سازمان برنامه و بودجه کشور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ابران سازمان برنامه و بودجه کشور طراحی زئوتکنیکی موج‌شکن‌های توده‌سنگی روی بسترهای رسی نرم و ملاحظات استفاده معاونت فنی. آمور زیربنایی و تولیدی سازمان بنادر و در بانوردی آمور نظام فنی اجرایی, مشاورین و پیمانکاران اداره کل مهندسی سواحل و بنادر : ان مه م نهر 8۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ 5۳۱۵9۳۱۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- :ش ش 3867161 با سمه تعالی بخشنامه به دستگاه های اجرایی، مهندسان مشاور و پیمانکاران :شماره 98/699574 :تاریخ 03 / 12 / 1398 :موضوع طراحی ژئوتکن یکی موج شکن های توده سنگی روی بسترهای رسی نرم و مالحظات استفاده از ژئوسینتتیک در چارچوب ماده ( 34 )قانون احکام دائمی برنامه های توسعه کشور موضوع نظام فنی و اجرایی ،یکپارچه ماده ( 23 )قانون برنامه و بودجه و آیین نامه استانداردهای اجرایی طرح های ،عمرانی به پیوست ضابطه شماره 799 امور نظام فنی ،اجرایی مشاورین و پیمانکاران با عنوان «طراحی ژئوتکن یک ی موج شکن های توده سنگی روی بسترهای رسی نرم و مالحظات استفاده از ژئوسینتتیک» از نوع گروه سوم اب الغ می شود. رعایت د مفا این ضابطه در صورت نداشتن ضوابط ،بهتر از تاریخ 01 / 04 / 1399 الزامی است. امور نظام فنی ،اجرایی مشاورین و پیمانکاران این سازمان دریافت کننده نظرات و پیشنهادهای حی ال اص در مورد مفاد این ضابطه بوده و اص الحات زم ال را اع الم خواهد کرد. محمد باقر نوبخت سازمان ربانهم و بودهج کشور ریاست جمهوری رییس سازمان -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ 5۳۱۵9۳۱۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- خواننده گرامی: امور نظام فنی اجرایی. مشاورین 9 پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشور. با استفاده از نظر کارشناسان بر جسته مبادرت به تهیه این ضابطه نموده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان. این اثر مصون از ایراد و اشکال نیست. از این‌روء از شما خواننده گرامی صمیمانه تفاضا دارد در صورت مشاهده هرگونه ایراد و اشکال فنی مرانب را به صورت زیر شماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. ۳ اراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳ در صورت امکان منن اصلاح شده را برای جایگز نی ارسال نمایید. ۴ نشانی خود را برای تماس احتمالی ذکر فرمایید. کارشناسان این آمور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. نشالی برای مکانبه : تهران. میدان بهارستان. خیابان صفی علی‌شاه - مرکز تلفن ۲۳۲۷۱ سازمان برنامه و بودجه کشورء امور نظام فنی اجرایی, مشاورین و پیمانکاران یشش ۳3۵ در تا اب -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ 5۳۱۵9۳۱۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- تهیه و تدوین « طراحی زئوتکنیکی موج‌شکن‌های توده‌سنگی روی بسترهای رسی نرم و ملاحظات استفاده از زئوسینتتیک» [ ضابطه شماره ۷۹۹ ] اعضای گروه تهیه کننده: هادی شهیر (مدیر پروژه) ‏ دانشگاه خوارزمی دکترای مهندسی عمران -ژئوتکنیک عباس قلندرزاده دانشگاه تهران دکترای مهندسی عمران -ژئوتکنیک ابوالفضل علی‌عسگری مهندسین مشاور سازه‌پردازی ایران فوق لیسانس مهندس عمران-ژئوتکنیک حامد قاضی دانشگاه خوارزمی فوق لیسانس مهندس عمران-ژئوتکنیک مسعود حق‌پرست دانشگاه خوارزمی فوق لیسانس مهندس عمران -ژئوتکنیک صدیقه مسعودی دانشگاه خوارزمی فوق لیسانس مهندس عمران-ژئوتکنیک اعضای گروه هدیت و راهبری (سازمان بنادر و در بانوردی): محمدرضا آله‌یار معاون مهندسی و توسعه آمور زیربنایی حمید خلیلی مدیر کل مهندسی سواحل و بنادر بهزاد الوند رئیس آداره مهندسی بنادر زهرا آزادبخت کارشناس مهندسی بنادر مدیر پروژه اعضای کمیته تصویب (سازمان بنادر و دربانوردی- کارگروه ضوابط و معیارهای فنی و اجرابی) : غلامرضا سنائی عضو فوق لیسانس سازه دریایی امین افشار عضو فوق لیسانس فیزیک دریا حسن صفری عضو فوق لیسانس سازه‌های هیدرولیکی محمد هادی معینی عضو دکترای مهندسی سواحل اعضای گروه هدایت و راهبری (سازمان برنامه و بودجه کشور): علیرضا توتونچی معاون آمور نظام فنی اجرایی, مشاورین و پیمانکاران فرزانه آقارمضانعلی رئیس گروه آمور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران حمیدرضا خاشعی کارشناس آمور نظام فنی اجرایی. مشاورین و پیمانکاران محمدامیر طباخها کارشناس آمور راه و ترابری و مدیریت عمران شهری و روستایی -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ 2 5۲۱۵9۳۱۵۵۰۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- باسمه تعالی نظام فنی و اجرایی کشور (مصوبه شماره ۴۲۳۳۹/ت ۳۳۴۹۷ه. مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیات وزیران) به کار گیری معیارهاء استانداردها و ضوابط فنی در مراحل تهیه و اجرای طرح و نیز توجه لازم به هزینه‌های نگهداری و بهره‌برداری در قیمت تمام شده طرح‌ها را مورد تاکید جدی قرار داده است و این آمور براساس نظام فنی اجرایی یکپارچه. موضوع ماده ۳۴ قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشورء ماده ۲۳ قانون برنامه و بودجه و آیین‌نامه استانداردهای اجرایی مصوب هیات محترم وزیران, تهیه و تدوین ضوابط و معیارهای فنی طرح‌های توسعه‌ای کشور را به عهده دارد. کشور ایران به سبب داشتن نوار ساحلی گسترده در جنوب و شمال, ظرفیت ساخت بنادر بزرگ و کوچک را در حوزه‌های مختلف از قبیل تجارت. شیلات. صنعت. و گردشگری دارد. موج‌شکن‌های توده‌سنگی از سازه‌های پر کاربرد در ساخت بنادر می‌باشند. به‌خاطر شرایط زمین‌شناسی نوار ساحلی, احتمال برخورد با نهشته‌های رسی نرم. زیاد می‌باشد. ساخت سازه‌های توده‌سنگی بر روی این نهشته‌ها مستلزم منظور داشتن ملاحظات ویژه طراحی و اجرایی است. استفاده از زئوتکستایل نقش بسزایی در کاهش مخاطرات ژئوتکنیکی این نهشته‌های نرم دارد. سازمان بنادر و دریانوردی کشور در چارچوب طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی مدیریت سواحل, تهیه ضابطه حاضر را با هماهنگی آمور نظام فنی اجرایی» مشاورین و پیمانکاران سازمان برنامه و بودجه کشور در دستور کار قرار داد. ضابطه حاضر به شماره ۷۹۹ با عنوان « طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های توده‌سنگی روی بسترهای رسی نرم و ملاحظات استفاده از ژئوسینتتیک » در قالب برنامه کارگروه تخصصی ضوابط و معیارهای فنی و اجرایی سازه‌های ساحلی در راستای تکمیل و پربار شدن این ضابطه, پیشنهادهای اصلاحی, بررسی شده و در صورت نیاز به اصلاح در متن, با همفکری نمایندگان جامعه فنی کشور و کارشناسان این حوزه» نسبت به تهیه متن اصلاحی, اقدام گردیده و از طریق پایگاه اطلاع رسانی نظام فنی و اجرایی کشور برای بهره‌برداری عموم, اعلام خواهد شد. به همین منظور و برای تسهیل در پیدا کردن آخرین ضوابط ابلاغی معتبرء در بالای صفحات. تاریخ تدوین مطالب آن صفحه درج شده است که در صورت هرگونه تغییر در مطالب هر یک از صفحات, تاریخ آن نیز اصلاح خواهد شد. از اینرو همواره مطالب صفحات دارای حمیدرضا عدل معاون فنیء امور زیربنایی و تولیدی زمستان ۱۳۹۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ ج 5۲۱۵9۳۱۵۵۰۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان صفحه فصل ۱:کلیات و م۱ ۱(-۱- هدف ۱۳ ۲-۱- دامنه کاربرد ۱۳ ۳-۱- سازه‌های توده‌سنگی و ملاحظات ژئوتکنیکی آن‌ها ۱۳ ۲-۳-۱ ملاحظات ژئوتکنیکی ی ۴-۱- بسترهای نرم در سواحل ایران 0 فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ی ی ی ی ۱۵ ۱-۳۲- مقدمه ۱۳ ۲-۲ نمونه‌برداری سطحی از خاک ۹۳ ۳-۲- نمونه‌برداری عمیق از خاک یر ی ی ره ۴-۲ تعداد و عمق نمونه‌برداری هه ۵-۳- نگهداری نمونه‌ها ی ۱۱۸۳ ۱-۵-۲۳- دست‌خوردگی ۱ ۶-۲- آزمایش‌های برجا ۱ ۱-۶-۲ کلیات ی ی ی ۱۵ ۲-۶-۳۲- آزمایش نفوذٌ استاندارد (]5۳1) ۱۵ ۳-۶-۲- آزمون نفوذ مخروط (]۳ن)) ۱۳ ۴-۶-۲- آزمایش برش پره‌ای ی ی ی ی ری ی ی یر ۱ ۵-۶-۲- آزمایش پرسیومتری و ۴ ۱۳ ۷-۲- آزمایش‌های آزمایشگاهی ۱۳۳ ۱-۷-۲- آزمایش نفوذسنج جیبی ۱۳۳ ۲-۷-۲ آزمایش برش پره جیبی یا توروین ۱۳۳ ۳-۷-۲- آزمایش برش مستقیم ۱۳۳ ۴-۷-۲- ازمایش سه‌محوری ۱۳۳ ۵-۷-۲- آزمایش تحکیم ۱۳۳ ۶-۷-۲- آزمایش فشاری ساده یا تک‌محوری ۸۳ ۱8 ۸-۲- خصوصیات خاک‌های رسی دریایی بسک ی سس شد ها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم و تسلیح سطحی پست را ۳۹ ۴-۳- راهکارهای مواجهه با مسأله بسترهای رسی ترم در سواحل ی ۱۳۵ ۲-۴-۳ پهسازی عمیق سس ۱۳۵ ۲-۵-۳ روش‌های اجرای ژئوتکستایل در بستر در یا سس ۳ فصل ۴: روش‌های طراحی ی ۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۵-۴ نشست یی ی 8 0 ۶-۴- کنترل‌های مازاد در عملکرد جداکنندگی ژئوتکستایل سس 0 ۱-۶-۴- مقاومت در مقابل پاچ سس 00 ۲-۶-۴- مقاومت در مقابل ضریه سس 0۹ ۷-۴ انتخاب خصوصیات خاکریز و ژئوسینتتیک سس ۳ ۱-۷-۴ - الزامات مربوط به مقاومت رَئُوتکستایل سس ۳ ۲-۷-۴ الزامات مربوط به ژهکش سس ۳ ۴-۷-۴- الزامات مربوط به قابلیت ساخت (قابلیت دوام) سس سس ۴ ۸-۴- محدوده کاربرد استفاده از ژئوتکستایل در تسلیح سطحی بست را ۳ ۹-۴- مثال طراحی موج‌شکن مسلح‌شده در پست رس ۳0 ۲-۱۰-۴۳ دیدگاه اویلری در تحلیل اجزاء محدو دی ۱0 00-۳-۱۰-۴ 1613 (آ0)) 2120 ۳۷16۳130-128 00160 سس ۱0 ۱-۱-۱۱-۴-روایط مقیاس سس و ۱۳ ۲-۱-۱۱-۴-ایعاد چعیه آ زمون سم 0۳ ۳-۱-۱۱-۴-طراحی آزمون‌ها سس ۳ ۱ ۲-۲-۱۱-۴-روابط مقیاس حاکم در مدلسازی ژئوتکستایل سس ۳ مراجع ۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست جدول‌ها عنوان جدول (۱-۳) کاربردای مختلف ژئوسینتتیک‌ها در موج‌شکن‌های توده‌سنگی جدول (۱-۴) حداکثر کرنش مجاز ژئوسینتتیک‌ها برای انواع خاک‌ها جدول (۲-۴) مقادیر توصیه شده برای ضرایب استفاده شده در کنترل پانج زئوتکستایل جدول (۳-۴) ضرایب کاهشی پیشنهادی برای کاهش مقاومت در برابر مواد شیمیایی برای محیط ... جدول (۴-۴) آزمایشات مورد نیاز ژئوسنتتیک‌ها جدول (۵-۴) روابط مقیاسی حاکم بر پارامترهای معمول در مدل‌سازی سانتریفیوژی (تیلر ۲۰۰۵) جدول (۶-۴) قوانین مقیاسی حاکم برای ژئوسینتتیک‌ها ۵۸ ۵۹ ۶۴ ۶۴ ۸۲ ۸۴۳ -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان شکل (۱-۱) اجزای مهم یک موج‌شکن توده‌سنگی شکل (۲-۱) موقعیت موج‌شکن‌ها و راه‌های دسترسی واقع در استان خوزستان که با مشکل بستر نرم مواجه بوده‌اند شکل (۳-۱) موقعیت موج‌شکن‌های واقع در استان بوشهر که با مشکل بستر نرم مواجه بوده‌اند شکل (۴-۱) موقعیت موج‌شکن‌های مهم در استان هرمزگان شکل (۱-۲) انواع نمونه‌گیرهای سطحی شکل (۲-۲) نحوه انجام آزمایش 5۳7 شکل (۳-۲) بخش نفوذ سنج دستگاه ۲۳۲ شکل (۴-۲) مراحل انجام آزمایش برش‌پره‌ای شکل (۵-۲) ادوات آزمایش پرسیومتری درون گمانه شکل (۶-۲) روابط خمیری برای رس‌های دریایی (مایرهوف. ۱۹۷۹) شکل (۷-۲) مقاومت برشی زهکشی‌نشده رس دریایی عادی تحکیم‌یافته (مایرهوف. ۱۹۷۹) شکل (۸-۲) نسبت مقاومت برشی زهکشی‌نشده([1)) به عدد 8۳7 بر اساس دامنه خمیری (استرود,۱۹۷۴) شکل (4-۲) نشانه فشردگی رس‌های دریایی (مایرهوف. ۱۹۷۹) شکل (۸)۱-۳ )ژئوتکستایل بافته‌نشده )ژئوتکستایل بافته‌شده شکل (۲-۳) کاربردهای مختلف ژئوسینتتیک‌ها در موج‌شکن‌های توده‌سنگی شکل (۳۲-۳) استفاده از تیر غوطه‌ورکننده برای حمل ژئوتکستایل شکل (۴-۲) انتقال ژئوتکستایل با قاب بلند کننده به وسیله جرتقیل شکل (۵-۳) مستغرق کردن مترس با یک شناور شکل (۶-۳) باز نمودن مترس از روی یک شناور شکل (۷-۳) نصب ژئوسینتتیک‌ها در بستر دریا توسط بارج شکل (۱-۴) حالت‌های حدی نهایی برای تسلیح سطحی بستر موجشکنهای واقع بر روی خاک نرم -------- صفحهٔ بعد -------- شکل (۲-۴) حالت‌های بهره‌برداری برای تسلیح سطحی بستر موجشکنهای واقع بر روی خاک نرم شکل (۳-۳) پایداری لغزش جانبی در سطح موج‌شکن- مسلح کننده شکل (۴-۴) آنالیز پایداری بیرون زدگی بستر شکل (۵-۴) شکل شماتیک پانچ شدن ژئوتکستایل با اعمال فشار از بالا شکل (۶-۳) انرژی بسیج شده سقوط سنگ بر روی ژئوتکستایل شکل (۷-۴) ضریب اصلاحی برای اصلاح انرژی سقوط بر روی ژئوتکستایل با اعداد +ا3ا) شکل (۸-۴) مشخصات موج‌شکن درنظر گفته شده در مثال طراحی شکل (۹-۴) آنالیز سطوح لغزش بدون تسلیح سطحی بستر موج‌شکن مثال طراحی شکل (۱۰-۴) آنالیز سطوح لغزش با تسلیح سط+حی بستر با ژئوتکستایل ۴۰۰ کیلونیوتن بر متر مثال طراحی شکل (۱۱-۴) تغییرشکل محیط پیوسته در آنالیز لاگرانژی و اویلری شکل (۱۲-۴) تصویرسازی روش تماس پنالتی شکل (۱۳-۴) مدلسازی هسته یک موج‌شکن متداول به منظور تخمین ابعاد باکس شکل (۱۳-۴) تعریف نواحی مختلف موج‌شکن تغییرشکل یافته در مدلسازی فیزیکی شکل (۱۵-۴) نحوه نصب ژئوتکستایل و ایجاد تکیه‌گاه غلتکی در مجاورت جداره باکس شکل (۱۶-۴) تصاویری از ابزارگذاری‌های انجام شده در جعبه مدلسازی فیزیکی نقلی دانشگاه خوارزمی شکل (۱۷-۴) نام‌گذاری گیج‌های تغییرمکان و محل نصب تلق‌ها در جعبه مدلسازی فیزیکی ثقلی دانشگاه خوارزمی شکل (۱۸-۴) نمونه‌ای از مدلسازی بدنه موج‌شکن در جعبه مدلسازی فیزیکی ثقلی دانشگاه خوارزمی شکل (۱۹-۴) اصول مدلسازی فیزیکی شکل (۲۰-۴) نمودار تنش(کششی)- کرنش ژئوسینتتیک در مدل و مقیاس واقعی شکل (۲۱-۴) شکل شماتیک مدل ساخته شد در باکس سانتریفیوژ شکل (۲۲-۴) میزان تغییرشکل‌های موج‌شکن قبل و پس از انجام آزمایش و تغییرات نشانه‌های بستر ۴۹ ۵۴ ۵۷ ۸۹ ۶۱ ۶۱ ۵ ۷ ۷ ۷۲ ۷۲ ۷۴ ۷۵ ۷۷ ۷۸ ۷۹ ۷۹ ۸ ید ۸۵ ۸۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۷ ی 5۲۱۵9۳۱۵۵۰۱۲ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۱ کلیلت -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ (۱۳۹۸/۱۱/۰ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی ..... ۱-۱- هدف بسترهای رسی نرم (بسترهای لجنی)» به دلیل معضلات مهندسی متعدد و عدم کارایی روش‌های متداول بهسازی بستر یا هزینه‌های بسیار بالای آن‌هاء همواره چالش برانگیز می‌باشند. این بسترها معمولاً از مصالح ریزدانه (رس و لای) با درصد بالای رطوبت (نزدیک به حد روانی و بالاتر از آن) تشکیل شده است. این خاک‌ها حالتی بین جامد و مایع داشته و مقاومت برشی و ظرفیت باربری پایینی دارند. این نوع خاک‌ها در نواحی ساحلی و دریاچه‌ها به وفور وجود دارند. لذا سازه‌هایی همجون موج‌شکن توده‌سنگی از جمله معضلات این گونه خاک‌هاست. هدف از این دستورالعمل تعیین حداقل ضوأبط 2 مقررأات برای طراحی رود تکنیک 2 احدات موج‌شکن‌های توده سنگی بر روی بسترهای نرم رسی با استفاده از ژئوسینتتیک‌ها می‌باشد. به طوری که شرایط مطلوب و پایداری در طول عمر ۲-۱- دامنه کاربرد این دستورالعمل حداقل الزامات استفاده از ژئوتکستایل‌ها و ملاحظات طراحی و اجرای آن را در ساخت موج‌شکن‌های توده‌سنگی بر روی بسترهای نرم تعیین می‌کرد. در این دستورالعمل استفاده از ژئوتکستایل‌ها در نقش تسلیح بستر در مواجهه با بسترهای رسی نرم مدنظر می‌باشد. در کنار رعایت این دستورالعمل رعایت تمام الزامات سازه‌ای و هیدرولیکی در ساخت موج‌شکن‌های توده‌سنگی الزامی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول-کلیات ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳ ۳-۱- سازه‌های توده سنگی و ملاحظات رَئو نکنیکی آن‌ها به طور کلی, موج‌شکن‌ها با هدف تأمین آبی آرام برای لنگر اندازی و پهلوگیری کشتی‌ها و حفاظت از آن‌ها در مقابل حمله امواج و یا جریان‌ها احداث می‌شوند. همانطور که در نشریه شماره ۳۰۰-۵ سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور بیان شده است. کاربردهای دیگری نیز برای موج‌شکن‌ها متصور است.[۱] مقطع عرضی یک سازه توده‌سنگی متداول, معمولاً از هندسه ساده‌ای با مقطع ذوزنقه‌ای و شیب جداره مابین ۱:۱/۳۳ تا ۱:۲ برخوردار است. در برخی موارد. ممکن است یک سکو در طراحی مشارکت کند تا اتلاف انرژی موج را افزایش داده و دانه‌بندی کوچکتری را برای لایه آرمور مقدور سازد. این سازه» موج‌شکن سکوبی نامیده می‌شود. معمولاً در طراحی اجازه پاره‌ای جابجایی‌های اولیه در قطعات سنگی بر روی سکو داده می‌شود تا یک پروفیل متعادل حاصل شود. موج‌شکن‌های توده‌سنگی اغلب راه‌کار طراحی مرجعی هستند چراکه شیب‌های بیرونی آن‌هاء امواج طوفانی را می‌شکند و در نتیجه انرژی آن‌ها را پراکنده ساخته و تنها بخشی از آن را منعکس می‌کرد. همچنین این نوع موج‌شکن‌ها به دلایل زیر فرآاوان هستند: معمولاً سنگ در دسترس است و قطعات سنگی می‌توانند اغلب از معادن محلی تأمین شوند. هنگامی که قطعات آرمور مصنوعی مورد نیاز است. تکنیک ساخت این قطعات ساده است. ه حتی در شرایطی که تجهیزات. منابع و مهارت‌های حرفه‌ای محدود است. سازه‌ها قادرند به نحوی ساخته شوند که عملکرد موفقی داشته باشند. ۰ هنگامی که از شروط طراحی سازه‌هایی که به طور مناسب طراحی شده باشند. تجاوز شود. تخریب تدریجی خواهد بود و به یکباره رخ نخواهد داد. تغییرشکل‌پذیری سازه‌هاء آن‌ها را خیلی به نشست‌های نامتقارن حساس نخواهد کرد. مقطع معمول یک موج‌شکن توده‌سنگی شامل اجزای متنوعی است. بخش اصلی بدنه از هسته که معمولاً شامل دانه‌بندی گسترده‌ای از مصالح لایروبی شده یا انفجار معادن است. یک یا چند زیرلایه یا فیلتر و پوشش یا لایه آرمور تشکیل یافته است. تاج ممکن است توسط لایه آرمور محافظت شود؛ اما عموماً متشکل از اجزای تاج بتنی یا دیواره تاج و یک جاده می‌باشد. پنجه" و لایه کف‌بند" در وجه رو به دریای موج‌شکن که بر روی مصالح ماسه‌ای بستر ساخته می‌شوند. وظیفه حفظ پایداری شیب و جلوگیری از فرسایش بستر دریا را به عهده دارند. اجزای مهم موج‌شکن‌های توده سنگی به شرح ذیل می‌باشد: "۵۵ ۹ ۰ - ۹۵۵۷۳۲ 0 -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی ی ۰ آرمور لایه آرمور مهم‌ترین قسمت یک موج‌شکن توده‌سنگی است. زیرا وارد آمدن آسیب یا تخریب آن می‌تواند به تخریب سایر قسمت‌های سازه منتهی شود. استفاده از آرمور سنگی به وسیله بزرگترین اندازه سنگی که با توجه به ملاحظات اقتصادی قابل تولید است. محدود می‌شود. اگر چه حداکثر وزن سنگ قابل استحصال در معدن معمولاً بین ۱۰ تا ۱۵ تن است. اما این میزان در مقایسه با وزن قطعات آرمور مورد نیاز, پاسخگو نیست. گاهی از قطعات بتنی به اشکال مختلف به عنوان مصالح لایه آرمور استفاده می‌شود که وزن آن‌ها از ۱۵ تا ۶۰ تن متغیر است. * هسته" و زیرلایه‌ها وظیفه اصلی موج‌شکن یعنی جلوگیری از عبور امواج. معمولاً تا حد زیادی توسط هسته آن ایفا می‌شود. به کارگیری یک یا چند زیرلایه به عنوان فیلتر برای جلوگیری از شسته شدن مصالح هسته از میان لایه آرمور ضروری است. بنابراین اندازه‌های مصالح هسته. زیرلایه‌ها و لایه آرمور باید به طور صحیح به یکدیگر مربوط شوند. به‌علاوه, زیرلایه و هسته باید طوری طراحی شوند که تا حدی در مقابل عمل موج در حین احداث سازه مقاومت کنند. قابل توصیه است که نسبت مصالح ریزدانه هسته (مثلاً یک کیلوگرم) به کل مصالح به کمتر از /۱ محدود شوند. مصالح با وزن یک تا ۱۰ کیلوگرم نیز باید به میزان ۵/ تا ۱۰ / کل مصالح هسته محدود شوند. وزن متوسط مصالح هسته معمولاً معادل یک صدم وزن قطعه آرمور اولیه در نظر گرفته می‌شود. ۰ _لایه میانی با فیلتر " سنگ‌های میانی یا لایه فیلتر با استفاده از مصالح با قطر اسمی متوسط بین قطر اسمی متوسط سنگ‌های لایه آرمور و سنگ‌های تشکیل دهنده هسته. جهت جلوگیری از فرار مصالح هسته و ممانعت از نشست مصالح لایه آرمور به داخل 1 7 ل و ۳-0 ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۰ پنجه و کف‌بند پنجه موج‌شکن توده‌سنگی در شرایط آب کم‌ژرفا می‌تواند تحت اثر موج شکسته قرار گیرد. سرعت‌های زیاد آب و پنجه سازه شوند. چنین نشستی را می‌توان با ایجاد یک کف‌بند فیلتر در زیر پنجه کنترل کرد. همچنین یکی از وظایف مهم سازه پنجه ایجاد تکیه‌گاه برای آرمور است. عرض این سازه باید به اندازه‌ای باشد که در آن بتوان حداقل چهار سنگ را جا داد. [۱۵-۲] شکل (۱-۱) اجزای مهم یک موج‌شکن توده‌سنگی [۱]| در مناطق ساحلی احتمال برخورد به بستر نرم به خاطر فعال بودن پدیده رسوب‌گذاری, بسیار بیشتر از مناطق دور از ساحل است. عواملی نظیر بادء موجء جزر و مد و جریان پدیده‌هایی هستند که در رسوب‌گذاری نزدیک ساحل موْترند. یکی از فرایندهای نزدیک ساحل, انتقال کران‌های ساحلی است که به حرکت رسوبات توسط امواج و جریان‌ها در ناحیه خیزابی نزدیک ساحل گفته می‌شود. انتقال کران‌های ساحلی به دو دسته کلی تقسیم می‌شود: انتقال موازی ساحل و عمود بر ساحل.[۲] انتقال مواد رسوبی به سمت یا دور از ساحل در مرحله نخست با سرعت و پریود موج, اندازه رسوبات و شیب ساحل تعیین می‌شود. به طور کلی امواج با شیب تند. مواد رسوبی را از ساحل به طرف دریا حرکت داده و امواج با پریود بالاء این مواد را به طرف ساحل انتقال می‌دهند. انتقال مواد رسوبی» از کنده شدن رسوبات از بستر به واسطه شکست موج و حرکت این مواد با موْلفه‌های آنرژزی موج در امتداد ساحل و جریان موازی ساحل که ناشی از شکست موج می‌باشد. شکل می‌گیرد. جهت جریان موازی ساحل دقیقاً بستگی به جهت پیشروی و زاویه قله موج نسبت به ساحل دارد. لذا به دلیل تغییرات امواج نزدیک شونده, جهمت حمل مواد رسوبی به موازات ساحل می‌تواند فصل به فصل, روز به روز و ساعت به ساعت تغییر یابد.[۳] از سویی مطالعه در مورد شرایط سطحی و زیرسطحی منطقه. از مسائل اساسی و حیاتی مربوط به طراحی موج‌شکن‌ها و سازه‌های حفاظت ساحلی می‌باشد. با توجه خاص به روند مورفولوژیکی موجود و ژئولوزی منطقه مورد طرح, مشخصه‌های زیادی در مورد طراحی سازه ساحلی می‌توان برداشت و تفسیر کرد. این اطلاعات می‌توانند مقدار -------- صفحهٔ بعد -------- ءِ ۱۳۹۸/۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی بررسی ژئوتکنیکی و آزمایش‌های مورد نیاز را تعیین کرده و همچنین به ارزیابی و تفسیر اطلاعات به دست آمده کمک کرد. مطالعه ژئوتکنیکی می‌بایست شامل تعیین مشخصه‌های خاک و سنگ باشد. از جمله مهم‌ترین اقدامات پیش از جانمایی و طراحی موج‌شکن., آگاهی از وضعیت بستر به کمک شناسایی‌های ژئوفیزیکی و ژئوتکنیکی است. تغییرشکل در سازه تنها ناشی از بارهای خارجی نیست. بلکه وضعیت و شکل هندسی سازه هم در میزان تغییرشکل‌هاء نشست‌ها و ناپایداری احتمالی سازه نقش دارد. در صورت وجود یک سازه غیر خاکی. عملکرد سازه از نظر ژئوتکنیکی ناشی از اندرکنش سازه با خاک کف خواهد بود. به این لحاظ مقاومت خاک بستر و خصوصیات مختلف آن ارتباط مستقیمی با نوع سازه انتخاب شده, پیدا می‌کند. به عنوان مثال همان گونه که استفاده از سازه‌هایی مثل سپری در بسترهای سخت ممکن نیست. ساخت یک کیسون سنگین روی بستر نرم باعث به وجود آمدن مشکلات مختلف می‌شود. هنگامی که یک بستر لجنی تحت بررسی است. ساخت و طرح یک سازه شناور یا ساخت سازه منعطف با بهسازی جزئی زمین ممکن است مقرون به صرفه باشد.[۴] بسته به نوع خاک بسترء موج‌شکن ممکن است مستقیماً بر روی بستر دریا ساخته شود یا بر روی فیلترهای مخصوصی که از سنگ‌های معدنی و یا ژئوتکستایل ساخته شده است. قرار گیرد. در شرایط وجود پی بسیار ضعیف. بهسازی بستر یا راهکارهای دیگر برای دستیابی به پایداری ژئوتکنیکی سازه مورد نیاز خواهد بود. همچنین از جمله مکانیزم‌های زژئوتکنیکی خرابی در سازه‌های توده‌سنگی, نشست و لغزش است. وزن سازه یک نیروی اضافه بر حالات طبیعی به خاک زیر سازه وارد می‌کند. خاک در زیر سازه در اثر این نیرو در خطر فشردگی و تحکیم یا لغزش قرار دارد. این آسیب می‌تواند بلافاصله پس از ساخت یا با گذشت زمان بسته به شرایط خاک زیر سازه اتفاق بیفتد. در مناطقی که پی ساختار آهکی دارد و در آن حفرات و قسمت‌های خالی وجود دارد. احتمال فرو ریزش این قسمت‌ها وجود دارد. در کنار این مسایل خود سازه ممکن است در دوران ساخت یا پس از آن متراکم شود. نتیجه ناشی از پدیده‌های فوق, پایین آمدن تاج سازه, احتمال واژگونی آن و در صورت نشست نامتقارن خرابی و لغزش یک قسمت یا کل سازه است. برای سازه‌های مستغرق, نشست به پایداری پوشش‌های حفاظتی کمک می‌کند.[۵] مختلف بسیار محتمل است. چون در این نواحی اصطکاک کاهش می‌یابد. خصوصیات خاک زیر سازه نیز در تحمل وزن آن و همجنین امکان ایجاد فشارهای منفذی اضافی و یا روانگرایی در لایه‌های ریزدانه زیر پوشش‌ها می‌توانند از با توجه به موارد فوق قبل از هرگونه اقدام جدی جهت طراحی, جانمایی و استفاده از الزامات این دستورالعمل در ازمایش‌های مورد نیاز تعیین و تحلیل شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۷ ۳-۱- بسترهای نرم در سواحل آیران بسترهای نرم و لجنی. سطح قابل توجهی از سواحل کشور بالاخص در سواحل جنوبی را در بر گرفته است. این جنوبی کشور به ۴ ناحیه در استان‌های خوزستان بوشهرء هرمزگان و سیستان و بلوچستان به تفسیر بسترهای سواحل با توجه به تعدد رودخانه‌هایی که در استان خوزستان جریان دارند. سواحل این استان از آوردهای رودخانه‌ای, که اروند. بهمنشیر و زهره اغلب بنادر بزرگ مانند ماهشهر و امام خمینی در محدوده خورموسی در شرق استان خوزستان احداث شده‌اند. بندر صیادی بحرکان در سواحل شرقی استان خوزستان قرار دارد که به دلیل وجود بستر نرم و نشست زیاد در این است. با توجه به اظهارات مجریان باسابقه. میزان فرورفت شمع در اثر وزن در این منطقه. حدود ۸-۷ متر بوده است. در موج‌شکن شاه عبدالله. حدود ۱۵۰۰ متر از موج‌شکن اجرا شده و از لحاظ فرو رفت مشکلی نداشته است ولی بعد از آن. با فرورفت شدید که تا ۷ متر نیز گزارش شده است مواجه شده‌اند و پروژه متوقف شده است. [۶] ۱ ۰ ۶ - : ۹ ی ۰ فیط رانا ۳ ما سک ی . اس ی ۲ ۱ ل شکل (۲-۱) موفعیت موج‌شکن‌ها و راه‌های دسترسی واقع در استان خوزستان که با مشکل بستر نرم مواجه بوده‌اند. است. موج‌شکن بعدی که در رسوبات نرم رسی احدات‌شده موج‌شکن دیلم می‌باشد. با توجه به شیبدار بودن لایه ماسه‌ای -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی سا موج‌شکن امام حسن در بخش غربی سواحل استان بوشهر واقع شده. که از دو بخش مردمی (قدیمی) و نیروی دریایی سپاه (جدید) تشکیل شده‌است. که نشست در حد عرف (حدود ۰/۵ متر) داشته است. موج‌شکن‌های احداث شده در بندرگناوه و کوه‌موند با توجه به نوع بسترء در زمان اجرا مشکلی نداشته‌اند ولی موج‌شکن احداث شده در بندر ریگ. در منطقه رسوبات نرم قرار گرفته است. اطلاعات ثبت شده‌ای در مورد نشست و فرورفت دردسترس نیست ولی با توجه به منطقه, احتمالا با مشکل فرورفت مواجه بوده است. در خلیج بوشهر به دلیل رسوباتی که رودخانه حلّه به همراه دارد و بستر نرم سازه‌ای ساخته نشده است. برای موج‌شکن ری‌شهر مشکلی از لحاظ نشست و فرورفت گزارش نشده است. ولی موج‌شکن‌های مردمی جائینک. محمد عامری و بوالخیر با مقادیری از نشست و فرورفت همراه بوده‌اند. به منظور توسعه پایانه‌های نفتی برای صادرات. با توجه به عمق آب. موج‌شکن کیسونی برای سواحل بندر تنیبک طراحی شد. که با توجه به عدم انجام مطالعات ژئوتکنیکی به محض اجرا ۱/۵ متر فرورفت آنی داشته و پروژه متوقف ی ,9۴ 1 ۸ ۳ ۰ مش شکل (۳-۱) موقعیت موج‌شکن‌های واقع در استان بوشهر که با مشکل بستر نرم مواجه بوده‌اند. بافت سواحل استان هرمزگان بسیار متغیر است. به طوری‌که در مناطقی از لایه‌های سنگی, کنگلومرا و یا لایه‌های مرجانی در نقاطی رخنمون دارند و در نقاط دیگر در زیر لایه‌های ماسه‌ای مدفون گشته‌اند این امر به‌دلیل رسوب‌گذاری عرضی در این مناطق می‌باشد. تغییر در مشخصات ژئوتکنیکی لایه‌ها به حدی است که در بندر لنگه در عمق ۲ الی ۴ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۹ متری به سنگ کنگلومرا با سیمانتاسیون متوسط برخورد گردید ولی در بندر شناس به فاصله ۲ کیلومتری از بندر لنگه به دلیل نرم بودن لایه‌های بسترء ساخت موج‌شکن به دلیل فرورفت مصالح با مشکل روبرو شده است. بندر خُمیران و بر که‌سفلین از دیگر مناطقی است که به هنگام ساخت موج‌شکن با نشست همراه بوده است. - بندر خمیر در تنگه خوران قرار دارد که با وجود جنگل‌های حراء و رسوبات نرم با نشست مواجه بوده است. به همین دلیل, اسکله احداث شده از روش شمع و عرشه بوده است. - نخل ناخدا از دیگر موج‌شکن‌های بااهمیتی است که تقریبا ۴-۳ متر فرورفت داشته و اجرای آن متوقف شده است. موج‌شکن مردمی بیریزک نیز با مشکل فرورفت مواجه بوده ولی ساخت آن به پایان رسیده است. احداث موج‌شکن‌های کرگوشکی وگزین نیز متوقف شده است.[۷] 1 ها ۱ أ اه ۰ ای 1 ۷ رد ۲ ۰ 1 1 ما ۰ 2 ۰ ۷ 1 ۶ اس : اس .۰ 2 َ ۱ بح گر و ۴ ۳ ۱۷ : ۰ ی 5 ع سم ۹ و که ما عم عض شکل (۴-۱) موقعیت موج‌شکن‌های مهم در استان هرمزگان بستر دریا در سواحل استان سیستان و بلوچستان, از رسوبات و ریزدانه تشکیل شده است. به دلیل رسوب‌گذاری مشکل فرورفت مصالح در سواحل, از سمت غرب (استان خوزستان) به سمت شرق (استان سیستان و بلوچستان) کمتر می‌شود. با این وجود در سواحل شرقی نیز در مواردی ساخت موج‌شکن, با فرورفت مصالح درون بستر نرم مواجه -------- صفحهٔ بعد -------- 1۰ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی .... 3چچجچچچججججهگهگهدهدهدهدهدذدذد<چ<چمچجچجزجزگزگ>«د<د<هگه<گ]گهگحکحکسصسصص«هشچجچجچجگ>ک<م<م<م<<گحححححححتح -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲ شناسایی بسترهای رسی فرم -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژنونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۱-۲- مقدمه خواص خاک در یک محل می‌تواند با نمونه‌برداری از خاک و ارسال آن به آزمایشگاه جهت انجام آزمون‌های آزمایشگاهی بررسی شود. به طور کلی, در آب‌های با عمق کم. روش‌های حفاری و نمونه‌برداری که در خشکی مورد استفاده قرار می‌گیرند. می‌تواند با استفاده از یک قایق یا پلتفرم ثابت مورد استفاده قرار گیرد. در آب‌های عمیق. به دلیل عمق زیاد آب. نمونه‌گیری از رسوبات خاک اغلب نیازمند تجهیزات و تکنیک‌های پیچیده‌تر از نمونه‌برداری در خشکی با نزدیک ساحل است. در آب‌های عمیق, نمونه‌برداری باید با یک کشتی شناور انجام شود. برای نمونه‌برداری از عمق ۳تا ۶مترء معمولاً از مغزه‌گیرهای وزنی یا ویبراتور استفاده می‌شود. در زیر این عمق, سکوهای حفاری و روش نمونه‌گیری ممتد به طور معمول استفاده می‌شود. عملکرد این تکنیک‌های نمونه‌برداری در آب‌های عمیق به خاطر تأثیر شرایط آب و ۲-۲- نمونه‌برداری سطحی از خاک نمونه‌برداری از خاک در عمق‌های سطحی معمولاً به عنوان بخشی از بررسی اولیه منطقه انجام می‌شود. برای تخمین شرایط اولیه خاک و تعیین حجم عملیات شناسایی ژئوتکنیک. نمونه‌های سطحی خاک می‌توانند پارامترهای اولیه خاک و وضعیت آن را نشان دهند. تجهیزات مورد استفاده برای نمونه‌برداری سطحی از خاک در آب‌های عمیق عبارتند از: ۳ _ دع یی برع ی نمونه‌گیرهای چنگکی یا لایروبی سطحی . مغزه‌گیر باکسی » مغزه‌گیر وزنی و مغزه‌گیر ارتعاشی . در شکل (۱-۲) 5۵۳0|0۵ 0۳0100 +0 هرن " ۳)) د8۵ " ٩ 0۳۵۷1 )۶ * ۷۷:۳۵ ۵0۲۵۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳ 7 زر : ۱ ۹ 1 ) ۱ [ و 1 سا ای را ْ! ۱/۱ ۱ ۳ رات و او یر 5 ۹ . #۰ ۹ 0 ۱ : ۹ 1 ی ۹ 7 "۰ : : َ سیک یو سا ۱ ار را ا 7 : ۳ و ی ار ۸ 1:۰ ۰ : ۱ :/ پا 7 مس رن : سا ۰ را کت ۳ ۰ سک وهی سس ری و ۹ : مغزه‌گیر باکسی نمونه‌گیر لایروبی سطحی ۹ ۳ 3 ۱ | م 7 ۵ ار ۱ !> : 1 8 هار اط 3 1 َ سیم , : ۱ ۱ ! خی اس ره رس سر سح ّ وت کدی ی ۴ ۵ ی ی چا تمصع ۳ » 3 را را ۳ وب ۶ تب و و ۱ 1 ۸ ی ای خی و کی چم و چا یکی - َ سس توس سا و و تم ذ ۱ ۵ و و و : ۳/ ظ چوک کب دای کل وا ۳۰ ار ار و 1 چا تا ار وک عم با و دا که » چیه ۱ 7 دب 1 : ی مج ات و ۹ 7 اس رت چا ی 4 بی بو وه مس 1 َ ی ۰ ۳ :2 مغزه‌گیر ارتعاشی مغزه گیر وزنی ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۳-۲- نمونه‌برداری عمیق از خاک شناسایی سایت‌های دریایی برای سازه‌های مهندسی دور از ساحل, به ویژه آن‌هایی که بر روی شمع قرار می‌گیرند. نیاز به نمونه‌گیری ممتد از خاک و استخراج نمونه‌ها از عمق‌های پایین‌تر دارند. تکنیک‌های حفر گمانه عمیق در دریا نیاز به تجهیزات پیچیده‌تر برای حفاری و همچنین بارج یا پلتفرم برای استقرار تجهیزات نسبت به نمونه‌گیری سطحی دارند. متح رک" صورت می‌گیرد. در شناسایی‌های ژئوتکنیکی نزدیک ساحل استفاده از پلتفرم خودبالارو یا جک‌آپ متداول می‌باشد. جک‌آپ‌های ژئوتکنیکی چندان بزرگ نبوده و عمدتاً در عمق‌های کم (حداکثر ۲۰ متر) فعالیت می‌کنند. به منظور شناسایی می‌شود. در این شناورها حرکات قائم شناور با استفاده از مستهلک کننده‌های حرکات قائم مهار می‌شود. از آنجایی که جک‌آپ‌ها پر حادثه‌ترین سازه‌های دریایی هستند.ء ساخت و احداث جک‌آپ‌های شناسایی ژئوتکنیکی نیازمند استفاده از تجربیات متخصصین حفاری‌های دریایی است. [۸] پس از استقرار جک‌آپ. عملیات حفاری و نمونه‌برداری شروع می‌شود. برای نمونه‌برداری از بسترهای نرمء. یکی از دو نوع نمونه‌گیری زیر جهت اخذ نمونه‌هاء پیشنهاد می‌شود: ۱-نمونه‌گیر جدار نازک پا شلبی" و ۲-نمونه‌گیر پیستونی استفاده از نمونه گیر جدار نازک متداول‌ترین روش تهیه نمونه دست‌نخورده از خاک می‌باشد. نمونه‌گیرهای جدار نازک شلبی معمولاً برای به دست آوردن نمونه‌های با کیفیت استفاده می‌شوند. اگر چه بدون توجه به روش نمونه‌گیری مورد استفاده, مقداری دست خوردگی در نمونه اجتناب ناپذیر است. لوله‌های جدار نازک شلبی در قطرهای ۲ تا ۲ اینچ در طول معمول ۳۰ اینچ موجود بوده و از فولاد گالوانیزه ساخته می‌شوند. نمونه‌گیر پیستونی نوع اصلاح شده نمونه‌گیرهای جدار نازک است که از یک پیستون برای افزایش کیفیت نمونه و افزایش درصد بازبافت نمونه استفاده شده است. نمونه‌گیر پیستونی برای نمونه‌گیری دست‌نخورده از خاک‌های نرم سیلتی و رسی از کارایی مناسبی برخوردار است و کیفیت نمونه‌های اخذ شده توسط آن در حد بالایی است.[۹] ۴-۲ تعداد و عمق نمونه‌برداری استفاده از مشاور ژئوتکنیک ذیصلاح جهت تخمین تعداد و عمق گمانه‌ها ضروری می‌باشد. اعماق لازم جهت نمونه‌برداری خاک بستگی به نوع و اندازه سازه دریایی دارد. این موضوع بستگی به عملکرد سازه. ۳۷۵ 3 ونان[ * برزحاگ ۵۳ 8۵۳۵ ما۸ ‎٩ ما5 ۳۵۵10۳۵۵0 امنهر * ٩ 5۵1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳۲: شناسابی بستنرهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۵ حوزه تنش‌های قائم در بستر و تأثیر شرایط ژئوتکنیکی خاص به عملکرد سازه در زمان ساخت و بهره‌برداری بستگی دارد. به عنوان مثال برای بیشتر فونداسیون‌های شمعی, نمونه‌گیری باید تا حداقل عمق شمع بعلاوه ۳ برابر قطر یک شمع انجام شود. یا برای سازه‌های وزنی همچون موج‌شکن حداقل عمق گمانه حفاری شده ۱ الی ۲ برابر عرض فونداسیون بر اساس شرایط خاک در محل سازه می‌باشد. به طور کلی خاک‌های نرم‌ترء گمانه‌های عمیق‌تری نیاز دارد. اگر پروفیل‌های خاک در یک منطقه وسیع به صورت یکنواخت باشد. یک گمانه عمیق در وسط سازه به همراه تعدادی گمانه کم عمق کافی است. اگر سوابق منطقه یا نتایج گمانه ابتدایی بی نظمی‌هایی در لایه‌بندی زمین نشان دهد با از نظر مقاومتی لایه حفاری شده نرم باشد. حفر گمانه‌های عمیق کمکی الزامی می‌باشد. برای سازه‌هایی که طول آن زیاد است همچون موج‌شکن‌هاء حفر یک گمانه عمیق تا حداقل عمق ۳۰ متر در هر ۵۰۰ متر الزامی است. همجنین می‌توان از مغزه‌گیرهای وزنی برای شناسایی سطحی شرایط ژئوتکنیکی کمک گرفت. [۱۰] ۵-۲- نگهداری نمونه‌ها برای به حداقل رساندن دست‌خوردگی نمونه. مغزه‌ها باید در اسرع وقت پس از استخراج آماده و بسته‌بندی شوند. اطلاعات دقیق هر یک از نمونه‌هاء عمق قرارگیری آن‌ها و قسمت بالایی و پایینی هر نمونه باید دقیقاً مشخص شود. همچنین نمونه باید کاملاً موم اندود شود تا هیچ رطوبتی از آن خارج نشود. برای مغزه‌گیر باکسی, جعبه فلزی آب‌بند نمی‌باشد. لذا نگهداری رطوبت نمونه‌ها بسیار مشکل است. برای این منظور باید بر روی عرشه نمونه‌گیری ثانویه‌ای از نمونه‌های استخراجی به همراه نشان‌گذاری در اسرع وفقت صورت گیرد. خاک‌های مازاد که حین بیرون کشیدن و نمونه‌گیری باقی‌مانده است. برای انجام آزمون‌های دست‌خورده مناسب بوده لذا این خاک‌ها نیز به صورت جداگانه بسته‌بندی, علامت گذاری و مهر و موم می‌شود. معمولاً بهتر است که نمونه‌ها به صورت عمودی نگه داشته شوند.ء این موضوع برای حفظ جهت گیری طبیعی و محدود کردن دست خوردگی با تغییر در شرایط تنش صورت می‌گیرد. نمونه ها باید در دمای ۵ * ۲۲ درجه سانتیگراد ممکن است رخ دهند. نگهداری شوند. نمونه‌ها باید در اسرع وقت آزمایش شوند زیرا حتی نگهداری مناسب هم با گذشت زمان باعث ایجاد تغییرات در خواص مهندسی خاک در طول زمان می‌شود. برای این منظور پس از رساندن نمونه‌ها به ساحل به سرعت باید به محل آزمایشگاه منتقل و آزمایش‌های مورد نیاز روی نمونه‌ها انجام گیرد.[۹] ۱-۵-۲- دست خوردگی سه عامل در دست‌خوردگی نمونه‌های خاک مشار کت داشته و عملا امکان اخذ نمونه‌های دست‌نخورده را مشکل می‌کند. که عبارتند از: ۱ دست‌خوردگی مکانیکی: این دست‌خوردگی ناشی از جداسازی جداره از نمونه خاک داخل تیوپ نمونه‌گیری می‌باشد. ۲ دست‌خوردگی ناشی از تغییر وضعیت تنش: که ناشی از بین رفتن تنش درمحل در زمان نمونه‌گیری می‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۳ دست‌خوردگی ناشی از انبساط گازها درون نمونه: که آثرات از بین رفتن تنش می‌باشد. دو عامل دست‌خوردگی اولیه ذکر شده علاوه بر مسائل دریایی در کارهای خشکی نیز متداول است. آثرات دست‌خوردگی مکانیکی در آدبیات فنی توسط (1949) ۲1۷0۲۹۱0۷ به تفصیل بیان شده است. در بسیاری از شناسایی‌های در بعضی از آزمایش‌ها شرایط بارگذاری نمونه در آزمایشگاه با بارگذاری محلی و واقعی تفاوت می‌کند و بر همین اساس نتایج حاصله برای نمونه معرف خواص واقعی خاک محل نیست. در این موارد به رغم اخذ نمونه دست‌نخورده و نگهداری در شرایط مناسب. به علت عدم انطباق شرایط بارگذاری آزمایشگاهی با شرایط بارگذاری محلی ممکن است نتایج آزمایشگاهی قابل انطباق بر زمین محل نباشد. در این ار تباط می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: ۱ فشارهای افقی و قائم محلی وارد بر نمونه پس از اخذ نمونه از روی آن برداشته شده و مجدداً در آزمایشگاه اعمال می‌شود. تخمین این سیکل باربرداری و بارگذاری ممکن است منجر به تغییر خواص مصالح شود. ۲ جهت لایه‌بندی و تشکیل ساختار نمونهُ محلی در میزان بارهای وارد بر آن تاثیر دارد. ممکن است زاویه بین بار و لایه‌بندی نمونه در محل و آزمایشگاه متفاوت باشد. ۳ مسیر تنش‌های وارده بر نمونه باید منطبق بر مسیر تنش محلی باشد. در واقع نه تنها مقدار و جهت تنش‌های وارده به یک نمونه اهمیت داردء بلکه مسیر طی شده در صفحه تنش‌ها برای دستیابی به مقادیر تنش اهمیت دارد. در همین ارتباط پله‌ای یا پیوسته بودن روش اعمال بار بر نتایج آزمایش نیز موّثر خواهد بود[۹] معضل انبساط گاز در مسائل ژئوتکنیکی دریایی متداول‌تر از مسائل خارج از دریاست. وقتی که گاز درون نمونه خاک دریا منبسط شود. خصوصیات فیزیکی و مهندسی تغییرات قابل توجهی می‌کند. به عنوان مثال وزن مخصوص و درجه اشباع کاهش می‌یابد و مقاومت و تراکم‌پذیری تغییرات غیرقابل بازگشتی خواهند داشت و مقاومت برشی زهکشی‌نشده نسبت به شرایط محلی تغییرات زیادی می‌کند. جهت کم کردن مشکلات ناشی از انبساط گاز درون نمونه‌ها راهکارهای ۱ آزمایش‌های مقاومتی بر روی نمونه‌های استخراجی باید در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود. ۲ تست برش پره کوچک در زمانی که هنوز نمونه داخل نمونه‌گیر قرار دارد و انبساط گاز هنوز اثرات تخریبی بر روی نمونه نداشته است. باید انجام شود. ۳ نمونه مجدداً تحت تحکیم قرار داده شود. برای این موضوع باید تنش موْثر و میزان بیش تحکیمی نمونه در محل ۶-۲ آزمایش‌های برجا ۱-۶-۲ کلیات آزمون‌های صحرایی متعددی وجود دارد که پارامترهای ژئوتکنیکی زمین را بطور مستقیم یا غیرمستقیم بدست می‌دهند. مهم‌ترین دلیل انجام آزمایش‌های در محل این است که خصوصیات خاک کاملاً حفظ شده و پارامترهای -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳۲: شناسابی بستنرهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۷ استخراجی مطابق با شرایط محلی نمونه در زیر دریا می‌باشد. اخذ نمونه از اعماق دریا و انجام آزمایش در خشکی با فرض کاهش فشار هیدرواستاتیک مخصوصاً در رس‌ها باعث افزایش حجم گازها و دست‌خوردگی شدید نمونه می‌شود. در بخش بعدی انواع آزمایش‌ها و پارامترهای استخراجی از هر یک از آزمایش‌های صحرایی مورد بررسی قرار می‌گیرد. بحث مفصل‌تر در مورد آزمایش‌های و تجهیزات در محل در مراجع فنی معتبر قابل برداشت است. ۲-۶-۲- آزمایش نفوذ استاندارد (5۳7)" آزمایش نفوذ استاندارد. یکی از قدیمی‌ترین و معمولترین آزمایش‌های صحرایی ژئوتکنیک است که از آن برای تخمین مقاومت خاک کف کمانه استفاده می‌نمایند. کشیده شده و نمونه‌گیر به سر میله حفاری متصل و به داخل گمانه فرستاده می‌شود. سپس ضربات چکش به بالای میله حفاری نواخته می‌شود. وزن چکش ۶۳/۵ کیلوگرم (۱۴۰ پوند) است. برای هر ضربه, چکش از ارتفاع ۷۶۰ میلی‌متری (۳۰ اینجی) رها می‌شود. تعداد ضربات لازم برای سه مرحله نفوذٌ ۱۵ سانتی‌متری(۶ اینجی) نمونه‌گیر به داخل خاک. یادداشت می‌شود. مجموع تعداد ضربات لازم برای دو مرحله انتهایی. عدد نفوذ استاندارد ۲ نامیده می‌شود. شایان ذکر است درصورتی که بیش از ۵۰ ضربه برای ۱۵ سانتی‌متر نفوذ لازم باشد معمولاً آزمایش متوقف می‌شود. معمولاً آزمایش 5۳7 بسته به شرایط پروژه در فواصل ۱/۵ تا ۲ متری در درون گمانه انجام می‌شود. عدد ۸ برای خاک‌های نرم و خاک‌های خیلی سفت به طور متوسط کمتر از ۵ و بیشتر از ۵۰ می‌باشد. شایان ذکر است استاندارد تدوین شده است. در این دستورالعمل اطلاعات کاملی در ارتباط با نحوه انجام این آزمایش و همجنین ضرایب اصلاحی ۱" ۹1۵۳۵۲۵ ۳۵۵1۳۲۵110 51 -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی.. شکل (۲-۲) نحوه انجام آزمایش ‎٩۲] این آزمایش به صورت ساختاری دارای نواقص و اشکالاتی است که لازم است مورد توجه واقع شود. برخی از این اشکالات از مکانیزم انجام آزمایش و برخی دیگر از انداز» شکل و مشخصات تجهیزات آن ناشی می‌شود. ضمن اینکه پاره‌ای ایرادها نیز به نحوه به کارگیری نتایج آن و عدم کفایت این آزمون در ارائه اطلاعاتی صحیح از شرایط زیر سطحی برمی‌شود. اما مشکل اصلی که در اغلب منابع فنی بدان اشاره شده است. عدم کاربرد این آزمایش در زمین‌های رسی نرم می‌باشد. علت این موضوع تغییر زیاد نتایج این آزمایش با میزان حساسیت رطوبت لایه می‌باشد. در عین حال استفاده از آیین آزمایش بخاطر سادگی اجراء هزینه کم و همچنین وجود روابط همبسته متعدد برای استخراج پارامترهای ژئوتکنیکی مورد اقبال مهندسان ژئوتکنیک می‌باشد. ولی باید توجه شود تخمین پارامترهایی همچون مقاومت برشی زهکشی‌نشده خاک رسی با استفاده از نتایج این آزمایش در طراحی نهایی با احتیاط باید مورد استفاده قرار گیرد.[۱۱] ۳-۶-۲ آزمون نفوذ مخروط (۳7-)" آزمون نفوذ مخروط بر اساس نفوذ پیوسته ابزار استوانه‌ای با نوک مخروطی شکل (نفوذسنج) به داخل زمین عمل می‌نماید. نفوذسنج دارای نوک مخروطی با زاویه نوک ۶۰ درجه و قطر ۳۷/۵ میلی‌متر است. این مخروط با نرخ ثابت (۲۰ میلیمتر در ثانیه) در خاک فرو رفته و مقاومت نوک و اصطکاک جانبی انداز۵‌گیری می‌شود. این داده‌ها با مقاومت خاک و ۰.۰ 00۵ 86۵1۳۵0۳ 51 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسنرهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ا دیگر ویژگی‌های خاک مرتبط است. آزمایش نفوذ مخروط اطلاعات پیوسته‌ای از محل را با عمق ارائه می‌کرد. آزمون نفوذ مخروط. صرفاً برای مطالعه مقاومت رس‌های خیلی نرم تا ماسه‌های با تراکم متوسط کارائی دارد و در مصالح شنی و رسوبات حاوی قطعات سنگی توصیه نمی‌شود. در شکل (۲-۲) به طور شماتیک بخش نفوذ سنج دستگاه ]1 آن) نمایش داده شده است. مخروط نوک در واقع به وجود آورنده مقاومت انتهایی و غلاف اصطکاکی به وجود آورنده اصطکاک جانبی می‌باشد. ساختار بعضی از نفوذسنج‌ها به نحوی است که می‌توانند مقاومت انتهایی و اصطکاک جانبی را به طور مستقل از هم اندازه گیری نمایند. با این حال در برخی دیگر از این دستگاه‌ها مقاومت آنتهایی توسط یک حسگر الکترونیکی و مجموع مقاومت‌های آنتهایی و جانبی توسط حسگر دیگری اندازه گیری می‌شود. طول غلاف اصطکاکی حدود ۱۳۴ میلی‌متر می‌باشد. نوک مخروط سلول بار کرنش سنج غلاف اصطکاکی اتصال به میله‌های رابط شکل (۳-۲) بخش نفوذ سنج دستگاه ۲۱۳7 پارامترهای مقاومتی» تغییرشکل پذیری» شرایط تراکمی, نفوذپذیری و پارامترهای تحکیمی خاک می‌تواند از طریق تفسیر داده‌های نفوذ مخروط برآورد شوند. با توجه به گستردگی پارامترها و روابط موجود در ادبیات فنی برای انواع ۴-۶-۲ آزمایش برش پره‌ای " آزمایش برش پره یکی از آزمایش‌های صحرایی است که در آن ابزاری چهار پره مانند آنچه که در شکل (۴-۲) نشان داده شده است با اعمال فشار وارد زمین شده و از طریق اندازه گیری نیروی لازم برای چرخش آن در خاک. مقاومست برشی رس های نرم اندازه‌ گیری می‌شود. استفاده از این آزمایش محدود به خاک‌هایی می‌شود که چرخش آرام تیغه‌ها (۶ میلی‌متر و ضخامت ۱/۶ تا ۳/۲ میلی‌متر در شرایط مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرند. شکل پره‌ها عمدتاً مستطیل ۱۹۷ 6 5۳۵2۳ ۵1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنکی... مراحل انجام ازمایت ۳ رس #ییا سویفر کت ۱حفاری کمانه تا راز مد نظ و فمارداد.* ار اس ر« درس اس ایا + ده نیام 1 ره سم فا ف . ۱ ۰۰ ۲ فشار دادن برش بره در کف کمانه س اس + سا ۷ # اس ۷۳ ۰۱ : .. ۹ ۱ ۰ خی جایدین و یت دی باه مقاممت رتسم اب ی * ۰ « ۳ ۰ جه (" : ۰ 9 ۰ ۱ ۴ ح<‌خاند.. سب روت و اندازه گبری مقاست ی سس یدیا ی م ر ی ۰ 1 سا ‌- د تسس اسف 6 تن 9 اس * سس ی م حجله۴ مر حله ۲ مرحله ۲ شکل (۴-۲) مراحل انجام آزمایش برش‌پره‌ای یک پره استاندارد با قطر ۶۵ میلی‌متر مقاومت برشی زهکشی‌نشده حداکثر ۱۲۵ کیلونیوتن بر متر مربع را قادر به اندازه گیری می‌باشد. مقاومت برشی زهکشی‌نشده ر می‌توان از مقادیر گشتاور اندازه‌گیری با استفاده رابطه ربر حساب (د/1 ۳ )03 لا که در آن 7 گشتاور اندازه گیری شده. 10 قطر پره و 11 ارتفاع پره می‌باشد. عوامل زیادی می‌توانند بر روی مقادیر اندازه گیری شده مقاومت برشی زهکشی‌نشده با استفاده از دستگاه برش پره‌ای تأثیر بگذارند. رس‌های حساس, بیش تحکیم‌یافته پا رس‌های سیمانته شده بخاطر دست‌خورده شدن هنگام فرو کردن پره در داخل خاک نتایج غیر واقعی می‌دهند.[۱۱] ۵-۶-۲ آزمایش پرسیومتری پرسیومتری یکی از آزمایش‌های صحرایی است که برای شناسایی و ارزیابی خواص فیزیکی و مکانیکی خاک کاربرد دارد. از معمول‌ترین ویژگی‌هایی که بر اساس این آزمایش ارزیابی می‌شود مدول تغییر شکل خاک. مقاومت زهکشی نشده خاک‌های رسی اشباع و فشار جانبی است. از مزایای آزمایش پرسیومتری این است که شرایط نمونه خاک در محل تقریبا مشابه شرایط بارگذاری واقعی بوده و نسبت به بسیاری از آزمایش‌های مکانیک خاک محیط تحت آزمایش دست خوردگی کمتری دارد. به‌دلیل مزیت مذکور و سهولت کار با دستگاه. این آزمایش در پروژه‌های مختلف از کارایی 1 ۳۳۹۹۱۹۳۵1۵۲ ] 1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ )۳ بالایی برخوردار است. در این آزمایش یک بالن استوانه‌ای تحت فشار سیال درون گمانه انبساط می‌یابد و تغییرات حجم و فشار به طور پیوسته اندازه گیری می‌شود. سپس این داده‌ها به صورت نمودار فشار اعمالی در مقابل تغییر حجم یا فشار در مقابل تغییر شعاع بالن, ترسیم می‌شود. با استفاده از نتایج این آزمایش می‌توان پارامترهای مختلفی از خاک را بدست آورد. پارامترهای زیادی از خاک بر اساس فتایج آزمایش پرسیومتری قابل اندازه‌گیری یا مقایسه با سایر آزمایش‌ها هستند. اندازه گیری‌هایی که با آزمایش پرسیومتری انجام می‌شود به لحاظ مکانیزم بارگذاری انطباق بیشتری با بارگذاری‌های وارده بر توده خاکی دارد و نیز این آزمایش نسبت به سار آزمایش‌های برجا پشتوانه علمی و تئوری محکم‌تری داشته و پارامترهای حاصل از ۱ بآ ۵ (ر گلاتور) مخزن گاز جریان هوا به داخل هسته ۱ های محافظ جریان آب به داخل هسته اندازه گیر له | لوله‌های هم محور رو درو وه مرو وتو خوو کرد هم محور ۳۳ 2 ۶ دذست زمایش محدوده زمین َ شکل (۵-۲) ادوات آزمایش پرسیومتری درون گمانه -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی زئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۷-۲- آزمایش‌های آزمایشگاهی آزمایش‌های آزمایشگاهی یکی از ملزومات کاوش‌های ژئوتکنیکی در کارهای دریایی می‌باشد و عموماً به کمک آن‌ها پارامترهای زیادی از خاک جهت انجام آنالیزهای ژئوتکنیکی فراهم می‌شود. داده‌های استخراجی از آزمایش‌های درون سایت عموماً تکمیل کننده داده‌های آزمایشگاهی هستند. معمولاً در کاوش‌های ژئوتکنیکی در یک پروژه بزرگ دو فاز اصلی وجود دارد. اول آزمایش‌های سریع بلافاصله پس از استخراج نمونه و دوم آزمایش‌های با جزئیات بیشتر در آزمایشگاه‌های معمول. نگرانی اصلی در دوفاز مطرح شده از آزمایش‌های آزمایشگاهی, امکان دست‌خوردگی نمونه‌های خاک می‌باشد. بنابراین قبل از انجام آزمایش‌ها موارد مطرح شده در بند ۵-۲ جهت جلوگیری از دست‌خوردگی مد نظر قرار گیرد.[۹] آزمایش‌های ابتدایی در سایت بر روی 7۲۵ از نمونه‌هایی که بلافاصله از محل استخراج می‌شود انجام می‌گیرد این آزمایش‌های شامل تعیین درصد رطوبت. دانسیته. مقاومت برشی زهکشی‌نشده توسط دستگاه نفوذسنج یا پنترومتر جیبی". تعیین خصوصیات فیزیکی همچون رنگ. تشخیص نظری دانه‌بندی و ساختار نمونه می‌باشد. در ادامه به توضیح برخی از این آزمایش‌ها پرداخته می‌شود: ۱-۷-۲- آزمایش نفوذسنج جیبی آزمایش نفوذسنج جیبی, آزمایشی کاملاً کم‌هزینه و با تجهیزات بسیار ساده می‌باشد. این آزمایش قابلیت انجام هم در آزمایشگاه و هم به صورت برجا از نمونه‌های اخذ شده از گمانه‌ها را داراست. این ابزار توانایی اندازه‌گیری مقاومت برشی زهکشی‌نشده خاک‌های چسبنده را دارد. دستگاه آزمایش پنترومتر جیبی دارای شاخصی است که به موجب فرورفتن میله پنترومتر جابجا شده و به روی عدد موجود بر میله مدرج قرار می‌گیرد. مقاومتی که خاک در برابر فرو رفتن نوک استوانه‌ای به میزان مشخص شده ۶ میلی متر نشان می‌دهد. موجب بر ورد مقاومت فشاری محدود نشده خاک (,)) بر روی استوانه مدرج بر این ابزار می‌شود. به جهت سادگی و کم‌هزینه بودن این آزمایش در تعیین مقاومت برشی,» این ابزار روش مفیدی برای تعیین مقاومت برشی زهکشی‌نشده در خاک است. همچنین به منظور ارزیابی ناهمسانی در مقاومت برشی خاک و مقایسه مقادیر مقاومت برشی زهکشی‌نشده در دو راستای افقی و قائم می‌توان از این ابزار مناسب و ۲-۷-۲- آزمایش برش پره جیبی یا توروین" آزمایش برش پره جیبی یا توروین یک ابزار ساده برای بدست آوردن تقریبی مقاومت برشی زهکشی‌نشده خاک‌های رسی در آزمایشگاه یا به صورت برجا در سایت می‌باشد. اندازه‌گیری مقاومت برشی دراین روش مشابه آزمایش برش‌پره درون گمانه‌ای ولی با سایز کوچک‌تر می‌باشد. این ابزار متشکل از تیغه‌های کوچکی می‌باشد که درون نمونه خاک فرو رفته 9 با ایجاد پیچجش مقاومت نهایی برای برش نهایی یک استوانه از خاک دست‌نخورده اندازه‌گیری می‌شود. این ات ۱۹۱ و 1عان۳۵۵ ۱ 2 1 10۳۷۵6 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ۳۹/۰( ۳۳ آزمایش یک راهکار ساده برای طبقه‌بندی سریع مقاومت برشی رس در شرایط تنش‌کل می‌باشد. آزمایش‌های تکمیلی در آزمایشگاه نیز بر روی نمونه‌هایی که به خوبی نگهداری شده انجام می‌گیرد. این آزمایش‌ها شامل آزمایش دانه‌بندی و هیدرومتری, نفوذپذیری, تحکیم یک‌بعدی, آزمایش سه‌محوری, آزمایش برش ساده و دیگر ازمایش‌های مورد نیاز با توجه به شرایط پروژه و جنس لایه‌ها می باشد. هر یک از آزمایش‌های مذکور بر اساس استانداردهای متداول بین‌المللی باید انجام گیرد. در ذیل مهم‌ترین آزمایش‌های آزمایشگاهی مورد نیاز به اختصار توضیح داده می‌شود. ۳-۷-۲ آزمایش برش مستقیم در این آزمایش تنش‌های وارد بر سطحی که در آن گسیختگی رخ می‌دهد در سراسر آزمایش مستقیماً کنترل می‌شود دستگاه برش مستقیم اساسا مرکب از یک قوطی است که در جهت افقی به دو قسمت تقسیم شده است ققسمت پایین به طور ثابت به پایه دستگاه اتصال یافته و بدون حرکت است در حالیکه قسمت بالایی آزاد است و می‌تواند در هر دو جهت افقی و قائم حرکت کند که مقدار حرکت را می‌توان بوسیله گیج اندازه‌گیری نمود. مقاومت برشی توده خاک مقاومت داخلی واحد سطح آن خاک است که می‌تواند برای مقابله با گسیختگی یا لغزش در امتداد هر صفحه داخلی بروز دهد. در طول برش نمونه خاک. داده‌های مربوطه ثبت می‌شوند. این داده‌ها شامل قرائت گیج‌های عقربه‌ای افقی و قائم و قرائت‌های حلقه بارء بارسنج یا وزنه‌ها است که برای محاسبه تنش برشی استفاده می‌شوند. سرعت آزمایش باید به قدری کم باشد که فشار منفذی در نمونه ایجاد نشود. یعنی اگر نمونه تمایل به اتساع نشان داد. باید زمان کافی برای ورود آب به نمونه وجود داشته باشد. بالعکس اگر نمونه تمایل به تراکم نشان داد. باید زمان کافی برای خروج آب به نمونه وجود این آزمایش حداقل در سه سربار تکرار شده و تنش بیشینه در هر مرحله استخراج می‌شود. سپس نتایج حاصل در نمودار تنش برشی بیشینه-تنش قائم ترسیم و خطی برازش داده می‌شود. محور قائم چسبندگی و زاویه خط مذکور زاویه اصطکاک داخلی خاک می‌باشد. از جمله معایب آزمایش برش مستقیم این است که گسیختگی ممکن است در زمانی که نیروها روی صفحه افقی و یا نزدیک آن در وسط بسیج شده‌اند روی ضعیف‌ترین سطح اتفاق نیفتد. موقعیت ثابت صفحه برش در آزمایش برش مزیتی برای تعیین مقاومت برشی در یک صفحه ضعیف از پیش مشخص شده و یا بررسی سطح تماس دو ماده غیرمشابه می‌باشد. همچنین تنش‌ها و جابجایی‌های برشی به طرز غیر یکنواختی در نمونه توزیع می‌شوند و ارتفاع مناسبی برای تعیین کرنش برشی وجود ندارد. سرعت کم جابجایی باعث از بین رفتن فشار آب منفذی می‌شود. ولی باعث جریان خمیری خاک‌های چسبنده نرم نیز می‌شوند. باید مراقب بود که شرایط آزمایش نماینده شرایط مورد بررسی باشد. در اغلب خاک‌های چسبنده نرم اطلاعات حاصل از این آزمایش دور از واقعیت می‌باشد. ۴-۷-۲- آزمایش سه‌محوری هدف این آزمایش تعیین پارامترهای مقاومت برشی خاک است. آزمایش سه‌محوری نسبت به آزمایش‌های دیگر روش -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی زئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... پیچیده‌تر و قابل اعتمادتری برای تعیین مقاومت برشی خاک‌ها می‌باشد. روند کلی این آزمایش به این صورت است که یک نمونه خاک که اغلب ارتفاع آن دو برابر قطر آن است درون محفظه‌ای قرار گرفته و سپس تحت تأثیر یک فشار همه‌جانبه قرار می‌گیرد که دراین حالت اگر قصد تحکیم نمونه را داشته باشیم شیرهای خروج آب بازنگه‌داشته می‌شود تا نمونه تحکیم شود و فشار منفذی به صفر برسد. پس از این مرحله با اعمال بار قائم نمونه به گسیختگی می‌رسد در این حالت اختلاف بار قائم و بار همه‌جانبه که به تنش انحرافی معروف است باعث گسیختگی نمونه می‌شود در صورتی که قصد زهکشی نمونه وجود داشته باشد در این مرحله نیز شیرهای خروج آب باز نگه داشته می‌شود. این آزمایش نیز با فشارهای جانبی مختلف انجام می‌شود سپس دوایر موهر حاکم بر هرکدام از آزمایش‌ها در یک دستگاه مختصات ترسیم شده و پوش این دوایر رسم می‌شود. شیب این خط زاویه اصطکاک داخلی خاک و عرض از مبداء آن چسبندگی خاک می‌باشد. این آزمایش به سه شکل به شرح ذیل انجام می‌گیرد: مراحل بسته است و آزمایش بلافاصله بعد از نصب سلول فشار آغاز می‌شود. مورد استفاده آن مثلاً در پایداری کوتاه‌مدت ۲ آزمایش زهکشی‌نشده. تحکیم‌یافته ([1-): این آزمایش در شرایطی که شیر زهکشی مرحله تحکیم باز است و در مرحله بارگذاری بسته است. انجام می‌گیرد. از این آزمایش برای مدل کردن شرایط پایداری سدهای خاکی در زمانی قابل توجه است در صورت یادداشت مقدار فشار آب حفره‌ای در لحظه گسیختگی امکان اخذ پارامترهای زهکشی شده آزمایش 21 وجود دارد. ۲ آزمایش زهکشی شده» تحکیم‌یافته (۲): در این آزمایش شیر زهکشی در تمام مراحل باز است. این آزمایش برای پایداری دراز مدت شیب‌ها و دیگر سازه‌ها بکار می‌رود. آزمایش سه‌محوری عمدتاً بر روی نمونه‌های دست‌نخوره که به وسیله شلبی یا نمونه‌گیر پیستونی اخذ شده‌اند انجام می‌شود. وجود درزه و ترک در نمونه‌های اخذ شده نتایج نهایی را به شدت دستخوش تغییر می‌کند. تعیین فشار مناسب در حین اشباع سازی برای یکنواخت کردن نمونه بسیار حائز اهمیت است. انجام این آزمایش به صورت دست‌نخورده بر روی رس‌های خیلی نرم به سختی امکان‌پذیر می‌باشد. در چنین شرایطی استفاده از نتایج آزمایش‌های دیگر همچون برش پره یا پنتومتر جیبی برای کنترل نهایی با داده‌های آزمایشگاهی بسیار مهم می‌باشد. ۵-۷-۲- آزمایش تحکیم تحت بارگذاری قرار می‌گیرد. در آغاز تمام بارگذاری توسط آب حفره‌ای تحمل می‌شود که به آن افزایش فشار آب -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۵ حفره‌ای می‌گویند. در صورتی که زهکشی انجام شود. به مرور زمان حجم خاک کاهش می‌یابد که به آن تحکیم گفته نرخ تغییر حجم نمونه تحت بارگذاری به نفوذپذیری نمونه بستگی دارد. از این رو آزمایش تحکیم معمولاً در خاک‌های با نفوذپذیری کم (مانند رس) انجام می‌گیرد. ازمایش تحکیم در واقع آزمایشی جهت بر آورد پارامترهای تحکیم یک بعدی ترازقی است که از حل همزمان دو معادله تعادل و پیوستگی به صورت تک بعدی حاصل شده است. پارامترهای مهم خاک که از آزمایش تحکیم به دست می‌آید یکی اندیس‌های تراکم است که میزان تراکم‌پذیری نمونه خاک را مشخص می‌کند (۲۲ ,۲2) و ثانیاً ضریب تحکیم (۷-)) می‌باشد که سرعت تحکیم را تعیین می‌کند. ۶-۷-۲- آزمایش فشاری ساده یا تک‌محوری آزمایش فشاری تک محوری نوع ویژه‌ای از آزمایش تحکیم‌نیافته است که معمولاً برای نمونه‌های رسی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این آزمایش معادل آزمایش سه‌محوری با فشار محدود کننده صفر است. بار محوری تا ایجاد گسیختگی در نمونه با سرعت ثابت اعمال می‌شود. مقاومت نهایی ایجاد شده معادل فشار تک‌محوری می‌باشد. این آزمایش برای خاک‌های رسی مناسب است که مقاومت آن‌ها پس از حذف تنش همه‌جانبه حفظ شود. لذا استفاده از این آزمایش در رس‌های بسیار نرم تا نرم ممکن نیست. ۸-۲- خصوصیات خاک‌های رسی دربایی تفاوت‌هایی میان رسوبات رسی دریایی و رس‌های موجود در خشکی وجود دارد که به تنش‌های برجا و احتمال وجود گازها در آبرفت‌های دریایی مربوط می‌شود. همچنین نمونه‌های دست‌نخورده از رسوبات دریایی از کیفیت کمی برخوردار است. اگرچه. شواهدی وجود دارد که اساس رفتار در رس‌های دریا و خشکی با یکدیگر مشابه است و روابط و همبستگی‌های به دست آمده برای خصوصیات مهندسی رس‌های خشکی. قابل کاربرد برای رس‌های دریایی نیز هست. سه حالت برای خاک‌های رسی دریایی متصور است: - عادی تحکیم‌یافته (۲1۳۱) - بیش‌تحکیم‌یافته (0۳1) - حالت تحکیم ناتمام یا خاک‌های تحت تحکیم (*۴لا) در شرایط ۸۳ فشار سربار موثر ور برابر است با فشار پیش‌تحکیمی (موثر) م0 که عموماً با آزمون‌های آزمایشگاهی تحکیم تعیین می‌شود. در خاک‌های 02 ور"0 کمتر از مر" 0 است. در خاک‌های ۲لاء ور0 بیشتر از مر"6 ال زامحدون بواام۸/۵ ۱ دا اند در وید ,1700۳00۹۵ " -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ ۳/1( طراحی ژئونتکنیکی موچ‌شکن‌های نوده‌سنگی... فرآیند رسوب‌گذاری, انتظار می‌رود که آبرفت‌های دریایی عادی تحکیم‌یافته باشند. اما فرآیندهای ممکن برای ایجاد دو حالت دیگر نیز محتمل است. به طور کلی, تحکیم ناتمام در ارتباط با وجود اضافه‌فشار حفره‌ای در خاک است به گونه‌ای که تنش موْثر 7-1۸ > 0 کمتر از فشار موْثر سربار محاسبه شده 7*2 می‌باشد.[ ۱۲] ۱-۸-۲ خصوصیات اند یسی مایرهوف (۱۹۷۹) به جمع‌آوری تعدادی از داده‌های خصوصیات خمیری رس‌های نزدیک به ساحل و دور از ساحل پرداخت که این اطلاعات به همراه سایر داده‌ها در شکل (۶-۲) نشان داده شده است. بسیاری از این خاک‌ها در نقاطی بر روی یک خط به موازات و بالای خط ۸ در نمودار خمیری قرار دارند که معرف رس‌های غیرآلی با درجات مختلفی از خمیری و قابلیت فشردگی هستند. شواهدی وجود دارد که نشانه خمیری با افزایش عمق آب. افزایش می‌یابد که احتمالاً به دلیل تأثیر عمق آب بر رسوب‌گذاری است. نشانه روانی((./ظ - بامل)/(./ظ - بم) > آنل) برای رس‌های نرم دریایی در 9 : 100 - ۵06۵۵0 ۲۵۵۱۱ ۲311۲۵۲۵ .5 ۵۲۲) ا مر 5۵ ۲1۵۵۱۱۲۲۵۱۵۸ 31۱ ۳ ۸ ۲۵۷۱۵ ی ۱ یه 3 لام ۲ 0 تا 0 ۳ ۴۵51 ۱ ا ۳ 480 ]۳۵۹۱ 9 یکسا ۰0 ط ۱1 ۲۹۱۵-۸۱1۵016 ٍ ۱ ج ( ماع ام 20 3 ۸۲۱۵۸۲ ۳ (5۰.ا) ۸۱۲ ۲۱۵-۸۱1۵0116 ۱ 10 120 100 80 600 0 20 0 ۱۱۳۱۱ ۲۱۹۱۵ شکل (۶-۲) روابط خمیری برای رس‌های دریابی (مایرهوف. ۱۲[|)۱۹۷۹] ۲-۸-۲ مقاومت برشی به دلیل دست‌خوردگی حین نمونه‌گیری و روند انجام آزمون و دستگاه‌های مورد استفاده. اندازه گیری‌های نشان دادند که تفاوت عمده‌ای میان نتایج آزمون‌های برجا و آزمایشگاهی برای تعیین مقاومت برشی وجود دارد. بنابراین. روندی لازم است تا مقاومت برشی با استفاده از روش‌هایی منطقی‌تر تعیین شود. یکی از این روش‌هاء تاریخچه تنش و -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسترهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۷ خصوصیات مهندسی نرمال شده خاک (511۸/50۱) است که توسط لد و فوت (۱۹۷۴) توصیف شده است. برای خاک‌های ‎٩12‏ نشان داده شده است که مقاومت برشی نرمال شده ور*5,/0 با افزایش نشانه خمیری افزایش می‌یابد (جروم و سیمونز, ۱۹۶۰). داده‌های جمع‌آوری شده توسط مایرهوف (۱۹۷۹) به همراه داده‌های لد و ازوز (۱۹۸۳) در شکل ۷-۲ این موضوع را نشان می‌دهد. به هر صورت. باید این موضوع نیز بیان شود که برخی خاک‌ها مانند لای‌ها مقادیر مقاومت برشی زهکشی‌نشده بالاتری نسبت به آنجه در این شکل نشان داده شده است. بروز داده‌اند. همبستگی تقریبی مفیدی میان مقاومت برشی زهکشی‌نشده و نشانه روانی توسط ورث و وود (۱۹۷۸) و ورث (۱۹۷۹) پیشنهاد شده است و برای رس‌های دریای شمال به کار رفته است. بر مبنای مشاهدات صورت گرفته برای رس‌های بازسازی شده» نشان داده شد که مقاومت برشی زهکشی‌نشده در رطوبتی معادل حد روانی. حدود ۱/۷ کیلونیوتن بر مترمربع است؛ درحالی که در حد خمیری در حدود ۱۷۰ کیلونیوتن بر مترمربع می‌باشد. با فرض رابطه خطی میزان رطوبت با لگاریتم مقاومت برشی زهکشی‌نشده.» رابطه زیر به دست می‌آید: (۲-۲) 5 (1ا4. 6-) 0 170 > رک که در آن. ,رک مقاومت برشی زهکشی‌نشده نمونه بازسازی شده و آلآ نشانه روانی است. می‌توان مقاومت برشی زهکشی‌نشده نرمال شده را بر حسب پارامترهای مقاومتی موْثرء زاویه اصطکاک داخلی ‏ 0 و چسبندگی مور "2 به صورت زیر نوشت: (۳-۲) و [ سب ]| + او دزد (م)ز - ۸/60 +۳۱] و 07 یگ اه 9 (1 - م2۸) +1 و0 که در آن. و ضریب فشار جانبی خاک در حالت سکون» م۸ پارامتر فشار حفره‌ای اسکمپتون در حالت گسیختگی و و0 تنش موْثر قائم اولیه است. برای خاک‌های رسی عادی تحکیم‌یافته. / را می‌توان با استفاده از رابطه جکی (۱۹۴۴) تخمین زد: 0 < 1 << 0 0 )۴-۲( 8۳۵۳۵۲۵۵ ۵100۳10۵ آزمگ 20زاه ‎٩10‏ اصه ماحدزا ددع5 ! -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... 06 | ۷ 05 : ۳۳30 ع ارات ۳ .0 ص س ام ۳ 3و ۵ ۰ به ح ۳ 02 5 . [ 9 زه ]| ٍ 1 ۲۱۲۲۲۵۲ ۲۷ 0۲۵۶۵۸۱۵۵ 03۱3 ۱ نی (1979) ح |(۸77007)1983 ۸ ۱۹۵۵ ۲۲۵۵ داد0 ِ 0 20 0 0 80 100 120 0 ۴۱۵۶۲۱۱۲۷ شکل (۷-۲) مقاومت برشی زهکشی‌نشده رس دریایی عادی تحکیم‌یافته (مایرهوف. ۱۲[)۱۹۷۹] استرود (۱۹۸۹) یک‌سری روابط همبستگی مفید بین عدد 5۳7 و پارامترهای خاکی ارائه نمود. در شکل (۸-۲) یک -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسنرهای رسی نرم ۱۳۹/۱/۰۱ اک 10 8 « ه‌ ی 0 6 3 ۹۰ ۰۰ > 6۵ کر ۰ ۳ 4 ی ۰ ۷ ۵ 2 لا 0 70 6۵0 50 40 30 20 10 0 (56) 6۱ 1۷اه ۴۱۲۱۳۵۲۵9۵ ۸ ااع اولاام68 + (۵اع 8۵۵۵189 ۸ ۷۷۵۵۱۷۵۳ * ادا ۱۵۱۵۵اها ه ۷اه کفنا امم‌ما ه از 5۳۳/۳۲0۵۴ ۸ ۷۵۵۵۲ ۸ ۷ق3اء ۱۵۱۵۵۵ ۵6 ۵ام۴۲ ۳ 9 8/3065۳۵۲۳ ۵ لاقاه ۵۳1۵۲۵ ۷ شکل (۸-۲) نسبت مقاومت برشی زهکشی نشده(1:)) به عدد 5171 بر اساس دامنه خمیری (استرود۱۲[)۱۹۷۴۰] شود. به عنوان یک راهکار ساده با استفاده از ظرفیت باربری یک پی. مقاومت نوک تابعی از فشار سربار (ر6) و مقاومت برشی زهکشی‌نشده خاک رسی (,ر)) می‌باشد. لذا در این شرایط داریم: (۵-۳) 0 + ۸ > م0 بنابراین مقاومت برشی زهکشی‌نشده از رابطه ذدیل قابل محاسبه است: (۶-۳۲) ( 6 <ع0) ۲ بیش تحکیم‌یافته قابل صرفنظر کردن است. ۸ مقداری ثابت نیست و وابسته به نوع مخروط ]نک نسبت بیش تحکیمی. متداول است حدود ۱۰ تا ۲۰ را برای محاسبه مقدار مقاومت برشی زهکشی‌نشده در نظر می‌گیرند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۳-۸-۲- خصوصیات تحکیمی قابلیت فشردگی یک‌بعدی خاک می‌تواند به شیوه‌های گوناگون بیان شود. اما متداول‌ترین شبوه استفاده از نشانه فشردگی ,۲ است که بیان گر تغییرات نسبت تخلخل با لگاریتم تنش موْثر است. برای رس‌های عادی تحکیم‌یافته. با (۷-۲) ۸6 یم (مُ۵9)6]/0 ۰" که در آن: 6 تغییرات تخلخل خاک تنش مور در وسط لایه رسی بعد از اعمال بار 4 تنش موْئْر در وسط لایه رسی قبل از اعمال بار داده‌های جمع‌آوری شده توسط مایرهوف ۹۱۷۹ ۱( برای رس‌های نزدیک به ساحل 0 دور از ساحل با عمق کم در شکل (۹-۲) نشان داده شده و با داده‌های مربوط به رس‌های دست‌نخورده با حساسیت کم با متوسط (ترزاقی و یک کل, با دور شدن از ساحل ,نع تمایل به افزایش دارد که شاید به دلیل نرخ آرام‌تر رسوب‌گذاری و ساختار بازتر آن است. ام مسا بش 00۱۲۵ ۲۱۹۹۰ 10 ٩6 [۲‏ الا ۱ 8 480 ۳۵۲۱۲۱ 08 / : : 1 مر ۰ مززوواا۸-ل۲ ر ۱۱ ۹ ۸ سا (وواع) 5 06 ت ۳ 00 ۸۱۱۵۸۲ 1 / (۱. 5) ْ گ 4 ۳ لپ ۳ ۳ ,0 0 زاد ارت ِ ۹۳ رگم / و ات ِ ز (1972 .31 ۷-۴۲ ) 0.011 4 0 120 100 80 40 0ما 0 0 ۱۳۱۲ ۱۱۵۳۱۵ شکل (۹-۲) نشانه فشردگی رس‌های دریایی (مایرهوف. ۱۲[)۱۹۷۹] همبستگی مفید دیگر میان رل) با نشانه خمیری و چگالی ویژه خاک است که توسط ورث (۱۹۷۹) ارائه شده است. با -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲: شناسایی بسنرهای رسی نرم ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۱ استفاده از مفاهیم حالت بحرانی رابطه زیر برای رس‌های بازسازی شده قابل توسعه است: (۸-۲) ۳۲۱/00 0 خ رع که در آن + چگالی ویژه و ]1 نشانه خمیری خاک بر حسب درصد است. مایرهوف (۱۹۱۷۹) بیان کرد که مقدار صضریب تحکیم ۰ در بازه حدود ّ ۰ تا 4 ۱۰ سانتی‌متر مربع بر تانیه قرار دارد -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موچ‌شکن‌های توده‌سنگی... -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ ۱ راهکارهای مواجهه با بسترهای فرم -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ ۱۳۹۹/۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۱-۳ مقدمه در این فصل ضمن برشمردن مشکلات ناشی از بسترهای نرم. راهکارهای مختلف جهت رفع این مشکلات آرائه می‌شود. با توجه به سوابق موجود. استفاده از راهکارهای مختلف بهسازی و تسلیح بستر در این فصل مورد بررسی قرار گرفته و راهکار بهینه و اقتصادی برای مقابله با این معضل پیشنهاد می‌شود. ۲-۳- مشکلات ناشی از بستر نرم در احدات موج‌شکن توده‌سنگی ۳-۳- نفوذ سنگ در رسوبات نرم حین اجرا فرورفت سنگدانه‌ها حین مصالح‌ریزی به داخل بستر لجنی» شرایط تشکیل پی را فراهم نکرده و حجم مصالح مصرفی را به طور چشم‌گیری افزایش دهد. میزان این نفوذ به عمق لایه لجنی و مقاومت برشی زهکشی‌نشده آن بستگی دارد و اقتصاد پروژه را مستقیماً تحت تأثیر قرار می‌دهد. این معضل در بسیاری از پروژه‌های کشور از جمله پروژه‌های تپه رشادت. بوالخیر و شاه‌عبدالله مشاهده شده است [۶] ۱-۳-۳- پایداری موج‌شکن بعد از احداث پایداری موج‌شکن در شرایط استاتیکی از جمله موارد مور در طراحی هندسه موج‌شکن است. وجود بستر نرم در زیر موج‌شکن, سبب تسهیل در تشکیل گوه گسیختگی و ناپایداری سازه موج‌شکن خواهد شد. این امرء کاهش شیب بدنه موج‌شکن و در نتیجه افزایش مصالح مصرفی را در پی خواهد داشت و مانند بند قبل, منجر به افزایش هزینه پروژه خواهد شد. همچنین گسیختگی برشی ناشی از ظرفیت باربری پایین پی» مستلزم ترمیم موج‌شکن و افزایش قابل توجه مصالح مصرفی خواهد شد. ۲-۳-۳ نشست‌های پس از ساخت نشست‌های پس از احداث را می‌توان به سه بخش تقسیم نمود: - نشست‌های ناشی از فرورفت سنگدانه‌های موج‌شکن در بستر ناشی از عملکرد منفرد دانه‌ها؛ نشست‌های تحکیمی ناشی از خروج آب از بافت لجنی بستر تحت وزن موچ‌شکن. با توجه به موارد فوق, تعمیر و نگهداری موج‌شکن‌های ساخته شده بر روی بسترهای نرم هزینه‌های اضافی بیشتری را به پروژه تحمیل خواهد نمود. ۳-۳-۲ پایداری دینامیکی تحت اثر بارهای لرزه‌ای مسأله پایداری دینامیکی موج‌شکن‌های احداث شده بر روی بسترهای نرم تحت اثر بارهای دینامیکی زلزله نیز از جمله مواردی است که می‌تواند پروژه را با شکست مواجه سازد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم... ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۵ ۴-۳- راهکارهای مواجهه با مسأله بسترهای رسی نرم در سواحل بهسازی بسترهای نرم به سه روش کلی جایگزینی, بهسازی عمیق و تسلیح سطحی دسته‌بندی می‌شوند: ۱-۴-۳ جایگزینی در صورت نامناسب بودن خاک بستر دریا می‌توان آن را با خاک مناسب جایگزین کرد. در دسترس بودن مصالح سنگی. فاصله حمل و توانایی اجرا می‌بایست علاوه بر بررسی‌های فنی مد نظر قرار گیرد. جایگزینی اجباری: این روش در پروژه‌هایی قابل اجراست که خاک‌های نرم توسط وزن موج‌شکن. انفجار و روش‌های دیگر کنار زده شده و سپس توسط خاک با کیفیت مناسب جایگزین شود. در شرایطی که ضخامت لایه لجنی چندان زیاد نباشد و یا مقاومت برشی این لایه کم باشد. این روش به عنوان گزینه بهینه قابل بررسی است. لا پروبی و جایگزینی: در این روش ابتدا به وسیله لایروب. خاک نامناسب از بستر برداشته می‌شود و سپس خاک مناسب جایگزین می‌شود. تفاوت این روش با روش قبل. جایگزینی کنترل شده مصالح است که می‌تواند به اطمینان از پایداری و کنترل نشست موج‌شکن کمک کرد. لیکن به دلایلی چون نیاز به تجهیزات خاص لایروبی در خاک نرم و نیاز به مصالح مناسب جهت جایگزینی با خاک نرم» پرهزینه خواهد بود. ۲-۳-۳ بهسازی عمیق در صورتی که ضخامت لایه نرم و یا مقدار سربار وارده زیاد باشد و بهسازی سطحی نتیجه مطلوب را تامین نکند. روش‌های بهسازی عمیق پیشنهاد می‌شوند. با استفاده از این روش‌هاء زمین تا اعماق بیشتری تحت تأثیر قرار گرفته و پارامترهای ژئوتکنیکی آن بهبود می‌یابد. روش‌هایی چون پیش‌بارگذاری به‌همراه زهکش قائم. ستون‌های سنگی» اختلاط عمیق از جمله روش‌های بهسازی عمیق در بسترهای رسی نرم محسوب می‌شوند. محدودی از سطح زمین قرار گرفته‌باشد. استفاده از پیش‌بارگذاری برای حذف نشست‌های بعد از احداث سازه. توصیه می‌شود. درصورت استفاده از زهکش‌های قائم به‌صورت همزمان, با وجود ضخامت زیاد لایه رس, اجرای این روش نتایج مطلوبی خواهد داشت. [۱۳] ستون سنگی : این روش مبتنی بر جابجایی ۱۵ الی ۳۵ درصد حجم خاک نامرغوب به‌وسیله حفر چاه‌هایی با قطرء عمق و فاصله معین از یکدیگر و پرکردن چاه‌ها به‌وسیله ماسه یا شن یا سنگریزه و متراکم نمودن به‌صورت ستون‌های عمودی می‌باشد. مصالح دانه‌ای به صورت لایه‌لایه در چاه حفر شده ریخته شده و سپس به وسیله دستگاه‌های مخصوص مرتعش و متراکم می‌شود. به طور کلی, روش‌های اجرای ستون سنگی متفاوت بوده و شامل روش خشک و مصالح ریزی از بالاء روش خشک و مصالح ریزی از پایین» روش تر و مصالح ریزی از بالا و روش ستون‌های ماسه‌ای متراکم می‌باشد.[۱۳] 0 عه ۲۵10۵008" ۹۵۵ * -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ ۳۹/۱/۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... اختلاط عمیقا: لوله‌ای که تیغه همزن در نوک آن قرار دارد به درون خاک نرم فرستاده می‌شود و عملیات اختلاط رسوبات نرم و دوغاب در عمق انجام می‌گیرد. دوغاب مورد استفاده معمولاً دوغاب سیمان, آهک و خاکستر بادی است. فرآیند اختلاط خاک موجب تولید ستون‌های یکنواختی با قطر ثابت از خاک و دوغاب می‌شود. با همپوشانی این ستون‌ها قبل از گیرش کامل, دیوارهای پیوسته‌ای زیر سطح زمین قابل احداث می‌باشند.[۱۴] در ساخت بندرها و سازه‌های دریایی, با اجرای کار از روی بارج می‌توان به نتایج با ارزشی دست یافت. در استفاده از اختلاط عمیق خاک. زمین در شرایط درجا اصلاح شده» مشخصات ژئوتکنیکی آن به سطح قابل قبول می‌رسد و این زمین اصلاح شده بخشی از سیستم خاک -سازه می‌شود. به طور کل, روش‌های بهسازی عمیق در محیط دریا به سختی و با هزینه گزاف انجام‌پذیر است و در موارد خاص ۳-۳-۳ تسلیح سطحی مسلح‌کردن خاک با سایر روش‌های بهبود خاک تفاوت اساسی دارد. در این روش مصالح مسلح‌کننده خاک یا ژئوسنتتیک‌ها که از نظر مقاومت کششی از خاک قوی‌تر هستند. در روی سطح خاک یا درون آن قرار می‌گیرند. اثرات سودمند تسلیح سطحی ناشی از سه پدیده الف) افزایش مقاومت کششی خاک. ب) مقاومت برشی به‌وجود آمده به علت اصطکاک موجود در سطح تماس خاک و مسلح کننده و ج)جداسازی مصالح نرم بستر از قطعات سنگی موج‌شکن (که از طرفی مانع فرورفت انفرادی دانه‌ها شده و از طرفی از جریان یافتن مصالح نرم به منفاذ توده‌سنگی جلوگیری می‌کند) می‌باشد.[۱۶-۱۵] استفاده از هر یک از راهکارهای فوق با درنظرگیری شرایط پروژه می‌تواند مشکلات ناشی از وجود بسترهای نرم در ساخت موج‌شکن‌های توده‌سنگی را کاهش دهد. استفاده از تسلیح سطحی جزء راهکارهای بهینه از نظر سهولت اجرایی و اقتصادی می‌باشد. لذا در این دستورالعمل با نگاه ویزه به ارائه راهکار طراحی فنی و اجرایی روش فوق می‌پردازد. ۵-۳- تسلیح سطحی بستر در ساخت موج‌شکن‌های توده‌سنگی علاوه بر کاربرد مسلح‌کننده برای ساخت دیوارهای ساحلی یا اسکله‌ها کاربرد آن‌ها در پروزه‌های دریایی به‌طور عمده برای افزایش ظرفیت باربری پی» خاکریزهای دریایی و موج‌شکن‌ها می‌باشد. به‌طور معمول یک لایه ژئوسنتتیک به‌طور افقی روی بستر دریا گذاشته می‌شود و خاکریز بر روی آن اجرا می‌گردد. این لایه زئوسنتتیک موجب افزایش پایداری می‌شود. عدم تشکیل پی و فررفت مصالح در بسترهای لجنی باعث بروز مشکلات جدی در احداث سازه‌هایی نظیر موج‌شکن بر روی این بسترها می‌شود. راهکار مناسب برای جلوگیری از فرورفت مصالح با توجه به ویژگی‌های خاص هر پروژه انتخاب 8 ۳ع۵ ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم... ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۷ می‌شود. استفاده از ژئوتکستایل برای اصلاح و مقاوم‌سازی بستر در پروژه‌های دریایی به خصوص احداث موج‌شکن یک راهکار مناسب می‌باشد. یک یا چند لایه مصالح ژئوتکستایل با مقاومت کششی بالا و به صورت ترکیبی با مصالح مغزه یک توده خاک مسلح را به عنوان پی موج‌شکن شکل داده و بار سازه را به سطح بزرگ‌تری از بستر انتقال می‌دهد. منسوج زژئوسینتتیکی‌ای که به‌منظور مقاوم‌سازی استفاده می‌شود باید هر دو معیار مقاومت و سختی را تامین نماید تا زئوسنتتیکی باید مقدار بالایی داشته باشد. لذا محصولات پلی‌استری که مقاومت کششی و سختی آن‌ها بالا است و میزان و در نتیجه کاربرد این دو نوع مصالح در مقاوم‌سازی باید محدود به شرایطی باشد که سختی کمتری برای منسوج ژئوتکستایلی مورد نیاز باشد و یا میزان بارگذاری درازمدت بر روی منسوج نسبتا پایین تعیین شود. اصطکاک بین خاک بستر و لایه ژئوسنتتیکی یکی از عوامل موْثر در انتقال نیرو و در نتیجه عملکرد مناسب ژئوس‌نتتیک‌ها در مقاوم‌سازی می‌باشد. میزان اصطکاک به نوع و عملکرد منسوج ژئوسنتتیکی و ویزگی‌های خاک بستر مانند چسبندگی و زاویسه اصطکاک داخلی موْثر خاک بستگی دارد. ۱-۵-۳ کاربرد ژئوسینتتیک‌ها در تسلیح سطحی زئوسینتتیک‌ها موادی هستند که با استفاده از انواع مختلف پلیمرها ساخته می‌شوند و استفاده از آن‌ها به عنوان مصالحی جدید در طرح‌های آب و خاک مورد استقبال قرار گرفته است. به طور کلی ژئوسنتتیک عنوانی فراگیر برای توصیف صفحات نازک و انعطاف‌پذیری است که در داخل توده خاک یا در ارتباط با مصالح خاکی با اهداف مختلفی مانند مسلح‌سازی. جداسازی,» عایق‌بندی رطوبتی» مهار فرسایش,» فیلتر» زهکشی و غیره مورد استفاده قرار می‌گیرند. در بسیاری از موارد. این ورقه‌ها ممکن است ترکیبی از وظایف مذکور را به عهده داشته باشند. خواص فیزیکی و مکانیکی ژئوسنتتیک‌ها همچون عمر طولانی» نفوذناپذیری» مقاومت در برابر فرسایش و از همه مهمتر مقاومت کششی بالای آن‌ها نسبت به وزنشان باعث به وجود آمدن گسترهٌ وسیعی از کاربرد این مواد در طرح‌های عمرانی شده است. از این مصالح در زمینه‌های مختلف از قبیل بهبود وضعیت خاک. اصلاح موارد زیست محیطی, سازه‌های هیدرولیکی و حمل و نقل ژئوسنتتیک‌ها به چهار گروه اصلی تقسیم می‌شوند: ژئوتکستایل (از انواع بافته شده و بافته نشده یا مرکب)» ژئوگریدهاء ژئونت‌ها و ژئوممبران‌ها. هر کدام از این گروه‌ها دارای خصوصیات مخصوص به خود هستند و با توجه به همین خصوصیات در پروژه‌های مختلف از آن‌ها استفاده می‌شود. البته در هر یک از انواع فوق. طبقه‌بندی‌های متنوعی وجود دارد و این تقسیم‌بندی به گونه‌های مختلفی با یکدیگر ترکیب شده و مصالح مرکب زمین‌ساختی ارتقا یافته‌ای را به وجود می‌آورند. در بعضی موارد مصالح فوق می‌توانند به شکل گابیون یا کیسه‌هایی با اشکال مختلف نیز درآیند. از آنجا که هدف این دستورالعمل بهسازی بسترهای نرم در محیط دریایی می‌باشد. کاربرد ژئوسینتتیک‌ها برای مسلح‌سازی, جداسازی و فیلتراسیون می‌باشد که این اهداف توسط ژئوتکستایل‌ها قابل تامین است و در ادامه به -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ ۳۹/۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ژزئوتکستایل‌ها منسوجاتی متخلخل, مسطح و مصنوعی هستند که به صورت بافته‌شده و بافته نشده یا مرکب ساخته می‌شوند که به صورت رول‌هایی ضخیم با عرض تا ‎٩‏ متر وطول تا ۳۰۰ متر تهیه می‌شوند. ژئوتکستایل‌ها در کنار مصالح دانه‌ای و سنگی به عنوان جزئی یکپارچه از سازه دریایی به کارگرفته می‌شود. ژئوتکستایل‌ها به صورت دو نوع بافته‌شده و بافته‌نشده موجود می‌باشند (شکل ۱-۳). در ادامه توضیح مختصری در مورد آن‌ها داده می‌شود. (د) ۱ 000)/ ار 700 شکل (۱-۳) ه)ژئوتکستایل بافته‌نشده 10)ژئوتکستایل بافته‌شده ژئوتکستایل بافته نشده: این محصول ژئوتکستایلی, تک لایه است که به وسیله اتصال الیاف پشم گونه ساخته می‌شود. این الیاف پشم‌گونه یا از الیاف گیره‌ای به اندازه ۱۵-۳سانتیمتر یا از الیاف دراز (باریک) که به صورت نامنظم کنار هم قرار گرفته‌اند تشکیل شده است. اتصال این الیاف می‌تواند به صورت مکانیکی (پانچ یا سوراخ کردن) یا به وسیله چسباندن و یا حرارت (ذوب کردن) باشد. نو تکستایل بافته شده: محصولی بافته شده متشکل از الیاف نخی که به صورت عمودی به هم بافته شده‌اند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم... ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۹ نخ‌های قرار گرفته در راستای طولی, تار و نخ‌های قرار گرفته در راستای عرضی, پود نامیده می‌شوند. لایه‌ها متفاوت است. با توجه به روش بافت ژئوتکستایل‌ها هنگام ساخت. نتایج متفاوتی را در منسوج ایجاد می‌کند. منسوجات بافته‌شده از رشته‌های تک الیافی دارای اندازه روزنه‌های نسبتا همگن و منظم هستند. این منسوجات در مواردی که کارکرد فیلتراسیون دارند. بحرانی و مهم تلقی شده تا جایی که هزینه‌های بالای استفاده از آن را توجیه کند. مثلاً در سازه‌های مهمی مانند موج‌شکن‌هایی که نشست سازه به دلیل عبور لوله و غیره روی آن‌ها می‌بایست محدود گردد. می‌تواند کاربرد داشته باشد. زئوتکستایل‌های بافته‌نشده از الیاف گسسته‌ای تشکیل گردیده‌اند که به روش‌های مختلفی به هم اتصال یافته اند و منسوج ضخیم‌تری را می‌سازند. تخلخل این منسوج می‌تواند توسط سوراخ‌های ایجاد شده با سوزن تامین شود تا قابلیت فیلتراسیون همگون را پدید آورد. اگرچه هر دو نوع ژئوتکستایل بافته شده و بافته نشده در سواحل دنیا استفاده شده‌اند. لیکن در سازه‌های دریایی, زئوتکستایل‌های بافته شده تک الیافی به مراتب به سایر انواع آن به دلیل مهم بودن عملکرد فیلتراسیون مناسب در طول عمر سازه دریایی برای این سازه‌های نسبتا مهم و گران قیمست ترجیح داده می‌شوند. زئوتکستایل‌ها در ساخت و سازهای عمرانی کاربردهای مختلفی دارند. در احدات موج‌شکن‌هاء زئوتکستایل‌ها در موارد زیر استفاده می‌گردند. فیلتراسیون: می‌تواند به طرز قابل توجهی کارایی یک سازه‌ی خاکی را بالا ببرد و ژئوتکستایل‌ها می‌توانند برای ایجاد سیستم‌های فیلتر کننده‌ی موْثر به کار روند. کاربرد فیلتر به این ترتیب است که اجازه دهد آب از صافی آن بگذرد و ذرات موجود در خاک فیلتر شده و باقی بماند. فیلتراسیون می‌تواند کارایی یک سازه‌ی خاکی را با کنترل کردن فرسایش سازه و پایین آوردن میزان ذرات خاکی که از مجموعه شسته و جدا می‌شود را بالا ببرد. هنگامی که ذرات از خاک جدا می‌شوند پیوستگی و چسبندگی مجموعه کاهش پیدا می‌کند. از بین بردن این دو معضل منجر به بالا رفتن طول عمر سازه نیز می‌شود. زهکشی: در تمام سازه‌های خاکی به‌منظور حذف آب‌های سطحی و کاهش فشارهای وارد بر سازه‌های خاکی مورد نیاز است. زهکش‌ها از این جهت با فیلترکننده ها متفاوتند که آب عمود بر صافی فیلترکننده رد می‌شود در حالی که در زهکش آب در داخل صفحه زهکش حرکت می‌کند. محافظت: در برخی از پروژه‌های خاکی لازم است که قسمتی از خاک به دلایل مختلفی چون حفظ کردن یک سازه‌ی خاکی از فرسایش, از قسمت‌های دیگر جدا شده و از آن حفاظت شود. ژئوتکستایل‌ها برای این کار مناسب جداسازی: زئوتکستایل دو لایه از خاک را که محل قرارگیری و اندازه‌ی ذراتشان با یکدیگر متفاوت است. از هم جدا -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... می‌کند. به عنوان مثال؛ ژئوتکستایل‌ها از رسوخ لایه هسته به داخل آرمور در موج‌شکن‌ها جلوگیری می‌کنند تا ساختار ضخامت و کل سازه پایدار بماند. مقاوم‌سازی: استفاده از ژئوتکستایل‌ها در نقش مسلح‌کننده در افزایش پایداری سازه‌هایی همچون موج‌شکن‌های بنا شده بر بسترهای نرم» شیب‌های احداث شده و جلوگیری از لغشزش جانبی موج‌شکن‌ها کاربرد دارد. استفاده از زئوتکستایل‌ها نشست‌های نامتقارن را کاهش داده و افزایش ضریب اطمینان در مقابل پایداری کلی موج‌شکن‌های توده‌سنگی را به همراه خواهد داشت. روش‌ها و مبانی طراحی مورد بحث در این بخش بر روی بررسی کلیه مکانیزم‌های گسیختگی محتمل و راهکارهای کنترلی ارائه شده در آئین‌نامه‌های مختلف و متون فنی می‌باشد. به طور کلی, بعنوان کاربردهای دریایی ژئوتکستایل‌ها می‌توان به نقش فیلتراسیون و مسلح‌کنندگی در بسترء نقش فیلتر بین هسته و آرمور و همچنین در سازه‌های جانبی و جلوگیری از فرسایش پنجه موج‌شکن اشاره نمود. در شکل هم هر ۳۳ ۹ ۳ خ ده ۹ یک هم ۸ اس 4 نی خ ه است با وس ۲۷ د ۴ نع یدروک و ۳ 1( پ 3 پا یه ار اس پا هی ۰ ا ۴ کت ۳ خی ید ری ۵8 مشش وم ی ی ۳ 1 ۹ سس ۱ ۳ ۰ یس۷۳۹ پم پیت ۰ ۸ اش ۷۲ پ رخ ز ۳۶ ۳ ۳ ۰ ۷ سس ۹ ار / ۱ 0 ۹ ۳ 1 ای اسب سر ۰ اس اس کی سس سم( کی ۹ ۳ وس 7 5 نی مر ۰ ۸ ۸ ۹ ۸ ای سب ۲ اسب سس هی یک ما 0 و دی که همکد ی چکنه شم کی ی کت ی ات هکس شکل (۲-۳) کاربردهای مختلف زژئوسینتتیک‌ها در موج‌شکن‌های توده‌سنگی [۱۸] حدول (۱-۳) کاربردهای مختلف ژئوسینتتیک‌ها در موج‌شکن‌های توده‌سنگی [۱۸] م1 رده -------- صفحهٔ بعد -------- فصل۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم.. ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ اه ۲-۵-۳ روش‌های اجرای ژئوتکستایل در بستر دربا در این بخش به اختصار به روش‌های اجرای ژئوتکستایل‌ها در بستر دریا در نقش جداسازی یا مسلح‌سازی پرداخته ۱-۳-۴-۳-قراردادن ژئوتکستایل در بستر در نزدیکی ساحل سازوکار ارائه شده در این بخش توسط تجهیزات کوچک قابل اجرا می‌باشد. در این روش بخشی از ژئوتکستایل که قرار است در زیر موج‌شکن قرار بگیرد. در ساحل به ابعاد مشخص آماده می‌شود. حمل ژئوتکستایل بر روی سطح آب. با افزایش نیروی شناوری آن و همچنین جلوگیری از تاشدن آن ممکن می‌شود. برای این منظور از یک تیرک غوطه ورسازی که از یک طرف روی آب قرار گرفته و از سمت دیگر توسط طناب‌هایی به یک شناور سبک متصل می‌شود. استفاده می‌شود. سپس در محل نصب با استفاده از غرق کردن یک سمت آن به زیر آب هدایت می‌شود (شکل ۲-۲). در صورتی که استقرار در نزدیکی ساحل مد نظر باشد. ژئوتکستایل‌ها توسط جرثقیل و با استفاده از قاب بلندکننده نصب می‌شوند (شکل ۲-۲). پس از استقرار ژئوتکستایل در ابتد به کمک غواص‌ها گوشه‌های ژئوتکستایل توسط میله‌هایی به درون زمین دوخته می‌شود. سپس با رهاسازی سنگ سبک روی آن (عموماً ۱-۱۰ کیلوگرم) عملیات مستغرق نمودن باقی ژئوتکستایل صورت می‌گیرد. لازم به ذکر است مطابق کنترل‌های ذکر شده در بخش طراحی (مقاومت در برابر ضربه و پانچ ژئوتکستایل) با انتخاب ابعاد مناسب سنگدانه. در حین مصالح‌ریزی از آسیب به ژئوتکستایل جلوگیری به‌عمل می‌آید. به علاوه, بافت‌های محافظ می‌تواند به ژئوتکستایل دوخته شود تا صدمات حین ساخت به حداقل برسد. پس از این مرحله. سنگ‌های سنگین‌تری بر روی بستر ریخته شود. این روش برای طول‌های کوتاه اجرای ژئوتکستایل‌ها در بستر قابل استفاده می‌باشد.[۱۹-۱۸] شکل (۳-۳) استفاده از تیر غوطه‌ورکننده برای حمل ژئوتکستایل [۲۱-۲۰] -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۱۱ شکل (۴-۳) انتقال ژئوتکستایل با قاب بلند کننده به وسیله جرثقیل |۲۱-۲۰| روش دیگری برای غرقاب کردن وجود دارد که در آن یک شناور سنگ‌اندا" با شناور جلویی ادغام شده و بلافاصله شناور جلویی می‌توان ژئوتکستایل را در شرایط بهتری زیر سطح آب بدون تاشدگی اجرا نمود. (شکل ۵-۳) سس زیم اس وس خی یچیه مموایس ۳ . : ۹ اس ۱ در یه 2 اه فوام مم میس و سا سس ۰ 72 " سِ ۱ رن 5 ُ ۹ اس ی و 1 7 ۰ 5 ی ۰ َ مه 77 2 ار :ی یه هه ها ۹ لا ان و ۱ 7 مرا زاره ۰ و بو جات ما 0 انا و 57 ۹ شکل (۵-۳) مستغرق کردن مترس با یک شناور [۲۱-۲۰] ۲-۲-۳-۳ -قراردادن ژئوتکستایل در بستر دور از ساحل در پروژه‌های بزرگ‌تر بخاطر اجرای طول زیاد ژئوتکستایل و فاصله از ساحل, استفاده از روش‌های ذکر شده از دفت اجرایی خوبی برخوردار نمی‌باشد و عملاً در برخی موارد که جریان آب زیاد باشد غیر ممکن است. لذا در این شرایط برای پروژه‌های بزرگ. ژئوتکستایل می‌تواند به صورت یک رول بر روی یک شناور بزرگ قرار گرفته و به آرامی بر روی بستر پهن شود. (شکل ۶-۳) شناور کشیده شده و سیلندر باز می‌شود. این روش نیازمند تجهیزات ویژه بوده و در مواردی استفاده می‌شود که الزامات سفت و سختی برای اجرای ژئوتکستایل وجود داشته باشد. یک راه‌کار ساده برای غرق نمودن ژئوتکستایل این است که رول‌ها در خشکی باز شده و میلگردهای کوتاهی به آن وصل شود.ء بطوری که کاملاً سنگین شود. این ساختار سپس مجدداً روی لوله‌ای فلزی رول شده و به شناور مذکور متصل می‌شود. با این تکنیک ژئوتکستایل پس از باز شدن تحت وزن خود و میلگرد به زیر آب می‌رود. در این روش اتصال یا همپوشانی بین ژئوتکستایل‌های مجزا آمدده ‎٩۷‏ دام ۵۵۵ ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل۳: راهکارهای مواجهه با بسترهای نرم... ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۳ یا متصل هستند یا خیر و نیز اتصالات مورد نیاز را اعمال نمایند. یک نمونه از روش اجرای ژئوتکستایل‌ها در بستر دریا به کمک یک بارج به همراه مصالح ریزی همزمان در شکل (۷-۳) نشان داده شده است. : ۰ ۱ / ۱ ۱ 7 ست ۰ 7 ی ۹ : ۳ ی دِ ۹۹۰ شکل (۶-۳) باز نمودن مترس از روی یک شناور [۲۱-۲۰] ار ی هه ی ۶ 3 جع ی این ده په ۹ 1 ۱ مه 2 عرش ۹ ی ۹ س 1 3 ۳ هکس و ۱ -۳ 9 ‌ ۹ کت 4 یو ی : ۱ ۳ تس یس 1 : رو ۱ 1 ان ۹ 1:1 ۱ یس 7 یا ۹ رل . ۸" ای 1 ۱۳۴ | ۱ 8 ۹ ۳ ۹ شکل (۷-۳) نصب ژئوسینتتیک‌ها در بستر دریا توسط بارج [۲۱-۲۰] -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... چجچجچجچجچجچجچجچجچجچجگجگجگ<گهدهدهدهدهدهگهگهگهگ<گ<گ<گه«>گ«<گ«<گ<گ<گ<گ<گ<گ<گحححت -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴ روش‌های طراحی -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۶ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژزئونکنیکی موج‌شکن‌های آنوده‌سنگی... ۱-۴- مقدمه شرایط نامناسب ژئوتکنیکی محل پروژه می‌تواند موجب پدید آمدن خرابی‌ها و یا شرایط نامطلوب در موج‌شکن‌های احداث شده بر روی بستر ضعیف شود. شدت و دامنه‌ی خرابی‌ها ممکن است تا حدی گسترش یابد که پایداری کلی و شرایط سرویس‌دهی کامل پروژه را تحت تأثیر قرار دهد. از کاربردهای اصلی مسلح‌سازی در ژئوتکنیک می‌توان به کاهش شیب موج‌شکن‌ها. ساخت دیواره‌های قائم و مسلح‌سازی بستر سازه‌ها و موج‌شکن‌های ساخته شده بر روی بسترهای نرم اشاره کرد. در این دستورالعمل, استفاده از تسلیح بستر برای مسأله احداث موج‌شکن که سازه‌ای به خودی خود پایدار است. بر روی پی ضعیف مدنظر است. این موضوع می‌بایست از کاربرد تسلیح جهت پایدارسازی بدنه یک موج‌شکن به منظور ایجاد شیب تند یا به علت ارتفاع زیاد آن. تمیز داده شود. ۲-۴ مبانی طراحی جهت طراحی یک موج‌شکن بر روی بستر نرم رسی, حالات مختلف گسیختگی بایستی بررسی و کنترل شود. پایداری موج‌شکن ساخته شده بر روی خاک نرم. عمدتاً تحت تأثیر مقاومت برشی پی بوده و در اکثر حالات ظرفیت باربری پی کنترل کننده خواهد شد. تسلیح سطحی بستر در تراز پی می‌تواند از گسیختگی برشی جلوگیری کرد. همچنین, لایه تسلیح به عنوان لایه جداکننده نیز عمل کرده و مانع فرورفت سنگدانه‌ها حین مصالح‌ریزی به داخل بستر لجنی خواهد شد. لازم بذکر است که لایه تسلیح به تنهایی مانع کاهش نشست آنی و تحکیمی ناشی از وزن موچ‌شکن نخواهد شد و هرگونه کاهش در نشست متقارن و نامتقارن» نیازمند اجرای تمهیدات بیشتر می‌باشد. پایداری موج‌شکن بر روی خاک نرم. در طول ساخت بحرانی‌تر خواهد بود؛ چراکه نفوذپذیری کم خاک ریزدانه نرم اجازه زهکشی و تحکیم را در مدت معمول دوره ساخت نمی‌دهد. بارگذاری در پایان دوره ساخت اعمال می‌شود. اما مقاومت برشی مورد نیاز جهت پایداری به علت عدم تحکیم ممکن است کافی نباشد. زمانی که تحکیم تکمیل شود. با بهبود مقاومت برشی حاصله معمولاً نیاز به تسلیح جهت تأمین پایداری منتفی می‌شود. بنابراین در دوره زمانی بین پایان مرحله ساخت و تحکیم پیء نیاز به مقاومت تسلیح به گونه‌ای است که در هر لحظه مقاومت طراحی ضریب‌دار مسلح‌کننده مساوی یا بیش از بارهای وارده باشد. همان گونه که گفته شد. حالات حدی برای طراحی سازه‌های انعطاف پذیر همچون موج‌شکن ساخته شده بر روی بستر نرم در نظر گرفته می‌شود. سه حالت کلی در نظر گرفته شده برای طراحی حالت حدی نهایی, حالت بهره‌برداری و کنترل‌های ژئوتکستایل در عملکرد جداکنندگی می‌باشد. [۲۲] حالت حدی نهایی برای یک مود گسیختگی خاص. زمانی به وقوع می‌پیوندد که اثرات نیروهای محرک برابر یا بیشتر از اثرات نیروهای مقاوم باشد. حاشیه اطمینان در برابر رسیدن به حالت حدی نهایی, با استفاده از ضرائب اطمینان در -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۳۹/۱/۰ پایداری موضعی (شکل ۱-۴ الف) ۰ پایداری دورانی (شکل ۱-۴-ب) هه ظرفیت باربری (شکل ۱-۴-ج) بیرون‌زدگی پی (شکل ۱-۳-ه) ۳۱۷ -------- صفحهٔ بعد -------- 21 ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... الف) پایداری موضعی ب) پایداری دورانی مسلح کننده موج‌شکن تا ۹ جابه‌جایی افهقی مصالح موج‌شکن ۳ ی ِ-- ۹ سا 1 ر ۹ 7 ۹ ۳ جه ها دوران عمیق پی‌رسی ج) پایداری کلی یا ظرفیت باربری د) لغزش جانبی بیرون‌زدگی جانبی پی << ه( بیرون‌رد ی پی شکل (۱-۴) حالت‌های حدی نهابی برای تسلیح سطحی بستر موج‌شکن‌های واقع بر روی خاک نرم[ ۱۲۲ حالت بهره‌برداری مادامی حائز اهمیت می‌باشد که مقدار تغییرشکل ایجاد شده در طول عمر مفید سازه بیش از کرنش مسلح‌کننده (شکل ۲-۴-الف) کنترل‌های زئوتکستایل در عملکرد جداکنندگی نیز در شرایط حین ساخت بسیار حایز اهمیت می‌باشد و ژئوتکستایل -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۹ * مقاومت در مقابل پانچ مسلح کننده ص شکن مسلح کننده موح‌شکن َ ۹ ۳ ۱ ۱ کاس ی سیر رسی رم شکل (۲-۴) حالت‌های بهره‌برداری برای تسلیح سطحی بستر موج‌شکن‌های واقع بر روی خاک نرم[ ۲۲] ۳-۳- ضرایب اطمینان در این دستورالعمل روش تنش مجاز در نظر گرفته می‌شود. در این روش ضرایب مربوط به بار و مصالح یک در نظر در این دستورالعمل توصیه می‌شود. مربوط به حالتی است که مطالعات شناخت ژئوتکنیک کامل به همراه آزمایش‌های آزمایشگاهی مورد نیاز انجام شود. ضرایب آرائه شده در این آئین نامه مشخصا به روش آنالیز. فرضیات ساده‌سازی طراحی. شده در صورت ناپایداری سیستم و تجربیات مهندسی قبلی در سایت‌های مشابه بستگی دارد. به طور خلاصه هر عدم کمینه ضرایب اطمینان توصیه شده در ادامه آمده است. این ضرایب اطمینان در پروژه های معمول مناسب می - . پایداری موضعی و دورانی : ۱/۳ -. پایداری کلی و ظرفیت باربری: ۱/۵ تا ۲ - لغزش جانبی و بیرون‌زدگی پی: ۱/۵ - بارگذاری دینامیکی: ۱/۱ زمانی که ضریب اطمینان محاسبه شده در موج‌شکن غیرمسلح کمتر از ضریب اطمینان توصیه شده برای پایداری -------- صفحهٔ بعد -------- 2۰ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... بر پایداری, میزان نشست‌ها و تغییرشکل‌های ایجاد شده باید در محدوده مجاز مورد نیاز پروژه قرار گیرد.[۲۳] ۴-۴ حالت‌های حدی نهابی برای کنترل و طراحی موج‌شکن در حالت حدی نهایی از روش تعادل حدی استفاده می‌شود. در این روش گوه گسیختگی بحرانی برای مودهای مختلف گسیختگی موج‌شکن در نظر گرفته شده و تعادل نیروهای محرک و مقاوم ضریب‌دار در حالت نهایی برقرار می‌شود. تسلیح سطحی بستر با ممانعت از گسیختگی دورانی, لغزش جانبی و بیرون‌زدگی پی باعث پایدارسازی موج‌شکن بر روی بستر نرم می‌شود. این نیروهای پایدارساز در مسلح‌کننده با انتقال تنش برشی توسط خاک پی به مسلح‌کننده ایجاد می‌شوند و آن را به کشش می‌اندازند. حالت حدی نیروی کششی ,7 که توسط تسلیح بستر بایستی تحمل شود. بزرگترین سه مقدار زیر است: ۱ حداکثر نیروی کششی مورد نیاز برای مقاومت در مقابل ناپایداری دورانی " (1:0) ۲ نیروی کششی مورد نیاز برای مقاومت در مقابل لغزش " (1۸) بعلاوه نیروی کششی مورد نیاز برای مقاومت در مقابل بیرون‌زدگی پی" (۲۸) (۱-۴) [م/7 +7 م+7] 1100 > +1 (۲-۴) + < م7 که در آن: 2 مقاومت طراحی مسلح‌کننده جهت حصول اطمینان از این مسأله که نیروی کششی حالت حدی در سرتاسر طول تسلیح توسعه می‌یابد. می‌بایست درگیری (باند) کافی میان مسلح‌کننده و خاک مجاور آن برقرار باشد. برای تعیین هریک از نیروهای کششی حالت‌های حدی (,آء ]و ۸آ) می‌بایست درگیری تسلیح کنترل شود تا از ایجاد نیروی کششی حالت حدی در مسلح‌کننده ۵6 ۲11160 10۵13110۵1 8 آ6۵ا۸] * ۳۵۱۵110۱ * -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۵۱ ۱-۴-۴ مقاومت مجاز درازمدت ژئوتکستایل پس از محاسبه مقاومت نهایی مجاز طراحی, ژئوتکستایل مناسب برای عملکرد درازمدت در زیر موج‌شکن باید انتخاب شود. برای این منظور باید مقاومت مجاز ژئوتکستایل تعیین شود. لازم به ذکر است مقاومتی که بر روی کاتالوگ ژئوتکستایل درج می‌شود مقاومت کوتاه مدت یا اسمی آن می‌باشد. معادله زیر رابطه بین مقاومت نهایی یا اسمی و مقاومت مجاز طراحی ژئوتکستایل را نشان می‌دهد: 70 دج 5 ۷۳ در 5 ۷۳ چری 5 ۲۳د 5۲ ۳۲ 7« > )۲-۴( در این رابطه: ر7: مقاومت نهایی یا اسمی مقاومت مجاز طراحی 0 : ضریب کاهشی مقاومت به علت صدمات احتمالی حمل, نصب و اجرا رگ : ضریب کاهشی مقاومت به علت خزش ۵ع5: ضریب کاهشی مقاومت به علت صدمات شیمیایی ۰ ضریب کاهشی مقاومت به علت صدمات احتمالی در هنگام حمل, نصب و اجرا یکی از عواملی که بر روی مقاومت نهایی یا اسمی ژئوتکستایل تاثیرگذار است ضریب صدمات ناشی از حمل و اجراست. در هنگام نصب زئوتکستایل, ممکن است خساراتی به ژئوتکستایل وارد شود. نوع خاک و قرارگیری ماشین‌آلات در مقدار این ضریب موْثر می‌باشد. بنابراین مقدار این ضریب به عوامل اجرایی و کیفیت روند اجرا و نظارت بستگی قابل توجهی دارد ولی به عنوان یک معیار به طور معمول بین ۱/۱ تا ۲ می‌باشد. رفتار دراز مدت ژئوتکستایل‌ها در مقابل نیروهای کششی که از محیط و یا مصالح اطراف به آنها وارد می‌شود و در بسیاری شرایط دارای مقداری ثابت و یکنواخت است. یکی از مهمترین مشخصه‌های دوام ژئوتکستایل‌ها به شمار می‌آید. ژئوتکستایل‌ها به دلیل ساختار ذاتی خود اغلب در مکان‌هایی نصب می‌شوند که در معرض نیروها و یا تغییر شکل‌های دچار تغییر شکل می‌گردند. این ضریب به کیفیت مصالح تولیدی وابستگی زیادی دارد. برخی از تولید کنندگان مقدار این ضریب را به نحو قابل ملاحظه‌ای کاهش داده‌اند لیکن پیشنهاد می‌شود در صورت امکان این ضریب مشخصا توسط -------- صفحهٔ بعد -------- 2۲ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... آزمایش تعیین شود. به عنوان یک معیار دامنه تغییرات این ضریب را می‌توان در محدوده ۲ تا ۴ در نظر گرفت. ۰ ضریب کاهش مقاومت به دلیل اثرات محیطی (شیمیایی و بیولوژکی) پایداری و مقاومت ژئوتکستایل در مقابل عوامل طبیعی و محیطی یکی از عوامل مهم بر پایداری و دوام سازه‌های مسلح‌شده با زئوتکستایل می‌باشد. عوامل محیطی شامل اثرات دمای محیط. اثرات ناشی از اکسیداسیون اثرات ناشی از محلول‌های شیمیایی, اثرات ناشی از امواج رادیواکتیو اثرات ناشی از نور خورشید و اثرات ناشی از ترک خوردگی در اثر اعمال تنش می‌باشند. قالبا ضریب کاهش مقاومت به‌علت صدمات شیمیایی در محدوده ۱/۰ تا ۱/۵ و ضریب کاهش مقاومت به علت صدمات بیولوژیکی در محدوده ۱/۰ تا ۱/۳ در نظر گرفته می‌شود. با ایجاد پوشش مناسب و جلوگیری از تابش مستقیم نور آفتاب, کنترل ]۲1 محیط و کنترل سایر مواد خورنده می‌تواند تا حدود زیادی این ضرایب را کاهش داد. سازه موج‌شکن مسلح‌شده با ژئوتکستایل باید تا مدت‌ها پایدار بماند. برای همین منظور ژئوتکستایل انتخابی باید حداقل مقاومت ( م7) را دارا باشد. پس از طراحی و تعیین مقاومت مجاز طراحی مطابق توضیحات بخش ۳-۴ مقاوست ژئوتکستایل را در ضرایب کاهشی فوق‌الذ کر ضرب نموده تا مقاومت نهایی ن7 یا اسمی ژئوتکستایل مورد نیاز بدست آید. این همان عددی است که در کاتالوگ مسلح‌کننده به عنوان مقاومت آن‌ها درج می‌شود. مقادیر ضرایب کاهشی برای هر یک از محصولات ژئوسینتتیکی متغیر است. برای تعیین ژئوتکستایل مورد نیاز باید ضرایب کاهشی به طور دقیق تعیین شود. این ضرایب در جداول داده‌های فنی هر شرکت تولید کننده موجود بوده و به متقاضیان ارائه می‌شود. ۲-۳-۴ کنترل پایداری موضعی و دورانی ناپایداری دورانی برای موج‌شکن واقع بر روی بستر نرم با تسلیح سطحی می‌تواند بصورت موضعی در بدنه موج‌شکن (شکل ۱-۳۴-الف)» هم در بدنه و هم در بستر موج‌شکن (شکل ۱-۳-ب) و یا بصورت کلی در بستر موج‌شکن (شکل ۱-۳- ج) روی دهد. آنالیز تعادل حدی و ارزیابی ضریب اطمینان سطوح لغزش بحرانی یکی از مرسوم‌ترین روش‌های کنترل پایداری دورانی می‌باشد. در حالت موج‌شکن تسلیح شده در بسترء مسلح کننده با فراهم کردن لنگر اضافی, پایداری کلی توده سنگ را افزایش می‌دهد. آنالیز تعادل حدی موج‌شکن واقع بر روی بستر نرم با تسلیح سطحی را می‌توان با نرم‌افزارهای مختلف تعادل حدی انجام داد. در این شرایط در نظرگیری المان مناسب که قابلیت در نظرگیری کشش و خصوصیات ژئوتکستایل را دارا باشد. در مدلسازی حائز اهمیت می‌باشد. باید در انتخاب شکل سطوح محتمل لغزش دقت شود تا امکان در نظر گرفتن لایه‌های خاکی با مقاومت‌های متغیر در داخل خاک بستر نرم وجود داشته باشد. تحلیل می‌تواند با استفاده از پارامترهای تنش موثر و با در نظر گرفتن فشار آب حفره‌ای انجام گیرد؛ با این حال تحلیل بر اساس شرایط زهکشی‌نشده ساده‌تر بوده و عموماً راهکار درست‌تری برای پایداری کوتاه‌مدت ارائه می‌کرد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳ (نیروی مورد نیاز مسلح کننده در واحد طول) دست پیدا شود. با این حال برای موج‌شکن‌های عریض, تحلیل سطوح لغزش می‌بایست تا پشت مرکز موج‌شکن ادامه پیدا کند تا م7۳ حاصل شود. جهت بسیج نیروی کشش ,7۲. مسلح کننده می‌بایست با خاک اطراف پیوند کافی داشته باشد. این پیوستگی, باید هم در داخل و هم پشت سطح محتمل لغزش حاصل شود. طول توصیه شده پیوند. به برهم کنش سطح مشترک خاک /مسلح کننده و خاک بستر بستگی دارد. با در نظر گرفتن یک لایه مصالح دانه‌ای بالا و پایین مسلح کننده جهت بهبود مقاومت پیوستگی. می‌توان طول پیوستگی را کاهش داد. برای موج‌شکن‌های مستقر بر نهشته‌های عمیق خاکی خیلی نرم. باید پایداری کلی باید برای اطمینان از عدم وقوع گسیختگی دورانی ظرفیت باربری و یا گسیختگی بلوک لغزشی کنترل شود. تحلیل سطح لغزش. برای کنترل این حالت حدی بکار می‌رود. ۳-۳-۳- ظرفیت باربری برای موج‌شکن‌های مستقر بر نهشته‌های عمیق خاکی خیلی نرم. ظرفیت باربری باید برای اطمینان از عدم وقوع گسیختگی دورانی کنترل شود. مسلح‌سازی, ظرفیت باربری کلی خاک را افزایش نمی‌دهد. لذا زمانی که خاک زیرین ظرفیت باربری کافی برای احدات سازه را نداشته باشد. امکان ساخت سازه وجود ندارد. بنابراین ظرفیت باربری کلی موج‌شکن احداث شده قبل از هرگونه ملاحظات استفاده از ژئوتکستایل باید ارضاء شود. برای همین منظور تنش متوسط قائم زیر پی موج‌شکن احدائی با توجه به عرض موج‌شکن با فرض یک پی گسترده نیمه صلب باید محاسبه شود. وقتی ضخامت خاک نرم بیشتر از عرض موج‌شکن باشد از تئوری کلاسیک ظرفیت باربری مطابق رابطه ذیل می‌توان استفاده نمود: (۴-۴) ی ک للررزم7 که در آن ۲0 فاکتور ظرفیت باربری است که مقدار آن ۵/۱۴ در نظر گرفته می‌شود. ضریب اطمینان در این حالت حداقل ۱/۵ در نظر گرفته می‌شود.[۲۳] ۳-۳-۴۳ لغزش جانبی در پایداری جانبی موج‌شکن در برابر لغزش (شکل ۱-۴-د) می‌بایست تمام سطوح لغزش ایجاد شده بین خاک و سطح بالایی مسلح‌کننده در نظر گرفته شود. مسلح‌کننده بسترء می‌تواند برای مقاومت در برابر حرکت رو به بیرون مصالح موج‌شکن ضروری باشد. فرض می‌شود کشش مسلح‌کننده در تاج موج‌شکن, بیشینه باشد (شکل ۳-۴). این نیرو و7 از رابطه زیر حاصل می‌شود: (۵-۴) 7 رظ < 7 (۶-۴) 0.57 + ما7 + غا0. 57) با + الما < ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- 2۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... و کشش مورد نیاز مسلح‌کننده در واحد طول مک ضریب فشار فعال خاک 1[ ارتفاع موج‌شکن (:1/ ارتفاع بخش بالای سطح آب. 2 ارتفاع سطح زیر آب موج‌شکن) 7 وزن مخصوص مصالح موج‌شکن سربار بالای موج‌شکن : ضریب اطمینان در این حالت حداقل برابر ۱.۵ پیشنهاد می‌شود جهت بسیج نیروی کششی و7 در مسلح‌کننده, مصالح موج‌شکن نباید به سمت بیرون. روی مسلح کننده بلغزد. برای جلوگیری از این لغزش آفقیء کمینه طول پیوستگی مسلح کننده مب طبق رابطه زیر محاسبه می‌شود: (۷-۴۳) 5۳ ۳ < را پر که 6 اج ۴*۰ تنش متوسط بر روی طول من مسلح کننده ۵ زاویه اصطکاک بین مصالح موج‌شکن 9 مسلح کننده ۳ ضریب اطمینان که در این حالت حداقل برابر ۱/۵ پیشنهاد می‌شود. مسلح کننده شکل (۳-۴) پایداری لغزش جانبی در سطح موج‌شکن - مسلح کننده ۵-۳-۴- بیرون‌زدگی بستر هندسه موج‌شکن موجب به وجود آمدن تنش‌های برشی رو به بیرون در داخل خاک نرم بستر می‌شود و در جایی که خاک بستر نرم و کم عمق باشد. تنش‌های برشی رو به بیرون می‌تواند منجر به بیرون‌زدگی بستر شود. برای جلوگیری از بیرون‌زدگی بستر طول شیب جانبی موج‌شکن (ه.]) باید به اندازه‌ای باشد که از بسیج شدن این تنش‌های برشی جانبی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ 2۵ رو به بیرون جلوگیری کرد. مکانیزم گسیختگی فرض می‌کند که بیرون‌زدگی جانبی خاک بستر از زیر خاک بستر اتفاق می‌افتد. برای جلوگیری از وقوع این حالت حدی, حرکت رو به بیرون بسترء باید با ایجاد محصور شدگی جانبی کافی روی یک سطح مناسب. در زیر مسلح‌کننده محدود شود. برای دستیابی به این منظورء دو حالت زیر باید ارضا شود: ۱ مقاومت برشی کلی در زیر مسلح کننده باید برای مقاومت در برابر بارهای جانبی به وجود آمده در خاک بستر, کافی باشد. ۲ مسلح کننده باید مقاومت کششی کافی برای تحمل بارهای کششی ناشی از تنش برشی منتقل شده از خاک برای جلوگیری از بیرون‌زدگی بستر رابطه زیر باید اعمال شود: (۸-۴) ۳ که در آن: 6 نیروی افقی عامل بیرون‌زدگی بستر بر ۳/: نیروی افقی مقاوم بستر وگ نیروی افقی مربوط به مقاومت برشی خاک بستر در عمق م2 نیروی افقی مربوط به مقاومت برشی خاک بستر در زیر مسلح کننده ۳ ضریب اطمینان که در این حالت حداقل برابر ۱/۵ پیشنهاد می‌شود. برای تعیین کمینه طول شیب جانبی ول مورد نیاز برای جلوگیری از بیرون‌زدگی بستر باید آنالیز حساسیت با استفاده از مقادیر مختلف 72 صورت گیرد. حداکثر عمق 72 به اندازه دو برابر ارتفاع موج‌شکن می‌باشد. معمولاً تحلیل با پارامترهای زهکشی‌نشده صورت می‌گیرد. اگر ضخامت لایه خاک بستر نرم کم و مقاومت برشی زهکشی‌نشده در عمق ثابت باشد.ء مقدار 2 برابر ضخامت لایه رسی در نظر گرفته می‌شود. در غیر این صورت استفاده از رابطه زیر برای تعیین (۹-۴) را( + 0 7 که در آن: ضریب چسبندگی خاک بستر و مسلح کننده بز): مقاومت برشی ز هکش نشده خاک نرم بستر -------- صفحهٔ بعد -------- 2۶ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... م: افزایش مقاومت برشی در واحد عمق [: ارتفاع موج‌شکن با در دست داشتن روابط زیر و قرار دادن آن در نامساوی رابطه فوق. کمینه طول لازم برای وب را محاسبه نمود: (۱۰-۴) 2 - 7222 1/2 + 2 (وا + بط + بط) ما + 222 وا ی ۷ میا عمط یاه ۷ را < چا که در آن: 1 وزن مخصوص مصالح موج‌شکن 2 وزن مخصوص خاک بستر 1 ارتفاع موج‌شکن (: ارتفاع بخش بالای سطح آب. 2[ ارتفاع سطح زیر آب موج‌شکن) و سربار بالای موج‌شکن ران): مقاومت برشی زهکشی‌نشده خاک نرم بستر عمق خاک نرم بستر ضریب چسبندگی خاک بستر و مسلح کننده نیروی کششی تولید شده در مسلح کننده ,م7 در واحد طول که در اثر تنش برشی رو به بیرون بستر ایجاد می‌شود از رابطه زیر بدست می‌آید: (۱۱-۴) وک که در آن: مان طول مورد نیاز مسلح‌کننده (شکل ۲-۳) ۳ ضریب اطمینان که در این حالت حداقل برابر ۱/۵ پیشنهاد می‌شود. باید در انتخاب مقدار » (ضریب چسبندگی در سطح مشترک مسلح کننده با خاک نرم بستر) دقت شود. مقدار این ضریب. نه تنها به خصوصیات سطحی مسلح کننده. بلکه به کرنش مسلح کننده در قیاس با کرنش بستر نرم بستگی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ 1۷ دارد. برای تامین بیشینه ضریب پیوستگی, سازگاری کرنشی بین مسلح کننده و خاک نرم بستر باید برقرار باشد. این موضوع خصوصا در مواردی که خاک بستر حساس باشد اهمیت پیدا می‌کند که طی آن. کرنش در مسلح کننده. نباید از به علاوه لازم به ذکر است در مواردی که خاک بستر سابقه‌ی حرکت توده را داشته باشد. سطوح برشی ممکن است هنوز وجود داشته باشد. خاک این منطقه‌ی برش خورده. احتمالا در اثر جابجایی, متحمل کرنش‌های بزرگی شده و شرایطی نزدیک به شرایط مقاومت برشی پسماند داشته باشد. در این گونه خاک‌هاء مقاومت برشی پسماند باید در تحلیل مورد استفاده قرار گیرد و عمق بحرانی غالبا توسط رد ها + چاو + با 1 را ند ی شکل (۴-۴) آنالیز پایداری بیرون زدگی بستر ۵-۴- کنترل‌های حالت بهره‌برداری ۱-۵-۴- کرنش مسلح کننده تغییرشکل بیش از حد موج‌شکن و مسلح‌کننده, صرف نظر از این که خرابی کلی رخ بدهد یا خیرء می‌تواند بهره‌برداری سیستم را محدود و عملکرد آن را مختل کرد. معمول‌ترین راه برای محدود کردن تغییرشکل‌هاء محدود کردن کرنش مجاز ژئوسینتتیک‌ها می‌باشد. این به آن دلیل است که نیروی کششی مورد نیاز ژئوسینتتیک برای جلوگیری از گسیختگی لغزش جانبی, بدون وجود مقداری کرنش و مقداری جابجایی جانبی بسیج نمی‌شود. از این رو از مدول تغییرشکل ژئوسینتتیک برای کنترل لغزش جانبی استفاده می‌شود. می‌شود. این فرض با نحوه ایجاد فشار جانبی خاک در زیر شیب‌های موج‌شکن سازگار است. برای فرض توزیع کرنش -------- صفحهٔ بعد -------- 21۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... خطی, بیشینه کرنش در ژئوسینتتیک دو برابر کرنش در موج‌شکن می‌باشد. مقدار مدول مسلح‌کننده از رابطه زیر بدست می‌آید. (۱۳-۴) 7۵0/2060۷۵ < |[ بنابراین با محاسبه مقدار ‏ 70 مطابق بخش ۴-۳ و داشتن کرنش مجاز ژئوسینتتیک مقدار مدول مسلح‌کننده مطابق توصیه‌هایی برای حدکرنش مسلح‌کننده برای خاک‌های مختلف در جدول ۱-۴ ارائه شده است. جدول (۱-۴) حداکثر کرنش مجاز ژئوسینتتیک‌ها برای انواع خاک‌ها ۲-۵-۳ نشست پی وجود ژئوتکستایل در بستر به تنهایی تأثیر زیادی برروی خصوصیات نشست‌پذیری بستر موج‌شکن ندارد. بنابراین تحلیل‌های نشست باید توسط روش‌های مرسوم و کلاسیک مکانیک خاک یا با استفاده از نرم‌افزارهای اجزاء محدود خصوص نحوه مدلسازی اجزای محدود موج‌شکن توده‌سنگی بر بستر نرم در بخش ۹-۴ ارائه شده است.[۲۳] ۶-۴- کنترل‌های مازاد در عملکرد جداکنندگی زژئوتکستایل ۱-۶-۴ مقاومت در مقابل پانج ژئوتکستایل باید در تمامی مراحل ساخت و احداث موج‌شکن سالم و بدون نقص باقی بماند؛ این موضوع در تمامی کاربردهای ژئوتکستایل باید رعایت شود. در این رابطه, سنگ‌های تیزء کنده درختان. ریشه‌ها و یا دیگر مواد در سطح زیر ژئوتکستایل یا سطح رویی آن ممکن است باعث آسیب به آن شود. این موضوع ممکن است باعث پانچ ژئوتکستایل در حین عملیات مصالح‌ریزی و یا در زمان بهره‌برداری شود. روش کنترل این موضوع در طراحی‌ها در شکل ۵-۳ به صورت شماتیک نشان داده شده است. در این وضعیت نیروی قائم اعمال شده به ژئوتکستایل که در سطح مشخص شده در شکل نشان داده شده. از رابطه زیر بدست می‌آید.[۲۴] (۱۳-۴) دٍکدگوگ0 0 > موم -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ 2۹ که در آن: 4 نیروی حداقلی که باید ژئوتکستایل در مقابل پانج مقاومت کند ول قطر متوسط قطعه ای که باعث پانج می‌شود ": فشار وارد شده بر ژئوتکستایل (تقریبا برابر ۱۰۰/ فشاری که از روی زمین به سطح ژئوتکستایل وارد می‌شود) ر5: ضریب بیرون‌زدگی برای ژئوتکستایل در شرایط پانچ (جدول ۲-۴) 52 ضریب مقیاس برای تطبیق با شرایط آزمون پانچ ژئوتکستایل (4833 /۸57۱) وگ ضریب شکل, برای تطبیق با شرایط آزمون پانچ ژئوتکستایل (34833 ۸57۱4) اجره سم شکل (۵-۴) شکل شماتیک پانچ شدن ژئوتکستایل با اعمال فشار از بالا |۲۴۱] حدول (۲-۴) مقادبر توصیه شده برای ضرایب استفاده شده در کنترل پانج زئوتکستایل [۲۴] شی پانچ کننده 5 52 5 تیزگوشه و تقریبا بزرگ اه 1/۸ ۹ تقریبا گرد گوشه و تقریبا بزرگ ۷ ۶ 7/۶ گرد گوشه و تقریبا بزرگ ۵ ۴ ۴ ۲-۶-۴ مقاومت در مقابل ضربه علاوه بر مقاومت پانچ وقتی ژئوتکستایل در نقش مسلح کننده و یا جداکننده در ربر موج‌شکن قرار می‌گیرد. باید مقاومت در مقابل ضربه وارد شده از مصالح را داشته باشد. برای کنترل این موضوع باید انرژی ذخیره شده در یک سنگ ارائه نمودارهایی برای طراحی, مقدار چگالی ویژه سنگ ۲/۶ در نظر گرفته شده و قطر از ۲۵ تا ۶۰۰ میلی‌متر و ارتفاع -------- صفحهٔ بعد -------- 2 ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژنونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... سقوط از ۰/۵ تا ۵ متر متغیر در نظر گرفته شد. محاسبات مطابق فرمولاسیون زیر می‌باشد و در نمودار ۶-۴ نشان داده شده است. (۱۴-۴) ۳-81 0 (۷۵) < [(6۶م) ۷۷]< ۵3 (2. 6) رل تست - 3 -13.35< 10702 5 تا آنرژی ذخیره شده (ژول) 7 وزن جسم سقوط کننده (کیلوگرم) 8 شتاب جاذبه زمین (1/۹662) ارتفاع سقوط (1) ۷ حجم جسم سقوط کننده (*۱) ۵ دانسیته جسم سقوط کننده (*8/1) و : چگالی ویژه جسم سقوط کننده ل: قطر جسم سقوط کننده (۲11113) گیرد. این درحالیست عملا خاک در زیر ژئوتکستایل قرار می‌گیرد. با این اوصاف ژئوتکستایل تحمل آنرژی بیشتری نسبت به مورد بالا را دارد. برای این منظور باید از ضریب اصلاحی مطابق شکل (۷-۳) استفاده شود. با داشتن عدد ۲13 یا مقاومت زهکشی‌نشده خاک بستر بدون مسلح کننده, ضریب اصلاحی به سادگی قابل استخراج می‌باشد.[۲۴] -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ 2 510 600 ۳ آممم.۱0 ۳ 300 1.000 1۱50 ات ممود ‎٩ ۳ 75 ت 50 10 > یت ره تَ 25 1 ماو 01 5 4 3 2 1 ۵ ۱39 ۲۵۵ اه ۱ اوزما شکل (۶-۴) انرزی بسیج شده سقوط سنگ بر روی زژئوتکستایل 0 > ۵ 20 15 10 5 (ا صرادی 088 ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ 0 1۵۵ 200 300 4۵۵0 500 0 (۴۳۵) 1۳ 51/۵6۳9 5۳۵3۲ 60 30 الما شکل (۷-۴) ضریب اصلاحی برای اصلاح انرژی سقوط بر روی زئوتکستایل با اعداد 1[4:) و مقاومت برشی زهکشی‌نشده ۱۲۴۱ پس از مشخص شدن الزامات مقاومتی در طراحی, ژئوسنتتیک متناسب می‌بایست انتخاب شود. علاوه بر خصوصیات اصطکاکی و کششی که در بخش‌های قبل بدان اشاره شد. آلزامات مربوط به زهکشی, شرایط ساخت و عوامل زیست‌محیطی نیز باید در نظر گرفته شود. دیگر جنبه‌ی مهم طراحی. گزینش مصالح خاکریزی مناسب در لایه‌های سطحی می‌باشد. تا حد امکان باید از مصالح دانه‌ای همانند مصالح ماسه‌ای در لایه سطحی رو و زیر زئوتکستایل استفاده -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۲ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... (19862) 1۳۵۳۱۲ 20۵ ۸۵۲۵۳۵۹۶ ,۱۸000۷۵۰ نشان می‌دهد که خصوصیات بسیاری از ژئوسنتتیک‌ها در خاک. به میزان قابل توجهی متفاوت از نتایجی است که از تست‌های انجام شده در هوا به دست می‌آید. با این حال. تست‌های در خاک هنوز چندان متداول و استاندارد نیستند. جایگزین عملی, استفاده از تست کشش عرضی (4595 ] ۸51۸) به عنوان معیاری از مقاومت در خاک است. این نکته توسط (1985) ۲10117 200 0۳1۵1001۵۲ و 001۳0۵ ,110112 ,302۵026 (1۱965) بررسی شده است. مقاومت 9 مدول بر اساس تست کشش عرضی 45 ۱ ۸۹1۸۵ تعیین می‌شوند. این می‌کند. مدول سکانت می‌تواند بین هر دو نقطه کرنش تعریف شود. مدول زژئوسنتتیک برای طراحی خاکریزها می‌بایست برای خصوصیات کششی ژئوسنتتیک‌ها به صورت زیر می‌باشد: خیلی بزرگ قرار گیرد. یا باید خود ژئوسنتتیک مقاومت کافی برای نگهداری موج‌شکن را داشته باشد یا هم به موج‌شکن و هم به مسلح کننده باید اجازه‌ی تغییرشکل داده شود. در این حالت. ازدیاد طول در زمان پارگی تا ۵۰/ هم می‌تواند مورد انتظار باشد. پتانسیل خزش ژئوسنتتیک در تنش‌های طراحی باید بررسی شود. ضمن اینکه این موضوع باید در نظر معمولا مقاومت درزء کنترل‌کننده‌ی مقاومت عرضی ژئوسنتتیک می‌باشد. بستّه به الزامات مقاومتی. در دسترس بودن ژئوسنتتیک ۳ کارایی دررء ممکن است بیش از یک لایه مسلح کننده -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۶۳ برای دستیابی به مقاومت کششی مد نظر نیاز باشد. در صورت استفاده از چند لایه. یک لایه دانه‌ای ۲۰۰۱۲۰۰ میلیمتری باید مابین هردو زئوسنتتیک متوالی قرار داده شود یا لایه‌ها باید به صورت مکانیکی به هم متصل شوند (دوختن). همچنین, ژئوسنتتیک‌ها باید سازگاری کرنشی داشته باشند یعنی برای هر لایه باید ژئوسنتتیک یکسانی برای بدست آوردن مقادیر اصطکاک خاک-ژئوسنتتیک. باید از نتایج تست بیرون‌کشش یا برش مستقیم استفاده شود. در خاک‌های رسی. تست‌های اصطکاکی لازم‌الاجرا بوده و باید تحت هر شرایطی انجام شود. هرچند انجام تست‌های خزش در خاک امکان‌پذیر است. اما امروزه چندان معمول نیست. توصیه می‌شود در طراحی. تنش مجازء تا مقدار زیادی کمتر از حد خزش ژئوسنتتیک در نظر گرفته شود. در این راستا معمولاً معیار بین ۴۰ تا ۶۰/ تنش نهایی مناسب خواهد بود. پلی‌استرها عموماً خزش کمتری نسبت به پلی‌پروپیلن یا پلی‌اتیلن‌ها دارند. همچنین نسبت بارهای زنده به مرده می‌بایست در نظر گرفته شود. بارهای زنده‌ی کوتاه مدت. در قیاس با بارهای مرده‌ی پایدارء از نظر خزش بسیار اثر منفی کمتری دارند. و در نهایت نرخ تغییرشکل ژئوسنتتیک در برابر تحکیم و افزایش مقاومت خاک فونداسیون می‌بایست لحاظ شود. اکثراً خزش در پایداری موج‌شکن مسلح. مشکل‌ساز نیست.[۲۳] ۲-۷-۴ الزامات مربوط به زهکش ژئوسنتتیک باید امکان زهکشی عمودی خاک بستر را بصورت آزادانه فراهم کند تا از افزایش فشار آب حفره‌ای زیر خاکریز جلوگیری شود. خصوصیات هیدرولیکی مرتبط با این موضوع, مقاومت در برابر جوشش و نفوذپذیری زئوسنتتیک هستند. توصیه می‌شود نفوذ‌پذیری ژئوسنتتیک حداقل ۱۰ برابر بزرگتر از خاک زیرین باشد. ابعاد منافذ باید بر اساس الزامات پروژه انتخاب شود. در هر صورت اندازه منافذ باید بیشترین میزان ممکن باشد که در عین نگهداری خاک زیرین, ۳-۷-۳ ملاحظات زیست محیطی و شیمیابی کم شدن مقاومت با گذر زمان نتیجه تخریب بافت مولکولی پلیمر است که باعث کاهش وزن مولکولی محصول می‌شود. این مکانیزم در محصولات ژئوسنتتیکی در اثر اکسیداسیون» گرما و مجاورت در برابر نور ماورا بنفش شروع شده و بخاطر انتقال مواد شیمیایی محلول در محیط دریایی افزایش می‌یابد. در اغلب عملیات خاک مسلح. ژئوسنتتیک‌ها مقاومت بالایی در برابر تهاجم‌های شیمیایی و بیولوزیکی دارند. از این رو سازگاری بیولوژیکی و شیمیایی. معمولا مسئله‌ی مهمی نیست. با این حال در شرایط نامعمول مانند خاک‌های با اسیدیته خیلی بالا ( بزرگتر از ‎)٩‏ یا خیلی پایین ( کمتر از ۳)» یا سایر محیط‌های شیمیایی غیرعادی, سازگاری شیمیایی پلیمر ژئوسنتتیک باید کنترل شود. بدین طریق اطمینان حاصل می‌شود که مقاومت طراحی. دست کم تا زمانی که خاک زیرین بتواند سازه را بدون تسلیح نگه دارد حفظ می‌شود. محصولات ژئوتکستایل با پایه ۳1-1 بخاطر دار بودن وزن مولکولی بالا و کم بودن عدد گروه کربوکسیلی (م601۵۱ ۳۳۵ [2700<۵)) برای استفاده در محیط‌های بسیار اسیدیته مناسب نیستند. بنابراین در محیط‌های حساس همچون دریا حتما باید کاهش مقاومت در برابر شرایط محیطی مختلف بررسی شود. مقدار ضرایب کاهشی زیر با توجه به -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... جدول (۳-۴) ضرایب کاهشی پیشنهادی برای کاهش مقاومت در برابر مواد شیمیایی برای محیط با ۳17 های مختلف[۲۳] 3>۳>5 با 8>۳[]7[>9 5>۳[>48 ی ۴-۷-۴ - الزامات مربوط به قابلیت ساخت (قابلیت دوام) علاوه بر الزامات مربوط به مقاومت طراحی, زئوتکستایل یا ژئوگرید باید مقاومت کافی برای بقا در حین ساخت را هم داشته باشند. اگر ژئوتکستایل در حین ساخت پاره یا سوراخ شود. مقاومت نگهدارنده‌ی سازه‌ی موج‌شکن کاهش یافته و گسیختگی می‌تواند رخ دهد. الزامات ساخت‌پذیری در ۱/288 ‎۸۸8٩۲170‏ ارائه شده است. در جدول زیر آزمایش‌های مورد نیاز بر روی ژئوتکستایل برای استفاده بعنوان مسلح‌کننده ارائه شده است. حداقل پارامترهای مورد نیاز برای هر یک از آزمایشات ارائه شده بر روی ژئوتکستایل بر اساس شرایط هر پروژه توسط مشاور ذیصلاح تعیین می‌شود. جدول (۴-۴) آزمایشات مورد نیاز ژئوسنتتیک‌ها تعیین ضخامت (11310[61685) مقاومت کششی (1[1 51۳6118 613116 1) مقاومت کششی عرضی ژئوتکستایل (8111 51۳۵11 07۵0)) مقاومت درز دوخته شده (111 51۳6118 562171 50۷/1) مقاومت پارگی (111 5176118 621]) مقاومت سوراخ شدگی (51۳61181[1 ۲۲۳۵ ۳: ۵) مقاومت ترکیدگی (1[1 51۳618 3۳۹1]) 46 ۸۹51۷ تراوایی (/[۵۲11111۷11]) 1 ۸۹7۷ ابعاد اسمی منافذ (5176 0061111 ۸0027۵11) 1 ۸۹1۱ پایداری در برابر ماورا بنفش ((51801[11 111۳۵۷101[01]) 5 ۸۹7۷۲ مقاومت شیمایی (116815121106 61110۵ 1-)) ۸ ۸51۱] 5 مقاومت بیولوژیکی (116819121106 [102ع11010) ام وا ۸۹1۱۷۲622 آزمایش برش مستقیم ((80052/11[10110-[501) 6۵1 51627 11۳6۵) 5321 ۸۹7۹/۲ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۶۵ ۸-۴- محدوده کار برد استفاده از زئوتکستایل در تسلیح سطحی بستر یکی از مهم‌ترین پرسش‌هایی که قبل از استفاده از روش تسلیح سطحی بستر با استفاده از زئوسینتتیک‌ها و طراحی آن باید مد نظر طراح قرار گیرد. تعیین کارایی این مصالح برای پایداری موج‌شکن درحین و پس از اجرای کامل آن می‌باشد. در این قسمت به دو نکته در خصوص محدوده کارایی این روش در بسترهای نرم اشاره می‌شود. در کنترل ظرفیت باربری دو پارامتر مقاومت برشی زهکشی نشده (.))) و ارتفاع موجشکن (1]) جزو پارامترهای تأثیرگذار می‌باشند. با توجه به آن که مسلح‌سازی سطحی تأثیر چشم‌گیری بر روی ظرفیت باربری کل موج‌شکن ندارد. این موضوع را می‌توان یکی از محدودیت‌های استفاده از روش تسلیح سطحی بستر در خاک‌های نرم در نظر گرفت. زیرا در این شرایط فرورفت کلی موج‌شکن در بستر رسی تا زمان ایجاد پی مناسب ادامه خواهد یافت. همجنین تحقیقات انجام شده نشان می‌دهد با افزایش نسبت عرض قاعده موج‌شکن به ضخامت بستر نرم استفاده از ژئوتکستایل جهت تسلیح سطحی بستر می‌تواند موّْثرتر باشد. لذا در شرایطی که عمق بستر نرم بسیار زیاد می‌باشد. برای استفاده از راهکار تسلیح سطحی بستر عرض موج‌شکن بیشتر از ضخامت لایه نرم در نظر گرفته شود. ۹-۴ مثال طراحی موج‌شکن مسلح‌شده در بستر در این بخش مثالی کاربردی از روش طراحی پیشنهادی در بخش‌های قبلی ارائه می‌شود و تمام کنترل‌های مورد نیاز انجام می‌شود. برای این منظور موج‌شکنی مطابق شکل (۸-۳) در نظر گرفته شده است. در این موج‌شکن بخاطر مواجهه مراحل بعدی به صورت گام به گام کنترل‌های تشریح شده در این فصل برای تعیین رده ژئوتکستایل صورت می‌گیرد. 7 8 0" > 024 8 20 > ری 40 ععرج 3 00 ۳8 5 ئا شکل (۸-۴) مشخصات موج‌شکن درنظر گفته شده در مثال طراحی گام ۱: ظرفیت باربری کلی موج‌شکن احداث شده قبل از هرگونه ملاحظات استفاده از ژئوتکستایل مطابق توضیحات وقتی ضخامت خاک نرم بیشتر از عرض موج‌شکن باشد از تئوری کلاسیک ظرفیت باربری مطابق رابطه ذیل می‌توان -------- صفحهٔ بعد -------- و ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... استفاده نمود: (۱۵-۴) له > 7رد 2 2 ارم( (۱۶-۴) 4 + 15 51/4 - > 506۳0 > ۷4 ارم +1 ۷ م7 1.5 گام دوم: رابطه زیر باید در شرایط کلی برقرار باشد. همچنین توسط نرم‌افزارهای حالت حدی همجون ع205100) (۱۷-۳) ۲۵0 5 1 را (۱۸-۴) 9 - 5 ک کی ,0.53 > 0.5 چ 5 گ 10 گام سوم: آنالیز سطوح لغزش با استفاده از نرم‌افزارهای تعادل حدی به راحتی قابل انجام است. در شکل ‎)۹٩-۴( ضریب اطمینان پایداری دورانی موج‌شکن مثال بدون تسلیح را نشان می‌دهد. شکل (۱۰-۴) نیز همان موج‌شکن با تسلیح سطحی بستر با استفاده از زئوتسکتایل با مقاومت ۴۰۰ کیلونیوتن را نشان می‌دهد. همان‌طور که مشخص است. است. افزایش یافته است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ پر شکل (۹-۴) آنالیز سطوح لغزش بدون تسلیح سطحی بستر موج‌شکن مثال طراحی شکل (۱۰-۴) آنالیز سطوح لغزش با تسلیح سط+حی بستر با ژئوتکستایل ۴۰۰ کیلونیوتن بر متر مثال طراحی گام چهارم: کنترل لغزش جانبی مطابق رابطه ارائه شده به شرح زیر می‌باشد: (۱۹-۴) 0.574 + با با + ۳2 (0. 5) ما + لاوما < ۲۳ ۳ با < و7 56 0 ما ی برای محاسبه تنش متوسط زیر شیب کناری وزن توده را بر روی سطح پخش می‌کنیم: -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۸ ۳۹/۱/۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... (۲۰-۴) 0 8 ۷ 4 رکش و لکد - ۲ رود - کل : 3 اس 10 60 (۲۱-۴) 22 180-۳۹ 2 0 1+91 ۵6 5 20 0. 22 - ,۲ 1 ا+ 1۶ ۷ 18 ۷ 0.5) 0.22 + 40 ت- (42 ۷ 8 ۷ 0.5 +4 ۳ 8 2 15 ۷ 53.9 < و7 (26 )۲۵ ۷ 21 ۷ 10 رز 59 -<- 19 گام پنجم: جهت کنترل بیرون‌زدگی بستر نیروهای وارد بر توده مستطیل زیرین تعیین می‌شود. + با + روبرطا (۲۲-۴) ی ۳ ما۷6 > و7 7 ,رن( + 1 م2 (۲۳-۴) 10 +5 (20 +4 1+8۷ 18) مق 5 << 5 »15 ۷ 2 - 52 1 5 > 5 ۷ 15 2 + *5 310۷ رز 0 |[< 15 ۷ 10 < ولا 5 << 0.5 ۷ 10۷15 > بل 153 - اه سس زب 3525 رد5 ۷ 113 > 1.5 ۷ 10 ۷ 15 ۷ 0.5 > ومآ 1 )۲۴-۴( -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۶۹ < [113 + 81 ,400] 7ه11-[وم7 + و7 «م+7] ۵ 400 7« < 00 7 < برای انتخاب ژئوتسکتایل مصرفی و تعیین مقاومت اسمی ژئوتکستایل یا مقاومت نهایی آن. ضرایب کاهشی خزش, خرابی‌های ناشی از نصب و خوردگی شیمیایی و بیولوژیکی بر مقاومت نهایی زئوتکستایل مطابق کاتالوگ محصول انتخابی اعمال می‌شود. در این مثال فرض شده است ضریب مربوط به نصب و اجرا برابر ۰۱/۱ ضریب مربوطه به خرش ۸ صضرییب مربوط به خوردگی شیمیایی و بیولوژیکی به ترتیب برابر ۱/۱۶ و ۱/۱ باشد. (۲۵-۴۳) ( و۳5 ۷ دعگ۲ ۷ بع ۴۲ ۷ در )یی 7 15 887 2( 1.161.۱[ 4001.11.58 ک 7 گام هفتم: با محاسبه مقدار ج7 از بخش‌های قبلی و داشتن کرنش مجاز ژئوسینتتیک مقدار مدول مسلح‌کننده مطابق (۲۶-۴) در 1 < [ 200/۳ 40 - ۳ 1۳۴ 40 >> بروزوه 0[ با استفاده از نرم‌افزارهای اجزا محدود با دقت خوبی تخمین زده می‌شود. در بخش ‎٩۹-۳‏ به تشریح این موضوع پرداخته می‌شود. محاسبه میزان نشست تحکیمی با روابط کلاسیک مکانیک خاک با فرض انجام آزمایش تحکیم بر روی رس زیر مقطع موج‌شکن به شرح زیر می‌باشد. (۲۷-۴) ۳1.1 , 000279 , 0.395حم) + و 7(" ۵07 66 (س)08| ۲ 1 + 0 120 1 [ و۸۳ + برط4۸ + رط۸) 2 - ره -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ ۱۳۹۸/۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... 50 3 ۵0, < 50 4 )۲۸-۴( بر بش 40 > و۸ ۱ ۱ ا آرنه 1 ۳ 40 > و۵۸ 4 1 35 < (26 + 434 + 50) 2 < م۵ اس 5 47 ۳ ۲ پخش تنش در خاک به روش ۱ به ۲ 5 + ق 5 0.395 | ۵ ۳ با 08 ۲( <- مقدار نشست فوق اندک می‌باشد لذا مخاطرات چندانی در حین ساخت و پس از آن وجود نخواهد داشت. گام نهم: کنترل مقاومت در برابر پانچ مطابق رابطه زیر می‌باشد: (۲۹-۴) وک رگرگ 7*۵ وومجا ۷ > 0.9 ۷ 0.8 ۷ 0.9 ۷ 0.32 50 > بووجا 0 << 1.5 ۷ 2.916 < مجوزوودا به آن که سرعت سقوط در آب بسیار کمتر از هوا می‌باشد. مقدار ارتفاع سقوط در محاسبات معادل می‌شود: (۳۰-۴) ۵ ۳13.351077۵2 721 > 2 ۷ 3003 ۷ 6 510 ۳13.3 25.7 < 721/6 > وووجتا ۱۰-۴- مدلسازی عددی موج‌شکن‌های توده‌سنگی بر روی بستر نرم با توجه به تحقیقات صورت گرفته شامل مقالات موجود. آزمایش‌های فیزیکی در شرایط 18ء آزمایش‌های سانتریفیوز در شرایط 8لال مدل‌سازی موج‌شکن تحت تنش‌های واقعی» تجربه‌های ساخت موج‌شکن بر روی بستر نرم و پدیده‌های رخ‌داده در مدل‌سازی عددی, مدل‌سازی کرنش‌های بزرگ و نیز اندرکنش ژئوتکستایل با خاک از موارد حائز اهمیت در انتخاب مدل رفتاری و روش عددی مناسب جهت مدل‌سازی می‌باشد. با توجه به ماهیت مسأله و وجود بستر رسی نرم و توده‌های سنگی و نیز فرورفت توده‌های سنگ در بسترء درنظر -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ )۳ گرفتن تغییرشکل‌های بزرگ در نتایج تاثیر بسزایی دارد. در این میان نرم‌افزارهای ژئوتکنیکی محدودی وجود دارند که قادر به مدل‌سازی این تغییرشکل‌ها هستند. تکنیک‌های مختلفی برای این منظور وجود دارد. این تکنیک‌ها برمبنای دو دیدگاه معروف لاگرانژی و آویلری در تحلیل مسائل اجزاء محدود می‌باشد. ۱-۱۰-۴- دیدگاه لاگرانژی در تحلیل اجزاء محدود دیدگاه لاگرانژ در حل مسائل استوار شده است که اساس آن تعقیب مسیر حرکت ذرات می‌باشد. مسائل تحلیل سازه» ارتعاشات (بدون دخیل بودن سیال)» انتقال حرارت. تحلیل خستگی و... از حوزه‌های متداول کاربرد این دیدگاه می‌باشند. در روش لاگرانژی» محیط حل (ماده) به تعدادی المان تقسیم‌بندی می‌شود و ماده تنها از طریق تغییرشکل المان‌ها و شبکه‌بندی موجود حرکت می‌کند. لذا شکل هندسی ماده در حین تحلیل و به تناسب بارگذاری اعمال شده, دستخوش تغییر خواهد شد. از آن‌جایی که المان‌های لاگرانژی همواره و به شکل ۱۰۰/ دربرگیرنده تنها یک ماده هستند (المانی با ۰ ماده و دارای ظرفیت خالی وجود ندارد)» مرزهای ماده منطبق بر مرزهای المان خواهد بود. در مسائل دینامیکی که اغلب با تغییرشکل‌های بزرگ همراه است. استفاده از این روش نیازمند توجه ویژه است. زیرا با تغییرشکل بیش از اندازه یک المان, ژاکوبین ماتریس نگاشت منفی شده و عملاً امکان ادامه حل در نرم‌افزار وجود ندارد. استفاده از تکنیک‌هایی نظیر ۱0۹11۵ ۸042011۷6 تا۸ که ترکیبی از حل لاگرانژی و اویلری است. یکی از راه‌های مفید در راستای رفع مشکل مذکور است. ۲-۱۰-۴- دیدگاه اوبلری در تحلیل اجزاء محدود همانطور که اشاره شد. در دیدگاه سنتی تحلیل لاگرانژی. گره‌های شبکه بر روی ماده تثبیت شده‌اند و المان‌ها با تغییرشکل ماده. دچار تغییر می‌شوند. در نقطه مقابل, دیدگاه اویلری قرار دارد که برای شبیه‌سازی حرکت ماده مورد استفاده قرار می‌گیرد. در واقع بر خلاف روش لاگرانژی, در یک تحلیل اویلری گره‌ها به شکل ثابت در فضا قرار گرفته‌اند و ماده اجازه حرکت در بین المان‌هایی که دچار تغییرشکل نشده‌اند را پیدا می‌کند. المان‌های اویلری لزوماً با ماده پر نشده‌اند و ممکن است دارای یک بخش خالی و یا حتی تماما خالی باشند (حفره). با توجه به ویژگی‌هایی که برشمرده شد. مرزهای ماده اویلری همواره باید در حین هر گام از تحلیل محاسبه شوند و در حالت کلی ممکن است منطبق بر مرزهای یک المان نباشند. به شکل متداول, مش اویلری یک شبکه ساده مستطیلی از المان‌ها است و با این هدف ایجاد شده که بتواند به‌خوبی فراتر از مرزهای ماده اویلری گسترش پیدا کند و با این کار بد ماده اجازه حرکت و تغییرشکل را بدهد. چنانچه هر بخش از ماده آویلری خارج از مش اویلری حرکت کند. از شبیه‌سازی ۲0160 ۳:10۳12-1 22۳۵۵21۵ ))0۳1( 16100 -۳-۱۰-۴ 40 (أت)) 8۵12 ۳۵1۵۲1۵-128۲ 0۵1۵۵ تکنیک عددی است که برای حل برخی از مسائل نفوذ مورد استفاده قرار می‌گیرد. این روش ترکیب سودمندی از آنالیز لاگرانژی با فرمولاسیون اویلری است. فرمولاسیون لاگرانزق -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... مش شکل‌پذیری دارد که با مصالح حرکت می‌کند به این معنی که حرکت محیط پیوسته به صورت تابعی از زمان و مختصات مصالح شرح داده شده است. در آنالیز اویلری» حرکت محیط پیوسته به صورت تابعی از زمان و مختصات فضایی فرموله شده است. مش فرمولاسیون اویلری بدون تغییرشکل باقی می‌ماند و مصالح آزادانه در میان مش حرکت می‌کنند. هر دو تکنیک در شکل ۱۱-۴ نشان داده شده است. حم ۲۱۱ لا مس 2355 ۳12۳1۵ 5 813 38۳30.] شکل (۱۱-۴) تغییرشکل محیط پیوسته در آنالیز لاگرانژی و اویلری 13۵127121 28۳30826.] 08 را نس ۷ 1 ۹ ز ]|۲۱ ۱ لحخ | ا 1631 116۲ شکل (۱۳-۴) تصویرسازی روش تماس پنالتی ۱۱-۴- مدلسازی فیزیکی روش‌های طرح و استفاده از ژئوسینتتیک‌ها در ساخت سازه‌های ساحلی همچون موج‌شکن‌های توده‌سنگی در آئین‌نامه‌های دریایی به طور مستقیم ارائه نشده است. هرچند آئین‌نامه‌های"مربوط به راهسازی در دهه‌های اخیر مصرف -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۳ دستورالعمل حاضر با توجه به تجربه کم اجرای ژئوسینتتیک‌ها در زیر موج‌شکن‌های توده‌سنگی پیشنهاد می‌شود پس از اتمام مراحل طراحی ذکر شده در این دستورالعمل, نسبت به مدلسازی فیزیکی به روش ثقلی یا سانتریفیوژی اقدام شود. برای این منظور کلیاتی مربوط به روش‌های مدلسازی فیزیکی (مدلسازی ثقلی و مدلسازی سانتریفیوژی) ارائه می‌شود. ۱-۱۱۴ روش مدلسازی ثقلی ۱-۱-۱۱-۴-روابط مقیاس! یای (۱۹۸۹) بیان نمود چنانچه ضریب مقیاس هندسی (طول و تغییرمکان) برای مدلسازی فیزیکی ثقلی ۸ باشد. ضریب مقیاس برای تنش و مقاومت برشی زهکشی‌نشده برابر با 2 و برای زمان برابر با **2 است. البته با توجه به ماهیت چندپدیده‌ای بودن مساله مورد بررسی» ضرایب مقیاس بیان شده به کمک رابطه تحلیلی آرائه شده برای نفوذ قطعات بر این مبناء اگر اندازه دانه‌های مصالح سنگی و ابعاد هندسی موج‌شکن با نسبت ۸ کوچک شوند. ضریب مقیاس برای مقاومت برشی زهکشی‌نشده نیز برابر با .2 به دست خواهد آمد. مقادیر ۱۰ تا ۱۵ برای ضریب مقیاس در مدلسازی موج‌شکن توده‌سنگی به منظور حصول نتایج مناسب‌تر توصیه می‌شود. ۲-۱-۱۱-۴-ابعاد جعبه آزمون لازم است ابعاد جعبه آزمون به گونه‌ای باشد که مانعی برای شکل‌گیری گوه‌های گسیختگی و مکانیسم‌های تغییرشکل موج‌شکن و پی ایجاد نکرد. محدوده محتمل گوه‌های گسیختگی در امتداد. عرض و عمق موج‌شکن به روش تعادل حدی و با مدلسازی موج‌شکن در نرم‌افزارهایی مانند 000-51006) به دست می‌آید. با توجه به طول زیاد موج‌شکن نسبت به سایر ابعاد آن. فرضیات کرنش صفحه‌ای برای مسأله برقرار است. همچنین با عنایت به تقارن مقطع هسته موج‌شکن., مدلسازی نیمی از آن کفایت می‌کرد. شکل(۱۳-۴) نمونه‌ای از مدلسازی تعادل حدی هندسه مدل و مشخصات مصالح هسته موج‌شکن و بستر رسی نرم را نشان می‌دهد. در این شکل, ارتفاع هسته موج‌شکن و عرض تاج به ترتیب ۸ و ۶ متر و شیب آن ۱ قائم به ۲ افقی در نظر گرفته شده است. همان‌طور که در شکل مشاهده می‌شود. عمق حدود ۵/۵ متری از سطح بستر و طول حدود ۱۰ متری از پنجه هسته موج‌شکن, محدوده تأثیر گوه گسیختگی برای مسأله‌ی مورد نظر است. بنابراین, مدل فیزیکی باید قادر باشد تا طولی معادل ۲۹ متر و ارتفاعی معادل ۱۳/۵ متر را پوشش دهد. چنانچه طول و ارتفاع باکس مدلسازی فیزیکی تقلی را به ترتیب ۲/۲ و ۱/۰ متر در نظر بگیریم» نسبت مقیاس برابر با ۱۳ به دست خواهد آمد که برای مدلسازی فیزیکی ثقلی, مقدار مناسبی است. به منظور تأمین فضای کافی جهت ابزارگذاری‌هاء لازم است مقدار بیشتری برای ارتفاع باکس منظور شود. مقدار ۱/۲ متر برای ارتفاع باکس در مسأله بیان شده مناسب است. عرض باکس (راستای طولی موج‌شکن) نیز باید به گونه‌ای تعیین شود که برای اغماض از اثرات اصطکاک جداره و 9۵ موررزامن۹ " -------- صفحهٔ بعد -------- ۲۳۴ ۰۱ //۱۳۹ طراحی زئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۳5 ۳ ۱ ۱.۱ 006 4۵ 0 05 ادا ‎٩۵۲۱‏ ماد 8 5۶ - 40*5 0 17.5 به نات وت |1۵ ۲6۵۳۵ ۷۷ 20 به شکل (۱۳-۴) مدلسازی هسته یک موج‌شکن متداول به منظور تخمین ابعاد باکس ۳-۱-۱۱-۴-طراحی آزمون‌ها مقدار مصالح مورد نیاز برای ساخت موج‌شکن. از حاصلضرب حجم مقطع طراحی شده در دزن مخصوص اندازه‌گیری شده دچار تغییراتی می‌شود که منجر بهه مصرف مصالحی به مراتب بیشتر از نتایج براورد اولیه می‌شود (برر/۷). می‌توان مقطع تغییرشکل یافته را از لحاظ وزنی به نواحی زیر تقسیم‌بندی نمود: ۷۷ : مصالح فرو رفته در : بستر زر ۷: ناحیه بالا زدگی بستر رسی در بدنه از ام پیش طراحی شده میان نواحی فوق‌الذ کر روابط زیر برقرار است: (۳۱-۴) ۱ رس ۳ رز ۷ (۳۲-۴) ۲ ور ۷/۳ ۳+ رمر ۷۷ + ۷/0 + ر ۷ 7 ,۷ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۵ بنابراین: (۳۳-۳) ۳ زر م۹ ۳ مر ۳ 0 7 ۱ ازره ی 9 پل رز زر 11 ۱۱ 1 (72۳) ۳۳3 را ۷ 51۵ 8 5 ۱ 1 4۵ 521116۳۸۲ 0 میور (190) 0 و و۵ ۱ ) ان وم و را را یتمه 6 0 1261060 سس 6 ۳۵20 [1112 10 سس ال ما زر ۷ و9 1/0 به دست می‌آید و به کمک رابطه ۳ مقدار مصالح قرو رفته در بستر, رم درم 1/۵ نیز قابل محاسبه خواهد بود. به این ترتیب تمامنواحی شکل (۱۴-۴) معلوم خواهد بود. ۴-۱-۱۱۴۳ -نحوه انجام آزمایش برای ساخت نمونه‌ای همگن از مصالح رسی جهت بازسازی بستر رسی دریاء لازم است اختلاط مناسب صورت گیرد. برای این کارء دو راه وجود دارد: - تعیین رابطه مقاومت برشی زهکشی‌نشده با میزان رطوبت و اختلاط رس خشک با آب به میزان رطوبت تعیین -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... شده - اختلاط رس خشک با آب به شکل دوغاب و طی زمان به منظور ته‌نشست مخلوط و حصول مقاومت برشی وجود روابط تجربی در آدبیات فنی میان مقاومت برشی زهکشی‌نشده با میزان رطوبت از یک طرف و امکان برقراری رابطه مورد نظر با انجام آزمایش‌هایی بر روی رس انتخاب شده. از مزایای روش نخست است. برای رسیدن به مقاومت‌های بالاترء اختلاط رس در رطوبت به دست آمده, موجب محبوس شدن هوا در مخلوط می‌شود که در نتایج آزمایش‌های مدل فیزیکی تأثیرگذار خواد بود. اما با در نظرگیری ضریب مقیاس, مخلوط رسی در بازه مقاوست برشی نزدیک به ۱ کیلوپاسکال, بیش از حد روانی بوده و هوای محبوس در مخلوط به حداقل می‌رسد. روش دوم مستلزم صرف زمانی بسیار طولانی بوده و حصول مقاومت برشی مد نظر ممکن است مقدور نباشد. بنابراین روند انجام آزمایش به صورت اختلاط خاک رسی با آب به کمک یک همزن متحرک در جعبه توصیه می‌شود که با تنظیم مقدار آب. مقاومت برشی مطلوب به دست می‌آید. از مهم‌ترین موارد مدلسازی, همگن نمودن بستر رسی است. با توجه به تحکیم نیافتگی و "۳0لا (تحت تحکیم) بودن بسترهای رسی دریا در بسیاری از موارد» رسیدن به مقاومت برشی مورد نظر در ساخت بستر رسی تنها عامل کنترل کننده می‌باشد. به منظور تعیین مقاومت برشی زهکشی‌نشده بستر رسی, راه‌های گوناگونی وجود دارد که از آن میان می‌توان به موارد زیر اشاره نمود: - انجام آزمون برش سه‌محوری - استفاده از دستگاه برش پره جیبی - انجام آزمون برش پره درجا با توجه به عدم امکان اخذ نمونه دست‌نخورده در عمق بستر رسی ساخته شده و همچنین عدم امکان خارج کردن نمونه نرم رسی بازسازی شده در قالب و بارگذاری در سلول سه‌محوری, گزینه اول منتفی است. گزینه‌های دوم و سوم نیز به دلیل طول کم و دقت پایین. کارآیی مناسبی برای مسأله حاضر ندارند. بهترین گزینه, استفاده از آزمون برش پره درجا می‌باشد که به کمک آن می‌توان مقاومت برشی زهکشی‌نشده بستر رسی بازسازی شده را در عمق باکس تعیین نمود. استاندارد 12573 ‎۸٩7۸/‏ به این آزمون اختصاص دارد. با انجام این آزمون در قسمت‌های مختلف پلان و عمق جعبه. می‌بایست از یکنواختی مخلوط اطمینان حاصل کرد. نکته حائز اهمیت در آزمون برش پره» انتخاب ترک‌متر (گشتاورسنج) مناسب است. این انتخاب می‌بایست با توجه به میزان نرمی خاک رسی و محدوده مقاومت برشی زهکشی‌نشده بستر رسی«دریا و در نتیجه. محدوده گشتاور وارد بر "۲۵6۴۲۹0 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۷ ترک‌متر صورت گیرد تا دقت نتایج را تحت تأثیر قرار ندهد. نصب ژئوتکستایل در آن دسته از آزمون‌هایی که اثر تسلیح سطحی بستر بررسی می‌شود. لازم است ژئوتکستایل نصب شود. برای این منظور ژئوتکستایل می‌بایست به گونه‌ای نصب شود که کشش در آن ایجاد شده و فرضیات انجام شده برای مدل شامل فرض کرنش صفحه‌ای و تقارن مقطع موج‌شکن برقرار باشد. با نصب دو پروفیل قوطی در داخل باکس, می‌توان تکیه‌گاه لازم را برای قرارگیری ژئوتکستایل روی بستر فراهم نمود به گونه‌ای که از یک سو از جداره عرضی باکس فاصله نگیرد و از سوی دیگر اجازه تغییرمکان قائم به آن داده شود. به عبارت دیگر فرض تکیه‌گاه غلتکی برای اتصال ژئوتکستایل به جداره عرضی باکس برقرار باشد. این کار با پیچاندن ژئوتکستایل به دور یک میله و دوختن آن میسر است. در دو انتهای میله. بلبرینگ برای آزادی حرکت در جهت قائم جوش می‌شود. این موضوع در شکل(۱۵-۴) نشان داده شده است. 055 / 2 / / ٩1۱۱1۰۹۱‏ : // یک 2۱۱۳۹ )۵010 کم :800 ۱۸۸۵۹۲۴ ! ۱ ا ۷ ۲۳02 شکل (۱۵-۴) نحوه نصب ژئوتکستایل و ایجاد تکیه‌گاه غلتکی در مجاورت جداره باکس پس از رسیدن به مقاومت برشی مورد نظرء صاف نمودن سطح بسترء تمیز نمودن جداره شفاف جعبه و خط‌کشی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ابعاد موج‌شکن بر روی آن» لازم است ابزارگذاری‌ها به منظور ثبت تغییرمکان‌ها صورت گیرد. برای این منظور علاوه بر عکس‌برداری به صورت متناوب. استفاده از نشست‌سنج بر روی بستر توصیه می‌شود. ابعاد صفحه نشست‌سنج باید به گونه‌ای باشد که اولاً فرورفت خود نشست‌سنج در بستر رسی قابل اغماض باشد و ثانیاً آن‌قدر بزرگ نباشد که در رفتار در فواصل تعیین شده و به صورت قائم در بستر رسی و اندازه‌گیری تغییرمکان آن نسبت به نقطه‌ای ثابت صورت می‌گیرد. تصاویری از ابزارگذاری‌های بیان شده در ادامه ارائه شده است. ۷ 9 / 41 ط ۳1 ۰ چچ ۳7۶۳ شکل (۱۶-۴) تصاویری از ابزارگذاری‌های انجام شده در جعبه مدلسازی فیزیکی ثقلی دانشگاه خوارزمی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۳۹ ام سس سس : ۳8 - میا ۰ ما5 ۱ ۱ ی 1 اد : زا ۱ أ 5 لت 13۹۹۱۱ ۱ 5 ۰ ز شکل (۱۷-۴) نام‌گذاری گیج‌های تغییرمکان و محل نصب تلق‌ها در جعبه مدلسازی فیزیکی تقلی دانشگاه خوارزمی ساخت بدنه موج‌شکن به منظور وحدت رویه در ساخت بدنه موج‌شکن, لازم است تا ارتفاع بدنه به قسمت‌های مساوی تقسیم شده و وزن مصالح مربوط به هر بخش با درنظرگیری شیب بدنه و دانستن وزن مخصوص مصالح محاسبه شود. توزین مصالح در هر مرحله انجام شده و مصالح‌ریزی به صورت لایه‌لایه صورت گیرد. همچنین سعی شود تا فاصله ثابتی برای تخلیه مصالح درنظر گرفته شود تا سرعت برخورد مصالح به بستر با شرایط واقعی و با درنظرگیری اثر مقیاس معادل باشد. نمونه‌ای از مدلسازی بدنه موج‌شکن در شکل (۱۸-۴) نشان داده شده است. (س ای ۳ یت ۱ ۱ ای ۳ ۱ : ۱ | . ۱ 1 ۱ ۲ 3 » ٍ ۰ یر 4 ا سس 4 ا آً ۱ 3 1 . ۹ ۱ ۱ َ؟؟ ً 5 / ۱ : ۵ / ا ۹ ِ » / ْ ً/ ا ۲ : ۱ ( ۶ ۷ ۰ ۶ / لو که : _ م اس تب [ وید َ َ 9 1 . ی 3 ا ی 2 هه ات و پا .۰ ۰ ۰ شکل (۱۸-۴) نمونه‌ای از مدلسازی بدنه موج‌شکن در جعبه مدلسازی فیزیکی تقلی دانشگاه خوارزمی -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... ۲-۱۱-۴۳ روش مدلسازی سانتریفیوژی آزمایش‌های مدل تحت شتاب ثقل زمین نمی‌تواند رفتار سازه‌ها در مقیاس واقعی را به طور کامل نشان دهد. علت این موضوع به خاطر نیروهای حاصل از وزن زیاد سازه‌ها در مهندسی ژئوتکنیک و فشارهای احاطه کننده‌ی ناشی از آن‌ها در رفتار توده‌ی خاکی می‌باشد. بنابراین برای مدل‌سازی یک پدیده در حالت واقعی که شرایط تنش‌های موجود به درستی تکرار شوند و با محدودیت‌های انجام آزمایش در مقیاس واقعی مثل هزینه‌ی زیاد. پیچیدگی ساماندهی این آزمایش‌ها و خطای ناشی از دقت کم اینگونه آزمایش‌هاء روبرو نباشند. بهتر است پدیده‌ها و نمونه‌های واقعی را در مقیاس کوچکتری انجام دهیم و با دستگاه سانتریفیوز شتاب را ۷ برابر افزایش دهیم. ۱-۲-۱۱-۴-قوانین مقیاس حاکم بر مدلسازی سانتریفیوژی برای تکرار تنش‌های ناشی از شتاب ثقل یک نمونه‌ی واقعی در یک مدل که به اندازه‌ی - کوچک شده است. لازم است که مدل را در معرض شتاب ثقل ۷[ برابر بزرگتر از نمونه‌ی واقعی قرار گیرد. به نظر می‌رسد که یک سانتریفیوز نمونه‌ی خاک مورد آزمایش در آنتهای بازویی صلب مستقر شده و در صفحه‌ی افقی شروع به دوران می‌کند. در چنین تنش‌های محل را در نمونه‌ی آزمایشی تکرار کرد. اگر دقیقاً خاکی مشابه با خاک سازه‌ی اصلی در مدل استفاده شود (البته با در نظر گرفتن اثر اندازه‌ی ذرات) و همچنین روش تهیه‌ی نمونه به خوبی انجام بگیرد. بگونه‌ای که مدل دقیقاً همان تاریخچه‌ی تنشی را تجربه کند که سازه‌ی اصلی تحمل کرده است و سپس مدل سانتریفیوژی تحت شتاب گریز از مرکز ۱ برابر شتاب گرانش زمین قرار گیرد. آنگاه تنش قائم در عمق ببره/ از مدل برابر تنش قائم در عمق به/ از سازه‌ی اصلی خواهد بود. بطوری که بررا/ * را/. این موضوع همان قانون اساسی مدل‌سازی با سانتریفیوژ است که در آن. تشابه تنش‌ها در نقاط مشابه توسط شتاب‌دهی یک مدل با مقیاس ‎٩‏ برابر کوچک‌ترء به اندازه‌ی ۱۷ برابر شتاب گرانش برقرار می‌شود (شکل ۱۹-۴). -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۸ 00۱2601 ۱1۵07811110 ۲۱۵۵6 011ما) 1 م۲1۵۱ 1 تک ۰ جووم ۳ اس ام ۹ : ۳ ۹۳ ۱ 2 8 اْ س ۰ ناسمه ۳ ۹ ۳ زیم فا 11م 5 ۶ ۳ ۲ ۶ شکل (۱۹-۴) اصول مدلسازی فیزیکی[ ۲۶] همان‌طور که در بالا اشاره گردید. قانون اصلی مقیاس با حصول اطمینان از تشابه مابین مدل و سازه‌ی اصلی مربوطه بدست می‌آید. اگر شتابی ۸ برابر شتاب گرانش زمین به یک مصالح با چگالی 0 اعمال شود. آن گاه تن نت قائم 0 در عمق یبا از مدل توسط رابطه‌ی زیر بدست می‌آید: 60 > 1 )۳۴-۴۳( 7 (۳۵-۴) ۵۰8 2 و6 بنابراین برای ارضای شرط ,رم - ,رم باید داشته باشیم: ‏ ۰/۷ < ,را/ و نتیجتا فاکتور مقیاس (ورررم,ممم) برای ابعاد خطی, - به دست می‌آید. از آن جا که مدل نماینده‌ی مقیاس خطی از سازه‌ی اصلی می‌باشد. آنگاه تغیرمکان‌ها نیز فاکتور مقیاسی برابر پٌ خواهند داشت و در نتیجه فاکتور مقیاس + برای کرنش‌ها بدست می‌آید و می‌توان نتیجه گرفت که آن بخش از منحنی تنش-کرنش که در مدل بسیج می‌شود دقیقاً معادل سازه‌ی اصلی خواهد بود. همان‌طوری که بیان شد روابط مقباس را می‌توان با تحلیل ابعادی و یا بررسی معادلات دیفرانسیلی حاکم بر مسئله استنتاج نمود. در جدول (۵-۴) روابط مقیاسی برای پارامترهای معمول ژئوتکنیکی در مدل‌سازی با سانتریفیوژ ارائه شده است.[۲۶] -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۲۳ ۲-۲-۱۱۱۴ در رابطه با مربوط به مدل خاک زئوسینت زئوتکستایل‌ها ۱ ژئوتکستایل مور مسلح) تا قویت به خاطر کار ذیل به عنوان ر واقعی. رفتار ند ۰) این رفتار : مصالح مصرفی جدول (۵-۴) روابط مه ابعاد ای کرنش نیرو سرعت چگالی مایع حفره‌ای زمان در مسائل مکانیکی زمان در مسائل انتشار و نفود -روابط مقیاس حاکم در مدل نیک‌ها را نمی‌توان دقیقاً به ط رین حالت که ژئوتکستایل ت< برد ژئوتکستایل و نقش مقاو اهکار یکسان نمودن رفتار مد شین ۲- مدل کردن آندرکنش ش کرنش ژئوتکستایل فرض در مدل مقاومت کششی نها ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ یاسی حاکم بر پارامترهای ۰ مقیاس نمونه‌ی واقفعی ۱ ب‌ها و دیواره‌های خاک ور یکسان در مدل و مه نسود: ۱-شبیه‌سازی ر پل مدل از ضعیف‌ترین ناری (کاربرد در زیر پی می‌شود از قانون ارائه ش » شده است. مطابق رواب ی ۷( برابر کوچکتر از ژد طراحی ژئونکنیکی موج‌شکنه عمول در مدل‌سازی سانتر یفیوژی [۲۶] مدل گریز از مرکز تحت اثر ۸ ۸ ۸ ۸ ۸ ۸ زیادی شده است. عمده این تحقد مسلح وجود دارد. برخلاف دیگر مد یاس واقعی در نظر گرفت. در رابطه مد حالت به عنوان گاز پزشکی (کاربرد در ها و خاکریزها) می‌باشد. [۳۰-۲۷] شکن. برای مدل کردن ژئوتکستایل دو ک. برای یکسان سازی مصالح اولیه در ده در معادلات ذیل تبعیت کند. در ش ای آنوده‌سنگی... سالح همچون ال ۲-ضخامت دیواره خاک فرض اساسی مدل و مقیاس کل شماره (۴- صورت است که همان سطح -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۸۳ ۳۶۴ (و7) سم ۰۹۹7/۱ > «(1) بر( و۶) (وع) که در آن: زیرنویس‌های 1 و ۳ به ترتیب آشاره به مدل و مقیاس واقعی دارد. مقاومت کششی نهایی در ژئوتکستایل وق کرنش ایجاد شده در زئوتکستایل [۵4/۳] ,7 51۲6091 160851۱۵6 که روز زوا 7(۶) 11۲ اه ۳4 (8]چ 5۲۵10 ۱ [9] پع 7۸ شکل (۲۰-۴) نمودار تنش(کششی) - کرنش ژئوسینتتیک در مدل و مقیاس واقعی |۲۹] ژئوتکستایل و خاک می‌باشد. که برای این موضوع با فرض استفاده از مصالح با جنس یکسان, زاویه اصطکاک سطح ژئوتکستایل- خاک در مدل و مقیاس واقعی برابر فرض می‌شود. [۳۰] (۳۲۷-۴) مر( و0) مر( و 0) که در آن: زیرنویس‌های 1 و 0 به ترتیب آشاره به مدل و مقیاس واقعی دارد. وو: زاویه اصطکاک سطح ژئوتکستایل -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... در جدول ۶-۴ قوانین مقیاسی حاکم که توسط ویسوندهم و همکاران, (۲۰۰۷) و زورنبرگ و همکاران (۱۹۹۸) برای ژئوتکستایل‌ها ارائه شده.ء نشان داده می‌شود. جدول (۶-۴) قوانین مقیاسی حاکم برای ژئوسینتتیک‌ها [۳۰] وس را ۳-۲-۱۱-۴-طراحی آزمایش سانتریفیوژ نرم‌افزارهای تعادل حدی ژئوتکنیکی موجود گوه‌های گسیختگی تعیین می‌شود. با توجه به موضوع فوق ابعاد باکس مورد استفاده در سبد سانتریفیوژ تخمین زده می‌شود. با توجه به طول زیاد موج‌شکن نسبت به سایر ابعاد آن. فرضیات کرنش صفحه‌ای برقرار بوده و با توجه به وجود تقارن در مقطعء می‌توان نیمی از آن مدل نمود. ابزارگذاری‌هایی به منظور تخمین میزان نشست در بستر موج‌شکن و همچنین تخمین مبزان اضافه فشار آب حفره‌ای توصیه می‌شود. شایان ذکر است در صورت استفاده از بدنه شفاف در یک طرف باکس امکان رویت میزان تغییرشکل‌های صورت گرفته در طول آزمایش میسر می‌شود. در شکل زیر یک نمونه شماتیک از یک مدل در باکس سانتریفیوژ نشان داده شده است. مصالح بستر و موج‌شکن قبل از انجام آزمایش مطابق قوانین مقیاس حاکم مدل می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹/۰ ۸۵ [رو 1و ۰ ۰ 0 6۳۵ 13[1] ی مشش ۷ ور نت 17 ت ام / 2 1 501110111011 ۰ ز 5 ص 0 6۱0101 3 از تایه ایرد سوم ۴-۲-۱۱-۴-نحوه انجام آزمایش سانتریفیوژ بسترهای نرم در دریاها از نقطه نظر رفتاری و مقاومتی متفاوت از بسترهای نرم در خشکی می‌باشد. برای این منظور توصیه می‌شود از خاک محل پروژه نمونه‌برداری شود و جهت ساخت بستر در آزمایشگاه مورد استفاده قرار گیرد. برای ساخت خاک رسی با مقاومت برشی مورد نظر, با توجه به این که مقاومت برشی خاک بسیار تحت تأثیر نسبت درصد رطوبت به حد روانی می‌باشد(فاخر و جونزء ۱۹۹۹). برای این منظور ابتدا با افزودن درصدهای رطوبت مختلف. مقاومت برشی زهکشی‌نشده با انجام آزمایش برش پره تعیین می‌شود. این روند سیر تغییرات مقاومت برشی با افزایش رطوبت خاک را نشان داده و این امکان را مهیا می‌سازد مستقیما با افزودن درصد رطوبت خاصی به خاک به مقاومت برشی مد همان‌طور که گفته شده باید نیمی از بدنه موج‌شکن به دلیل تقارن» سهولت اجرا و همچنین محدودیت ابعاد باکس مدلسازی شود. جهت برقرار بودن فرضیه تقارن محوری در مدلسازی, ژئوتکستایل استفاده شده باید در وسط موج‌شکن توانایی حرکت در راستای قائم را داشته ولی در راستای افقی حرکتش محدود شود. برای این منظور از روش ارائه شده در -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۶ ۳۹/۱/۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... بخش مدلسازی ثقلی استفاده می‌شود. شایان ذکر است با توجه به قوانین مقیاس گفته شده در بخش‌های قبلی در صورت استفاده از میله فلزی به دلیل وزن زیاد. امکان فرورفت تکی آن درون لایه لجنی وجود داشت. لذا جهت جلوگیری ۰ ابزارگذاری می‌توان به منظور کنترل تغییرشکل‌های خاک رسی زیرین با تکنیک پردازش تصاویر یک سری نشانه‌گذاری درون خاک بستر رسی در جدار سطح شفاف قرار داده شود. به علت سازگاری بیشتر. جنس نشانه‌های قرارداده شده در بستر رسی از نوع یونولیت پیشنهاد می‌شود. به این ترتیب با توجه به شبکه بندی جداره شفاف باکس آزمایش, تغییرات بستر نشست‌سنج دیجیتال " که به دیتا لاگر متصل می‌باشد. میسر می‌شود. ثبت تغییرشکل‌های بستر به وسیله 0۷7.] ها این امکان را محقق می‌کند تا میزان نشست یا بالازدگی بستر قابل اندازه‌گیری باشد. استفاده از سنسورهای فشارآب حفره‌ای امکان تعیین فشار آب در هر لحظه میسر می‌شود. لذا امکان تخمین میزان ۰ ساخت موج‌شکن و انجام آزمایش پس از اتمام مراحل ساخت بستر و جانمایی نشست سنج‌هاء ابعاد موج‌شکن مورد نظر بر روی بدنه شفاف باکس خط کشی می‌شود. سپس به صورت لایه به‌لایه موج‌شکن در شرایط نقلی 18 ساخته می‌شود. به دلیل کم بودن تنش فی‌مابین بستر و موج‌شکن احدائی تغییرشکل‌ها در این مرحله تقریبا برابر صفر است. سپس شتاب در آزمایش سانتریفیوژ تا شتاب طراحی شده بالا برده می‌شود و نتایج ابزار دقیق موجود در مدل توسط مهندس ژئوتکنیک تحلیل می‌شود. در شکل (۲۲-۴) یک نمونه تست انجام شده در دستگاه سانتریفیوژ نشان داده می‌شود. (1۷1) 7۳۵۳۹۲۵۳۳۵۲ [۵ااد 0:۳ ماطداد ۷ مدا -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴: روش های طراحی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ ۸۷ یی 00 ی ممری ۱ ۱ . ۱ ا 1 1 : ۱ : 1 5 : ۱ ۱ َ 1 : ۱ ۱ ۱ ا 5 1 ۰ ما این ار با با را ْ ما۸ ۹ ۹ سضمه ی َ ۰ ی ا ۱ س ۹ شکل (۲۲-۴) میزان تغییرشکل‌های موج‌شکن قبل و پس از انجام آزمایش و تغییرات نشانه‌های بستر -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۸ ی ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئونکنیکی موج‌شکن‌های آنوده‌سنکی... مراجع -------- صفحهٔ بعد -------- |۱] طراحی بنادر و سازه‌های دریایی ایران- موج‌شکن‌ها و سازه‌های حفاظتی, ۰۱۳۸۵ نشریه شماره ۳۰۰-۵ سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور [۲] اسدی, فرید؛ فاطمه ولیخواه و ابوالفضل اسلامی, ۱۳۹۳ «مطالعه شرایط ژئوتکنیکی بستر پل ملی خلیج فارس؛ بندر عباس- قشم»» اولین کنفرانس ملی مکانیک خاک و مهندسی پی, تهران» دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی, دانشکده عمران دانشگاه شهید رجایی |۳] کریمی. مسعود. ۰۱۳۷۹ «ملاحظات زمین‌شناسی مهندسی در جانمائی بنادر سواحل خلیج فارس» چهارمین همایش بین المللی سواحل, بنادر و سازه های دریایی, بندرعباس, سازمان بنادر و دریانوردی ۱۴ نیک‌قلب پورء مینو؛ ۰۱۳۸۹ «ارزیابی روش‌های متداول در تخمین نشست سازه‌های وزنی دریایی در طول دوره ساخت (مطالعه موردی موج شکن بندر هندیجان)» پایان‌نامه کارشناسی ارشد.» دانشگاه گیلان |۵| احمدی تطفی, حسن و فاخرء علی, ۰۱۳۸۰ « نفوذ مصالح موج‌شکن در بسترهای نرم لجنی و اثر جداکننده"ها»» نشریه دانشکده فنی دانشگاه تهران. جلد ۳۵ شماره ۳ از صفحه ۲۲۱ تا ۲۳۳. [۶] معصومی, محمدمهدی؛ مهدی رجحانی و روح الله امیرآبادی, ۰۱۳۹۱ «کارآمدی راهکارهای مختلف کاهش فرورفت موج‌شکن توده‌سنگی در بسترهای نرم مطالعات موردی: پروژه‌های تپه‌رشادت. بوالخیر و شاه‌عبدالله»» دهمین همایش بین المللی سواحل, بنادر و سازه های دریاییء تهران, سازمان بنادر و دریانوردی |۷] کاظمی اسکی, محمد عامر؛ علی بردیده و مجید جندقی علایی, ۰۱۳۹۳ «بررسی نشست موج‌شکن نخل ناخدا (راه دسترسی جزیره هرمز) و راهکار ارائه شده»» یازدهمین همایش بین المللی سواحل, بنادر و سازه های دریایی. تهران. سازمان بنادر و دریانوردی 2001661121 1۵۳ 5ع6ع 2۳ می اعقل ۹۱۵ 1۳۵۳۵ 12۳60 کم ]| ۳۸1۸۵۷۸۵۰ .ظ 200 ,۸ ,۲۸۳۲۲۳۴ ‎]٩[ ۰ .1309 2۳10 ۱۵ 0606216618 ".01۱۵۰ -۳۹۲-۹۳-2209 ۱۳ 30۰ .0816012 آهع امعم ۵۳۵۵ 1۵۳ ۲1۵000 بلق اه 108010 100۹0۰ [9] ۰ و0616 56166 ۳۵10۵ ۸ ۷۵۵6 ۳۵۳۲ مه 0 عدمع۲ ک6ا۵ ۳ ۱1۵۵ 00۰ ۰ ۱ طراحی بنادر 0 سازه‌های دریایی ایران - مکانیک خاک و پی. ۰.۳/۸۵ نشریه شماره ۲۰۰-۳۲ سازمان مدیریت 0 برنامه‌ریزی کشور |۱۱] قنبری, علی؛ ۰۱۳۸۸ « کتاب کاوش‌های صحرایی در مهندسی ژئوتکنیک» نشر نوآوران شریف» سمنان. دانشگاه سمنان ۰ مع6ع ۵۲1 .کعد 16 معع ۱/216 6060۵6 ۲09 بدها۳۵۵ [12] 8 ۷36 200 226 ۳۸۵ 0۱۵۵۵ ۱۵۳۵۷۵ ۰۳۷۷۵ له اع ول 20801000 مهگ [13] 4-۰ :(2011) 29.1 ۳2065 60606 200 کعا نامع ".1105 2ب نک 108 0۵1[ 1۵۳۵1101۰۳ 6010 5106 2 آ0 ۰۳۵۲۵۳۵۵۲۵ ۳۵۵۳۰ با 110۶ 200 کل کع هل ,|۱۸:۵۱ [14] 205-۰ :(19865) 111.2 ۳۵۱۳۵۵ آهعنمط 00 اه -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۰ ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ طراحی ژئوتکنیکی موج‌شکن‌های نوده‌سنگی... 5 61005 ۱۳۵۵ امک رععل ۵ ما 11۳۵۵0۵ م۸ حادم .0 0 ۰ 200 .۸ 0۵۵۵۵ ,عبط [15] ۱ |۵م۳۵ بفعاها5 مادنا .99-138-] ۳۲1۷/۸ ب0ل 2011211005 اهعنمطاممعم منز مک ۰ 161006 300 حلع ۲۵ 6 13151 ا 0166 ناه نحل ۸ 61 ۵۵۳ ۲۵۱۲0۳۵61 1116 6ا1م0ع که 1 امعاله اه صمناه۰۳۷۵ یله اه ,۲۱1۳8 ق7۳20 (1۱6] 506-5۰ :(2015) 43.6 060۵65 00 کعاناوامعی "دول ع اه امک 0۵ ۱0۵02 آزم5 ۲۵۳ 200112110085 200 کلش1 ۵1 کعناعطا رصع 10 ۸۵۷۵۵065 له ۵۲ ۵ ۳۵۵۵۵ ,۳۵۱۵۳۳۵۶ [۱7] 3 ۳۵166۲1۵2 [16۵ 060166 اه اقد سل ع۳10۵ *خل ۵ ممنامعاممم اهام حبص هه ۲۵۱10۳۵۲ ۰ :(2008) (۵۳۹.)۱۹۹۷ ۵1116 200 ۳۱۷۵۲ 1 0006۳۵۵65 200 کعاناوهامعی موم ماه ۳1۸06 [۱8] 8 0 300۲ *.28ع2 ۷۷۵1۲۵۵۲ 1 ک6ع و0605 اه ممناهعزاممه 1۵۵ ۷۷113۴ ,۳1۸00 [۱9] (113.)۲۰۱۱ 2۲0۲۵ ۳ ۲1۵۲۵۵۱۵ ۱۵ ۵۵ ۳ عکنا 1۳6 |۱۵۵۵ ۸۵۵۴ ع6ط1-(2007) ۳1۱۸۳۳ سس معا [20] (0683.)۲۰۰۷) ۲۳11۵030 ]21[ ۱۷1۸۳۸ ۳۳06۳۲۵۳۰۲ .۱۹۷۵( و 01۳6۳ 200 کازم5 10۲۵۵0 ۹1۳۵100/۵1 1۵۳ عم0لا 2 که عم" لو ملمهاک طاکاظ ,58006 [22] (۲۰۱۰).گان] ,۵0۵۰م]آ ,1۹110۵۰ 5۱۵۵۳0 ۹ 60۹10 200 0عن1 عاع و0608 ۸۵0131۵110 ۲۵۳۳۹۵۵۶ ۳۵۵۱ ,۳۲1۷۷۸۰ [23] ۰ ,۵۲1026 بکعنمطا امعم ۱۷/1۵۵6 بعع 6060 حسهاا مدوا۳۵۶ [1998(.]11) 13511100۰ ۲12۵ ۱1۵0۵۵۱ ۰ ,00۲00۵۲۵1100 20110۳۵ 1۰ |۷۵ بکع11ع 1 رصع ۷1 عصنصعا ۵۸۰ ۲۵۵۳ ۲۵۵۵۵ [24] ۰ 2۳3۷11۵11021 ۱۶ دز اعلوم 110 1-ع 011-51 0۵ کاکع) عامها ماه 5۳ ۵۳ علوم زاهک یک نها [25] ۰ 105-1 :(۱989:29)1 ۳۵۵۵0۵۹ 200 دازم5 ۰ ,۳۳۵9 وان .و010۵ هماع هام0 .0 ۸۸ مماچه 1 [26] 121 1عع001ع 1۳6 1 ع6ا11 م20 8 اه 1۹۵0۵ 200 ۹۵۵۵۱۵۵" بلج ا۵ ۵ یک ,50۳۱2۵۵ [27] ۰ .167 ۷۵۱۰ ۲۹۵۵۰ا ,۳۳۵166 1۵۱10۳۵۲ ۳۵۳۵ 0۵ 0 رگ 1۵۱ ۳۳۵۵۰ عع 0 [2ع1ع0016ع 2 1 510065 ۲۵110۳۵۵۵ 01 1۹0۵ هانگ ‎٩.‏ 200 ,۱:۵ کا بل مت عع ول ق7000 [28] 470-۰ :(1997) 20.4 |0۵[ 1۹118 همع 0 1616-40 00ع 00 فافع [ع00 0 00۵6" ۱1۵۳۵20 بط بط 200 یک ۷۰ بظ ,۷1۹۳۵۵۵۳۵۵ [29] 365-۰ :(2007) 14.6 [۵ 11۵0 کعاعط رد060 ".کع ماد 65 6-۳6110۳60 00016111 ۵۲ مزال ۵6 و۵ 0 200 یک ۷۰ بج ,۷1۹۳۵۵۵۵۰ [30] 77-۰ :(2009) 27.2 06000۵65 200 کعا 006010 "کاص اعد 0111۵ ما مراد 6۳۵۷۵۴ 116-06060001 ۵6 ۵۲ جمناه 03 ۵ع 0 باه اه مکصنا ۱۵۵ ۳8اه مقاد) [31] 166-۰ :(2016) 44.2 060۵065 200 دما نامع "الق آزمک 1-101010۵0 امعم -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ 5۳۱۵9۳۱۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- که ۳۵۵۱۱1۲ :15۱۸۳ )8۶0۲ اعد ۲۵۵ چم" خی ۹ ما یم لهط م۳ سب م۳ ۳1 عم ۳۹ جرا ۳ ۳ احطمط پر 8 هم ها هه کم ۸ ام همم مه 8ه یم ام دهد رما ۳ 5 جوم م ۳ ۳ 8ج هم 5 6 ۳/99 0 ۷13711166 یک ۳۹۲۹۵ 40 131۳351۳6۳۴ ,16631۵ ۵1 1600 5 ۳۳۵۵۵۱ 1 0 اهاقه0 10۲ 000۵ ۳۵۵10۵۵ موونواک۸ عمط وه امعنصطاع ۲ 0۳ اصعصاه0 ۳۳8 5 200 ۲0۵۹|۵۵ ار ۱۱۱۱ مرهه ۱۱۹۹۱۱۳/۸ 303333[ 2020 -------- صفحهٔ بعد -------- راهکارهای ژئونکنیکی مواجه با بسترهای نرم را در ساخت سازه‌های نوده سنگی با نکاه ویژه به زئوسنننیک‌ها به عنوان لایه نسلیح سطحی و جداکننده ارائه می‌نماید. در نوار ساحلی بخاطر جاری بودن رودخانه‌های متعدد. احتمال برخورد با نهشنه های رسی نرم بسیار زیاد می‌باشد. درمناطق جلکه‌ای شدت رسوبات نرم بخاطر قرارگیری در دلتای رودخانه‌ها فزاینده می‌باشد. در این ضابطه سعی شده راهکارهای طراحی و همچنین اجرایی استفاده از ژئونکستایل در بستر موج‌شکن‌های نوده سنگی به منظور کاهش هدر رفت مصالح بدنه موج‌شکن و افزایش پایداری. مورد بررسی قرار گیرد. این ضابطه می‌نواند راهنمایی برای طراحان سازه‌های دربایی و مهندسان سواحل و