﻪ ﻫﺎ ﺗﺎ ﺧﻤﻴﺮ ﻛﺎﻏﺬ، از ﻫﺎ راه ی اﺑﺘﻜﺎری ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 1- Replenishment ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 257 - ﻨﻪﻴﺸﻴﺑ ﻛﺮدن ﻛﺎراﻳﻲ در آب واﺣﺪﻫﺎ ی ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ ﺳﺎزی • ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻓﺮاوری ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ در اﻣﻮری ﻣﺜﻞ ﺧﻨﻚ ﺳﺎزی، ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ و ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و در ﻓﺎزﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻤﻠﻴﺎ ت ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ، ﺷﺎﻣﻞ ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻛﺮدن ﻇﺮوف، روﻏﻦ ﻛﺎری ﻧﻮار ﻧﻘﺎﻟﻪ ﻫﺎ و در ﺧﻮد ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ، از آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻳﻚ واﺣﺪ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ در San Leandro در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ از ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﻧﻮﻳﻦ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺮژی اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ واﺣﺪ، ﺷﺴﺖ ﻮ وﺷ دﻫﻨﺪه ﻫﺎ ی آﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺷﺴﺘﻦ ﻇﺮوف ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ ﻣﻲ را ﺑﺎ ﺷﺴﺖ وﺷﻮ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻫﻮای ﻳﻮن زدوده ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ اﻧﺪ ﻛﺮده . آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻣﺤﻞ ﻛﻪ ﺑﻌﺪ از ﻳﻚ ﺑﺎر اﺳﺘﻔﺎده دور رﻳﺨﺘﻪ ﺷﺪ ﻣﻲ ، اﻛﻨﻮن ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮای ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن و ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻇﺮوف ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ ﺑﺎ ﺗﺴﻤﻪ ﻧﻘﺎﻟﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از روﻏﻦ ﻛﺎری ﺧﺸﻚ ﺑﻪ ﺟﺎی روﻏﻦ ﻛﺎری ﻫﺎ ی ﻗﺪﻳﻤﻲ آب و ﺻﺎﺑﻮن اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ، ﺟﺎ ﺑﻪ ﺟﺎ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ روز ﺑﻪ ﺳﺎزی ﻫﺎ، ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻫﺎ ﮔﺎﻟﻦ آب در ﺳﺎل در اﻳﻦ ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ - اﻓﺰا ﺑﺎز ﺶﻳ ﭼﺮﺧﺶ آب در ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه یﻫﺎ ﻧﻔﺖ • در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﻴﺶ از 20 ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه ﻧﻔﺖ وﺟ ﻮد دارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ 1851 ﮔﺎﻟﻦ آب ﺑﺮای ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻳﻚ ﺑﺸﻜﻪ ﻧﻔﺖ ﺧﺎم اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ 674 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺑﺸﻜﻪ ﻧﻔﺖ در ﺳﺎل ﭘﺎﻻﻳﺶ ﻛﺮده و 8/3 ﻣﻴﻠﻴﻮن اﻳﻜﺮ - ﻓﻮت آب در اﻳﻦ ﻓﺮاﻳﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﭘﺎﻻﻳﺶ ﻧﻔﺖ ، ﺻﻨﻌﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب را دارد . ﺑﺮاورد ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻧﻔﺖ در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی و روش ﻫﺎ ی ﻛﺎرا ، ﻣﺼﺮف را آب 39000 ﺗﺎ78000 اﻳﻜﺮ - ﻓﻮت در ﺳﺎل ﻛ ﺎﻫﺶ دﻫﻨﺪ . - ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎی ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ یﺑﺮا آب ﺑﺎ ﻛ ﺑﺎﻻ ﺖﻴﻔﻴ ﺳﺎﺧﺖ ﻧﻴﻤﻪ رﺳﺎﻧﺎﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ، ﺗﻠ ﻔﻦ ﻫﻤﺮاه، و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺼﺎرف اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﻻزم اﺳﺖ، ﻓﺮاﻳﻨﺪی اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی آب ﻣﺼﺮف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻳﻚ ﻧﻴﻤﻪ رﺳﺎﻧﺎ ﺗﺎ 2400 ﮔﺎﻟﻦ آب ﺷﺮب ﻧﻴـﺎز دارد ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ آب ﻻزم ﺑـﺮای ﺗﻤﻴـﺰ ﻛﺮدن و ﻓﺮاوری ﻧﻴﻤﻪ رﺳﺎﻧﺎﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪون ﻳﻮن و ﻳﺎ آب ﻓﻮق ﺧﺎﻟﺺ ﺑﺎﺷﺪ . • ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺗﺎ 3 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﮔﺎﻟﻦ در روز آب ﻓﻮق ﺧﺎﻟﺺ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﻓﻮق ﺧﺎﻟﺺ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی ﺧﺼﻮﺻﻲ و ﻳﺎ ﻋﻤﻮﻣﻲ آب ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ زﻳﺎد، ﮔﺮان اﺳﺖ . ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ 60 ﺗﺎ70 درﺻﺪ آب ﻓﻮق ﺧﺎﻟﺺ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه در ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ در ﻣﺤﻞ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﺷﻮد . • ﺑﺮای ﻣﺜﺎل، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ اﺳﻤﺰ ﻣﻌﻜﻮس، ﻣﻘﺪ ار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﺮاﺷﻪ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . • ﭘﺴﻤﺎﻧﺪه آب ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﺮاﺷﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎ، زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻓﺎﺿﻼب و ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﻓﺮﺳﺘﺎده ﺷﻮد . 258 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب در ورزش ﭘﺮ یﻫﺎ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻴﺪان ﻫﺎ ی ﮔﻠﻒ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻏﺮﺑﻲ ا ﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه، ﻣﻘﺪار ﻋﻈﻴﻤﻲ آب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﻴﺶ از 900 ﻣﻴﺪان دارد ﻛﻪ در ﺳﺎل ﺣﺪود7 ﻣﻴﻠﻴﺎرد دﻻر ﺳﻮدآوری دارﻧﺪ . • در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ 80 درﺻﺪ ﻣﻴﺪان ﻫﺎی ﮔﻠﻒ در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻗﺮار دارﻧﺪ ﻛﻪ در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﭘﻴﺶ رو ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ . ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎزﻳﺎﻓﺘﻲ و ﻛﺎرا ﻳﻲ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺮآﺑﭙﺎش ﻫﺎ از ﻧﻈﺮ ﻣﺜﻼ ﻳﻜﻨـﻮاﺧﺘﻲ ﭘﺨـﺶ آب و ﻧﻴـﺰ ﻛﺎراﻳﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮاﺳﺎس آب و ﻫﻮا ﻛﺎر ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﺎ ﻣﻤﻴﺰی آب ﻣﻴﺪان ﮔﻠﻒ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺮد . - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب در ﺑﺨﺶ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ Gordon Moore ، ﺷﺮﻛﺖ اﻳﻨﺘﻞ را در Mountain View ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ در ﺳﺎل1968 آﻏﺎز ﻛﺮد، ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﻳـﻦ ﺑﻮد ﻛﻪ ﻳﻚ ﺷﺮﻛﺖ ﺧﻼق ﺑﺎ ﻛﻢ ﺗﺮﻳﻦ » ردﭘﺎی ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ «1 ﺗﺎﺳﻴﺲ ﻛﻨﺪ . ﺑﺎ ﺳﺎﺧﺘﻦ واﺣﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬـﺎن ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎری از آن ﻫﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ ﺑﻮدﻧﺪ، Intel ﻣﺠﺒﻮر ﺑﻮد در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺼﺮف آب ﻫﻮﺷﻤﻨﺪاﻧﻪ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﺪ . از ﺳ • ﺎل 1995 ، Intel 100 ﻣﻴﻠﻴﻮن دﻻر ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻬﻴﻨﻪ از آب ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻛﺮده و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻴﺶ از 90000 اﻳﻜﺮ ﻓﻮت آب در ﺳﺎل - ﻣﻌﺎدل ﻣﻘﺪار آب ﻻزم ﺑﺮای 180000 ﺧﺎﻧﻮار در ﺳﺎل - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ . • ﺗﻼش آن ﻫﺎ ﭘﺎﺳﺦ داده ﺷﺪ، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ از اﻳﻨﺘﻞ ﺑﺎ ﻓﻀﺎی1000 اﻳﻜﺮی در آ رﻳﺰوﻧﺎ اﺧﻴﺮا ﺗﻮﺳﻂ USEEA ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﻴﺸﺘﺎز در ﻣﺼﺮف ﺑﻬﻴﻨﻪ آب ﺗﻘﺪﻳﺮ ﺷﺪ . • اﻳﻨﺘﻞ ﺗﺠﻬﻴﺰات اﻳﻨﺘﻞ ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪه ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺻﻨﺎﻳﻊ، 75 درﺻﺪ آب ﺗﺮ ﻛﻢ ی اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ . ﺑﻪ ﺟﺎی 8 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﮔﺎﻟﻦ، واﺣﺪ ﺻﻨﻌﺘﻲ آرﻳﺰوﻧﺎ ﻓﻘﻂ 5/2 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﮔﺎﻟﻦ آب در روز ﻣﺼﺮف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻪ • ﻋﻼوه ﺑﺎ ، ﺗﺼﻔﻴﻪ آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه در واﺣﺪﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ، آن را ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﺤﻠﻲ ﺗﺰرﻳﻖ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . از آﻏﺎز آن در ﺳﺎل 2000، اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻴﺶ از 5/3 ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﮔﺎﻟﻦ آب ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺷﺮب ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺗﺰرﻳﻖ ﻛﺮده اﺳﺖ . • اﻳﻨﺘﻞ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎراﻳﻲ آب ، ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن ﺧﻮد از ﻛﻤﻚ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ - اﻳﻨﺘﻞ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب را ارﺗﻘﺎ داد؟ • اوﻟﻴﻦ ﻛﺎر، ﻣﻤﻴﺰی ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻮد ﻛﻪ ﻧﺸﺎن داد اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎی ﻫﻮا و ﻫﺎ ﺑﺮج ی ﺧﻨﻚ ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب در ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت ﺑﻮدﻧﺪ . 1- Environmental Footprint ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 259 • ﺳﭙﺲ اﻳﻨﺘﻞ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ داﻳﺮ ﻛﺮد ﺗﺎ ﭘﺴﺎب ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ آب ﻓﻮق ﺧﺎﻟﺺ را ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﺮای ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن و ﻧﻴﺰ ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﺳﺎﻳﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد ﻛﻨﺪ . - ﺑﻪ ﺟﺎی آب در اﺳﻜﺮاﺑﺮﻫﺎی ﻫﻮا ﺑﺮای ﺣﺬف ذرات و ﮔﺎزﻫﺎ اﻳﻨﺘﻞ روﺷﻲ ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﺮد ﻛﻪ از ﻣﺎده ﺳﻮزآور ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ اﻧﺘﺸﺎر ﮔﺎز اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی ﺑـﻪ ﺳـﺎزی ، اﻳﻨﺘﻞ 175000 دﻻر ازSCVWD و ﺷ ﻬﺮ ﺳﻦ ﺣﻮزه وام ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﮔﺮﻓﺖ . - اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺎز آب ﭼﺮﺧﺸﻲ در ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ یﻫﺎ ﻛﺎﻏﺬ ﺳﺎزی • ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺧﻤﻴﺮ ﻛﺎﻏﺬ و ﻛﺎﻏﺬ در آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻫﺎ ﮔﺎﻟﻦ در روز آب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮای ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻳﻚ ﺗﻦ ﻛﺎﻏﺬ از ﺧﻤﻴﺮ ﻛﺎﻏﺬ، ﺑﻴﺶ از 17000 ﮔﺎﻟﻦ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . • اﻳﻦ ﻓﺮآﻳﻨﺪ، آب و اﻧﺮژی زﻳﺎدی ﻣﺼﺮف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﻫﺮ ﺳﺎل 22000 اﻳﻜﺮ ﻓﻮت آب ﻣﺼﺮف ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . • ﻳﻜﻲ از ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻫﺎ راه ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب و ﭘﻮل در ﺻﻨﻌﺖ ﻛﺎﻏﺬ ، ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب اﺳﺖ . • ﺑﺮآوردﻫﺎ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ، ﺑﻴﺶ از ﻧﻴﻤﻲ از آب ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . • ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ، ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺎده ای اﺳﺖ . ﭘﺴﺎب ﺧﺮ وﺟﻲ از اوﻟﻴﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ آﺑﮕﻴﺮی در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺧﻤﻴﺮﺳﺎزی، در ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﻌﺪی آﺑﮕﻴﺮی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد ﻣﻲ ﺷﻮد . - آﻣﻮ زش و اﺟﺮا ی اﺳﺘﺮاﺗﮋی یﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ در آب ﻣﺪارس و داﻧﺸﮕﺎه ﻫﺎ • ﻣﺪارس ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﻴﺶ از 250000 اﻳﻜﺮ ﻓﻮت آب در ﺳﺮوﻳﺲ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ، ﺧﻮاﺑﮕﺎه ﻫﺎ ، ﻛﺎﻓﻪ ﺗﺮﻳﺎ و آﺷﭙﺰ ،ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ورزﺷﮕﺎه ، ﻫﺎ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ و آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . • ﻧﺼﺐ اﺑﺰارﻫﺎ ی ﺣﻔﺎﻇﺖ آب و ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی ﻛﺎراﻳﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﺪارس و داﻧﺸﮕﺎه ﻫﺎ را ﺗﺎ 44 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻛﻪ ﻣﻌﺎدل ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب 92000 ﺗﺎ124000 اﻳﻜﺮ ﻓﻮت در ﺳﺎل اﺳﺖ . • ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﮔﻴﺮ ﭼﺸﻢ ، ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻨﺪ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ روش، ﺑﻬﺒﻮد ﺗﺎﺳﻴﺴ ﺎت زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ، و آﮔﺎﻫﻲ رﺳﺎﻧﻲ ، ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف را در ﺑﻴﻦ داﻧﺶ آﻣﻮزان ، اﺳﺘﺎدان و ﻛﺎرﻣﻨﺪان ارﺗﻘﺎ دﻫﻨﺪ . • ﺑﻬﺒﻮد ﺳﺮوﻳﺲ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻫﺎ ﺧﻮاﺑﮕﺎه ﻫﺎ و اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻮاﻟﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف - ﻛﺎرای آب، اﺳﺘﻔﺎده از دوش ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎ ن ﻛﻢ، و ﺷﻴﺮﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﺎﻻ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ اﺳﺖ . • ﻧﺼﺐ ﺷﻴﺮﻫﺎی اﺳﭙﺮی ﭘﻴﺶ آﺑﻜﺸﻲ و ﻇﺮف ﺷﻮﻳﻲ ﺑﻪ ﺟﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺳﺮﻟﻮﻟﻪ اﻓﺸﺎﻧﻜﻲ در آﺷﭙﺰﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ • ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻘﺪار ﻛﻞ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ وﺳﻴﻊ ﻣﺪارس و داﻧﺸﮕﺎه ﻫﺎ را ﺗﺎ 50 درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . • ﺗﺨﻔﻴﻒ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﺸﻮﻳﻖ اﺟﺮای ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻣﺼﺮف - ﻛﺎرای آب در ﻣﺪارس و داﻧﺸﮕﺎه ﻫﺎ 260 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی رﻏﻢ ﻋﻠﻲ • ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻣﻬﻢ در ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی CII ،ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺴﻴﺎر ی ﻫﻨﻮز وﺟﻮد دارد . • NRDC ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻮاﻧﻊ ﻛﻠﻴﺪی ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲCII را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﺮده و ﭘﻴ ﺸﻨﻬﺎداﺗ ﻲ ﺑﺮای ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و دوﻟﺖ ﻓﺪرال، اﻳﺎﻟﺖ ﻫﺎ و ﺳﻄ ﻮ ح ﻣﺤﻠﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮده ﺗﺎ ﺑﺮ آن ﻣﻮاﻧﻊ ﻏﻠﺒﻪ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺎ اﺟﺮای اﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات، ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﺪود آب را ﺑﺴﻂ داد، در ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺠﺎری ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻛﺮد، ﻣﺼﺮف اﻧﺮژی را ﻛﺎﻫﺶ داد، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را اﻓﺰاﻳﺶ داد و اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺤﻠﻲ را ﺣﻔﻆ ﻛﺮد . - ﻣﻮاﻧﻊ ﻛﻤﺒﻮد ﺑﻮدﺟﻪ و اﻃﻼﻋﺎت و ﻗﻴﻤﺖ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻢ آب ، ﻫﺰﻳﻨﻪ واﻗﻌﻲ آب و ارزش اﻓﺰاﻳﺶ ﻛﺎراﻳﻲ را ﻧﺎﭘﻴﺪا .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﻛﻤﺒﻮد ﺳﺮﻣﺎ ﻳﻪ ﻣﺸﺘﺮی ﻧﺎ ﺎﻳ ﻫﺎ آﮔﺎﻫ ﻛﻤﻚ از ﻲ ﻲﻣﺎﻟ یﻫﺎ o ﺑﺮﺧﻲ از ﻛﺴﺐ وﻛﺎرﻫﺎ واﻗﻌﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺑﻪ ﺳﺎزی ﻧﺪارﻧﺪ ، o ﻧﺼﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻳﻮن زداﻳﻲ ﻳﺎ اﺳﻤﺰ ﻣﻌﻜ ﻮس ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺳﻴﻠﻴﻜﻮن اﻣﻜﺎن دﻫﺪ آب را ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﻛﻨﻨﺪ، ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻫﺎ دﻻر ﻫﺰﻳﻨﻪ دارد، و o ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎرا- ﻣﺼﺮف آب، ده ﻫﺎ ﻫﺰار دﻻر ﻫﺰﻳﻨﻪ دارد . o ،در ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮارد ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﭘﺮداﺧﺖ ﺑﺨﺸﻲ از ﺑﺪﻫﻲ1 ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن دارﻧﺪ، ﻟﻜﻦ ﻣﺸ ﺘﺮﻳﺎن ﺧﺒﺮ ﻧﺪ راﻧﺪ و ﻟﺬا از ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺮ ﻣﺼﺮف ﺑﻲ اﻃﻼع ﻣﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ . • ﻛﻤﺒﻮد ﻛﻤﻚ ﻓﻨﻲ یﻫﺎ و ﻛﻤﺒﻮد ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﻛﺎرآزﻣﻮده ﻛﻤﺒﻮد ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﻛﺎرآزﻣﻮده در ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب ﺑﺎ ﺗﺨﺼﺺ ﻓﻨﻲ ﻻزم ﺑﺮای ﻧﺼﺐ و ﻧﮕﻬﺪاری ﻓﻨـﺎوری ﻫـﺎ ی ﻛـﺎرا - ﻣﺼـﺮف آب، ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻣﺎﻧ ﻊ ﻣﻬﻤﻲ ﭘﺎﺑﺮﺟﺎﺳﺖ . ﺗﻌﺪاد ﻛﻢ ﻛﺎرﻛﻨﺎن ﻣﺴـﻮول ﻧﮕﻬـﺪاری در ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی ﻛﻮﭼـﻚ آب، ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب را ﺑﺮای ﻫﻤﻜﺎری ﺑﺎ ﻣﺸﺘﺮﻳﺎن CII ﻣﺤﺪود .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ • ﻛﻤﺒﻮد اﻃﻼﻋﺎت اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮب، ﭘﺎﻳﻪ و اﺳﺎس ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳﺖ . ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻫـﺪاف ﺣﻔﺎﻇـﺖ آب در ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎ ی CII و ﺳﺎﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ، ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺰارش ﻫﺎ ی اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻜﻲ ﻣﺼﺮف آب در ﻛﻞ اﻳﺎﻟﺖ را ﺗﻬﻴﻪ و ﻫﻤﻪ اﻳﻦ اﻇﻼﻋﺎت را در ﻳﻚ ﭘﺎﻳﮕﺎه داده ﻣﺮﻛﺰی ﻗﺎﺑﻞ اﺷﺘﺮاک ﺗﺠﻤﻴﻊ ﻛﻨﺪ . • ﻣﺴﺘﺎﺟﺮ ﺛﺎﻟﺚ ﺑﻲ و ﮔﻲﺰﻴ اﻧﮕ 1- Rebate ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 261 ﻣﺴﺘﺎﺟﺮ ﺛﺎﻟﺚ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺴﻮول ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﺠﻬﻴﺰات اﺟﺎره ای ﻧﻴﺴﺖ و اﻏﻠﺐ اوﻗـﺎت اﻧﮕﻴـﺰه ا ی ﺑـﺮای ﺑﻬﺒـﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻧﺪارﻧﺪ . اﻳﺠﺎد اﻧﮕﻴﺰه ﺑﺮای ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ ﻛﺎرای آب و اﻧﺮژی ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﻨﻪﻳﻫﺰ • ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻢ آب ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻛﻢ آب و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب در ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ از ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ از ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺑﺴـﻴﺎر اﻓـﺰاﻳﺶ ﻛـﺎراﻳﻲ آب ﭼﺸﻢ ﭘﻮﺷﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﺮد اﺧﺖ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺨﺶ ﻛﻮﭼﻜﻲ از ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری آب، اﻛﺜـﺮ ﺑﻨﮕـﺎه ﻫـﺎ اﻧﮕﻴـﺰه ﺑـﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻧﺪارﻧﺪ، ﺣﺘﻲ اﮔﺮ ﺗﺪاﺑﻴﺮ، ﻣﻘﺮون ﺑﻪ ﺻﺮﻓﻪ و ﺑﺎ دوره ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻛﻮﺗﺎه ﺑﺎﺷﻨﺪ . • اﻧﺘﻈﺎرات ﻧﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ یﺑﺮا ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎ ﻪﻳ • ﺑﻨﮕﺎه ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻ اﻧﺘﻈﺎر ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ را دارﻧﺪ، درﺣﺎ ﻛﻪ ﻟﻲ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺑﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﺴﻬﻴﻼت ، ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻃﻲ ﻫﺎ ﺳﺎل ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . - ﭘﻴ ﺸﻨﻬﺎدات یﺑﺮا ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ آب CII • ﺗﺪوﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ی ﻛﺎراﻳ یﺑﺮا ﻲ ﻣﺤﺼﻮﻻﺗ ﻲ ﻛﻪ آّب ﻣﺼﺮف ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﻗﻮ ی ی، ﻧﻘﺶ ﺣ ﻴﺎﺗﻲ در ﺗﺮﻏ ﻴﺐ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳ ﻲ اﺑﺘﻜﺎری ﻛﺎرا- ﻣﺼﺮف آب و ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺑﻪ ﺑﺎزار و ﺗﺴﺮ ﭘﺬ ﻳﻊ ﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪن در ﺑﺨﺶ یﻫﺎ CII . دارد در • اوﻟﻮﻳﺖ ﻗﺮار دادن ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب اﻟﺰاﻣﺎﺗﻲ ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻊ ﻛﻪ ﺷﻮد ﺑﻬﺒﻮد ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب ﻣﻘﺪم ﺑﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ، ﺗﺎ در ﻧﺘﻴﺠـﻪ ﺷـﺮﻛﺖ ﻫـﺎ ی آب ﻣﻨﺘﻈﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻨﺘﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔ ﺬاری در ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﺼﺮف آب و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب روی آورﻧﺪ . • ﺷﺎرژ ﻋﻮارض ﺧﺪﻣﺎت ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺮ ﻓﺮوش آب ﺑﺮا ی ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻮدﺟﻪ اﺧﺘﺼﺎﺻ ﻲ ﻣﻄﻤﺌﻨﻲ یﺑﺮا اﺟﺮای ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻛﺎراﻳﻲ آب • ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻣﺸﺎ رﻛﺖ ﺑﺎ ﺑﺨﺶ ﺧﺪﻣﺎت و ی اﻧﺮژ ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ ﻓﺎﺿﻼب و ﺟﻠﺐ ﻛﻤﻚ ﻣﺎﻟ ﻫﺎ آن از ﻲ ﻳﻦ ا ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ یﺗﺮ ﻴﺶﺑ را ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ یﻫﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﻫﺪاﻳﺖ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ . ﻋـﻼوه ، ﻣﻤﻴـﺰی ﺟـﺎﻣﻊ اﻧـﺮژ ی و آب ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻛﺎراﻳﻲ را ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﺪ . • ﺳﺎده و ﻣﻮﺛﺮ ﻛﺮدن ﻓﺮاﻳﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده از آب ﺑﺎزﭼﺮﺧﺸﻲ • ﺷﺎرژ ﻫﺰ ﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺣﺠﻤ یﺑﺮا ﻲ ﺧﺪﻣﺎت ﻓﺎﺿﻼب ﻧﺮخ ﺣﺠﻤ یﺑﺮا ﻲ ﺧﺪﻣﺎت ﻓﺎﺿﻼب ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎی و آب دﻓﻊ ﻓ ﺎﺿﻼب ﺑﻪ را ﻃﻮر ﭼﺸﻢ ﮔﻴﺮ ی ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . • ﻗﻄﻊ ارﺗﺒﺎط ﻓﺮوش از درآﻣﺪ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ آب ﻧﺒﺎ یﺑﺮا ﻳﺪ ﺛﺒﺎت ﻣﺎﻟ ﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻓﺮوش آب ﻲﺘﻜﻣ ﺑﺎﺷﻨﺪ . در ﻋﻮض ﺑﺎ ﻳﺪ ﺳﺎﺧﺘﺎر را ی ﺑﺮﮔﺰﻳﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ آن ا ﻣﻜﺎن دﻫﺪ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻓﺮوش ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﺸﻢ یﮔﻴﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ از ﻣﻘﺪار ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪ، ﭘﻮل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی از ﻣﺸﺘﺮ ﺑﺎز ﻳﺎن ﻳﺎﻓـﺖ ﻳﻦ ا .ﻨﺪﻨﻛ ﻣﻜﺎﻧ ﻴﺰم ﺗﻨﻈﻴﻢ درآﻣﺪ، ﺷﺮﻛﺖ یﻫﺎ آب را ﻗﺎدر ﻣﻲ ﺳﺎزد ﻛﻪ ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﻛـﺎراﻳﻲ ﺗﻜـﺎﭘﻮ ﻛـﺮده و ﺳـﻴﮕﻨﺎل ارزش ﺣﻔﺎﻇﺖ آب را ﻧﺰد ﻣﺸﺘﺮ ﺑ ﻳﺎن ﻴﺸﻴﻨﻪ .ﻛﻨﺪ 262 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ﺑﺎ ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻛﺎﻓﻲ ﺟﻤﻊ آوری ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﺎ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺎراﻳﻲ و ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﻫﺪف ﮔﻴﺮی ﺑﺨﺶ یﻫﺎ ﻣﺴـﺘﻌﺪ ﺑﻬﺒـﻮد، ﻛﻤﻚ .ﻛﻨﺪ پ.1 - 7 - ﻣﺴﺎﻳﻞ ﭘﻴﺶ آﻣﺪه در درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ی اوﻧﺰ و ﻣﻮﻧﻮ - ﻃﻲ ﺻﺪ ﺳﺎل اﺧﻴﺮ ﺷﻬﺮ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺻﺤﺮای ﻧﻮادا را ﺑﻪ ﻫﻢ زده اﺳﺖ ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺑﺮداﺷﺖ آب از اﻳﻦ دو درﻳﺎﭼﻪ اوﻧﺰ و ﻣﻮﻧﻮ ﺑﺮای ﺷﻬﺮ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﭼﻨﺪ ﻣﺴﺎﻟﻪ روﺷﻦ ﻣﻲ :ﺷﻮد • ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻲ روﻳﻪ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺎرﺑﺮی آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه • ﺗﺨﺮﻳﺐ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ درﻳﺎﭼﻪ و ﺷﻮر ﺷﺪن آب • ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژی ﻣﻨﻄﻘﻪ و از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻣﻨﻈﺮه ﺳﻴﺎﺣﺖ ﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎﺣﻞ اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺳﺎﺣﻞ ﺧﺸﻚ ﺑﻪ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﻳﻦ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه ﻫﻮا و ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻛﻨﻨﺪه ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ و دﻳﮕﺮ ﺟﺎﻧﺪاران ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﺮدم اﻣﺮﻳﻜﺎ 50 اﻟﻲ75 ﮔﺎﻟﻦ در روز اﺳﺖ ﻛﻪ از اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﻨﻬﺎ2 اﻟـﻲ4 ﮔـﺎﻟﻦ ﺻـﺮف ﻧﻴﺎزﻫـﺎ ی ﺣﻴﺎﺗﻲ اﻧﺴﺎن ﻫﻤﭽﻮن ﺷﺮب و ﻏﺬا ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻧﺸﺎن داد ﻛﻪ ه50 اﻟﻲ70 درﺻـﺪ از آب ﻣﺼـﺮﻓﻲ در ﺧـﺎرج از ﺧﺎﻧـﻪ ﺻﺮف آﺑﻴﺎری ﭼﻤﻦ و ﺑﺎﻏﭽﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻣﻨ ﺒﻊ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮای آب اﻳﻦ ﺷﻬﺮ، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ درﻳﺎﭼﻪ اوﻧﺰ1 در ﻓﺎﺻﻠﻪ234 ﻣﺎﻳﻠﻲ و در ارﺗﻔﺎع4000 ﻓﻮﺗﻲ ﺳﻄﺢ درﻳﺎ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﺮای اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻪ ﺷﻬﺮ از ﻫﺪ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ . اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﺑﻌـﺪ از ﭼﻨـﺪ ﺳـﺎل ﺑـﻪ ﺧﺸـﻜﻲ ﮔﺮاﻳﻴﺪ و ﻧﻴﺎز اﻳﻦ ﺷﻬﺮ را ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪ ﻛﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﺑﻪ ﻓﻜﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب از ﻣﻨﺒﻌﻲ دﻳﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ آن . ﻫﺎ ﺷﺮوع ﺑﻪ اﺳﺘﺨﺮاج آب از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻋﻤﻴﻖ دﺷﺖ اوﻧﺰ ﻛﺮ آن . دﻧﺪ ﻫﺎ ﺑﺎ اﻏﻔﺎل داﻣﺪاران و ﻛﺸﺎورزان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ ﻛﻪ اﻳﻦ اﻳﻦ آب و زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺗﺼﺮف ﺷﺪه ﺑﺮای ﺣﺎﺻﻠﺨﻴﺰ ﻛﺮدن ﻫﻤﺎن دﺷﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، اﻗﺪام ﺑـﻪ ﺑﺮداﺷﺖ آب ﻣﻲ ﻛﺮدﻧﺪ وﻟﻲ در ﻋﻤﻞ ﺗﻤﺎم آن آب ﺑﻪ ﺷﻬﺮی ﻛﻪ 235 ﻣﺎﻳﻞ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻗﺮار داﺷﺖ اﻧﺘﻘـﺎل داده ﻣـﻲ ﺷـﺪ . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﺒﻌﺎت ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺪی ﺑﺮ اﻗﺘﺼﺎد و ﺗﺠﺎرت آن ﻣﻨﻄﻘﻪ داﺷﺖ ، ﭼﺮا ﻛﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺧﺸﻚ ﺷﺪن ﻛﺮدﻧﺪ و ﺑﺴﻴﺎری از ﺗﺠﺎرﺗﻬﺎی ﻣﺤﻠﻲ را ﻧﺎﺑﻮد ﻛﺮد . اﻳﻦ ﺷﻬﺮ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﻮد . ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﻌﺪی درﻳﺎﭼﻪ ﻣﻮﻧﻮ2 در رﺷﺘﻪ ﻫﺎ ﻛﻮه ی ﻧﻮادا3 ﺑﻮد . اﻳـﻦ درﻳﺎﭼـﻪ ﻛـﻪ از ﻟﺤﺎظ اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻤ ﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ ﺑﻮد، در ﺳﺎل 1941 ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻲ روﻳﻪ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺧﺎﻟﻲ . ﺷﺪ ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﺮﻳﻊ 1- Owens Lake 2- Mono Lake 3- Sierra Nevada ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 1 - ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻮرد از ی ﺗﺠﺮﺑ ﺎتﻴ ﺟﻬﺎﻧ ﻲ 24 / 01 / 95 263 ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎﭼﻪ ﻣﻮﻧﻮ، ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻨﻔﻌﻞ ﺷﺪه و ﭘﺎﺳﺦ ﺗﻠﺨﻲ داد . ﻫﺰاران ﭘﺮﻧﺪه ﺑ ﻪ ﻋﻠﺖ ﭘﻴﺪا ﻧﻜﺮدن ﻏﺬا ﻣﺮدﻧﺪ و آب ﺑﻪ ﺷﺪت ﺷﻮر ﺷﺪ . در ﺳﺎل 1941 ﻃﻮﻓﺎن ﮔﺮد وﺧﺎک ﺳﻬﻤﮕﻴﻨﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪ . ﺑﺎ وﺟﻮد اﺧﻄﺎرﻫـﺎی ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺘ ﻲ ﺷـﺪ ﻳﺪ در ﻣـﻮرد درﻳﺎﭼﻪ اوﻧﺰ و ﺧﺼﻮﺻ ﺄ درﻳﺎﭼﻪ ﻣﻮﻧﻮ، ﺷﻬﺮ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﺿﻤﻦ ﺗﻼش ﺑﺮای ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺟﺪﻳﺪ ، ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑـﻪ ﭘﻤﭙـ ﺎژ آب اداﻣﻪ داد . ﺑﺪ ﺗﺮﻳﻦ ﺧﺴﺎرت ﻫﺎ ی وارده ﺗﺎ ﻛﻨﻮن از ﻃﻮﻓﺎن ﻫﺎ ی ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر ﺑﻮده ﻛﻪ دره اوﻧﺰ و ﺣﻮﺿﻪ ﻣﻮﻧـﻮ را در ﺑـﺮ ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . اﻳـﻦ ﻃﻮﻓﺎن ﻫﺎ ﺣﺎوی ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی آرﺳﻨﻴﻚ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﺎده ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺳﻤﻲ اﺳﺖ . ﻃﻮﻓﺎن ﻫﺎ ی ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر در دﺷـﺖ اوﻧـﺰ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﺎدر ﺑﻮد ، ﻟﻜﻦ ﺧﺸﻜﻲ درﻳﺎﭼﻪ اوﻧﺰ ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪ ﻪ ﻛ ﻃﻮﻓﺎن ﻫﺎ ی ﺷﺪﻳﺪی ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﻮد . ﻣﺸ ﻜﻼ ت ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺧﻮد دﺷﺖ ﻧﻴﺴﺖ و اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﺑﻴﺶ از 80 ﺳﺎل اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﻨﺎﻃﻖ اﻃﺮاف ﺧـﻮد ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﻳﺠﺎد ﺑﻴﻤﺎری ﻫﺎ ی ﺑﺴﻴﺎری ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺧﺸﻚ ﺷﺪن اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﻣﻮﻧﻮ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻳﺨﺮﺗ ﺐ اﻛﻮﺳ ﻴﺴﺘﻢ و زﻳﺒﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺮدم اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﻴﺰ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺷﻮد . اﻳﻦ روﻧـﺪ اداﻣﻪ داﺷﺖ ﺗﺎ ﻛﻪ اﻳﻦ در ﺳﺎل 1989 ﻃﻲ ﻓﺸﺎرﻫﺎی ﻧﺎﺷﻲ از ﻓﻌﺎﻻ ن ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ، ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﻣﺠﺒﻮر ﺑﻪ ﺗﻮﻗﻒ ﭘﻤﭙ ﺎژ آب از درﻳﺎﭼﻪ اوﻧﺰ ﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻠﺰم ﺑﻪ ﻏﺮﻗ ﺎ ب ﻛﺮدن ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﺧﺎﺻﻲ از ﺑﺴﺘﺮ اﻳ ﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﻛﻪ ﺣﺎوی ﻣﻮاد ﺧﻄﺮﻧﺎک ﺑﻮد، . ﺷﺪ ﻓﺮاﻳﻨﺪ اﺣﻴﺎی اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ای ﺑﺎﻟﻎ ﺑﺮ 400 ﻣﻴﻠﻴﻮن دﻻر در ﺣﺎل اﻧﺠﺎم اﺳﺖ . ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﻌﺪی درﻳﺎﭼﻪ ﺳﺎﻟﺘﻮن1 ﺑﻮد . اﻳﻦ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و آب آن ﻮر ﺷ اﺳﺖ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل ﻣﻴﺰان ﺷﻮری ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺷﺪه و ﺑﺎﻋﺚ ﺗﺸﻜﻴ ﻞ ﻃﻮﻓﺎن ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر . ﺷﺪ ﻣﻲ در ﺣﻘﻴﻘﺖ درﻳﺎﭼﻪ ﺳـﺎﻟﺘﻮن ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ وﺿـﻌﻲ ﺑﺪﺗﺮ از دو درﻳﺎﭼﻪ دﻳﮕﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ، زﻳﺮا ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر از آن ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ، ﺳﻦ د ﻳ ﮕﻮ، ﭘﺎﻟﻢ ا ﺳﭙﺮﻳﻨﮕﺰ و ﺑﺮﺧﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎی آرﻳﺰوﻧﺎ و ﻣﻜﺰﻳﻚ را ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ و ﺳﻼﻣﺘﻲ اﻓﺮاد ﺑﻲ ﺷﻤﺎر ی را در ﻣﻌﺮض ﺧ ﻄﺮ ﻗﺮار دﻫﺪ . ﺷﻬﺮ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ ای ﺿﺨﻴﻢ و ﺗﺎرﻳﻜﻲ از ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه ﺑﻮد ﺪﺑﺎﻳ . ﺳﻴﺎﺳﺖ ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳﺪی در ﻣﺼﺮف آب و ﺗﻬﻴﻪ آن اﻋﻤﺎل . ﺷﺪ ﻣﻲ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﺷﻬﺮی ﺻﺤﺮاﻳﻲ اﺳﺖ ﻟﺬا ، ﺑﺎ ﺗﻤﻬﻴﺪاﺗﻲ ﻣﺜـﻞ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻣﺸـﺘﺮﻛ ﺎ ن آب آن ، ﻫـﺎ را ﻣﺠﺒﻮر ﺑﻪ اﺻﻼح اﻟﮕﻮی ﻣﺼﺮف و ﺣﺬف ﺑﺨﺶ زﻳﺎد ی از ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ ﻏﻴﺮﺿﺮوری ﻣﻨﺎزل ﻛﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ اﺻﻼح ﺗﻌﺮﻓـﻪ ﻫـﺎ ی ﺑﺮق ﻣﺼﺮﻓﻲ ، رﺷﺪ ﺷﺪﻳﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ی آن ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ ی آب ﻣﻲ ﺷﺪ را ﻛﻨﺘﺮل .ﻛﺮد 1- Salton Sea 14 ﭘﻴﻮﺳﺖ2 ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 2 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ و آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 267 ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 2 - ﺑﻬﺘﺮ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آ ب پ.2 - 1 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺳﺎزی اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد آب ﺑـﺮا یﺟﺪ ﻲﻨﻳﮕﺰﻳﺟﺎ ، ی ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ﺟﺪ ﺪﻳـ اﺳـﺖ . در ﺑﺮﺧـ ﻲ ﺷـﻬﺮﻫﺎ، ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﺳﻴﺴﺘﻢ یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﻬﺮ، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﺗﻼف آب ﻣـﻲ ﮔـﺮدد . ﻣـﺪل و ﻫـﺎ ﺳﻴﺴـﺘﻢ یﻫـﺎ ﺗﺼﻤ در ﺎرﻳ ﻢﻴ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻮاﻗﻊ ﻛﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ، ﻣﻔ اﺳﺖ ﺪﻴ ؛ ﻋﻠ ﻲ اﻟﺨﺼﻮص وﻗﺘ ﻲ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ز ﻲﻨـ ﻴﺮزﻣﻳ را ﻫﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻮد . ﺳﻬﻢ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬ ﻲ از آب ) در ﺑﺮﺧ ﻲ ﻣﻮاﻗﻊ ﺑ از ﺶﻴ10 درﺻﺪ از آب ﻣﺼﺮﻓ ( ﻲ در ﻣﺨﺎزن ذﺧ ﻴـ ﺮه، ﺧﻄـﻮط اﻧﺘﻘـﺎل آب و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺪر رود ﻣﻲ ﺗﺒﺨ . ﻴﺮ در ﻣﺨﺎزن و ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل، ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻤ اﺳﺖ ﻲ . اﻗـﺪاﻣﺎﺗ ﻲ ﺟﻬـﺖ ﻛـﺎﻫﺶ ﭼﻨـ ﻴﻦ ﺗﻠﻔـﺎﺗ ﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد ز ﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ : – ﭘﻮﺷﺶ دار ﻛﺮدن ﻣﺨﺎزن از داﺧﻞ – اﺳﺘﻔﺎده از اﻧﺪود و ﭘﻮﺷﺶ ﺑﺮای ﻣﺨﺎزن ﻳﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺨﺎزن ﻗﺴﻤﺖ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه – اﺳﺘﻔﺎده از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻨﺪه ) ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ( – ﭘﻮﺷﺶ دار ﻛﺮدن، ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻳﺎ و ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻫﺎی ﻧﺎلﻛﺎ اﻧﺘﻘﺎل – ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ – ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ آب ﻓﺮاﻳﻨﺪی در ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﻤﺎﻫﻨﮓ ﺳ ﻴ ﺴﺘﻢ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺎﻣﻞ ﻣ ﺨﺎزن، ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﺼﻔﻴﻪ ،ﻫـﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﺗﻠﻔـﺎت ﺗﺒﺨ ﺮﻴـ و دﻳﮕـﺮ ﺗﻠﻔـﺎت را ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ یﺑﺮا ) ﻣﺜﺎل اﻃﻤ از ﻨﺎنﻴ ﺎنﻳﺟﺮ ﻛﻪ اﻳﻦ آب از ﻇﺮﻓ ﻴﺖ ﻛﺎﻧﺎل ﺗﺠﺎوز ﻧ ﻤـﻲ ﻛﻨـﺪ ، از ﺳـﺮر ﻳﺰ ﺷـﺪن و اﺗـﻼف آب ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻣﻲ .(ﺷﻮد اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺛﺎﻧﻮ ﻳﻪ ﻳﺎ ﻏﻴ ﺮﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ) ( ﻲﻣﺤﻠ آب ﺑﺮا ی اﺳﺘﻔﺎده یﻫﺎ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻧ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺰﻴ ﺪ ﻣﺼـﺮف آب ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺻﻠ ﻲ را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . ﻣﻨﺒﻊ واﺣﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻛﺎﻧﺎل آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﻬﺒﻮد ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻠﻔﺎت ﺗﻮزﻳﻊ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺷﻜﻞ پ .2 - 1 - ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در زﻧﺠﻴﺮه ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ]73 [ ﻣﺜﺎل ﻣﻮردی اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻬﺘﺮ از ﻣﻨﺒﻊ آب : ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻳﺎر ﺑـﺮای ﻣـﺪ ﻳﺮﻳﺖ آب در ﺷـﻬﺮ آﺗـﻦ، ﻳﻮﻧـﺎن ) ﻛـﺎﻟﻴﺲ و ﻛﻮﻛﻮﺳﻴﺲ، 2003 ( آب ﺷﻬﺮ آﺗﻦ از دو ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠ ﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺎﭼﻪﻳ در ﻚﻳ) ﺷﻮد ﻚﻳ و ﻲﻌﻴﻃﺒ ﻣﺨﺰن ﺳﺪ (. آب ﺎﭼﻪﻳ در از ﻲﻌﻴﻃﺒ ﺑـﻪ دﻟ ﻞﻴـ ﻣﺼﺮف اﻧﺮژ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺧﻴﻠﻲ ﮔﺮان ﺗﺮ ﺗﻤﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . از ﻃﺮف د ﻳ ﮕﺮ، ﺑﺨﺶ ﻗﺎﺑـﻞ ﺗـﻮﺟﻬ ﻲ از ذﺧ ﻳ در ه ﺮﻴـ ﺎﭼـﻪ ﺳـﺪ ) ﺣـﺪود 50 درﺻﺪ ز ا ( ﻧﺸﺖ از ﻛﻒ از دﺳﺖ رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﭘﺮ ﺷﺪن ﺳﺪ ﺗﺸﺪ ﻣﻲ ﺪﻳ ﺷـﻮد . در ﺑـﺎزه زﻣـﺎﻧ ﻲ 1980 ﺗـﺎ1989 و در 268 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ راﺳﺘﺎ ﻫﺶﻛﺎ ی اﻧﺮژ ﻨﻪﻳﻫﺰ ی، ﺳﻴ ﺴﺘﻢ آب رﺳﺎﻧ ﻲ ، اول آب از ﺳﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻛﺮد . ﺣﺪود 800 ﻮنﻴـ ﻠﻴﻣ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌـﺐ آب ﻦﻳـ ا از ﻳﻃﺮ ﻖ از دﺳﺖ رﻓﺖ ﻦﻳا اﮔﺮ . ﺗﻠﻔﺎت ﻧﺒﻮد ، ﺧﺸﻚ ﺪﻳﺷﺪ یﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ1990 و 1992 ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺘﻨﺎب ﺑﻮد ﻣﻲ . اداره ﺧﺪﻣﺎت آب ﺷﻬﺮ آﺗﻦ ﺗﺼﻤ ﻴﻢ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﻣﺪ ﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﻮد را ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﺪ ﺗﺎ ﺑﺪه ﺗﺎﻣﻴﻦ آ ب را اﻓﺰا ﺴﻚﻳ و ر ﺶﻳ ﺧﺸﻚ را ﻨﺪهﻳآ یﻫﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﺑﺪه .- ﺑﺴﺘﺎن اﺻﻠ اﻧﺮژ ﻨﻪﻳﻫﺰ ﻦﻴﺑ ،ﻲ ی و ﺗﻠﻔﺎت آب از ﺳ ﻴ ﺴﺘﻢ ﺑﻮد . داﻧﺸﮕﺎه ﻲﻣﻠـ ﻲﻓﻨ )NTU (، ﻪﻴﺷﺒ ﻲﻣﺪﻟ ﺳﺎز ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎ ی اﻃﻼﻋﺎت ﺗﺎر ﻳﺨﻲ ﻫﻴ ﺪروﻟﻮژ ﻛﺮد ﻪﻴﺗﻬ ﻲﻜﻳ . ﻣﺪل ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗـﺮاز آب ﻣﺨـﺰن، ﺑـﻪ اداره آب ﺷﻬﺮ ی اﻣﻜﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﺗﺼﻤ ﺮدﻴﺑﮕ ﻢﻴ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣ ﺰانﻴ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ از دو ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠ ﻲ را ﺗﻌ ﻦﻴـﻴ ﻛﻨـﺪ و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻨـﻪ ﻴﺑﻬ ﺗﻠﻔﺎت، ﺗﻀﻤ ﻴﻦ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎ و ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ را ﻣﺘﻌﺎدل ﺳﺎزد . پ.2 - 2 - ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟ ﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ، اﺛﺮی ﻣﺤﺪود دارد . ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﮔﻴﺮی ﺗﺮﻛﻴﺒـﻲ از اﻧـﻮاع ﻓﻨـﺎوری ﺑـﺎ ﻫـﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎ و ﺗﺒﻠﻴﻐﺎت و اﻃﻼﻋﺎت آﮔﺎﻫﻲ ﺑﺨﺶ ، ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻣﺸﻮق ﻫـﺎ ی ﻣﻘﺮراﺗـﻲ و اﻗﺘﺼـﺎدی در ﻳـﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﺟـﺎﻣﻊ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد - اﻃﻼﻋﺎت، آﻣﻮزش و ﻣﺸﺎرﻛﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻳﻚ ﻗﺒﺾ آب ﻗﺎﺑﻞ ﻓﻬﻢ و آﮔﺎﻫﻲ ﺑﺨﺶ ، ﻫﻮﺷﻴﺎری در ﻣﻮرد ﻫﺰﻳﻨﻪ آب، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻗﻴﻤﺖ و ﻓﺮﺻﺖ ﻫﺎ ی ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻗﺒﺾ آب ﺑﺎﻳﺪ از ﺣﺪ اراﺋﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﺣﺪاﻗﻠﻲ ) ﺣﺠﻢ ﻣﺼﺮف، و ﻫﺎ ﻧﺮخ ﻫﺰﻳﻨﻪ ( ﻫﺎ ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺘﻪ ﺗﺎ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪ ﮔﺎن ﻛﻤﻚ ﻛﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ آﮔﺎﻫﺎﻧﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻨﺪ را در ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ]75 [: • ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﺑﺎ ﻗﺒﺾ ﻫﺎ ی ﻗﺒﻠﻲ • ﻣﻼﺣﻈﺎت اﻟﮕﻮﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب • راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺨﺼﺼﻲ ﻛﺎرآﻣﻮزی ﺑﺮای ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻫﺎ ی ﺣﺮﻓﻪ ای ﻧﻴﺰ ﻣﻮﺛﺮ اﺳﺖ، ﻣﺜﻞ : • ﻛﺎرﮔﺮان و ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن ﺎﻫ ﻛﺶ ﻟﻮﻟﻪ • • ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﻓﺮوﺷﻨﺪﮔﺎن ﻟﻮازم ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ • ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن و ﻣﺪﻳﺮان در ﺻﻨﻌﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن • ﻣﺴﺘﺨﺪﻣﺎن ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﺘﺼﺪی ﭘﺎرک ﻫﺎ ، ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺑﺎز و ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی ﺷﻬﺮی • ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺳﺮوﻳﺲ آﺑﻴﺎری و ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 2 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ و آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 269 - ﻣﻘﺮرات در راﺳﺘﺎی اﻫﺪاف ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺷﻬﺮی ) (UWDM، از ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﺼﺮف آب ﻣﻲ ﺗﻮ ان اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد ]74 و75 [ . از ﺟﻤﻠﻪ : • ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮ ای ﻛﺎرواش ﻫﺎ ی ﺗﺠﺎری، ﭘﺮورﺷﮕﺎه ، ﻫﺎ و ﻫﺎ ﻫﺘﻞ رﺳﺘﻮران ﻫﺎ • ﻣﻤﻨﻮﻋﻴﺖ ﻳﺎ ) ﻫﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ایﺑﺮ ( ﻫﺎ ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎ ی ﻏﻴﺮﺿﺮوری ﻧﻈﻴﺮ آﺑﻴﺎری ﭼﻤﻦ ، ﺷﺴﺖ وﺷﻮی ﻣﺎﺷﻴﻦ، ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮدن ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻳﺎ آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﮔﻠﻒ، ﺧﻨﻚ ﺳﺎزی ﺑﺎر ﻳﻚ ﻣﺼﺮف آب در ﻛﺎر ﻫﺎ ﺑﺮی ی ﺻﻨﻌﺘﻲ، اﺳﺘﺨﺮﻫﺎی ﺷﻨﺎی ﺑﺪون ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ، ﻟﺒﺎس ﺷﻮﻳﻲ و ﻫﺎ ﻓﻮاره ﻫﺎ ی زﻳﻨﺘﻲ . • اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻟﻮازم و اﺑﺰار ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه آب • اﻟﺰاﻣﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺟﺪﻳﺪ ﺷﻬﺮی در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ روش ﻫﺎ ی ﻧﻤﺎﺳﺎزی، زﻫﻜﺸﻲ، آﺑﻴﺎری ﻳﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﺸﻲ - ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری • اﻳﺠﺎد ﻣﺸﻮق ﻫﺎ ی اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨ ﻨﺪﮔﺎن در ﺟﻬﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آب • اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻛﻔﺎﻳﺖ ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ . ﺗﻌﺮﻓﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﺑﺎ دﻗﺖ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ اﻧﮕﻴﺰه ﻻزم را ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻓﺮاﻫﻢ آورﻧﺪ ) ﺗﻌﺮﻓﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺸﻮﻳﻘﻲ (. • ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ، اﻟﮕﻮﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ دارﻧﺪ . ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺗﻔ ﺼﻴﻠﻲ اﻟﮕﻮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺼﺮف آب ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ از ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری ) ﺑﻠﻮک ﻫﺎی ﻣﺼﺮف و ﻧﻘﺎط اﻧﻔﺼﺎل، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﻐﻴﺮ، ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﺒﺾ ( ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . - ﻣﻔﺎد ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب )EPA,1998 ( 1 - ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب • ﻟﻴﺴﺖ اﻫﺪاف ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻪﺻﺮﻓ ﺟﻮﻳﻲ آب و ارﺗﺒﺎﻃﺸﺎن ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺗﻘﺎﺿﺎ • ﺗ ﻌﺮﻳﻒ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻤﻌﻲ در ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻫﺪاف 2 - ﺗﺪوﻳﻦ ﻃﺮح ﻛﻠﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ آﺑﻲ • ﻓﻬﺮﺳﺖ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻣﻮﺟﻮد، ﻣﺸﺨﺼﺎ ت ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻣﺼﺮف آب • ﺑﺎزﻧﮕﺮی ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ . 3 - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﭘﻴﺶ • ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿ ﺎی ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر آب ﭘﻴﺶ و ﻞﻴﺗﺤﻠ • ﺑﻴﻨﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ داده ﻫﺎ و اﻃﻼﻋﺎت ﺻﺤﻴﺢ ﻣﺼﺮف ﮔﺬﺷﺘﻪ آب ﺑﺎﺷﺪ . • ﺗﻌﺪﻳﻞ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮاﺳﺎس ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎی ﻣﻌﻠﻮم و ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی 270 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ • ﺑﺮرﺳﻲ ﻋﺪم ﻗﻄﻌﻴﺖ و ﻫﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﻨﺎرﻳﻮﻫﺎ » ی ﭼﻪ ﻣﻲ اﮔﺮ ﺷﻮد ) « ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ ( 4 - ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آ ب • ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب • ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻮاﻧﻊ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﻳﺎ دﻳﮕﺮ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺑﺮای اﺟﺮای اﻗﺪاﻣﺎت ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه • ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ روش ﻫﺎی ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻳﻨﺪه 5 - ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ و ﻫﺎ ﻓﺎﻳﺪه ﻫﺎ • ﺑﺮآورد ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ و ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ا ﻧﺘﻈﺎر ی • ارزﻳﺎﺑﻲ ﺳﻮدﻣﻨﺪی اﻗﺪاﻣﺎت ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه • ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ ﺑﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺷﺪه در ﺑﺨﺶ ﺗﺎﻣﻴﻦ 6 - اﻧﺘﺨﺎب اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﻨﺎﺳﺐ • اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ی ﮔﺰﻳﻨﺶ اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﻨﺎﺳﺐ • ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﻨﺘﺨﺐ • ﺷﺮح ﻋﻠﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻜﺮدن از ﺳﺎﻳﺮ اﻗﺪاﻣﺎت ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه • اﺳﺘﺮ اﺗﮋی و ﺟﺪول زﻣﺎﻧﻲ اﺟﺮای اﻗﺪاﻣﺎت 7 - ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﺳﺎزی ﻣﻨﺎﺑﻊ و اﺻﻼح ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎ • ﺗﺼﺤﻴﺢ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ و ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺟﻬﺖ اﻋﻤﺎل اﺛ ﺮات اﻧﺘﻈﺎر ی ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ ﺑ ﺮ ﻣﺼﺮف • ﺑﺮرﺳﻲ اﺛﺮات ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﺧﺮﻳﺪاری، ﺑﻪ ﺳﺎزی و اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه آب • ﺑﺮرﺳﻲ آﺛﺎر ﺗﻤﻬﻴﺪات ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺷﺪه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺑﺮ درآﻣﺪﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب 8 - اراﺋﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋی اﺟﺮا و ارزﻳﺎﺑﻲ • راﻫﻜﺎرﻫﺎی اﺟﺮا و ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب • ﺗﺎﻳﻴﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪﻳﺮان اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻟﻴﺴﺘﻲ از ﺗﻤﻬﻴﺪات ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺟﻬﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ UWDM ﻣﻨﺘﻬـﻲ ﺷـﻮد . ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ی ﻗﺎﺑـﻞ اﺳـﺘﻔﺎده در ﺟﺪول )پ.2 - 1( ﺑﻪ اﺧﺘﺼﺎر آﻣﺪه اﺳﺖ . ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 2 - ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ و آب ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﺖﻳﺮﻳﻣﺪ ﺗﻘﺎﺿﺎ آب ی 24 / 01 / 95 271 ﺟﺪول پ .2 - 1 - ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎی آب ]75 [ ) USEPA ، 1998 ( اﻗﺪاﻣﺎت اﻗﺪاﻣﺎت ﭘﺎﻳﻪ ای اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻗﺪاﻣﺎت ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎی ﻳﻮﻧﻴﻮرﺳﺎل - ﺳﻨﺠﺶ ﻣﻨﺒﻊ-آب - ﺳﻨﺠﺶ و ﺧﻮاﻧﺪن ﺳﺮوﻳﺲ-اﻧﺸﻌﺎب - ﺳﻨﺠﺶ ﻣﺼﺮف آب ﻋﻤﻮﻣﻲ -ﺧﻮاﻧﺪن ﻛﻨﺘﻮر در ﻓﻮاﺻﻞ زﻣﺎﻧﻲ ﺛﺎﺑﺖ - ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻗﺖ ﺳﻨﺠﺶ ﻫﺎ - ﺗﺴﺖ، ﻛﺎﻟﻴﺒﺮه ﻛـﺮدن، ﺗﻌﻤﻴـﺮ و ﺗﻌـﻮﻳﺾ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آب و ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻠﻔﺎت - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آب ﺗﻠﻒ ﺷﺪه - ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻧﺸﺖ ﻫﺎی ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺷﺪه -ﺗﺤﻠﻴﻞ آب ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻴﺎﻣﺪه - ﺑﺎزرﺳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ آب - ﻧﺸﺖ ﻳﺎﺑﻲ و اﺳﺘﺮاﺗﮋی ﺗﻌﻤﻴﺮ - ﺳﻨﺴﻮرﻫﺎی اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ / دورﺳﻨﺠﻲ - ﭘﻴﺸـــــﮕﻴﺮی از اﺗـــــﻼف و ﺑﺮﻧﺎﻣـــــﻪ ﻧﻮﺳﺎزی / ﺗﻌﻮﻳﺾ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻳﺎﺑﻲ و ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺳﺮ وﻳﺲ - ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه - ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎﺗﻲ -ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﻬﺎی آب - ﺗﻌﺮﻓﻪ ﻫﺎی ﺗﺸﻮﻳﻘﻲ - روش ﻫﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﮔﺬاری - ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎی ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ آﻣﻮزش و اﻃﻼع رﺳﺎﻧﻲ - ﻗﺒﺾ آب ﻗﺎﺑﻞ ﻓﻬﻢ - ﻓــــﺮاﻫﻢ آوردن اﻃﻼﻋــــﺎت درﺑــــﺎره ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻣﺼﺮف آب ﺑﺮای ﻣﺸﺘﺮی ﻫﺎ -ﻗﺒﺾ آب آﮔﺎﻫﻲ دﻫﻨﺪه - درج اﻃﻼ ﻋﺎت در ﻗﺒﺾ آب - دﺳﺘﻮر ﻛﺎر ﻣﺪارس - آﻣﻮزش ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ - ﻛﺎرﮔﺎه ﻫﺎ ی ﺻـﺮﻓﻪ ﺟـﻮﻳﻲ در ﻣﺼـﺮف آب ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ / اﻓﺮاد ذﻳﻨﻔﻊ - ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻣﺸﻮرﺗﻲ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ آب ﺑﺎزرﺳﻲ ﻫﺎی ﻣﺼﺮف آب -ﺑﺎزرﺳﻲ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﭘﺮﻣﺼﺮف - ﺑﺎزرﺳﻲ در ﻣﻘﻴﺎس وﺳﻴﻊ - ﺑﺎزرﺳﻲ ﻛﺎرﺑﺮ ﻧﻬﺎﻳﻲ اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﺑﻪ روز رﺳﺎﻧﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ -ﻓﺮ اﻫﻢ آوردن ﻛﻴﺖ ﻫﺎی ﺑﻪ روزرﺳـﺎﻧﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن - ﺗﻮزﻳﻊ ﻛﻴﺖ ﻫﺎی ﺑﻪ روزرﺳﺎﻧﻲ - ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎی ﻫﺪﻓﻤﻨـﺪ ﺑـﺮای ﮔـﺮوه ﻫـﺎی ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر -ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎر در ﻛﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ - اﺳﺘﻔﺎده اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ از ﺷﻴﺮﻫﺎی ﻓﺸﺎرﺷﻜﻦ ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی -ارﺗﻘﺎی ﻛﺎراﻳﻲ ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی - اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ا ﻧﺘﺨﺎﺑﻲ آﺑﻴﺎری - ﻃﺮح و ﻧﻮﺳﺎزی ﻣﻨﻈﺮﺳﺎزی - ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آﺑﻴﺎری ارﺗﻘﺎی ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژی - ﺗﺨﻔﻴـﻒ ﻫـﺎ و ﻣﺸـﻮق ﻫـﺎ ) ﻛـﺎرﺑﺮی ﻫـﺎی ﻏﻴﺮﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ( - ﺗﺨﻔﻴـﻒ ﻫـﺎ و ﻣﺸـﻮق ﻫـﺎ ) ﻛـﺎرﺑﺮی ﻫـﺎی ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ( - ﺗﻜﻨﻮﻟﻮژﻳﻲ ﻧﻮﻳﻦ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد و ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ - ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ - آﺑﻴﺎری در ﻣﻘﻴﺎس ﮔﺴﺘﺮده - ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎی ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﺼﺮف آب - اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﺼﺮف آب - اﻟﺰاﻣﺎت ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ - ﻣﺪل ﺳﺎزی- ﺑﻬﺒﻮد زﻣﺎن ﺑﻨﺪی / ﺗﺨﺼـﻴﺺ ﺑﺮداﺷﺖ آب - ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻠﻔﺎت درﻣﺨﺎزن، ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ و ﻏﻴﺮه . 15 ﭘﻴﻮﺳﺖ3 واژه ﻧﺎﻣﻪ ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 3 - واژه ﻧﺎﻣﻪ 24 / 01 / 95 275 ﭘﻴﻮﺳﺖ3 - ﻧﺎﻣﻪ واژه Water Value ارزش آب ارزش آب از ﺟﻨﺒﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ در زﻧﺪﮔﻲ اﻧﺴﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ اﺳﺖ از ﺟﻤﻠﻪ اﻗﺘﺼﺎدی، ﺳﻴﺎﺳﻲ و .... Climate Change ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻗﻠﻴﻢ ﻫﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺸﺨﺺ در اﻟﮕﻮﻫﺎی ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر ﺑﺮای وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ آب و ﻫﻮاﻳﻲ، در ﻛﻪ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﻳﻚ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺧﺎص ﻳﺎ ﺑﺮای ﻛﻞ اﻗﻠﻴﻢ ﺟﻬﺎﻧﻲ، رخ ﺑﺪﻫﺪ . Full Cost Recovery ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻋﺒﺎرت ﺳﺖ از روش ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﺮای اﺟﻨﺎس ﻳﺎ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری و ﻧﮕﻬـﺪاری ﺑـﺮای آن اﺟﻨﺎس ﻳﺎ ﺧﺪﻣﺎت ﺗﺎﻣﻴﻦ ﮔﺮدد . Performance and progress indicators ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎی ﻋﻤﻠﻜﺮدی و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮد و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ آن ﻫﺎ در زﻣﺎن ﻫﺎ و ﺣﺎﻻت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻲ ﺳﻨﺠﻨﺪ . Integrated Water resources Managementﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﺑﻴﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﻌﻞ و و اﻧﻔﻌﺎﻻت ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺳﺎﺧﺘﺎری آن ﺣﻔﻆ ﮔﺮدد . Augmentation ﺗﻘﻮﻳﺖ روش ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﺒﺐ ازدﻳﺎد ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در دﺳﺘﺮس ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎی ﺣﻞ راه : ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺜﻞ اﺣﺪاث و ﺳﺪ ﺳﭙﺲ اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ای Demand Management ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﻴﺎز و ﺗﻘﺎﺿﺎﻫﺎی ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮاﺳﺎس اﻳﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ Sustainability ﭘﺎﻳﺪاری در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان از ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد ﻛﻪ ﻫﻤﻮاره ﻗﺎﺑﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎﺷﺪ . Approach روﻳﻜﺮد Plan ﻃﺮح ﻳﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ Goals آرﻣﺎن ﻫﺎ Sectoral ﺑﺨﺸﻲ ﻧﮕﺮی Fragmented ﭼﻨﺪﭘﺎره Urban Water Cycle Management ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﭼﺮﺧﻪ آ ب ﺷﻬﺮی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد در ﻳﻚ ﺷﻬﺮ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺳﻴﻜﻞ ﮔﺮدش آب در ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ، ﺧﺎﻧﻪ Holistic ﻛﻞ ﻧﮕﺮ 276 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ Enabling Environment ﻣﺤﻴﻂ ﺗﻮاﻧﺎ ﺳﺎزی River Basin ﺣﻮﺿﻪ ای ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد در ﻳﻚ ﺣﻮﺿﻪ Global Water Partnership ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ بآ اﺗﺤﺎدﻳﻪ ای ﻛﻪ ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﻛﻠﻲ دﻳﺪن ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺟﻮد در ﺟﻬﺎن ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب در ﺟﻬﺎن ﻣﺒﺎرزه ﻛﻨﻨﺪ . Water is everybody’s business آب ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ . ﺑﻪ آب ﻫﻤﻪ ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ . Objective ﻫﺪف Integrity ﺟﺎﻣﻌﻴﺖ ﻫﻤﺎن ﻣﻌﻨﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را ﻣﻲ دﻫﺪ . Sustainable Development ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﻳﺪار ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮی اﺳﺖ در اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ، ﻫﺪاﻳﺖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻫﺎ، ﺳﻤﺖ ﮔﻴﺮی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺗﻜﻨﻮﻟـﻮژی و ﺗﻐﻴﻴـﺮی ﻧﻬﺎدی اﺳﺖ ﺑﺎ ﻛﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎی و ﺣﺎل آﻳﻨﺪه ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎﺷﺪ . Urbanization ﺷﻬﺮی ﺳﺎزی ﻳﺎ ﺷﻬﺮی ﮔﺮاﻳﻲ رﺷﺪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻣﻬﺎﺟﺮت ﻣﺮدم از روﺳﺘﺎﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ در ﭘﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺷﺪن ﺟﻮاﻣﻊ Peri-urban ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺷﻬﺮ ﻣﺤﺪوده ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺗﺎ روﺳﺘﺎﻫﺎ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ. Illegal squatter communities اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻣﻘﻴﻢ ) اﻗﺎﻣﺖ ﮔﺰﻳﻦ در زﻣﻴﻦ ﻏﻴﺮ ﻣﻌﻤﻮ ل( ﻏﻴﺮﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ ﻛﻪ در اﻃﺮاف ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ ﺳﻜﻨﻲ ﻣﻲ ﮔﺰﻳﻨﻨﺪ و ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﺒﻮدن ﻣﺠﻮزﻫـﺎی ﻗـﺎﻧﻮﻧﻲ ﻧـﺎﮔﺰﻳﺮ ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ ﻛـﻪ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎﻳﻲ ﺳﺎﻛﻦ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ از اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ . Excess Water Management ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ آب اﺿﺎﻓﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﺑﺮای ﻣﻘﺪار آﺑﻲ در ﺣﻮﺿﻪ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻣﺼﺮف ﻗﺮار ﻧﻤﻲ ﻴﺮدﮔ . اﻳﻦ ﻣﻘﺪار آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧـﺪ ﺑـﻪ ﺣﻮﺿـﻪ ﻫـﺎی دﻳﮕﺮ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﺑﺪ ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﻨﺪﻫﺎ و ﺳﺪﻫﺎ ذﺧﻴﺮه ﺷﻮد ﺗﺎ در زﻣﺎن ﻫﺎی دﻳﮕﺮ ﻣﻮرد ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . Water Sensitive Urban design, WSUD ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻬﺮی ﺣﺴﺎس آب ﺑﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺟﺎﻣﻊ رواﻧﺎب ،ﺷﻬﺮی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺳﻄﺤﻲ و ﻓﺎﺿﻼب یﺑﺮا دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻲ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻋﻢ از اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و زﻳﺒﺎﺳﺎزی ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 3 - واژه ﻧﺎﻣﻪ 24 / 01 / 95 277 Environmental Flow ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻘﺪار ﻣﺸﺨﺼﻲ از ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در رودﺧﺎﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﺣـﺪاﻗﻠﻲ ﺧـﻮد اداﻣﻪ دﻫﺪ . Recycling ﺑﺎزﭼﺮﺧﺶ ﭼﺮﺧﺶ آب در داﺧﻞ ﺣﻮﺿﻪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ آب ﭘﺲ از ﻣﺼﺮف ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﻮد و ﻣﺠﺪدا ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . Participatory ﻣﺸﺎرﻛﺘﻲ ﻣﺪﻟﻲ از ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻛﻪ ﻣﺸﺎرﻛﺖ ﻛﻠﻴﻪ ذﻳﻨﻔﻌﺎن در ﺣﻮﺿﻪ را در ﺑﺮ ﮔﻴﺮد. Cost recovery ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﺪل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی اﻗﺘﺼﺎدی ﻛﻪ در آن ﻓﺮض ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﭘﺲ از ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬار ﺑﺮﮔﺸﺖ داده ﺷﻮد . Safe yield ﺑﺪه ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﻘﺪار دﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ از ﭼﺎه ﻛﺸﻴﺪه ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻌﺎدل اﻳﺠﺎد ﮔﺮدد. Recharge and Recovery ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ ﺗﻐﺬﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﺑﺎﻻ آﻣﺪن آب در ﭼﺎه ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺑﺮداﺷﺖ زﻳﺎد آب دﭼﺎر ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﺳﻄﺢ آب ﺷـﺪه اﻧـﺪ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺎزﻳﺎﺑﻲ دارﻧﺪ . Grey water آب ﺧﺎﻛﺴﺘﺮی آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﻳﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺧﻼف آب ﺳﻴﺎه ) ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻮاﻟﺖ ﺑﻪ ( راﺣﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺎزﻳﺎﻓﺖ و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد اﺳﺖ Leachate ﺷﻴﺮاﺑﻪ ﻣﺎﻳﻌﻲ از ﻛﻪ داﺧﻞ زﺑﺎﻟﻪ ﻋﺒﻮر ﻛﺮده ﺑﻪ و ﺑﻴﺮون زاﻳﺪات ﺟﺎﻣﺪ ﻧﺸﺖ و ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاد ﻗﺎﺑـﻞ ﺣـﻞ )Soluble (، ﻣﻌﻠـﻖ ﻳـﺎ ذرات ﻣﺨﻠﻮﻃﻲ از اﺟﺰای ﻫﻤﺎن زﺑﺎﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ . Landfill ﻣﺪﻓﻦ ﻫﺎ ﻣﺤﻠﻲ در اﻃﺮاف ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﺮای دﭘﻮی زﺑﺎﻟﻪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ. Septic tank ﺳﭙﺘﻴﻚ ﺗﺎﻧﻚ ﺳﭙﺘﻴﻚ ﺗﺎﻧﻚ ﻧﻮﻋﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺗﻚ واﺣﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺗﻪ ) ﻧﺸﻴﻨﻲ و ( ﺗﺼﻔﻴﻪ زﻳﺴﺘﻲ ) ﺑﻴﻮﻟـﻮژﻳﻜﻲ ﺑـﺎ آن در ( ﻛﻤﻚ ﺑﺎﻛﺘﺮی ﻫﺎی ﺑﻲ ﻫﻮازی ﻫﻢ زﻣﺎن اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﮔﺮدد . Geopolitical ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎی ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺷﺎﺧﻪ ﻋﻠﻢ از ای ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮﭘﺬﻳﺮی و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬاری ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﻗﺪرت در ﻣﺤﻴﻂ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﺑﻪ و ﺑﻴـﺎن دﻳﮕـﺮ، ﺗـ ﺎﺛﻴﺮ ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ را ﻣﻮرد ﻛﺎوش و ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار دﻫﺪ ﻣﻲ . 278 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ Water Quality Criteria ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﻣﻲ ﺗﻮان ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺳﻨﺠﻴﺪ و رده ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﻴﻔﻲ آب را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . Narrative Criteria ﻣﻌﻴﺎر ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻄﻠﻮب آب را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻋﺒﺎرت ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. Numeric Criteria ﻣﻌﻴﺎر ﻋﺪدی ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻄﻠﻮب آب را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻛﻤﻴﺖ ﻋﺪدی ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺮ ﻣﻴﻨـﺎی ﻫـﺎ آن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﭘﺬﻳﺮد . Reclaimed municipal wastewater ﻓﺎﺿﻼب ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه ﻓ ﺎﺿﻼب ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪد اﻋﻢ از آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ و ... ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . Clean Water Act ﻗﺎﻧﻮن آب ﭘﺎک ﻗﺎﻧﻮن اﻳﺎﻟﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در آﻣﺮﻳﻜﺎ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از آﻟﻮدﮔﻲ آب در ﺳﺎل1972 ﺗﺼﻮﻳﺐ ﺷﺪه اﺳﺖ . Water Reclamation and Reuse ﺗﺼﻔﻴﻪ و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از آب اﺳﺘﻔﺎده از ﻓﺎﺿﻼب ﺑﺮای ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪد اﻋﻢ از آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ و ... ﻛﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﺷﻬﺮی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ. Managed Aquifer Recharge ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻛﻪ در ﻛﻠﻴﻪ ﻓﺼﻮل ﺳﺎل و ﻃﻲ زﻣﺎن ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎﺷﺪ . Desalination ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ آب از درﻳﺎ ﻧﻤﻚ زداﻳﻲ آب ﻳﺎ ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻛﺮدن، اﺷﺎره ﺑﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﭼﻨﺪ ﻓﺮآﻳﻨﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺪاری ﻧﻤـﻚ و ﺳـﺎﻳﺮ ﻣـﻮاد ﻣﻌـﺪﻧﻲ آب از را ﺷﻮر .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺟﺪا Water transfers اﻧﺘﻘﺎل آب اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎ Rainfall Harvsting اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران اﺳﺘﺤﺼﺎل آب ﺑﺎران ﻳﻜﻲ از ﺷﺎﺧﺺ ﺗﺮﻳﻦ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب ﺑﺎران ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻣﻲ آﺑﻲ ﻛﻢ ﺑﺎ ﺑﺎﺷـﺪ ﻛـﻪ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب ﺑﺴﺮﻋﺖ ﺣﺎل در ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . Cloud Seeding ﺑﺎروری اﺑﺮ ﺑﺎروری اﺑﺮﻫﺎ واﻗﻊ در ﻳﻚ روﻧﺪ ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ آن در ﻛﻪ اﺑﺮﻫﺎ ﺑﻪ ﺑﺨﺎر آب ﺗﺒﺪﻳﻞ و ﺷﺪه ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﺑﺎران ﻣﺒﺪل ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . Watershed Management ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰ آب ﻣﻮﺟﻮد در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﻴﺎز ﺗﻤﺎﻣﻲ ذﻳﻨﻔﻌﺎن ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 3 - واژه ﻧﺎﻣﻪ 24 / 01 / 95 279 Agroforestry practices (e.g. alley cropping, Agrosilvopastoral systems) ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮاﻣﺎن ﻛﺸﺖ، ﭼﺮا، ﺟﻨﮕﻞ Strip cropping ﻛﺸﺖ ﻧﻮاری Mulching or cover crops ﭘﻮﺷﺶ ﺑﺎ ﻣﺎﻟﭻ ﻳﺎ ﮔﻴﺎه Vegetation to stabilize structur ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﺟﻬﺖ ﭘﺎﻳﺪاری ﺳﺎزه Terraces (bench, broad based) اﻳﺠﺎد و ﻧﻬﺮ ﺷﻴﺎر روی ﺑﺮ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز Conjunctive use of surface water and groundwater اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻬﻴﻨﻪ ﻫﻢ زﻣﺎن از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻧﺤﻮﻳﻜﻪ ﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺳﻴﺐ وارد ﻧﺸﻮد . On-Stream Reservoirs ﻣﺨﺰن روی رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﺨﺎزﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ در ﻣﺴﻴﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻗﺮار داده ﻣﻲ .ﺷﻮد Pumped-Storage Resevoirs ﻣﺨﺎزن ﭘﻤﭙﺎژ- ذﺧﻴﺮه ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺨﺰن ﺗﻮﺳﻂ اﻧﺤﺮاف آب از ﺑﻴﺮون ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺨﺰن و Collector pump ﭼﺎه ﺟﻤﻊ ﻛﻨﻨﺪه ﭼﺎﻫﻲ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ در ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺗﺮاوا ﻗﻄﻊ را ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ آب ﻳﺎ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺮاوش ﻛﻨﻨﺪه و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﮔﻮدال ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻒ زﻳﺮ ﻫﺎ آن ﻛﻒ ﺗﻮری ﻟﻪﻟﻮ و ﺟﺪار ﮔﺎﻟﺮی اﺳﺖ را ﺟﻤﻊ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . Infiltration gallories ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﻏﻠﺐ در ﻣﻌﺮض ﺳﻄﺢ اﻧﺪ، ﻟﻜﻦ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﻗﻄﻊ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. Adaptive management ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻧﻄﺒﺎﻗﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻧﻄﺒﺎﻗﻲ ﻳﻚ ﻓﺮاﻳﻨﺪ آزﻣﻮن و ﺧﻄﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﻜﻪ ﻳﺎدﮔﻴﺮی در ﺣﻴﻦ ﻋﻤﻞ اﺳﺖ . Artificial Recharge ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ در ﻛﻪ ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ آب ورودی)ﺟﺮﻳﺎن ورودی(ﺑﻪ آﺑﺨﻮان )ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ( اﻧﺠﺎم ﻣـﻲ ﺷـﻮد، ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻣﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ در . ﺑﻴﻼن )Artificial Recharge (ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ یﻫﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﻤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻟـﻴﻜﻦ در ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺑﻪ ﺎزﻧﻴ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻋﻤﻞ اﻳﻦ و ﻛﻤﻚ ﺑﺎ در ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ ﻃﺮق ﺧﺎص ﺻﻮرت ﻣﻲ ﭘﺬﻳﺮد . Soil-Aquifer Treatment (SAT) ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎک-آﺑﺨﻮان در ﻋﺒﻮر از آب ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ آب ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. Water quality monitoring ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺷ ﻨﺎﺧﺖ از ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑ ﺼﺎ ـﻣ ﺎـ رف ﻣﺨﺘﻠ ﻒـ 280 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ Sea Water Intrusion ﭘﻴﺸﺮوی آب ﺷﻮر ﭘﻴﺸﺮوی آب درﻳﺎ در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ارﺗﺒﺎط ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ آب درﻳﺎ ﺑﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ Recharge Area ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭼﺎه آن ﻗﺴﻤﺖ از زﻣﻴﻦ آب ﻛﻪ درون آن از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﺮاوش و ﺣﺮﻛﺖ وارد ﭼﺎه ﭼﻳﺎ ﺸﻤﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. Well Head Protection Area (WHPA) ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺣﻔﺎﻇﺘﻲ ﻣﻈﻬﺮ ﭼﺎه اﻳﻦ ﻧﺎﺣﻴﻪ، ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻧﻮاﺣﻲ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ اﻃﺮاف ﭼﺎه ﺑﺮ در را دارد ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻟﻮدﮔﻲ آن در ﺣﺮﻛﺖ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ ﺑـﻪ و ﻣﻨﺒﻊ ﻳﺎ ﭼﺎه ) آب ﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲ ( رﺳﺪ . Vulnerability Zone ﻣﺤﺪوده آﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮی ﻣﺤﺪوده ای در اﻃ ﺮاف ﭼﺎه ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ وﺟﻮد آﻟﻮدﮔﻲ در آن ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﭼﺎه آﺳﻴﺐ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ. Protection Zone ﻣﺤﺪوده ﺣﻔﺎﻇﺖ Zone of Influence ﻣﺤﺪوده ﺗﺎﺛﻴﺮ اﮔﺮ آب در داﺧﻞ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ ﺷﻮد، اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در اﻃﺮاف »ﭼﺎه ﻣﺤﺪوده ﺗﺎﺛﻴﺮ « ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد Well field ﻣﻴﺪان ﭼﺎه Setback/buffer zones ﻧ ﺎﺣﻴﻪ ﺣﺎﺋﻞ / ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﺮ Nested watershed area ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﺗﻮ در ﺗﻮ Floodplain ﺳﻴﻼب دﺷﺖ ﺳﻴﻼب ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻛﻪ ﺻﻮرت ﻣﺘﻔﺎوت روی ﻣﻲ دﻫﺪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﻪ ﻧﺎم ﺳﻴﻼب دﺷﺖ در را اﻃﺮاف رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورﻧﺪ. detention pond ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاﺷﺖ ﻣﺤﺪوده ای اﺳﺖ ﺧﺎک ﺑﺮداری ﺷﺪه در اﻃﺮاف رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ درﻳﺎﭼﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﺷﺪت ﺳﻴﻞ ﺑﻪ ﻛﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. Retention ponds ﻣﺨﺎزن ﻛﻨﺪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺨﺎزﻧﻲ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻛﻪ ﺟﻬﺖ ﻛﺎﺳﺘﻦ از ﺷﺪت ﺳﻴﻞ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود. Laminar flow ﺟﺮﻳﺎن آرام ﺟﺮﻳﺎن ای ﻣﺎده ﺳﻴﺎل اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ اﺟﺰا آن ﻣﺎده ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﻄﻮط ﻣﻮازی ﻧﺴﺒﺖ ﺣﺎل در ﻫﻢ ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ. Total Dissolved Solids TDS ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﻣﻘﺪار ﻳﺎ اﻧﺪازه ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻳﺎ ﻏﻴﺮ آﻟﻲ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﺪه در درون ﻳﻚ ﻣﺎﻳﻊ، اﻳﻦ ﻛﻪ ﻣﻮاد ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺷـﻜﻞ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟﻲ، ﻳﻮﻧﻴﺰه ﻫﺎی داﻧﻪ ﻳﺎ و ﺑﺴﻴﺎر در رﻳﺰ ﻣﻘﻴﺎس ﻣﻴﻜﺮون ﺑﻪ و ﺷﻜﻞ ﻣﻌﻠﻖ ﻣﺎﻳﻊ آن در وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑ ﺎﺷﻨﺪ . Conventional source ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺘﺪاول آب ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺳﻄﺤﻲ : ،درﻳﺎﭼﻪ رودﺧﺎﻧﻪ و اﻧﻬﺎر، ﻣﺨﺎزن ﺳﻄﺤﻲ .. و.ﻣﻨﺎﺑﻊ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ:ﭼﺸﻤﻪ ، ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎی ﻧﻔـﻮذ، ﭼـﺎه ﻫـﺎی ﻧﻔـﻮذ، ﻗﻨﺎت ، ﭼﺎه ﭘﻴ ﻮﺳﺖ 3 - واژه ﻧﺎﻣﻪ 24 / 01 / 95 281 Quality protection area ﻣﺤﺪوده ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺤﺪوده ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب، ﻣﺤﺪوده ﻳﺎ ﻄﺢﺳ در ای زﻳﺮزﻣﻴﻦ اﺳـﺖ ﻛـﻪ اﺣﺘﻤـﺎل رﺧـﺪاد آﻟـﻮدﮔﻲ ﻳـﺎ و آن در اﻧﺘﻘـﺎل آﻟﻮدﮔﻲ از ﻣﺴﻴﺮ ﺑﻪ آن ﺳﻤﺖ ﻣﻨﺒﻊ آب وﺟﻮد دارد . Water tinkering (water trucking) ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﺎﻧﻜﺮی اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺎﻧﻜﺮ Water abundance وﻓﻮر آب Water scarcity ﻛﻤﺒﻮد آب Structurally-induced water abundance وﻓﻮر آب اﻟﻘﺎﻳﻲ ای ﺳﺎزه Footprints ردﭘﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 24 / 01 / 95 283 ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣ ﺮاﺟﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 1- Integrated urban water management: arid and semi-arid regions, Urban water Series-UNESCO- IHP, edited by LARRY W.MAYS, 2009. 2- In search of sustainability, CSIRO PUBLISHING, edited by Jenny Goldie, Bob Douglas and Bryan Furnass, 2005. 3- Integrated water resources management, Published by the Global water partnership, March 2000. 4- Report 4, Regional water needs and IUWM Opportunities report, prepared by: MWH; January 2007. 5- ToT Manual on Integrated Urban Water Management, RCUWM, Tehran, Iran. 6- Clean water (An Introduction to Water Quality and Water Pollution Control); Oregon State University Press (Corvallis); Kenneth M. Vigil, P.E.; 2003. 7- Climate change and water; INTERGOVERNMENTAL PANEL ON CLIMATE CHANGE (WMO – UNEP); Edited by Zbigniew W. Kundzewicz, Bryson Bates, Shaohong Wu, Jean Palutikof, June 2008. 8- Regional Water Needs and Integrated Urban Water Management Opportunities Report, Report 4, South East Queensland Regional Water Supply Strategy, January 2007. 9- Issues in potable reuse (The Viability of Augmenting Drinking Water Supplies with Reclaimed Water); NATIONAL ACADEMY PRESS; Washington, D.C. 1998. 10- California water plan (volume 2-resource management strategies); chapter24-Land use planning and management, update2009. 11- 12- WHO, technical Note, NO12, 2007. 13- WHO, technical Note for emergencies, cleaning and disinfecting water storage tanks and tankers. 14- WHO, technical note, final draft of NO12, 2009. 15- Nabin Khanal et al, Integrated Planning for Dual Distribution Systems, World Environmental and Water Resources Congress, (Great Rivers © 2009 ASCE) 2009. 16- R. Chee1 et al, DESIGN OF DUAL WATER SUPPLY SYSTEMS, World Environmental and Water Resources Congress, (Great Rivers © 2009 ASCE) 2009. 17- California water plan(volume 1-resource management strategies); chapter 24-Land use planning and management, update2009. 18- Report 67, Practical Guide Reservoir Management. Water quality research Australia, 2008. 19- Urban water and sanitation Services; An IWRM Approach.No11, Published by Global Water Partnership Technical Committee (TEC), JUDITH A. REES. June 2006. 20- Strategy Paper on Preparation of Training Manual for Trainers on Integrated Urban Water Management in Asia, RCUWM, Tehran, Iran. 21 - ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﻠﻲ آﻣﺎﻳﺶ ﺳﺮزﻣﻴﻦ، ﻣﺼﻮب ﺟﻠﺴﻪ ﻣﻮرخ 6/8/ 1383 ﻫﻴﺌﺖ وزﻳﺮان ، ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر . 22 - راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر ، ﻣﺼﻮب ﺟﻠﺴﻪ ﻣﻮرخ 27 /7/ 1382 ﻫﻴﺌﺖ وزﻳﺮان . 23- Land and water integration and river basin management, Natural Resources Management and Environment Department, FAO Corporate Document Repository. 24- Water education Foundation, California Water, Pollution Prevention. 25- UNESCO-IHE, UN World Water Development Report 2003. 284 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 26 - ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮرات ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ اﻳـﺮان ، 1383 . دﻓﺘـﺮ ﺣﻘـﻮﻗﻲ و اﻣـﻮر ﻣﺠﻠـﺲ ﺳـﺎزﻣﺎن ﺣﻔﺎﻇـﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ . 27- The Los Angeles Aqueduct and the Owens and Mono Lakes, TED Case Studies, CASE NUMBER: 379. 28- PLANNING GUIDELINES FOR WATER SUPPLY & SEWERAGE, DEPARTMENT OF NATURAL RESOURCES & MINES, GPO Box 2454 Brisbane Q 4000, 2005. 29 - ،اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ1371 ، ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷـﻤﺎره 3 - 116 ، ﺳـﺎزﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ و ﺑﻮدﺟـﻪ – وزارت ﻧﻴـﺮو، دﻓﺘـﺮ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت و ﻣﻌ ﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ، اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ آب . 30 - اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻠﻲ اﻳﺮان ﺷﻤﺎره1053 : 1388، ﺗﺠ ﺪﻳﺪ ﻧﻈﺮ ﭘﻨﺠﻢ، آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ – وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ و ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و اﺻﻼﺣﻴﻪ آن . 31 - اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻠﻲ اﻳﺮان ﺷﻤﺎره1011 : 1386 ، ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻧﻈﺮ ﺷﺸﻢ، آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ – وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻴﻜﺮوﺑﻴﻮﻟﻮژی . 32- Urban Water Security: Managing Risks, Urban Water Series – UNESCO-IHP, ISSN 1749-0790, 2009. 33- Research into access to recycled water and impediments to recycled water investment, Prepared for the Australian Government Department of Agriculture, Fisheries and Forestry on behalf of the Natural Resource Policy And Programs Committee, June 2005. 34- Climate Change and Urban Water Utilities: Challenges & Opportunities, Water Sector Board of the Sustainable Development Network of the World Bank Group, Note No. 24, April 2010. 35- National Water Program Strategy: Response to Climate Change, U.S. Environmental Protection Agency Office of Water (4101M), EPA 800-R-08-001, September 2008. 36- 37- Global Environment Outlook 2000, WMO, Geneva, 1996. 38 - ﻗﺎﻧﻮن ﺗﻌﺎرﻳﻒ و ﺿﻮاﺑﻂ ﺗﻘﺴﻴﻤﺎت ﻛﺸﻮری . 39 - ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺘﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد از آب ﻫﺎی ﺑﺮ ﮔ ﺸﺘﻲ و ﭘﺴﺎب ﻫﺎ؛ 1389 ، ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 535 ، ﺳ ﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر . 40 - راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺧﺎم، ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و آب ﻫﺎی ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺗﻔﺮﺟﻲ؛ 1387 ،ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 462 ، ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی و ﻧﻈﺎرت راﻫﺒﺮدی رﺋﻴﺲ ﺟﻤﻬﻮر . 41 - راﻫﻨﻤﺎی ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب؛ 1366، ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 66 - اﻟﻒ، ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر، وزارت ﻧﻴﺮو . 42 - راﻫﻨﻤﺎی ﺗﻌﻴﻴﻦ آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﻛﻮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی آﺑﻲ . 1390 ،ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 557 ، ﺳﺎ زﻣﺎن ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی ﻛﺸﻮر . 43- Water, Water Everywhere, but Not a Drop to Drink,RBC Wealth Management, a division of RBC Capital Markets Corporation, Member NYSE/FINRA/SIPC, 2008. ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 24 / 01 / 95 285 44- CHALLENGES TO IMPLEMENTING DRINKING WATER TECHNOLOGIES IN DEVELOPING WORLD COUNTRIES, Environmental Engineer: Apllied Research and Practice, Vol. 1, Winter 2007. 45- “Will there be enough water?” Revenga, C., EarthTrends, October 2000, 46- The United Nations World Water Development Report 3: WATER IN A CHANGING WORLD, 2008. 47- Canadian Guidelines for Domestic Reclaimed Water for Use in Toilet and Urinal Flushing. Prepared by the Working Group on Domestic Reclaimed Water of the Federal-Provincial- Territorial Committee on Health and the Environment, Ottawa, Ontario, January 2010. 48- Food for the Cities - Multidisciplinary Area, FOOD AND AGRICULTURE ORGANIZATION OF THE UNITED NATIONS, 49- Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) Aquastat Database, 50- Figuères C. and Gharavi S., Problem assessment and strategic urban planning on Urban water management in the Middle East and Central Asia: some preliminary results of this UNESCO study, RCUWM, Tehran, Iran, 2003. 51- 2004 IDA Worldwide desalting Plants Inventory Report No. 18. 52- AWWA Streamliner, Vol. 1, No. 23, 2009. 53 - راﻫﻨﻤﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﺨﺎزن ﺳﺪﻫﺎ ﻣﺮاﺣﻞ ) ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ـ ﺗﻮﺟﻴﻬﻲ ـ ﻃﺮاﺣـﻲ ﺗﻔﺼـﻴﻠﻲ ؛ (1383 ، ﻧﺸـﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 272 ،ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر . 54 - دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ارزﻳﺎﺑﻲ اﺛﺮات ﻃﺮح ﻫﺎی ﺳﺪﺳﺎزی ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ) ﻣﺮﺣﻠﻪ اﺟﻤﺎﻟﻲ (؛ 1384 ، ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 286 -اﻟﻒ ، ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر، وزارت ﻧﻴﺮو . 55 - ﺿﻮاﺑﻂ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ، 1392 ، ﺷﻤﺎره1 r - 3 - 117 ﺳـ ﺎزﻣﺎن ﻣـ ﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر . 56 - راﻫﻨﻤﺎی ﺣﺮﻳﻢ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺟﻬﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷﺮب ، 1391 ،ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 404 - اﻟـﻒ، ﻃـﺮح ﺗﻬﻴـﻪ ﺿ ﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر . 57 - ﻣﺒﺎﻧﻲ و ﺿﻮاﺑﻂ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻓﺎﺿﻼب و ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ ، 1393 ،ﻧﺸﺮﻳﻪ ی ﺷﻤﺎره 425 ، ﻃﺮح ﺗﻬﻴـﻪ ﺿـﻮ اﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓ ﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر . 58 - راﻫﻨﻤﺎی ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری آن از ﻫﺎ، 1379 ، ﻧﺸـﺮﻳﻪ ﺷـﻤﺎره 182 ، ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﺑﻮدﺟﻪ – وزارت ﻧﻴﺮو . 59 - دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤ ﻞ رﻓﺘﺎرﺳﻨﺠﻲ ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، 1378 ،ﻧﺸﺮﻳﻪ ، ﺷﻤﺎره 187 ، ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ و ﺑﻮدﺟـﻪ – وزارت ﻧﻴﺮو . 60 - ر اﻫﻨﻤﺎی ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻴﻔﻴﺖ در ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻔﻴﻪ آب آﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ؛ 1377 ، ﻧﺸـﺮﻳﻪ ﺷـﻤﺎره179 ، ﺳـﺎزﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ و ﺑﻮدﺟﻪ – وزارت ﻧﻴﺮو . 286 24 / 01 / 95 راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺗﺎﻣﻴﻦ، ﻋﺮﺿﻪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﻣﺼﺮف آب ﺷﻬﺮی و روﺳﺘﺎﻳﻲ 61 - ﺿﻮاﺑﻂ ﻓﻨﻲ ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﺼﻮﻳﺐ ﻃﺮح ﻫﺎی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺷﻬﺮی؛ 1372 ، ﻧﺸـﺮﻳﻪ ﺷـﻤﺎره3 - 129 ، ﺳـﺎزﻣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ و ﺑﻮدﺟﻪ – وزارت ﻧﻴﺮو . 62- Note No. 24,April 2010, CLIMATE CHANGE AND URBAN WATER UTILITIES: CHALLENGES & OPPORTUNITIES, Water Sector Board of the Sustainable Development Network of the World Bank Group. Alexander Danilenko, Eric Dickson, Michael Jacobsen 63- Research into access to recycled water and impediments to recycled water investment Prepared for the Australian Government Department of Agriculture, Fisheries and Forestry on behalf of the Natural Resource Policy And Programs Committee, June 2005 64- Khatri. K.B., Vairavamoorthy. K. " Water Demand Forecasting for the City of the Future against the Uncertainties and the Global Change Pressures: Case of Birmingham", EWRI/ASCE.2009. 65- NATIONAL ACADEMY PRESS Washington, D.C. (Book), Integrated Watershed Management Connecting People to Their Land and Water (Book) 66- Water Resources Planning: Manual of Water Supply Practices, M50, Ch. 13, Integrated Resource Planning, Second Edition, American Water Works Association, 2007. 67- Water Resources Planning: Manual of Water Supply Practices, M50, Ch. 5, Evaluation of Surface Water and Groundwater Sources, Second Edition, American Water Works Association, 2007. 68- Climate Ready Water Utilities Adaptation Strategies Guide for Water Utilities, EPA 817-K-11- 003January 2012 69- Greenhouse Gas and Energy: Co-Benefits of Water Conservation, POLIS POLIS PROJECT ON ECOLOGICAL GOVERNANCE, Polis Research Report 09-01, March 2009. 70- Emergency Response Plan Guidance for Small and Medium Community Water Systems to Comply with the Public Health Security and Bioterrorism, preparedness and Response Act of 2002. Office of Water (4601M), EPA 816-R-04-002, April 2004, 71- Growing Toward More Efficient Water Use: Linking Development, Infrastructure, and Drinking Water Policies, < 72- Waste and Climate Change: Global trends and strategy framework, United Nations Environmental Programme, Division of Technology, Industry and Economics, International Environmental Technology Centre, Osaka/Shiga, 2010. 73- Better UrbanWater Management, State of Western Australia, Western Australian Planning Commission, October 2008. 74- Integrated Coastal Urban Water System Planning in Coastal Areas of the Mediterranean, VOLUME II Tools and Instruments, UNEP and MAP. 75- USEPA – U.S. Environmental Protection Agency (1998) Water Conservation Plan Guidelines. Available in: