2304

ﺟﻤﻬﻮری اﺳﻼﻣﻲ اﻳﺮان ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 366 ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﻓﻨﻲ و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻣﻮر زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ وزارت راه و ﺷﻬﺮﺳﺎزی اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ اﺟﺮاﻳﻲ ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت راه، ﻣﺴﻜﻦ و ﺷﻬﺮﺳﺎزی bhrc. 1394 ﺑﺴﻤﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺨﺸﻨﺎﻣﻪ ﺑﻪ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی اﺟﺮاﯾﯽ، ﻣﻬﻨﺪﺳﺎن ﻣﺸﺎور و ﭘﯿﻤﺎﻧﮑﺎران 94/28467 :ﺷﻤﺎره 1394/03/03 : ﺗﺎرﯾﺦ :ﻣﻮﺿﻮع راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﯾﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﮑﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ) ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﻣﺎده23 ) ( ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﺑﻮدﺟﻪ و ﻣﻮاد6 ) ( و7( آﯾﯿﻦ ﻧﺎﻣﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی اﺟﺮاﯾﯽ ﻃﺮح ﻫﺎی ﻋﻤﺮاﻧﯽ- ﻣﺼﻮب ﺳﺎل1352 و در ﭼﺎرﭼﻮب ﻧﻈﺎم ﻓﻨﯽ و اﺟﺮاﯾﯽ ﮐﺸﻮر )ﻣﻮﺿﻮع ﺗﺼﻮﯾﺐ ﻧﺎﻣﻪ ﺷﻤﺎره 42339/ت33497 ﻫـ ﻣﻮرخ20 / 4 / 1385 ﻫﯿﺄت ﻣﺤﺘﺮم وزﯾﺮان(، ﺑﻪ ﭘﯿﻮﺳﺖ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺷﻤﺎره366 اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﯽ اﺟﺮاﯾﯽ ، ﺑﺎ ﻋﻨﻮان » راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﯾﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﮑﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ « از ﻧﻮع ﮔﺮوه ﺳﻮم اﺑﻼغ ﻣﯽ ﺷﻮد. رﻋﺎﯾﺖ ﻣﻔﺎد اﯾﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ در ﺻﻮرت ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﻬﺘﺮ، از ﺗﺎرﯾﺦ1/ 6 / 1394 .اﻟﺰاﻣﯽ اﺳﺖ اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﯽ اﺟﺮاﯾﯽ اﯾﻦ ﺳﺎزﻣﺎن درﯾﺎﻓﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﻧﻈﺮات و ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدﻫﺎی اﺻﻼﺣﯽ در ﻣﻮرد ﻣﻔﺎد اﯾﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺑﻮده و اﺻﻼﺣﺎت ﻻزم را اﻋﻼم ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد . ଓฬୀ ﺳﺎزﻣﺎن ॠﺪୌیت و ر୍ی ই࡭ﻮر رﯾﺎ॥ﺖ ॒टࢭﻮری رﯾﯿﺲ ﺳﺎزﻣﺎن :ش ش ۳۶۱۲۶۳ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﮔﺮاﻣﻲ اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ اﺟﺮاﻳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ، ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻈﺮ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﻣﺒﺎدرت ﺑـﻪ ﺗﻬﻴـﻪ اﻳـﻦ ﻧﺸـﺮﻳﻪ ﻛﺮده و آن را ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ی ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻛﺸﻮر ﻋﺮﺿﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ . ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻼش ﻓﺮاوان، اﻳﻦ اﺛﺮ ﻣﺼـﻮن از اﻳﺮادﻫـﺎﻳﻲ ﻧﻈﻴـﺮ ﻏﻠﻂ ﻫﺎی ﻣﻔﻬﻮ ﻣﻲ، ﻓﻨﻲ، اﺑﻬﺎم، اﻳﻬﺎم و اﺷﻜﺎﻻت ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ﻧﻴﺴﺖ . از اﻳﻦ رو، از ﺷﻤﺎ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ی ﮔﺮاﻣﻲ ﺻﻤﻴﻤﺎﻧﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ دارد در ﺻﻮرت ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ اﻳﺮاد و اﺷـﻜﺎل ﻓﻨـﻲ، ﻣﺮاﺗـﺐ را ﺑﺼـﻮرت زﻳـﺮ ﮔﺰارش ﻓﺮﻣﺎﻳﻴﺪ : . ﺷﻤﺎره ﺑﻨﺪ و ﺻﻔﺤﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﻨﯿﺪ-1 . اﯾﺮاد ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﺼﻮرت ﺧﻼﺻﻪ ﺑﯿﺎن دارﯾﺪ-2 . در ﺻﻮرت اﻣﮑﺎن ﻣﺘﻦ اﺻﻼح ﺷﺪه را ﺑﺮای ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻨﯽ ارﺳﺎل ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ-3 . ﻧﺸﺎﻧﯽ ﺧﻮد را ﺑﺮای ﺗﻤﺎس اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ-4 ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن اﻳﻦ اﻣﻮر ، ﻧﻈﺮﻫﺎی درﻳﺎﻓﺘﻲ را ﺑﻪ دﻗﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﻤﻮده و اﻗﺪام ﻣﻘﺘﻀﻲ را ﻣﻌﻤﻮل ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ . ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ از ﻫﻤﻜـﺎری و دﻗﺖ ﻧﻈﺮ ﺟﻨﺎﺑﻌﺎ ﻟﻲ ﻗﺪرداﻧﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻧﺸﺎﻧﻲ ﺑﺮای ﻣﻜﺎﺗﺒﻪ : ﺗﻬﺮان، ﻣﻴﺪان ﺑﻬﺎرﺳﺘﺎن، ﺧﻴﺎﺑﺎن داﻧﺸﺴـﺮا ، ، ﺳـﺎزﻣﺎن ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ رﻳـﺰی و 33271ﮐﺸﻮر، اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﯽ اﺟﺮاﯾﯽ ـ ﻣﺮﮐﺰ ﺗﻠﻔﻦ Email: web: ﭘ ﻴﺸﮕﻔﺘﺎر اﺳﺘﻔﺎده از ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﻃﺮح، اﺟﺮا، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﮕﻬﺪاری ﻃﺮح ﻫﺎی ﻋﻤﺮاﻧﻲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻓﻨﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﻃﺮح ﻫﺎ، ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮا ) ﻋﻤﺮﻣﻔﻴﺪ ( و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری، از اﻫﻤﻴﺖ وﻳﮋه ای ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ و اﺟﺮاﻳﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ، اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و ﺿﻮاﺑﻂ ﻓﻨﻲ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻬﻴﻪ و اﺟﺮای ﻃﺮح و ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ ﻻزم ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری از ﻃﺮح ﻫﺎ را ﻣﻮرد ﺗ ﺄ ﻛﻴﺪ ﺟﺪی ﻗﺮار اﺳﺖ داده . ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻣﻔﺎد ﻣﺎده 23 ،ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ و ﺑﻮدﺟﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ﻣﻮﻇﻒ ﺑﻪ ﺗﻬﻴﻪ و ا ﺑﻼغ ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ، ﻧﺎﻣﻪ ﻴﻦﻳآ ﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی اﺟﺮا ﻲ ﻳ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻃﺮح ﻫﺎی ﻋﻤﺮاﻧﻲ ﻛﺸﻮر ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎ . ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﻮع و ﮔﺴﺘﺮدﮔﻲ ﻃﺮح ﻫﺎی ﻋﻤﺮاﻧﻲ ﻃﻲ ، ﺳﺎﻟﻬﺎی اﺧﻴﺮ ﺳﻌﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ در ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﺪوﻳﻦ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺪارک ﻋﻠﻤﻲ از ﻣﺮاﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺗﻲ و ﺗﻮان ﻓﻨﻲ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ ذﻳﺮﺑﻂ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . از اﻳﻦ رو ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان » راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ « ﺑﺎ ﻫﻤﻜﺎری ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ وزارت راه و ﺗﺮاﺑﺮی وﻗﺖ ) و ( ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت راه، ﻣﺴﻜﻦ و ﺷﻬﺮﺳﺎزی و ﺑﻬﺮه ﻣﻨﺪی از ﺗﻮان ﻋﻠﻤﻲ و ﺗﺨﺼﺼﻲ ﺟﻤﻌﻲ از ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺑﺎﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺸﻮر ﺗﻬﻴﻪ ﺷ ﺪه اﺳﺖ . ﻫﺪف اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ، آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ اﻧﻮاع روش ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ و ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﺸﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻴﺎن ﻧﻜﺎت اﺟﺮاﻳﻲ اﻳﻦ روش ﻫﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺮای ﺗﻤﺎﻣﻲ راه ﻫﺎی ﺑﺎ روﺳﺎزی ﻫﺎی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻛﺎرﺑﺮد دارد . اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮای ﺑﻬﺴﺎزی و ﻧﻮﺳﺎزی راه ﻫﺎی ﺑﺎ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﻜﺎر ﺑﺮد . ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺗﻼش، دﻗﺖ و وﻗﺖ زﻳﺎدی ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺻﺮف ﮔﺮدﻳﺪه، ﻣﻌﻬﺬا اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺼﻮن از وﺟﻮد اﺷﻜﺎل و اﺑﻬﺎم در ﻣﻄﺎﻟﺐ آن ﻧﻴﺴﺖ ﻟﺬا . در راﺳﺘﺎی ﺗﻜﻤﻴﻞ و ﭘﺮﺑﺎر ﺷﺪن اﻳﻦ آ ﻧﺎﻣﻪ ﻴﻦﻳ از ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﺤﺘﺮم درﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﻮارد اﺻﻼﺣﻲ را ﺑﻪ اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ارﺳﺎل ﻛﻨﻨﺪ . ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺳﺎزﻣﺎن ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدات درﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه را ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮ ده و د ر ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﺻﻼح در ﻣﺘﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ، ﺑﺎ ﻫﻤﻔﻜﺮی ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﻨﻲ ﻛﺸﻮر و ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﺠﺮب اﻳﻦ ﺣﻮزه ، ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺘﻦ اﺻﻼﺣﻲ، اﻗﺪام و از ﻃﺮﻳﻖ ﺳﺎﻳﺖ اﻳﻨﺘﺮﻧﺘﻲ ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻋﻤﻮم اﻋﻼم ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻛﺮد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر و ﺑﺮای ﺗﺴﻬﻴﻞ در ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن آﺧﺮﻳﻦ ﺿﻮاﺑﻂ اﺑﻼﻏﻲ ﻣﻌﺘﺒﺮ، در ﺳﻤﺖ ﻣﻴﺎﻧﻲ ﺑﺎﻻی ﺻﻔﺤﺎت ﻧﺸﺮﻳﻪ ، ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﺪوﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ آن ﺻﻔﺤﻪ درج ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺻﻮرت ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺻﻔﺤﺎت، ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﻪ روزرﺳﺎﻧﻲ آن ﻧﻴﺰ اﺻﻼح ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . از اﻳﻦ رو ﻫﻤﻮاره ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺻﻔﺤﺎت دارای ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﺪﻳﺪﺗﺮ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺑﺪﻳﻨﻮﺳﻴﻠﻪ ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﻓﻨﻲ و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻣﻮر زﻳﺮﺑﻨﺎﻳﻲ ﺗﻼش از و ﺟﺪﻳﺖ رﺋﻴﺲ و ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ اﺟﺮاﻳﻲ ، ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت راه، ﻣﺴﻜ ﻦ و ﺷﻬﺮﺳﺎزی، ﻧﺎﻇﺮﻳﻦ و ﻣﺠﺮی ﻣﺤﺘﺮم ﭘﺮوژه و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻤﺎم از ﻋﺰﻳﺰان ﻣﺘﺨﺼﺺ ﻫﻤﻜﺎر اﻣﺮ در ﺗﻬﻴﻪ و ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﺮدن اﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺗﺸﻜﺮ و ﻗﺪرداﻧﻲ ﻣﻲ اﻳﺰد از و ﻛﻨﺪ ﻣﻨﺎن ﺗﻮﻓﻴﻖ روز اﻓﺰون اﻳﻦ ﻫﻤﻪ ﺑﺰرﮔﻮاران را آرزوﻣﻨﺪ اﺳﺖ . ﻣﻌﺎون ﻓﻨﯽ و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻣﻮر زﯾﺮﺑﻨﺎﯾﯽ 1394 ﺑﻬﺎر ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﺗﺪوﻳﻦ ﻋﻠﻴﺮﺿﺎ ﺧﺎوﻧﺪی دﻛﺘﺮی راه و ﺗﺮاﺑﺮی داﻧﺸﮕﺎه زﻧﺠﺎن و ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻓﺮا رﻫﺴﺎز ﻓﻦ ﻛﻮروش ﺟﺎﻳﺮوﻧﺪ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ راه و ﺗﺮاﺑﺮی ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻓﺮا رﻫﺴﺎز ﻓﻦ اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﻧﻈﺎرت : ﻋﻠﻲ ﻣﺤﻤﺪ اﺳﻤﻌﻴﻠﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ ﻋﻤﺮان آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻓﻨﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻚ ﺧﺎک ﻣﺤﻤﺪرﺿﺎ ﻗﺎﺳﻤﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ راه و ﺗﺮاﺑﺮی ﺳﺎزﻣﺎن راﻫﺪاری و ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ﺟﺎده ای اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﻫﺪاﻳﺖ و راﻫﺒﺮی ﭘﺮوژه : اﻣﻴﺮ ﻣﺴﻌﻮد ﻧﻜﻮﺋﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ راه و ﺗﺮاﺑﺮی ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ اﺣﻤﺪ ﻣﻨﺼﻮرﻳﺎن دﻛﺘﺮی راه و ﺗﺮاﺑﺮی ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ آرﻣﻴﻦ ﺟﺮاﺣﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ راه و ﺗﺮاﺑﺮی ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ﻃﺎﻫﺮ ﻓﺘﺢ اﻟﻬﻲ رﺋﻴﺲ ﮔﺮوه اﻣﻮر ﻧﻈﺎم ﻓﻨﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............... ................ ﺻﻔﺤﻪ ﻓﺼﻞ اول - ﻛﻠﻴﺎت، اﻫﺪاف و ﺗﻌﺎرﻳﻒ 1 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............ 3 1 - 2 - ﻫﺪف ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 4 1 - 3 - ﺣﻮزه ﻛﺎرﺑﺮد ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..5 1 - 4 - ﺗﻌﺎرﻳﻒ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........... 5 ﻓﺼﻞ دوم- ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روش ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ 2 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............ 11 2 - 2 - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......................... .11 2 - 2 - 1 - ﻣﺠﺮای آب و ﺟﺪول ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ...............12 2 - 2 - 2 - ﻛﺎﻧﺎل آب ﺳﻄﺤﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................13 2 - 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺶ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .........14 2 - 2 - 4 - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻟﺒﻪ ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......... 16 2 - 2 - 5 - ﺑﻠﻮک ﻫﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........17 2 - 2 - 6 - ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺧﻄﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .....18 2 - 2 - 7 - اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻴﺎت زﻫﻜﺸﻲ ................................ ................................ ................................ ... ...19 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............19 2 - 3 - 1 - اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ............................20 2 - 3 - 2 - زه ﻛﺶ ﻟﺒﻪ ای ﻟﻮﻟﻪ ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............21 2 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .........22 2 - 4 - 1 - ﻣﻮارد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ............23 2 - 4 - 2 - ﻛﻨﺘﺮل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..............23 2 - 4 - 3 - زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﻔﺮد و ﭼﻨﺪﺗﺎﻳﻲ ................................ ................................ ................................ .............................24 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............27 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ای ﺳﺎزه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............27 3 - 2 - 1 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......................27 3 - 2 - 2 - ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .......................32 3 - 2 - 3 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..........................33 3 - 2 - 4 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..34 ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم- ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 4 - 1 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..39 4 - 1 - 1 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴﺰان رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .39 4 - 1 - 2 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺑﻌﺎد ﻛﺎﻧﺎل ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ...................39 4 - 1 - 3 - ﺷﻴﺐ ﺑﻨﺪی ﻋﺮﺿﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .....................39 4 - 2 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .40 4 - 2 - 1 - ﺿﺮورت وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ............................................................................................................................. ....................40 4 - 2 - 2 - ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ................................ ................................ ................................ ................................ ........42 4 - 2 - 3 - ﻃﺮاﺣﻲ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............47 4 - 2 - 4 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..............................49 4 - 2 - 5 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ......50 4 - 3 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ......51 4 - 3 - 1 - ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ................................ ................................ ................................ ................................ ...................51 4 - 3 - 2 - ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..54 4 - 3 - 3 - دﻳﻮارﻣﺤﺎﻓﻆ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................54 4 - 3 - 4 - ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ...............................55 4 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .............55 4 - 4 - 1 - ﻛﻨﺘﺮل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................55 4 - 4 - 2 - زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﻔﺮد و ﭼﻨﺪﺗﺎﻳﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ . 56 4 - 4 - 3 - ﻣﺜﺎل از ﻳﻚ زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﺳﺎز ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ........................59 4 - 4 - 4 - ﺑﺮرﺳﻲ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 61 ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 5 - 1 - اﺟﺰاء زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ و ﺟﺰﺋﻴﺎت آن ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ 65 5 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................... 68 5 - 2 - 1 - اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .....68 5 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ................................ ................................ ................................ ................................ .........................70 5 - 3 - 1 - ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................70 5 - 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺪون ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ................................ ................................ ................................ ................................ ..................71 5 - 3 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻗﻴﺮی ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ...............72 5 - 3 - 4 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺷﺎﻧﻪ ﺑﺘﻨﻲ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ................................ ................................ ................................ .........73 5 - 3 - 5 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای در راه ﻫﺎی دارای ﻣﻴﺎﻧﻪ ................................ ................................ ................................ .........................74 5 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .................80 5 - 4 - 1 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ...................80 ﭘﻴﻮﺳﺖ1. ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻴﺪاﻧﻲ 1 - ﻣﺤﻮر ﺳﺮوآﺑﺎد- ﻣﺮﻳﻮان ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ... ............................88 2 - ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود – ﺗﻬﺮان ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ .. ............................90 3 - ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن- ﺑﻨﺪر ﻋﺒﺎس ) ﻗﻄﻌﻪ 3 - ( ب ................................ ................................ ................................ ................................ .............................94 3 - 1 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺑﻜﺎرﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺣﻀﻮر آب ..........................................................................................................................95 3 - 2 - ﺑﺮرﺳﻲ راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﮔﺰارش ﻣﺮﺣﻠﻪ دوم و اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ................................................ ....................97 4 - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ......................... .............................99 5 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ ............................101 ﭘﻴﻮﺳﺖ2 .ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ............. ............................103 ﻓﻬﺮﺳﺖ اﺷﻜﺎل ﻋﻨﻮان ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............. ﺻﻔﺤﻪ ﺷﻜﻞ 2 - 1 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول ................................ ................................ ................................ ............ 12 ﺷﻜﻞ2 - 2 - ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول ................................ ................................ ................................ ....13 ﺷﻜﻞ2 - 3 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻛﺎﻧﺎل ﺳﻄﺤﻲ آب ................................ ................................ ................................ ...14 ﺷﻜﻞ2 - 4 - ﺟﺰﺋﻴﺎت و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻛﺎﻧﺎل ﺳﻄﺤﻲ ................................ ................................ ................................ ............. 14 ﺷﻜﻞ2 - 5 - ﺟﺰﺋﻴﺎت و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﺳ ﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ) ﻓﺮاﻧﺴﻮی ( ................................ ................................ ................................ ...15 ﺷﻜﻞ2 - 6 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ) ﻓﺮاﻧﺴﻮی ( ................................ ................................ ................................ ....15 ﺷﻜﻞ2 - 7 - رﺷﺪ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﻫﺮز در ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻟﺒﻪ ای ................................ ................................ ................................ ................ 16 ﺷﻜﻞ2 - 8 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﻧﻮع ﻟﺒﻪ ای ................................ ................................ ................................ ............................... 17 ﺷﻜﻞ2 - 9 - ﻧﻤﻮﻧﻪ واﻗﻌﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﺑﻠﻮﻛﻬﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ ﻛﻪ از ﻋﻠﻔﻬﺎی ﻫﺮز ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ .......................... 17 ﺷﻜﻞ2 - 10 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﺑﻠﻮﻛﻬﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ ................................ ................................ .................... 18 ﺷﻜﻞ2 - 11 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﻧﻮع ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺧﻄﻲ ................................ ................................ ................. 18 ﺷﻜﻞ2 - 12 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻧﺤﻮه زﻫﻜﺸﻲ دو ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ) ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ ( و آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ) ﺳﻤﺖ ﭼﭗ ﺗﺼﻮﻳﺮ ........... 19 ﺷﻜﻞ2 - 13 - ورود آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺳﺎزه راه ................................ ................................ ................................ ................................ ......... 20 ﺷﻜﻞ2 - 14 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ........................ 23 ﺷﻜﻞ3 - 1 - ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی ﺧﺎﻛﻬﺎ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪﻳﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ . ................................ ................................ ................................ ................................ .....30 ﺷﻜﻞ4 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 41 ﺷﻜﻞ4 - 2 - ﻧﻤﻮدار ﺗﺨﻤﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای Moulton 1980 ................................ ................................ ....... 46 ﺷﻜﻞ4 - 3 – ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ ......48 ﺷﻜﻞ4 - 4 - ﻧﻤﻮدار ﺟﻬﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺠﻮف ﺟﻤﻊ ﻛﻨﻨﺪه و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ................................ ................................ .......... 53 ﺷﻜﻞ4 - 5 - ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ای و ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ................................ ................................ ................................ ................ 54 ﺷﻜﻞ4 - 6 - ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﻔﺮد وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻓﺎﺻﻠﻪ Li از زﻫﻜﺶ ﺷﺮوع ﺑﻪ اﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ57 ﺷﻜﻞ4 - 7 - ﭼﺎرت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن در زﻫﻜﺸﻬﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................ 58 ﺷﻜﻞ4 - 8 - ﭼﺎرت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ............................... 59 ﺷﻜﻞ4 - 9 - ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﺳﺎز ﻃﻮﻟﻲ ﻣﺘﺪاول ................................ ................................ ................................ ................... 60 ﺷﻜﻞ4 - 10 - ﺷﺒﻜﻪ ﺟﺮﻳﺎن، اﺑﻌﺎد و ﺟﺰﻳﻴﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺜﺎل آﻧﺎﻟﻴﺰ زﻫﻜﺶ ................................ ................................ ................................ . 61 ﺷﻜﻞ5 - 1 - ﻣﻘﻄﻊ و ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﺗﻚ ﺟﻬﺘﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ ........... 65 ﺷﻜﻞ5 - 2 - ﻧﺤﻮه ﻋﺒﻮر ﻣﺴﻴﺮ از روی ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﺗﻚ ﺳﻮﻳﻪ ................................ ................................ ................................ ............................ 66 ﺷﻜﻞ5 - 3 - ﻣﻘﻄﻊ و ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ دو ﺟﻬﺘﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ .......... 66 ﺷﻜﻞ5 - 4 - ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺗﺼﺎل ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ دو ﺟﻬﺘﻪ ................................ ................................ ................................ ................................ ............... 67 ﺷﻜﻞ5 - 5 - ﻧﻤﺎی آﺑﮕﻴﺮ ﺑﺼﻮرت ﺟﺪول ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ . 67 ﺷﻜﻞ5 - 6 - ورود آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺳﺎزه راه ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 68 ﺷﻜﻞ5 - 7 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ............................... 70 ﺷﻜﻞ5 - 8 - ﻧﻤﺎی دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............... 71 ﺷﻜﻞ5 - 9 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺪون ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ................................ ................................ ................................ ................................ ......... 72 ﺷﻜﻞ5 - 10 - ﻣﻘﻄﻊ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻼح ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ........... 72 ﻞﺷﻜ5 - 11 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ............................. 73 ﺷﻜﻞ5 - 12 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ ﺷﺎﻧﻪ ﺑﺘﻦ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ................................ ................................ ................................ ............................. 74 ﺷﻜﻞ5 - 13 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﺎﻧﻪ راه در روﺳﺎزی ﻫﺎی ﺑﺪون زﻳﺮ اﺳﺎس ................................ ................................ ........................... 75 ﺷﻜﻞ5 - 14 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﺎﻧﻪ راه در راه ﻫﺎی دارای ﻻﻳﻪ زﻳﺮ اﺳﺎس ................................ ................................ ........................... 75 ﺷﻜﻞ5 - 15 - ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺗﺼﺎﻻت ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ................................ ................................ ................................ ................... 76 ﺷﻜﻞ5 - 16 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 78 ﺷﻜﻞ5 - 17 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ در ﻣﺤﺪوده ورودی ﺗﺠﺎری ................................ ................................ ................................ ............ 79 ﺷﻜﻞ5 - 18 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﺘﺪاول ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻛﻪ در آن ﺗﻨﻬﺎ از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ﻓﻴﻠﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ...................... 80 ﺷﻜﻞ5 - 19 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﺘﺪاول ﺑﺮ ای زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻛﻪ در آن از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای و ﺑﺎﻓﺖ زﻫﻜﺶ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ............ .80 ﺷﻜﻞ پ1 - 1 - ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ روان آب ........................................................................................88 ﺷﻜﻞ پ1 - 2 - ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ دﻫﺎﻧﻪ آﺑﺮوی ﻫﺪاﻳﺖ ﻋﺮﺿﻲ روان آب .........................................................................................................................89 ﺷﻜﻞ پ1 - 3 - ﺣﺮﻛﺖ روان آب در اﻣﺘﺪاد ﻃﻮﻟﻲ ﻣﺴﻴﺮ و ﻧﻔﻮذ در ﺟﺴﻢ راه و ﺑﺮوز ﻧﺸﺴﺖ و ﺗﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری ............ ...........90 ﺷﻜﻞ پ1 - 4 - ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪه ﺑﻌﻠﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ............................................................................................................. . ..........90 ﺷﻜﻞ پ1 - 5 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺟﻤﻊ ﺷﺪﮔﻲ آب ........ .................................................................................91 ﺷﻜﻞ پ1 - 6 - ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ) ﻋﺪم ﻫﺪاﻳﺖ روان آب ﺳﺮازﻳﺮ ﺷﺪه از ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﻫﺎ و ﺳﻄﺢ راه ( .....................92 ﺷﻜﻞ پ1 - 7 ﻋﺪم وﺟﻮد ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﻫﺪاﻳﺖ آب ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺧ ﺮاﺑﻲ ﻛﻨﺎره راه و ﺟﺴﻢ راه ﻣﻲ ﮔﺮدد ......................................................93 ﺷﻜﻞ پ1 - 8 - وﺟﻮد روان آب در ﻛﻨﺎره ﻫﺎی ﻣﺴﻴﺮ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺮوز ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ .................................... ..... ..............93 ﺷﻜﻞ پ1 - 9 - ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮره زار ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮ زﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻻ ............................................................................................................................. ...94 ﺷﻜﻞ پ1 - 10 - ﻣﺸﻜﻼت ﺣﻀﻮر آب ﺟﻬﺖ اﺟﺮای اﺑﻨﻴﻪ ﻓﻨﻲ . ..................................................... ................................................ .............. ........95 ﺷﻜﻞ پ1 - 11 - ﻣﻘﻄﻊ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻼح ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ........................................................................................................96 ﺷﻜﻞ پ1 - 12 -ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ اﺻﻼح ﺷﺪه ﻛﻪ دارای ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . .......................................................................................96 ﺷﻜﻞ پ1 - 13 - ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ آﺑﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻋﺒﻮر آب ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ از ﻋﺮض ﻣﺤﻮر ............................................ .............................96 ﺷﻜﻞ پ1 - 14 - ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی و اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻨﺘﺨﺐ ............................................................................................................................. ..........97 ﺷﻜﻞ پ2 - 1 - ﻧﻤﻮدار ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳ ای ﺎزه .......................................................................................................................104 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺟﺪاول ﻋﻨﻮان ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ......... ﺻﻔﺤﻪ ﺟﺪول 3 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ) در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ( ................................ ................................ ...28 ﺟﺪول3 - 2 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ 29 ﺟﺪول3 - 3 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ................................ ................................ ................................ ........................... 31 ﺟﺪول3 - 4 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............. 31 ﺟﺪول3 - 5 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ............... 32 ﺟﺪول3 - 6 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ ................. 32 ﺟﺪول3 - 7 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ................................ ................................ ................................ ................................ ..33 ﺟﺪول3 - 8 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﻴﺎرA ﺑﺮ ﺣﺴﺐ وﺿﻌﻴﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ و ﻓﻴﻠﺘﺮ ................................ ................................ ............................... ﺟﺪول 4 - 1 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﻌﻤﻮل ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮای روﺳﺎزی، ﺷﺎﻧﻪ و ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ ................................ ................. 40 ﺟﺪول4 - 2 - ﺿﺮورت ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ................................ ................................ ................................ ............................. 42 ﺟﺪول4 - 3 - ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮﻣﺒﻨﺎی ﺗﺨﻠﻴ ﻪ 50درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ ................................ ................................ ......43 ﺟﺪول4 - 4 - ﺟﺪول ﻣﻘﺪار اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺼﻮرت درﺻﺪی از ﻛﻞ آب ................................ ................................ ................................ ............... 44 ﺟﺪول4 - 5 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﻴﺰن ................................ ................................ ................................ ................................ ................................ ........ 47 ﺟﺪول4 - 6 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﻴﺎرA ﺑﺮ ﺣﺴﺐ وﺿﻴﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ و ﻓﻴﻠﺘﺮ ................................ ................................ ........................... 50 ﺟﺪول5 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻔﺬدار ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................ 77 ﺟﺪول5 - 2 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔ ﺬ دارﺧﺮوﺟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ....77 ﺟﺪول5 - 3 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻔﺬدار ﻃﻮﻟﻲ ................................ ................................ ................................ ................................ ................ 79 ﺟﺪول5 - 4 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔﺬدار ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده در ﻣﺤﺪوده ﺗﺠﺎر و ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ................................ ....................... 79 ﺟﺪول پ1 - 1 - ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ، ﺷﺪت و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﻫﺮ ﺧﺮاﺑﻲ در ﻣﺤﻮر ﺳﺮو آﺑﺎد- ﻣﺮﻳﻮان ......................... . ................................. ............. 89 ﺟﺪول پ- 1 - 2 - ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ، ﺷﺪت و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﻫﺮ ﺧﺮاﺑﻲ در ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود- ﺗﻬﺮان ..........................................................................92 ﺟﺪول پ2 - 1 - ﺿﺮورت ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای .... ................................................................................................. . ...................103 ﺟﺪول پ2 - 2 - ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ 50درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ ........................................................... ....105 ﺟﺪول پ2 - 3 - ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺼﻮرت درﺻﺪی از ﻛﻞ آب ]1 [ ................................................................................................. 107 1 ﻛﻠﻴﺎت، اﻫﺪاف و ﺗﻌﺎرﻳﻒ ﻓﺼﻞ اول ـ ﻛﻠﻴﺎت ، اﻫﺪاف و ﺗﻌﺎرﻳﻒ 25 / 01 / 1394 3 1 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ روﺳﺎزی راه ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﺎزه راه ﻧﻘﺶ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻤﻲ در ﻋﻤﻠﻜﺮد و ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺳﻄﺢ ﻫﻤﻮار و اﻳﻤﻦ دارد، ﻟﺬا ﺳﺎﺧﺖ روﺳﺎزی ﻫﺎی ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺑﺎرﺑﺮی و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﮕﻬﺪاری آﻧﻬﺎ از اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ . در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد روﺳﺎزی ﻫﺎ ﮔﺎم ﻣﺆﺛﺮی در اﻓﺰاﻳﺶ دوام و ﻛﻴﻔﻴﺖ روﺳﺎزی ﺑﻮده و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺳﺎﺧﺖ و ﻧﮕﻬﺪاری روﺳﺎزی را ﺑﻬﻤﺮاه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ﻃﺮح روﺳﺎزی ﻫﺎ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺧﺮاﺑﻲ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﻄﺮح ﻧﻴﺴﺖ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ روﺳﺎزی ﺑﻄﻮر ﺻﺤﻴﺢ اﺟﺮا ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﺎزﮔﺎری ﺿﻮاﺑﻂ و رواﺑﻂ ﻃﺮاﺣﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻃﺮح روﺳﺎزی ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ و ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﺳﻨﺠﺶ ﻃﺮح اﺟﺮا ﺷﺪه روﺳﺎزی ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺎﺷﻨﺪ، روﺳﺎزی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در دوره ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺪون آﻧﻜﻪ دﭼﺎر ﺧﺮاﺑﻲ زودرس ﺷﻮد، اﻫﺪاف اوﻟﻴﻪ اﺣﺪاث روﺳﺎزی را ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺮوز اﻧﻮاع ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی زودرس روﺳﺎزی ﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در اﺛﺮ ﺑﺮوز ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺑﺮﺧﻲ و ﻳﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻋﻮاﻣﻞ ذﻳﻞ ﺑﺎﺷﺪ : - ﺗﻌﺪاد و ﻧﻮع وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﻋﺒﻮری - ﻧﻮع و ﺟﻨﺲ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺴﺘﺮ و روﺳﺎزی - ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮی - ﺷﺮاﻳﻂ زﻫﻜﺸﻲ - ﻛﻴﻔﻴﺖ اﺟﺮا - ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮا - ﻧ ﮕﻬﺪاری ﺷﺮاﻳﻂ زﻫﻜﺸﻲ ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ ﻋﻤﻠﻜﺮد روﺳﺎزی اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺑﺪﻟﻴﻞ ﺗﺄﺛﻴﺮ آب و رﻃﻮﺑﺖ در ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﺼﺎﻟﺢ روﺳﺎزی اﺳﺖ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل آب ﻣﻮﺟﻮد در ﺧﺎک ﺑﺴﺘﺮ ﻣﻮﺟﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺧﺎک و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻗﺪرت ﺑﺎرﺑﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ آب ﻛﻨﺘﺮل و دﻓﻊ ﺷﻮد . ﻳﺎ اﻳ ﻨﻜﻪ ﺣﻀﻮر آب در ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﻳﺠﺎد ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﺳﺮﻋﺖ ﺷﻜﻞ ﮔﻴﺮی ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی دﻳﮕﺮ ﮔﺮدد . در ﺑﺮﺧﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ ﺣﺘﻲ ﺣﻀﻮر آب ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﺿﻤﺤﻼل زودرس روﺳﺎزی در زﻣﺎﻧﻬﺎی ﻛﻤﺘﺮ از ﭼﻨﺪ ﻣﺎه ﮔﺮدد . دو ﻫﺪف اﺻﻠﻲ اﻳﺠﺎد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ راه ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ اﻓﺰاﻳﺶ اﻳﻤﻨﻲ راه و اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﺮ روﺳﺎزی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ آب ﺑﻨﺪی ﻛﺮدن ﺳﻄﺢ روﻳﻪ و اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﻌﻲ ﺷﻮد ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺴﻤﺖ ﺧﺎرج از راه ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی را ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﻘﺪار آب ﻛﻤﺘﺮی در ﺳﻴﺴﺘﻢ روﺳﺎزی ﻧﻔﻮذ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺟﻮی ﻫﺎ و ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻛﻨﺎره راه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻄﻮر ﺻﺤﻴﺢ و اﺻﻮﻟﻲ ﻃﺮاﺣﻲ و ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ آب ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺳﻬﻮﻟﺖ در آﻧﻬﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ و وارد ﺳﻴﺴﺘﻢ روﺳﺎزی ﻧﮕﺮدد . 4 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﮔﺎﻫﻲ ﻻزم اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻮﺟﻮد در ﻃﻮل ر اه و ﻳﺎ در داﻣﻨﻪ ﺗﭙﻪ ﻫﺎ ﻛﻪ راه ﺑﺮروی آن واﻗﻊ ﻣﻲ ﺷﻮد ﭘﺎﺋﻴﻦ آورده ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی از ﺣﺎﻟﺖ اﺷﺒﺎع ﺧﺎرج ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ و ﻗﺮار دادن ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زه ﻛﺶ در آﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﺎﻧﺎل و ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﭘﺎﺋﻴﻦ آورد و ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی را از ﺣﺎﻟﺖ اﺷﺒﺎع ﺧﺎرج ﻧﻤﻮد . آب ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در اﺛﺮ وﺟﻮد ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﻪ در ﺧﺎک ﺑﺎﻻ آﻣﺪه و ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ رﻃﻮﺑﺖ ﺧﺎک ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﺷﻮد . آﺑﻲ ﻛﻪ در اﺛﺮ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﻪ ﺑﺎﻻ ﻣﻲ آﻳﺪ ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ ﻧﻴﺴﺖ ، ﻟﻴﻜﻦ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ از ﺣﺮﻛﺖ ذرات آب ﺑﻄﺮف ﺑﺎﻻ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺳﻌﻲ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ روﻳﻪ روﺳﺎزی ﻫﺎ ﺣﺘﻲ اﻻﻣﻜﺎن در ﺑﺮاﺑﺮ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﺎ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل وﺟﻮد درزﻫﺎ و ﺗﺮک ﻫﺎ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ا ﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﻣﻴﺰان ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ آﻧﻬﺎ زﻳﺎد اﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس، ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻛﺎﻓﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ آﺑﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ در روﺳﺎزی ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ را زﻫﻜﺸﻲ ﻛﺮ ده و آﻧﺮا ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﭘﺴﺖ ﻣﺠﺎور راه ﻳﺎ ﺟﻮی ﻫﺎ و ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻛﻨﺎره راه ﻫﺪاﻳﺖ ﻛﻨﺪ . ا ﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪن آب در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺸﺪه ﻳﺎ ﺑﺴﺘﺮ راه ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در اﺛﺮ ﺑﺎرﮔﺬاری دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﻓﺸﺎر آب ﻣﻨﻔﺬی اﻳﺠﺎد ﺷﻮد ﻛﻪ ﺳﺒﺐ ﻛﺎﻫﺶ اﺻﻄﻜﺎک ﺑﻴﻦ ذرات ﺷﺪه و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺑﺮﺷﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺗﺎ ﭼﻨﺪی ﭘﻴﺶ، ﺗﺼﻮر ﻣﻲ ﺷﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻃﺮح ﺿﺨﺎﻣﺖ، ﺷﺮاﻳﻂ اﺷﺒﺎع در ﻧﻈﺮ ﮔ ﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺎزی ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﻴﺰان ﺑﺎرﻫﺎی ﺗﺮاﻓﻴﻜﻲ و ﺣﺠﻢ آﻧﻬﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮد، ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺘﻲ ﺻﺤﻴﺢ ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻲ ﺷﺪ، اﻣﺎ اﻣﺮوزه وزن و ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﻮرﻫﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ ﻧﻤﻮدن ﺷﺮاﻳﻂ اﺷﺒﺎع در ﻃﺮاﺣﻲ در ﺻﻮرت وﺟﻮد آب، ﺑﺮﺧﻲ ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎ در روﺳﺎزی ﺑﺮوز ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ در ﺻﻮرت وﺟﻮد آب در روﺳﺎزی ﻣﻼﺣﻈﺎت زﻫﻜﺸﻲ رﻋﺎﻳﺖ ﮔﺮدﻧﺪ و ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮا ﮔﺮدد . 1 - 2 - ﻫﺪف زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ را در دوام روﺳﺎزی اﻳﻔﺎ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ، وﻟﻲ ﺷﻨﺎﺧﺖ اﻧﺪک ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ روﺳﺎزی در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺒﺐ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ در روﺳﺎزی ﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﻧﮕﻴﺮد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺧﺴﺎرات ﺑﺴﻴﺎر ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ - ﮔﺬاری ﻫﺎی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه در راه ﻫﺎ، وارد ﮔﺮدد . ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺑﺮوز ﺑﺮﺧﻲ ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﺮ روﺳﺎزی ﮔﺮدد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﻃﺮح و اﺟﺮای روﺳﺎزی در ﻛﺸﻮر و ﻋﻤﺮ ﺧﺪﻣﺖ دﻫﻲ روﺳﺎزی ﻫﺎی ﻛﻨﻮﻧﻲ، ﺿﺮوری اﺳﺖ ﺗﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در روﺳﺎزی ﻃﺮح و اﺟﺮا ﺷﺪه و ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی از اﻳﻦ ﻟﺤﺎظ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﻫﺪف اﺻﻠﻲ اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ اﻧﻮاع روش ﻫ ﺎی زﻫﻜﺸﻲ و ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﻨﻲ ﻛﺸﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻴﺎن ﻧﻜﺎت اﺟﺮاﻳﻲ اﻳﻦ روش ﻫﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ اول ـ ﻛﻠﻴﺎت ، اﻫﺪاف و ﺗﻌﺎرﻳﻒ 25 / 01 / 1394 5 1 - 3 - ﺣﻮزه ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺮای ﻛﻠﻴﻪ راه ﻫﺎی ﺑﺎ روﺳﺎزی ﻫﺎی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻛﺎرﺑﺮد دارد . اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺮای ﺑﻬﺴﺎزی و ﻧﻮﺳﺎز ی راه ﻫﺎی ﺑﺎ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﻜﺎر ﺑﺮد . 1 - 4 - ﺗﻌﺎرﻳﻒ - ﺗﻮرم ﺣﺎﺻﻞ از ﻳﺦ زدﮔﻲ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی در اﺛﺮ ﻳﺦ زدن ذرات آب و ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻋﺪﺳﻲ ﻫﺎی ﻳﺦ در ﺧﺎک ﺑﺴﺘﺮ و ﻳﺎ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی اﺳﺎس و زﻳﺮاﺳﺎس ﻣﺴﺘﻌﺪ، ﻳﺦ زدﮔﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد - ﺑﺴﺘﺮ زﻣﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺧﺎﻛﻲ روی آن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دﻗﺖ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﺑﺎ ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی1 اﺷﺘﺒﺎه ﻧﺸﻮد . - ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﺳﻄﺢ ﺗﻤﺎم ﺷﺪه ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺧﺎﻛﻲ راه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی روی آن ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . - ﻻﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس ﻗﺸﺮی از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻣﻌﻴﻦ و ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ روی ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺤﻤﻞ ﺑﺎرﻫﺎی وارده از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻻﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی را ﺑﻪ ﻧﻬﺮﻫﺎی ﺧﺎرج ﺟﺴﻢ راه ﻫﺪاﻳﺖ ﻛﻨﺪ . - ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻗﺸﺮی از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻣﻌﻴﻦ و ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ روی ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﻳﺎ روی ﻻ ﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺤﻤﻞ ﺑﺎرﻫﺎی وارده از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﺗﺮ روﺳﺎزی ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﺑﻪ ﻣﻴﺮان ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ از ﻻﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 1-Subgrade 6 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ -ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻗﺸﺮی از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ای ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻣﻌﻴﻦ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻻﻳﻪ در روﺳﺎزی ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻻﻳﻪ اﺳﺎس و زﻳﺮ اﺳﺎس روﺳﺎزﻳﻬﺎی ﻣﻌﻤﻮل ﻣﻲ- ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎرﻫﺎی وارده از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﺗﺮ روﺳﺎزی را ﻧﻴﺰ ﺗﺤﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ . - ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ) ﻓﻴﻠﺘﺮ ( ﻻﻳﻪ ای ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﺪاﻛﺮد ن ﻻﻳﻪ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ) ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ( ﺑﺎ ﻻﻳﻪ زﻳﺮ آن ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود . - ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ روی ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮاﺳﺎس و اﺳﺎس، ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در روﺳﺎزﻳﻬﺎی ﻣﻌﻤﻮل ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ در دو ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ اﺟﺮا ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮﻳﻦ، ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺳﺘﺮ ) ﺑﻴﻨﺪر ( و ﺑﻪ ﻻﻳﻪ روﻳﻪ، ﺗ ﻮﭘﻜﺎ اﻃﻼق ﻣﻲ ﺷﻮد . - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﻧﺘﻘﺎل، ﻫﺪاﻳﺖ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ از ﭘﻮﺷﺶ ﻧﻬﺎﻳﻲ راه و ﻳﺎ آب ﻫﺎی آزاد ﺟﺎری از زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﻣﺮﺗﻔﻊ ﭘﻴﺮاﻣﻮن راه ﻣﻲ .ﺷﻮد - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از ورود و ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ رﻃﻮﺑﺖ داﺧﻞ ﺳﺎزه روﺳﺎزی ﺑﺎ روش ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﻨﺘﺮل و ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ دو ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای و زﻫﻜﺸ ﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ . - آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آب ﻫﺎی ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﻔﻮذ ﺑﺎران ﻳﺎ ذوب ﺑﺮﻓﻬﺎ ﭘﺲ از ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﻪ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ در ﻓﻀﺎی ﺧﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ذرات ﺧﺎک ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻳﻚ ﺣﻮﺿﻪ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﻛﻪ آﻧﺮا آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ . ﻓﺼﻞ اول ـ ﻛﻠﻴﺎت ، اﻫﺪاف و ﺗﻌﺎرﻳﻒ 25 / 01 / 1394 7 - ﺳﻄﺢ آب ﺗﺮاز ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1 ﺑﻪ اﺧﺘﺼﺎر ﺳﻄﺢ آب2 ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد 1 - Ground Water Table 2 - Water Table 2 ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روش ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 11 2 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ در ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻃﺮاﺣﻲ و اﺣﺪاث راه ﻫﺎ در ﻧﻈﺮﮔﺮﻓﺘﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬاری زﻳﺎدی در ارﺗﻘﺎء ﺳﻄﺢ ﻛﻴﻔﻲ راه ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه دارد و ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ آب و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻛﺎﻫﺶ اﺛﺮات ﻣﺨﺮب ﻧﺎﺷﻲ از وﺟﻮد آب ﻣﻲ ﮔﺮدد . در اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ، ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ در دو ﮔﺮوه ﺑﻪ ﺷﺮح ذﻳﻞ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ : اﻟﻒ- زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ1 ب- زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ) ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای2 و زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ3 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ .( ﻫﺪف اﺻﻠﻲ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺳﺮﻳﻊ و ﻣﻨﺎﺳﺐ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ4 ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای و زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮز ﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﺟﻬﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﻬﺎی ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ ﺟﺴﻢ راه و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﺪاﺑﻴﺮی در ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ]1 [. ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ آب ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﻳﺠﺎد اﻳﻤﻨﻲ و اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻛﺎرﺑﺮان از راه ) ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺟﻤﻊ ﺷﺪﮔﻲ آب و ﭘﺎﺷﺶ آب ( ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ آب ﺑﻪ داﺧﻞ روﺳﺎزی را ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻲ - رﺳﺎﻧﺪ . ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺧﺎرج ﻧﻤﻮدن آب ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ روﺳﺎزی و ﻳﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮﻣﻴﻨﻲ، اﺛﺮات ﻣﺨﺮب آب ﺑﺮ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻲ رﺳﺎﻧﺪ و ﻋﻤﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری روﺳﺎزی را اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ . در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ اﻧﻮاع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 2 - 2 - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﻧﺘﻘﺎل، ﻫﺪاﻳﺖ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ از ﭘﻮﺷﺶ ﻧﻬﺎﻳﻲ راه و ﻳﺎ آب ﻫﺎی آزاد ﺟﺎری از زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﻣﺮﺗﻔﻊ ﭘﻴﺮاﻣﻮن راه ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ، آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻪ ﺧﺎرج از ﺟﺴﻢ راه ﻫﺪاﻳﺖ ﻛﺮد، ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آب ﻓﺮﺻﺖ اﻳﺴﺘﺎدﮔﻲ و ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮﻳﻦ را ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﻔﻮذ آب ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی و زﻳﺮﺳﺎزی، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺮوز ﺑﺮﺧﻲ ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺗﺨﻠﻴﻪ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻄﻮر ﻣﺘﻌﺎرف ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ و ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ راه ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﺣﺪاث ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎﻳﻲ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد ]6[ . ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﻫﺎ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : 1 - Surface Drainage 2 - Structural Drainage 3 - Ground Water drainage 4 - Subsurface drainage 12 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 2 - 2 - 1 - ﻣﺠﺮای آب و ﺟﺪول1 زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول، ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی و وﺿﻌﻴﺖ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻧﺘﻘﺎل آب، ﺟﺪول ﻧﻘﺶ ﺣ ﺎﺋﻞ اﻳﻤﻦ ﺑﻴﻦ ﺳﻮاره رو و ﭘﻴﺎده رو را اﻳﻔﺎ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ از اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای راه ﻫﺎی ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﻫﺎی ﺑﺎﻻ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺸﻮد . ﺟﻬﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب از ﻣﺠﺮای اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﻴﺐ آﻧﻬﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ راه ﺑﺎﺷﺪ و اﻳﻦ از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻮاﺋ ﺪ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺣﻤﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻇﺮﻓﻴﺖ دﺑﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮا ﮔﺮدﻧﺪ ]8 [. ﺷﻜﻞ2 - 1 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول ]8 [ 1 - Kerb and Gullies ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 13 ﺷﻜﻞ2 - 2 - ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول 2 - 2 - 2 - ﻛﺎﻧﺎل آب ﺳﻄﺤﻲ1 ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﺪاول ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻣﺜﻠﺜﻲ ﻳﺎ ذوزﻧﻘﻪ ای ﺑﺘﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﻌﻤﻮﻻً از اﻳﻦ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ در ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻻزم ﺑﻪ ذﻛﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺴﻴﺮ ﻫﺎی ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻓﺎﻗﺪ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ، اﻳﻦ ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . از ﻣﻬﻤﺘﺮ ﻳﻦ ﻣﺤﺎﺳﻦ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻣﻜﺎن اﺣﺪاث ﺳﺮﻳﻊ و ﻧﺴﺒﺘﺎً ارزان آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻗﺎدر ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺠﻢ زﻳﺎدی از آب را در ﻣﺴﻴﺮ ﻃﻮﻻﻧﻲ اﻧﺘﻘﺎل دﻫﺪ و ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎی ﻛﺎﻧﺎل ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻓﻮاﺻﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ) دور از ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ( ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﻪ آﺳﺎﻧﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻧﮕ ﻬﺪاری اﺳﺖ و ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪه در ﻃﻮل ﺳﺎﻟﻬﺎی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻧﺎﺷﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﻴﻄﻲ در آن ﻗﺎﺑﻞ رﻓﻊ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺻﻮرت ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﺎﻧﺎل، ﺧﻄﺮات ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﻳﮕﺮ اﻧﻮاع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻧﻈﻴﺮ ﻣﺠﺮا و ﺟﺪول ﻛﻤﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ]8 [ . 1 - Surface Water Channel 14 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ2 - 3 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ راه ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻛﺎﻧﺎل ﺳﻄﺤﻲ آب ]8 [ ﺷﻜﻞ2 - 4 - ﺟﺰﺋﻴﺎت و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻛﺎﻧﺎل ﺳﻄﺤﻲ ]8 [. 2 - 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺶ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﺳﻴﺴﺘﻤﻲ اﺳﺖ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻛﻪ در آن از ﻳﻚ ﻛﺎﻧﺎل ﭘﺮ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز و ﻟﻮﻟﻪ ای ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ و ﻣﺠﻮف اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ اﻳﻦ . ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ زﻫﻜﺸ ﻲ ﻓﺮاﻧﺴﻮی1 ﻣﻌﺮوف ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای ﺟﻤﻊ آوری و ﻫﺪاﻳﺖ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﻮدن زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻘﺶ ﻓﻴﻠﺘﺮ را ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ . در اﺣﺪاث راه ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ، اﻳﺠﺎد اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد زﻳﺮا اﻳ ﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ دارای ﻧﻮاﻗﺼﻲ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : - ﭘﺨﺶ ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ﻫﺎ در ﺳﻄﺢ ﺟﺎده ﺗﻮﺳﻂ ﭼﺮخ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ . 1 - French Drain ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 15 - ﻋﺪم ﻣﻬﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی و زﻳﺮاﺳﺎس ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﻻﻳﻪ زه ﻛﺶ در ﻟﺒﻪ ﻣﺴﻴﺮ ﻛﻪ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺿﻌﻒ ﺳﺎزه ای ﻣﺴﻴﺮ ﮔﺮدد . - در دراز ﻣﺪت وﺟﻮد آب ، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻧ ﻔﻮذ آب و اﻳﺠﺎد ﺿﻌﻒ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮﻳﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺷﺮاﻳﻂ دارای ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ ﻧﺎﺷﻲ از وﺟﻮد ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻی آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻛﺎرﺑﺮد دارد و در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺸﻜﻼت ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻣﻲ ﮔﺮدد ]8 [. ﺷﻜﻞ2 - 5 - ﺟﺰﺋﻴﺎت و ﻧﺤﻮه اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ) ﻓﺮاﻧﺴﻮی ] ( 8 [. ﺷﻜﻞ2 - 6 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ) ﻓﺮاﻧﺴﻮی ] ( 8 [ 16 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 2 - 2 - 4 - زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻟﺒﻪ ای 1 اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای ﺣﺎﻟﺖ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﺑﻜﺎر ﻣﻲ رود، ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آب ﺳﻄﺤﻲ اﺟﺎزه داده ﻣﻲ ﺷﻮد ﺗﺎ از ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی از روی ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ و ﺑﻪ ﻛﻨﺎره ﻣﺴﻴﺮ ﻳﺎ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺪاﻳﺖ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺧﺎک، ﻟﻐﺰش ﻻﻳﻪ ﻫﺎ، ﻧﺮم ﺷﺪﮔﻲ ﺷﻴﺐ و ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاری ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﮔﺮدد . ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای ﻧﻮاﺣﻲ دارای ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﻛﻢ و ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻛﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲ . ﺑﺎﻳﺴﺖ دﻗﺖ ﻛﺮد ﻛﻪ در اﺣﺪاث اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮب اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . اﺣﺪاث اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ روی ﻣﺼﺎﻟﺢ رﺳﻲ ﻗﺮار دارﻧﺪ، ﻻی و ﺧﺎﻛﻬﺎی ﺣﺴﺎس ﺑﻪ آب ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . رﺷﺪ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﻫﺮز ﺑﺮ روی داﻣﻨﻪ ﺷﻴﺮواﻧﻲ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺎﻧﻊ زﻫﻜﺸﻲ آزاد ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ2 - 7 - رﺷﺪ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﻫﺮز د ر ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻟﺒﻪ ای 1 -Over-the- edge Drainage ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 17 ﺷﻜﻞ2 - 8 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﻧﻮع ﻟﺒﻪ ای ]8 [ 2 - 2 - 5 - ﺑﻠﻮک ﻫﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ1 اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻛﻮﭼﻚ در ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﺑﻌﺎد ﻛﺎﻧﺎل ﻋﺮﺿﻲ و ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﻴ ﻨﻲ ﺷﺪه ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻣﺮﻣﺖ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﺸﺴﺖ ﺳﻄﻮح روﺳﺎزی ﻧﺸﺪه اﻃﺮاف ﻛﺎﻧﺎل ﻋﺮﺿﻲ ) ﺧﺎک ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در آن ﭼﻤﻦ ﻛﺎری ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ( از ﻛﺎراﻳﻲ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲ ﻛﺎﻫﺪ ]8 [. ﺷﻜﻞ2 - 9 - ﻧﻤﻮﻧﻪ واﻗﻌﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﺑﻠﻮﻛﻬﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ ﻛﻪ از ﻋﻠﻔﻬﺎ ی ﻫﺮز ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ]8 [. 1 -Drainage Channel Blocks (and Grips) 18 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ2 - 10 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﺑﻠﻮﻛﻬﺎی ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺶ ]8 [. 2 - 2 - 6 - ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺧﻄﻲ1 اﻳﻦ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻳﺎ ﺑﺘﻦ درﺟﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣ ﺠﺮای ﻃﻮﻟﻲ ﻳﺎ ﻣﺎﻳﻞ ﻛﻪ ﺑﺎﻻی ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻌﺒﻴﻪ ﺷﺪه، ﺑﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺷﻜﻞ2 - 11 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ از ﻧﻮع ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺧﻄﻲ ]8 [ 1 - Linear Drainage Channels ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 19 2 - 2 - 7 - اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻴﺎت زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎ اﺟﺮای ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣ ﺘﺨﻠﺨﻞ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﺘﺪاول اﺟﺮا ﻣﻲ ﮔﺮدد، روان آب ﺟﺬب ﻻﻳﻪ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺷﺪه و ﺑﻮاﺳﻄﻪ وﺟﻮد ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ ﺑﻪ ﻛﻨﺎره راه ) ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ اﻧﻮاع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ ﻫﺪاﻳﺖ روان آب ﺑﺎﺷﺪ ( ﻣﻨﺘﻘﻞ ﮔﺮدد . ﺑﻪ دﻟﻴﻞ درﺻﺪ ﻓﻀﺎی ﺧﺎﻟﻲ زﻳﺎد آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ، روان آب ﺑ ﻪ ﺧﻠﻞ و ﻓﺮج اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﭘﺲ از ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ) ﻋﻤﻮﻣﺎً ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ( ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺷﻴﺐ ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﻪ ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺷﻜﻞ2 - 12 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻧﺤﻮه زﻫﻜﺸﻲ دو ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ) ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ ( و آﺳﻔﺎﻟﺖ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ) ﺳﻤﺖ ﭼﭗ ﺗﺼﻮﻳﺮ ( 2 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻫﻤﺎن ﻃﻮرﻛﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎی ﻗﺒﻞ ﺗﺸﺮﻳﺢ ﮔﺮدﻳﺪ، وﺟﻮد رﻃﻮﺑﺖ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﺟﺘﻨﺎب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺷﻜﻞ )2 - 13 (روش ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ آب ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از و رود و ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ رﻃﻮﺑﺖ ﺑﺎ روش ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺎﻳﺪ اﺛﺮات آﺑﻲ ﻛﻪ در اﺛﺮ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ در ﺧﺎک ﻫﺎ و ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﺎﻻ ﻣﻲ آﻳﺪ و ﻗﺎﺑﻞ زﻫﻜﺸﻲ ﻧﻴﺴﺖ را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ) ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻻﻳﻪ ای ﻛﻪ ﻓﺎﻗﺪ ﻣﻮاد رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﺨﺼﻮص ﻻ ی ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻻﻳﻪ ﺷﻦ و ﻣﺎﺳﻪ - ( ای ، ﻣﺎﻧﻊ ﺻﻌﻮد ﺑﻴﺸﺘﺮ آب ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺷﺪ . 20 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ2 - 13 - ورود آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺳﺎزه راه 2 - 3 - 1 - اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺟﺰای ﻣﺘﺪاوﻟﻲ ﻛﻪ در ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای وﺟﻮد دارﻧﺪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ1، ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه2، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺧﺮوﺟﻲ، دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ3 و ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری . ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز از اﻳﻦ اﺟﺰا در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد . 2 - 3 - 1 - 1 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ دارای ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻛﺎﻓﻲ و ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز ﻣﻲ ﺑﺎ ﺷﺪ ﺗﺎ آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی زﻫﻜﺸﻲ ﺷﻮد . ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻧﻈﻴﺮ ﺟﻨﺲ، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی، اﻧﺪازه درﺷﺖ ﺗﺮﻳﻦ داﻧﻪ و ﻣﻴﺰان ﺗﺮاﻛﻢ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ در ﺣﺎﻟﺖ اﺷﺒﺎع، ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ 50 درﺻﺪ آب را در ﻣﺪت ﻛﻤﺘﺮ از دو ﺳﺎﻋﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . وﻇﻴﻔﻪ اﺻﻠﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﺣﺬف آب ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﺟﺎﻧﺒﻲ آب ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی در زﻣﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎرﺑﺮی و اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎر از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺴﻴﺮ زه ﻛﺸﻲ و ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 1-Permeable Base 2-Separator Layer 3-Headwall ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 21 ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻨﺪﺳﻲ روﺳﺎزی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ، ﻫﺮ ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻴﺰا ن آب ورودی از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی آب ) ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی ﺷﺎﻧﻪ راه ( ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ آب ﺑﻪ ﺑﺴﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ، اﻳﻦ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺳﻪ وﻇﻴﻔﻪ زﻳﺮ را اﻳﻔﺎ ﻧﻤﺎﻳﺪ : - ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﻨﺎﺳﺐ . - ﭘﺎﻳﺪاری ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ . - ﻣﻘﺎو ﻣﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه ای روﺳﺎزی . 2 - 3 - 1 - 2 - ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس از ﻣﺼﺎﻟﺢ درﺷﺖ داﻧﻪ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و اﻣﻜﺎن ﺑﺎﻻ آﻣﺪن داﻧﻪ ﻫﺎی رﻳﺰ ﻻﻳﻪ زﻳﺮ آن ) ﻻﻳﻪ زﻳﺮ اﺳﺎس ﻳﺎ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ( وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺎﻳﺪ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ) ﻻﻳﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ( ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس و ﻻﻳﻪ زﻳﺮﻳﻦ آن اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد ﺗﺎ ﺿﻤﻦ ﻫﺪاﻳﺖ آب ﻧﻔﻮذی از ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺧﺎرج از ﺑﺪﻧﻪ راه، از ﺣﺮﻛﺖ داﻧﻪ ﻫﺎی رﻳﺰ ﻻﻳﻪ زﻳﺮﻳﻦ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺑﺎﻻ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﻔﺮات ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﺴﺪود ﻧﮕﺮدﻧﺪ . ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛ ﺎﻓﻲ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً از ﺟﻨﺲ ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ) ﺑﺼﻮرت ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﻳﺎ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ( ﻳﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ) ژﺋﻮﺗﻜﺴﺘﺎﻳﻞ ﻣﻲ ( ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ و ﻻﻳﻪ زﻳﺮ آن ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ]1 [. ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪﮔﻲ1 و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ2 را ﻫﻢ در ﺧﺼﻮص ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ و ﻫﻢ در ﺧﺼﻮص ﻻﻳﻪ زﻳﺮ آن، ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ ) ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻴﻦ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ زﻳﺮ آن ﺑﻄﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد (. ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ از ورود آب از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ زﻳﺮﻳﻦ ) ﻳﺎ ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ( ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﺪ ) ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻛﻤﺘﺮ از 5/4 ﻣﺘﺮ در روز ﺑﺎﺷﺪ ( و از ﻃﺮﻓﻲ اﺟﺎزه ورود ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ از ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ را ﻧﺪﻫﺪ . ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه دارای ﺳﻪ وﻇﻴﻔﻪ اﺻﻠﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ]2 [: - اﻳﺠﺎد ﺟﺪاﻳﻲ ﺑﻴﻦ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ و ﻻﻳﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ آن ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺗﺪاﺧﻞ ﻣﺼﺎﻟﺢ . - اﻳﺠﺎد ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻛﻪ آب را در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ - داﺷﺘﻦ ﭘﺎﻳﺪاری ﻻزم ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻋﻤﻠﻴﺎت اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ . 1-Separation 2 - uniformity 22 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 2 - 3 - 1 - 3 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ 1 زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﭘﻮﺷﺶ دروﻧﻲ ﻳﺎ و ﺑﻴﺮوﻧﻲ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﭼﻨﺪ یا ﻻﻳﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ ای داﻧﻪ درﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻳﺎ ﺻﺎﻓﻲ ﻛﻪ از ﺣﺮﻛﺖ ذرات ﻣﻌﻠﻖ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 2 - 3 - 1 - 4 - ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ اﻧﺘﻘﺎل دﻫﻨﺪه و ﺧﺎرج ﻛﻨﻨﺪه از آب ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ در و اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻔﺎﻟﻲ، ﻓﻠﺰی، ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ، ﺳﻴﻤ ﺑﻪ و ﺎﻧﻲ اﺷﻜﺎل ﻣﺸﺒﻚ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ، ﻣﻮﺟﺪار و ﺳﺎده ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . 2 - 3 - 1 - 5 - ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ آب را از زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﻟﺒﻪ ای ﺑﻪ ﻧﻬﺮﻫﺎی ﻛﻨﺎری اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . 2 - 3 - 1 - 6 - دﻳﻮارﻣﺤﺎﻓﻆ2 دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ در ﻣﺤﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از آﺳﻴﺐ دﻳﺪن آﻧ ﻬﺎ در ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری ﻛﻨﺎره راه ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ]1 [. 2 - 3 - 1 - 7 - ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺘﻘﺎل آب ﻫﺎی ﺟﻤﻊ آوری ﺷﺪه از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ از روﺳﺎزی ﺣﻔﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ]1 [. 2 - 3 - 2 - زه ﻛﺶ ﻟﺒﻪ ای ﻟﻮﻟﻪ ای زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ﻧﻮﻋﻲ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ در ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی آﺑﻬﺎی زه ﻛﺸﻲ ﺷﺪه را ﺑﻪ ﺧﺎرج روﺳﺎزی ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ 2 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ3 آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺴﺎﻓﺖ زﻳﺎدی را در ﺧﻠﻞ و ﻓﺮج ﻣﻮﺟﻮد در ﺧﺎک ﺑﺮ روی ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺗﺤﺘﺎﻧﻲ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﻃﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در اﺛﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺼﻞ، اﺳﺘﺨﺮاج آب و دﻓﻊ ﻓﺎﺿﻼب ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ . ﻣﻴﺰان ﺗﺮاوش آب ﻫﻢ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻓﺼﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺮده ﻳﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ ﻣﻨﺸﺄ آب ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ]9 [. 1-Geotextile 2-Headwall 3- Groundwater Drainage ﻓﺼﻞ دوم ـ ﻣﻌﺮﻓﻲ اﻧﻮاع روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ 25 / 01 / 1394 23 ﺷﻜﻞ2 - 14 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ]9 [ 2 - 4 - 1 - ﻣﻮارد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : 1 - ﺑﺎﻻ ﺑﻮدن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ 2 - وﺟﻮد ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎی ﻓﻌﺎل ﻳﺎ ﺳﻄﻮح ﺗﺮاوش در زﻳﺮ ﺟﺎده 3 - ﻧﻔﻮذ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن راه از ﻃﺮﻳﻖ : - ﻧﻔﻮذ از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی ﻫﺎی ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ - ﺟﺰﻳﺮه ﻣﻴﺎﻧﻲ ﺗﺨﺖ - ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ اﮔﺮ ﻣﻨﺒﻊ آب در زﻳﺮ ﺟﺎده، ﺟﺰﻳﺮه ﻣﻴ ﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻼﺣﻈﺎت اوﻟﻴﻪ ﺑﺮای ﭘﻴﺸﮕﻴﺮی از ورود آب ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن راه در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد و در ﻏﻴﺮ اﻳﻨﺼﻮرت زﻫﻜﺸﻲ روﺳﺎزی ﺿﺮوری ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . 2 - 4 - 2 - ﻛﻨﺘﺮل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1 : ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ2 ﻛﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺆﺛﺮی آب را از ﺳﺎزه روﺳﺎزی زﻫﻜﺸﻲ ﻧﻤﺎ ﻳﺪ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ اﺛﺮات زﻳﺎن آور آب ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ؛ اﮔﺮﭼﻪ اﻣﺮوزه در ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺗﺄﻛﻴﺪ اﺻﻠﻲ ﺑﺮ ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﺣﺬف رﻃﻮﺑﺖ ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ ﺑﻪ ﺳﺎزه راه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، وﻟﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﻨﺘﺮل آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ از اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 1 - Control of Groundwater 2 -Subsurface Drainage Systems 24 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و ا ﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 2 - 4 - 3 - زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺟﺪاﺳﺎز ﻃﻮﻟﻲ1 ﻣﻨﻔﺮد و ﭼﻨﺪﺗﺎﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣﺘﺪاول زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻋﻤﻴﻖ و ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻫﺪف ﻧﻬﺎﻳﻲ ﭘﺲ از اﻳﺠﺎد و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﭼﻨ ﻴﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎﻳﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﻌﻴﻨﻲ ) ﺣﺪاﻗﻞ 2/1 ﻣﺘﺮ ( ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ از ﺗﺮاز ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎز از ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﭼﺎه زﻫﻜﺶ ﻋﻤﻴﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ]5 [ . ﻣﺮاﺟﻊ 1- NCHRP,"Guide for mechanistic-empirical design of new and rehabilitated pavement structures", part 3, chater1: drainage, final report, 2004. 2- FHWA, construction of pavement subsurface drainage systems (reference manual), January 2002. 3- FHWA, highway subsurface design, publication No.FHWA-TS-80-224, 1980. 4- AASHTO, Pavement Designe, 1993. 5- Yang H . Huang, "Pavement Analysis and Design" University of Kentucky, SECOND EDITIN, 2004. 6 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ راه ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 101 ( ،، ﭼﺎپ ﺳﻮم1385. 7 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ راه ﻫﺎی اﻳﺮان ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 234 ( ، ﭼﺎپ اول1381 . 8-Santi V Santhaligam, "highway drainage systems" Highway agency London, 1999. 9 - ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ وﻧﻘﻞ، " راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ راه، ر اه آﻫﻦ و ﻓﺮودﮔﺎه " ﭘﺎﻳﻴﺰ 1383 . 10- Highway Drainage Design, U.S. Department of transportation, Federal Highway Administration, 1990. 1- Longitudinal Interceptor Drains 3 ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ـ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫ ﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 27 3 - 1 - ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻣﻲ- ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت و ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی و ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار در زه ﻛﺸﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺎن ﮔﺮدﻳﺪ . 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه آﻧﻬﺎ ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﮔﺮدد . 3 - 2 - 1 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮاﺑﺮ 305 ﻣﺘﺮ در روز و ﻳﺎ ﺑﻴﺸﺘ ﺮ و ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮاﺑﺮ 10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎی ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه، ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ﻳﺎ ﺳﻴﻤﺎن و ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻧﻴﺎز ﺳﺎزه ای ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮا ﻣﻲ ﺷﻮد . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ و ﺑﺎرﺑﺮی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﺪ، اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒ ﻴﺖ ﺷﺪه، ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺑﺎرﺑﺮی ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﻬﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ در ﺗﻌﺎدل ﺑﺎ ﭘﺎﻳﺪاری آﻧﻬﺎ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺎﻳﺪاری ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮای ﺗﺄﻣﻴﻦ اﻫﺪاف ﺳﺎزه ای و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻄﻠﻮب درازﻣﺪت روﺳﺎزی ﺿﺮوری ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ]1 .[ 3 - 2 - 1 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻛﻠﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ) در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ( ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه، ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺨﺖ و ﺑﺎدوام ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻫﻤﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در دو وﺟﻪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺗﺮﺟﻴﺤﺎً ﺑﺎﻳﺪ 98 درﺻﺪ آﻧﻬﺎ در د و وﺟﻪ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﺼﺎﻟﺢ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﺎﻳﺶ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﺷﺘﻮ T 96 ، ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ45 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﮔﺬرﻧﺪه از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 40 ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ آزﻣﺎﻳﺶ آﺷﺘﻮT90، ﻏﻴﺮﺧﻤﻴﺮی ﺑﺎﺷﺪ . درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﺳﺪﻳﻢ و ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ ) آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪه ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﺷﺘﻮ T 104 ( ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ از12 و18 درﺻﺪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ ]1 .[ در ﺟﺪول3 - 1، ﻛﻠﻴﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 28 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺪول3 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ) در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴ ﺖ ﺷﺪه ( ردﻳﻒ ﺷﺮح ﺣﺪ ﻣﺸﺨﺼﺎت روش ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺶ AASHTO ASTM 1 درﺻﺪ ﺳﺎﻳﺶ ﺑﺎ روش ﻟﻮس آﻧﺠﻠﺲ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 45 T96 C535 ، C131 2 درﺻﺪ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ در دو ﺟﺒﻬﻪ ﺣﺪاﻗﻞ 98 - D5821 3 درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﺑﺎ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﺳﺪﻳﻢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 12 T104 C88 4 درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﺑﺎ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 18 T104 C88 5 درﺻﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻮرق ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 35 B.S.812 6 ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺧﻤﻴﺮی ﻏﻴﺮ ﺧﻤﻴﺮی T90 D4318 ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی و ﭘﺎﻳﺪاری اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻗﻄﺮ ﻣﺆﺛﺮ )D10 (اﻧﺪازه داﻧﻪ ای اﺳﺖ ﻛﻪ ده در ﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ از آن رﻳﺰﺗﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ )CU ( ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﺴﺒﺖ D60/D10 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺗﻮزﻳﻊ اﻧﺪازه ذرات ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ در ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز دارای ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﺮاﺑﺮ2 ﺗﺎ6 و در ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﺘﺮاﻛﻢ دارای ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎﻻ ی ﺑﺮاﺑﺮ 20 ﺗﺎ50 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ در دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه، ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻗﺎدر ﺑﺎﺷﺪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘﺪار ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺑﺎرﻫﺎی در ﺣﻴﻦ اﺣﺪاث ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎ CU ﺑﺰرﮔﺘﺮ از4، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﻮب ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪی ﻣﻲ ﮔﺮدد، اﻟﺒﺘﻪ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺼ ﺎﻟﺢ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ 200 ،ﻛﻤﺘﺮ از 12 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ ]2 .[ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﻛﻤﺘﺮ از 4 ،ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﭘﺎﻳﺪاری اﻓﺖ ﻧﻤﻮده و ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ در ﺗﺮاﻛﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻮﺟﻮد آﻳﺪ . اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﻛﻤﺘﺮ از 4 ﺑﺎﺷﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ دﻻﻳﻞ دﻳﮕﺮ ﻣﺼﺎﻟﺢ ا ﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﭘﺎﻳﺪاری ﻻزم را ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻨﻤﺎﻳﻨﺪ، ﻣﻲ ﺗﻮان از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن ﻳﺎ ﻗﻴﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻزﻣﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﮔﺮدد . 3 - 2 - 1 - 2 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﺟﺪول 3 - 2، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨ ﻈﻮر اﺳﺘﻔﺎده در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ]2 [. ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ـ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫ ﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 29 ﺟﺪول3 - 2 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ]3 [. اﻧﺪازه داﻧﻪ ﺷﻤﺎره اﻟﻚ درﺻﺪ وزﻧﻲ رد ﺷﺪه از ﻫﺮ اﻟﻚ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )1( داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )2 ( داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )3 ( داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )4 ( ﺑ داﻧﻪ ﻨﺪی ﺷﻤﺎره )5 ( 5/ 37 " 100 0/ 25 " 100 100 100 - 95 100 100 0/ 19 " 100 - 65 100 - 90 5/ 12 " 80 - 60 50 /9 " 70 - 35 55 - 20 65 - 45 75 /4 ﺷﻤﺎره4 45 - 20 55 - 40 10 - 0 45 - 15 36 /2 ﺷﻤﺎره8 35 - 10 25 - 5 5 - 0 00 /2 ﺷﻤﺎره10 25 - 8 20 - 0 18 /1 ﺷﻤﺎره16 8 - 0 425 /0 ﺷﻤﺎره40 10 - 2 10 - 0 300 /0 ﺷﻤﺎره50 15 - 0 5 - 0 075 /0 ﺷﻤﺎره200 6 - 0 3 - 0 5 - 0 در ﺷﻜﻞ3 - 1 ﻧﻤﻮدار داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی آﻧﻬﺎ اراﺋﻪ ﺷﺪ ه اﺳﺖ . 30 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ3 - 1 - ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی ﺧﺎﻛﻬﺎ ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪﻳﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ]8 .[ 3 - 2 - 1 - 3 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ )ATPB ( 1 ﻗﻴﺮ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰاﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻓﺮورﻳﺰش1 اﺗﻔﺎق ﺑﻴﻔﺘﺪ و ﺳﻄﺢ ﻣﺼﺎﻟﺢ را اﻧﺪود ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﻴﺰان ﻗﻴﺮ ﺑﺮاﺑﺮ 3 درﺻﺪ وزن ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺧﺸﻚ ﺑﺎ رواداری ﻣ ﺠﺎز ﺑﺮاﺑﺮ 5 ./ ± درﺻﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻴﺰان ﭼﺴﺒﻨﺪﮔﻲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻓﻴﻠﻢ ﻗﻴﺮ روی ﻣﺼﺎﻟﺢ در دوام ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ، ﻣﻬﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . از ﻗﻴﺮﻫﺎی ﺑﺎ درﺟﻪ ﻧﻔﻮذ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ 50 - 40 و70 - 60 ﻣﻲ ﺗﻮان در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد . ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ از اﻓﺰودﻧﻲ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻋﺮﻳﺎن ﺷﺪﮔﻲ آﺳﻔﺎﻟﺖ، اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺟﺪول 3 - 3 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 1 - Asphalt-Treated Permeable Base ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ـ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫ ﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 31 ﺟﺪول3 - 3 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ )2 ( اﻧﺪازه اﻟﻚ ) ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ( ﺷﻤﺎره اﻟﻚ درﺻﺪ ﻋﺒﻮری 0/ 25 " 1 100 0/ 19 " 75 /0 100 - 95 5/ 12 " 5/0 100 - 85 5/9 " 375 /0 90 - 60 75 /4 ﺷﻤﺎره4 25 - 15 36 /2 ﺷﻤﺎره8 10 - 2 075 /0 ﺷﻤﺎره200 5 - 0 ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ دارای ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻛﻤﺘﺮی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﻣﻲ ﺑ ﺎﺷﺪ و ﻣﻴﺰان ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه، ﺣﺪود 10 ﺗﺎ25 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 3 - 2 - 1 - 4 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن اﻳﻦ ﻧﻮع اﺳﺎس ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮای روﺳﺎزی ﻫﺎی ﺻﻠﺐ ﺑﺘﻨﻲ ) ( اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻴﻤﺎن ﺑ ﻪ آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﺎراﻳﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزرﺳﻲ ﭼﺸﻤﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺎدر ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ آب را ﺑﺎ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺣﺪاﻗﻞ 305 ﻣﺘﺮ ﺑﺮ روز )1000 ﻓﻮت در روز ( از ﺧﻮد ﻋﺒﻮر دﻫﺪ ]1 [ . ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻘﺪار ﺳﻴﻤﺎن ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮاﺑﺮ112 ﺗﺎ167 ﻛﻴﻠﻮﮔﺮم در ﻣ ﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺟﺪاول 3 - 4 و3 - 5 ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدﻧﺪ . ﺟﺪول 3 - 4 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )1( اﻧﺪازه اﻟﻚ ) ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ ( ﺷﻤﺎره اﻟﻚ درﺻﺪ ﻋﺒﻮری 5/ 37 " 5/1 100 0/ 25 " 1 100 - 95 5/ 12 " 5/0 60 - 25 75 /4 ﺷﻤﺎره4 10 - 0 36 /2 ﺷﻤﺎره8 5 - 0 1-Draindown. 32 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺪول3 - 5 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره )2 ( اﻧﺪازه اﻟﻚ ) ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ ( ﺷﻤﺎره اﻟﻚ درﺻﺪ ﻋﺒﻮری 0/ 25 " 1 100 0/ 19 " 75 /0 100 - 90 50 /9 " 375 /0 55 - 20 75 /4 ﺷﻤﺎره4 10 - 0 36 /2 ﺷﻤﺎره8 5 - 0 3 - 2 - 2 - ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ) ﻻﻳﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ( 3 - 2 - 2 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه اﮔﺮ از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد، ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺳﺨﺖ و ﺑﺎدوام ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺣﺪاﻗﻞ 98 درﺻﺪ از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﺎﻧﺪه روی اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 4 در دو وﺟﻪ دارای ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﻘﺎوﻣﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﺎﻳﺶ آزﻣﺎﻳﺶ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺷﺘﻮ T96 ، ﻧﺒﺎﻳﺪ از50 درﺻﺪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻓﺖ وزﻧﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﺳﺪﻳﻢ ﻳﺎ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ آﺷﺘﻮ T104 ، ﻧﺒﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ از12 ﻳﺎ18 درﺻﺪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 40 ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺷﺘﻮT90 ، ﻏﻴﺮ ﺧﻤﻴﺮی ﺑﺎﺷﻨﺪ ]1 [. ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮاﺑﺮ 10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ]3 [. در ﺟﺪول3 - 6 ﻛﻠﻴﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺟﺪول 3 - 6 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ردﻳﻒ ﺷﺮح ﺣﺪ ﻣﺸﺨﺼﺎت روش ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺶ AASHTO ASTM 1 ارزش ﻣﺎﺳﻪ ای ﭘﺲ از ﻛﻮﺑﻴﺪﮔﻲ ﺣﺪاﻗﻞ 40 T176 D2419 2 درﺻﺪ ﺳﺎﻳﺶ ﺑﺎ روش ﻟﻮس آﻧﺠﻠﺲ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 50 T96 C535 ، C131 3 د رﺻﺪ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ در دو ﺟﺒﻬﻪ – ﻣﺎﻧﺪه روی اﻟﻚ ﺣﺪاﻗﻞ 98 - D5821 4 درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﺑﺎ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﺳﺪﻳﻢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 12 T104 C88 5 درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﺑﺎ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ18 T104 C88 6 درﺻﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻮرق ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺣﺪاﻛﺜﺮ 35 B.S.812 7 ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺧﻤﻴﺮی ﻏﻴﺮ ﺧﻤﻴﺮی T90 D4318 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ـ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫ ﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 33 3 - 2 - 2 - 2 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ دارای ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮاﺑﺮ 5/4 ﻣﺘﺮ در روز ﺑﺎﺷﺪ و ﻛﻤﺘﺮ از12 درﺻﺪ وزﻧﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 200 ﻋﺒﻮر ﻧﻤﺎﻳﺪ، ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد از اﺳﺎس ﻣﺘﺪاول ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻓﻴﻠﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد . ﺑﻨ داﻧﻪ ﺪی ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺟﺪول 3 - 7، ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً در ﻣﺤﺪوده داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﻤﺎره 4 اﺳﺎس در ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره234 ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ]2 [. ﺟﺪول3 - 7 - داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه اﻧﺪازه اﻟﻚ ) ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ( ﺷﻤﺎره اﻟﻚ درﺻﺪ ﻋﺒﻮری 5/ 37 " 5/1 100 0/ 19 " 75 /0 90 - 55 75 /4 ﺷﻤﺎره4 60 - 25 300 /0 ﺷﻤﺎره50 25 - 5 075 /0 ﺷﻤﺎره200 12 - 3 3 - 2 - 3 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ 1 زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ از اﻟﻴﺎف ﻣﻘﺎوم و ﺑﺎدوام ﭘﻠﻴﻤﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﻠﻲ اﺳﺘﺮ، ﭘﻠﻲ ﭘﺮوﭘﻴﻠﻦ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﺑﺎﻓﺘﻪ ﻳﺎ ﻧﺒﺎﻓﺘﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﻓﺎﻗﺪ ﻧﻮع ﻫﺮ روﻛﺶ ﻳﺎ و اﻧﺪودی ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاص ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮاواﻳﻲ آﻧﻬﺎ ﻧﮕﺮدد . زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ از اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮده و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎی ﺳﺎزﻧﺪه آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از آﺳﻴﺐ دﻳﺪﮔﻲ ﻫﺎی وارده در آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﺟﺎﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ و ﻧﺼﺐ رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮد . زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ﻫﻴﭻ ﮔﺎه ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻣﻌﺮض ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ آﻓﺘﺎب و اﺷﻌﻪ ﻣﺎوراء ﺑﻨﻔﺶ و دﻣﺎی ﺑﻴﺶ از 60 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد، ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر، و ﮔﻞ ﺧﺎﺷﺎک و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻞ ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاص ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﻣﻘﺎوﻣﺘﻲ و دوام آﻧﻬﺎ ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ﻗﻄﺮ . ﺳﻮراﺧﻬﺎی زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ای ﺑﺎﺷﺪ از ﺗﺎ ﺣﺮﻛﺖ ذرات و رﻳﺰ ﻣﻌﻠﻖ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮده و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﺎﻧﻊ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺧﺎک ﮔﺮدد و ﻋﻴﻦ در ﺣﺎل ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺳﻄﻮح ﻳﺎ و ﺑﺎز ﺳﻮراخ ﻫﺎی آﻧﻬﺎ ﻣﻘﺪار آب ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه را ﻋﺒﻮر دﻫﺪ و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﺎ ﺳﺪ ﺣﺎﻳﻠﻲ ﻋﻤﻞ ﻧﻜﻨﺪ ﻛﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﺗﺮاواﻳﻲ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ از ﺗﺮاواﻳﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ ﻛﻤﺘﺮ .ﺷﻮد زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻈﺮ از ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻛﻴﻔﻴﺘﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ در ﻛﻪ ﺗﻤﺎم دوره ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻜﻲ از اﺟﺰاء ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه زﻫﻜﺸﻲ، ﺑﺎدوام و ﻣﻘﺎوم ﺑﺎﻗﻲ ﺑﻤﺎﻧﺪ . ﺳﻮراخ و ﻫﺎ ﻣﻨﺎﻓﺬ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﻳﺎ و ﻏﻴﺮﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ اﺑﻌﺎد آن ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺮﺑﺮاﺑ در ﻓﺸﺎرﻫﺎی ﻋﻤﻮدی وارده ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ در .ﻛﻨﺪ ﺑﺮﺧﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ، ﻻزم اﺳﺖ 34 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﺷﻜﻞ ﭘﺬﻳﺮی و اﻻﺳﺘﻴﻚ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻨﺶ ﻫﺎی ﻣﻮﺿﻌﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﭘﻴﺶ و ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه، ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ و اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ ﻫﺮ ﭘﺮوژه و ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺑﺮآورد ﻋﻮاﻣﻞ و ﻣﺸﻜﻼت اﺟﺮاﻳﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﺸﺪه، اﻧﺘﺨﺎب از .ﺷﻮد ﻣﺼﺮف زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎی ﻣﻌﻴﻮب، ﻧﺎﻗﺺ، ﭘﺎره ﻧﻴﺰ و ﻓﺮآورده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺪت زﻳﺎدی در ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎز و زﻳﺮ آﻓﺘﺎب ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﻧﺒﺎر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﺎﻳﺪ ً ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺧﻮدداری .ﺷﻮد 3 - 2 - 3 - 1 - ﺧﻮاص ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ 1 - اﻟﻴﺎف ﻣﺼﺮ ﺑﺮای ﻓﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع از ﭘﻠﻴﻤﺮﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﺎ ﻓﺮﻣﻮل ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ زﻧﺠﻴﺮی ﺑﻮده و ﺣﺪاﻗﻞ 85 درﺻﺪ وزن ﭘﻠﻲ از آن اوﻟﻔﻴﻦ، ﭘﻠﻲ اﺳﺘﺮ ﻳﺎ آﻣﻴﺪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ . اﻟﻴﺎف وﻗﺘﻲ در ﻛﻪ ﻣﻌﺮض اﺷﻌﻪ ﻣﺎوراء ﺑﻨﻔﺶ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎوم و ﺑﺎدوام ﺑﺎﺷﻨﺪ . 2 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﻼ ﻫﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻌﺪ از ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از 30 در روز ﻣﻌﺮض ﺗﺎﺑﺶ ﺧﻮرﺷﻴﺪ و اﺷﻌﻪ ﻣﺎوراء ﺑﻨﻔﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ، ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺧﺎک ﺑﺎ ﻳﺎ ﺳﻨﮓ ﺑﺘﻦ ﻳﺎ ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﻮﻧﺪ . 3 - 2 - 3 - 2 - ﺧﻮاص ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﻳﻨﻜﻪ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﭼﻪ در ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻣﻮرد ﻣﺼﺮف ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی در آن ﻣﻘﺎﺑﻞ ﭘﺎرﮔﻲ و ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ و ﻏﻴﺮه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺸﺨﺼﺎت آﺷﺘﻮ M288 ﺑﺎﺷﺪ . 3 - 2 - 3 - 3 - ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ در ﺻﻮرت ﻟﺰوم ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮای زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎی ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻫﺮ در ﭘﺮوژه، ﻋﻼوه ﺑﺮ رﻋﺎﻳﺖ اﻟﺰاﻣﻲ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻛﻠﻲ آﺷﺘﻮ M288ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻗﻴﺪ .ﺷﻮد 3 - 2 - 4 - ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﺑﻪ ﺎﻫ ﻟﻮﻟﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ اﻧﺘﻘﺎل دﻫﻨﺪه و ﺧﺎرج ﻛﻨﻨﺪه از آب ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ در و اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻔﺎﻟﻲ، ﻓﻠﺰی، ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ، ﺳﻴﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ و اﺷﻜﺎل ﻣﺸﺒﻚ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ، ﻣﻮﺟﺪار و ﺳﺎده ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻟﻮﻟﻪ . ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ دارای ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻮده و در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻄﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺤﻞ ﭘﺮوژه از ﺟﻤﻠﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ اﻣﻼح ﻣﻮﺟﻮد در ﺧﺎک و آب، ﺧﻮرﻧﺪﮔﻲ و ﻳﺨﺒﻨﺪان از دوام ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻗﻄﺮ . ﻫﺎ، ﻟﻮﻟﻪ اﺑﻌﺎد و اﻧﺪازه ﺳﻮراخ ﻫﺎ و ﻧﻴﺰ ﻋﺮض ﺷﻜﺎف درز و اﺗﺼﺎل آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ای ﮔﻮﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻴﺰان ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻪ آﺑﻲ آﻧﻬﺎ از ﻋﺒﻮر ﻛﻨﺪ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮده و ﻋﻼوه آن ﺑﺮ ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ﻫﺎی ﻓﻴﻠﺘﺮ روی ﺑﻪ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ داﺧﻞ ﺳﻮراخ ﻫﺎ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻧﺸﻮﻧﺪ . داﻛﺘﻬﺎ ﻛﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻞ ﺧﺮوﺟﻲ در آب ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﺴﺎرات اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ وارده ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﺑﺎﻳﺪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻛﻠﻴﻪ 1- Geotextile ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ـ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫ ﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 35 ﺷﺮاﻳﻂ و ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﺎر ﻧﻴﺰ و وارده آﻧﻬﺎ ﺑﻪ در دوره ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﺷﺪه و ﻣﻘﺎوﻣﺖ را ﻻزم داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . وﻗﺘﻲ ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ از ﻛﻪ ﭘﻼ ﺳﺘﻴﻜﻲ ﺑﺮای داﻛﺘﻬﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﺎﻳﺪ از ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺗﺎﺑﺶ آﻓﺘﺎب و اﺷﻌﻪ ﻣﺎوراء ﺑﻨﻔﺶ، ً ﻛﺎﻣﻼ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺷﻮﻧﺪ ]6[. ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺼﺮﻓﻲ در زﻫﻜﺸﻲ ﻋﻤﻴﻖ ﺑﺎﻳﺪ ﻳﻜﻲ ﺑﺎ از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﻣﺸﺮوﺣﻪ ذﻳﻞ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎﺷﻨﺪ . - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻓﻠﺰی آﻫﻨﻲ ﻳﺎ ﻓﻮﻻدی ﻣﻮﺟﺪار آﺷﺘﻮ M 36- 90 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ ﻲﺳﻔﺎﻟ ﻣﻘﺎوﻣﺖ زﻳﺎد آﺷﺘﻮ 89 M 65- - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺸﺒﻚ ﺑﺘﻨﻲ آﺷﺘﻮ M 175-89 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺳﻴﻤﺎﻧﻲ آﺷﺘﻮ M 176-87 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺘﻨﻲ آﺷﺘﻮ M 178-87 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺳﻔﺎﻟﻲ آﺷﺘﻮ 84 M 179- - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻮﺟﺪار آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮﻣﻲ آﺷﺘﻮ M 196-90 - ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮﻣﻲ آﺷﺘﻮ 88 M 197- - ﺎیﻫ ﻟﻮﻟﻪ ﺗﺮﻣﻮﭘﻼﺳﺘﻴﻚ ﭘﻠﻲ و اﺗﻴﻠﻦ ﻣﻮﺟﺪار آﺷﺘﻮ M 252- 90 ﻣﺮاﺟﻊ 1- NCHRP,"Guide for mechanistic-empirical design of new and rehabilitated pavement structures", part 3, chater1: drainage, final report, 2004. 2- FHWA, construction of pavement subsurface drainage systems (reference manual), January 2002. 3- FHWA, highway subsurface design, publication No.FHWA-TS-80-224, 1980. 4- AASHTO, Pavement Designe, 1993. 5- Yang H . Huang, "Pavement Analysis and Design" University of Kentucky, SECOND EDITIN, 2004. 6 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳ ﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ راه ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 101 ( ،، ﭼﺎپ ﺳﻮم1385 . 7 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ راه ﻫﺎی اﻳﺮان ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 234 ( ، ﭼﺎپ اول1381 . 8-Santi V Santhaligam, "highway drainage systems" Highway agency London, 1999. 9 - ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ وﻧﻘﻞ، " راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ راه، راه آﻫﻦ و ﻓﺮودﮔﺎه " ﭘﺎﻳﻴﺰ 1383 . 10- Highway Drainage Design, U.S. Department of transportation, Federal Highway Administration, 1990. 4 ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 39 4 - 1 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺗﻮان از رواﺑﻂ زﻳﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد . 4 - 1 - 1 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴﺰان رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻴﺰان رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﺗﻮﺳﻂ راﺑﻄﻪ )4 - 1 (ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ : Q = 278 /0 C ×I×A )4 - 1 ( ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺷﺪت ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ )I( ، ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ در ﺳﺎﻋﺖ، ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ )A ( ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ و )C (ﺿﺮﻳﺐ رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 4 - 1 - 2 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺑﻌﺎد ﻛﺎﻧﺎل اﺑﻌﺎد ﻛﺎﻧﺎل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دﺑﻲ روان آب ورودی ﺑﻪ آن از راﺑﻄﻪ ﻣﺎﻧﻴﻨﮓ راﺑﻄﻪ )4 - 2 (ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ . )4 - 2 ( Nୣൌܰ ൈܹ ܮܳ ൌ ଵ ௡ൈܵ భ మൈܴ మ యൈܣ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ : A :ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﻛﺎﻧﺎل ذوزﻧﻘﻪ ای ﺑﻪ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ R :ﺷﻌﺎع ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻛﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﺎﻧﺎل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . S :ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﻛﺎﻧﺎل ﺑﻪ درﺻﺪ n :ﺿﺮﻳﺐ زﺑﺮی ﻣﺎﻧﻴﻨﮓ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ) ﻣﻘﺪارn را ﻣﻲ ﺗﻮان از ﺟﺪول 9 - 7 آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮح ﻫﻨﺪﺳﻲ راﻫﻬﺎی اﻳﺮان- ﻧﺸﺮﻳﻪ 161 اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد (. در ﻃﺮح ﻫﺎ ﺟﻮی ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻫﻤﻮاره ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﺳﻄﺢ آب در آﻧﻬﺎ از ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ روﺳﺎزی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ . در ﻏﻴﺮ اﻳﻨﺼﻮرت آب درون ﺟﻮی ﻫﺎ ﺑﺪاﺧﻞ روﺳﺎزی ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺳﺒﺐ ﺧﺮاﺑﻲ روﺳﺎزی ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 4 - 1 - 3 - ﺷﻴﺐ ﺑﻨﺪی ﻋ ﺮﺿﻲ ﻣﺘﺪاول ﺗﺮﻳﻦ روش ﺑﺮای ﺗﺨﻠﻴﻪ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ، ﻫﺪاﻳﺖ آﻧﻬﺎ از روی ﺷﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﻳﺎ ﺟﺪاول ﻛﻨﺎری اﺳﺖ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺘﺪاول ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮای روﺳﺎزی، ﺷﺎﻧﻪ و ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ، در ﺟﺪول )4 - 1 (آﻣﺪه اﺳﺖ . 40 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺪول4 - 1 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﻌﻤﻮل ﺷﻴﺐ ﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮای روﺳﺎزی، ﺷﺎﻧﻪ و ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ ]8 [ ﺷﺮح ﺷﻴﺐ درﺻﺪ ﺳﻮاره رو5/1 – 3 ﺷﺎﻧﻪ 4 – 6 ﻛﻒ ﻛﺎﻧﺎل 25 – 50 4 - 2 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﻃﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای در ﻧﻤﻮدار 4 - 1، ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻃﺮح زﻫﻜﺶ ﺳﺎزه ای ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻃﺮح ﺿﺨﺎﻣﺖ روﺳﺎزی اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ در ﻃﺮح روﺳﺎزی ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﻻزم در اﻧﺘﺨﺎب ﺿﺮاﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی اﺳﺎس و زﻳﺮ اﺳﺎس ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻧﺸﺮﻳﻪ 234 و ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . 4 - 2 - 1 - ﺿﺮورت وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای اوﻟﻴﻦ ﮔﺎم در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﺳﺎزه ای، ﻣﻌﻴﻦ ﻧﻤﻮدن ﻣﻴﺰان ﺿﺮورت زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺮای راه ﻫﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻴﺰان ﺗﺮاﻓﻴﻚ ﺳﻨﮕﻴﻦ، وﺿﻌﻴﺖ آب و ﻫﻮاﻳﻲ، ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی و ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ، ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ ﻣﺼﺎﻟﺢ روﺳﺎزی ﺑﻪ رﻃﻮﺑﺖ و ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ، ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻴﺰان ﺿﺮورت ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺤﺎظ ﮔﺮدﻧﺪ . اﮔﺮ ﺗﻌﺪادی ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮای اﻧﺘﺨﺎب ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ آﻧﮕﺎه ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺮاﺳﺎس اﺻﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ- ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺣﺪاث ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ا ی ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺑﻪ ﺻﻮرت اﻳﺪه آل ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ - ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻛﻪ در آن ﻣﻨﻔﻌﺖ ) ﺷﺎﻣﻞ اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﺮ روﺳﺎزی، ﻛﺎﻫﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری ( ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﻫﺰﻳﻨﻪ ) ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺼﺐ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﻴﺴﺘﻢ ( ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز راﺑﻄﻪ ﻣﻌﻴﻦ و دﻗﻴﻘﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﺰان ﺿﺮورت اﻳﻦ ﻧﻮع زﻫﻜﺸﻲ ﻫﺎ ﺑﺮای اﻧﻮاع راه ﻫﺎ اراﺋﻪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ وﻟﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺟـﺪول 4 - 2 ، ﻣﻴـﺰان ﺿﺮورت زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻳﻚ راه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ، ﻣﻴﺰان ﺗﺮاﻓﻴﻚ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﺮ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ . در ﺟﺪول 4 - 2، ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ اﺳ ﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮﻃﻮب : ﺑﺎرش ﺳﺎﻻﻧﻪ < 508 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ : ﺑﺎرش ﺳﺎﻻﻧﻪ ≥ 508 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻳﺨﺒﻨﺪان : ﺷﺎﺧﺺ ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺳﺎﻻﻧﻪ < 83 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد-روز ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 41 ﺷﺮاﻳﻂ ﻳﺨﺒﻨﺪان : ﺷﺎﺧﺺ ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺳﺎﻻﻧﻪ ≥ 83 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد-روز ﮔﺎم اول : ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﺷ ﻜﻞ 4 - 1 - ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای آﻳﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ اﺳﺖ؟ ﺑﻨﺪ )6 - 3 ( ﮔﺎم دوم : اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻫﻜﺸﻲ - ﺑﺮای ﺳﺎزه روﺳﺎزی، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻼﺣﻈﺎت اﺟﺮاﻳﻲ در ﻓﺼﻞ 5، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻫﻜﺸﻲ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ . اﻗﺪام ﺑﻪ ﻃﺮح ﺳﺎزه ای ) ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻤﻮدن زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺪارد ( ﺑﻠﻪ ﺧﻴﺮ ﮔﺎ م ﺳﻮم:ﻃﺮح ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﺻﻮرت اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ روش ﻫﺎی ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم در ﺻﻮرت اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ روش ﻫﺎی اول و دوم ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ ﺗﺨﻤﻴﻦ زده ﺷﻮد . ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ، اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد. ﻧﻮع زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎب و ﻃﺮح اﻧﺠﺎم ﺷﻮد. اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد. ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت: - آﺑﺮوﻫﺎی ﻛﻨﺎری - زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ) ﻣﺤﻠﻬﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ( - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ - ﻧﮕﻬﺪاری ﺎﺧ ﻼﻈﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﻻﻳﻪ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﮔﺰﻳﻨﻪ زﻫﻜﺶ روش اول ﻧﻮع زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎب، و ﻃﺮح ﮔﺮدد. ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت: - آﺑﺮوﻫﺎی ﻛﻨﺎری - زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ) ﻣﺤﻠﻬﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ( - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ - ﻧﮕﻬﺪاری - ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪی ﻫﺎی ﺳﺎزه ای اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ) ﻓﺼﻞ5 ( ﮔﺎ م ﭼﻬﺎرم:ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺰﻳﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻋﺮﺿﻲ ) ﺑﺮ اﺳﺎس ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻫﺎ ی اراﺋﻪ ﺷﺪه در ﻓﺼﻞ 5 ( ﮔﺎ م ﭘﻨﺠﻢ:ﻃﺮح ﺳﺎزه ای روﺳﺎزی 42 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺪول4 - 2 - ﺿﺮورت ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ]1[ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از12 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﺑﻴﻦ5/2 ﺗﺎ12 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﻛﻤﺘﺮ از5/2 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺴﺘﺮ، ﻣﺘﺮ ﺑﺮ روز- ) روش آﺷﺘﻮT 215 (ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای روش ﮔﺮوه ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ارﺗﺶ آﻣﺮﻳﻜﺎ - EM-110-2-1906 ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﻛﻤﺘﺮ از3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از 30 ﻛﻤﺘﺮ از 3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از30 ﻛﻤﺘﺮ از 3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از 30 ﻣﺮﻃﻮب- ﻳﺨﺒﻨﺪان ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻣﺮﻃﻮب- ﻏﻴﺮﻳﺨﺒﻨﺪان ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺧﺸﻚ - ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺧﺸﻚ - ﻏﻴﺮﻳﺨﺒﻨﺪان ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ زﻣﻴﻦ ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻢ ﺑﻮده، ﺧﻢ ﻫﺎ ﻛﺎﺳﻪ ای و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺣﺴﺎس ﺑﻪ رﻃﻮﺑﺖ، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻻزم ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد . ﻻزم : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺮای ﻏﻠﺒﻪ ﺑﺮ ﻣﺸﻜﻼت ﻧﺎﺷﻲ از رﻃﻮﺑﺖ ﺿﺮورت دارد . ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮد روﺳﺎزی ﻫﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺸ ﺎﺑﻪ، اﺻﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ- ﻣﻨﻔﻌﺖ و ﻣﻴﺰان دوام و ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﻣﺼﺎﻟﺢ، ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻻزم اﺗﺨﺎذ ﮔﺮدد . 4 - 2 - 2 - ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻃﺮاﺣﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻓﺮﺿﻴﺎت زﻳﺮ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ :ﺷﻮد - آب ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس اﺷﺒﺎع ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ داﺧﻞ آن ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . - ﭘﺲ از اﺷﺒﺎع ﺷﺪن ﻻﻳﻪ اﺳﺎس، آب اﺿﺎﻓﻲ وارد آن ﻧﻤﻲ ﮔﺮدد . - ﺑﻌﺪ از ﺗﻮﻗﻒ ﺑﺎرش، آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﻳﺎ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎً از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻧﺎل وارد ﻣﻲ .ﺷﻮد روش ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﻌﻴﻴﻦ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ روش زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮ ذﭘﺬﻳﺮ از وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻴﻼﺑﻲ اوﻟﻴﻪ ﺗﺎ ﻳﻚ درﺟﻪ اﺷﺒﺎع ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻣﺒﻨﺎ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ 50 درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زﻫﻜﺸﻲ، ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً در ﻣﺪت دو ﺳﺎﻋﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﻮد . ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺎس، ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ از ﻋﺎﻟﻲ ﺗﺎ ﺿﻌﻴﻒ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺟﺪول )4 - 3 (ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻴﻔﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ را اراﺋﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 43 ﺟﺪول4 - 3 - ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ 50درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﻋﺎﻟﻲ 2 ﺳﺎﻋﺖ ﺧﻮب 1 روز ﻣﺘﻮﺳﻂ 7 روز ﺿﻌﻴﻒ 1 ﻣﺎه ﺧﻴﻠﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﺑﺪون اﻧﺠﺎم زه ﻛﺸﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻫﺎی راه ﺑﻴﻦ ﺷﻬﺮی و آزادراه ﻫﺎ، ﺗﺨﻠﻴﻪ 50 درﺻﺪ از آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ در زﻣﺎن دو ﺳﺎﻋﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . ورودی ﻫﺎی روش ﻃﺮاﺣﻲ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ اوﻟﻴﻪ روﺳﺎزی، ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ، ﻫﻨﺪﺳﻪ راه ) ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ، ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ و ﭘﻬﻨﺎی ﺧﻂ ﻋﺒﻮر (، ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی و ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ورودی ﻫﺎ ، ﭘﺎراﻣﺘﺮ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ درﺟﻪ از زه ﻛﺸﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻃﺮاﺣﻲ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺑﺮﻣﺒﻨﺎی اﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎت اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . در اداﻣﻪ روﻧﺪ ﻃﺮاﺣﻲ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮﺣ ﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻴﺎن ﻣﻲ ﮔﺮدد . 1 - ﻓﺮض ﻧﻤﻮدن درﺟﻪ ﻣﻄﻠﻮب زه ﻛﺸﻲ ﺑﺮای وﺿﻌﻴﺖ راه ﻫﺎی ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ، U=0.5 . 2 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻘﺪار ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ )H .( 3 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی )k (ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی از ﻃﺮﻳﻖ اﻧﺠﺎم ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ . ﻣﻌﻤﻮﻻًٌ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاﺑﺮ 305 ﻣﺘﺮ در روز ﻳﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ . 4 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻃﻮل ﻣﻌﺎدل ﺣﺮﻛﺖ آب )LR (و ﺷﻴﺐ ﻣﻌﺎدل )SR ( از رواﺑﻂ )4 - 3 ( و )4 - 4 (ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : )4 - 3 4 - 4 ( ﻛﻪ در آن : S : ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ) درﺻﺪ ( Sx :ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ ) درﺻﺪ ( W : ﭘﻬﻨﺎی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﺘﺮ ) ﻣﻲ ( ﺑﺎﺷﻨﺪ . 44 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 5 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺨﻠﺨﻞ )N ( و ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻣﺆﺛﺮ )Ne ( ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار وزن ﻣﺨﺼﻮص واﻗﻌﻲ )Gsb ( و داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺧﺸﻚ ) ( ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻛﻴﻠﻮ ﻧﻴﻮﺗﻦ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ و ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب )WL .4 - 5 4 - 6 ( Nୣൌܰ ൈܹ ܮ ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮای اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﺗﺎﺑﻌﻲ از ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﻣﻮﺟﻮد در اﺳﺎس ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ از ﺟﺪول )4 - 4 (ﺑﺪﺳﺖ آﻳﺪ . ﺟﺪول 4 - 4 - ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺼﻮرت درﺻﺪی از ﻛﻞ آب ]1[ ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه1 ﻻی2 رس3 2.5 % 5 % 10 % 2.5 % 5 % 10 % 2.5 % 5 % 10 % ﻧﻮع ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺷﻦ 70 60 40 60 40 20 40 30 10 ﻣﺎﺳﻪ 57 50 35 50 35 15 25 18 8 ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد در ﺟﺪول4 - 4 : - ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ، ﻣﺼﺎﻟﺢ ﮔﺬرﻧﺪه از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره200 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . - ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺷﻨﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﺻﻔﺮ درﺻﺪ رﻳﺰداﻧﻪ، ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮاﺑﺮ80 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﺎﺳﻪ ﺑﺎ ﺻﻔﺮ درﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ، ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮاﺑﺮ65 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 6 - ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از راﺑﻄﻪ )4 - 7 ( زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻬﺖ ﺣﺬف50 درﺻﺪ از آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﺷﺒﺎع ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ زﻣﺎن ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﻣﻄﻠﻮب ﻧﺒﺎﺷﺪ، ﺑﺎ ﻓﺮﺿﻴﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺗﻜﺮار ﻣﻲ ﮔﺮدد . 1-Filler 2- Silt 3- Clay ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 45 )4 - 7 ( ݐହ଴ൌ ே೐௅మೃ ଶ௞ሺௌೃ௅ೃାுሻ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺘﺨﺎب درﺳﺖ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺎ رواﺑﻂ )4 - 8 ( و )4 - 9 ( ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮدﭘﺬﻳﺮی ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد : ﻣﻮﻟﺘﻮن راﺑﻄﻪ ﺗﺠﺮﺑﻲ )4 - 8 (را ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زه ﻛﺶ و ﻓﻴﻠﺘﺮ اراﺋﻪ ﻧﻤﻮد ]8 [ : )4 - 8 ( ݍௗൌ0.7WHNୣܷ ଵ ௧ವ݇ ൌ6.214ൈ105ሺܦ10ሻ1.478ሺܰሻ6.654 ሺܲ200ሻ0.597 ﻛﻪ در آن : K : ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ) ﻓﻮت در روز ( 10 D : اﻧﺪازه ﻣﺆﺛﺮ ﻣﺼﺎﻟﺢ ) ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ( N :ﺗﺨﻠﺨﻞ P200 : درﺻﺪ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ200 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺿﻌﻒ اﻳﻦ راﺑﻄﻪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺪون ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ 200، ﻛﺎرﺑﺮد ﻧﺪارد . ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ﻣﻲ ﺗﻮان از راﺑﻄﻪ )4 - 9 (اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد : )4 - 9 ( K=852.298 - 248.665 Pb + 97.507 Va - 95.52 P#8 ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ : K : ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ) ﻓﻮت در روز ( Pb :درﺻﺪ وزن ﻗﻴﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ وزن ﻛﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ Va : درﺻﺪ ﻓﻀﺎی ﺧﺎﻟﻲ ) ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺣﺠﻢ ﻛﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ( 8 # P : درﺻﺪ وزن ﻣﺼﺎﻟﺢ ﮔﺬرﻧﺪه از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 8 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﺮای ﺗﺨﻤﻴﻦ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ و ﺗﻨﻬﺎ در ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ 2 اﻟﻲ3 درﺻﺪ ﻗﻴﺮ ﻛﺎرﺑﺮد دارد . ﺑﺎ ﻣﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪن ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮ، ﺑﺎ ﻓﺮض ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﺪار ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮ را ﻣﻲ ﺗﻮان از راﺑﻄﻪ )4 - 10 (ذﻳﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد : )4 - 10 q=KH (S+ ு ଶ௅ 46 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﻪ در آن : K :ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ L :ﻃﻮل ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ S :ﻃﻮل ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 47 ﺷﻜﻞ4 - 2 - ﻧﻤﻮدار ﺗﺨﻤﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای Moulton 1980 ] 9 [ 48 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 4 - 2 - 3 - ﻃﺮاﺣﻲ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ) ﻻﻳﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ( ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ، ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪﮔﻲ1 و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ2 را ﻫﻢ در ﺧﺼﻮص ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ و ﻫﻢ در ﺧﺼﻮص ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻛﻔﺎﻳﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ از ورود آب از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﺪ ) ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻛﻤﺘﺮ از 5/4 ﻣﺘﺮ در روز ﺑﺎﺷﺪ ( و از ﻃﺮﻓﻲ اﺟﺎزه ورود ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰدا ﻧﻪ از ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ را ﻧﺪﻫﺪ . ﻃﺮاﺣﻲ ﻻﻳﻪ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﺳﻨﮕﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : 1 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ 2 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ 3 - ﺑﺮرﺳﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺗﻮﺳﻂ راﺑﻄﻪ ﻫﻴﺰن3 ) راﺑﻄﻪ )4 - 11 ((، ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﺎﺳﻪ ای اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه ﺟﻬﺖ اﺳﺘﻔﺎده در ﻻﻳﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ را ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻤﻮد و ﺳﭙﺲ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻮق، ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه را ﻛﻨﺘﺮل ﻛﺮد . )4 - 11 ( ﻛﻪ در آن : K :ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺑﺮ ﺛﺎﻧﻴﻪ Ck :ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺠﺮﺑﻲ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺎک ﻛﻪ در ﺟﺪول )4 - 5 (اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 10 D : اﻧﺪازه ﻣﻮﺛﺮ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺟﺪول 4 - 5 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﻴﺰن ]8 [. ﻧﻮع ﺧﺎک ﻣﺤﺪوده D10 )ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ (Ck ) 1/mm-s ( ﻣﺎﺳﻪ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ 06 /0 ﺗﺎ3/0 8 ﺗﺎ12 ﻣﺎﺳﻪ ﺧﻮب داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺷﺪه و ﻣﺎﺳﻪ ﻻی دار 003 /0 ﺗﺎ6/0 5 ﺗﺎ8 داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ دارای ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮاﺑﺮ 5/4 ﻣﺘﺮ در روز ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻲ ﮔﺮدد . 1-Separation 2-Uniformity 3- Hazen ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 49 4 - 2 - 3 - 1 - ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه 1 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ را ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ :  ﻣﻌﻴﺎر ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪﮔﻲ : ) ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ( ≤5D85 )ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ( D15  ﻣﻌﻴﺎر ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ : ) ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ( ≤25D50 )ﻻ ﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ( D50 Dx ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه اﻧﺪازه ذره ای اﺳﺖ ﻛﻪ x درﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ از اﻧﺪازه )D (، ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ وزﻧﻲ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻧﺪ . ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻈﺮی، اﮔﺮ ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ ﻫﻤﻪ ذرات دو ﺧﺎک ﻛﺮوی ﺑﺎﺷﻨﺪ، در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻗﻄﺮ ذرات ﻛﺮوی ﻳﻚ ﺧﺎک ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ ﻳﺎ ﻣﺴﺎوی 46 /6 ﺑﺮاﺑﺮ ﻗﻄﺮ ذرات ﻛﺮوی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ذرات ﻛﺮ وی ﺧﺎک درﺷﺖ ﺗﺮ اﺟﺎزه ﻋﺒﻮر ﺑﻪ ذرات ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ را ﻧﻤﻲ- دﻫﻨﺪ . ﺷﻜﻞ 4 - 3 – ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه 2 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ را ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ :  ﻣﻌﻴﺎر ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪﮔﻲ : ) ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ( ≤5D85 )اﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮ ( D15  ﻣﻌﻴﺎر ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ : ) ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ( ≤25D50 )اﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮ ( D50 3 - ﺑﺮرﺳﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎﻳﺪ دارای داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺧﻮب و ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﻣﺤﺪود ﺑﺎﺷﺪ .  ﺣﺪاﻛﺜﺮ درﺻﺪ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ 200 ، ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از12 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ .  ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از20 ﺑﺎﺷﺪ، ﺗﺮﺟﻴﺤﺎً ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از40 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ . 50 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 4 - 2 - 4 - زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ 1 ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺑﺮای ﻻزم اﻧﺘﺨﺎب زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎ ﺟﻬﺖ ﻣﺼﺮف در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺑﻪ و ﻋﻨﻮان ﺻﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﺷﺮح ﻣﻲ زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ : اﻟﻒ : اﻧﺪازه ﺳﻮراخ ﻫﺎ در ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ، اﻧﺪازه ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﺑﺎﻳﺪ زﻳﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ .ﺷﻮد 1 - وﻗﺘﻲ ﺧﺎک ﻛﻪ ﭘﺎﻳﻪ ) ﺧﺎﻛﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻪ زﻫﻜﺸﻲ (ﺷﻮد ﻛﻤﺘﺮ از 50 درﺻﺪ ﻣﻮاد رد اﻟﻚ از ﺷﺪه200 داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ، اﻧﺪازه ﻇﺎﻫﺮی ﭼﺸﻤﻪ2 زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻤﺘﺮ از 6/0 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ) اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 30 (ﺑﺎﺷﺪ .. 2 - وﻗﺘﻲ ﺧﺎک ﻛﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از 50 درﺻﺪ ﻣﻮاد رد ﺷﺪه اﻟﻚ از 200 داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﻧﺪازه ﻇﺎﻫﺮی ﭼﺸﻤﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از3/0 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ) ﺑﺰرﮔﺘﺮ اﻟﻚ از ﺷﻤﺎره 50 .( 3 - ﺣﺘﻲ اﻻﻣﻜﺎن ﺑﺎﻳﺪ از ﻛﻤﺘﺮﻳﻦ ﻗﻄﺮ ﻣﻌﺎدل اﺳﺘﻔﺎده .ﻛﺮد 4 - وﻗﺘﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳ ﻪ از ﻣﺼﺎﻟﺢ 25 - 0 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺮای اﻧﺘﺨﺎب اﻧﺪازه ﻇﺎﻫﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ رد ﺷﺪه اﻟﻚ از ﺷﻤﺎره 4 ﻳﻌﻨﻲ75 /4 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ را ﻣﺒﻨﺎ ﻗﺮار . داد : ب ﺗﺮاواﻳﻲ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺼﺮف ﻧﻮع و ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ :ﺷﻮد 1 - در ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺎدی، K1 ﻳﺎ ﺗﺮاواﻳﻲ زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻣﺴﺎوی ﻳﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﺗﺮاواﻳﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ ﻳﻌﻨﻲ K2ﺑﺎﺷﺪ : K1 ≥ K2 2 - در ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤﺮاﻧﻲ و ﺳﺨﺖ راﺑﻄﻪ )4 - 12 ( ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ : )4 - 12 ( K1 ≥ 10K2 ﻳﺎدآوری در : ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﺨﺖ و ﺑﺤﺮاﻧﻲ ﻓﻘﻂ از زﻣﻴﻦ ﭘﺎرﭼﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺎ درﺻﺪ ﺳﻄﺢ ﺑﺎز 3 ﺑﺰرﮔﺘﺮ از 4 ﻛﻪ اﻧﺪازه ﻇﺎﻫﺮی ﭼﺸﻤﻪ آن 150 ﻣﻴﻜﺮون ﺑﺎﺷﺪ، اﺳﺘﻔﺎده .ﺷﻮد ﻣﻨﻈﻮر از ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤﺮاﻧﻲ، ﺷﺮاﻳﻄﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ از راه ﺑﺴﻴﺎر ﺿﺮوری ﺑﺎﺷﺪ . 1-Geotextile 2 - Apparent – Opening Size 3 - Percent Open Area ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 51 4 - 2 - 5 - ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺣﺮﻛﺖ ﻓﺮار و ﻫﺎی داﻧﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ رواﺑﻂ )4 - 13 ( و )4 - 14 ( ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ]6[: )4 - 13 4 - 14 ( ﻛﻪ در آن ﻣﻨﻈﻮر از F ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺟﺎﺑﺠﺎﻳﻲ و ﺣﺮﻛﺖ داﺧﻠﻲ ذرات رﻳﺰداﻧﻪ، ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از5 درﺻﺪ ﻣﻮاد ردﺷﺪه از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره 200 داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺻﻮرت ﻣﺼﺮف ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺸﻲ دارای ﺷﻜﺎف ﺗﻮان ﻣﻲ از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ، ﺟﺎی ﺑﻪ اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد ]6[: اﻟﻒ : = 1 3 D85F ﻋﺮض ﺷﻜﺎف ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺸﻲ : ب ﻧﺴﺒﺖ ൌܣ ಷబఱ஽ ಳబఱ஽ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﻳﺎ ﻏﻴﺮ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﻫﺮﻳﻚ دو از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺧﺎک ) ﭘﺎﻳﻪ و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ( ﺑﺎ ﺟﺪول 4 - 6 ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻨﻈﻮر از وﺿﻌﻴﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ )C୳ൌ ஽లబ ஽భబ ( ﻛﻤﺘﺮ از5/1 ﺑﺎﺷﺪ در ﻏﻴﺮ اﻳﻨﺼﻮرت وﺿﻌﻴﺖ ﻏﻴﺮﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ، ﻣﻨﻈﻮر از F وB ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻓﻴﻠﺘﺮ و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺟﺪول 4 - 6 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﻴﺎرA ﺑﺮ ﺣﺴﺐ وﺿﻌﻴﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ ﺧﺎک ﭘﺎﻳﻪ و ﻓﻴﻠﺘﺮ - ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ زه ﻛﺶ در ﻃﻮل زﻣﺎن ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻧﻔﻮذ ﻣﻮاد رﻳﺰداﻧﻪ و ﺗﻐﻴﻴﺮ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آن، ﺗﺎ ﺑﻴﺶ از 10 ﺑﺮاﺑﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ زﻫﻜﺶ، ﻋﻼوه ﺑﺮ رﻋﺎﻳﺖ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻳﺎدﺷﺪه، ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﻓﺮاوان ﻧﻤﻮد . ﻧﻤﻮﻧﻪ ﮔﻴﺮی از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﻨﺘﺮل داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آن ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﻌﺪ از ﻣﺼﺮف و ﻛﻮﺑﻴﺪه ﺷﺪن آن اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . 52 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 4 - 3 - ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی اﺟﺮا ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﻓﺎﺻﻠﻪ 2 اﻳﻨﭽﻲ از ﻟﺒﻪ ﺷﻴﺮواﻧﻲ در ﺳﻤﺖ ﺷﺎﻧﻪ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ، آب را از ﺳﺎﺧﺘﺎر ر وﺳﺎزی ﺟﻤﻊ آوری ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ دارای اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻛﺎﻓﻲ در ﻃﻮل دوره ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎﺷﻨﺪ . زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺸﺨﺼﺎت آﺷﺘﻮ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺨﺎﻃﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻧﮕﻬﺪاری، ﻗﻄﺮ ﺣﺪاﻗﻞ 4 اﻳﻨﭻ ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﮕﻮﻧﻪ ای ﻃﺮح ﮔﺮدد ﺗﺎ آب را ﺑﻪ راﺣﺘﻲ از ﺳﺎﺧﺘﺎر روﺳﺎزی ﺧﺎرج ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻄﻮر ﻛﻞ در ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد ﻛﻪ دﺑﻲ ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ روﺳﺎزی از ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس زﻫﻜﺶ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ) راﺑﻄﻪ )4 - 10 ( (ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ . 4 - 3 - 1 - ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ﻃﺮح ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ در ﭼﻬﺎر ﮔﺎم اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﭘﺬﻳﺮد . ﻛﻪ ﻫﺮ ﮔﺎم در اداﻣﻪ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﮔﺎم اول : ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان دﺑﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ روﺳﺎزی qd، در واﻗﻊ اﻳﻦ دﺑﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان دﺑﻲ ﻃﺮح ﻃﺮاﺣﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ و ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ، ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻴﺰان دﺑﻲ روﺳﺎزی ﺑﺎ در ﻧﻈ ﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻮارد ذﻳﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد : - دﺑﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ روﺳﺎزی - ﻣﻴﺰان دﺑﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ - زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ دﺑﻲ راﺑﻄﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ دﺑﻲ ﺗﻮﺳﻂ راﺑﻄﻪ )4 - 15 (ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ ] آﻳﺪ 1 :[ )4 - 15 ( ݍௗൌ0.7WHNୣܷ ଵ ௧ವ ﻛﻪ در : آن qd : ﻣﻴﺰان دﺑﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ روﺳﺎزی ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮ روز ﺑﺮ ﻣﺘﺮ W : ﻋﺮض اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ H : ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ Ne :ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻣﻮﺛﺮ U : درﺻﺪ اﺷﺒﺎع ) ﻣﻌﻤﻮﻻً 50 درﺻﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ (ﺷﻮد td : زﻣﺎن زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﺮای روﺳﺎزی ﺑﺎ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ ﻳﺎ ﺳﻴﻤﺎن ) ﺷﻜﻠﻬﺎی )5 - 11 ( و )5 - 12 ( ( ، دﺑﻲ از راﺑﻄﻪ )4 - 16 ( ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ ] آﻳﺪ1 :[ )4 - 16 ( ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 53 ﻛﻪ در آن : qi : ﻣﻴﺰان دﺑﻲ ﻧﻔﻮذی روﺳﺎزی ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در روز در ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ W :ﻋﺮض اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ دﺑﻲ ﻧﻔﻮذی روﺳﺎزی از ﻣﺠﻤﻮع دﺑﻲ ﻧﻔﻮذی از روﺳﺎزﻳﻬﺎی ﺗﺮک دار ) ﻋﺒﺎرت اول ( و روﺳﺎزﻳﻬﺎی ﻏﻴﺮ ﺗﺮک دار )Kp ( از راﺑﻄﻪ )4 - 17 (ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ ] آﻳﺪ1 :[ )4 - 17 ( ு ଶ௅ ݍi ൌIc ቂ N൅1 W ൅ 1 Csቃ൅Kp ﻛﻪ در آن : Kp : ﻣﻴﺰان دﺑﻲ ﻧﻔﻮذی از روﺳﺎزی ﻏﻴﺮ ﺗﺮک دار ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در روز در ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ ) ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻧﺎﭼﻴﺰ اﺳﺖ ( Ic :ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ از ﺗﺮک ﻫﺎ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در روز در ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ، ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻣﻘﺪار 223 /0 ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ در روز در ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ، در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد N :ﺗﻌﺪاد ﺧﻄﻮط W :ﻋﺮض روﺳﺎزی ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ Cs :ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺮک ﻫﺎ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ، 5 ﺗﺎ20 ﻣﺘﺮ ﺑﺮای روﺳﺎزی ﻫﺎی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ، 10 ﺗﺎ30 ﻣﺘﺮ ﺑﺮایCRC و ﻓﺎﺻﻠﻪ درزﻫﺎ ﺑﺮای JCP . ﮔﺎم دوم : ﻣﻌﻴﻦ ﻧﻤﻮدن ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ )Q .( ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی داﻳﺮه ای، ﻇﺮﻓﻴﺖ از راﺑﻄﻪ ﻣﺎﻧﻴﻨﮓ ) راﺑﻄﻪ )4 - 18 ((ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ ] آﻳﺪ1 :[ )4 - 18 ( ﻛﻪ : آن در Q : ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮ روز n : ،ﺿﺮﻳﺐ زﺑﺮی ﻣﺎﻧﻴﻨﮓ012 /0 ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺻﺎف و 024 /0 ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻮج دار . D : ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ S : ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ . 54 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﮔﺎم ﺳﻮم : ﻣﻌﻴﻦ ﻧﻤﻮدن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ1) L ( ﭘﺲ از ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان دﺑﻲ روﺳﺎزی و ﻇﺮﻓﻴﺖ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ، ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺧﺮوﺟﻲ از راﺑﻄﻪ )4 - 19 (ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد : )4 - 19 ( ﮔﺎم ﭼﻬﺎرم : ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻋﺮض ﻛﺎﻧﺎل زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ﻋﺮض ﺑﺎﻳﺪ در ﺣﺪی ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ از ﺳﺎﺧﺘﺎر روﺳﺎزی را ﺑﺪون وﻗﻔﻪ، ﻫﺪاﻳﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ، ﻋﺮض ﺗﺮاﻧﺸﻪ از راﺑﻄﻪ 4 - 20 ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ ] آﻳﺪ1 :[ )4 - 20 ( ﻛﻪ در آن : WT :ﻋﺮض ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ qd :ﻣﻴﺰان دﺑﻲ روﺳﺎزی ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در روز ﺑﺮ ﻣﺘﺮ K :ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﺘﺮ ﺑﺮ روز ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻃﺮاﺣﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺟﻤﻊ ﻛﻨﻨﺪه ) ﻗﻄﺮ و ﺷﻴﺐ ( و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ، ﻧﻤﻮدار ﺷﻜﻞ )4 - 4 (ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ .ﺷﻮد 1-outlet spacing ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 55 ﺷﻜﻞ4 - 4 - ﻧﻤﻮدار ﺟﻬﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺠﻮف ﺟﻤﻊ ﻛﻨﻨﺪه و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ 4 - 3 - 2 - ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ آب را از زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﻟﺒﻪ ای ﺑﻪ ﻧﻬﺮﻫﺎی ﻛﻨﺎری اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻓﻠﺰی ﻏﻴﺮﻣﻨﻔﺬدار ﻳﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺻﻠﺐ ﺑﺮای ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺘﺤﻜﺎم داﺷﺘﻪ، ﺗﺎ در ﻫﻨﮕﺎم ﺳﺎﺧﺖ روﺳﺎزی و ﻳﺎ اﻋﻤﺎل ﺗﺮاﻓﻴﻚ دﭼﺎر آﺳﻴﺐ ﻧﮕﺮدد . ﺑﺨﺎﻃﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻧﮕﻬﺪاری، ﻗﻄﺮ ﺣﺪاﻗﻞ 4 اﻳﻨﭻ ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﺗﺼﺎل ﻣﻴﺎن زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ای ﻃﻮﻟﻲ و ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﮕﻮﻧ ﻪ ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﺮﻛﺖ آب را آﺳﺎن ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺎزرﺳﻲ و ﻧﮕﻬﺪاری ﺑﺎﺷﺪ . ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻃﻮﻟﻲ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ و ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎﻳﺪ 4 اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ ) ﻣﻌﻤﻮﻻً از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی 6 اﻳﻨﭽﻲ در ﻋﻤﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد (. اﻳﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﻄﺮ ﺑﺮای دﺳﺘﺮﺳﻲ آﺳﺎن ﺑﻪ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻧﮕﻬﺪاری و ﻣﻮﻧﻴﺘﻮرﻳﻨﮓ داﺧﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﻄﺮ اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻧﮕﻬﺪاری ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮای ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻛﻔﺎﻳﺖ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ 75 ﻣﺘﺮ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ از ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎی دوﺑﻞ ﺑﺎ دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد . ﺟﺰﺋﻴﺎت زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ و ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ در ﺷﻜﻞ )4 - 27 ( آورده ﺷﺪه اﺳﺖ ]1 [. 56 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ4 - 5 - ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ای و ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ]1[ 4 - 3 - 3 - دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ از ﺟﻨﺲ ﺑﺘﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ دﻳﻮار در ﻣﺤﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از آﺳﻴﺐ دﻳﺪن آﻧﻬﺎ در ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری ﻛﻨﺎره راه ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . آﻧﻬﺎ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ از ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺷﻴﺐ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی و ﺑﻪ ﻗﺮارﮔﻴﺮی ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﺎﻳﺪ در راﺳﺘﺎی ﺷﻴﺐ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎی ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﺘﺪاول ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ آﺳﻴﺐ آن ﻧﺸﻮد ]1 [. 4 - 3 - 4 - ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺘﻘﺎل آب ﻫﺎ ی ﺟﻤﻊ آوری ﺷﺪه از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ از روﺳﺎزی ﺣﻔﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . اﻳﻦ وﻇﻴﻔﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮای ﻫﺮ دو زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری ﻣﺴﻴﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺆﺛﺮ ﺑﻮدن ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دارای ﺣﺪاﻗﻞ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺮاﺑﺮ 5 ./درﺻﺪ و دارای ﻋﺮض ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ ]1 [. ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 57 4 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 4 - 1 - ﻛﻨﺘﺮل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ : 4 - 4 - 1 - 1 - روش ﻫﺎی ﻛﻨﺘﺮل و ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ - ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی راه ﻛﻤﺘﺮ از2/1 ﻣﺘﺮ ﻓﺎﺻﻠﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ را ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی ﻋﻤﻴﻖ و ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ و ﭘﺮ ﻛﺮدن روی آن ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ زﻫﻜﺶ1 ﭘﺎﻳﻴﻦ آورد . ﻋﻤﻖ ﺣﻔﺎری ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺎک و ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد، ﻛﻪ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد ]6[. - وﻗﺘﻲ راه از ﻣﺴﻴﺮی ﻣﻲ ﮔﺬرد ﻛﻪ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ آب در آن ﺑﺎﻻ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﺟﺎی اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻋﻤﻴﻖ، ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺧﻂ ﭘﺮوژه ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺑﺎ ﺧﺎﺻﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺑﺎﻻ آورده ﺷﻮد ]6[. - ﮔﺎﻫﻲ اوﻗﺎت وﺟﻮد ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ اﻓﻘﻲ در زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮ راه ﻛﻪ روی ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ، ﺳﺒﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ آﺑﻬﺎی ﻧﻔﻮذی2 روی ﻻﻳﻪ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﺟﻤﻊ ﺷﺪه و اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ در زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮ راه ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ . در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﭼﺎﻫﻬﺎی ﻋﻤﻮدی ﺗﺎ ﻻﻳﻪ ﺧﺎک زﻫﻜﺶ و ﭘﺮ ﻛﺮدن آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ زﻫﻜﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ را ﭘﺎﻳﻴﻦ آورد . اﺑﻌﺎد و ﻋﻤﻖ اﻳﻦ ﭼﺎﻫﻬﺎ و ﻓﺎﺻﻠﻪ آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد ]2[. ﺑﻄﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻃﺮح ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺠﺮﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺳﻌﻲ و ﺧﻄﺎ در ﻃﻮل ﺳﺎل ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ و ﻳﺎ روﺷﻬﺎی ﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﺳﺘﻔﺎده از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﺟﺮﻳﺎن3 ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ، اﺳﺘﻮارﻧﺪ . در اداﻣﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﻲ روش ﻫﺎی ﻣﺘﺪاول زﻫﻜﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد 4 - 4 - 2 - زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﻔﺮد و ﭼﻨﺪﺗﺎﻳﻲ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﻤﻨﻈﻮر ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ و ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب ﺑﺼﻮرت راﺑﻄﻪ )4 - 21 ( ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : )4 - 21 ( ܪൌ ஼ ேൈ஽భబ ܺ ൌ ܪlog ܪെܪ0 ܪെܻെ ሺܻെܪ0ሻܵ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻣﻌﺎدﻟﻪx وy ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻧﻘﻄﻪ ای روی ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب ﻣﻄﺎﺑﻖ آﻧﭽﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 6 (آﻣﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ . H ارﺗﻔﺎع ﺗﺮاز اوﻟﻴﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺎﻻی ﻻﻳﻪ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﺷﻴﺐs وH0 ارﺗﻔﺎع زﻫﻜﺶ در ﺑﺎﻻی ﻻﻳﻪ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ . ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ای ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺴﺎﻓﺖ ﻣﺤﺪود4 ، Li ، وﺟﻮد دارد ﻛﻪ از زﻫﻜﺶ ﺗﺎ ﻧﻘﻄﻪ ای ﻛﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﺮاز آب ﺑﻌﻠﺖ زﻫﻜﺶ ﺷﺮوع ﺑﻪ اﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺷﻜﻞ )4 - 6 .( در اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪy ﺑﺮاﺑﺮH در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ- 1 - Drain Material 2 - perch Water 3 - Flow nets 4 - Finite Distance 58 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻮد . در ﺿﻤﻦ اﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻪ ﺷﻌﺎع ﺗﺎًﺛﻴﺮ1 ﻧﻴﺰ ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ و ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺎًﺛﻴﺮ اﻳﺠﺎد زﻫﻜﺶ ﺑﺮای آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﺮاز آب از ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﻄﻪ ای ﺷﺮوع ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻌﻨﻮان ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﺑﺮای راﺑﻄﻪ )4 - 22 ( ﺑﺎ ﻓﺮض اﻳﻨﻜﻪ Y=H ، ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪX=Li راﺑﻄﻪ )4 - 22 (ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ : )4 - 22 ( ܵ ܮ௜ൌܪ´ log ு´ିுబ ு´ିுబെሺܪെܪ଴ሻ ﻣﻘﺪار ´ܪ ﺑﺎ داﺷﺘﻦ ﻣﻘﺪار S ، Li ، H وH0 ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ . ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻪ ﺳﻤﺖ زﻫﻜﺶ )qD ( ، از راﺑﻄﻪ )4 - 23 (ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ : )4 - 23 ( ݍௗൌݍ଴ൈ ு´ିுబ ு ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ଴ݍ ، ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺪف2 اﺳﺖ ﻛﻪ از راﺑﻄﻪ )4 - 24 (ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ : )4 - 24 ( ݍ଴ൌ݇ ܪܵ ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪk ، ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی اﺳﺖ . ﺑﻤﻨﻈﻮر اﺳﺘﻔﺎده از اﺷﻜﺎل )4 - 6( ، )4 - 7 ( و )4 - 8 ( ﺑﺮای ﻫﺮ ﻣﻮرد زﻫﻜﺸﻲ ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ ﺗﺨﻤﻴﻨﻲ از ﻣﻘﺪار Li داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ . )4 - 25 ( ܮ௜ൌ3.8 ൈሺܪെܪ଴ሻ ﺷﻜﻞ4 - 6 - ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﻔﺮد وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻓﺎﺻﻠﻪ Li از زﻫﻜﺶ ﺷﺮوع ﺑﻪ اﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ] .10 [ 1 - Radius if influence 2 - Approach Flow ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 59 ﺷﻜﻞ4 - 7 - ﭼﺎرت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن در زﻫﻜﺸﻬﺎی ﻃﻮﻟﻲ ]10 [ 60 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ4 - 8 - ﭼﺎرت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ ]10 [ 4 - 4 - 3 - ﻣﺜﺎل از ﻳﻚ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺮ اﺳﺎس ﺳﺎﺧﺘﺎری ﻛﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 9 ( وﺟﻮد دارد، ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ ) ౚ௤ K ( ﺑﻪ زﻫﻜﺶ و ﺗﺮﺳﻴﻢ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺮاز ) ﺟﺮﻳﺎن آب آزاد ( ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﻧﺪ . اﺑﻌﺎد و ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﺄﻟﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 10 (آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 61 ﺷﻜﻞ4 - 9 - ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﺳﺎز ﻃﻮﻟﻲ ﻣﺘﺪاول ]10 [ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺑﺮﺧﻮرد ﺷﺎﺧﻪ ﺳﻤﺖ ﭼﭗ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﺧﺎﻛﺒﺮداری و ﻧﻴﺰ در ﺷﺎﺧﻪ راﺳﺖ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ ﺗﺮاز آب ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺎﺳﺐ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺳﺎزه روﺳﺎزی، زﻫﻜﺶ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺧﻂ آﺑﺮوی ﻛﻨﺎر راه و در ﻋﻤﻖ 5/1 ﻣﺘﺮی از آن واﻗﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ آﺑﺮوی ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺑﺮ روی زﻫﻜﺶ، ﺑﮕﻮﻧﻪ ای ﺑﺎﺷﺪﻛﻪ ﺗﺎ از ﻧﻔﻮذ وﮔﻞ ﻻی و ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن زﻫﻜﺶ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﺑﺮ اﺳﺎس راﺑﻄﻪ ذﻳﻞ، ﺗﺨﻤﻴﻨﻲ از ﻣﻘﺪار ﻣﺴﺎﻓﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ1 ) Li ( ﺑﺼﻮرت ﻓﻮت ൌ௜ܮ3.8 ሺܪെܪ଴ሻൌ3.8 ൈ14 ൌ53.2 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . از ﺷﻜﻞ )4 - 7( ، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ೔௅ௌ ுൌ ଴.ଵହൈହଷ ଶ଴ ൌ0.398 و బு H ൌ ଺ ଶ଴ൌ0.3 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ، در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻘﺪار ౚ௤ KHS ൌ1.57 و Hᇲ ுൌ1.84 ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ) Hᇱൌ1.84 ൈ20 ൌ36.8 .( ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﺎﻻ، ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ౚ௤ ୩ൌ1.57HS ൌ1.57ሺ20ሻሺ1.5ሻൌ4.71 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ از ﺷﺒﻜﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 10 ( ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺸﺎﻫﺪه اﺳﺖ . ౚ௤ ୩ൌ ∆HN౜ Nౚൌ ଶଵൈ଺ ଶ଼ ൌ4.5 . ﺑﺎ اﻃﻼع از ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ ، ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن واﻗﻌﻲ ) ୢݍ( ﺑﺮای ﻫﺮ ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی k ، ﺳﺎده اﺳﺖ . ﺑﺮ اﺳﺎس ﺷﻜﻞ )4 - 10 ( ، ﺑﺎHᇱൌ36.8 و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﻔﺮوض ﺑﺮای ﻣﺨﺘﺼﺎتy ، ﻣﺨﺘﺼﺎتx از ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب ﺑﺼﻮرت ذﻳﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ : 1 - Influence Distance 62 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻳﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺗﺮاز آب در ﺷﻜﻞ )4 - 10 (ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ اﺳﺖ اﻣﺎ ﺑﻌﻨﻮان ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺮوﻋﻲ ﺑﺮای ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺒﻜﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﺤﻞ ﺳﻄﺢ آب ﺑ ﺮ اﺳﺎس آﻧﭽﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 10 ( آﻣﺪه اﺳﺖ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ 4 - 10 - ﺷﺒﻜﻪ ﺟﺮﻳﺎن، اﺑﻌﺎد و ﺟﺰﻳﻴﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺜﺎل آﻧﺎﻟﻴﺰ زﻫﻜﺶ ]10 [ 4 - 4 - 4 - ﺑﺮرﺳﻲ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ارﺗﻔﺎع ﺻﻌﻮد آب در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ از راﺑﻄﻪ )4 - 26 (اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﻳﺪ ]1 [: )4 - 26 ( ܪൌ ஼ ேൈ஽భబ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ، C : ﺿﺮﻳﺒﻲ اﺳﺖ ﺑﻴﻦ1/0 ﺗﺎ5/0 ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ـ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 63 N : ﺗﺨﻠﺨﻞ H : ارﺗﻔﺎع ﻛﻞ ﺻﻌﻮد ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ آب در ﺧﺎک ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ و D10 :اﻧﺪازه اﻟﻜﻲ ﻛﻪ 10 درﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ از آن ﻋﺒﻮر ﻛﺮده اﻧﺪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آب ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ از ﺳﻄﺢ ﻧﻬﺎﻳﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی راه ﺑﺮﺳﺪ، ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﻮﺳﻂ اﺟﺮای ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﺎﻧﻊ از ﺣﺮﻛﺖ و رﺳﻴﺪن آب ﺑﻪ ﺑﺴﺘﺮ و ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺷﺪ . ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد در ﺻﻮرت اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺶ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺳﻄﺢ ﻧﻬﺎﻳﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻼک ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻗﺮار ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ . ﻣﺮاﺟﻊ 1- NCHRP,"Guide for mechanistic-empirical design of new and rehabilitated pavement structures", part 3, chater1: drainage, final report, 2004. 2- FHWA, construction of pavement subsurface drainage systems (reference manual), January 2002. 3- FHWA, highway subsurface design, publication No.FHWA-TS-80-224, 1980. 4- AASHTO, Pavement Designe, 1993. 5- Yang H . Huang, "Pavement Analysis and Design" University of Kentucky, SECOND EDITIN, 2004. 6 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ راه ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 101 ( ،، ﭼﺎپ ﺳﻮم1385 . 7 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ راه ﻫﺎی اﻳﺮان ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 234 ( ، ﭼﺎپ اول1381 . 8-Santi V Santhaligam, "highway drainage systems" Highway agency London, 1999. 9 - ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ وﻧﻘﻞ، " راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ راه، راه آﻫﻦ و ﻓﺮودﮔﺎه " ﭘﺎﻳﻴﺰ 1383 . 10- Highway Drainage Design, U.S. Department of transportation, Federal Highway Administration, 1990. 5 اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 65 5 - 1 - اﺟﺰاء زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ و ﺟﺰﺋﻴﺎت آن زﻫﻜﺸﻲ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آب ﺷﺎﻣﻞ اﺣﺪاث ﻧﻬﺮﻫﺎ ، آﺑﺮوﻫﺎی ﺑﺎز و ﻳﺎ ﺑﺴﺘﻪ، ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬارﻳﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﻣﺼﺮف زه ﻫﺎی ﺳﻨﮕﻲ و ﻳﺎ ﺧﺮده ﺳﻨﮕﻲ، اﻧﺤﺮاف، ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﻛﻨﺘﺮل آب اﻧﻬﺎر، رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و رواﻧﺎﺑﻬﺎ و اﺟﺮای ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺎ رﻫﺎی ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ، ﻃﺒﻖ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ و دﺳﺘﻮرات دﺳﺘﮕﺎه ﻧﻈﺎرت ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ]1 [ . در ﺷﻜﻞ ﻫﺎی زﻳﺮ، ﺑﺮﺧﻲ از ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ ﻛﺎرﺑﺮدی از زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﻧﺪ ]9 [ .در اﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺮف ﺳﻴﻤﺎن و ﻣﻮارد دﻳﮕﺮ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ5 - 1 - ﻣﻘﻄﻊ و ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﺗﻚ ﺟﻬﺘﻪ ]9 [ ﻳﻜﻲ از ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﻣﺸﻜﻼت در اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ، ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮدن ﻋﺒﻮر وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ و ﻋﺎﺑﺮان ﭘﻴﺎده ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، در ﺷﻜﻞ ﻫﺎی زﻳﺮ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﺪن اﻳﻦ ﺣﺮﻛﺎت اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . 66 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ5 - 2 - ﻧﺤﻮه ﻋﺒﻮر ﻣﺴﻴﺮ از روی ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﺗﻚ ﺳﻮﻳﻪ ]9 [ ﺷﻜﻞ5 - 3 - ﻣﻘﻄﻊ و ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ دو ﺟﻬﺘﻪ ]9 [ ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 67 ﺷﻜﻞ5 - 4 - ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺗﺼﺎل ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ دو ﺟﻬﺘﻪ ]9 [ در ﺷﻜﻞ زﻳﺮ ﻧﻤﺎی ﺟﺪول ﻛﻨﺎری راه ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ5 - 5 - ﻧﻤﺎی آﺑﮕﻴﺮ ﺑﺼﻮرت ﺟﺪول ]9 [ 68 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 5 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻫﻤﺎن ﻃﻮرﻛﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎی ﻗﺒﻞ ﺗﺸﺮﻳﺢ ﮔ ﺮدﻳﺪ، وﺟﻮد رﻃﻮﺑﺖ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺘﻨﺎب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺷﻜﻞ )5 - 6 (روش ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ آب ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻗﺪاﻣﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از ورود و ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ رﻃﻮﺑﺖ ﺑﺎ روش ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﻧﺨﺴﺖ اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت آﻧﻬﺎ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﺳﭙﺲ روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﻴﺎن ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺷﻜﻞ5 - 6 - ورود آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺳﺎزه راه 5 - 2 - 1 - اﺟﺰاء ﺳﻴﺴﺘﻢ زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺟﺰای ﻣﺘﺪاوﻟﻲ ﻛﻪ در ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای وﺟﻮد دارﻧﺪ ﻋﺒﺎ رﺗﻨﺪ از : اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺧﺮوﺟﻲ ، دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ و ﻛﺎﻧﺎل ﻛﻨﺎری . ﻛﻪ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز از اﻳﻦ اﺟﺰا در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد . 5 - 2 - 1 - 1 - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ - ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دﻗﻴﻘﺎً زﻳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮﻳﻦ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻗﺮار ﺑﮕﻴﺮد و اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻣﻮﺟﺐ ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ آﺑﻬﺎی ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از رﺳﻴﺪن رﻃﻮﺑﺖ از ﻻﻳﻪ ای زﻳﺮﻳﻦ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﻴﭻ ﻻﻳﻪ ﺑﺎ ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 69 ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻏﻴﺮﭼﺴﺒﻨﺪه، ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﺎﻻی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ واﻗﻊ ﮔﺮدد زﻳﺮا رﻳﺰدا ﻫﺎ ﻧﻪ و ذرات ﻛﻮﭼﻚ وارد ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ ]2 [. - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﺗﺮاﻛﻢ ﻻﻳﻪ ﺑﻪﻫﺎ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺎز ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و دﺳﺘﻴﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺗﻌﺎدﻟﻲ از ﭼﮕﺎﻟﻲ ﻻزم و ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﺪﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﺗﺮاﻛﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻋﺒﻮر ﻳﻚ ﺗﺎ ﺳﻪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻏﻠﻄﻚ 5 ﺗﺎ10 ﺗﻨﻲ ﭼﺮخ ﻓﻠﺰی ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﺳﺘﻔﺎده از ﻏﻠﻄﻚ ﻫﺎی ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . ﻏﻠﻄﻚ زدن اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻏﻠﻄﻚ زدن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺟﺎﻳﻲ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ ﻛﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل وزن ﻣﺨﺼﻮص ﺑﺪون ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ رخ دﻫﺪ ]2 [. ﺗﻔﺎوت ﻋﻤﺪه اﺟﺮای اﺳﺎ س ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ اﺳﺎس ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه، در اﺳﺘﻔﺎده از ﻏﻠﻄﻚ ﭼﺮخ ﻓﻠﺰی )5 ﺗﺎ10 ﺗﻨﻲ ( و ﻳﻚ ﺗﺎ ﺳﻪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻋﺒﻮر اﻳﻦ ﻏﻠﺘﻚ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در ﺻﻮرت اﺳﺘﻔﺎده از ﻏﻠﻄﻚ ﻫﺎی ارﺗﻌﺎﺷﻲ، ﺗﻨﻬﺎ در ﺣﺎﻟﺖ اﺳﺘﺎﺗﻴﻜﻲ ﻣﻲ ﺗﻮان از آن ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . - اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳ ﻴﻤﺎن ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﺮای اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﺳﺨﺖ و ﺑﺎدوام ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﻳﻦ ﻧﻮع اﺳﺎس ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮای روﺳﺎزﻳﻬﺎی ﺻﻠﺐ ﺑﺘﻨﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻴﻤﺎن ﺑﻪ آب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﺎراﻳﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزرﺳﻲ ﭼﺸﻤﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺎدر ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ آب را ﺑﺎ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺣﺪاﻗﻞ 305 ﻣﺘﺮ ﺑﺮ روز )1000 ﻓﻮت در روز ( از ﺧﻮد ﻋﺒﻮر دﻫﺪ ]1 [ . ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻘﺪار ﺳﻴﻤﺎن ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮاﺑﺮ 112 ﺗﺎ167 ﻛﻴﻠﻮﮔﺮم در ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 5 - 2 - 1 - 2 - ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪ ه اﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤﺮاﻧﻲ ﻣﺤﻞ اﻧﺠﺎم ﭘﺮوژه، اﺳﺘﻔﺎده ﻫﻤﺰﻣﺎن از ﺗﺮﻛﻴﺐ اﻳﻦ دو ﻧﻮع ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻻﻳﻪ ژﺋﻮﺗﻜﺴﺘﺎﻳﻞ در ﺑﺎﻻی ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻗﺮار داده ﺷﻮد . ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮاﺑﺮ 10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻲ ﺗﻮا ن از داﻧﻪ ﺑﻨﺪی اﺳﺎس ﺑﻪ ﻋﻨﻮان داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻓﻴﻠﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد . اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ اﺟﺮای ﻻﻳﻪ اﺳﺎس در راه ﻫﺎی ﻣﺘﺪاول ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 70 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 5 - 2 - 1 - 3 - اﻧﺪود ﻧﻔﻮذی اﻧﺪود ﻧﻔﻮذی روی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﻳﺪ اﺟﺮا ﮔﺮدد . ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ از ﻗﻴﺮﻫﺎی ﺑﺎ ﻛﻨﺪرواﻧﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ MC- 250 ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺟﺮا روی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد . ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺮف ﻗﻴﺮاﺑﻪ ﺑﺮای ﺳﻄﺢ آﻣﺎده ﺷﺪه راه در ﻣﺤﺪوده 6/0 ﺗﺎ2/1 ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﻧﻮع ﻗﻴﺮاﺑﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻣﺼﺎﻟﺢ و ﻣﻄﺎﺑﻖ آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ راه ﻫﺎی اﻳﺮان ) ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 234 (اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴ ﺰان ﻣﺼﺮف ﻗﻴﺮ ﻣﺤﻠﻮل ﺑﺮای ﺳﻄﺢ آﻣﺎده ﺷﺪه راه ﺑﺮاﺑﺮ 1 ﺗﺎ2 ﻛﻴﻠﻮﮔﺮم ﺑﺮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد اﺳﺘﻔﺎده از ﻗﻴﺮاﺑﻪ ﻫﺎ ﺟﻬﺖ اﺟﺮای اﻧﺪود ﻧﻔﻮذی، از ﺟﻬﺎت اﻗﺘﺼﺎدی و زﻳﺴﺖ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 4 - 2 - 1 - 4 - زه ﻛﺶ ﻟﺒﻪ ای در زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﻟﺒﻪ ای، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﻓﺎﺻﻠﻪ 5 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮی از ﻟﺒﻪ ﺷﻴﺮواﻧﻲ در ﺳﻤﺖ ﺷﺎﻧﻪ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﺑﺨﺎﻃﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت ﻧﮕﻬﺪاری، ﻗﻄﺮ ﺣﺪاﻗﻞ 4 اﻳﻨﭻ ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﮕﻮﻧﻪ ای ﻃﺮح ﮔﺮدد ﺗﺎ آب را ﺑﻪ راﺣﺘﻲ از ﺳﺎﺧﺘﺎر روﺳﺎزی ﺧﺎرج ﻧﻤﺎﻳﺪ . 5 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی 5 - 3 - 1 - ﻻﻳﻪ اﺳﺎ س ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ) روش اول ( اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮای راه ﻫﺎﻳﻲ در ﺣﺎل اﺣﺪاث و ﻳﺎ در ﺣﺎل ﻧﻮﺳﺎزی ﻛﺎرﺑﺮد دارد . اﺟﺰاء اﺻﻠﻲ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه، ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ، ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ و ﻛﺎﻧﺎل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻟﻮﻟﻪ ﻃﻮﻟﻲ در اﻳﻦ روش ﺗﻮﺳﻂ ژﺋﻮﺗﻜﺴﺘﺎﻳﻞ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﺷﻮ ﻣﻲ ﻧﺪ ﺗﺎ از ورود ذرات ﺧﺎک ﺑﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ﻳﺎ ژﺋﻮﺗﻜﺴﺘﺎﻳﻞ و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از ﻫﺮ دو ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻌﻤﻮﻻ از ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺧﺮوﺟﻲ زﻣﺎﻧﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻻزم ﺑﺮای ﺧﺮوج آب ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺑﺎﻻ ﺑﺎﺷﺪ ]1 [. ﺷﻜﻞ5 - 7 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 71 ﺷﻜﻞ5 - 8 - ﻧﻤﺎی دﻳﻮار ﻣﺤﺎﻓﻆ 5 - 3 - 2 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺪون ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ ) روش دوم ( در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آب ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ از ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻧﺎل ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﺟﺎﻫﺎﻳﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﻛﻢ ﺑﻮده و ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ ﺣﺮﻛﺖ آب را ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . از ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﭘﺎرﭼﻪ ای1 ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ورود ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻜﺘﻪ ﻣﻬﻢ در ﻛﻨﺘﺮل ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﮕﻬﺪاری ﻫﺎی ﻻزم در ﺧﺼﻮص ﻟﺒﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﻮﻳﮋه ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد . در اﻳﻦ ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻜﻮس از ﻧﻬﺮ وارد ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮ ﻧﮕﺮدد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد، ﻛﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ 15 ﺳﺎﻧﺘﻴﻤﺘﺮ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ارﺗﻔﺎع آب در ﻧﻬﺮ ﺑﺎﺷﺪ ) ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ دﺑﻲ ﻃﺮح ﺑﺎ دوره ﺑﺎزﮔﺸﺖ 10 ﺳﺎل ] ( 1 [. 1 - Fabric Separator 72 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ5 - 9 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺪون ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ در ﺷﻜﻞ زﻳﺮ ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ اﺣﺪاث ﻛﺎﻧﺎل ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر زه ﻛﺸﻲ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ5 - 10 - ﻣﻘﻄﻊ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻼح ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ 5 - 3 - 3 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻗﻴﺮی ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ ز ه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ ) روش ﺳﻮم ( در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ از اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﻬﻤﺮاه زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد . از اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻣﺎﻧﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻛﻤﺘﺮی ﻣﺪﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 73 ﺷﻜﻞ5 - 11 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ زﻳﺮاﺳﺎس ای داﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺟﺰﺋﻲ از اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺎﻫﺶ ﻓﺮﺳﻮده ﺷﺪن ﻻﻳﻪ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﭘﺮ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺠﺮای ﻛﻨﺎری ﺑﺎﻳﺪ از ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﻨﺪ . وﻇﻴﻔﻪ ﻟﻮﻟﻪ در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﻤﻊ آوری و اﻧﺘﻘﺎل آب ورودی ﺑﻪ روﺳﺎزی از ﻃﺮﻳﻖ درز ﻣﻴﺎن ﺷﺎﻧﻪ و ﺳﻮاره رو و ﺗﺮک ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ]1 [. 5 - 3 - 4 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻗﻴ ﺮی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺷﺎﻧﻪ ﺑﺘﻨﻲ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ) روش ﭼﻬﺎرم ( اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﻳﻚ اﺳﺎس ﻗﻴﺮی زﻳﺮ ﺳﻮاره رو و اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن زﻳﺮ ﺷﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ در داﺧﻞ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﺳﻴﻤﺎن در ﻣﺴﻴﺮ ز ﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ زﻳﺮ ﺳﺎزی ﻗﻮی ﺗﺮی را زﻳﺮ ﺷﺎﻧﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﺸﻜﻞ ﻧﺸﺴﺖ ﺷﺎﻧﻪ را ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ، وﻟﻲ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺣﺪاث ﻣﻲ ﺷﻮد ]1 [. 74 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ5 - 12 - ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎ ﺷﺎﻧﻪ ﺑﺘﻦ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ 5 - 3 - 5 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ ﺳﺎزه ای در راه ﻫﺎی دارای ﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ رﺳﺎﻧﺪن اﺛﺮات ﻣﺨﺮب آب ﻣﻮرد ذﻳﻞ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﻮﺻﻴﻪ اراﺋﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد : - در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﻣﻴﺎﻧﻪ راه در ﺗﺮاز ﺑﺎﻻﺗﺮی ﻗﺮار دارد، ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺷﻜﻞ ﻫﺎی )5 - 13 ( و )5 - 14 (ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ]2 [ . ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 75 ﺷﻜﻞ5 - 13 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﺎﻧﻪ راه در روﺳﺎزی ﻫﺎی ﺑ ﺪون زﻳﺮ اﺳﺎس ] 2 [ ﺷﻜﻞ5 - 14 - ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻣﻴﺎﻧﻪ راه در راه ﻫﺎی دارای ﻻﻳﻪ زﻳﺮ اﺳﺎس ] 2 [ 76 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ در ﺷﻜﻞ )5 - 15 (آورده ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ : - وﻗﺘﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ داﺧﻞ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب ) ورودی دراپ، ﻣﻨﻬﻮل و ﻳﺎ ﻏﻴﺮه ( ، ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻔﺬدار ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ،ارﺗﻔﺎع اﻧﺘﻬﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ12 اﻳﻨﭻ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﺟﻮی آب ﻳﺎ ﻫﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ دﻳﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ . - ﻫﻤﻪ اﺗﺼﺎﻻت از ﺟﻤﻠﻪ ﻟﻮﻟﻪ زاﻧﻮﻳﻲ و ﻳﺎ ﭼﻨﺪ راﻫﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ1 را ﻟﺤﺎظ ﻧﻤ ﺎﻳﻨﺪ . - ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺣﺪاﻗﻞ دارای ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ2 درﺻﺪ ) ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻄﻠﻮب 3 درﺻﺪ اﺳﺖ ( ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺣﺪاﻛﺜﺮ در ﻗﻄﻌﺎت 500 ﻓﻮﺗﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ . - ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﺼﻞ ﮔﺮدد . - در ﻣﺤﻞ ﺗﻘﺎﻃﻊ ﻫﺎ، ﻓﻘﻂ از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔﺬدار در زﻳﺮ روﺳﺎزﻳﻬﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . ﺷﻜﻞ5 - 15 - ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺗﺼﺎﻻت ﻟﻮﻟﻪ زه ﻛﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ]2 [ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﺷﺮح ﺟﺪول ذﻳﻞ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : 1 - crushing strength ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 77 ﺟﺪول5 - 1 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻔﺬدار ﻃﻮﻟﻲ ]2 [ ﻧﻮع ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﺑﻪ اﻳﻨﭻ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ 6 ﭻ اﻳﻨ آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻢ ﻣﻮج دار 048 /0 ﻟﻮﻟﻪPVCﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف153 /0 ﻟﻮﻟﻪPEﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎفAASHTO-M252 ﺟﺪول5 - 2 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔﺬ دارﺧﺮوﺟﻲ ]2 [ ﻧﻮع ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﺑﻪ اﻳﻨﭻ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ 6 اﻳﻨﭻ آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻴﻢ ﻣﻮج دار048 /0 ﻟﻮﻟﻪPVC ﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف 153 /0 ﻟﻮﻟﻪPE ﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف PSI 70 ﺑﺮاﺳﺎس آزﻣﺎﻳﺶ ASTM- D2412 در اﻓﺖ5 درﺻﺪ . - اﮔﺮADT ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﻳﺎ ﻣﺴﺎوی1000 وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ در روز ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺮای ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮدن زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﺳﺮاﺳﺮ ﻃﻮل ﻣﺴﻴﺮ، ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﻣﺪه در ﺷﻜﻞ 5 - 16 در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ) اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺮای ز ﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ای (. - اﮔﺮADT ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از1000 وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ در روز ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺖ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻴﺰان ﺣﻀﻮر آب در روﺳﺎزی، ﻣﻼﺣﻈﺎت زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . 78 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ، ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ، ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﺮح ﺷﻜﻞ زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﻜﻞ5 - 16 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ]2 [ ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ ﻧﻜﺎﺗﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ رﻋﺎﻳﺖ ﮔﺮدﻧﺪ، ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : - ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺮ روی ﻟﻮﻟﻪ زﻫﻜﺸﻲ 4 اﻳﻨﭻ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - وﻗﺘﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ داﺧﻞ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب ) ورودی دراپ، ﻣﻨﻬﻮل و ﻳﺎ ﻏﻴﺮه ( ، ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮﻣﻨﻔﺬدار ﺧﺮو ﺟﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﻫﻤﻪ اﺗﺼﺎﻻت از ﺟﻤﻠﻪ ﻟﻮﻟﻪ زاﻧﻮﻳﻲ و ﻳﺎ ﭼﻨﺪ راﻫﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ را ﻟﺤﺎظ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ) ﺟﺪول - ﻫﺎی5 - 3 و5 - 4 .( - ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺣﺪاﻗﻞ دارای ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ2 درﺻﺪ ) ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻄﻠﻮب 3 درﺻﺪ اﺳﺖ ( ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺣﺪاﻛﺜﺮ در ﻗﻄﻌﺎت 350 ﻓﻮﺗﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ . - ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﺼﻞ ﮔﺮدد . - در ﻣﺤﻞ ﺗﻘﺎﻃﻊ ﻫﺎ، ﻓﻘﻂ از ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔﺬدار در زﻳﺮ روﺳﺎزﻳﻬﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . - در ﻣﺤﺪوده ورودی ﻣﺮاﻛﺰ ﺗﺠﺎری از ﻟﻮﻟﻪ ﻏﻴﺮﻣﻨﻔﺬدار ﺑﺠﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻨﻔﺬدار ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ 5 - 17 اﺳﺘﻔﺎده .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 79 ﺟﺪول5 - 3 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻔﺬدار ﻃﻮﻟﻲ ]2 [ ﻧﻮع ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﺑﻪ اﻳﻨﭻ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ 4 اﻳﻨﭻ ﻟﻮﻟﻪPVC ﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف103 /0 ﻟﻮﻟﻪPE ﻣﻮﺟﺪار AASHTO-M252 ﺟﺪول5 - 4 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻔﺬ دار ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده در ﻣﺤﺪوده ﺗﺠﺎری و ﺑﺮ ای ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ ]2 [ ﻧﻮع ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﺑﻪ اﻳﻨﭻ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ 6 اﻳﻨﭻ ﻟﻮﻟﻪPVC ﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف103 /0 ﻟﻮﻟﻪPE ﺑﺎ ﺟﺪاره ﺻﺎف PSI 70 ﺑﺮاﺳﺎس آزﻣﺎﻳﺶASTM- D2412 در اﻓﺖ5 درﺻﺪ . ﺷﻜﻞ5 - 17 - ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ در ﻣﺤﺪوده ورودی ﺗﺠﺎری ]2 [ - در ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺧﺎﻛﺒﺮداری، ﺑﺮای ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ رﺳﺎﻧﺪن اﺛﺮات آب ﺑﺮ ﺳﺎﺧﺘﺎر روﺳﺎزی، زﻫﻜﺸﻲ ﻋﺮﺿﻲ، ﺗﺜﺒﻴﺖ و ﻳﺎ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻧﺼﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ و ﻳﺎ زﻳﺮ ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻪ ﻻزم اﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . - ﺑﺮای راﻫﻬﺎﻳﻲ ﺑﺎADT ﻃﺮح ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﻳﺎ ﻣﺴﺎوی20000 وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ در روز، ﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﻫﻜﺶ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . ﺿﺨ ﺎﻣﺖ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای اﻳﻦ ﻻﻳﻪ 6 اﻳﻨﭻ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ زﻫﻜﺶ ﻟﺒﻪ ای ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺑﻨﺪ دوم ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 80 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 5 - 4 - زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1 5 - 4 - 1 - ﺟﺰﺋﻴﺎت ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺷﻜﻞ زﻳﺮ ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ زه ﻛﺸﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ5 - 18 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﺘﺪاول ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻛﻪ در آن ﺗﻨﻬﺎ از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای ﻓﻴﻠﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ]10 [ ﺷﻜﻞ5 - 19 - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﻴﻠﺘﺮ ﻣﺘﺪاول ﺑﺮای زﻫﻜﺶ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻛﻪ در آن از ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای و ﺑﺎﻓﺖ زﻫﻜﺶ2 اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ]10 [. 1 - Groundwater Drainage 2 - Drainage Fabric ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ـ اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ 25 / 01 / 1394 81 ﻧﻜﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ د ر ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ رﻋﺎﻳﺖ ﮔﺮدﻧﺪ : - در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻟﻮﻟﻪ در ﻛﻒ ﻛﺎﻧﺎل ﻗﺮار ﮔﻴﺮد، ﻋﺮض ﻛﻒ ﻛﺎﻧﺎل ﺣﺪاﻗﻞ15 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﻴﺶ از ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ . - ﺑﺴﺘﺮی ﻛﻪ ﻟﻮﻟﻪ روی آن ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاﻛﻢ ﻛﺎﻓﻲ و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻟﻮﻟﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ روی زﻣﻴﻦ ﻳﺦ زده، ﭘﻮﺷﻴﺪه از ﮔﻴﺎه، ﻟﺠﻨﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ روی ﺑﺴﺘﺮ ﺳﻨﮕﻲ ﻗﺮار ﺑﮕﻴﺮد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در ﻛﺎﻧﺎل ﺣﺪاﻗﻞ 10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ، ﺧﺎﻛﺒﺮداری اﺿﺎﻓﻲ ﺻﻮرت ﺑﮕﻴﺮد و ﺳﭙﺲ آﻧﺮا ﺑﺎ ﻣﺎﺳﻪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﭘﺮ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﭘﺲ از ﻛﻮﺑﻴﺪن ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺑﺴﺘﺮ زﻳﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮﺳﺪ . - ﺑﻌﺪ از ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻟﻮﻟﻪ در ﻛﻒ ﻛﺎﻧﺎل، اﻃﺮاف و روی آن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ زه ﻛﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﭘﺮ ﺷﻮد . ﻣﺼﺎﻟﺢ را ﺑﺎﻳﺪ در دو ﻃﺮف ﻟﻮﻟﻪ رﻳﺨﺖ و ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺨﻤﺎق دﺳﺘﻲ ﻛﻮﺑﻴﺪ . آﻧﮕﺎه ﺑﺎﻳﺪ روی ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ را ﺗﺎ ارﺗﻔﺎع 10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ زه ﻛﺶ ﭘﺮ ﻧﻤﻮد و ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺨﻤﺎق دﺳﺘﻲ ﻛﻮﺑﻴﺪ . ﺑﻘﻴﻪ ﻓﻀﺎی ﺧﺎﻟﻲ روی ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺎ ﻗﺸﺮﻫﺎی 20 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮی ﭘﺮ و ﺑﺎ ﻏﻠﻄﻚ ﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻛﻮﺑﻴﺪه ﺷﻮد . - ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻧﻔﻮذ آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ در ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻗﺸﺮ ﻧﻬﺎﻳﻲ آن را ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺧﺎک رس ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﻛﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ان ﭘﺲ از ﻛﻮﺑﻴﺪن ﺣﺪاﻗﻞ 15 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ، آب ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . - ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺧﺎک ﺑﺴﺘﺮ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ا ز اﻓﺖ ﺗﺮاﻛﻢ و اﺳﺘﺤﻜﺎم آن در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﻔﻮذ آب ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دو ﻃﺮف ﻟﻮﻟﻪ را ﺗﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ ﺧﺎک رس ﭘﺮ و ﻣﺘﺮاﻛﻢ ﻧﻤﻮد ﻳﺎ آﻧﻜﻪ ﻟﻮﻟﻪ را روی ﺑﺘﻦ ﻣﮕﺮ در ﻫﻤﻴﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ و ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻗﺮار داد . در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺧﺎک ﺑﺴﺘﺮ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﻧﭽﺎم ﻣﻮارد ﻓﻮق ﺿﺮورت ﻧﺪارد . - در ﻫﻨﮕﺎم ﻛﻠﻴﻪ ﻣﺮاﺣﻞ ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ و ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی روی آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﻧﺸﻮﻧﺪ و آﺳﻴﺐ ﻧﺒﻴﻨﻨﺪ . ﻣﺮاﺟﻊ 1- NCHRP,"Guide for mechanistic-empirical design of new and rehabilitated pavement structures", part 3, chater1: drainage, final report, 2004. 2- FHWA, construction of pavement subsurface drainage systems (reference manual), January 2002. 3- FHWA, highway subsurface design, publication No.FHWA-TS-80-224, 1980. 4- AASHTO, Pavement Designe, 1993. 5- Yang H . Huang, "Pavement Analysis and Design" University of Kentucky, SECOND EDITIN, 2004. 6 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ راه ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 101 ( ،، ﭼﺎپ ﺳﻮم1385 . 7 - ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﻛﺸﻮر، آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ روﺳﺎزی آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ راه ﻫﺎی اﻳﺮان ) ﻧﺸﺮﻳﻪ 234 ( ، ﭼﺎپ اول1381 . 8-Santi V Santhaligam, "highway drainage systems" Highway agency London, 1999. 9 - ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﺣﻤﻞ وﻧﻘﻞ، " راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮاﺣﻲ و اﺟﺮای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ راه، راه آﻫﻦ و ﻓﺮودﮔﺎه " ﭘﺎﻳﻴﺰ 1383 . 10- Highway Drainage Design, U.S. Department of transportation, Federal Highway Administration, 1990. ﭘﻴﻮﺳﺖ1 ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 87 88 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻴﺪاﻧﻲ در اﻳﻦ ﭘﻴﻮﺳﺖ، ﺧﻼﺻﻪ ای از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻴﺪاﻧﻲ ﻛﻪ در آن، ﺳﻪ ﻣﺤﻮر از راﻫﻬﺎی ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻮردی ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ، آورده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻫﺪف از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻴﺪاﻧﻲ، ﺷﻨﺎﺧﺖ وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار دادن ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﻧﺎﺷﻲ از زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ و ارا ﻳﻪ راﻫﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ ﺟﻬﺖ ﺣﻞ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻼت ﺑﻮد . 1 - ﻣﺤﻮر ﺳﺮوآﺑﺎد- ﻣﺮﻳﻮان ﻣﺸﻜﻼت زﻫﻜﺸﻲ ﻣﺤﻮر ﺳﺮو آﺑﺎد – ﻣﺮﻳﻮان ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﺎزدﻳﺪ ﻣﻴﺪاﻧﻲ در ذﻳﻞ آورده ﺷﺪه اﺳﺖ . 1 - ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺎزدﻳﺪ ﻣﻴﺪاﻧﻲ ﻧﺸﺎن داد ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻮﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﻤﻬﻴﺪاﺗﻲ ﻟﺤﺎظ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ) . ﺷﻜﻞ پ1 - 1( ﺷﻜﻞ پ1 - 1 - ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ روان آب 2 - در ﺑﻌﻀﻲ از ﻗﺴﻤﺘﻬﺎی ﻣﺴﻴﺮ ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ روان آب ﺟﻤﻊ ﺷﺪه در ﺣﻮﺿﻪ ﻫﺎی آﺑﺮﻳﺰ اﻗﺪام ﺑﻪ اﺣﺪاث آﺑﺮو ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد دﭼﺎر ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ ﺑﻮده و وﻇﻴﻔﻪ ﻫﺪاﻳﺖ آب را ﺑﺪرﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ دﻫﻨﺪ ) ﺷﻜﻞ )پ1 - 2 .(( ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 89 ﺷﻜﻞ پ 1 - 2 - ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ دﻫﺎﻧﻪ آﺑﺮوی ﻫﺪاﻳﺖ ﻋﺮﺿﻲ روان آب 3 - ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪات ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺸﻜﻼت زﻫﻜﺸﻲ ﻣﺤﻮر اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺪﻟﻴﻞ ﻓﻘﺪان ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ ) ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ ( در ﻃﻮل ﻣﺤﻮر، ﻣﺴﻴﺮ ﺗﺼﺎدﻓﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﺗﻮﺳﻂ روان آب ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪه و آب ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺧﺎرج از ﺑﺪﻧﻪ راه ﻫﺪاﻳﺖ ﻧﻤﻲ ﮔﺮدد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ روان آب ﺟﺬب ﺟﺴﻢ راه ﺷﺪه و ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ، ﻣﺴﻴﺮی ﻛﻪ در ﺣﺎل ﻋﺒﻮر از آن اﺳﺖ را ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﻮر آب در ﺟﺴﻢ راه ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺖ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ای، ﻧﺸﺴﺖ روﺳﺎزی در اﺛ ﺮ ﻋﺒﻮر ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺮاﻓﻴﻚ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری ﻣﻲ- ﮔﺮدد . ﺟﺪول پ1 - 2 - ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ، ﺷﺪت و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﻫﺮ ﺧﺮاﺑﻲ در ﻣﺤﻮر ﺳﺮو آﺑﺎد - ﻣﺮﻳﻮان ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه ﺷﺪت ﺧﺮاﺑﻲ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﺧﺮاﺑﻲ ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری زﻳﺎد ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﻌﻠﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺎو ﻣﺖ ﺑﺎرﺑﺮی ﻻﻳﻪ ﻫﺎ در اﺛﺮ ﺣﻀﻮر رﻃﻮﺑﺖ ﺷﻴﺎراﻓﺘﺎدﮔﻲ ) ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﺸﺴﺖ ﻛﻠﻲ ﺟﺴﻢ راه ( ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ داﺋﻤﻲ ﻳﻜﻲ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﺑﻌﻠﺖ ﺣﻀﻮر آب اﻓﺘﺎدﮔﻲ ﺷﺎﻧﻪ زﻳﺎد ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺷﺎﻧﻪ در اﺛﺮ ﺣﺮﻛﺖ آب ﺑﺪﻟﻴﻞ ﻋﺪم اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ در اداﻣﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎﻳﻲ از اﻳﻦ ﺧ ﺮاﺑﻴﻬﺎ در ﺷﻜﻠﻬﺎی پ1 - 3، پ1 - 4 آورده ﺷﺪه اﻧﺪ .. 90 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﻜﻞ پ1 - 3 - ﺣﺮﻛﺖ روان آب در اﻣﺘﺪاد ﻃﻮﻟﻲ ﻣﺴﻴﺮ و ﻧﻔﻮذ در ﺟﺴﻢ راه و ﺑﺮوز ﻧﺸﺴﺖ و ﺗﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری ﺷﻜﻞ پ1 - 4 - ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪه ﺑﻌﻠﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ 2 - ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود – ﺗﻬﺮان ﻗﻄﻌﻪ ﺟﺎﺟﺮود – ﺗﻬﺮان ﺑﻪ ﻃﻮل 20 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ، ﻗﻄﻌﻪ ای از ﻣﺤﻮر اﺻﻠﻲ ﻫﺮاز ) ﻳﻜﻲ از ﻣﺴﻴﺮﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻛﻨﻨﺪه ﺗﻬﺮان ﺑﻪ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران ( ﺑﻪ ﻃﻮل 185 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 91 1 - ﺑﺪﻟﻴﻞ ﭘﺮ ﺑﺎران ﺑﻮدن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺟﺎﺟﺮود، در ﻃﻮل ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود- ﺗﻬﺮان و ﻋﻠﻲ اﻟﺨﺼﻮص در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، ﺟﻤﻊ ﺷﺪﮔﻲ آب در ﻛﻨﺎره ﻣﺴﻴﺮ ﭘﺲ از ﺑﺎرش ﻣﺸﺎﻫﺪ ﻣﻲ ) ﺷﻮد ﺷﻜﻞ پ1 - 5 .( ﺷﻜﻞ پ1 - 5 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ و ﺟﻤﻊ ﺷﺪﮔﻲ آب 2 - در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﻣﺤﻮر از ﻣﺤﻞ ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﺑﺮداری ﻣﻲ ﮔﺬرد، ﺗﺮاز آب ﺑﺎﻻ ﺑﻮده و ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ ﻣﺤﻮر ﻧﻴﺰ از ﻳﻚ ﺳﻤﺖ ﻣﺤﻮر ﺑﻪ ﺳﻤﺖ دﻳﮕﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ رﻃﻮﺑ ﺖ ﻣﻮﺟﻮد در ﺟﺴﻢ راه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﻛﻬﺎی ﻣﻮﺟﻮد در روﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺸﺎﻫﺪه اﺳﺖ، ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ ﺳﻄﺢ راه ﺧﺸﻚ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ وﻟﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ در ﺗﺮﻛﻬﺎی ﻣﻮﺟﻮد در روﺳﺎزی ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺮﻃﻮب ﺑﻮدن ﺟﺴﻢ راه را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﻮد . در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ در ﺑﺎزدﻳﺪ ﻣﻴﺪاﻧﻲ از ﻣﺤﻮر ﻣﺬﻛﻮر، ﻋﻤﺪه ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه ﺑﻌﻠﺖ ﺣﻀﻮر آب ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ : از - ﺧﺮاﺑﻲ ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری - ﺑﺮوز ﺷﻴﺎر در ﻣﺴﻴﺮ ﻋﺒﻮر ﭼﺮخ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﻛﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎً ﺷﺎﻣﻞ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ) ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﺸﺴﺖ ﻛﻠﻲ ﺟﺴﻢ ( راه - اﻓﺘﺎدﮔﻲ ﺷﺎﻧﻪ - ﻋﺮﻳﺎن ﺷﺪﮔﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ روﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ 92 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﺪول پ - 1 - 2 - ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ، ﺷﺪت و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﻫﺮ ﺧﺮاﺑﻲ در ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود- ﺗﻬﺮان ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه ﺷﺪت ﺧﺮاﺑﻲ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮوز ﺧﺮاﺑﻲ ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری زﻳﺎد ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﻌﻠﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺑﺎرﺑﺮی ﻻﻳﻪ ﻫﺎ در اﺛﺮ ﺣﻀﻮر رﻃﻮﺑﺖ ﺷﻴﺎر اﻓﺘﺎدﮔﻲ ) ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﺸﺴﺖ ﻛﻠﻲ ﺟﺴﻢ راه ( ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ داﺋ ﻤﻲ ﻳﻜﻲ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی ﺑﻌﻠﺖ ﺣﻀﻮر آب اﻓﺘﺎدﮔﻲ ﺷﺎﻧﻪ زﻳﺎد ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺷﺎﻧﻪ در اﺛﺮ ﺣﺮﻛﺖ آب ﺑﺪﻟﻴﻞ ﻋﺪم اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﻋﺮﻳﺎن ﺷﺪﮔﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ روﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺣﻀﻮر رﻃﻮﺑﺖ در ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ و ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻗﻴﺮ و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﭘﻴﻮﻧﺪ آب و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﻨﮕﻲ ﻧﻤ ﻮﻧﻪ ﻫﺎﻳﻲ از اﻳﻦ ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ در ﺷﻜﻠﻬﺎی پ1 - 6، اﻟﻲ پ1 - 7 ، ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ پ1 - 6 - ﻋﺪم وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ) ﻋﺪم ﻫﺪاﻳﺖ روان آب ﺳﺮازﻳﺮ ﺷﺪه از ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﻫﺎ و ﺳﻄﺢ راه ( ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 93 ﺷﻜﻞ پ1 - 7 ﻋﺪم وﺟﻮد ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ ﻫﺪاﻳﺖ آب ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺧﺮاﺑﻲ ﻛﻨﺎره راه و ﺟﺴﻢ راه ﻣﻲ ﮔ ﺮدد ) ﻣﺴﻠﻤﺎ آب ﺑﻪ ﺟﺴﻢ راه ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ( ﺣﻀﻮر آب در ﻛﻨﺎره ﻣﺴﻴﺮ و ﻧﻔﻮذ و ورود آن ﺑﻪ ﺟﺴﻢ راه ﺑﻌﻠﺖ ﻋﺪم زﻫﻜﺸﻲ روان آب ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻲ در اﻓﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ای، ﻋﺮﻳﺎن ﺷﺪﮔﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ در ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ، ﺑﺮوز ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎﻧﻬﺎی زﻳﺎد ) ﻧﺸﺴﺖ ( در ﻛﻞ ﺟﺴﻢ راه و اﻳﺠﺎد ﺗ ﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری ﺑﻌﻠﺖ اﻓﺖ و ﺧﻴﺰ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮﻳﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ) ﺷﻜﻞ پ ) 1 - 8 .(( ﺷﻜﻞ پ1 - 8 - وﺟﻮد روان آب در ﻛﻨﺎره ﻫﺎی ﻣﺴﻴﺮ ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺮوز ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ 94 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ 3 - ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن- ﺑﻨﺪر ﻋﺒﺎس ) ﻗﻄﻌﻪ 3 - (ب در اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ از ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن- ﺑﻨﺪر ﻋﺒﺎس ) ﻗﻄﻌﻪ 3/(ب ، ﺑﻪ ﻣ ﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻮر ﺑﺎزدﻳﺪ ﺑﻌﻤﻞ آﻣﺪ . ﻣﺸﻜﻞ اﺻﻠﻲ در ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ، ﺗﺮاز ﺑﺎﻻی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺣﻀﻮر آب ﺑﻮﻳﮋه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺳﺎﺧﺖ اﻳﻦ ﻣﺤﻮر را دﭼﺎر ﻣﺸﻜﻼت ﻋﺪﻳﺪه ای ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ در اداﻣﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻲ از آﻧﻬﺎ اﺷﺎره ﻣﻲ ﮔﺮدد : 1 - اﻳﻦ ﻣﺤﻮر در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮره زار ﺑﺎ ﺗﺮاز ﺑﺎﻻی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻗﺮار دارد و آب اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ دارای اﻣﻼح زﻳﺎدی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻋﻤﻖ ﻛﻤﺘﺮ از 2/1 ﻣﺘﺮی ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻗﺮار دارد ) ﺷﻜﻞ پ1 - 9 .(وﺟﻮد آب در اﻳﻦ ﻋﻤﻖ از ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ، دارای اﺛﺮ ﻣﺨﺮب ﺑﺮ رو ی روﺳﺎزی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﻜﻞ پ1 - 9 - ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮره زار ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮ زﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻻ 2 - ﻧﻜﺘﻪ ی دﻳﮕﺮی ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد، ورود آب ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ روﺳﺎزی ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ اﺳﺖ . ﺑﻌﻠﺖ اﺳﺘﻔﺎده از ﺧﺎﻛﻬﺎی ﺟﺎﻧﺒﻲ در ﺳﺎﺧﺖ ﺟﺴﻢ راه و ﻋﺪم ﻗﻄﻊ ارﺗﺒﺎط ﺑﻴﻦ ﺟﺴﻢ راه و ﺧﺎﻛﻬﺎی ﻣﺠﺎور ان، آب ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ ﺑﻪ ﺟﺴﻢ راه ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ و ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮوز ﻣﺴﺎﺋﻠﻲ از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر ﻫﻴﺪرواﺳﺘﺎﺗﻴﻚ ﺑﺪﻟﻴﻞ ﻋﺒﻮر وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد 3 - وﺟﻮد آب در ﻋﻤﻖ ﻛﻢ از ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻋﻼوه ﺑﺮ آﻧﻜﻪ اﺟﺮای ﻓﻮﻧﺪاﺳﻴﻮن اﺑﻨﻴﻪ ﻓﻨﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﻠﻬﺎ را دﭼﺎر اﺷﻜﺎل ﻣﻲ ﻛﻨﺪ وﺟﻮد اﻣﻼح زﻳﺎد در آب ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺷﻮره زار ﺑﻮدن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﺒﺐ ﺧﻮردﮔﻲ ﺑﺘﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ) ﺷﻜﻞ پ2 - 10 ( ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 95 ﺷﻜﻞ پ1 - 10 - ﻣﺸﻜﻼت ﺣﻀﻮر آب ﺟﻬﺖ اﺟﺮای اﺑﻨﻴﻪ ﻓﻨﻲ . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺷﺮوع ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﺤﻮر و در درازﻣﺪت ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ اﻳﺠﺎد ﺷﻮد، ﺑﺼﻮرت ذﻳﻞ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻴﺎن :ﻛﺮد ﺣﻀﻮر ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت آب در ﺟﺴﻢ راه ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ روﺳﺎزی، ﻧﺸﺴﺖ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی در اﺛﺮ ﻋﺒﻮر ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺮاﻓﻴﻚ، ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری، اﻳﺠﺎد ﻓﺸﺎر ﻫﻴﺪرواﺳﺘﺎﺗﻴﻚ در ﻣﻨﺎﻓﺬ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ و آب ﺷﺴﺘﮕﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ، ﺧﻮردﮔﻲ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎی اﺑﻨﻴﻪ ﻣﺤﻮر و .... ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺤ ﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن - ﺑﻨﺪرﻋﺒﺎس، از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﺗﺮاﻧﺰﻳﺖ ﻛﺸﻮر ﺑﻮده و ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﺣﺠﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺮاﻓﻴﻚ در اﻳﻦ ﻣﺤﻮر را وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ، ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺨﺮب ﺑﺎر ﭼﺮخ وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻘﻠﻴﻪ در ﺑﺮوز ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی ﺳﺎزه ای اﻳﻦ ﻣﺤﻮر ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ و ﻓﻘﺪان زﻫﻜﺸﻲ روﺳﺎزی ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﺗﺸﺪﻳﺪ اﻳ ﻦ ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ . 3 - 1 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺑﻜﺎرﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺣﻀﻮر آب در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﻣﺠﺮی، ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪ ﻛﻪ در راﺳﺘﺎی ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻼت ﻧﺎﺷﻲ از ﺣﻀﻮر آب از ﺳﻮی ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻛﺎرﻓﺮﻣﺎ، ﻣﺸﺎور و ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر راﻫﻜﺎرﻫﺎی ذﻳﻞ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻟﻒ- ﻛﻨﺘﺮل و ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺮاز آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﺑﺴﺘﺮ روﺳﺎزی راه ﻛﻤﺘﺮ از 2/1 ﻣﺘﺮ ﻓﺎﺻﻠﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻏﻴﺮاﻳﻨﺼﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ را ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻋﻤﻴﻖ و ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ و ﭘﺮﻛﺮدن روی آن ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ زﻫﻜﺶ ﭘﺎﻳﻴﻦ آورد . ﻋﻤﻖ ﺣﻔﺎری ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺎک و ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎ ﺑﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . در ﭘﺮوژه ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ، ﺟﻬﺖ ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﺴﻴﺮ آﺑﻬﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ آب در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮره زار و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﺪاﻳﺖ رواﻧﺎب ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ، ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎﻳﻲ در دو ﻃﺮف ﻣﺴﻴﺮ ﺣﻔﺮ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﭘﻞ و ﻛﺎﻧﺎل ﻋﺮﺿﻲ و اﺗﺼﺎل ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی ﻃﻮﻟﻲ، ﻳﻚ ﺷﺒﻜﻪ زﻫﻜﺶ اﻳﺠﺎد ﺷ ﺪه اﺳﺖ . 96 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از رﻳﺰش ﺟﺪاره ﻫﺎی ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﺑﻪ داﺧﻞ ﻛﺎﻧﺎل، ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ذوزﻧﻘﻪ اﺟﺮا ﺷﺪه اﻧﺪ ) ﺷﻜﻞ ﻫﺎی پ1 - 11 و پ1 - 12 .(ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮای ﻋﺒﻮر آب ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ از ﻋﺮض راه از آﺑﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ در ﻃﻮل ﻣﺤﻮر اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ) ﺷﻜﻞ پ1 - 13 .( ﺷﻜﻞ پ1 - 11 - ﻣ ﻘﻄﻊ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻼح ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ ﺷﻜﻞ پ1 - 12 -ﻛﺎﻧﺎل زه ﻛﺸﻲ ﻃﻮﻟﻲ اﺻﻼح ﺷﺪه ﻛﻪ دارای ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﻜﻞ پ1 - 13 - ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ آﺑﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻋﺒﻮر آب ﻫﺎی زه ﻛﺸﻲ از ﻋﺮض ﻣﺤﻮر ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 97 ب- اﺳﺘﻔﺎده از ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻧﻔﻮذ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻮﻳ ﻴﻨﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﻧﻔﻮذ رﻃﻮﺑﺖ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی، ﻛﺪ ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﺧﻂ ﭘﺮوژه در ﺣﺪ ﻓﺎﺻﻞ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ 000 + 78 اﻟﻲ 300 + 79 ﺑﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻨﺘﺨﺐ ) ﺗﻮﻧﺎن ( ﻛﻪ ﻏﻴﺮﺧﻤﻴﺮی ﺑﻮده و ارزش ﻣﺎﺳﻪ ای آن ﺑﺎﻻی 40 درﺻﺪ و ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ200 آن ﻛﻤﺘﺮ از ده درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ، اﻓﺰاﻳﺶ داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺷﻜ ) ﻞ پ1 - 14 .( ﺷﻜﻞ پ1 - 14 - ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی و اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻨﺘﺨﺐ 3 - 2 - ﺑﺮرﺳﻲ راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﮔﺰارش ﻣﺮﺣﻠﻪ دوم و اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ، زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻬﺖ ﺣﺬف 50 ،درﺻﺪ از آب29 روز ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪ ﻛﻪ در رده ﻛﻴﻔﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﻗﺮار ﻣ ﻲ ﮔﻴﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮای ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻛﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺎ ﺗﺮاز ﺑﺎﻻی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺷﺪت ﺑﺎرش (mm/hr) 1 52 ﻳﺎ (cm/day) 125 ﻗﺮار دارد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺖ اﻗﺪاﻣﺎت اﺻﻼﺣﻲ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ داﻧﻪ - ﺑﻨﺪی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد . ﺑﺪﻟﻴﻞ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮدن ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﻫﺎ، آب در اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﺑﻤﺪت ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪه و ﺳﺒﺐ اﻓﺖ ﺷﺪﻳﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ روﺳﺎزی و ﻧﺸﺴﺖ و ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻬﺎی ﺳﺎزه ای 1 - ﺑﻤﻨﻈﻮر اﻃﻼع از ﻣﻴﺰان ﺷﺪت ﺑﺎرش ﻣﻨﻄﻘﻪ، در ﺗﺎرﻳﺦ6/4/ 89 ﺑﺎ اداره ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﻲ ﺣﺎﺟﻲ آﺑﺎد ﺗﻤﺎس ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﺴﺌﻮل اﻳﻦ اداره اذﻋﺎن داﺷﺖ، ﻣﻴﺰان ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺎرش روزاﻧﻪ در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ، 130ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در آذرﻣﺎه 1388 ﺑﻮده اﺳﺖ و اوج ﺑﺎرش در 2 ﺳﺎﻋﺖ از ﻃﻮل ﺷﺒﺎﻧﻪ روز اﺗﻔﺎق ﻣﻲ اﻓﺘﺪ . ﻟﺬا ﺑﺎ ﺗﺨﺼﻴﺺ 80 % از ﺑﺎرش روزاﻧﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ دو ﺳﺎﻋﺖ و ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻴﺰان ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻴﻦ دو ﺳﺎﻋﺖ، ﻋﺪد 52 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ در ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻌﻨﻮان ﻋﺪد ﺷﺪت ﺑﺎرش ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد . 98 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻋﺪد ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ و زﻳﺮ اﺳﺎس ﻧﻴﺰ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮده و ﻋﻤﻼً اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ وﻇﻴﻔﻪ زﻫﻜﺸﻲ را اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ - دﻫﺪ . ﺑﻮاﺳﻄﻪ اﺣﺪ اث ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ در ﻛﻨﺎر ﻣﺤﻮر ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ، ﻋﻤﻖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺣﺪود 1 ﻣﺘﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ از روی ﻻﻳﻪ ﺑﺴﺘﺮ ) ﻓﺼﻞ ﻣﺸﺘﺮک ﻻﻳﻪ ﺑﺴﺘﺮ و ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﻲ ( رﺳﺪ اﻣﺎ ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد اﺣﺘﻤﺎل ﻧﻔﻮذ آب ﺑﻪ زﻳﺮ ﻻﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس، اﺳﺎس و ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ وﺟﻮد دارد . ﺟﻬﺖ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮی از ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه، درﺻﺪ رﻳﺰداﻧﻪ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ ﻧﻤﺮه 200،8 %ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ درﺻﺪ ﺑﺎﻻی رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲ - ﺷﻮد ﻛﻪ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﻔﻮذ ﻧﻤﺎﻳﺪ، ﻛﻪ ﺳﺒﺐ ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎی ﻣﻨﺘﺞ ﺑﻌﺪی در ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ارﺗﻔﺎع ﺻﻌﻮد آب در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ از راﺑﻄﻪ ذﻳﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﻳﺪ . ،در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ C : ﺿﺮﻳﺒﻲ اﺳﺖ ﺑﻴﻦ1/0 ﺗﺎ5/0 N : ﺗﺨﻠﺨﻞ ﺧﺎک H :ارﺗﻔﺎع ﻛﻞ ﺻﻌﻮد ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ آب در ﺧﺎک ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ و D10 : اﻧﺪازه اﻟﻜﻲ ﻛﻪ10 درﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ از آن ﻋﺒﻮر ﻛﺮده اﻧﺪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ در اﺧﺘﻴﺎر داﺷﺘﻦ ﺣﺪود ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺧﺎک ﺗﺎ ﻳﻚ ﻣﺘﺮ زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮ )6/2 GS= ، 1990 q= )وزن ﻣﺨﺼﻮص واﻗﻌﻲ ﺧﺎک و ( درﺻﺪ رﻃﻮﺑﺖ 10 درﺻﺪ ( ﺗﺨﻠﺨﻞ 52 /0 ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻓﺮض 4/0 C= و داﺷﺘﻦ05 /0 D10= ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ، ارﺗﻔﺎع ﻛﻞ ﺻﻌﻮد ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ آب در ﺧﺎک ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ 185 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ . ﺑﺎ داﺷﺘﻦ ﺣﺪود ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ )65 /2 GS= ، 2240 q= )ﺟﺮم ﻣﺨﺼﻮص واﻗﻌﻲ ﺧﺎک ( و درﺻﺪ رﻃﻮﺑﺖ 15 درﺻﺪ ( درﺻﺪ ﺗﺨﻠﺨﻞ 36 /0 ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻓﺮض 2/0 C= و داﺷﺘﻦ1/0 D10= ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ، ارﺗﻔﺎع ﻛﻞ ﺻﻌﻮد ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ آب در ﺧﺎک ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ55 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ . اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺣﺎﻛﻲ از اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻮاﺳﻄﻪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻣﻮﺋﻴﻨﮕﻲ، آب از ﻋﻤﻖ 1 ﻣﺘﺮی زﻳﺮ ﻻﻳﻪ ﺑﺴﺘﺮ ﺑﻪ داﺧﻞ ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ و ﭘﺲ از آن ﺑﻪ ﻻﻳﻪ زﻳﺮاﺳﺎس ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . راﻫﻜﺎرﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ، ﺑﺎﻻ آوردن ﺧﻂ ﭘﺮوژه و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺑﺮای ﻗﻄﻊ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﮕﻲ اﻳﻦ راﻫﻜﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ در اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻣﺎ رﻋﺎﻳﺖ ﻧﻜﺎت ذﻳﻞ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ روش ﻫﺎی ﻓﻮق ﺑﺎﺷﺪ : ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 99 - ﻻﻳﻪ اﺳﺎس روﺳﺎزی اﺟﺮا ﺷﺪه ﺑﺎ ﻫﺪف زﻫﻜﺸﻲ روان آب اﺣﺪاث ﺷﺪه و ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺖ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آن در ﻣﺤﺪوده ﻣﺠﺎز ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه در آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﻧﻜﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ، ﻣﻴﺰان رﻳﺰداﻧﻪ و ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ آن ﺑﺮ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ اﺳﺖ . ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﻫﺎی آﺷﺘﻮ، درﺻﺪ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ 200 # ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺖ ﺑﻴﻦ 0 ﺗﺎ5/2 %ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ وﻇﻴﻔﻪ زﻫﻜﺸﻲ روان آب ﺑﻄﻮر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد . - ﺟﻬﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻴﻦ دو راﻫﻜﺎر ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ و ﻳﺎ ﺑﺎﻻ آوردن ﺧﻂ ﭘﺮوژه، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻃﻮل ﻣﺪت ﻋﻤﺮ ﻃﺮح ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد . - ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻛﺎﻧﺎل ﺟﻬﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮ زﻣﻴﻨﻲ و ﺟﻤﻊ آوری رواﻧﺎب ﺣﺎﺻﻞ از ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ، اﺑﺘﺪا ﻻزم اﺳﺖ ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﭼﺎﻫﻬﺎﻳﻲ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﺮاز آب ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻜﺎت و رواﺑﻄﻲ ﻛﻪ در ﮔﺰارش ﻣﺮﺣﻠﻪ دوم آورده ﺷﺪه و ﻧﻴﺰ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎ ت ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ در ﺑﻨﺪ ﻗﺒﻞ، ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻛﺎﻧﺎل ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . - ﻫﺮﭼﻨﺪ در اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺟﻬﺖ ﻗﻄﻊ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ اﻣﺎ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻲ - ﺑﺎﻳﺴﺖ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻔﻮذﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ از ورود آب از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﺪ ) ﻧﻔﻮذﭘ ﺬﻳﺮی ﻛﻤﺘﺮ از 15 ﻓﻮت در روز ﺑﺎﺷﺪ ( و از ﻃﺮﻓﻲ اﺟﺎزه ورود ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ از ﻻﻳﻪ ﺳﺎﺑﮕﺮﻳﺪ را ﻧﺪﻫﺪ . 4 - ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی واﺿﺢ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﻣﺸﻜﻼت ﻧﺎﺷﻲ از آب و ﻋﺪم زﻫﻜﺸﻲ در ﻣﺤﻮر ﻫﺎﻳﻲ از اﻫﻤﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮی ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ رﻳﺰش ﻫﺎی ﺟﻮی ﺑﺎ ﺷﺪت ﺑﺎﻻ و در ﭘﻲ آن روان آب ﻧﺎﺷﻲ از اﻳﻦ ﺑﺎرﺷﻬﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻳﺎ اﻳﻨﻜﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻻ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ آب در ﺳﺎﺧﺘﺎر روﺳﺎزی ﺷﺪه و ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺧﺮاﺑﻲ آن ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺣﺎدﺗﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﺎک زﻣﻴﻦ دارای اﻣﻼح ﻓﺮاوان ﻣﻀﺮ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻣﺤﻮرﻫﺎ وﺟﻮد ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ و راﻫﻜﺎر ﺻﺤﻴﺢ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ آب از ﻣﻠﺰوﻣﺎت اﻧﻜﺎر ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . از ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ، ﻣﺤﻮر اول و دوم در ﺣﺎل ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻣﺤﻮر ﺳﻮم در دﺳﺖ ﺳﺎﺧﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺠﻤﻮع ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻳﺮرﺳﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻮر ﻫﺎ در ذﻳﻞ آورده ﺷﺪه اﺳﺖ : - ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻨﺤﻨﻲ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺣﺎﺻﻞ از ﺷﻴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن- ﺑﻨﺪرﻋﺒﺎس، ﻧﺸﺎ ن دﻫﻨﺪه درﺻﺪ ﺑﺎﻻی رﻳﺰداﻧﻪ در ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﻳﻦ ﻣﻴﺰان رﻳﺰداﻧﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﻨﻔﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﺮ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ . - ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺤﻮر ﺟﺎﺟﺮود و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﻫﻤﻴﺸﮕﻲ آب در ﺟﺴﻢ راه ﻣﻲ ﺗﻮان ﺣﺪس زد ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻲ ﺑﺮوز اﻳﻦ ﺧﺮاﺑﻲ ﻫﺎ ﺑﻐﻴﺮ از زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﻄﺤﻲ، زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﺎزه ﻋﻠﻲ ) ای اﻟﺨﺼﻮص ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ( ﺑﺮای ﻫﺪاﻳﺖ و ﺧﺮوج آب از ﺟﺴﻢ راه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . وﺟﻮد رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ در ﻻﻳﻪ ﻫﺎی اﺳﺎس و زﻳﺮاﺳﺎس از ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻮاﻣﻞ 100 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺻﻠﻲ زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺣﻀﻮر ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت آب در ﺟﺴﻢ راه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺣﻀﻮر آب در ﺟﺴﻢ را ه ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺖ ﺷﺪﻳﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ و ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻬﺎی ﺳﺎزه ای و ﺗﻐﻴﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻧﻬﺎی داﺋﻢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . - ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ، زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻬﺖ ﺣﺬف 50 ،درﺻﺪ از آب، در ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن29 روز ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﻴﺎ رﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد در رده ﻛﻴﻔﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﺸﺎﻫﺪات ﺻﻮرت - ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺣﺪس زد ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ در ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . - در ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﺗﺤﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ) ﺑﻪ ﻏﻴﺮ از ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ روﺳﺎزی ( ، اﺳﺘﻔﺎده از آﺑﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد دﭼﺎر ﮔﺮﻓﺘﮕﻲ ﺑﻮده و وﻇﻴﻔﻪ ﻫﺪاﻳﺖ آب را ﺑﺪرﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ دﻫﻨﺪ . در اﻳﻦ ﻣﺤﻮرﻫﺎ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی زﻫﻜﺶ ﻃﻮﻟﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ آب ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﺧﺎﺻﻲ ﻫﺪاﻳﺖ ﻧﻤﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ روان آب ﺟﺬب ﺟﺴﻢ راه ﺷﺪه و ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ، ﻣﺴﻴﺮی ﻛﻪ در ﺣﺎل ﻋﺒﻮر از آن اﺳﺖ را ﺗﺨﺮﻳ ﺐ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . ﺣﻀﻮر آب در ﺟﺴﻢ راه ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺖ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺳﻨﮕﺪاﻧﻪ ای، ﻧﺸﺴﺖ روﺳﺎزی در اﺛﺮ ﻋﺒﻮر ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺮاﻓﻴﻚ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻬﺎی ﭘﻮﺳﺖ ﺳﻮﺳﻤﺎری ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ ارﺗﺒﺎط ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﺮ ﻣﺤﻮر و ﺗﺤﻠﻴﻠﻬﺎی ﻓﻨﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی از ﻳﻜﻲ روﺷﻬﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺳﻄﺤﻲ اراﺋﻪ ﺷﺪه در ﺑﻨﺪﻫﺎی ﻗﺒﻠﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد . - ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ در ﻣﺴﻴﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺸﺪه و اﺻﻮﻻً ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه، اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ . اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ در ﺻﻮرت داﺷﺘﻦ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻓﻨﻲ و اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺳﺮﻳﻊ آب ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ ﺟﺴﻢ راه ﮔﺮدﻳﺪه و آﺛﺎر ﻣﺨﺮب آب را ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ . ﻋﺪم ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺸﺨﺼﻪ ﻫﺎی ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺸﻜﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺗﻤﺎﻣﻲ ﭘﺮوژﻫﺎی راﻫﺴﺎزی ﻣﻲ ﺗﻮان آن را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﻮد . - اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﺬف آب ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﺟﺎﻧﺒﻲ آب ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻟﺒﻪ روﺳﺎزی در زﻣﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل و ﻫﺪاﻳﺖ آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی ﻛﻨﺎری ﻃﻮﻟﻲ از ﺟﻤﻠﻪ روﺷﻬﺎی ﻣﺘﺪاول زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان از آن ﺑﻌﻨﻮان ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد . ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ 4 اﻳﻨﭻ )10 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ( ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎی ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻗﻴﺮ، ﺳﻴﻤﺎن و ﻳﺎ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻧﺸﺪه اﺣﺪاث ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻧﻴﺎز ﺳﺎزه ای اﻧﺘﺨﺎب و ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ و ﺑﺎرﺑﺮی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﺪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه، ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔ ﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دﻗﻴﻘﺎً زﻳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮﻳﻦ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻗﺮار ﺑﮕﻴﺮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻣﻮﺟﺐ ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ آﺑﻬﺎی ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ روﺳﺎزی و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از رﺳﻴﺪن رﻃﻮﺑﺖ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮﻳﻦ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺳﻔﺎﻟﺘﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﻴﭻ ﻻﻳﻪ ای ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی رﻳﺰ ) وﺟﻮد ذرات ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از 075 /0 ﻣﻴﻠﻲ ، (ﻣﺘﺮ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﺎﻻی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ واﻗﻊ ﮔﺮدد زﻳﺮا رﻳﺰداﻧﻪ و ﻫﺎ ذرات ﻛﻮﭼﻚ وارد ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺨﺖ و ﺑﺎدوام ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻫﻤﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در دو وﺟﻪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺗﺮﺟﻴﺤﺎً ﺑﺎﻳﺪ 98 درﺻﺪ آﻧﻬﺎ در دو وﺟﻪ دارای ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﺼﺎﻟﺢ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﺎﻳﺶ ﻟﺲ آﻧﺠﻠﺲ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﺷﺘﻮ T96 ، ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ45 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﮔﺬرﻧﺪه از ﭘﻴﻮﺳﺖ ﻳﻚ 25 / 01 / 1394 101 اﻟﻚ ﺷﻤﺎره40 ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ آزﻣﺎﻳﺶ آﺷﺘﻮT90، ﻏﻴﺮﺧﻤﻴﺮی ﺑﺎﺷﺪ . درﺻﺪ اﻓﺖ وزﻧﻲ ﻣﺼﺎﻟﺢ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﻮﻟﻔﺎت ﺳﺪﻳﻢ و ﺳﻮﻟﻔﺎت ﻣﻨﻴﺰﻳﻢ ) آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪه ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﺷﺘﻮ T104 ( ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ از12 ﺗﺎ18 درﺻﺪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ . - راﻫﻜﺎرﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﭘﺎﻳﻴﻦ آوردن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺣﻔﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻃﻮﻟﻲ، ﺑﺎﻻ آوردن ﺧﻂ ﭘﺮوژه و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺑﺮای ﻗﻄﻊ ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ در ﻣﺤﻮر ﺳﻴﺮﺟﺎن - ﺑﻨﺪرﻋﺒﺎس ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻞ آب زﻳﺮ زﻣﻴﻨﻲ ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻣﺎ ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻃﻮل ﻣﺪت ﻋﻤﺮ ﻃﺮح ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻮع روش زﻫﻜﺸﻲ، ﺗﻌﻴﻴﻦ روش ﺻﺤﻴﺢ اﻧﺘﺨﺎب ﻋﻤﻖ ﻛﺎﻧﺎل و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻻﻳﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ روش ﻫﺎی ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 5 - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه راﻫﻜﺎرﻫﺎی ذﻳﻞ ﺑﺮای ارﺗﻘﺎ وﺿﻌﻴﺖ زﻫﻜﺸﻲ روﺳﺎزی راﻫﻬﺎی ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد : اﻟﻒ- در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت راﻫﺴﺎزی، در ﻃﺮح ﺧﻂ ﭘﺮوژه و ﻃﺮح روﺳﺎزی، ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻣﻴﺰان ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ) ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ( و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آﺑﺮوﻫﺎی ﻃﻮﻟﻲ و ﻋﺮﺿﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮ ﻓﺘﻪ ﺷﻮد . ب- در ﭘﺮوژه ﻫﺎی راﻫﺴﺎزی ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺎﻧﺎﻟﻬﺎی ﻫﺪاﻳﺖ آﺑﻬﺎی ﺳﻄﺤﻲ در ﻃﻮل و ﻋﺮض راه ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﺗﺮاﻧﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﻻزم را ﻧﻤﻮد . ج- در ﻃﺮح ﺿﺨﺎﻣﺖ روﺳﺎزی، اﻧﺘﺨﺎب ﺿﺮاﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ (mi) ﻻﻳﻪ ﻫﺎی اﺳﺎس و زﻳﺮ اﺳﺎس، ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﻠﻴﻤﻲ، ﻣﻴﺰان ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و داﻧﻪ ﺑﻨ ﺪی ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده را ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮار داد . د- در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﻛﻔﺎﻳﺖ زﻫﻜﺸﻲ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس، ﺑﺎﻳﺪ از ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻬﻤﺮاه ﻳﻚ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﺑﺎ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﺘﺪاول ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻻﻳﻪ ﻓﻴﻠﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد . ﭘﻴﻮﺳﺖ2 ﭘﻴﻮﺳﺖ دو 25 / 01 / 1394 103 ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای در ﺷﻜﻞ پ2 - 1 آورده ﺷﺪه اﺳﺖ . در ذﻳﻞ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ اﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﺸﺮﻳﺢ ﻣﻲ ﺷﻮد : ﮔﺎم اول : ﺿﺮورت وﺟﻮد ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺟﺪول پ2 - 1، ﻣﻴﺰان ﺿﺮورت زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻳﻚ راه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮ اﻳﻲ، ﻣﻴﺰان ﺗﺮاﻓﻴﻚ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﺮ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳـﺖ . در اﻳﻦ ﺟﺪول، ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ از ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی زﻳﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮﻃﻮب : ﺑﺎرش ﺳﺎﻻﻧﻪ < 508 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺸﻚ : ﺑﺎرش ﺳﺎﻻﻧﻪ ≥ 508 ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻳﺨﺒﻨﺪان : ﺷﺎﺧﺺ ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺳﺎﻻﻧﻪ < 83 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮ اد-روز ﺷﺮاﻳﻂ ﻳﺨﺒﻨﺪان : ﺷﺎﺧﺺ ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺳﺎﻻﻧﻪ ≥ 83 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد-روز ﺟﺪول پ2 - 1 - ﺿﺮورت ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮی ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از12 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﺑﻴﻦ5/2 ﺗﺎ12 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﻛﻤﺘﺮ از5/2 ﻣﻴﻠﻴﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺧﻂ ﻃﺮح در20 ﺳﺎل ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﭘﺬﻳﺮی ﺑﺴﺘﺮ، ﻣﺘﺮ ﺑﺮ روز- ) روش آﺷﺘﻮT 215 (ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ داﻧﻪ ای روش ﮔﺮوه ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ارﺗﺶ آﻣﺮﻳﻜﺎ - EM-110-2-1906 ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﻛﻤﺘﺮ از3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از 30 ﻛﻤﺘﺮ از 3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از30 ﻛﻤﺘﺮ از 3 3 ﺗﺎ30 ﺑﻴﺸﺘﺮ از 30 ﻣﺮﻃﻮب- ﻳﺨﺒﻨﺪان ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻣﺮﻃﻮب- ﻏﻴﺮﻳﺨﺒﻨﺪان ﻻزم ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺧﺸﻚ - ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺧﺸﻚ - ﻏﻴﺮﻳﺨﺒﻨﺪان ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﻋﺪم ﻧﻴﺎز : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ زﻣﻴﻦ ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻢ ﺑﻮده، ﺧﻢ ﻫﺎ ﻛﺎﺳﻪ ای و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺣﺴﺎس ﺑﻪ رﻃﻮﺑﺖ، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﻬﻴﺪات ﻻزم ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد . ﻻزم : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﺑﺮای ﻏﻠﺒﻪ ﺑﺮ ﻣﺸﻜﻼت ﻧﺎﺷﻲ از رﻃﻮﺑﺖ ﺿﺮورت دارد . ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ : در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻋﻤﻠﻜﺮد روﺳﺎزی ﻫﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺸﺎﺑﻪ، اﺻﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ- ﻣﻨﻔﻌﺖ و ﻣﻴﺰان دوام و ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﻣﺼﺎﻟﺢ، ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻻزم اﺗﺨﺎذ ﮔﺮدد . 104 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﮔﺎم اول : ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ آﻳﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ زﻫﻜﺸﻲ اﺳﺖ؟ ﮔﺎ م دوم : اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻫﻜﺸﻲ - ﺑﺮای ﺳﺎزه روﺳﺎزی، ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻼﺣﻈﺎت اﺟﺮاﻳﻲ در ﻓﺼﻞ 5، ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻫﻜﺸﻲ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ . اﻗﺪام ﺑﻪ ﻃﺮح ﺳﺎزه ای ) ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻤﻮدن زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺪارد ( ﺑﻠﻪ ﺧﻴﺮ ﮔﺎ م ﺳﻮم:ﻃﺮح ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﺻﻮرت اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ روش ﻫﺎی ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم در ﺻﻮرت اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ روش ﻫﺎی اول و دوم ﻣﻴﺰان ﻧﻔﻮذ ﺗﺨﻤﻴﻦ زده ﺷﻮد. ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ، اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد. ﻧﻮع زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎب و ﻃﺮح اﻧﺠﺎم ﺷﻮد. اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد. ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت: - آﺑﺮوﻫﺎی ﻛﻨﺎری - زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ) ﻣﺤﻠﻬﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ( - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ - ﻧﮕﻬﺪاری اﻧﺘﺨﺎب ﻻﻳﻪ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﮔﺰﻳﻨﻪ زﻫﻜﺶ روش اول ﻧﻮع زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎب، و ﻃﺮح ﮔﺮدد. ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻼﺣﻈﺎت: - آﺑﺮوﻫﺎی ﻛﻨﺎری - زﻫﻜﺸﻲ ﻟﺒﻪ ) ﻣﺤﻠﻬﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ( - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺼﺎﻟﺢ - ﻧﮕﻬﺪاری - ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪی ﻫﺎی ﺳﺎزه ای اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﮔﺎ م ﭼﻬﺎرم:ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺰﻳﻴﺎت اﺟﺮاﻳﻲ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻋﺮﺿﻲ ) ﺑﺮ اﺳﺎس ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻫﺎ ی اراﺋﻪ ﺷﺪه در ﻓﺼﻞ 5 ( ﮔﺎ م ﭘﻨﺠﻢ:ﻃﺮح ﺳﺎزه ای روﺳﺎزی ﺷﻜﻞ پ2 - 1 -ﻧﻤﻮدار ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ ﺳﺎزه ای ﭘﻴﻮﺳﺖ دو 25 / 01 / 1394 105 ﮔﺎم دوم- ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻃﺮاﺣﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻓﺮﺿﻴﺎت زﻳﺮ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ :ﺷﻮد - آب ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ اﺳﺎس اﺷﺒﺎع ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ داﺧﻞ آن ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . - ﭘﺲ از اﺷﺒﺎع ﺷﺪن ﻻﻳﻪ اﺳﺎس، آب اﺿﺎﻓﻲ وارد آن ﻧﻤﻲ ﮔﺮدد . - ﺑﻌﺪ از ﺗﻮﻗﻒ ﺑﺎرش، آب از ﻃﺮﻳﻖ ﻟﻮ ﻟﻪ ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﻳﺎ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎً از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻧﺎل وارد ﻣﻲ .ﺷﻮد در روش ﻃﺮاﺣﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻣﺒﻨﺎ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻃﻮری ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ 50 درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زﻫﻜﺸﻲ، ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً در ﻣﺪت دو ﺳﺎﻋﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﻮد . ﺟﺪول پ2 - 4 ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻴﻔﻴﺖ زﻫﻜﺸ ﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ را اراﺋﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ . ﺟﺪول پ2 - 2 - ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ 50درﺻﺪ آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ زه ﻛﺸﻲ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ ﻋﺎﻟﻲ 2 ﺳﺎﻋﺖ ﺧﻮب 1 روز ﻣﺘﻮﺳﻂ 7 روز ﺿﻌﻴﻒ 1 ﻣﺎه ﺧﻴﻠﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﺑﺪون اﻧﺠﺎم زه ﻛﺸﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻫﺎی راه ﺑﻴﻦ ﺷﻬﺮی و آزا دراه ﻫﺎ، ﺗﺨﻠﻴﻪ 50 درﺻﺪ از آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ در زﻣﺎن دو ﺳﺎﻋﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . روﻧﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ زﻣﺎن زه ﻛﺸﻲ : 1 - ﻓﺮض ﻧﻤﻮدن درﺟﻪ ﻣﻄﻠﻮب زه ﻛﺸﻲ ﺑﺮای وﺿﻌﻴﺖ راه ﻫﺎی ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ، U=0.5 . 2 - اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻘﺪار ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ )H .( 3 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی )k (ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی از ﻃﺮﻳﻖ اﻧﺠﺎم ﺗﺴﺖ ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ . ﻣﻌﻤﻮﻻًٌ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاﺑﺮ 305 ﻣﺘﺮ در روز ﻳﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻮﻟﺘﻮن راﺑﻄﻪ ﺗﺠﺮﺑﻲ پ2 - 1 را ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زه ﻛﺶ و ﻓﻴﻠﺘﺮ اراﺋﻪ ﻧﻤﻮد . ﺿﻌﻒ اﻳﻦ راﺑﻄﻪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺪون ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ 200، ﻛﺎرﺑﺮد ﻧﺪارد . پ2 - 1 ﻛﻪ در آن : K : ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮی ) ﻓﻮت در روز ( 10 D : اﻧﺪازه ﻣﺆﺛﺮ ﻣﺼﺎﻟﺢ ) ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ ( 106 25 / 01 / 1394 راﻫﻨﻤﺎی ﻃﺮح و اﺟﺮای ﻻﻳﻪ ﻫﺎی روﺳﺎزی ﺑﺎ زﻫﻜﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ N :ﺗﺨﻠﺨﻞ P200 : درﺻﺪ ﻋﺒﻮری از اﻟﻚ200 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . 4 - ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻃﻮل ﻣﻌﺎدل ﺣﺮ ﻛﺖ آب )LR (و ﺷﻴﺐ ﻣﻌﺎدل )SR ( از رواﺑﻂ پ2 - 2 و پ2 - 3 ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : پ2 - 2 - پ2 - 3 - ﻛﻪ در آن : S : ﺷﻴﺐ ﻃﻮﻟﻲ ) درﺻﺪ ( Sx :ﺷﻴﺐ ﻋﺮﺿﻲ ) درﺻﺪ ( W : ﭘﻬﻨﺎی اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ﻣﺘﺮ ) ﻣﻲ ( ﺑﺎﺷﻨﺪ . 5 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺨﻠﺨﻞ )N ( و ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻣﺆﺛﺮ )Ne ( ﻣﺼﺎﻟﺢ اﺳﺎس ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار وزن ﻣﺨﺼﻮص واﻗﻌﻲ )Gsb ( و داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺧﺸﻚ ) ( ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻛﻴﻠﻮ ﻧﻴﻮﺗﻦ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ ﻣﻜﻌﺐ و ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب )WL .( پ2 - 4 - پ2 - 5 - ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮای اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ، ﺗﺎﺑﻌﻲ از ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﻣﻮﺟﻮد در اﺳﺎس ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ از ﺟﺪول پ2 - 3 - ﺑﺪﺳﺖ آﻳﺪ . ﭘﻴﻮﺳﺖ دو 25 / 01 / 1394 107 ﺟﺪول پ2 - 3 - ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺼﻮرت درﺻﺪی از ﻛﻞ آب ]1[ ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه1ﻻی2رس3 2.5 % 5 % 10 % 2.5 % 5 % 10 % 2.5 % 5 % 10 % ﻧﻮع ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺷﻦ70 60 40 60 40 20 40 30 10 ﻣﺎﺳﻪ57 50 35 50 35 15 25 18 8 - ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ، ﻣﺼﺎﻟﺢ ﮔﺬرﻧﺪه از اﻟﻚ ﺷﻤﺎره200 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . - ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺷﻨﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﺻﻔﺮ درﺻﺪ رﻳﺰداﻧﻪ، ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮاﺑﺮ80 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﺑﺮای ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﺎﺳﻪ ﺑﺎ ﺻﻔﺮ درﺻﺪ ﻣﺼﺎﻟﺢ رﻳﺰداﻧﻪ، ﺿﺮﻳﺐ اﻓﺖ ﻫﺪ آب ﺑﺮاﺑﺮ65 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 6 - ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از راﺑﻄﻪ پ2 - 6 - زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺟﻬﺖ ﺣﺬف50 درﺻﺪ از آب ﻗﺎﺑﻞ زه ﻛﺸﻲ از اﺳﺎس ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ اﺷﺒﺎع ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ زﻣﺎن ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﻣﻄﻠﻮب ﻧﺒﺎﺷﺪ، ﺑﺎ ﻓﺮﺿﻴﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺗﻜﺮار ﻣﻲ ﮔﺮدد . پ2 - 6 - 1- Filler 2- Silt 3 -Clay Islamic Republic of Iran Management and Planning Organization Guideline of Design and Implementation of Drainage in Asphalt Pavement No. 366 The Ministry of Road & Urban Development Office of Deputy for Strategic Supervision Road, Housing & Urban Development Research Center Department of Technical and Executive Affairs bhrc. 2015