3323

دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 161 - ن ﻓﺮوردﻳﻦ ﻣﺎه 1395 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 161 - ن ﻓﺮوردﻳﻦ ﻣﺎه 1395 ﺑﺴﻤﻪ ﺗﻌﺎﻟﻲ ﭘﻴﺸﮕﻔﺘﺎر اﻣﺮوزه ﻧﻘﺶ و اﻫﻤﻴﺖ ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ و آﺛﺎر اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ﻣﻨﺎﺳـﺐ و ﻣﺴـﺘﻤﺮ آن ﻫـﺎ در ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺟﻮاﻣﻊ، ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﺎرﺑﺮد آن ﻫﺎ را ﺿﺮوری و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ . ﻧﻈﺮ ﺑﻪ وﺳﻌﺖ داﻣﻨﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن در ﺟﻬﺎن اﻣﺮوز، ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ، ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎ و اﺳﺘﺎ ﻧﺪاردﻫﺎ در ﻫﺮ زﻣﻴﻨﻪ ﺑﻪ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻓﻨﻲ - ﺗﺨﺼﺼﻲ واﮔﺬار ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﻓﻮق و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﻠﻴﻤﻲ و ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﻳﺮان، ﺗﻬﻴﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﺑﺨﺶ آب و آﺑﻔﺎ از اﻫﻤﻴﺖ وﻳﮋه ای ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮده و از اﻳﻦ رو ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺑﺮای ﻧﻴﻞ ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﻫﺪف، ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن رﺳﺘﻪ ﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب و آﺑﻔﺎ اﻗﺪام ﺑﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻋﻠ –ﻲ ﻤ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻫـﺎی ﺗﺨﺼﺼﻲ ﻧﻤﻮده ﻛﻪ ﻧﻈﺎرت ﺑﺮ ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ . اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺻﻨﻌﺖ آب ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ داﺷﺘﻦ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﺪوﻳﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد : – اﺳﺘﻔﺎد ه از ﺗﺨﺼﺺ ﻫﺎ و ﺗﺠﺎرب ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮان ﺷﺎﻏﻞ در ﺑﺨﺶ ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﺧﺼﻮﺻﻲ – ﺧﺬ ﻣﻌﺘﺒﺮ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺑﻴﻦĤاﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣ اﻟﻤﻠﻠﻲ – ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﺗﺠﺎرب دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی اﺟﺮاﻳﻲ، ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ، ﻧﻬﺎدﻫﺎ، واﺣﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ، واﺣـﺪﻫﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ، ﻃﺮاﺣـﻲ و ﺳﺎﺧﺖ – اﻳﺠﺎد ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻬﻴ ﻪ، اﺟﺮا، ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ارزﺷﻴﺎﺑﻲ ﻃﺮح ﻫﺎ – ﭘﺮﻫﻴﺰ از دوﺑﺎره ﻛﺎری ﻫﺎ و اﺗﻼف ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﻲ و ﻏﻴﺮﻣﺎﻟﻲ ﻛﺸﻮر – ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺻﻮل و ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﻮرد ﻋﻤﻞ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد و ﺳﺎﻳﺮ ﻣ ﻮ ﺳﺴﺎت ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺴﻬﻴﻞ در اﻣـﺮ اﺳـﺘﻔﺎده از اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ، ﺗـﺪوﻳﻦ و ﻳـﺎ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻧﺸﺮﻳﺎت و ﻛﺘﺐ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ را ﻧﻴﺰ در دﺳﺘﻮر ﻛﺎر ﺧﻮد داﺷﺘﻪ و ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺣﺎﺿﺮ در راﺳﺘﺎی ﻧﻴﻞ ﺑـ ﻪ ا ﻳﻦ ﻫﺪف ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . آﮔﺎﻫﻲ از ﻧﻈﺮات ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮاﻧﻲ ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ آن ﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ در ارﺗ ﺒﺎط ﺑﺎ ﺗﻬﻴـﻪ اﺳـﺘﺎﻧﺪار ﻫﺎی د ﺻـﻨﻌﺖ آب و آﺑﻔﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ، ﻣﻮﺟﺐ اﻣﺘﻨﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺷﺎﻳﺎن ذﻛﺮ اﺳﺖ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻣﺬﻛﻮر در ﺳﺎل 1393 ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و در ﺳﺎل1395 در ﻗﺎﻟـﺐ ﻧﺸـﺮﻳﻪ داﺧﻠـﻲ ﻃـﺮح ﺗﻬﻴـﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل » دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ] « ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 161 -ن[ ﻣﺠﺮی : داﻧﺸﮕﺎه آزاد اﺳﻼﻣﻲ واﺣﺪ ﻋﻠﻮم ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻣﻮﻟﻒ اﺻﻠﻲ : ﻋﻠﻲ اﻛﺒﺮﻋﻄﺎرزاده ﺑﺎزﻧﺸﺴﺘﻪ ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﻌﺪن اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه : ﺳﺎﺳﺎن ﺑﺎﺑﺎﻧﻲ ﻛﻔﺎﻳﻲ داﻧﺸﮕﺎه آ زاد اﺳﻼﻣﻲ واﺣﺪ ﻋﻠﻮم ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت دﻛﺘﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻋﻠﻲ اﻛﺒﺮ ﻋﻄﺎرزاده ﺑﺎزﻧﺸﺴﺘﻪ ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﻌﺪن اﻓﺸﻴﻦ واﺳﻌﻲ ﻧﺼﺮآﺑﺎدی ﺳﺎزﻣﺎن ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ و ﻣﺮاﺗﻊ ﻛﺸﻮر ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﻧﻈﺎرت : ﻋﺒﺪاﻟﻮﺣﻴﺪ آﻏﺎﺳﻲ داﻧﺸﮕﺎه ﺧﻮاﺟﻪ ﻧﺼﻴﺮاﻟﺪﻳﻦ ﻃﻮﺳﻲ دﻛﺘﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺮﻳﻢ رﺣﻴﻤﻲ ﻓﺮاﻫﺎﻧﻲ ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿ ﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸـﻮر - وزارت ﻧﻴﺮو ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻋﻤﺮان آب ﻋﺒﺪاﻟﺮﺣﻴﻢ ﺻﻠﻮی ﺗﺒﺎر ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻣﺸﺎور ﻣﻬﺎب ﻗﺪس دﻛﺘﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻫﻤﺎﻳﻮن ﻛﺘﻴﺒﻪ داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ اﻣﻴﺮﻛﺒﻴﺮ دﻛﺘﺮای آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻋﻀﺎی ﮔﺮوه ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪه ) ﻛﻤﻴﺘﻪ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر (: ﺑﻬﺮام ﺛﻘﻔﻴﺎن داﻧﺸﮕﺎه آزاد اﺳﻼﻣﻲ واﺣﺪ ﻋﻠﻮم ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺗﻬﺮان دﻛﺘﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻓﻀﻠﻌﻠﻲ ﺟﻌﻔﺮﻳﺎن ﻛﺎرﺷﻨﺎس آزاد ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻋﺒﺎﺳﻘﻠﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻬﺎن ﺳﺪ ﻓﻮق ﻟﻴﺴﺎﻧﺲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻮژی ﭘﻴﻤﺎن داﻧﺶ ﻛﺎرآراﺳﺘﻪ داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ اﻣﺎم ﺧﻤﻴﻨﻲ ( ره ) دﻛﺘﺮای ﻋﻠﻮم و ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ آﺑﻴﺎری ﻓﺎﻃﻤﻪ ﻗﺒﺎدی ﺣﻤﺰه ﺧﺎﻧﻲ ﺿ ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸـﻮر - وزارت ﻧﻴﺮو دﻛﺘﺮای ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ 1 ﻓﺼﻞ اول - ﻛﻠﻴﺎت 5 1 - 1 - ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان در اﻳﺮان 7 1 - 2 - ﻧﻘﺶ داده ﻫﺎ در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان 8 1 - 3 - ﻣﺸﻜﻼت آﻣﺎرﻫﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان 9 1 - 3 - 1 - روش ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎ 9 1 - 3 - 2 - ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ 10 1 - 3 - 3 - ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه در زﻣﺎن ذﺧﻴﺮه داده ﻫﺎ 11 ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل یﻫﺎ ﻛﻤﻲ 13 2 - 1 - ﺷﻜﻞ داده ﻫﺎی ورودی ﻣﺪل 15 2 - 1 - 1 - ﺷﻜﻞ داده ﻫﺎی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل 15 2 - 1 - 2 - ﺷﻜﻞ اﻋﻤﺎل اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل 18 2 - 1 - 3 - ﺷﻜﻞ ورود ﺳﺎﻳﺮ داده ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺪل 18 2 - 2 - داده ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ 19 2 - 2 - 1 - ﻧﻮع آﺑﺨﻮان 19 2 - 2 - 2 - ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت 20 2 - 2 - 3 - ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ 20 2 - 2 - 4 - ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان 24 2 - 2 - 5 - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان 26 2 - 2 - 6 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﻨﺪﺳﻲ آﺑﺨﻮان 33 2 - 2 - 7 - داده ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل 36 2 - 2 - 8 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ اوﻟﻴﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب 39 2 - 2 - 9 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 39 2 - 2 - 10 - آب ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ از آﺑﺨﻮان 48 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 55 3 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 57 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 3 - 2 - دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 57 3 - 3 - آﻣﺎرﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 58 3 - 4 - آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 59 3 - 5 - آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺶ ﻫﺎ 60 3 - 6 - ﺟﺮﻳﺎن آب ﻗﻨﻮات 61 ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل یﻫﺎ ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 63 4 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 65 4 - 2 - ﭘﺨﺶ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در آ ﺑﺨﻮان 66 4 - 2 - 1 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﺤﻠﻮل در آب 66 4 - 2 - 2 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺒﻚ ﺗﺮ از آب 66 4 - 2 - 3 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗﺮ از آب 67 4 - 2 - 4 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎی ﻓﺮار 67 4 - 3 - ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی ﻣﻮﺛﺮ در اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ 68 4 - 3 - 1 - ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل 68 4 - 3 - 2 - ﭘﺨﺶ ﻣ ﻮﻟﻜﻮﻟﻲ 70 4 - 3 - 3 - ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 70 4 - 3 - 4 - ﭘﺪﻳﺪه ﺻﺎﻓﻲ ﺷﺪن 72 4 - 3 - 5 - ﭘﺪﻳ ﺪه ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ 73 4 - 3 - 6 - ﭘﺪﻳﺪه ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ 73 4 - 3 - 7 - ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ 73 4 - 3 - 8 - ﺗﺒﺎدل ﻳﻮﻧ ﻲ 73 4 - 3 - 9 - ﭘﺪﻳﺪه ﻓﺮوﭘﺎﺷﻲ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ 74 4 - 4 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮﺛﺮ در ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪﻫﺎ 74 4 - 4 - 1 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل 74 4 - 4 - 2 - ﭘ ﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 74 4 - 4 - 3 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺎﺧﻴﺮ 75 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 4 - 4 - 4 - ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻓﺮوﭘﺎﺷﻲ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ 75 4 - 5 - راه ﻫﺎی ﻧﻔﻮذ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان 75 4 - 5 - 1 - ﻧﻔﻮذ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ از راه ﭼﺎه ﻫﺎی ﺟﺎذب 75 4 - 5 - 2 - ﺗﺨﻠﻴﻪ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﺑﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ 75 4 - 5 - 3 - اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮده ﭘﺴﺎب ﻫﺎی 76 4 - 5 - 4 - اﻧﺒﺎرﻫﺎی اﻧﺒﺎﺷﺘﻦ زﺑﺎﻟﻪ و ﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪﻫﺎ 76 4 - 5 - 5 - زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی 76 4 - 5 - 6 - ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی 77 4 - 6 - ﺻﻨﺎﻳﻊ 77 4 - 7 - ﮔﺬر آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ا ز رﮔﻪ ﻫﺎی ﻣﻌﺪﻧﻲ 77 4 - 8 - ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎی ﻣﻌﺪﻧﻲ 77 4 - 9 - ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ 78 4 - 9 - 1 - آﻻ ﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ 78 4 - 9 - 2 - ﻫﺪف از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 78 4 - 9 - 3 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻨﺎﺳﺐ 79 4 - 9 - 4 - داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ 79 4 - 10 - داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ 81 ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻓﺸﺮده از یا یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 83 5 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 85 5 - 2 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد 85 5 - 3 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر 89 5 - 4 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار 90 ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 93 6 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 95 6 - 2 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ 95 6 - 2 - 1 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ 96 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 6 - 2 - 2 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ 99 6 - 2 - 3 - ﺣﻔﺎری ﻫﺎی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ 100 6 - 2 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 102 6 - 3 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 103 6 - 3 - 1 - ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای 103 6 - 3 - 2 - ﭼﺎه ﻫﺎی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ی 109 6 - 3 - 3 - ﻣﺨﺘﺼﺎت ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی 111 6 - 3 - 4 - اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی 112 6 - 3 - 5 - ﺛﺒﺖ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب 114 6 - 3 - 6 - ﻛﻨﺘﺮل ﺳﺎﻻﻧﻪ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻫﺎ و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای 114 6 - 4 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 114 6 - 4 - 1 - آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ 115 6 - 4 - 2 - ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ 128 6 - 4 - 3 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 129 6 - 5 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 134 6 - 5 - 1 - ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات 134 6 - 5 - 2 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ 136 6 - 5 - 3 - داده ﻫﺎی زﻫﻜﺶ 141 6 - 5 - 4 - داده ﻫﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان 141 6 - 5 - 5 - داده ﻫﺎی ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ از آﺑﺨﻮان 142 6 - 6 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 143 6 - 6 - 1 - داده ﻫﺎی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ 143 6 - 6 - 2 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ 145 6 - 6 - 3 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ از آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ 146 6 - 6 - 4 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی 149 6 - 6 - 5 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻫﺎ 150 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 6 - 6 - 6 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ 150 6 - 6 - 7 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب ﻣﺨﺰن 150 6 - 7 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ 151 6 - 7 - 1 - ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮردﻧﻈﺮ 151 6 - 7 - 2 - داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ 151 6 - 7 - 3 - ﻧﻘﺎط ﭘﺎﻳﺶ 152 6 - 7 - 4 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری 155 6 - 7 - 5 - اﻧﺪاز ه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه 156 ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 157 7 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 159 7 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 159 7 - 2 - 1 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان 159 7 - 2 - 2 - ﻛﻨﺘﺮل داده ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 160 7 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 161 7 - 3 - 1 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار 161 7 - 3 - 2 - آﺑﻨﻤﻮد ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی 162 7 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 163 7 - 4 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل 163 7 - 4 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه )S( 164 7 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ 165 7 - 5 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ 165 7 - 5 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی 167 7 - 5 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ازآب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ 167 7 - 5 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان 169 7 - 5 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﭼﺎه ﻫﺎ 170 7 - 5 - 6 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 171 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 7 - 6 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 172 7 - 6 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ 172 7 - 6 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ 172 7 - 6 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎر ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ 173 7 - 6 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ 173 7 - 6 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان 174 7 - 7 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 176 7 - 8 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﺮم اﻓﺰار در رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ 176 7 - 9 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ 178 7 - 9 - 1 - ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ 178 7 - 9 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎرﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ 179 7 - 9 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻫﺎ ﻣﺪل 180 7 - 9 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ 181 ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی داده ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 183 8 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 185 8 - 2 - داده ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ اﻣﻜﺎن ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺑﻬﺘﺮ 185 8 - 2 - 1 - ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت 185 8 - 2 - 2 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ 185 8 - 2 - 3 - ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و زﻫﻜﺶ ﻫﺎ 186 8 - 2 - 4 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی 186 8 - 2 - 5 - آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ 186 8 - 2 - 6 - آﻣﺎرﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ از آﺑﺨﻮان 186 8 - 2 - 7 - آﻣﺎرﻫﺎی ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ 187 8 - 2 - 8 - آﻣﺎرﻫﺎی آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ و آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده 187 8 - 2 - 9 - آﻣﺎر رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ 187 8 - 2 - 10 - آﻣﺎر ﺗﺒﺨﻴﺮ 188 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ 8 - 2 - 11 - آﻣﺎر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ 188 8 - 2 - 12 - ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان 188 8 - 2 - 13 - ﻣﻘﺪار آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و راه ﻫﺎی ورود ﻫﺎ آن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان 188 8 - 3 - داده ﻫﺎی ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﻢ ﺗﺮ 188 8 - 3 - 1 - داده ﻫﺎی ﺑﺎ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑﻬﺘﺮ 189 8 - 3 - 2 - داده ﻫﺎی ﺑﺎ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻛﻢ ﺗﺮ 189 8 - 3 - 3 - داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ 192 ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ 193 9 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت 195 9 - 2 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻣﺪل در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب 195 9 - 2 - 1 - ﺗﺪﻗﻴﻖ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی آﺑﺨﻮان 195 9 - 2 - 2 - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ وﺿﻌﻴﺖ آﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان 196 9 - 3 - اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻣﻨﺎﺳﺐ 196 9 - 3 - 1 - دوره آﻣﺎری ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز 196 9 - 3 - 2 - اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه داده ﻫﺎ 197 ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 199 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺟﺪول ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳ ﻲ آﺑﺨﻮان ﻳﻚ ﺑﺎ یﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد 85 ﺟﺪول 5 - 2 - ﻫﺎی داده ﺑﻴﺶ ﺑﺮای ﺗﺮ ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻳﻚ ﺑﺎ ﺗﺤﺖ ﻻﻳﻪ ﻓﺸﺎر 89 ﺟﺪول 5 - 3 - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎی یا ﻻﻳﻪ ﭼﻨﺪ 90 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﺷﻜﻞ 2 - 1 - ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 16 ﺷﻜﻞ 2 - 2 - ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ واﻗﻌﻲ ﻧﻘﺎط و ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﻣﺪل در 17 ﺷﻜﻞ 2 - 3 - آﺑﻨﻤﻮد ﻲ واﻗﻌ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ 18 ﺷﻜﻞ 2 - 4 - ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا 24 ﺷﻜﻞ 2 - 5 - ﺑﺎ ﻣﺮز ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ 25 ﺷﻜﻞ 2 - 6 - ﺑﺎ ﻣﺮز ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ 25 ﺷﻜﻞ 2 - 7 - ﺑﺎ ﻣﺮز ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ 26 ﺷﻜﻞ 2 - 8 - ﺷﻴﺐ زﻳﺎد ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﺎدرﺳﺖ ﻣﺮز 29 ﺷﻜﻞ 2 - 9 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﮔﺴﺘﺮه آن 30 ﺷﻜﻞ 2 - 10 - ﮔﺰﻳﻨﺶ در ﻣﺮز ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﺪل در 31 ﺷﻜﻞ 2 - 11 - ﺧﻄﺎی ﻧﺎدﻳﺪه ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ 31 ﺷﻜﻞ 2 - 12 - ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜ ﺑﻴﻦ ﻲ یﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﺨﺘﻠﻒ 39 ﺷﻜﻞ 2 - 13 - ﺗﺒﺎدل ﺑﻴﻦ آب رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان 44 ﺷﻜﻞ 2 - 14 - ﻛﻢ ﻻﻳﻪ ﺗﺮاوای ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ 46 ﺷﻜﻞ 2 - 15 - آب ﮔﻴﺮی ﻻﻳﻪ دو از ﭼﺎه آﺑﺪار 50 ﺷﻜﻞ 2 - 16 - ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﻗﻨﺎت 54 ﺷﻜﻞ 4 - 1 - ﺟﺮﻳﺎن آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻲ ﻫﻢ در آب ﺑﺎ ﻛﻪ آﻣﻴﺰد ﻣﻲ ﺣﻞ آن در ﻳﺎ ﺷﻮد 66 ﺷﻜﻞ 4 - 2 - ﺣﺮﻛﺖ آﻟﻮدﮔﻲ یﻫﺎ ﺳﺒﻚ آب از ﺗﺮ 67 ﺷﻜﻞ 4 - 3 - ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ زﻳﺎد در و ﺟﻬﺖ ﺷﻴﺐ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ 67 ﺷﻜﻞ 4 - 4 - ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺳﺒﻚ ﻓﺮار و آب از ﺗﺮ 68 ﺷﻜﻞ 4 - 5 - ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ داﺋﻢ اﺛﺮ در ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل 69 ﺷﻜﻞ 4 - 6 - ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ ﻟﺤﻈﻪ اﺛﺮ در ای ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل 69 ﺷﻜﻞ 4 - 7 - ﭘﺨﺶ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟ ﻲ 70 ﺷﻜﻞ 4 - 8 - ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔ ﻲ 71 ﺷﻜﻞ 4 - 9 - ﺗﻐﻴﻴﺮ ات ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻴﻦ در آب ﻫﺎ داﻧﻪ 71 ﺷﻜﻞ 4 - 10 - ﺟﺒﻬﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎ و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺨﺶ و 72 ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺻﻔﺤﻪ ﺷﻜﻞ 4 - 11 - ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ اث در ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل )1 (و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺨﺶ و )2( 72 ﺷﻜﻞ 4 - 12 - ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل، ﭘﺨﺶ و ﺗﺎﺧﻴﺮی 73 ﺷﻜﻞ 6 - 1 - ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻛﻨﺎر زﻫﻜﺶ ﻫﺎ 105 ﺷﻜﻞ 6 - 2 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻄﺢ ﺑﻪ آب دﺳﺖ آﻣﺪه ﭼﺎه دو از ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب واﻗﻌﻲ 106 ﺷﻜﻞ 6 - 3 - ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﺑﺎ ﻻﻳﻪ ﭼﻨﺪ آﺑﺪار 111 ﺷﻜﻞ 6 - 4 - ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﻻﻳﻪ ﺑﺮ آﺑﺪار آزاد در آﺑﺨﻮان ﻫﺎی ﻧﺸﺘﻲ 121 ﺷﻜﻞ 6 - 5 - ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ در زﻣﺎن اﺛﺮ در ﭘﺪﻳﺪه ﺗﺎﺧﻴﺮ زﻫﻜﺸﻲ 123 ﺷﻜﻞ 6 - 6 - ﻣﺮز اﺛﺮ ﻧﺎﺗﺮاوا ﺑﺮ ﺳﻄﺢ در آب زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ 124 ﺷﻜﻞ 6 - 7 - ﺑﺎ ﻣﺮز اﺛﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﺑﺮ ﺳﻄﺢ در آب زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ 124 ﺷﻜﻞ 6 - 8 - ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﻣﺮز در ﻧﺎﺗﺮاوا 125 ﺷﻜﻞ 6 - 9 - ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﺑﺎ ﻣﺮز در ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺸﺨﺺ 125 ﺷﻜﻞ 6 - 10 - و ﭼﺎه ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ KV 127 ﺷﻜﻞ 7 - 1 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑﺎ ﻲ واﻗﻌ ﺗﺒﺨﻴﺮ در Modflow 175 ﺷﻜﻞ 7 - 2 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻛﻨﺎر ﻣﺮز 177 ﺷﻜﻞ 7 - 3 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻛﻨﺎر ﮔﺴﻠﻪ ﻫﺎ 178 ﻣﻘﺪﻣﻪ 1 ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ و ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ ﭘﻴﭽﻴـﺪه و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ وﺿﻌﻴﺖ آﻳﻨﺪه ﻫﺎ آن ﻧﻴﺎز دارد ﻛﻪ آن را ﺑﻪ یﻫﺎ ﺷﻜﻞ ﺗﺮ ﺳﺎده ی ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻻزم را ﺑﺮ روی ﺷﻜﻞ ﺳﺎده ﺷﺪه ﻫﺎ آن اﻧﺠﺎم دﻫﺪ ﻣﺪل . ، وﺳﻴﻠﻪ و ﻳﺎ ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ راه ی ﺳﺎده ﻧﻤﻮدن ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﺷـﻤﺎر . رود ﻣـﻲ ﻧﻘﺸـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻧﻘﺎط و ﻳﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ راه ی ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻳﻚ ﻧﻮع ﻣﺪل آن ﻣﻨﻄﻘﻪ داﻧﺴﺖ . آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﺳﺎﻟﻴﺎن دراز و ﻃﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ه آﻣﺪ اﻧﺪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ در ﻫـﺎ آن ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﺎﻫﻤﺴﺎن و ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻐﻴﺮ اﺳﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در زﻳﺮزﻣﻴﻦ و دور از دﻳﺪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻗﺮار دارﻧـﺪ . وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ﻫـﺎ آن ی ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﻫﺰﻳﻨﻪ آن زﻳﺎد و زﻣﺎن ﻣﻲ ﺑﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ وﻳﮋﮔﻲ در ﻫﺎ آن یﻫﺎ آﻏﺎز ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻘﺪار ﻛﻤﻲ ﺑﺮرﺳﻲ اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﺮآورد ﺷﻮد و در آﻳﻨﺪه و در زﻣﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻤﺒﻮد داده ﻫﺎ ﺑﺮﻃـﺮف ﮔـﺮد . د ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﻛﺎﻣـﻞ ﻳـﻚ آﺑﺨـﻮان ﺗﻨﻬـﺎ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ اﻓﺰون ﺑﺮ آﻧﻜﻪ ﻛﺎرﺑﺮدی ﻧﻴﺴﺖ ، ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ و ﮔﻴﺮ وﻗﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﺷﻜﻞ ﺳﺎده ﺷﺪه آن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر اﮔﺮ ، رود ﻣﻲ درﺳﺖ ﺗﻬﻴﻪ ﺷـﻮد وﺳـﻴﻠﻪ ﺑـﺎ ارزﺷـ ﻲ ﺑـﺮای ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﺑﻬﺘـﺮ و ﻛﺎﻣﻞ ﺗﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻳﻦ ﻣﺪل را ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑـﺮای ﭘـﻴﺶ ﺑﻴﻨـﻲ ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻃـﺮح ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﻧﻴﺰ .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﺮح ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب اﺟـﺮا ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻪ ﺑـ ﺷـﺮﻃﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻛﺎرﺑﺮدی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻓﺰون ﺑﺮ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﺪف ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺷﺪه، در آﻳﻨﺪه ﻣﺸﻜﻞ ﻳﺎ زﻳﺎﻧﻲ ﺑـﺮای آﺑﺨـﻮان و ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﭘﻴﺮاﻣﻮن آن ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻴﺎورﻧﺪ . ﻃﺮاﺣﺎن ﺑﺮای ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری ﻧﻴﺎز ﺑ ﻪ وﺳﻴﻠ ﻪ ای دارﻧﺪ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﻃﺮاﺣﻲ ﺗﻤﺎم ﮔﺰﻳﻨ ﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدی از ﻃﺮﻳﻖ اﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ، آزﻣﺎﻳﺶ و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از اﻳﻦ آزﻣـﺎﻳﺶ ﻫـﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨـﺪ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﻣﻨﺎﺳﺐ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣ ﻮارد ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه ﻫﻢ ﻛﻤﻚ ﺑﺎ ارزﺷﻲ در ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻬﺘـﺮ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻫﻢ وﺳﻴﻠﻪ ﺳﻮدﻣﻨﺪی ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ اﺛﺮ اﺟﺮای ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﭘﺎ ﺑﺮ ﻫﺎ ﻳﻪ ﻳﻚ ﺳﺮی ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ از ﻫﺎ داده ﻫﺎ راه ی زﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﻨﺪ ﻣﻲ : ﻟﻒ ا- ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ و ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ب- ﺑﺮرﺳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آب در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺎزدﻳﺪﻫﺎ ج- اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب، ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺣﻔـﺎری ﻫـﺎ ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ، ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب، آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ، آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ردﻳﺎﺑﻲ و ... د- ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ در ﻣﻮرد ﻣﺤﻞ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان در ﻳﻚ دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻫ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه 2 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ درﺳﺘﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺴﺘﮕﻲ زﻳﺎدی ﺑ ﻪ دﻗﺖ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛـﻪ در ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻛـﺎر رﻓﺘـﻪ دارد . ﺳـﻨﺠﺶ درﺳﺘﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان در ﺑﺮاﺑﺮ ﻛﻨﺶ ﻫـﺎ ی اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه ﺑـﺮ روی آن ﺑﺮرﺳـﻲ ﻣـﻲ ﮔـﺮدد . واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان اﻓﺰون ﺑﺮ ﻧﻮع، ﻣﻜﺎن و ﻣﻘﺪار ﻛﻨﺶ ) ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ( ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻫﻴـﺪرو ﻟﻴﻜﻲ و ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آن ﻧﻴﺰ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان زﻳﺎد ﻫﺎ و ﺑﺴﻴﺎری از ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ آن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﻧـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑـﺎ ﻫـﺮ ﻧـﻮع ای داده ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﺪﻟﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد ﻛﻪ واﻛﻨﺶ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﭘﺎره اﮔﺮ ای از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻛـﻪ در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدﻳﺪه ، درﺳﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻧﺎدرﺳﺘﻲ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻣﺪل ﺑﺎ دﻳﺪن ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﻳـﺎ ﭘـﺎﻳﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﺗﺸﺨﻴﺺ داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺎ اﻧﺘﺨـﺎب ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ای و ﻳﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ ای ﻧﺎدرﺳﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ اﺛﺮ ﻧﻮﺳﺎن ﻧﺎﻣﺘﻌﺎدل ﺳﻄﺢ آب را ﺧﻨﺜﻲ ﻧﻤﻮد . ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻧﻮع و درﺳﺘﻲ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻘﺶ ﺑﺰرﮔﻲ در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ دارد و ﻧﻘـﺶ از ﻫـﺎ آن ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﭘـﻴﺶ از اﻃﻤﻴﻨـﺎن از درﺳـﺘﻲ و ﻛﺎﻣـﻞ ﺑـﻮدن ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﻛﺎر ﺑﻴﻬﻮده ﻣﻲ ای ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺮای آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﻣﺪﻳﺮان ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آب ﻛﺸﻮر ﺑﻪ ﻧﻮع ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد زﺎﻧﻴ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ یﻫﺎ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ روش ﻫﺎ ی ﮔﺮدآوری، ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ و دﻗﺖ ﻫﺎ آن ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪ اﺳﺖ ه . - ﻫﺪف ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻫﺎ لﻣﺪ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد و ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ درﺳﺘﻲ داده ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻪ، ﻧﻘﺶ ﻛﻠﻴﺪی در درﺳﺘﻲ ﻣﺪل دارﻧﺪ . در ﻓﺼﻮل آﺗﻲ ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ درﺑﺎره روش ﮔﺮدآوری آﻣـﺎر و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی آﻣﺎرﻫﺎی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل اراﺋﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻴﺶ در . ﺷﺪ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺧﺎم ی ، ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی زﻳﺎد در اﺧﺘﻴﺎر ﺷﺨﺼﻲ ﻛﻪ وﻇﻴﻔﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل را ﺑﺮ ﻋﻬﺪه دارد ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻓﺮاد ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨـﺪه ﻣـﺪل در ﭘـﺎره ای ﻣـﻮارد ﻫـﻴﭻ ﮔﻮﻧـﻪ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ، روش ﻫﺎی ﮔـﺮدآوری آﻣﺎرﻫـﺎی ﻣﻮﺟـﻮد و دﻗـﺖ اﻳـﻦ آﻣﺎرﻫـﺎ ﻧﺪارﻧـﺪ . ﻟـﺬا داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﺗﻮﺳﻂ اﻳﻦ اﻓﺮاد و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﺧﺎم درﻳﺎﻓﺘﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺑﻪ .ﺷﻮد ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ داده ﻫـﺎی ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ در ﻣﺪل ﮔﺎﻫﻲ ﻧﺎدرﺳﺖ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارﻧﺪ . ﺑﻪ ﺟﺮات ﺗﻮان ﻣﻲ ﮔﻔﺖ ﺣﺘﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺣﺪود ﭼﻬﻞ ﺳﺎل ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ دا رد اﮔﺮ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ . اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﻛﻤﺒﻮدﻫـﺎ ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﺪه و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﻠﻲ اﻫـﺪاف ﺗﻬﻴـﻪ آن را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﭘﺎﺳـﺦ ﺑـﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﻫﺎ ی زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : • ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل درﺳﺖ و ﻛﺎرﺑﺮد ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﺪاﻣﻨﺪ؟ ﻣﻘﺪﻣﻪ 3 • واﺣﺪﻫﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ در ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺮای ﻫﺮ آﺑﺨﻮان و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت آن، ﭼﻪ ﻧﻮع ، ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﭼﻪ ﺷﻜﻞ و ﺑﺎ ﭼﻪ دﻗﺘ ﻲ ﮔﺮدآوری ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ؟ روش • ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻛﺎرﺑﺮدی ذﺧﻴﺮه ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﻛﺪاﻣﻨﺪ؟ • ﺧﻄﺎﻫﺎی اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﮔﺮدآوری و ذﺧﻴﺮه وﺟ ﺑﻪ ﻫﺎ داده آﻳﻨﺪ ﻣﻲ ﻮد ، ﻛﺪاﻣﻨﺪ؟ • زﻣﺎن و روش ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن ﺧﻄﺎﻫﺎی اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﮔﺮدآوری ﻳﺎ اﻧﺘﻘﺎل داده ﻫﺎ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ ، آﻳﺪ ﻛﻲ و ﭼ ﮕﻮﻧﻪ ا ﺳﺖ؟ روش • ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﺪاﻣﻨﺪ؟ • در ﮔﺮدآوری و ﻓﺮ آ وری ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ داده ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﭼﻪ دﻗﺘﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣ ﻮر د ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ؟ ﺗﺮ ﻛﻢ • ﻳﻦ دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﭼﻪ ﻣﺪت اﺳﺖ؟ - داﻣﻨﻪ ﻛﺎرﺑﺮد ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﻞ ﺳﺎل از آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﻣﻲ ﮔﺬرد و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺎری ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد در اﻳـﻦ زﻣﻴﻨﻪ، ﺑﺎﻳﺪ ﺎﻫ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه از دﻳﺪﮔﺎه ﻧﻮع، ﺷﻜﻞ و دﻗﺖ ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ و ﻣﺪل ﻛـﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در اداﻣﻪ ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ، ای ﭘﺎره از ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﮔﺮدآوری ﻧ ﻤﻲ و ﻳﺎ ﺷﻮد ﺗﻌـﺪادی از ﻫـﺎ داده ی ﭘﺎﻳـﻪ ای ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ، ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻴﺴﺖ . ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﺪون ﻛﻨﺘﺮل در ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ ﺷـﻮد ، ﻫـﺎ داده ی ﺧـﺎم و ﮔـﺎﻫﻲ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در اﺧﺘﻴﺎر ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﻛﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروژ ﻳ ﻮﻟﻮژی ﻣﻨﻄﻘـﻪ دارد ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻫﺎ داده را ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻤﻮده و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل را ﺳﺖ د ﺑﻪ آورد . ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺻـﻮرت ﺗﻬﻴـﻪ ﻣﻲ در ﺷﻮد ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﻧﺎدرﺳﺖ اﺳﺖ و ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ، دﻗﺖ ﻻزم را ﻧﺪارد . د اﻣﻨﻪ ﻛﺎ ﺑﺮد ر اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ اﻳﻦ ﻛﺎﺳﺘﻲ ﻫﺎ و ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : • ﻧﻮع ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺎ ی ﺑ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . روش • ﻫﺎ ی ﮔﺮدآوری و ﻛﻨﺘﺮل اﻳﻦ ﻫﺎ داده روش • ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻲ و ﺛﺒﺖ اﻳﻦ ﻫﺎ داده • روش ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن • ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل • ﺑﺮرﺳﻲ دوره آﻣﺎری ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل روش • ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻫﺮﻳﻚ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺪل و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ روش اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ در ﻧﺮم اﻓﺰار و در ﺻﻮرت ﻧﻴـﺎز ﺗﻐﻴﻴ ﺮ آن 1ﻓﺼﻞ 1 ﻛﻠﻴﺎت ﻓﺼﻞ اول - ﻛﻠﻴﺎت 7 ﻓﺼﻞ اول- ﻛﻠﻴﺎت ﭘﻴﺶ از ورود ﺑﻪ ﺑﺤﺚ اﺻﻠﻲ ﺷﺎﻳﺪ اراﻳﻪ ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ درﺑﺎره ﻛﺎرﺑﺮد ﻣـﺪل در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت آب ﻫـﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در اﻳـﺮان، روش ﻫﺎ ی ﻣﺘﺪاول ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ، ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ، ﻧﻮع، دﻗﺖ و ﻧﮕﻬﺪاری ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷـﺪه در ﻛﺸـﻮر د ر راه رﺳـﻴﺪن ﺑـﻪ ﻫﺪف ﻛﻤﻚ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 1 - 1 - ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان در اﻳﺮان ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ روش ﻫﺎی ﻧﻮﻳﻦ در اﻳـﺮان در ﺳـﺎل 1341 و ﺑـﺎ ﻛﻤـﻚ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳـﺎن ﺳـﺎزﻣﺎن ﺧﻮارﺑـﺎر و ﻛﺸﺎورزی ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ FAO آﻏﺎز ﮔﺮدﻳﺪ . ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮای اوﻟﻴﻦ ﺑﺎر در ﺳﺎل 1346 ﺑﺎ ﻫﻤﻜﺎری ﻫﺎ آن و ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ1 آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ اﻧﺠﺎم ﺷﺪ . اﻫﺪاف ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻗﺰوﻳﻦ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ :ﺑﻮد – ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻬﺘﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ . – ﮔﺰﻳﻨﺶ ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﺗﻮزﻳﻊ آب اﻧﺤﺮاﻓﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻃﺎﻟﻘﺎن در دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری . – اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻜﺎﻧﻲ و اﻧﺪازه ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ . – آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب اﻧﺤﺮاﻓﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻃﺎﻟﻘﺎن و آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻗـﺰوﻳﻦ و اﻧﺘﺨـﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ . ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﻛﻪ ﺣﺪود ﭼﻬﻞ ﺳﺎل از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل و ﺣﺪود ﭼﻬﻞ ﺳﺎل از اﺟﺮای ﻃﺮح ﺗﻠﻔﻴﻖ ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری از ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب دﺷـﺖ ﻗﺰوﻳﻦ ﻣﻲ ﮔﺬرد درﺳﺘﻲ ﻛﺎرﻛﺮد اﻳﻦ ﻣﺪل ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻣﻲ .ﺷﻮد در اواﻳﻞ دﻫﻪ 1350 و ﺑﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ روش ﻫﺎ ی ﺗﺸﺎﺑﻬﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ر ﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ در ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ) ﺳـﺎل 1352 ( در اﻳـﺮان آﻏـﺎز و ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻛﺮﻣﺎﻧﺸﺎه ﺷﺎﻣﻞ دﺷﺖ ﻫﺎ ی اﺳﻼم آﺑﺎد ﻏﺮب، ﻣﺎﻫﻴﺪﺷﺖ، ﺳﻨﺠﺎﺑﻲ، ﻛﺎﻣﻴﺎران، ﻛﺮﻣﺎﻧﺸـﺎه، ﺑﻴﺴﺘﻮن و دﺷﺖ ﻫﺎی ﻫﻤﺪان ﺷﺎﻣﻞ دﺷﺖ ﻫـﺎی ﺑﻬـﺎر، ﻫﻤـﺪان، ﻛﺒﻮﺗﺮآﻫﻨـﮓ و ﻗﻬﺎوﻧـﺪ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ دﺷـﺖ ﻫـﺎ ی وراﻣـﻴﻦ و ﻣ ﻴﺎﻧﺪوآب، ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪ . ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب در اواﻳﻞ دﻫﻪ 1360 ﻧﻴﺰ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ در ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آّب ﻛﺸﻮر ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪ و آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻳﺰد- اردﻛﺎن، ﻛﺎﺷﺎن، ﻣﺮاﻏﻪ و ﻣﺸﻬﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﺪل ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪ . او از اﺳﻂ دﻫﻪ 1360 و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﺧـﺎﻧﮕﻲ ﻫﻤﮕﺎﻧﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . در اﻳﻦ دوره ﻧﻴﺰ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﭘﮋوﻫﺸﻲ ﻣﺘﻔـﺎوﺗﻲ در دﻧﻴﺎ ﺗﻬﻴﻪ و در دﺳﺘﺮس ﻫﻤﮕﺎن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ . اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻛﺎرﺑﺮدی ﻫﺮﻳﻚ از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ در ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ﻳﻲ ﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﭘﺮﺳ ﺶ و ﻫـﺎ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻋﻼﻣﻴﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺒﻠﻴﻐﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻓﺮوش اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫـﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﺑﻪ دﻮﺷ ﻣﻲ ﻗﺪری زﻳﺎد و ﮔﺎﻫﻲ اﻏﺮاق آﻣﻴﺰ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺑﺎﻋﺚ ﺳﺮدرﮔﻤﻲ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮ ان ﻣﻲ ﮔﺮدد . 1- Electrical Analog Model 8 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 1 - 2 - ﻧﻘﺶ ﻫﺎ داده در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺨﺸﻲ از ﺷﺮح ﺧﺪﻣﺎت ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﻴﻤﻪ ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ ﻳﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺗﻜﻤﻴﻠـﻲ آب ﻫـﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ ﺷـﻤﺎر رود ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل، ﻫﺎ داده ﻳﻲ درﺑﺎره وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻣﺎرﻫﺎ و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﻳﻲﻫﺎ از ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻳﻦ ﻫﺎ داده در دﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺗ ﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ر ﺗﻮان ﻣﻲ ا ﺷﺎﻣﻞ دو ﻣﺮﺣﻠﻪ زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : ﻣﺮﺣﻠﻪ 1 - ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺪل اوﻟﻴﻪ در آﻏﺎز ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻻزم ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﻫﺎ داده اﻧﺠﺎم داد . ﭘﺲ از اﻃﻤﻴﻨـﺎن از درﺳﺘﻲ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی، وﺿـﻌﻴﺖ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻜﻲ، ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ، ﺗﺨﻠﻴﻪ ای و ﺗﻐﺬﻳ را آن ای ﻪ در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺗﻌﺪادی اﺟﺰای1 ﭼﻨﺪ ﺿﻠﻌﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺜﻠﺚ، ﻣﺮﺑﻊ، ﻣﺴﺘﻄﻴﻞ و ... و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ زﻣـﺎن ﻧﻴـﺰ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﭘﻠﻪ ﻳﺎ ﮔﺎم زﻣﺎﻧﻲ2 ﻣﺎﻧﻨﺪ روز، ﻣﺎه، ﻓﺼ ﺑﺨﺶ ... ﻞ و ﻣﻲ .ﺷﻮد وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨـﻮان ﺑـﺮای ﻫﺮﻳـﻚ از اﺟـﺰا ﻳـﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﺪل ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮآوردﻫﺎی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻧﻴـﺰ ﺑـﺮای ﻫـﺮ ﺷﺒﻜﻪ در ﻫﺮﻳﻚ از ﭘﻠﻪ ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد، ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺪل اوﻟﻴﻪ آﻣﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﺮﺣﻠﻪ 2 - ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻣﺪل3 ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه از آﺑﺨﻮان ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﭘﺮاﻛﻨﺪه در ﮔﺴﺘﺮه آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﺿـﺨﺎﻣﺖ آﺑﺨﻮان در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﻔﺎری اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻳﺎ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ، ﻳﺎ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ روی ﭼﻨﺪ ﺣﻠﻘﻪ ﭼﺎ ه ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻳ ﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﭼﻨﺪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه اﺳﺖ در . ای ﭘﺎره ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﻧﻴﺰ دﻗﻴﻖ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻳﻚ داده ﺑﺮای دو ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﻴﺰ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ وﻳﮋﮔﻲ یﻫﺎ ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺰای ﻣـﺪل ) ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﺷـﺒﻜﻪ 1 × 1 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑـﻊ ( ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد، ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه آن ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭼﻨﺪ داده ﻧﻘﻄﻪ ای ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﻣﺜـﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺮاز ﻫﻢ ، ﺳﻨﮓ ﻛﻒ، ﻫﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل، ﻫـﻢ ﺿـﺮﻳﺐ ذﺧﻴـﺮه، ﻫـﻢ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب و در ... ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺪادی داده ﻧﻘﻄﻪ ای ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد . ﺑﺎ ﻓﺮض اﻳﻨﻜﻪ ﻫﺎ داده ی ﭘﺎﻳﻪ درﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ درﺑﺎره ﻣﻘﺎدﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺑـﺮای ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺪل ﺑﻪ دﺳﺖ ، آﻳﺪ ﻣﻲ ﺗﺮدﻳﺪ وﺟﻮد دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ی ﻛﻢ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﮔﺴـﺘﺮه 1- Cells 2- Time Steps 3- Calibration ﻓﺼﻞ اول - ﻛﻠﻴﺎت 9 آ ﺑﺨﻮان ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد دﻗﺖ ﻻزم را ﻧﺪارد و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﻧﻴﺰ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . اﻳﻦ ﻣﺪل را ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ی ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﺪل اوﻟﻴﻪ را ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎ واﺳﻨﺠﻲ ﻣﺪل ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ . ای دوره از ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان ﻣ ﺎﻧﻨﺪ ﻳﻚ دوره ﭘﻨﺞ ﺳﺎﻟﻪ، ده ﺳﺎﻟﻪ و ﻛﻪ ... ﻫﺎ داده ی ﻻزم و ﻛﺎﻓﻲ از آن در دﺳﺘﺮس ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ، ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ ،ﻫﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮز ی آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ و در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣـﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺪل ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و زﻫﻜﺸﻲ و ... ﻛﻪ واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ای ﻛـﻪ در آن ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ را ﺑﺮای ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺘﻔﺎوت و ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺷـﺪه در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺑﺎ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ، ای ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ در ... و ﻫﺎ زﻣﺎن ﻫـﺎ ی ﻣﺸـﺎﺑﻪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻃﻮر ﺑﻪ ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺎدﻳﺮی ﻛﻪ در آﻏﺎز ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺑﺎ ﺷﻮد آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد از آﺑﺨﻮان ﺗﻔﺎوت ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎدی دارد . ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل دﻗﺖ ﻫﺮﻳﻚ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﻣﺪل ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ را ﺗﺎﺣﺪودی ﻣـﻲ داﻧـﺪ و در ﻣﺮﺣﻠـﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ ﻛﻪ واﻛﻨﺶ ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ ﻫﻢ آﻫﻨﮓ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛـﻪ آﻣﺪ ﻫﺎ داده در ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻧﻘﺶ ای ﭘﺎﻳﻪ دارﻧﺪ و ﺑﺮآورد ﻧﺎدرﺳﺖ ﻫﺮ ﻳـﻚ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ﺑﺎﻋـﺚ دﺷﻮ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺎدرﺳﺘ ﻲ را ﺑﺮای ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻮد . 1 - 3 - ﻣﺸﻜﻼت آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ای ﭘﺎره از ﻣﺸﻜﻼت و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد در آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در راه ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : 1 - 3 - 1 - روش ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﺑﻪ روش ﻛﻨﻮﻧﻲ از اواﻳﻞ دﻫﻪ 1340 و ﺑﺎ ﻛﻤﻚ و آﻣﻮزش ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺧﺎرﺟﻲ آﻏﺎز ﺷﺪ . در آن زﻣﺎن ﺗﺮ ﻛﻢ ، داده ای از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی اﻳﺮان در دﺳﺖ ﺑﻮد و ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺑﺮآوردی در ﻣﻮرد اﻣﻜﺎﻧـﺎت اﻳـﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل در اﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺒﻮد ﻛﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻳﻚ ، ﻳـﺎ ﺻﺪ ﻫﺰار ﻣﻠﻴﻮن ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . روﺷﻲ ﻛﻪ در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ روش ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺮﺣﻠـﻪ ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﻳـﺎ ﻛﻤـﻲ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺮ از آن ﺑﻮد . اﻓﺮادی ﻛﻪ در آن زﻣﺎن ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻛﺎر ﻣﻲ ﻛﺮدﻧﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ روش ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﺷﻨﺎ ﮔﺮدﻳﺪﻧﺪ . ﺗﻌﺪادی از اﻳﻦ اﻓﺮاد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﺎر ﻛﺮده ﺑﻮدﻧﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻐﻞ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺤﻞ دادﻧﺪ و ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳـﺎن ﺧـﺎرﺟﻲ ﻧﻴﺰ در ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی و در ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آﺑﺨﻮان ﺗﺮ ﻛﻢ ،ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ اواﻳﻞ دﻫﻪ 1340 ﺑﺎ اﻓﺮاد اﻳﺮاﻧﻲ ﻫﻤﻜﺎری داﺷﺘﻨﺪ . ﭘﺲ از آن ﻣﻘﺪاری داده در ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ در دﺳﺘﺮس ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﻫﺎ آن ﺗﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺗﻌـﺪادی 10 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺮ روی ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺎر ﻣﻲ ﻛﺮدﻧﺪ ﻛﻪ ﺑـﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت اوﻟﻴـﻪ آﺷـﻨﺎﻳﻲ داﺷـﺘﻨﺪ . اﻳـﻦ رو ش ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺑـﻪ ﻧﺴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﻓﺖ و ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﺮای . ﻣﺜﺎل ﺗﻌﺪادی از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳ ﻦ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﻞ ﺳﺎل از آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻲ ﻫﺎ آن ﮔﺬرد و ﮔﺎﻫ ﻲ ﺗﺎ ده ﺑﺎر از ﻧﻘﺎط آب اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ آﻣﺎرﺑﺮدار ی ﺷﺪه وﻟﻲ ﻧﻮع ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﺳﻨﺠﺶ ﻫﻤﺎن ﻧﻮع ﻫﺎ داده ی ﭼﻬﻞ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ وﻟﻲ ﺑﺎ دﻗـﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻧﻘﺎط آب و ﺷﻤﺎره در ﻫـﺎ آن آﻣـﺎرﺑﺮداری ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻛـﺮده و دﻗـﺖ ﻻزم در ﮔﺮدآوری اﺳﺖ ﻪﺮﻓﺘﻧ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﺎ داده . ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻧﺘﺎﻳﺞ آﻣﺎرﺑﺮداری یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻛﺎر ﺑﺴـﻴﺎر ﻣﺸـﻜﻞ و در ﭘـﺎره ای ﻣـﻮارد ﻏﻴﺮﻣﻤﻜﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺗﻮان ﻤﻲﻧ وﺿﻌﻴﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻧﻘﺎط آب ﻣﻨﻄﻘﻪ را در اﻳﻦ دوره د راز ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻤﻮد . ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺑﺴﻴﺎری از ﭘﺮوژ ﻫﺎی ه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮای ﺑﺮآورد اوﻟﻴﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﺨﻮا ﻫﺎ ن ﻛـﺎرﺑﺮد دارد . در ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﻛﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻫﺎ ﻫﺎ دﻗﺖ ی در ﺣﺪ ﺑﻴﺴﺖ درﺻﺪ و ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺑـﺮآورد ﺷـﻮد و داده ﻫـﺎی ﻣﻮﺟﻮد از ﺑﺴﻴﺎری آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻛﺸﻮر اﻳﻦ ﻧﻴﺎزﻫﺎ را ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ . ﻲ ﻳﻫﺎ داده ﻛﻪ ﺑـ ﺪﻳﻦ ﺷـﻜﻞ ﮔـﺮدآوری ﻣـﻲ ﮔـﺮدد دارای ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﻮده ﻛﻪ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ آن ﻫﺎ در زﻳﺮ ﻣﻲ : آﻳﺪ 1 - 3 - 2 - ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻫﺪف از آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت از ﻧﻘﺎط آب و اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻨﻈﻢ آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه، ﻗﻨﺎت، ﭼﺸﻤﻪ و زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و ﻳـﺎ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﺳﻄﺢ آب یﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ای ﺑﺮرﺳﻲ روﻧﺪ ﺗﺨﻠﻴﻪ، ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻳﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨـﻮان در اﻳـﻦ دوره داﻧﺴﺖ . اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﮔﻮﺷﻪ ای از ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﻛﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ د ﺮﺑرﻛـﺎ دارد و ﻣﺪل ﻣﻨﺒﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻲ ﺷـﻮد . ﻣﻨﻈـﻮر از ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌـﺪادی ﻧﻘـﺎط ﺷـﺎﻫﺪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی دراز ﻣﺪت اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ، ﺑﺮرﺳﻲ روﻧـﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﭘـﺎراﻣﺘﺮ ﻣـﻮردﻧﻈﺮ در آن ﻧﻘﻄـﻪ و ﺳـﭙﺲ ﺗﻌﻤﻴﻢ آن در ﺗﻤﺎم ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد دﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺪون ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻫـﺪف اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮردﻧﻈﺮ در اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﺎﮔﻬﺎن ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ ﺑﻴﺶ و ﺗﺮ ﺑﺎ ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ ﻧﻈﺮ ﺷﺨﺼﻲ ، ﻧﻘﻄﻪ دﻳﮕﺮی را ﺟﺎی ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺎﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﺮ ﮔﺰﻳﻨﻨﺪ . ﻣﺜﺎل ﻫﺎ ی زﻳﺎدی از اﻳﻦ روش ﻛﺎری در ﺑﺴﻴﺎری از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی اﻳﺮان دﻳﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ ﻳﻚ دﺷﺖ را ﻧﺎم ﺑﺮد ﻛﻪ از ﺣﺪود 25 ﺣﻠﻘﻪ ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای آن ﺣﺪود 20 ﺳﺎل آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﻮد . ﻧﺎﮔﻬﺎن ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺟﺪﻳـﺪی ﺑﺮای ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻳﺠﺎد ﮔﺮدد . ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺟﺪﻳﺪ در اﻳﻦ دﺷﺖ ﻛﻨﺪه ﺷﺪ ﻛﻪ ﻫـﻴﭻ ﻛـﺪام از ﻫـﺎ آن ﺣﺘـﻲ در ﻧﺰدﻳﻜـﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﻗﺮار ﻧﺪارﻧﺪ . ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر در ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ آﻣﺎر ﺗﻐﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺴﺴﺘ ﺑﻪ ﮕﻲ وﺟﻮد ﻣـﻲ آﻳـﺪ و ﺷـﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﺗﻤﺎم ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﻳﻫﺎ ﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﭘﻴﺸﻴﻦ در 20 ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺻﺮف ﺷﺪه ﺑﻮد از ﺑـﻴﻦ رﻓﺘـﻪ اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﻗﺖ ﻛﻢ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻧﺎدرﺳﺖ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺨﺸﻲ از ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ داﻧﺴﺖ . ﻓﺼﻞ اول - ﻛﻠﻴﺎت 11 1 - 3 - 3 - ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه در زﻣﺎن ذﺧﻴﺮه ﻫﺎ داده در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان روال ﻛﺎر ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮد ﻛﻪ داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ، ﻓﺼﻠﻲ و ﻳﺎ ﺳﺎﻻﻧﻪ از ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ... ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﺪ در ﻫﻤﺎن زﻣـﺎن ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ﺑـﺮ روی ﻧﻤﻮدارﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ ﻳﺎﻓﺖ . ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ، در زﻣـﺎن اﻧﺘﻘـﺎل اﻳـﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺮ روی ﻧﻤﻮدار ﻫﺎ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲ .ﺷﺪ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺖ در ﻫﻤﺎن زﻣﺎن و ﺑﺎر دﻳﮕﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ را ﻛﻨﺘـﺮل ﻳـﺎ ﻋﺎﻣـﻞ ﺑﻪ وﺟﻮد آورﻧﺪه ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ را ﻣﺸﺨﺺ و در ﭘ ﺮوﻧﺪه ﺛﺒﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﭘﺲ از ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻫﺪف از اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﻫﺎ داده ﺑﺮ روی ﻧﻤﻮدار ﻫﺎ ﺑﻪ ﻓﺮاﻣﻮﺷﻲ ﺳﭙﺮده ﺷـﺪ و ﻫـﺎ داده در دﻓﺘـﺮ ﻳﺎدداﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﻧﮕﻬﺪاری و ﭘﺲ از ﭼﻨﺪ ﻣﺎه ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺑﺮ روی ﻧﻤﻮدارﻫﺎ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی دوﺑﺎره و ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻋﺎﻣﻞ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ از ﻫﺎ دﺳﺖ رﻓﺖ ﻣﻲ . ﻫﺪف از آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی دوره ای را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری ﻛـﻪ در ﺑـﻴﻦ دو آﻣـﺎرﺑﺮدای اﺣـﺪاث ﺷـﺪ ، ه ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺗﻐﻴﻴﺮات وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻳﻚ ﭼﺎه ﻣ ﺎﻧﻨﺪ ژرﻓﺎ، آﺑﺪﻫﻲ، ﻧﻮع ﻣﺼﺮف ، ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﺑﻪ ... ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳـﻲ روﻧـﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺑﺮداﺷﺖ از آ ﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﺘﺎﻳﺞ آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺳﻪ ﻳـﺎ ﭼﻬـﺎر دﻫـﻪ ﮔﺬﺷـﺘﻪ اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﮔـﺰارش یﻫـﺎ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ اﻧﺪ اﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻧﻘﺎط آب ﻫﺮ آﻣﺎرﺑﺮداری ﺑﺎ آﻣﺎرﺑﺮداری ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺸﻜﻞ و در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻧﺎﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ . در زﻣﺎن ﺛﺒﺖ ﻫﺎ داده ی دوره ای ﻣﺎ ﻧﻨﺪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن، ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ... و ای ﻧﻴﺰ اﻣﻜـﺎن دارد ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮوز ﻛﻨﺪ و ﭼﻮن در ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺸﺪه، در زﻣﺎن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﻧﺎ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ آن ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻴﺴﺖ . ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﺠﻢ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ﺗﺪرﻳﺞ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺸـﻴﻦ ﻫـﺎ آن ﺑـﻪ اﻧﺒﺎرﻫـﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﻓ ﺘﻪ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻧﮕﻬﺪاری ﻫﺎ آن ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ . اﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ ﻛﻪ ﻫﺎ داده ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﮔﺮدآوری ﻫﺎ آن ﺻـﺮف ﺷﺪه از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻪ و ﻳﺎ در ﺣﺎل از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ اﺳﺖ . ﻛﻢ ﻛﻢ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺘﺪاول ﺷﺪ ه و اﻳﻦ اﻣﻜﺎن ﺑﻪ وﺟـﻮد آﻣـﺪ ﻛـﻪ داده ﻫـﺎی ﮔﺬﺷـﺘﻪ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎی ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ذﺧﻴﺮه ﻧﻤﻮد . داده ﻫﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ در ﻛﻢ ﺗﺮ دﻓﺘﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎﺗﻲ ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ ﻛـﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی درآﻣـﺪه و اﮔﺮاﻳﻦ ﻛﺎر ﻫﻢ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﻫﻤﺎن ﻫﺎ داده ی ﭼﻨﺪ ﺳﺎل اﺧﻴﺮ و ﺑﻬﻤﺎن ﺷﻜﻠﻲ ﻛﻪ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدﻳﺪه و ﺑﺪون ﻛﻨﺘﺮل وارد ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد اﮔﺮ ﺑﺮای درﻳﺎﻓﺖ داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ دﻓﺘﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﻛﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﭘﻴﺸـﻴﻨﻪ زﻳﺎدی دارد ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ ﺗﻨﻬﺎ داده ﻫﺎی ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﭼﻨﺪ ﺳـﺎل ﮔﺬﺷـﺘﻪ را در اﺧﺘﻴـﺎر ﻣـﻲ ﮔﺬراﻧـﺪ . در ﭘﺎﺳـﺦ ﺑـﻪ ﭘﺮﺳﺸﻲ ﻛﻪ ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ از داده ﻫﺎی ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی درازﺗﺮ و داده ﻫـﺎی ﮔـﺮدآوری ﺷـﺪه ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﺳـﺖ اﻇﻬـﺎر ﺑﻲ اﻃﻼﻋﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﮔﺮ ﺑﻪ اﺻﺮار ﺑﺘﻮان ﻣﺴﻮول ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ را ﻗﺎﻧﻊ ﻛﺮد ﻳﺎ ﺧﻮد او ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﻫﻤﻜﺎری ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ از ﭼﻨـﺪ روز ﻛـﺎر ﻣﻲ ﺗﻮان داده ﻫﺎ را ﺑﺎ وﺿﻌﻴﺖ رﻗﺖ ﺑﺎری از زﻳﺮ اﻧﻮاع وﺳﺎﻳﻞ ﻓﺮ ﺳﻮده در اﻧﺒﺎرﻫﺎ ﺑﻴﺮون آورد . ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان دﺷﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ در اﻳﺮان از ﺳﺎل 1341 آﻏﺎز و ﺗﺎ اواﻳﻞ دﻫﻪ1360 ﻣﻘـﺪار زﻳﺎدی داده در ﮔﺴﺘﺮه ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﻫﺰار ﻫﻜﺘﺎری اﻳﻦ دﺷﺖ ﮔﺮدآوری، ﻛﻨﺘﺮل و ﺛﺒﺖ ﮔﺮدﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮرﺳﻲ یﻫﺎ وﻳـﮋه ای ﺑـﺮ 12 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ روی اﻳﻦ داده ﻫﺎ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ در ﻫﻴﭻ ﻛﺪام از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻫﺎی د ﻳﮕﺮ اﻧﺠـﺎم ﻧﺸـﺪ . اﻳـﻦ داده ﻫـﺎ و ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ روی ﻫﺎ آن ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻛﻤﻚ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ و اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان از ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻋﻨﻮان راﻫﻨﻤﺎ در ﺳﺎﻳﺮ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ ﻫﻢ . اﻛﻨﻮن ﻛﻢ ﺗﺮ ﻛﺴﻲ ﺧﺒﺮ از وﺟﻮد و ﻳﺎ ﻣﺤﻞ اﻳﻦ داده ﻫﺎ دارد . ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ ﻫﺎ آن ﺗﺮ در زﻳﺮ اﺟﻨﺎس ﻓﺮﺳﻮده در ﺣﺎل از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘـﻪ اﻧـﺪ . ﺟـﺎی ﺗﺎﺳـﻒ ﻓـﺮاوان ﺑـﺮای ﻛﺴﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﭼﻬﻞ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺷﺎﻫﺪ زﺣﻤﺎت زﻳﺎدی ﻛﻪ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری، ﻛﻨﺘﺮل و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻳ ﻦ داده ﻫـﺎ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ ﺑﻮدﻧﺪ . ﺳﻮدﻣﻨﺪی داده ﻫﺎی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﻛﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ روﻧـﺪ در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت و ﺑﺮرﺳـﻲ اﻣﻜﺎﻧـﺎت آﺑـﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آن ﺑﺮای ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ روﺷﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﺗﺎ در ﻧﮕﻬﺪاری اﻳﻦ داده ﻫﺎ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . 2 ﻓﺼﻞ2 داده ﻫﺎ ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 15 ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ 2 - 1 - ﺷﻜﻞ ﻫﺎ داده ی ورودی ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﻣﺪل ﺑﻪ دو ﮔﺮوه زﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . اﻟﻒ- ﻋ ﻮاﻣﻞ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ) ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺘﻐﻴﺮ در زﻣﺎن ( ای ﭘﺎره از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ ) ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ، ﻧﻔﻮذ در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ، ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴـﺎری ، ( ... و ﺗﺨﻠﻴﻪ ) ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ، ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ،ﻫﺎ ﺗﺒﺨﻴﺮ و زﻫﻜﺸﻲ از آﺑﺨﻮان و ( ... و اﻧﻮاﻋﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی آن ﻫﻤـﺮاه ﺑـﺎ زﻣـﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺗﻮان ﻣﻲ و ﻛﻨﺪ ﻣﻲ را ﻫﺎ آن ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ داﻧﺴﺖ . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﻳﻜﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﻨﺪه ﺣﺠﻢ ذﺧﻴﺮه آب ﻣﺨﺰن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻧﻪ ﺗﻨﻬـﺎ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻠﻜﻪ در ﻃﻲ زﻣﺎن ﻧﻴﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﻧ ﻣﺎﻧﺪ ﻤﻲ . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮ ﺧﻼف ﻣﺨﺎزن آب ﺳﻄﺤﻲ ، در ﻧﻘﺎط ﻣﺘﻔﺎوت آن ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم از ﻣﺤـﻞ یﻫـﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ﺶﻛﺎﻫ . ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋـﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻐﺬﻳـﻪ، ﺗﺨﻠﻴـﻪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ در زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ ب- ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺛﺎﺑﺖ آﺑﺨﻮان ﭘﺎره ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻃﻲ زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧ ﻜـﺮده و ﻳـﺎ از ﺗﻐﻴﻴـﺮات اﻧـﺪک ﻫـﺎ آن ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺻـﺮف ﻧﻈـﺮ ﻛـﺮد . ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان، ﻣﺮزﻫﺎی ﻧﺎﺗﺮاوا، ﻣ ﻮﻗﻌﻴﺖ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ، ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه، ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ز ﻣﻴﻦ ﻣﻨﻄﻘـﻪ، ﺗﺮاواﻳﻲ و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ... در ﻃﻲ زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻧ ﻤﻲ ﻛﻨﻨﺪ . 2 - 1 - 1 - ﺷ ﻜﻞ ﻫﺎ داده ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﺑﺮای روﺷﻦ ﺷﺪن ﺑﻬﺘﺮ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺎ ﻣﺪل ﻻزﻣﺴﺖ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ واﻗﻌﻲ اﻳﻦ ﻫـﺎ داده و روش اﻋﻤـﺎل در ﻫـﺎ آن ﻣﺪل ﺗﻮ ﺟﻪ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ روش ﻛﺎرﺑﺮد در ﻫﺎ داده ﻧﺸﺮﻳﻪ 337 - اﻟﻒ راﻫﻨﻤﺎی ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ آب ﻫـﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ اراﺋـﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﻲ ﺷﺎﻳﺪ اﺷﺎره ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ ﺑﻪ آن در اﻳﻨﺠﺎ ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﺎﺑﻊ ﻣﻌﺎدﻟﻪ دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻠﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ را آن ﺑﻪ ﺟﺰ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ی ﺑـﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺴﻴﺎر ﺳﺎده ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﺘﺪاول رﻳﺎﺿﻲ ﺣﻞ ﻛﺮد . ﻫﺪف از ﺣﻞ اﻳﻦ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و در زﻣـﺎن ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت اﺳـﺖ . روش ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﺣﻞ ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ اﻳﻦ ﻣﻌﺎدﻟﻪ دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻞ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ اﻳـﻦ روش ﻫـﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﺗﻌﺪادی اﺟﺰا ی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻳﺎ ﺳﻠﻮل1 ﺑﺨﺶ ﺷﻮد . 1- Cell 16 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ از روش ﻫﺎ ی ﺣﻞ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از روش ﻫﺎ ی ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺤﺪود1 اﺳﺖ . در اﻳﻦ روش ﺑﺎﻳـﺪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻮﺳﻂ دو دﺳﺘﻪ ﺧﻄﻮط ﻣﻮازی ﻛﻪ ﻫﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﺮ دﺳﺘﻪ دﻳﮕﺮ ﻋﻤﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﻌـﺪادی ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺴـﺘﻄﻴﻠﻲ ﻳـﺎ ﻣﺮﺑﻌﻲ ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد ) ﺷﻜﻞ2 - 1 .( ﺷﻜﻞ2 - 1 - ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻣﺮز ﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم اﺷﻜﺎل ﻧﺎﻣﻨﻈﻤﻲ دار ﻧﺪ. درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﺟﺰاﻳﻲ ﻛﻪ در روش ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻫـﺎ ی ﻣﺤـﺪود و ﺑﺮای ﺣﻞ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻣﺮﺑﻊ ﻳﺎ ﻣﺴﺘﻄﻴﻠﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﺮز اﺑﺨﻮان در ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮارد ﺑـﺮروی اﺿﻼع ﻫﺎ آن ﻗﺮار ﻧﻤﻲ ﮔﻴﺮد . در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان در ﻳﻲﻫـﺎ ﻣﺪل ﻛـﻪ ﻣﻌﺎدﻟـ ﻪ ﻫـﺎی ﺟﺮﻳـﺎن آب آن ﻫـﺎ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ روش ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺤﺪود ﺣﻞ ﻣﻲ ﺑﻪ ﺷﻮد ﺻﻮرت ﺧﻄﻮط راﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ در ﺣ ﺎ ﻟﻴﻜﻪ ﻣﺮزﻫﺎی واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﺧﻤﻴـﺪﮔﻲ داﺷـﺘﻪ و ﺑـﺎ ﻣﺮزﻫﺎی ﻣﺪل اﻧﺪﻛﻲ ﺗﻔﺎوت دارد . ﻣﺮزﻫﺎی ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮز واﻗﻌﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪل ﺑـﺮ روی اﺿـﻼع ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺨﺸﻲ از ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻴ ﺮون و ﻳﺎ درون ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . 2 - 1 - 1 - 1 - ﺷ ﻜﻞ ورودی داده ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﺑﺎر ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ( در ﻣﺪل ﺗ ﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺷﻜﻞ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ داﺷﺘﻪ و ﻛﺎﻫﺶ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در راﺳـﺘﺎی ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن، ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺪرﻳﺠﻲ دارد . 1- Finite Difference ﺳﺘﻮن ﻫﺎ ردﻳﻒ ﻫﺎ ﻣﺮزﻫﺎی ﻣﺪل ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی درون ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺪل ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﺑﻴﺮوﻧﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﺮزی ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 17 اﮔﺮ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﺣﻞ ﻫﺎ ﺷﻮد1 ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺑﺮای ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ در ﻣـﺪل در ﻣﺤـﻞ ﺗﻌـﺪادی ﻧﻘﻄﻪ ﻳﺎ ﮔﺮه ) ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ (ﻫﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد ) ﺷﻜﻞ2 - 2(. ﺷﻜﻞ2 - 2 - ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ واﻗﻌﻲ و ﻧﻘﺎط ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه در ﻣﺪل ﺳﻄﺢ آب ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان در زﻣﺎن ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺎﻟـﺖ ﭘﻴﻮﺳـﺘﻪ دارد . در ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ زﻣـﺎن ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺗﻌﺪادی ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﮔﺎم زﻣﺎﻧﻲ2 ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔـﺮ دوره ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ﺑﻤـﺪت دو ﺳـﺎل ) از اول ﻣﻬـﺮ 1380 ﺗﺎ اول ﻣﻬﺮ1382 ( ﺑﺎﺷﺪ در ﺻﻮرت اﻧﺘﺨﺎب ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ روزاﻧﻪ، ده روزه، ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ و ﻳـﺎ ﻓﺼـﻠﻲ ﺑـﻪ ﺗﺮﺗﻴـﺐ دارای 730 ، 73 , 24 ﻳﺎ و8 ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ) ردﻳﻒ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺷﻜﻞ 2 - 3 ﻧﻤﻮﻧﻪ ﭘﻠﻪ ﻓﺼﻠﻲ را ﻧﺸﺎن .( دﻫﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﻄﻪ ای از آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻜﻞ )2 - 3( ﺑﺎﺷﺪ ﻣـﺪل ﺣﺎﻟـﺖ ﭘﻴﻮﺳـﺘﻪ آن را ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻤﻲﻧ آورد ﺑﻠﻜﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ را در آﺧﺮ ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺟﺎی ﺑﻪ و ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ، ﻣﻘﺪار ﺳـﻄﺢ آب در ﭼﻨﺪ زﻣﺎن ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﻣﺮﻛﺰ ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻮد ﻣﻘﺪار آن ﺑﺮای ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺪل ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺑـﺮای ﻫﺮﻳـﻚ از ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﺣﻞ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻳـﺎ ﺗـﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ ﻫـﺮ ﻳـﻚ از ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار را در ﻣﺮاﻛـﺰ ﻫﺮﻳـﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل و ﺑﺮای آﺧﺮ ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻣﺪل ﺑﺮای اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺎ داده ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﻳـﺎ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ ﻫﺮﻳـﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار آ در ﻏﺎز دوره ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ اوﻟﻴﻪ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻴﺰ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 1- Block Center 2- Time Steps ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان ﻧﻘﺎط ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل 18 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ2 - 3 - آﺑﻨﻤﻮد واﻗﻌﻲ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ 2 - 1 - 2 - ﺷﻜﻞ اﻋﻤﺎل اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ آن ﭘﺮاﻛﻨ ﺪ ﺑﻮده وﻟﻲ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺰای1 ان ﻳﻌﻨﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل . رود ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺑﺮداﺷﺖ ﺑ ﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻛﻪ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺒﻜﻪ ﭘﺮاﻛﻨﺪ ه اﻧﺪ اﻧﺠـﺎم ﻣﻲ و ﺷﻮد ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﻣﺎ در ﻣـﺪل ﺟﻤـﻊ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه در آن ﺷﺒﻜﻪ و در ان ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻨﻈـﻮر ﻣـﻲ ﺷـﻮد . اﻧـﻮاع ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺷﻜﻞ در ﻣﺪل ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺑﺘـﻮان ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ و در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . 2 - 1 - 3 - ﺷﻜﻞ ورود ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﻣﺪل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ دﻳﮕﺮ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ )K (، آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ، ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔـﻮذ آب آﺑﻴﺎری ، ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ، ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی اﺷﺒﺎع، ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻧﺎاﺷﺒﺎع ... و اﻣﻜﺎن دارد در ﮔﺴﺘﺮه ﻫـﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻧﻴﺰ ﺗ ﻐﻴﻴﺮ .ﻛﻨﺪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤ .ﻮد ﺑﻪ ﻛﻠﻲ ﻃﻮر ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ و ﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ در ﻛﻪ ) ﻃﻲ زﻣﺎن ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺛﺎﺑﺖ ( اﻧﺪ ، ﺷﺮاﻳﻂ اوﻟﻴﻪ و ﻫﺎ داده ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺑﺨﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در زﻳﺮ : آﻳﺪ ﻣﻲ 1- Node ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ زﻣﺎن 1 2 3 4 5 6 7 8 اول ﭘﺎﻳﻴﺰ1382 اول ﺗﺎﺑﺴﺘﺎن 1382 اول ﺑﻬﺎر 1382 اول زﻣﺴﺘﺎن 1381 اول ﭘﺎﻳﻴﺰ 1381 اول ﺗﺎﺑﺴﺘﺎن 1381 اول ﺑﻬﺎر 1381 اول زﻣﺴﺘﺎن 1380 اول ﭘﺎﻳﻴﺰ 1380 ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 19 2 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﭘﻴﺶ از ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی درﺑﺎره ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ، ﺗﻤـﺎم ﻫـﺎ داده ی ﻣﻮﺟـﻮد ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ورزﻳـﺪه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻪ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻧﻮع و دﻗﺖ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻫﺎ آن دارد، ﻣـﻮرد ﺗﺠﺰﻳـﻪ ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﺳﭙﺲ اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ﺻﻮرت ﻧﻘﺸﻪ، ﺷﻜﻞ ﻳﺎ ﺟﺪول در اﺧﺘﻴﺎر ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﺑـﻪ ﻫـﺎ آن ﺗﻮﺟـﻪ و ﻫـﺎ داده ی ﻻزم را ﺑـﺮای ﻫـﺎ آن ﮔﺮدآوری ﻛﺮد در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 2 - 2 - 1 - ﻧﻮع آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از ﺳﻪ ﺷﻜﻞ آزاد1 ،ﺗ ﺤﺖ ﻓﺸﺎر2 و ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر3 ﻫﺴﺘﻨﺪ . آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم از ﻳـﻚ ﻻﻳـﻪ آﺑﺪار آزاد و ﻳﺎ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد و ﺗﻌﺪادی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻧﻴﻤـﻪ ﺗﺤـﺖ ﻓﺸـﺎر ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺷـﺪه اﻧـﺪ . در آﻏـﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ آن ﺑﺘﻮان ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای ﺑﺮای ﮔـﺮدآوری ﻫـﺎ داده ی ﻻزم ﺗﻬﻴـﻪ ﻛـﺮد . ﺗﺮ ﺳﺎده ﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ آﺑﺨﻮاﻧﻲ ﻛﻪ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد و ﻳﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣـﺪه داﻧﺴـﺖ . در اﻳـﻦ ﺻﻮرت ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ درﺑﺎره ﻫﺎ آن ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﻫﻤﺎن ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﮔﺮدآوری .دﻮﺷ ای ﭘﺎره از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از ﺗﻌﺪادی ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه . اﻧﺪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﭼﻨﻴﻦ آﺑﺨـﻮاﻧﻲ ﺑﺎﻳـﺪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ، ﺿﺨﺎﻣﺖ، ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ، اﻧـﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔـﻲ را ﺗﻌﻴـﻴﻦ و ﻫـﺎ داده ی ﻻزم را ﮔﺮدآوری ﻛﺮد . داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻌﺪاد ﻻﻳ ﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار ﺑﻪ آن ﻃﻮر ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی ﻳﺎد ز ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﮔـﺮدآوری داده ﻫﺎ ﺑﺮای ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت را ﺑﻤﻘﺪار زﻳﺎدی ﺑﺎﻻ ﻣﻲ ﺑﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در آﻏﺎز ﺑﺮرﺳﻲ ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ زﻳـﺎدی در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮرﺳﻲ آن ﻧﻤﻮد . آﺑﺨﻮان از ﻫﺎ دﻳﺪﮔﺎه ﺳﺎﺧﺘ ﻤﺎﻧﻲ ﺑﺎﻳـﺪ زﻣـﺎﻧﻲ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت دو ﻻﻳـﻪ ﺟـﺪا از ﻳﮕﺪﻳﮕﺮ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻫﺎ آن ﺗﻔﺎوت ﻣﻌﻨﻲ ی دار ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻋﺪﺳﻲ وار ی از ﺟﻨﺲ ﻣﻮاد ﻛﻢ ﺗﺮاوا و ﻳﺎ ﻧﺎﺗﺮاوا در ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار وﺟﻮد دارد ﻛﻪ در زﻣﺎن ﻛﻨﺪن ﭼﺎه ﻫﺮﮔﺎه ﺑﻪ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﺮﺧﻮرد ﮔﺮد د ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی در ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آب د ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻳـﺪه ﻧ ﻤـﻲ ﺷـﻮد . اﻣﻜـﺎن دارد ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻧﺪﻛﻲ در ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻧﻴﺰ در ﮔﺴﺘﺮه ﻛﻮﭼﻜﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ وﻟـﻲ اﻳـﻦ ﺗﻐﻴﻴـﺮ در ﺳـﻄﺢ ﻗﺎﺑـﻞ ﺑﺮرﺳﻲ ﮔﺴﺘﺮش ﭘﻴﺪا ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ و در زﻣﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎ ﻛﻨﺪن ﭼﺎه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻳﻜـﺪﻳﮕﺮ ﻣـﻲ ﭘﻴﻮﻧـﺪد . ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ا ﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺮد . 1- Phreatic 2- Confined 3- Semi Confined 20 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ در آﻏﺎز و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه، ﺗﻌﺪاد و ﻧﻮع ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪ ار ﻳﻚ آﺑﺨﻮان را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺳﭙﺲ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺮح ﻫﺎ آن در زﻳﺮ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﮔﺮدآوری ﻛﺮد . 2 - 2 - 2 - ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷـﻜﻞ درﺳـﺖ و ﻛﺎﻣـﻞ ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﺪه ﺑﺎﺷـﺪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺰرﮔـﻲ ﺑـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳـﺮان در ﻃـﻲ دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت در ﻛﻪ ) ﭘﺎره ای ﻧﻘﺎط ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﻞ ﺳﺎل ﻣﻲ رﺳﺪ ( ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﺘﻔﺎوت و ﺑﺎ اﻣﻜﺎﻧـﺎت و ﺳـﻠﻴﻘ ﻪ ﻫـﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ دارای ﻛﻤﺒﻮدﻫـﺎ ی زﻳـﺎدی ﻣﺎﻧﻨـﺪ درﺳـﺖ ﻧ ﺒـﻮدن ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻧﻘـﺎط آب ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻳﺎ ای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، ﻧﺸﺎن داده ﻧﺸﺪن ﺗﻤﺎم ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان، ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﺑﺮدن ﻧﺸـﺎﻧﻪ ﻫـﺎ ی ﺳﻠﻴﻘ ﻪ ای ﺑﺮای ﻧﻘﺎط ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺟﻨﺲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن و ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی دﺷﺖ و ﻣﻲ ... ﺑﺎﺷﻨﺪ . اﻳﻦ ﻛﺎﺳﺘﻲ ﻫﺎ در زﻣـﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻋﺚ ﺳﺮدرﮔﻤﻲ و ﺑﺮوز ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻳـﺎ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻣﺤـﻞ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد . ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس 25000 /1 ﺑﺮای ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻘﺎط ﻛﺸﻮر ﺗﻬﻴﻪ ﺷـﺪه ﻛـﻪ راه و ﻣﺴـﻴﺮﻫﺎ ی راه آﻫـﻦ ﺗﺎزه ﺳﺎﺧﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺷﻬﺮﻫﺎ و روﺳﺘﺎﻫﺎ ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ آﻣﺪه اﺳﺖ . از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑـﺮای ﺗﻬﻴـﻪ ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﻴﺪرو ژﻳﻮ ﻟﻮژی ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ دﺷﺖ در ﻫﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژی ) ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ آﻳﺪ ﻣﻲ ( و ﻧﻴﺎز ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺮﻳﺰ در ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪ رو ژﻳﻮ ﻟﻮژی آورده ﺷﻮد . ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪرو ژﻳﻮ ﻟﻮژی ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﭘﻴﺮاﻣـﻮن آن را درﺑﺮﮔﻴﺮد . در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد آﺑﺨﻮان آﺑﺮﻓﺘﻲ ﺑﺎ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻛﺎرﺳﺘﻲ ( در ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ اﻳﻦ . آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ وﻟﻲ در دو ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن داﻧﺴﺖ . آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺗﺒﺮﻳﺰ ﻛﻪ در داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻬﻨﺪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه در ﺗﻮف ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪد را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از اﻳﻦ دﺳﺘﻪ داﻧﺴـﺖ . ﻫـﺮ دو ﺑﺨﺶ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . 2 - 2 - 2 - 1 - ﻣﻘﻴﺎس ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎ ﻳﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ﻳﻲ ﺑـﺎ ﮔﺴـﺘﺮه ﺣـﺪود 50 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ و ﻣﻘﻴﺎس 10000 /1 ، ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺮای آﺑﺨﻮان یﻫـﺎ ﺑـﺎ ﮔﺴـﺘﺮه ﺗـﺎ ﺣـﺪود 250 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑـﻊ 25000 /1 ، ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ 50000 /1 و ﻣﻘﻴﺎ س ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺰرگ 100000 /1 اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 3 - ﭘﺪﻳﺪه یﻫﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺗﻮان ﻣﻲ را آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ ﺳﻪ ﮔﺮوه زﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد : ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 21 اﻟﻒ- ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻛﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛ ﺮده و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﺑﺮ آﺑﺨـﻮان ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻣـﻲ ﮔـﺬارد در ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آورده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﺳﺖ : – ﻧﻘﺎط ﺟﻤﻌﻴﺘﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻬﺮ، ﺷﻬﺮک، ﺑﺨﺶ و روﺳﺘﺎ ﻫﺎ راه – ی ارﺗﺒﺎﻃﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺰرﮔ ﻫﺎ راه ، ﻫﺎ ﺮاه ی اﺻﻠﻲ، ﻫﺎ راه ی ﻣﻬﻢ از دﻳﺪﮔﺎه دﺳﺘﻴﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ، راه آﻫﻦ و ... ﺗﺎ – ﺳﻴﺴﺎت ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻣﺜﻞ ﺷﻬﺮک ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ... و ،ﻫﺎ – ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ارﺗﻔﺎع ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط ﻣﻨﻄﻘﻪ، وﻟﻲ اﮔﺮ ﺷﻴﺐ ﺑﺨـﺶ ﻛﻮﻫﺴـﺘﺎﻧﻲ ﻧﻘﺸـﻪ زﻳـﺎد ﺑﺎﺷـﺪ در اﻳـﻦ ﺑﺨـﺶ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ اﺻﻠﻲ را آورد . اﻣﺎ ﺗﻤﺎم ﺧﻄﻮط ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﻣﻮﺟﻮد دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ آورده ﺷﻮد . – ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺨﺘﺼﺎﺗ ﻲ و ﻃﻮل و ﻋﺮض ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ب- ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان از دﻳﺪﮔﺎه ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی، ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﺑﻪ ... وﻳـﮋه ﺳـﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣـﻮن ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آورده ﺷﻮد . ﻧﻘﺸﻪ یﻫﺎ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ در ﻣﻘﻴﺎس 250000 /1 ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط اﻳﺮان و ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس 100000 /1 ﺑﺮای ﺑﺴﻴﺎری ﺶﺑﺨ از ﻫﺎ ی ﻛﺸﻮر ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﺸﻮر و ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻠﻲ ﻧﻔﺖ اﻳﺮان ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﻛـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان از ﻫـﺎ آن در اﻳـﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﭘﺎﻳﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ اﻧﺪ و ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ . ﻫﺮ ﻛﺎرﺑﺮ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺧﻮد ﺑﺎﻳﺪ ا ﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ را ﺗﻜﻤﻴـﻞ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﻴﺪوژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد . ﺳﻦ ﺳﺎزﻧﺪ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﭘﺎﻳﻪ ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻬﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺟﻨﺲ ﺳﺎزﻧﺪ در زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﺮاوا ﻳ ﻲ و اﺛﺮﮔﺬاری ﻫﺎ آن ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻛﻤﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺗﻮﺟـﻪ اﺳـﺖ . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه اﺛﺮ آن در ﺗﺸﻜﻴﻞ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺶ ﭼﻴﻦ ﺧﻮردﮔﻲ ، ﻫﺎ ﮔﺴﻠﻪ و ﻫﺎ ﺷﻜﺴ ﺘﮕﻲ ﻫـﺎ از دﻳـﺪﮔﺎه ﺗﺸـﻜﻴﻞ دﺷـﺖ ، ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻬﻤ ﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ ای ﭘﺎره از ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ در دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﮔﺴﺘﺮه اﻧﺪک و در ای ﭘﺎره از ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻋﻠـﺖ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺑﻠﻨـﺪی ﻧﺎﻣﺤﺴﻮس ﺑﺎ زﻣﻴﻦ ﭘﻴﺮاﻣﻮن در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻘﻴﺎس 250000 /1 و100000 /1 ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﺪه . اﻧﺪ اﻳـﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ در زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻬﻴـﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ، ﻫﻢ ژرﻓﺎ و ﺗﺮاز ﻫﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ... و ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ آورده .ﺷﻮد ﻳﻜﻲ از ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻳﺎ دﺳﺘﻮر ﻛﺎری ﺑﺮای ﻧﺸﺎن دادن ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ اﺳﺖ ﻫﺎ . ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ رﻧﮓ و ﻫﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ی رﻓﺘﻪ د ر ﻫﺮ ﻧﻘﺸـﻪ ﺗﻮﺳـﻂ ﺗﻬﻴـﻪ ﻛﻨﻨـﺪﮔﺎن آن ﻧﻘﺸـﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدﻳﺪه . اﻧﺪ اﻓﺰون ﺑﺮ آن ﮔﺎﻫﻲ دو ﻧﻘﺸﻪ ﻛﻨﺎر ﻫﻢ از دﻳﺪﮔﺎه ﻧﻮع و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارﻧﺪ . 22 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﺎره ای از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻮﺟﻮد از دﻳﺪﮔﺎه ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی دارای ﺧﻄﺎﻫﺎی آﺷﻜﺎری ﺑﻪ . اﻧﺪ ﻃـﻮر ﻣﺜـﺎل ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑﺨﺶ اﻧﺘﻬﺎی دﺷﺖ زرﻧﺪ ﺳﺎوه ﻛﻪ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺳﺎزﻧﺪ ﻧﺌﻮژن آﻣﺪه ﻧﺎم ﺑﺮد درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﺑـﺮ روی ﻫﻤـﻴﻦ ﻧﻘﺸﻪ و در اﻳﻦ ﺳﺎزﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه و ﻗﻨﺎت ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه . اﻧﺪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه و ﻗﻨﻮات ﻧﻴﺰ دارای آﺑﺪﻫﻲ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺧﻮﺑﻲ اﻧﺪ و ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺳﺎزﻧﺪ ﻧﺌﻮژن در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻧﺌﻮژن ﻧﺎﻣﻴﺪه ﺗﻪ اﻧﺪ ﺷﺪه ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ی رﻳﺰداﻧﻪ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻬـﺮه ﮔﺮﻓـﺖ . وﻟـﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺎزدﻳﺪﻫﺎی ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﭘﻴﺮاﻣﻮن آﺑﺨﻮان و ﻣﻴﺎﻧﻪ دﺷﺖ و ﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﺎﻳﺪ آن ﻫـﺎ را ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻮد . ﺟﻨﺲ ﺳﺎ زﻧﺪﻫﺎ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎﺷﻮرﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوت و ﺗﺮاواﻳﻲ واﺣـﺪﻫﺎی ﺳـﻨﮕﻲ ﺑـﺎ رﻧـﮓ ﻣﺸﺨﺺ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﮔﺴﻠﻪ و ﻫﺎ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻬﻢ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ آورده ﺷﻮد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد در ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ آب ﺑﺮای ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﻴﺶ از ،ﺗﺮ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻋﻼﻳﻢ و ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻧﻘﺸﻪ یﻫﺎ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ، ﻧﺸـﺮﻳﻪ 83 - اﻟـﻒ اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ دارای ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی زﻳﺎدی اﺳﺖ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺎزﻧﮕﺮی دارد . ج- ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ آب ی ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی آب ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻲ آﻳﺪ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ز ﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد : - ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ در ﻫﺮ آﺑﺨﻮان ﺗﻌﺪادی ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﻫﺎ ﭼﺎه ، ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ، ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔـﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﺎ ﻫﺎ آن ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی وﻳﮋه روی ﻧﻘﺸﻪ آورده .ﺷﻮد ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ای ﭘﺎره از اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﺑﺴﻴﺎر ﻧ و اﻧﺪ ﻣﻬﻢ ﺎدرﺳﺖ ﺑﻮدن ﻣﺤﻞ ﻫﺎ آن ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮوز ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺧﻄﺎﻫﺎ ﻳ ﻲ در ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻠﻲ ﺗﻌﺪادی از ﻧﻘﺎط ﺷـﺎﻫﺪ در ﭘـﺎره ای از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد وﺟﻮد دارد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺨﺘﺼﺎت اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﻜﺎن ﻳﺎب )GPS ( ﺑـﺎ دﻗﺖ ﻳﺎ ﺑﺎﻻ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮداری ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ورزﻳﺪه اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد . ﭘﺲ از اﻃﻤﻴﻨﺎن از درﺳﺘﻲ اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺨﺘﺼﺎت اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺮ روی ﺗﻤﺎم ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد ﺗﺎ در آﻳﻨﺪه ﺳﺮدرﮔﻤﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻴﺎﻳﺪ . - ﻧﻘﺎط ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺎ ﭼﺎه ، ی ﻧﻴﻤﻪ ژرف ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ﺑﺎ ﻫﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫـﺎ ی وﻳـﮋه ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﻳﺪ ﻣﻲ . ﻧﻮع ﻣﺼﺮف و ﻣﺤﻞ آب اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ و ﺑﺮﮔﺸﺖ آب اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻧﻴﺰ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻣـﺪل ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ رﻧﮓ ﻧﺸﺎن داده ﺷﻮد . ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 23 ﺗﺮاﻛﻢ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻠﻮﻏﻲ ﻧﻘﺸـﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﻘﻴﺎس ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی 50000 /1 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ و . ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻧﻮع ﻣﺼـﺮف آب ﻛـﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ 150 ﺗﺎ250 ﻣﺘﺮ از ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻗﺮار دارﻧ ﺪ را ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻧﺸﺎن وﻳﮋ ه ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮد . ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﺧﺸﻚ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ وﻳﮋه ای ﻣﻲ ﺗﻮان روی ﻧﻘﺸﻪ آورد . - رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ ، ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﺒﺎدل آب ﺑﺎ آﺑﺨﻮان اﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ آن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ ﻣﺸـﺨﺺ ﮔـﺮدد . ﺷﺎﻳﺪ آوردن آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻠﻮﻏﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﺷﻮ د ﻛﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان از ﻧﺸـﺎن دادن ﻫـﺎ آن روی ﻧﻘﺸـﻪ ﺻـﺮف ﻧﻈـﺮ ﻛـﺮد . رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎره ای از دﺷﺖ ﻫﺎ ، آﺑﺨﻮان را در ﺑﺨﺸﻲ از دﺷﺖ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻧﻤﻮده و در ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ زﻫﻜﺶ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻣﺮز اﻳﻦ دو ﺑﺨﺶ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دارد و در ﻓﺼﻮل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻐ ﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻣﺮز ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ اﻳﻦ دو ﺑﺨﺶ ﺑﺮآورد و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧ ﻪ ای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﮔﻮد ﭘﺎره ای از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﻌﺪادی ﻧﻬﺮ ﻳﺎ آﺑﺮاﻫﻪ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ در ﻫﺎ دوره ی ﺗﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻫﻜﺶ آﺑﺨـﻮان در آﻳﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻳﻜﻲ از ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷـﻤﺎر ﻣـﻲ روﻧـﺪ ﻛـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻫـﺎ آن ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . - ﭘﻴﻜﺮه ﻫﺎی آﺑﻲ ﭘﻴﻜﺮه ﻫﺎی آﺑﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺨﺎزن آب ﺳﻄﺤﻲ، درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ، ﻣﺎﻧﺪآب ﻫﺎ، ﺑﺎﺗﻼق ، ﻫﺎ زار ﺷﻮره ﻫﺎ ﻛﻪ در دﺷﺖ و ﻫﺎ ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ی آن ﻗﺮار دارﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ آور ده ﺷﻮد . - ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘﻲ و ﻳﺎ ﻣﺪرن ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ در ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ ﻫـﺎ وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ آب رودﺧﺎﻧـﻪ را ﺑـﺮای آﺑﻴـﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی اﻧﺘﻘﺎل دﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﺨﺸ . ﻲ از آب آﺑﻴﺎری ﺻﺮف ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ای ﭘﺎره در ﻛﻪ ﺷﻮد از دﺷـﺖ ﻫـﺎ ﺑﺨـﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان را ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﺳﻄﺤﻲ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺘﺪاول ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺧﻄﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﺑﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺼـﺮف آب ﻫـﺎ آن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺎﻳﺪ . - اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﻲ و آب ﺳﻨﺠﻲ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﻲ و آب ﺳﻨﺠﻲ ﻧﻴﺰ روی ﺑﺮ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . - ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ اﮔﺮ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎﺗ ﻲ ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ آﺑﺨﻮان اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . 24 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ - ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی وﻳﮋه ﺷﺎﻳﺪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻳﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ﭘﺎره ای از ﻣﻨﺎﻃﻖ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻛﻤﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﺎ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﻛﻪ از اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ دارد ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ آن روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﺪ . اﻟﺒﺘﻪ اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ آوردن ﺗﻤﺎم ﻫﺎ داده ی ﺑﺎﻻ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻠﻮﻏﻲ آن ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﻫﺮ ﺷﻮد دﺳﺘﻪ از ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد اﺷﺎره ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ GIS Ready ﻣﻨﻄﻘﻪ آورده ﺷﻮد . 2 - 2 - 4 - ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ در زﻣﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ، ﻣﺸﺨﺺ و ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﻣﺮزﻫـﺎ ﮔـﺮداوری ﺷـﻮد . ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻧﺎﻣﺤﺪود ﻧﻴﺴﺖ و ﻫ ﺮ آﺑﺨﻮان در ﻛﻨ ﻫﺎ ﺎره ﺑﻪ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آن ﺑـﺎ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻫﻴـﺪر و ﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از ﺳﻪ ﺷﻜﻞ زﻳﺮاﻧﺪ : اﻟﻒ- ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮوا ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن آب در ای ﭘﺎره از ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻧﺎﺗﺮاوا ﻫﻤﺒﺮ ﻣﻲ ) ﺷﻮد ﺷﻜﻞ2 - 4 ( روﺷﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧـﻪ ﻣﺮزﻫـﺎ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻣﺮزی ﺻﻮرت ﻤﻲﻧ ﮔﻴﺮد . ﺷﻜﻞ 2 - 4 - ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا ب- ﻣﺮز ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﭘﺎره ای ﻣﻜﺎن ﺑﺎ ﻫﺎ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی درز و ﺷﻜﺎف دار ﻫﻤﺒﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺪاری آب در درز و ﺷﻜﺎف ﻫﺎ آن ﺟﺮﻳﺎن دارد و وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﮔﺮدد ) ﺷﻜﻞ2 - 5(. ﻣﺎرن ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 25 ﺷﻜﻞ2 - 5 - ﻣﺮز ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﭘﺎره ای ﻣﻜﺎن ﺑﻪ ﻫﺎ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻧﺎﺗﺮاوا ﻣﻲ ﻳﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻫﺎ آن ، ﻻﻳﻪ ﺗـﺮاوا ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺷـﺪه و ﺷـﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای ﺟﺮﻳﺎن آب از دو ر ن آن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان وﺟﻮد دارد . در ﭘﻴﺮاﻣﻮن دﺷﺖ ﻫﺎ آ ی ﺑﺮﻓﺘﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﺴﺘﺮ ﻣﺴـﻴﻞ و ﻫـﺎ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﺑ ﺮای ورود آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ) یﻫﺎ ﺷﻜﻞ2 - 6(. آ ﺑﺮﻓﺖ داﻣﻨﻪ ای و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺴﺘﺮ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ورود ﺑﻪ دﺷﺖ از آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی داﻧﻪ درﺷﺖ و ﺑﺎ ﺗﺮاواﻳﻲ زﻳـﺎد ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺑﻴﺶ . اﻧﺪ ﺷﺪه ﺗﺮ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ورودی ﺑﻪ دﺷﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از رﻳﺰش ﻫـﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ درون اﻳـﻦ آﺑﺮﻓـﺖ ﻫـﺎ ﻧﻔـﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ آب . ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ و ﺑﺎ ﺷﻴﺐ زﻳﺎد ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪﻧﺪ اﻳﻦ . ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺮز ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺸﺨﺺ داﻧﺴﺖ . ﺷﻜﻞ 2 - 6 - اﻟﻒ - ﻣﺮز ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ ﺳﻨﮓ درز و ﺷﻜﺎﻓﺪار ﻣﺎرن 26 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ2 - 6 - ب- ﻣﺮز ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻴﻦ ج- ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ آﺑﺨﻮان ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺰرگ و ﻳﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﺰرﮔ ﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ درﻳﺎﻫﺎ، درﻳﺎﭼﻪ ، ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺑـﺰرگ و ... ﻫﻤﺒـﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺣﺠﻢ آب زﻳﺎد ﻫﻴﭻ ﻫﺎ آن ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮی ﺑـﺮ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب اﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻤﻲﻧ ﮔﺬارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ آﺑﺨﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ درﻳﺎ ﻣﻲ رﺳﺪ را ﻧﺎم ﺑﺮد ﻛﻪ ﻫﺮﻗﺪر ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨـﻮان ﺑـﺎﻻ ﺑﻴﺎﻳـﺪ و ﺟﺮﻳـﺎن ﺧﺮوﺟﻲ آن ﺑﻪ درﻳﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻳﺎ اﮔﺮ ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺳﻄﺢ آب آن ﭘﺎﻳﻴﻦ رود و آب درﻳـﺎ ﺟﺎﻧﺸـﻴﻦ آب آﺑﺨـﻮان ﮔﺮدد ﺗﺎﺛﻴﺮی ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب درﻳﺎ ﻧ ﻤﻲ ﮔﺬارد ) ﺷﻜﻞ 2 - 7(. ﺷﻜﻞ2 - 7 - ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ 2 - 2 - 5 - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﭘﺲ از ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ﻧﻴـﺰ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ آورده .ﺷﻮد اﻟﺒﺘﻪ اﻣﻜﺎن دارد در ﻣﺮاﺣﻞ اوﻟﻴﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﺘﻮان ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان را ﺑـﻪ ﻃـﻮر دﻗﻴـﻖ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﻣﺸـﺨﺺ ﻛـﺮد وﻟـﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫ ﺎ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﺗﺮ زﻳﺎد ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . درﻳﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 27 در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﮔﺬﺷﺘﻪ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺗﻮﺟﻪ ﻫﻢ ﺪﻳﮔﺮد ﻣﻲ اﻛﻨﻮن ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی اﺑﺨﻮان در ﭘﺎره ای دﺳ ﺘ ﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎ آﻣﺪه وﻟﻲ ﺑ ﻪ ﺷﻜﻞ درﺳﺘﻲ ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﻧ ﻤـﻲ ﺷـﻮد در . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮارد ﭘﻴﺮاﻣﻮن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺗﻘﺎط آب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭼﺎه و ﻗﻨﺎت وﺟﻮد دارد ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ آورﻧﺪ ﻳـﺎ ﺗـﺎ ﺣـﺪ ﻛـﻮه و دﺷﺖ را ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﻣﺮزﻫﺎی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ آﺑﺨﻮان در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و در ون ﮔﺴﺘﺮه آن اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﮔﺮدد ای ﺎرهﭘ . اﻓﺮاد ﻛﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان را ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺮ ﻛﻢ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ دارﻧﺪ و ﻣﺮزﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺪل اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮده ﺎ ﻳـ اﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﺪ ﻛﻮه ودﺷﺖ اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﻳﺎ ﻣ ارﺮﻗ انﻮ اﺑﺨ نورد ﻴﮕﻴﺮد . ﮔﺰﻳﻨﺶ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎﻳﻲ ﺑـﺮای آﺑﺨـﻮان در ﻣـﺪ ل ﺑﺎﻋـﺚ ﺑـﺮوز ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺑﺰرﮔﻲ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻬﻴﭽﻮﺟﻪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ و ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ ﺷﺮاﻳﻂ آﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻛﺮد . ﺑﺮای روﺷﻦ ﺷﺪن اﻳﻦ ﻣﻮرد اﺑﺘﺪا ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ در ﻣﻮرد ﺷﺮاﻳﻂ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن دﺷﺖ و ﻫـﺎ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و داﻣﻨﻪ ای داده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺳﭙﺲ ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺎدرﺳﺖ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ . آﻳﺪ ﻣﻲ 2 - 2 - 5 - 1 - زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻨﺎره دﺷﺖ ﻫﺎ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ اﻳـﻦ ﻓﺮورﻓﺘﮕـﻲ ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ در اﺛـﺮ ﭼـﻴﻦ ﺧـﻮردﮔﻲ ﻫـﺎ و ﻳـﺎ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﻨﺪ . آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی دﺷﺖ ﻫﺎ ﻗﺮار دارﻧﺪ د ر داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ی ﻣـﺮزی )2 - 5( و )2 -6( ﻣﻲ رﺳﻨﺪ . ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﮔﺬر ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ و ﻳـﺎ ﻋﻮاﻣـﻞ دﻳﮕـﺮ، ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ در ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺮﻓﺖ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ و اﻳﻦ ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﻫﺎ ﺑﺎ آﺑﺮﻓﺖ ﭘﺮﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ . آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑـﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم داﻧﻪ درﺷﺖ اﻧﺪ و ﺑﺨﺸﻲ از رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ و رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ درون ﻫﺎ آن ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و داﻣﻨﻪ ای در اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ) ﺷﻮد ﺷﻜﻞ 2 - 6 - اﻟﻒ (. اﻣﻜﺎﻧﺎت ای ﭘﺎره از اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ ﻧﻴﺰ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺧﻮب و ﺷﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری و ﻗﻨـﺎت ﻧﻴـﺰ از ﻫـﺎ آن ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . در ﺑﺴﺘﺮ آﺑﺮﻓﺘﻲ ﭘﺎره ای از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺪاری آب ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮﺑﺴﺘﺮی ﺟﺮﻳﺎن دارد ﻛﻪ در اﻧﺘﻬـﺎ ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان اﺻـﻠﻲ دﺷﺖ ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪد . ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی زﻳﺮﺑﺴﺘﺮی رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋ ﻃﻮر ﻤﻮم ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی آن ﻣﺤـﻞ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ دارد . دراﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﻨﺪ و از ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮی رودﺧﺎﻧﻪ ﻧﻴـﺰ ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤـﻮد وﻟﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻧﻤﻲ . رود ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ دﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪ ر وﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و داﻣﻨﻪ ای ﺑﺎ آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ دﺷﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﺮرﻳﺰ آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﺗﻨﺪ ﻛﻪ از ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﺳﺖ ﺑـﻪ آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪد ) ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ی 2 - 5 و2 - 6 اﻟﻒ (. ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮی ﻛﻪ در ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ ﺑﺮداﺷﺖ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻧﺪارد . 28 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 2 - 2 - 5 - 2 - ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺎدرﺳﺖ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻣﺮزﻫﺎی داﻣﻨﻪ ای آﺑﺨﻮان در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل در اﻳﺮان ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از ﺳﻪ ﺷﻜﻞ زﻳـﺮ اﻧﺘﺨـﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻟﻒ- ﺗﺎ ﺣﺪ ﻛﻮه و دﺷﺖ ب- ﺗﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ در داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ﻛﻪ ﭼﺎه ﻳﺎ ﻗﻨﺎت وﺟﻮد دارد ج- درون ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺮ روی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ . اﻧﺘﺨﺎب اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ، ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد ﻛﻪ در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ اﻟﻒ- اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺮزﻛﻮه - دﺷﺖ ﺣﺪ ﻓﺎﺻﻞ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ و آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ دﻳـﺪه ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم آﺑﺨﻮان ﺗﺎ ﺑﻴﺮون زدﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻛﻨﺎر دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺪﻟﻴﻞ ﻛﺎﻫﺶ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺑﺮﻓﺖ ﮔﺴﺘﺮش ﭘﻴﺪا ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ و اﺑﺨﻮان در ﺑﺨﺸﻲ از داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻧ ﺸﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺣﺪ ﻛﻮه و دﺷﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺮز در ﻣﺪل ، ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘـﻪ و ﻣـﺪل ذﺧﻴـﺮه آب آﺑﺨﻮان را ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻘﺪار واﻗﻌﻲ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﺑﺮداﺷـﺖ ﻳـﺎ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺗﻐﺬﻳـﻪ را ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻫﺎ ﻛﻨﺎره ی ﻣﺮز ﻳﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺣﻘﻴﻘﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد ب- ﭘﻴﻮﻧﺪ آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ ﺑﺎ آﺑﺨﻮان یﻫﺎ داﻣﻨ یا ﻪ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری وﺟﻮد دارد ﻧﻴﺰ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای اﻧﺘﺨﺎب ﺷـﺪه و آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب آن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻳﺮ ﭼ ﺎﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ) ی 2 - 8( ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ از آﻣﺎر اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻣﺪل ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻫﺎ ﻛﻨﺎره ی دﺷﺖ ﺧﻴﻠـﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ از ﺷـﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ ای دﺳﺖ آﻣـﺪه ﭘﺎﻳـﻪ ﻛـﺎر ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻮﺷـﺶ ﻣـﻲ ﮔـﺮدد ﻋﻮاﻣـﻞ ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪه آﺑﺨـﻮان ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ای ﭘﺎره از اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﺷـﻮد . ﺷـﻴﺐ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳـ ﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ در ﻣﺪل ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺷﻴﺐ واﻗﻌﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎزﺳﺎزی ﭼﻨﻴﻦ ﺷﻴﺒﻲ در ﻣﺪل ﻳﺎ ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان و ﻳﺎ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻴﺴﺮ اﺳﺖ . ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﺑﺪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ اﻟﺒﺘـﻪ اﻓـﺰون ﺑـﺮ ﺧﻄـﺎی ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ذﺧﻴﺮه آب آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﮔﺴﺘﺮش آﺑﺨﻮان اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 29 ﺷﻜﻞ2 - 8 - ﺷﻴﺐ زﻳﺎد ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﺎدرﺳﺖ ﻣﺮز ج-ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﺮز در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ای ﭘﺎره از ﻫﺎ ﻣﺪل ﻳﻲ ﻛﻪ در اﻳﺮان ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻣﺤﻠﻲ درون ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻣﺮزﻫـﺎی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ ﻛﻪ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑ ﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻣﺪل در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ و ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻧﺘﺨﺎب اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮز ﻛﺎر ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل را ﺳﺎده ﻛﺮده و ﺣﺠﻢ ﻛﺎر ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل را ﺑﻪ ﻃﻮر ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ وﻟﻲ ﻣﺪل درﺳﺘﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻤﻲﻧ ﻣﺮز ﺑ ﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ در ﻣﻜﺎﻧﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺑﺰرﮔﻲ ﺑﺎ آﺑﺨﻮان ﻫﻤﺒﺮ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ ﻣﺮز ﻫﺮﻗﺪر آب آﺑﺨﻮان وارد ﻣﻨﺒﻊ و ﻳﺎ آب ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻪ درون آﺑﺨﻮان ﺟﺮﻳـﺎن ﻳﺎﺑـﺪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﻣﻨﺒـﻊ ) ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ ﻣـﺮزی ( ﺛﺎﺑـﺖ ﻣـﻲ ﻣﺎﻧـﺪ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﻣﺮزﻫﺎ ی اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ درون آﺑﺨﻮان ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ وﺟـﻮد ﻧـﺪارد . ذﺧﻴـﺮه آب در ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ی ﻣـﺮزی در ﭼﻨـﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻣﺤﺪود و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎر ﻣﺮز ﺑﺮ روی ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺮزی ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد . ﺑﻪ ﻃﻮری در ﻛﻪ ﺷﻜ )ﻞ 2 - 9( دﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل اﮔﺮ ﺳﻄﺢ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮ ان ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺎدرﺳـﺖ ﺑﻮدن ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﻣﺪل ﺑﺎﻻ ﻳﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رود ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی اﻧﺘﺨﺎﺑ ﻲ از ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﻳـﺎ ﭘـﺎﻳﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﺳـﻄﺢ آب ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی ﮔﺴﻞ 30 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻫﻤﺮاه ﺳﻄﺢ آب ﺑﺨﺶ درون آﺑﺨـﻮان ﺑـﺎﻻ ﻳـﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رود ﻣﻲ و ﺷﺮاﻳ ﻂ ﺑﺮای ورود آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻳﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ آن ﺷﻜﻞ ﻛﻪ در ﻣﺪل اﻋﻤﺎل ﻣﻲ ﺷﻮد ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ . ﺷﻜﻞ 2 - 9 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﮔﺴﺘﺮه آن ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی وﺿﻌﻴﺖ آﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ﻧﻴﺰ ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ ﭼﻮن اﮔﺮ ﺑﺮداﺷﺖ و ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑـﺰرگ در ﻛﻨﺎر اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد ﻣﺪل ﺗﺎﺛ ﻴ ﺮ واﻗﻌﻲ را آن ﺑﺮروی آﺑﺨﻮان ﻧﺸﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺑﻪ ﺷﻜﻞ )2 - 10 ( ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد اﮔﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ردﻳﻒ 1 )درون اﺑﺨﻮان ﺑﻪ ( ﺻﻮرت ﻣﺮز ﺑ ﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد درﺣﺎﻟﻲ ﻣﺮز ﻛﻪ ﻫﺎی ردﻳﻒ 1 ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاواﻧﺪ . ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ردﻳﻒ 2 در ﻣﺪل در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﺎﺑﻊ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺪه در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ردﻳﻒ 1 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ردﻳﻒ 1 ﻧﻴـﺰ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ آﻣـﺎر ﺳـﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﻣﺪل ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ و ﺑﺎ ﻫﺎ داده ی ﻧﺎدرﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺧﻮاﻫـﺪ ﻳﺎﻓـﺖ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﮔـﺰﻳﻨﺶ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮز در ﻣﺪل درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . 2 - 2 - 5 - 3 - ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎی درون دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻳﺎ ﻫﺎ ﺗﭙﻪ ی ﻛﻢ ارﺗﻔﺎع ﻣﻴﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی دﺷﺖ در ﻫﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﻛﻮﭼـﻚ ﻣﻘﻴﺎس ﻧﺸﺎن داده ﻧﺸﺪه ای ﭘﺎره . اﻧﺪ از اﻳﻦ رﺧﻨﻤﻮن ﺎ ﺑ ﻫﺎ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻫﻢ ارﺗﻔﺎع اﻧﺪ و ﮔﺎﻫﻲ از ﻫـﺎ آن ﺑـﺮای ﻛﺸﺎورزی ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻳﻦ رﺧﻨﻤﻮن ﻫﺎ از دﻳﺪﮔﺎه ﺳ ﺎﺧﺘﺎر آﺑﺨﻮان اﻧﺪ ﻣﻬﻢ ﭼﻮن ﻧـﻪ ﺗﻨﻬـﺎ آﺑﺨـﻮان در ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ آن ﮔﺴﺘﺮش ﭘﻴﺪا ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﺳﻤﺖ رﺧﻨﻤﻮن ﻫﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ در ﭘـﺎره ای ﻣـﻮارد آﺑﺨـﻮان را ﺑـ ﻪ دو ﺑﺨـﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﭘﻴﺮاﻣﻮن اﻳﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل اﻫﻤﻴـﺖ وﻳـﮋه ای دارد . اﮔـﺮ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻴﺎﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ در ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﻴﺎﻳﺪ و ﻣﺪل ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد ﺗﺒﺎدل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﻦ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺪل و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺠﻢ ذﺧﻴﺮه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﺗﺮ از ﺣﺎﻟﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . از ﻃـﺮف دﻳﮕـﺮ در ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻴﺰ ﻫﺎ داده ﺧﻄﺎﻫﺎ ﺑﻪﻲ ﻳ وﺟﻮد . آﻳﺪ ﻣﻲ در ﺷﻜﻞ )2 - 11 ( اﮔﺮ دو ﭼﺎه اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ در دو ﺳﻤﺖ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻛﻨـﺪه و ژرﻓﺎی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ در اﻳﻦ دو ﭼﺎه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ در ﻧﺒﻮد ﻣﺮز آﺑﺨﻮان در ﻛﻨﺎر ﺑﻴﺮون زدﮔـﻲ ﻧﺎدرﺳـﺖ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺗﺎﺛﻴﺮ زﻳﺎدی دارﻧﺪ . ﻣﺮز اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 31 ﺷﻜﻞ2 - 10 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﺮز در ﮔﺴﺘﺮه آ ﺑﺨﻮان در ﻣﺪل ﺷﻜﻞ 2 - 11 - ﺧﻄﺎی ﻧﺎدﻳﺪه ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ 2 - 2 - 5 - 4 - ﻣﺮز آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﭘﺴﺖ ﭘﺎره ای آﺑﺨﻮان ﺶﺨﺑ در ﻫﺎ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﺎ ﻛﻮﻳﺮﻫﺎ و ﻫﺎ ﻛﻔﻪ ی ﻧﻤﻜﻲ ﮔﺴﺘﺮش ﭘﻴﺪا ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . زار ﺷﻮره ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺨﻴـﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ و اﻧﺪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻳﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ و ﻳﺎ ﺟﻨﺲ آﺑﺮﻓﺖ ﺑﺴﻴﺎر داﻧﻪ رﻳﺰ ﺑﺎﺷﺪ . ﺿﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓﺖ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﻮﻳﺮﻫﺎ و زار ﺷﻮره ﻫﺎی اﻳﺮان ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﻛـﺎﻫﺶ ﻳﺎ ﻓﺘـﻪ و ﺳﻨﮓ ﻛﻒ در زار ﺷﻮره ﺑﻪ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﻲ رﺳﺪ . در ﺣﻘﻴﻘﺖ آﺑﺨﻮان در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ زار ﺷﻮره ﻫﺎ اداﻣﻪ ﭘﻴﺪا ﻧ .ﻛﻨﺪ ﻤﻲ ﺗﻌﺪادی از زار ﺷﻮره ﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﻣﺤﻞ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺑﺎﺗﻼق یﻫﺎ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻛﻪ از ﺗـﻪ ﻧﺸﺴـﺖ ﻫـﺎ ی رﻳﺰداﻧـﻪ درﻳﺎﭼـﻪ ای ﭘﺮﺷـﺪه ﺗﺸﻜﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪه . اﻧﺪ آﺑﮕﺬری اﻳﻦ ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ﺑﺴﻴﺎر اﻧﺪ ک و ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺎﻧﻌﻲ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﻨﺪ . اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮزﻫﺎ ی ﻧﺎﺗﺮاوا ﻳﺎ ﺑﺎ ﺗﺮاوا ﻳ ﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ . در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨـﻮان ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ ﻣﺮزﻫﺎی ﻣﺪل ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان 32 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﺎ اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ اداﻣﻪ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ اﻟﺒﺘﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻢ و ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷـﺪ اﻧـﺪازه ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﺟﺎﻫﺎ ﺑﺰرگ ﺗﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد . ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﻣﺪل ﺗﺮ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ در اﻳﺮان ﺑﺮای اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺧﻄﻲ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳـﺖ آﺑﺨـﻮان ﺗﻌﻴـﻴﻦ و را آن در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻨ ﻮر ﻈ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳ . ﻨﺪ در اﻳﻦ ﻫﺎ ﻣﺪل ﻓﺮض ﺷﺪه ﻛﻪ ﺣﺠـﻢ ﺑﺰرﮔـﻲ از آب ﺷـﻮر در ﻛﻮﻳﺮﻫﺎ ذﺧﻴﺮه ﮔﺮدﻳﺪه و اﻳﻦ آب ﻫﺎی ﺷﻮر ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻدﺳﺖ آﺑﺨﻮان ﺟﺮﻳـﺎن ﭘﻴـﺪا ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری در ﻛﻪ ﺻﻔﺤﻪ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺶ آﻣﺪ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮوز ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻣﺪل ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭘﻴﺶ روی آب ﺷﻮر در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻛﻨـﺎر ﺷـﻮره زار ﻫـﺎ ﻫﻢ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ زار ﺷﻮره ﻫﺎ ﻣﻨﺒﻊ آب ﺷﻮر وﺟﻮد ﻧﺪارد درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﺮدﻳﺪﻫ ﺎ ﻳﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ و ﺑـ ﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻣﻮرد ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﮔﺴﺘﺮه اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺗـﺎ آﻧﺠـﺎ ﻛـﻪ اﻣﻜـﺎن دارد ﺗـﺎ ﻣﺮزﻫـﺎی واﻗﻌـﻲ و ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﮔﺴـﺘﺮش ﻳﺎﺑـﺪ . ﺑﻪ ﻃﻮری آﻣﺪ ﻛﻪ در ﻛﻨﺎره زار ﺷﻮره ﻫﺎ و ﻛﻮﻳﺮﻫﺎ ﻛﻪ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان از ﺑﺨﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری آن ﻓﺎﺻـﻠﻪ دارد و در اﻳـﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻧﻴﺰ ﻫﺎ داده ی ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل دردﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ اﻧﺪازه ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺟﺎی ﺑﻪ ﻣﺤﺪود ﻧﻤـﻮدن ﮔﺴـﺘﺮه اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﺑﺮﺳﺪ . ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ در ﭘﺎره ای ﭘﺮوژه ﻫﺎ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻛﻮﭼﻚ آﺳﺖ و ﺷﺎﻳﺪ ﻧﻴﺎز ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﻛـﻪ ﻣـﺪل ﺗﻤـﺎم ﺶﺑﺨ یﻫﺎ اﺑﺨﻮان ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﺮزﻫﺎی ﻣﺪل را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ، درون آﺑﺨﻮان در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﻣﺮزﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﺑﺎﻳﺪ از ﻧﻘﺎط ﻫﺪف ﻣﺪل و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﻨﻮﻧﻲ و آﺗﻲ ان ، ﭼﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣـﺪل و ﭼـﻪ در ﺑﻴﺮون از آن ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ دور ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺮ ﻛﻢ . ﻳﻦ ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ در ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻫـﺎ ﺣـﺪود ﺳـﻪ ﺑﺮاﺑـﺮ ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳـﻪ اﺷـﺒﺎع ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ . وﻟﻲ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻣﻲ رﺳﺪ اﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻛﺎﻓﻲ ﻧﺒﺎﺷﺪ و در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻮﺟﻮد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری آﻳﻨﺪه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . در ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮزﻫﺎی ﺑﻴﻦ دو دﺷﺖ ﻳﺎ ﻣﺮز ﺑﻴﻦ ﺗﻘﺴﻴﻤﺎت ﻛﺸﻮری ﺷﺎﻳﺪ ﻧﺘﻮان آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﻳﻜﭙﺎرﭼـﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻣﺮزی اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد . ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ اﻳـﻦ ﮔﻮﻧـﻪ ﻣﺮزﻫـﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎﺗﻲ را در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﺗﺮ ﻛﻢ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﭘﻴﺶ ﻫﺎ ﺑﻴﻨﻲ ﻤﻲﻧ ﺷﻮد ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ اﮔﺮ . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آﺑﺨﻮان در آن ﺳﻤﺖ ﻣﺮز وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳـﺪ در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣـﺪل ﺑـﻪ وﻳـﮋه در ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی آﻳﻨﺪه ﺑﺮ روی ﻣﺪل ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﻣﺮز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﺑـﺮ روی ﻳﻚ ﺧﻂ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎ ﺧﻂ ﻫﻢ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 33 2 - 2 - 6 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﻨﺪﺳﻲ آﺑﺨ ﻮان ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨـﻮان ، ﭘـﺎره ای از اﻧـﺪازه ﻫـﺎ ی ﻫﻨﺪﺳﻲ آن ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ی ﻫﻨﺪﺳﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع و وﻳﮋﮔﻲ یﻫﺎ آﺑﺨﻮان دارد . آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ را از دﻳﺪﮔﺎه ﻧﻮع یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﮔﺮوه زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 6 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان آزاد ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ زﻳﺎد ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﻣﺤﻞ آن از ﺿﺮب ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در آن ﻣﻜﺎن ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . در زﻣﺎن ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری ، ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗـﻲ در ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در دوره ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ . اﮔﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻛﻪ در ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان در دوره ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳـﻲ ) دوره ﻫـﺎی ﺗﻨﻈـﻴﻢ و ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣﺪل ﺑﻪ ( وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﺪ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ﻧـﺎﭼﻴﺰ ﺑﺎﺷـﺪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان از ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻧﺪک ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در دوره ﺑﺮرﺳﻲ ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻛﺮد و آن را در ﻣﺪل ﺛﺎﺑﺖ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ در ﺪار آﺑ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﺪل ﻣﻨﻈـﻮر ﻧ ﻤـﻲ ﺷـﻮد . اﻟﺒﺘـﻪ ﺑـﺮای ﻛﻨﺘﺮل ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺮای اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . 2 - 2 - 6 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان آزاد ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻛﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺣﺪی ﻴﺮ ﻴﺗﻐ ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ ﻛـﻪ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣﻘـﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ آن ﻗﺎﺑﻞ ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻧﻴﺴﺖ و T آﺑﺨﻮان را ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ ﺛﺎﺑﺖ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﻣﻘﺪار T )ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ( در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم از راﺑﻄﻪ T=Kb ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در آن : K - ﻣﻘﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار b - ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺪل ﻣﻘﺪار b ) ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ( را در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ از راﺑﻄﻪ )2 - 1 ( زﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آورد . )2 - 1( b h BR = − ﻛﻪ در آنh ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ و BR ﺗﺮاز ﺑﺎﻻی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان در ﺷﺒﻜﻪ ﻣ یﻫﺎ ﺨﺘﻠﻒ ﻣﺪل ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﺷـﻮد . ﺑـﺮای اﻳـﻦ ﻛـﺎر ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻛﻠﻴﻪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آن ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . 34 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 2 - 2 - 6 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﮔﺮ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ از ﻧﻮع ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﺷﺪ اﻣﻜﺎن دارد در دوره ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﻓﺸـﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آن ﺑﻪ ، ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ آﺑﺪار از ﺗﺮاز زﻳﺮ ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﺑﺮود و آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻧﻮع آزاد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﮔـﺮدد . در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣ ﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺷﺮط ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺣﺎﻟﺖ آﺑﺨﻮان ﮔﻨﺠﺎﻧﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﻧـﺮم اﻓﺰار ﻫـﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز زﻳﺮ ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑـﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر دارﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳﻄﺢ زﻳﺮﻳﻦ ﺳ ﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﺗﺮاز ﻫﻢ ) ﺳـﻄﺢ ﺑـﺎﻻﻳﻲ ﻻﻳـﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ( ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 6 - 4 - ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎ ﻣﻴﺎﻧ ﻫﺎ ﻼﻳﻪ ی ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﺪﺎﻳﺑ ﻫﺎ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار و ﻧﻮع ﻫﺮﻛﺪام را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎی اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﻌﺪادی ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻛﻪ ﭘﺎره ای از اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ دارﻧﺪ و ﺗﻌﺪادی ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﺪﺳﻲ ﻳﻫﺎ ﻲ درون آﺑﺮﻓﺖ ﺑﻪ . اﻧﺪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻫـﺎی ﻛـﻢ ﺗـﺮاوا ﺗﻌـﺪادی ﻻ ﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺑـﺎ ﻓﺸـﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﺘﻔﺎوت آب ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ . دﺷﺖ ﻫـﺎی ﻗـﺰوﻳﻦ، وراﻣـﻴﻦ، ﺗﺒﺮﻳـﺰ، ﺟﻴﺮﻓـﺖ، اروﻣﻴـﻪ و ... ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از اﻳﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ روﻧﺪ . ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻻﻳﻲ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از ﻧﻮع ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد اﺳﺖ ﻻﻳﻪ ﻟﻲ و ﻫﺎی زﻳﺮی ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺷﺮاﻳ ﻂ ﻧﻴﻤﻪ ﺗ ﺤ ﺖ ﻓﺸﺎر1 را دارد . ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار زﻳﺮی اﻓﺰون ﺑﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ ﭘﻴﻮﺳـﺘﮕﻲ، ﺿـﺨﺎﻣﺖ و ﺗﺮاواﻳـﻲ ﻻﻳـﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻻﻳﻲ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در اﻳﻦ ﻧﻮع آﺑﺨﻮان ،ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻲ ﻳﺎﻻ ی ﺑ و ﭘﺎﻳﻴﻨ ﻲ اﺳﺖ . ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب اﻓﺰون ﺑﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮ ) ی دkv ( ﺑـﻪ ﺗﻔﺎوت ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی دو ﺳﻤﺖ آن ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . در ﮔﺬﺷﺘ ﻪ ﻫﺎ ﻛﻪ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸـﺎر زﻳـﺮی ﺑﺮداﺷﺖ ﻧ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺷﺪ ﻤﻲ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب یﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺑﺎ ﻓﺸﺎر آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ آب . ﻫﺎی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار زﻳـﺮی از راه ﻧﻔﻮذ از درون ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا وارد ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ و در آﺧﺮ وارد ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدﻳﺪ ﻫﻢ . اﻛﻨﻮن ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر زﻳﺮی ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آب اﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑـﺮای واروﻧـﻪ ﺷﺪن ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺮای ای ﭘﺎره از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑـﺰرگ اﻳـﺮان ﻣﺎﻧﻨـﺪ آﺑﺤـﻮان دﺷﺖ ﺗﺒﺮﻳﺰ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه و آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮﺑﻲ ﻧﺪارد وارد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﻪ ﺑﻌﺪی ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﺳـﻪ ﺑﻌـﺪی آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ زﻳﺮ ﻧﻴﺎز . رد اد 1- Semi Confined ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 35 اﻟﻒ- ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی زﻳﺎدی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ، ﺗﺮاز و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ، ﻣﻘﺪار ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪر وﻟﻴﻜﻲ، ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه، ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ، ﺑﺮداﺷﺖ، ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﺎز دارد . ﮔﺮدآوری اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺮای ﺗﻌﺪاد زﻳﺎدی ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻫﻢ ﻣﺸﻜﻞ و ﻫﻢ ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺗﻨﻬﺎ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ی ﻛﻪ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻫﺎ آن ﺗﻔﺎوت ﻓﺎﺣﺸﻲ دارد در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻃﻮری ای ﭘﺎره آﻣﺪ ﻛﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﺗﻌﺪادی ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در ﺑﻴﻦ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴـﻴﻢ . اﻧﺪ ﺷﺪه اﺧﺘﻼف ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮش و ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ ﻻ ﻳـﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﺴﺘﮕﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . ﮔﺴﺘﺮش ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮه دﺷﺖ و ﺷﻴﺐ آن ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ زﻳـﺎد ﺑﺎﺷـﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای اﻳﺠﺎد دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻓﺮاﻫﻢ اﺳﺖ در ﭘﺎره ای دﺷﺖ . ﻫﺎ اﻣﻜﺎن دارد ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻢ ﻧﻴﺰ در ﺑﻴﻦ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﺪﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ ﮔﺴـﺘﺮش اﻧ ﻛﻢ ﺪ ﻛﻪ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آّب دو ﺳﻤﺖ ﻫﺎ آن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﭼﻨﺪاﻧﻲ ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ ﺷ . ﺎﻳﺪ در زﻣﺎن ﺣﻔﺎری اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ، ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺑﺮﺧﻮرد ﺷﻮد و ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ی اﻧﺪﻛﻲ در ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب و ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳ ﺪ وﻟﻲ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﻠﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ی ﺑـﺎ ﮔﺴـﺘﺮه ﻛـﻢ ﺻـﺮف ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮدد و ﺗﻨﻬـﺎ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ در ﮔﺴﺘﺮه ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺗﻔﺎوت زﻳﺎد در ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آورده اﻧﺪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در داﻣﻨﻪ ﻫﺎ و ﻛﻨﺎره ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺷـﺪه ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﺗﻌﺪادی ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴ ﻴﻢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در ﭘـﺎره ای ﻣﻮارد ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﺪﺳﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮه ﻛﻢ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ی در ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی و ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﻪ وﺟـﻮد ﻧﻤﻲ آورد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ در ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻤﻲﻧ ﺷﻮد . ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ی ﺑﺎﻻﻳﻲ در اﻳـﻦ ﮔﻮﻧـﻪ دﺷـﺖ در ﻫـﺎ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮارد ﮔﺴﺘﺮش ﻛﺎﻓﻲ دارد ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ی در ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺳﻄﺤﻲ آﺑﺨﻮان اﻳﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ از ﻧﻮع آزاد و ﺷﻮری آب ﺑﻪ آن وﻳﮋه ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﭘﺴﺖ دﺷﺖ زﻳﺎد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . درﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﻻﻳـﻪ آﺑﺪار زﻳﺮی از ﻧﻮع ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﺷﻮری آب آن ﻧﻴﺰ ﺗﺮ ﻛﻢ از آب ﻻﻳﻪ ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺖ . آﺑﺨـﻮان اﻳـﻦ ﮔﻮﻧـﻪ دﺷـﺖ ﻫـﺎ را در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺮای ﻫﺮ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻻزم ﺑﺮ روی ﻫـﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد و ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آن ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . ب- ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﮔﺴﺘﺮه آن در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آن در ﻣﺪل ﺿﺮوری اﺳﺖ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار در ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮا د ر ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻴ ی ﻣ ﺎﻧﻲ دﺷﺖ ﻫﺎ آﻏﺎز و در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﺎ 36 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، زار ﺷﻮره ﻫﺎ، ﻛﻮﻳﺮﻫﺎ، ﺑﺎﺗﻼق ﻫﺎ و در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺗﺎ زﻳﺮ درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﮔﺴـﺘﺮش ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ . در آﻏﺎز ﺷﺎﻳﺪ ﻧﺘﻮان ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪه در آﺑﺨﻮان ر ﺑﻪ ا ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ در آﻏـﺎز ﺑـﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮآورد و ﺳﭙﺲ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ ﻣ ﺮزﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ و ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎ ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ و ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . ج- وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻨﺪﺳﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ اﺑﺪار ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﺻﻮرت آزاد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ و ﻃﻮر ﻋﻤـﻮم در ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ی ﻣﻴ ﺎﻧﻲ دﺷﺖ ﻛﻢ ﻣﻲ و ﺷﻮد ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آن در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل )T ( ﻣﺘﻐﻴﺮ ﺻﻮرت ﮔﻴـﺮد . ﭘـﺲ ﺮازﺗ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . ر اﻓﺰا ﻧﺮم ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺪل آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻗﺎﺑﻠﻴ ﺖ اﻧﺘﻘﺎل آ ن را ﻳﺎ ﺛﺎﺑـﺖ و ﻳﺎ ﻣﺘﻐﻴﺮ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ و ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ T ﺑﺨﺸﻲ از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار را ﺛﺎﺑﺖ و ﺑﺨﺸﻲ دﻳﮕﺮ را ﻣﺘﻐﻴﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان آزاد رﺳﻢ ﺷﻮد . ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﮔﺮ دارای ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت T ﺛﺎﺑﺖ در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺮد . ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻛﻢ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘ ﻒ آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد ﺗﺎ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان آزاد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪ ﺑﻪ ﻛﺎر رود . د- وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻨﺪﺳﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ی ﺗﺮاوا اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ اﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺿﺨﺎﻣﺖ آن ﻫـﺎ در ﻫـﺮ ﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳـﻄﺢ ﺳـﻨﮓ ﻛـﻒ ﻫﺮﻳـﻚ از ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار و ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ی ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺪار ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . 2 - 2 - 7 - ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺴﺘﺮه ﻻﻳﻪ ﻣـﻮردﻧﻈﺮ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ درﺑﺎره ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴ ﻜﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار و روش ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺮدن آن ﻫﺎ در ﻣﺪل در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 2 - 2 - 7 - 1 - ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب1 ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار در ﻣﺪل ، وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺒﺎدل آب ﺑـﻴﻦ ﻫـﺮ ﺷـﺒﻜﻪ و ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣـﻮن آن را ﻣﺸـﺨﺺ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﺪل در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺑﻴﻦ دو ﺷﺒﻜﻪ ) ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ( و ﭘﻬﻨـﺎی 1- Transmissibility ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 37 ﺷﺒﻜﻪ و ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب در اﻳﻦ ﻣﺴﻴﺮ، ﻣﻘﺪار و ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب در ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮده و ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت در آن ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از دو ﺻﻮرت ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﻐﻴﺮ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ .ﺷﻮد در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺣﺪود 15درﺻﺪ ﻳﺎ ﻛﻢ ﺗﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار ﺑﺎﺷـﺪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان T ر د را ﻣﺪل ﺛﺎﺑﺖ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . اﮔﺮ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ) دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ و دوره ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ( ﺑـﻴﺶ از 15 درﺻـﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻴﺗﻐ ﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻛﻪ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣـﻲ رود ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻣﺘﻐﻴـﺮ ﺑﺎﺷـﺪ در . اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ )K (ﻻﻳﻪ ﻣ ﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﻪ ﻣﺪل داد ﺗﺎ ﻣﺪل ﻣﻘﺪار T در ﻫﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ را از ر و اﺑﻄـﻪ T=kb وb=h-bR ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ . اﮔﺮ آﺑﺨﻮان از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ) ﻫﻢ T ( را ﺑﺮای آن ﺗﻬﻴـﻪ ﻛـﺮد . اﻳـﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ اﻓﺰون ﺑﺮ دﻗﺖ ﻻزم ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﭘﻮﺷﺶ دﻫﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان را در ﺗﻤﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﺗ ﻴﻦﻴﻌ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ T و ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣـﻲ ﺗـﻮان در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ K را ﺑﺮای ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻗﺎﺑﻠ ﻫـﻢ ﻴـﺖ اﻧﺘﻘـﺎل آب آﺑﺨﻮان ﻳﻜﻲ از ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ اﮔﺮ آﺑﺨﻮان ﺷﺎﻣﻞ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎ ﻣﻘﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺮﻳﻚ از یﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﭘﺲ در زﻣﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ) ﻫﻢ T ( ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . 2 - 2 - 7 - 2 - ﺿﺮﻳﺐ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه1 در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آزاد ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ را ﺑـﻪ ﻣـﺪل داد . آﺑـﺪﻫﻲ وﻳـﮋه ﺑـﻪ ﺟـﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آﺑﺮﻓﺖ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ﭘﺲ ﻣﻘﺪار آن در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻐﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ ﻴ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای رﺳﻢ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻓﺮاﻫﻢ و اﻳﻦ ﺧﻄﻮط را رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ اﻳـﻦ ﺧﻄـﻮط ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻤـﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﭙﻮﺷﺎﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﺎ ﻛﻤﻚ آن ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل را ﺑﺮآورد ﻛﺮد . 1- Specific Yield 38 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 2 - 2 - 7 - 3 - ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه1 در ﺑ ﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﻫﺮﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑـﻪ ﻣـﺪل . داد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﻢ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر را رﺳﻢ ﻛﺮد . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ آﺑﺨﻮان یﻫﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﻫﻤﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺟﺎی ﺑﻪ ﻣﺎﻧﺪ ﻤﻲﻧ . اﮔـﺮ ﺑﺮداﺷـﺖ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻪ ﺑ ﻴﺶ از اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ای ﻫﺎ آن ﺑﺮﺳﺪ و ﺑﺮای ﻣﺪﺗﻲ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻓﺸـﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ ﻫـﺎ آن ﻛﻢ ﺷﺪه و ﺗﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﺗﺮ ﻛﻢ از ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در اﻳﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﺑـﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه و ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آن در ﻣﺪل ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در زﻣﺎن ﮔﺮدآوری ﻫـﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ، اﻓﺰون ﺑﺮ ﺗ ﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻧﻴﺰ در ﻧ ﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺷﺮﻃﻲ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ اﮔﺮ ﺗﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤـﺖ ﻓﺸﺎر در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ از ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ در آن ﻣﺤﻞ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ رود در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑـﻪ ﺟـﺎی ﺿـﺮﻳﺐ ذﺧﻴـﺮه ﻣﻘـﺪار آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ 2 - 2 - 7 - 4 - ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ی ﺗﺮاوا در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ اﻧﺪ ی ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ آن از ﻧﻮع ﻧﺎﺗﺮاوا ﻧﻴﺴـﺖ و ﺗﺮاواﻳـﻲ ﻛﻤﻲ دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار زﻳﺮی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﻣﻲ آﻳﻨـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺳﻄﺤﻲ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از ﻧﻮع آزاد و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی از ﻧﻮع ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎرﻧﺪ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗـﺮاوا ﻣﻜـﺎن ﺗﺒـﺎدل آب ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻻﻳﻲ و ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ اﺳﺖ . ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﺗﻔﺎوت ﺗﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤـﻪ ﺗﺤـﺖ ﻓﺸـﺎر و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ آزاد ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد اﮔﺮ . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﺎﺷﺪ آب از ﻻﻳـﻪ زﻳـﺮی ﺑﻪ ﺳـﻤﺖ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و رﺳﻴﺪن آن ﺑﻪ زﻳﺮ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ، ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن در ﻻﻳﻪ ﻧﻴ ﻪ ﻤ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر واروﻧﻪ ﻣﻲ ) ﺷﻮد ﺷﻜﻞ 2 - 12 (. ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻗﺎﻧﻮن دارﺳﻲ ﺑﺮاﺑﺮ راﺑﻄﻪ )2 - 2 (ﺑﺎﺷﺪ . )2 - 2( P H q Akv d − = ﻛﻪ در آن q ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ A ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ 1- Storage Coefficient ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 39 Kv ﺿﺮﻳﺐ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ آﺑﮕﺬری ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮ ید d ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﺮای اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺪار را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ اﻓﺰون ﺑﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ اوا ﺑﺎﻳـﺪ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری اﻳﻦ ﻻﻳﻪ در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی ﺑﺮای ﺗﻤ ﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﻣﻘﺪار kv ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ وﻳﮋه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان درﺑﺎره آن ﺑﺤﺚ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺷﻜﻞ 2 - 12 - ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﺨﺘﻠﻒ 2 - 2 - 8 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ اوﻟﻴﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب1 ﻣﺪل ﺑﺮای اﻧﺠﺎم ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ، اﻓﺰون ﺑﺮ داده ﻫﺎی ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آب ﻻﻳﻪ ﻫـﺎ در آﻏﺎز دوره ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺎز دارد . ﭘﺲ ﺗﺮاز اوﻟﻴﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار آزاد و ﺗﺮاز اوﻟﻴﻪ ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺗﻤﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻳﻜﻲ از داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود ﻛﻪ را آن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻳﺎ ﺷـﺮاﻳﻂ اوﻟﻴـﻪ ﻣﺪل ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔﺮ دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺮای ﻣﺪل ا ز ﺳﺎل 1370 ﺗﺎ ﺳﺎل 1380 اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب و ﺗـﺮاز ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺮای ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻣﺪل در آﻏﺎز ﺳﺎل 1370 ﻣﻘﺎدﻳﺮ اوﻟﻴﻪ اﻳﻦ ﻣﺪل اﺳﺖ . ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ اوﻟﻴﻪ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ آزاد و ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ ﻛﺪام از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺗﻬﻴﻪ .ﻮدﺷ 2 - 2 - 9 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان آب ﻫﺎی ورودی ﺑﻪ ﻣﺨﺰن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺗﻐﺬﻳﻪ آن ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ ﻛﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از ﻫﺎ ﻫﺎ راه ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان و ﻫﺎ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺮﻳﻚ در ﻣﺪل را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . 1- Initial Condition ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ ﻣﺸﺒ ﻚ ﭘﻤﭙﺎژ ﭘﻤﭙﺎژ 40 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 2 - 2 - 9 - 1 - آب ﻫﺎی ورودی از ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﭘﺎره ای از ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا و ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌـﻴﻦ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮزی اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﺎﺗﺮاوا و ﺑ ﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﺻﻔﺮ ﻳﺎ ﻣﻘﺪار ﻧـﺎﭼﻴﺰ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . وﻟـﻲ ﻣﻘـﺪار آب ورودی از اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻐﺬﻳﻪ و در ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎری ﻛﻪ ﻣﺤﻞ ورود آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ، ﺳـﻴﻼب و ﻫـﺎ رواﻧـﺎب در ﻫـﺎ آﺑﺮﻓـﺖ یﻫـﺎ داﻣﻨﻪ ای و ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻘﺪار آن ﻫﺎ در زﻣﺎن و در ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﺪل ﺗﻐﻴ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ ﻴ ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﻴﻼن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ دوره ای آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺳـﭙﺲ ﻣﻘـﺪار آن ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷ ﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . 2 - 2 - 9 - 2 - ﻧﻔﻮذ ﺳﻴﻼب در ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی داﻣﻨ ای ﻪ ﺑﺴﺘﺮ ای ﭘﺎره از ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﭘﺲ از ورود ﺑﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ و ﭘﻴﻤﻮدن ﻣﺴـﺎﻓﺘﻲ ﺑـﻪ ا ﺗﻤـ ﺎم ﻣـﻲ رﺳـﺪ . ﺳـﻴﻼب در اﻳـﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺷﺎﻳﺪ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺑﺎر در ﺳﺎل و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﻧﻴﺰ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﻳﻜﺒﺎر ﺟﺮﻳﺎن ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﺴـﻴﻞ ﻫـﺎ ی اﺻـﻠﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤ ﻮم ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ یﻫﺎ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آﻳﺪ ﻣﻲ و ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ آن ﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﺸـﺨﺺ ﻛـﺮد . ﻣﻘﺪار و زﻣﺎن ﺟﺮﻳﺎن آب در اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﺤﺎ ﺳﺒﺎت ﺑ ﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ ﺳﻴﻼب در ﻫﺎ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﻧﻔﻮذ ﻛﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ وارد اﺑﺨﻮان ﺷﺪه و ﺑﺨﺸﻲ از آن در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻧﻔﻮذ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻐﺬﻳﻪ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ اﻳـﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻪﺎﻳﭘ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . 2 - 2 - 9 - 3 - ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮف، ﺑﺎران و ﺗﻜﺮگ ﺑﺮ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﻳـﺰد ﻳـﺎ ﺗﺒ ﺨﻴـﺮ ﺷـﺪه و ﻳـﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﺧﻴﺲ ﻧﻤﻮدن ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد آب . ﻫﺎی اﺿﺎﻓﻲ ﭘﺲ از اﺷﺒﺎع ﻧﻤﻮدن ﻻﻳـﻪ ﺳـﻄﺤﻲ ﺧـﺎک ، ﺑﺨﺸـﻲ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ در آﻳﺪ ﻣﻲ و ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ ﺑ ن روﺪ ﺧﺎک ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ آب . ﻫﺎی ﻧﻔـﻮذی از ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی زﻳـﺮی ﺧـﺎک ﺑـﻪ ﺣﺎﻟـﺖ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع ﮔﺬﺷﺘﻪ و در ﺻﻮرت ﻓﺮاﻫﻢ ﺑﻮدن ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﻪ آﺑﺨ ﻮان ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪد . در ﭘﺎر ه ی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ، ی ﺑﺎﺗﺮاوا ﻳ ﻲ ﻛﻢ ﻳﺎ ﻧﺎﺗﺮاوا ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻳﺎ ﻋﺪﺳﻲ ﺷﻜﻞ در ﺑﺨﺶ ﻏﻴﺮاﺷﺒﺎع ﺧﺎک ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ) ی ﺑﺎﻻی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ( وﺟﻮد دارد آب . ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی ﭘﺲ از رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻳﻦ ،ﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ ﻳﺎ ﻣﻌﻠﻖ را ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﺪ ﻣﻲ و آب در راﺳﺘﺎی ﺷﻴﺐ اﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻛﻢ ﺗـﺮاوا اﻧـﺪک ﺑﺎﺷـﺪ اﻳـﻦ آب ﻫـﺎ ﭘـﺲ از ﭘﻴﻤﻮدن ﻣﺴﺎﻓﺘﻲ وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﺣﺎﻟﺘﻲ ﻛﻪ ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻣﺤﻠﻲ ﻳﺎ درون ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮان و ﻳﺎ ﺑﻴﺮون از آن ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺮﺳﺪ آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی از ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﺸﻤﻪ ﺑﻴﺮون ﻣﻲ آﻳـﺪ و ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 41 اﺻﻠﻲ ﻧ ﻤﻲ رﺳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﻫﺮ ﻧﻮع ﺗﻐﺬﻳﻪ دﻳﮕﺮی ﻛـﻪ از ﻧﻔـﻮذ آب در ﮔﺴـﺘﺮه آن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺮای ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺎﺗﺮاوا وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣ ﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ از رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ، ﻧﻮع رﻳﺰش ﻫـﺎی آﺳـﻤﺎﻧﻲ ) ﺑـﺮف ﻳـﺎ ﺑـﺎران ، ( درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻫﻮا، رﻃﻮﺑﺖ ﻫﻮا، وزش ﺑﺎد، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ، ﺟﻨﺲ ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ، رﻃﻮﺑﺖ ﺧﺎک در زﻣﺎن ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ﺑﻴﺶ . ﺗﺮ اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫ ﺎی اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ داﻧﺴﺖ و ﺗﻨﻬﺎ ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺨﺸـﻲ از زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ از رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﺑﻴﺶ ﻧﺮم ﺗﺮ اﻓﺰار ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت درﺻﺪی از ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﻐﺬﻳﻪ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و درﺻـﺪی از ﻧﻔﻮذ آن ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻧﻮع و ﺟﻨﺲ ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﻨﺪی داﻧﻪ آن در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻐﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ ﻴ . آﺑﺮﻓـﺖ در ﻫـﺎ داﻣﻨـﻪ ﻫـﺎ و ﻣﺤـﻞ ورود ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ ﺑﺎدزن ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ، داﻧﻪ درﺷﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺳﻴﻼﺑﻲ و ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻬـﺎﻳﻲ ، داﻧـﻪ رﻳـﺰ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻧﻔﻮذ در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی داﻧﻪ درﺷﺖ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺑﺘﺪای ﺑﺎدزن ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘـﻲ زﻳـﺎد و ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺗﻤـﺎم رﻳـﺰش ﻫـﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺷﺪه و ﻳﺎ ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی داﻧﻪ رﻳﺰ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و در ﻣﺤﻞ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ از ﺳﻴﻠﺖ و رس ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آب ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺷﺪه ﻳﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت رواﻧﺎب درﻣﻲ آﻳﺪ و ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨـﻮان در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻧﺎﭼﻴﺰ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ی در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣ ﻒﻠﺨﺘ ﻣﺪل ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ و ﺑ ﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ آن ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل اﮔﺮ آﺑﺨﻮان ﺗﻬﺮان را در ﻧﻈﺮ ﺑ ﮕ ﻴﺮﻳﻢ ﻣﻴـﺎﻧﮕﻴﻦ رﻳـﺰش ﻫـﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﺷﻬﺮری ﺣﺪود 150 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺷﻤﺎل اﻓﺰاﻳﺶ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ و در ﺷـﻤﻴﺮان ﺑـﻪ ﺑـﻴﺶ از 400 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در ﺳﺎل رﺳﺪ ﻣﻲ . ﭼﻮن ﺗﻌﺪاد اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﺑﺎران ﺳﻨﺠﻲ ﻣﺤﺪوداﻧـﺪ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺑـﺮای ﺗﻌـﺪادی از ﻫﺎ ﺷﺒﻜﻪ ی ﻣﺪل ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﺪل ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑـﺮ روی ﻫـﺮ ﺷـﺒﻜﻪ را ﺑﺮاﺑﺮ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌـﺪادی اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد و ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ در اﻳﻦ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ﺑﺮای دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . ﭘﺎره ای از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﭼﻨﺪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺮدن ﺿـﺮﻳﺐ ﻫـﺎ ی ﻧﻔـﻮذ ﺑـﺮای ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻧﺪارﻧﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻮرد در ﺑﺨﺶ ﻣﺮﺑﻮط ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 2 - 2 - 9 - 4 - ﺗﻐﺬﻳﻪ از آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و اﻧﺤﺮاﻓﻲ در ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ ، ﻣﻘﺪاری آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻴﺮون ﻣﺎﻧﻨﺪ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ، آب ﻣﺨﺎزن ﺳﺪﻫﺎ ﻳﺎ از ﺳﺎﻳﺮ آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷـﺖ و ﺑـﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟ ﻌﻪ اﻧﺘﻘﺎل و ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺼﻠﻲ و ﻳـﺎ داﺋﻤـﻲ وﺟـﻮد 42 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دارد ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻧﺤﺮاﻓﻲ، ﻣﻘﺪاری آب از رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮداﺷﺘﻪ و در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻣﺼـﺎرف ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣـﻲ رﺳـﺪ . ﺑﺨﺸﻲ از آب ﻫﺎی اﻧﺤﺮاﻓﻲ و ﻳﺎ اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺘﻘﺎل ﺗ ﺎ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮ ف ﺑﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و ﺻﺮف ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨـﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺨﺸﻲ ﺑﺰرﮔﻲ از ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭘﺎره ای از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ از راه ﻧﻔﻮذ آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و ﻳﺎ اﻧﺤﺮاﻓﻲ در ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎی ﻣﺼـﺮف ﻫـﺎ آن ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد آب . ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و اﻧﺤﺮاﻓﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ زﻳﺮ . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ 2 - 2 - 9 - 4 - 1 - ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی آب ﻫﺎی اﻧﺤﺮاﻓﻲ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از آب ﻫﺎی اﻧﺤﺮاﻓﻲ و اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ی اﻳﺮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘﻲ و ﻳﺎ ﻣﺪرن در ﮔﺴﺘﺮه دﺷـﺖ ﭘﺨﺶ ﺷﺪه و ﺑﺮای آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی زراﻋﻲ . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ آب ﻫﺎ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ و ﺑﺨﺸﻲ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ در ﻫﺎ ﻞﻣﺤ ی آﺑﻴﺎری ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻻﻳـﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاواﻳﻲ در ﺑﺨﺶ ﻧﺎاﺷﺒﺎع ﺧﺎک وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻧﻔﻮذ آب ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم در ﻛﺎﻧـﺎل ﻫـﺎ ی ﺧـﺎﻛﻲ ﺳﻨﺘﻲ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی ﺑﺘﻮﻧﻲ ﻣﺪرن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب در ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل آب اﻓﺰون ﺑﺮ ﻧـﻮع ﻛﺎﻧـﺎل ﺑـﻪ ﺷـﻴﺐ، ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک، ﭘﻮﺷﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ ﻛﺎﻧﺎل ... و ﻫﺎ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻧﻮع آﺑﻴﺎری و ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ی ﺧﺎک ﻫﺎی ﻣﺤﻞ ﻣﺼـﺮف ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ . ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺧﺎک درﺷﺖ داﻧﻪ و آﺑﻴﺎری ﺑﻪ روش ﻏﺮﻗﺎﺑﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی دارای ﺧﺎک ﺑﺎ ﺑﺎﻓﺖ ﺳﻨﮕﻴﻦ و آﺑﻴﺎری ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﺪرن اﺳﺖ . در ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ از ﺳﻴﻼب یﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺼﻠﻲ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری و ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی وﻳﮋه ای ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ از آﺑﻴﺎری ﻫﺎ ﺑﺎغ ی ﺳﻨﺘﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺷﻬﺮ ﻗﺰوﻳﻦ و ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی دﮔﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﻛﺸﺎورزی در ﺟﻨﻮب ﺑﻠﻮﭼﺴﺘﺎن ﻳﺎ آﺑﻴـﺎری ﭘﺎره ای ﻧﺨﻠﺴﺘﺎن ﻫﺎ ی اﺳﺘﺎن ﻫﺎ ی ﻫﺮﻣﺰﮔﺎن و ﺑﻮﺷﻬﺮ ﻧﺎم ﺑﺮد . ﻛﺮت ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﻫﺎ ﺑﺎغ ی ﺳﻨﺘﻲ ﻗﺰوﻳﻦ دارای دﻳﻮاره ﻫﺎ ی ﺧﺎﻛﻲ ﺑﻪ ﺑﻠﻨﺪی ﺣﺪود 90 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﻲ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ ﻛﺮت وارﻫـﺎ ﺳﺎﻟﻲ ﻳﻚ ﻳﺎ دوﺑﺎر و در زﻣﺎن ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﻼب ﭘ ﺮ از آب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻫﺎ ﻦ زﻣﻴ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﺸﺎورزی در ﭘﺎره ای از ﻧﻘﺎط ﺑﻠﻮﭼﺴـﺘﺎن ﺑﻪ ﺻﻮرت اﺳﺘﺨﺮﻫﺎی ﺎ ﺑ دﻳﻮاره ﻫﺎ ی ﺑﻪ ﺑﻠﻨﺪی ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻣﺘﺮ ﻣﻲ در آورﻧﺪ ﻛﻪ ﻫﺎ آن را دﮔﺎر ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ . در زﻣﺎن ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﻼب اﻳﻦ دﮔﺎرﻫﺎ را ﻛﻪ ﺷﺨﻢ ده ز و ﻛﺸﺖ ﺮﭘ اﻧﺪ ﺷﺪه از آب ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻳﻚ ﻧﻮع ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻴﺶ از 70 درﺻﺪ آب ﻫﺎی ﻣﺼﺮﻓﻲ ﭘﺲ از ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . راﻧﺪﻣﺎن آﺑﻴﺎری در اﻳﺮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻴﻦ 15 ﺗﺎ30 درﺻﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻨﺎﻳﺮاﻳﻦ ﺑﻴﻦ 70 ﺗﺎ85 درﺻﺪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ از دﺳﺖ رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از آن درون ﺧﺎک ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﻣﺘﺪاول ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﻤـﺎم ﻳـﺎ ﺑﺨـﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﻴﻼن ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری در اﻳﻦ ﮔﺴـﺘﺮه د ر دﺳـﺖ و ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻧﻔﻮذ آب در زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮآورد ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﺗ ﻪﻳﻐﺬ آﺑﺨﻮان از اﻳﻦ ﻧﻮع آﺑﻴﺎری را ﺑﻪ دﺳـﺖ آورد . در ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺑﻴﻼن ﺑﺮای اﺟﺰای ﻛﻮﭼﻜﻲ از ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی 25 ، 100 و ﻳـﺎ400 ﻫﻜﺘـﺎر ی ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 43 ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑ ﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری را در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻛﺎﻧﺎل یﻫﺎ اﺻﻠﻲ اﻧﺘﻘﺎل آب، ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎی ﻣﺼﺮف آ ن ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴـﺪروژﻧﻮﻟﻮژی ﻣﺸـﺨﺺ ﮔـﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﻮع ﻛﺎﻧﺎل در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﻧﻮع آﺑﻴﺎری و ﻧﻮع ﻛﺸﺖ در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳـﺎن آب ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﺎﻧﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮآوردﻫﺎﻳﻲ در ﺑﺎره ﻧﻔﻮذ آب در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺒﻜﻪ اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻴﺶ ﻧﺮم ﺗﺮ اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ را ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻧﻤـﻲ ﻛﻨﻨـﺪ ﻛـﻪ در ﺑﺨـﺶ ﻣﺮﺑﻮﻃـﻪ ﺷـﺮح داده ﺧﻮاﻫﺪ .ﺷﺪ 2 - 2 - 9 - 4 - 2 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷﻬﺮی آب ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺴﻴﺎری از ﺷﻬﺮﻫﺎی اﻳﺮان و ﻳﺎ ﺑﺨﺸﻲ از آن از آب ﺳـﺪﻫﺎ و ﻳـﺎ آب اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻣـﻲ ﮔـﺮدد . ﺑﺨﺸـﻲ از آب ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ در ﺷﻬﺮ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻳﺎ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺸﺖ ﻛﺮده و ﻳﺎ در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﺑﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان رﺳﺪ ﻣﻲ . ﺗﻠﻔﺎت در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻋﻤﺮ ﺷﺒﻜﻪ ، ﮔﺴﺘﺮدﮔﻲ آن و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد و ﻣﻘﺪار آن در ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑـﺰرگ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻬﺮان ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد ﺳﺖ ا اﮔﺮ . ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی ﺑﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ و از راه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺎذب دﻓﻊ ﺷﻮد ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ ﺗـﺎ ﺣﺪود 70 درﺻﺪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺷﻬﺮی وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺨﺸﻲ از آب ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﺷﻬﺮی ﻧﻴﺰ ﺻﺮف آﺑﻴﺎری ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺳﺒﺰ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺗﺮ ﻛﻢ ی از اﻳـﻦ آب ﻫـﺎ ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان رﺳﺪ ﻣﻲ . اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ از اب ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﺷﻬﺮک ﻫﺎ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ . رود ﻛﺎر ﺑﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از آب ﻣﺼﺎرف ﺷﻬﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی اﺻـﻠﻲ اﻧﺘﻘـﺎل آب و ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه و ﺑﺮآوردﻫﺎ ﻳ ﻲ در ه رﺑـﺎ ﺗﺮاﻛﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔ ﺴﺘﺮه ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ) ﺧﺎﻧﮕﻲ، ﻓﻀﺎی ﺳـﺒﺰ و ﺻـﻨﻌﺘﻲ ( در ﻧﻴﺰ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از ﮔﺴﺘﺮه ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ از آﺳﻔﺎﻟﺖ، ﻣﻮزاﻳﻴﻚ و ﺳﻴﻤﺎن ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه و ﺑﻴﺶ ﺗﺮ رﻳـﺰش ﻫـﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ در آﻳﺪ ﻣﻲ . از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑ ﺮ ﭘﺸﺖ ﺑﺎرد ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑﺎم وارد ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺟﺎذب ﺷﺪه و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان رﺳﺪ ﻣﻲ . اﮔﺮ ﺷﻬﺮ ﻳﺎ ﺷﻬﺮﻛﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺳﻴﺴﺘﻢ ﮔﺮداوری ﭘﺴﺎب ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑـﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ﻳﻲ درﺑﺎره رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ ﺷﻬﺮ، ﺑﺮآوردﻫﺎﻳﻲ در ﻣﻮرد ﮔﺴﺘﺮه ﭘﺸﺖ و ﻫﺎ ﺑﺎم روش ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل اﻳـﻦ آب ﻫـﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﻓﻀﺎی ﺳﺒﺰ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 2 - 2 - 9 - 4 - 3 - ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی آب ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﺨﺸﻲ از آب ﻫﺎی ﻣﺼﺎرف ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺴﺎب در آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آن ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺻﻨﻌﺖ دارد ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل اﮔـﺮ آب ﺑﺮای ﺧﻨﻚ ﻛﺮدن ﻳﺎ ﺷﺴﺘﺸﻮی دﺳﺘﮕﺎه ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﺎ رود ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﺣﺪود 80 درﺻﺪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺴـﺎب 44 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ درﻣﻲ آﻳﺪ . ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻳﺎ وارد یﻫﺎ ﭼﺎه ﺟﺎذب ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺑﻪ آﺑﺮاﻫﻪ و ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ و رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻲ رﻳـﺰد و ﻳـﺎ وارد ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﮔﺮدآوری ﭘﺴﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨ ﻮان از ﻧﻔﻮذ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻮﻗﻌﻴ ﺖ ﻣﺤﻞ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت و ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . در ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﻻزﻣﺴـﺖ ﻛﻪ ﻧﻮع ﻣﻮاد ﻫﻤﺮاه ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و ﻏﻠﻈﺖ در ﻫﺎ آن زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻴﺰ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . 2 - 2 - 9 - 5 - ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺎ دﺷﺖ ﻫﺎ و ﺑﺮ روی ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان اﮔﺮ در ﺑﺨﺶ ﻧﺎاﺷﺒﺎع آﺑﺮﻓﺖ ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاواﻳﻲ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﺗﺮاز ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺨﺸﻲ از آب آن در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . در ﺣﺎﻟﺖ ﻋﻜـﺲ اﮔـﺮ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺨﺸﻲ از آب آﺑﺨﻮان از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﺮاوش ﻛﺮده و ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪد ) ﺷﻜﻞ 2 - 13 .( ﺷﻜﻞ2 - 13 - ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی زﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﻟﻒ ب ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 45 اﻟﻒ - ﺗﻔﺎوت ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﺤﻞ رودﺧﺎﻧﻪ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ را ﻣﻲ ﺗـﻮان ﭘـﺎراﻣﺘﺮ اﺻـﻠﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار ر د ﻣﻘﺪار و ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب د اﻧﺴﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﮔﺮ از اﻧﺪازه ﻣﺸﺨﺼـﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﭘـﺎﻳﻴﻦ رود ﻣﻘـﺪار ﺟﺮﻳﺎن ﻧﻔﻮذی از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮی ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ اﻧﺪازه ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺗـﻪ ﻧﺸﺴـﺖ ﻫـﺎی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺑﺴﺘﺮ و ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ دارد . ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در زﻳﺮ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﭘﺎره ای ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﻔـﻮذ اب ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺎﻳﺪ اﮔﺮ . ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ زﻳﺎد و ﻳـﺎ ﺟﺮﻳـﺎن آب رودﺧﺎﻧـﻪ ﻛـﻢ ﺑﺎﺷـﺪ آب ﻫـﺎی ﻧﻔﻮذی ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در آﺑﺨﻮان ﭘﺨﺶ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺪﻳﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺮآﻣﺪﮔﻲ ﻛﻮﭼﻚ ﺗـﺮی در ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ زﻳـﺮ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه و ﻣﺎﻧﻊ ﻛﻮﭼﻚ یﺗﺮ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﻔﻮذ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آب ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ . آﻳﺪ ب- ﺗﺮاواﻳﻲ ﻣﺤﻞ ﻧﻔﻮذ آب ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﺗﺮاواﻳﻲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻴﺰ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻧﺎزﻛﻲ از ﻣﻮاد داﻧﻪ رﻳﺰ ﺗﻪ ﻧﺸـﻴﻦ ﺷـﺪه و ﻳـﺎ ذرات رﻳﺰ داﻧﻪ در ﺑﻴﻦ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی داﻧﻪ درﺷﺖ ﺗﺮ وﺟﻮد دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻣﻘﺪار ﺗﺮاواﻳﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﺎزﻛﻲ در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻛـﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ آن از ﭼﻨﺪ ده ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺗﺠﺎوز ﻧ از ﺗﺮ ﻛﻢ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی ﻫﻤﺎن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﻻﻳـﻪ را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺤﺪود ﻛﻨﻨﺪه ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺑﻪ وﻳﮋه در راه ﻧﻔﻮذ آب رودﺧﺎﻧﻪ داﻧﺴﺖ . ج- ﺳﻄﺢ ﻫﻤﺒﺮی ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺑﺴﺘﺮ و ﻳﺎ ﺳﻄﺢ ﻫﻤﺒﺮی آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ) ﻣﺤﻞ ﺗﺮاوش آب ( ﻧﻴـﺰ ﭘـﺎراﻣﺘﺮ ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻣﻨﺒﻊ اﺳﺖ . ﺳﻄﺢ ﻫﻤﺒﺮی ﻧﻴﺰ ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ و اﻧـﺪازه ﻫـﺎ ی ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ و ﻫﻤﭽﻨ ﻴﻦ درازای ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . روﺷ ﻦ اﺳﺖ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛـﻪ ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ از آن ﻣﻜـﺎن ﺑﮕـﺬرد . زﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ آب در رودﺧﺎﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎن دارد ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . در زﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﺧﺸ ﻚ اﺳـﺖ آﺑﻲ در آن ﺟﺮﻳﺎن ﻧﺪارد ﻛﻪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ . وﻟﻲ اﮔﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ آب آﺑﺨﻮان ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ وارد رودﺧﺎﻧﻪ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی داﻳﻤﻲ و ﻓﺼﻠﻲ ﻛﻪ از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﻣـﻲ ﮔﺬرﻧـﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴـﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺸﺨ ﺺ ﺷﻮد ﺗﺎ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺘﻮان ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﮔﺬر رودﺧﺎﻧﻪ ) ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﺗﺒﺎدل آب ﺑـﻴﻦ رودﺧﺎﻧـﻪ و آﺑﺨـﻮان و ( درازای ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﺑﺮش ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺎ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﺴﺘﻄﻴﻞ ﻳﺎ ذوزﻧﻘﻪ درﻧﻈـﺮ ﻣـﻲ ﮔﻴﺮﻧـﺪ . ﭘﺲ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﮔﺬر رودﺧﺎﻧﻪ ﺷﺎﻣﻞ درازا، ﭘﻬﻨـﺎ و ﺑﻠﻨـﺪی آن ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣـﺪل ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن زﻣﺎن ﺧﺸﻚ ﺷﺪن رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺮﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻫﺮﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل را ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺟﻬﺖ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان و ﻣﻘﺪار آن ﺑﻪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺎز دارد . ﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ Qt C(H = ﻴﺮﻧـﺪ . ﻳﻜـﻲ ﺮﻳﺐ ﭘﻴﻮﻧـﺪ واﻳﻲ آن ﻛﻢ ﺮﻳﺐ ﭘﻴﻮﻧـﺪ ـﻪ ﺟـﻨﺲ و ﮔﺎم زﻣﺎﻧﻲ و ﺧﺎﻧﻪ ﺎﻫـ ﻳﻲ را ب در ﻫـﺎ آن ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻮد. ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺎ آب R A H ) − در ﻧﻈـﺮ ﮔﻴ ﻣـﻲ ﻣـﻲ ﻧﺎﻣﻨـﺪ . ﺿـﺮ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺗﺮاو ﺮﻓﺘـﻪ ﺷـﻮد ﺿـﺮ K ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـ ﮔ ودﺧﺎﻧﻪ در آن . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ رودﺧ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺳـﻴﻼب ﻴﻼب ﻫـﺎ را در ﻳﺮ ﮔﺮدآوری ﺷﻮ ی ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛ ﻫﺎی ﺳﺒﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ د ﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ ﻣ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻳﺎن آب ﺑﻪ وﺟﻮد ﻄﻴﻞ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮ و ﻣﻘـﺎدﻳﺮ M و ﻦ ﺟﺮﻳﺎن آب ر در ﻣﺪل زﻳﺎدﻧﺪ ﻫﺎ ﻛﻪ ﺳﺎﻟﻲ ﻳﻚ ﺬﻳﻪ از ﻧﻔـﻮذ ﺳـﻴ ﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی زﻳ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮﻧﺪ ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﻄﻪ )2 - 3( ﻣﺤﺎﺳ وﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ رودﺧ ﻜﺸﻲ و آن ﺿ را ﻚ ﻋﺪد ﻣﻨﻈ ﻮر ﺧﺎﻧﻪ و ﻣﺤﻞ ﺟﺮﻳ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺴﺘﻄ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﺎن داده ﺷـﺪه ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺎزی رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬ ﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻣ وی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫ ﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ از راﺑﻄ ﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﻮان ﻳﺐ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪرو ﺑﺮای زﻣﺎن زﻫﻜ ار ﺑﻪﻫﺎ ﺻﻮرت ﻳﻚ در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎ ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل C KLW = د ﺑﻪ 1 - ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاوای ﺮروی ﺷﻜﻞ ﻧﺸﺎ ﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗ ﺑﺎ ز ﺑﺮای ﺳﺎ ﺷﺒﻴﻪ ﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺼﻠﻲ ل ﻣﻨﻈﻮر ﻛ ﻳ . ﺮد ﺷﺒﻜﻪ . داد ﻫﺎ ل آب ﺑﻴﻦ رودﺧ ی دارﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ رو دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎ ﺷﺒﻜﻪ و در ﻫﺮ ﭘﻠ آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮ ﻔﺎوت ﺑﺮای ﺿﺮﻳﺐ ﻐﺬﻳﻪ و دﻳﮕﺮی در ای ﭘﺎره اﻓﺰا ﻧﺮم ﺲ ﻣﻮاد رﻳﺰ داﻧﻪ ﺑﺎ ﺑﺴﺘﺮ آن در از ر ( اﺑﻄﻪW / M ﺷﻜﻞ2 - 14 رودﺧﺎﻧﻪ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ .ﺷﻮد در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺖ آورد . ده ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎ ﺟﺮﻳﺎن داﻳﻢ و ﻳﺎ ﻞ ﺳﺎده در ﻣﺪل ﺗﻐﺬﻳﻪ آن ﺑﻪ ﺷﺒ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺗﺒﺎدل ﻪﺑﻴﺎر ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺷ آب را در ﻫﺮ Q ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل ﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ ب رودﺧﺎﻧﻪ ب آﺑﺨﻮان اﺳﺖ. ،ﻫﺎ دو ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻔ آن را ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻐ د ﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﻳﻪ ﻧﺎزﻛﻲ از ﺟﻨﺲ ی آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻪ ﺷﻜﻞ)2 - 14 ﺪازه ﻫﺎ ر ی ﺑﺴﺘﺮ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮآورد ﻣﻲ د ﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺪه ﺷﺪ ﺗﻌﺪاد داد ﻤﻮ ﺟ د ﻛﻪ دارای ﺗﻮان ﻣﻲ ا ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ورد و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻ ﺑﺮای ﺷ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻪ ﻧﻴ ل ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل - 3( در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ Q ﺿﺮﻳﺐ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴ H ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب H ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ه ای از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﻪ ﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ رودﺧ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻻﻳ اﮔﺮ ﻣﺤﻞ ﻫﻤﺒﺮی ﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺎدﻳﺮ L وW اﻧﺪ ﻫﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧ ﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺎ و ﺷﻴﺐ ﺑﺴﺘﺮ ﻤﺎن ﻃﻮری دﻳﺪ ﻛﻪ ر ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤ ﭘﻴﺪا را ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﮔﺬر ﺳﻴﻼب ﺑﺮآو ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻫ – رودﺧﺎﻧﻪ یﻫﺎ 46 ﻣﺪ )2 ﻛﻪ C HR HA ﭘﺎر ﺣ ﺑﺮای ﻫﻴﺪروﻟ ﻃ ﺑﻪ اﺳﺖ ا . ﻫﻴﺪروﻟ ﻣﻘﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻣﻴﺎ اﻧﺪازه ﻫﺎ ﻫﻤ ﺑﺎﻳﺪ در ﺟﺮﻳﺎن ﮔ ﻣﺤﻞ ﺗ ﺑﺎ ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 47 – ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﮔﺬر اﻳﻦ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﺷﺎﺧ ﻪ ﻫﺎی ﻫﺎ آن در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان – درازای ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار L – ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﭘﻬﻨﺎی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪارW – ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ و در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ رﻣﺎﻧﻲ – ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ – ﺑﺮآوردی از ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﺗﺮاواﻳﻲ ﻻﻳﻪ رﻳﺰداﻧﻪ ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ 2 - 2 - 9 - 6 - ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺨﺸﻲ از آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف، ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻴﻤﻪ ژرف ، ﻗﻨﺎت و ... ﺑﺮداﺷﺖ ﺷـﺪه و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم در ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﻣﻘﺪاری از اﻳﻦ آب ﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮ ﻣﻲ ﮔـﺮدد ﻛﻪ آن ﻫﺎ را آب ﻫﺎی ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ آب . ﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف آﺑﻴﺎری، ﺷﺮب و ﺻﻨﻌﺖ ﻛﺎر ﺑﻪ رود ﻣﻲ . ﻣﻘﺪار آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺼﺮف آب دارد ﻛـﻪ در ﻣﺒﺤـﺚ ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری از آب ﻫـﺎی ﺳﻄﺤﻲ ) ﻣﺒﺤﺚ 2 - 5 - 4 (آﻣﺪ . ﺑﻪ را ﻫﺎ ﭼﺎه ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف آب ا ﺣﺪاث ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﭘﺲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﺑﺮداﺷـ ﺖ ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺤﻞ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب آن ﻳﻜﺴﺎن و ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎری آن اﺳﺖ . ﺑﺨﺶ آﻏﺎزﻳﻦ ﻗﻨﻮات ﻛﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﻛﻒ آﺑﺮاﻫﻪ ﻗﻨﺎت ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺨـﺶ هﺗﺮ ﻛﺎر ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ ﺤﻞﻣ و ﺑﺮداﺷﺖ آب . ﺪﺑﺎﺷ ﻣﻲ آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه از ﺑﺨﺶ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﺸﻜﻪ ﻛﺎر ﻗﻨـﺎت ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ﮔـﺬر ﻛﺮده و ﭘﺲ از ﻃﻲ ﻣﺴﺎﻓﺘﻲ ﺑ ﻪ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ رﺳﺪ . ﭘﺲ ﻣﺤﻞ ﺑﺮداﺷﺖ آب ﻗﻨﻮات ﺑﺎ ﻣﺤـﻞ ﺑﺮﮔﺸـﺖ آب آن ﻫـﺎ در ﻣـﺪل ﺷﺎﻳﺪ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف آب ﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه از آﺑﺨﻮان، ﻧﻮع ﻣﺼﺮف اﻳﻦ آب ﻫﺎ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . ﮔﺎﻫﻲ آب ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ و ﻗﻨﻮات ﺑﻴﺮون از ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت ﺑـﻪ ﻛـﺎر . رود ﻣﻲ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد از آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺤﻞ، ﻧﻮع و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ آب ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﻣﺪل ﺗﻌ ﻴ ﻴﻦ ﮔﺮدد . 2 - 2 - 9 - 7 - آب ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ اﺟﺮا درآﻣﺪه و آب ﻫﺎی ﺑﻴﺶ از ﻧﻴﺎز ﻣﺎﻧﻨﺪ رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ در دروه ﺗﺮ را ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﻣـﻲ ﺑﺮﻧـﺪ . ﺗﺎﺳﻴﺴـﺎت ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ ﺑﺎﻳـ ﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻨﻄﻘﻪ آورده ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺠﻢ آب ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ورودی ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت و در ﺻﻮرت ﺳﺮرﻳﺰ ﺷﺪن ﺑﺨﺸﻲ از آب از 48 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻻزﻣﺴﺖ ﺣﺠﻢ آب ﺧﺮوﺟﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ﻫﺮﻳﻚ از ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد از ﺗﻌﺪادی اﺳﺘﺨﺮ ﺑـﻪ وﺟـﻮد آﻣـﺪه ﻛـﻪ ﮔﺴـﺘﺮه ﺑﺰرﮔـﻲ را ﻣـﻲ ﭘﻮﺷـﺎﻧﺪ و در زﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آب ورودی ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻇﺮﻓﻴﺖ آن ﺑﺎﺷﺪ آب ﺑﻪ اﺳﺘﺨﺮﻫﺎی اﻧ ﻳﺎﺘﻬـ ﻲ ﻧ ﻤـﻲ رﺳـﺪ . ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ ﺑﺮآوردی از ﺣﺠﻢ آب ﻧﻔﻮذ ﻳﺎﻓﺘﻪ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻫﺮ ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻧﻴـﺰ در آﻣﺎرﻫـﺎ ﺑﻴﺎﻳـﺪ . اﻣﻜـﺎن دارد از ﺗﻌـﺪادی ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻫﻤـﻪ اﻳـﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴـﺎت ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ آورده و آﻣﺎرﻫﺎ ی آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻫﺮﻛﺪام ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 9 - 8 - ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺷﺎﻳﺪ در ﻣ ﻮاردی ﻣﻘﺪاری آب از ﻫﺎ راه ی دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮﺳﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜـﺎل ﻣـﻲ ﺗـﻮان از وﺟـﻮد ﻳـﻚ اﺳﺘﺨﺮ ذﺧﻴﺮه ﺧﺎﻛﻲ، ﮔﺬر ﻳﻚ ﻛﺎﻧﺎل آب ﺑﺮ ﺧﺎﻛﻲ از دﺷﺖ، ﻧﺸﺖ از ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ آب ﻳﺎ ﻧﺸـﺖ آب در ﻣﺤـﻞ ﺷﻜﺴـﺘﮕﻲ ... و ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ را ﻧﺎم ﺑﺮد . در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻻزﻣﺴﺖ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻧﮕﻬﺪاری و اﻧﺘﻘﺎل آب ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﺎ راه ﻳﻲ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن رود ﻣﻲ ﻣﻘﺪاری آب ﻧﻔـﻮذ ﻛﻨﺪ و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮﺳﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آورده ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻣﺎری از ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب در ﻫﺮﻳـﻚ از اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ در ﻣﺨﺰن ﻫﺎ ی ذﺧﻴﺮه ای ، ﻧﺸﺖ آب در ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل و را ... ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 10 - آب ﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ از آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ دو روش ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . روش ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺧﺮوج آب آﺑﺨﻮان را ﻣﻲ ﺗـﻮان زﻫﻜﺸﻲ، ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮﻳﻖ و ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ از ﻣﺮزﻫﺎ داﻧﺴﺖ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﻤـﻚ یﻫـﺎ ﭼـﺎه ژرف و ﻧﻴﻤﻪ ژرف و ﻗﻨﻮات روش ﻫﺎ ی ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻫﺎ راه ی ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ، روش ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻧﻮاع ا ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻫـﺎ در ﻣﺪل و ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . 2 - 2 - 10 - 1 - ﺑﺮداﺷﺖ ﺑ ﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻜﻲ از ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ روش ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ از آﺑﺨﻮان ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﭼﺎه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻫـﺎ آن را ﺑـﻪ ﺳـﻪ دﺳـﺘﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی دﺳﺘﻲ، ژرف ﻧﻴﻤﻪ و ژرف ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . ﻫﺎ ﭼﺎه ی دﺳﺘﻲ در اﻳﻦ روش ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی ﺑﻪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﻳﻲ ﮔﻔﺘـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ دﺳﺖ ﻛﻨﺪه ﺷﺪه و ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﺑﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ و ﺑﺎ دﻟﻮ و ﻞﺷﻜ ﺑﻪ دﺳﺘﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﻣﻘـﺪار ﺑﺮداﺷـﺖ از اﻳﻦ در ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻛﻢ اﺳﺖ و در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم از ﺑﺮداﺷﺖ اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 49 ﻧﺎﻣﮕﺬاری ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف و ژرف ﻧﻴﻤﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﺑﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ر وش ﺣﻔـﺎری و ﺷـﻜﻞ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﭼﺎه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ روش دﺳﺘﻲ و ﻳﺎ ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از وﺳﺎﻳﻞ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻛﻨﺪه ﺷﺪ ﺑﻪ و ه ﺻﻮرت دﻫﺎﻧـﻪ ﮔﺸـﺎدﻧﺪ و از ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻛﻤﻚ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ ﻧﺎم ﭼﺎه ﻫﺎ ی ژرف ﻧﻴﻤﻪ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎری ﻛﻨﺪه ﺷﺪه اﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﭼﺎه ﻫﺎ ی ژرف ﻧﺎﻣﮕـﺬاری ﮔﺮدﻳـﺪه اﻧـﺪ . ژرﻓـﺎی داﺪﺗﻌـ ی از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف در ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺮ ﻛﻢ از ژرﻓﺎی ﺗﻌﺪادی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف ﻧﻴﻤﻪ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺳﺖ . ﻫﺎ ﭼﺎه از ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﺸﺎورزی، ﺻﻨﻌﺖ، ﺷﺮب و ... ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪ روژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻨﻄﻘﻪ، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﭼﺎه، ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻣﻮﺟﻮد، ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺎز آب و ... ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻐﻴ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ ﻴ از ﻧﻘـﺎط آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ای دوره ) ﻫﺮ ﭘﻨﺞ ﺳﺎل ﻳﺎ ﻫﺮ ده ﺳﺎل ﻳﻚ ﺑﺎر و ﻳﺎ ( ... آﻣﺎرﺑﺮدار ﻣﻲ ی ﮔﺮدد . در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ﻫﻤﺮاه ﮔﺮدآوری وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻫﺎ ﭼﺎه ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﺑﺪﻫﻲ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه و وﺿﻌﻴﺖ ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺮ ﭼﺎه ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ از ﻣﺎﻟﻚ، ﻣﻮﺗﻮرﺑﺎن ... و ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ﻳﻚ آﻣﺪ اﻳﻦ روش ﮔﺮدآوری ﻫـﺎ داده ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮآوردی از ﺑﺮداﺷﺖ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ دﻫﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ روش در اﻳﺮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﻴﻤـﻪ ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ و ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ ﻧﻴﺰ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻴﺴﺖ . در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ روش ﻧﻮﻳﻦ در اﻳﺮان و در اواﻳﻞ دﻫﻪ 1340 ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ از ﻣﻨـﺎﻃﻖ وﺟـﻮد ﻧﺪاﺷﺖ و ﻧﻘﺸ ﻫﺎ ﻪ ی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻋﻜﺲ ﻫﺎی ﻫﻮاﻳﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . ﺳـﭙﺲ ﮔﺴـﺘﺮه ﻧﻘﺸـﻪ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ دو دﺳـﺘﻪ ﺧﻄﻮط ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺷﺒﻜﻪ ی 5 × 5 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ ﺑﺨﺶ ﻣﻲ .ﺷﺪ ﻫﺮ ﻳﻚ از ردﻳﻒ ﻫﺎی اﻳﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺎ ﺷﻤﺎره و ﻫﺮ ﺳﺘﻮن آن ﺑﺎ ﻳﻜﻲ از ﺣﺮوف اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . ﺷﻤﺎره ﮔﺬاری ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ آن در اﻳﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻨﺪی ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﺮﻓـﺖ . در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎی ﺑﻌﺪی ﻧﻴﺰ ﻫﻤﻴﻦ روش اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ و ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻫﺮ ﺑﺎر ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷـﺒﻜﻪ ﺑﻨـﺪی ﮔﺬﺷـﺘﻪ و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﺳﻠﻴﻘﻪ ای ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻨﺪی و ﺑﺮای ﻫﺮ ﭼﺎه ﺷﻤﺎره ﻧﻮ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﻣﻲ . ﺷﺪ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﭼـﺎ ه ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ ﭼـﻮن دﻗﻴـﻖ و ﻛﺎﻣـﻞ ﭘﺮﺳـﺶ و ﻳﺎدداﺷﺖ ﻧﺸﺪه اﻧﺪ در ﮔﺰارش ﻫﺎی آﻣﺎری ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ و ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻫﺮ ﭼﺎه را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . در ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻛﻪ از ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻳﺎب ﻣﺎﻫﻮاره ) ای GPS (ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻴﺰ ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ دﻗـﺖ ﻛـﻢ ﭘﺎره ای ازGPS ﻫﺎ و ﻳﺎ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻛﺎرﺑﺮان ﺑﺎ ﻛﺎرﻛﺮد اﻳﻦ دﺳﺘﮕﺎه در ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﺑﺮای ﻫـﺮ ﭼـﺎه در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻳﻜﻲ از اﻫﺪاف آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی دوره ای از ﻧﻘﺎط آب ﺗﻌﻴﻴﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺮداﺷـﺖ از ﻫـﺮ ﻳـﻚ از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﻨﻄﻘـﻪ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﻳﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺮ ﭼﺎه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ . ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺎره ای از ﻧﺘﺎﻳﺞ آﻣـﺎر ﺑﺮدارﻳﻬـﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ اﮔﺮ . آﻣﺎرﻫﺎ ی دوره ای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻨﺎر ﻫﻢ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺗﺮ ﻛﻢ ﭼﺎﻫﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻳﺎﻓﺖ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان را آن در آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ ﻳﻜﻲ از ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑـﻪ وﻳـﮋه در ﺗﻬﻴـﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬاراﺳﺖ . دﻗﺖ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺴﺘﮕﻲ زﻳﺎدی ﺑﻪ دﻗﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ از ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ دارد . 50 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ آﻣﺪه ﻛﻪ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ ﺑﺮداﺷﺖ اﻧﺘﺨﺎب و آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آﺑﺪﻫﻲ و ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ و ﻓﺼﻠﻲ اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﮔﺮدآوری ﺑﺸﻮد . در ﻧﻈـﺮ اﺳـﺖ از آﻣﺎر ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد در . اﻧﺘﺨﺎب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑـﻪ ﻧـﻮع ﭼـﺎه، ﻧﻮع ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻧ ﻤـﻲ ﺗـﻮان ﺑﺮداﺷـﺖ ﻫـﺎ را ﺑـﺎ دﻗـﺖ ﻛـﺎﻓﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺗﻌﺪاد ﭘﻨﺞ ﺣﻠﻘﻪ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮای آﺑﺨﻮاﻧﻲ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺪه ﻛﻪ ﺳﻪ ﺣﻠﻘﻪ از اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﺸﺎورزی و دو ﺣﻠﻘﻪ دﻳﮕﺮ ﺑﺮای ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺷﺮب و ﺻﻨﻌﺖ روﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﻳﻜﻲ از اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺧﺮاﺑﻲ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ و ﻳـﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ای دوره ﻛﺎر ﻧﻜ ﺪ ﻨ ﻧﺴﺒﺖ ﻫﺎی ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد اﮔﺮ ﻳﺎ . از اب ﺗﻌﺪادی ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﻛﺸـﺎورزی ﺑـﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻫﺎ ﺑﺎغ و ﻳﺎ ﻛﺸﺖ ﺑﻬﺎره ﻛﺎر ﺑﻪ رود ﻛﻪ ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﺑﺨﺶ ﻋﻤﺪه ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻛﺸﺎورزی ﻣﻨﻄﻘﻪ . ﺪﺒﺎﺷﻧ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ اﻧﺪک ﺻـﻮرت ﮔﺮﻓﺘـ ﻪ ﻧﺸـﺎن داد ﻛـﻪ اﻳـﻦ روش ﺑـﺮای ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺳﻮدﺑﺨﺶ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﺎ وﺟﻮد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺎدی ﻛﻪ ﺑﺮای آﻣﺎرﺑﺮداری و ﻳﺎ ﻫﺎ ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ در ﺗﺮ ﻛﻢ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ای ﺑﺮ داﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه را ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . درﺑﺎره اﻳﻦ ﻣﻮرد در ﺑﺨﺶ راﻫﻨﻤﺎی ﮔـﺮدآوری ﻫـﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﮔ ﻫﺎ ﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ای ﻻﻳﻪ از آﺑﺨﻮان ﻛ ﻪ ﻫﺮ ﭼﺎه از آن ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤـﻮد . ﺑـﺮای ﻣﺜـﺎل ﭼﺎه ژرف A از ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﭼﺎه ﻧﻴﻤﻪ ژرفB از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد آﺑﺨﻮان ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ ﺑﺮداﺷـﺖ ﻣـﻲ ﻛﻨﻨـﺪ . ﺳـﭙﺲ ﻣﻘـﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ زاﺎه ﭼ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ آّﺑﺨﻮان از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ای ﭘﺎره از ﻫﺎ ﭼﺎه از دو ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار ﻣﺘﻔـﺎوت ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ) ﺷﻜﻞ 2 - 15 .( ﺷﻜﻞ2 - 15 - آب ﮔﻴﺮی ﭼﺎه از دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار اﮔﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎ در دﺳﺖ ﺑﻮدن ﻣﻘﺪار و ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﺑﺮ داﺷـﺘﻲ و ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﻫـﺮ ﻳـﻚ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺮ ﻻﻳﻪ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛـﺮد . ﺑﺮداﺷـﺖ ﭼـﺎه از ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ در ﭘـﺎره ای از ﻧـﺮم اﻓـﺰار ﻫـﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪModflow ﺑﻪ ﻛﻤﻚ راﺑﻄ ﻪ )2 - 4( ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 51 )2 - 4( 1 1 W t Q T Q T = ﻛﻪ در آنQ1 ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ از ﻻﻳﻪ ﺷﻤﺎره1 QW ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه T1 ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻻﻳﻪ1 Tt ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮدن ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻳﻲ ﻛﻪ از ﭼ ﻨﺪ ﻻﻳﻪ آب ﻣﻲ ﮔﻴﺮد در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪ وﺟﻮد دارد . 2 - 2 - 10 - 2 - ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ آﺑﺨﻮان در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺗﺎ ﺑﻴﺮون از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﻳﺎ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﻪ درﻳـﺎ، درﻳﺎﭼـﻪ و ﻣﺎﻧـ آبﺪ ﻫـﺎ ﻣﻲ رﺳﺪ . اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮای ورود ﻳﺎ ﺧﺮوج آب از آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻓﺮاﻫﻢ اﺳﺖ . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮزی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣ ﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻣـﺪل ﻧﻴـﺰ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻨﺎر اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎری از ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺮزی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ آب از آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺮون رود ﻣﻲ و در ﺣﺎﻟﺖ ﻋﻜﺲ آب از ﻣﺮز وارد آّﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣ . ﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب از راﺑﻄﻪ h hb Q A T l − = ﻛﻪ در آنA ﭘﻬﻨﺎی ﺷﺒﻜﻪ h ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎر ﻣﺮز hb ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺮزی l ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﺮاﻛﺰ اﻳﻦ دو ﺷﺒﻜﻪ T ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑ ﺨﻮان ﻳﺎ ﻻﻳﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ در ﻣﺮز اﺳﺖ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آ ب در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻛﻨﺎر ﻣﺮز ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﺷـﺒﻜﻪ ﻣـﺮزی در ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در آن ﻣﺤﻞ را ﺑﻪ ﻣﺪل داد . 2 - 2 - 10 - 3 - زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺷـﻤﺎر رود ﻣـﻲ ﻛـﻪ در ﻣﺒﺤـﺚ 2 - 2 - 8 - 5 درﺑـﺎره آن ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺷﺪ . 52 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 2 - 2 - 10 - 4 - ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺋﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﺨﺸﻲ از آب آﺑﺨﻮان در اﺛﺮ ﻗﻮه ﻣﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ﺧـﺎک ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ آﻣﺪه و ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد . رﻳﺸﻪ ﮔﻴﺎﻫﺎن در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ، آب آﺑﺨﻮان و ﻳﺎ آﺑﻴﻜﻪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻗـﻮه ﻣـﻮﻳﻴﻨﮕﻲ ﺑـﻪ ﺗﺮازﻫﺎی ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎ ﻳ ﻲ رﺳﻴﺪه را ﺟﺬب و ﺻﺮف ﺗﻌﺮﻳﻖ ﻧﻤ ﻣﻲ ﺎﻳﻨﺪ . ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮﻳﻖ آب آﺑﺨﻮان ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ دارد ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ آن ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک را ﻧﺎم ﺑﺮد . در ﻣﻮاردی ﻛﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺮﺳﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨـﻮان ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺑﺮاﺑـﺮ ﺗﺒﺨﻴـﺮ ﭘﺘﺎﻧ ﺴـﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺳﺖ . ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ژرﻓﺎی آب ( ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻧﺪﻛﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻛﻪ ﻳﻜﻲ از اﻳﻦ رواﺑـﻂ ﻣﻨﺤﻨـﻲ واﻳـﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ . ﻣﻲ رﺳﺪ دﻗﺖ ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﺧﺎک ﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوت ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ . ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻃﻮر دﺳﺘﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪ ه و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻛﺎر دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﺪارد ﭼﻮن ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ر اﻓﺰا ﻧﺮم . ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ اﻣﻜﺎﻧـﺎت ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ژرﻓﺎی آب در آن ﺷﺒﻜﻪ و ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨـﻮان در ﭘـﺎره ای از ﻧـﺮم اﻓﺰار ﻫـﺎ ﻣﻨﻈـﻮر ﺷـﺪه وﻟـﻲ روش ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ آن در ﺗﻌـﺪادی از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﻣﺎﻧ ﻨﺪ ﻧﺴﺨﻪ اوﻟﻴﻪ Modflow درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺑﺎره در ﻣﺒﺤﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ روش ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﻫـﺮ ﻳـﻚ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در ﻣﺪل ﮔﻔﺘﮕﻮ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺒﺨﻴـﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘـﻪ در ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ را ﻛـﻪ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ آﻣـﺎر اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﻫـﺎ ی ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﺪل د . اد ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﺘﻔـﺎوت و ﻣﻘـﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻧﻴﺰ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻐ ﻴﺮ ﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﺤﻞ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ را آن ﻋﻨﻮان اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮای ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮی آﺑﺨﻮان ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨـﻮان را در ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣﺎﻧﻲ و در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ در آن ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﻣـﺪل داده ﺷـﺪه و ژرﻓـﺎی ّﺳـﻄﻪ اب آﺑ ﺨـﻮان و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ راﺑﻄ ﻪ ای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﺪل ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻫﺮ ﺷﺒ ﻜﻪ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ژرﻓﺎی آب آﺑﺨﻮان را در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴـﺮ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل در دﺷﺖ ﻫﺎی ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻫﻤﻮار را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﺎ ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی از ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس 25000 /1 و ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﻘﺎط ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﺎ ای ﻧﻘﺎط ﻣﺒﻨﺎی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی 25000 /1 ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو وﺟﻮد دارد و ﺗﺮازﻫﺎی ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ ای دﺳﺖ ﺑ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ ﻣﻲ . ﺗـﻮان ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ زﻣﻴﻦ را در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻴﺗﻌﻴ ﻫﺎ آن ﻦ و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ 25000 /1 ﻓﺼﻞ دوم- ﻫﺎی داده ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ 53 آورد . درﺣﺎﻟﺘﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ داﺷﺖ از اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﻧﻴﺰ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴـﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . 2 - 2 - 10 - 5 - ﺗﺨﻠﻴﻪ از راه زﻫﻜﺶ ﻫﺎ در ﭘﺎره ای دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺨﺸﻲ از آب آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ دوره ی ﺗﺮ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮ زﻣﻴﻨـﻲ در آﺑﺮاﻫـﻪ ﻫـﺎ و ﻳـﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﮔﻮد و ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ زﻫﻜﺸﻲ ﺷﺪه و از آن ﺑﻴﺮون رود ﻣﻲ . ﭼﻮن اﻳﻦ آب ﻫﺎ در دوره ﭘﺮآﺑﻲ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت رواﻧـﺎب ﺳﻄﺤﻲ در آﻳﺪ ﻣﻲ ﭼﻨﺪان ﭼﺸﻤﮕﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﭘﺴﺖ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻛﻪ ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨـﻮان در ﻧﺰدﻳﻜـﻲ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻠﻴﻪ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮد ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﺨﻮان را دارﻧﺪ در ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺷﻮﻧﺪ . اﻟﺒﺘﻪ در دﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ دارای ﺳﻴﺴﺘﻢ زﻫﻜﺸﻲ اﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﻛﻠﻴﻪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﺷﺒﻜﻪ زﻫﻜﺸﻲ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﮔﺮدد . ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺸﻲ ﺷﺪه از آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣ ﻴﻨﻲ آن ﺷﺒﻜﻪ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﺑﺴﺘﺮ زﻫﻜﺶ ﻳﺎ ﺗﺮاز آﺑﻨﻤﺎی ﭼﺸﻤﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳـﻪ ﺳـﻄﺤﻲ آﺑﺨـﻮان ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . اﻟﺒﺘﻪ در ﻛﻒ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ، ﻫﺎ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺎزﻛﻲ از ﻣﻮاد داﻧ ﻪ رﻳﺰ ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷـﺪه ﻛـﻪ ﺿـﺮﻳﺐ آﺑﮕـﺬری را آن ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . در ﺑﻪﻫﺎ ر اﻓﺰا ﻧﺮم ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ورودی ﺑﻪ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ از راﺑﻄﻪ )2 - 5( زﻳﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد )2 - 5( Qd C(h D) = − ﻛﻪQd ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن ورودی ﺑﻪ زﻫﻜﺶ C ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ h ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در آﺑﺨﻮان D ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در زﻫﻜﺶ اﺳﺖ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎﻳﻲ داده ﻛﻪ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی زﻫﻜﺶ ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻣﺪل ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : در آﻏﺎز ﻛﻠﻴﻪ زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺮاﻫﻪ ای ﻛـﻪ اﻣﻜـﺎن زﻫﻜﺸـﻲ در ﻫـﺎ دوره ی ﺗـﺮ دارﻧـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژی آورده ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻣﺪل ﻛﻪ دارای ﺷﺮاﻳﻂ زﻫﻜﺶ اﻧﺪ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺳﭙﺲ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﺗﻤﺎم زﻫﻜﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮداری و در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻴﺰ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ از ﻫﺎ آن را ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد ﺗﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ آن ﺑﺘﻮان ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ زﻫﻜﺶ را در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻣﺒﻨﺎی ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴـﻪ ﭘﺮوﻓﻴـﻞ ﻃﻮﻟﻲ زﻫﻜﺶ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﺒﻨﺎی ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﻛﻪ در ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮداری ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه و ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ زﻫﻜﺶ از ﺗ ﻫﺎ ﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﻫﻤﺎن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد 54 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻋﺮﺿﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن اﻧﺪازه ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ در ﻫـﺮ ﺷـﺒﻜﻪ ﻣـﻮ رد ﻧﻴـﺎز اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻤﻴﺰ ﺑﻮدن ﻛﻒ زﻫﻜﺶ ﻳﺎ و ﻫﺎ وﺟﻮد ﺳﺒﺰه و ﻋﻠﻒ در ﺑﺴﺘﺮ ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ در ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺶ ﻣﻮﺛﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ درﺑﺎره وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﺶﺑﺨ ی ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﺮ زﻫﻜﺶ ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . 2 - 2 - 10 - 6 - ﻗﻨﺎت ﻗﻨﺎت ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ در اﻳﺮان ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و اﻳﻦ روش ﺗﻮﺳﻂ اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺑﻪ ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﻫﻤﺠﻮار و ﺷﻤﺎل آﻓﺮﻳﻘﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺮده ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻗﻨﺎت ﺷﺎﻣﻞ دو ﺑﺨﺶ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺑﺨـﺶ آﻏـﺎزﻳﻦ آن ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ زﻫﻜﺶ ژرف ﻛﺎر ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و آب ﻫﺎی زﻫﻜﺸﻲ ﺷﺪه از راه ﺑﺨﺶ اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ) ﺷـﻜﻞ 2 - 16 ( . اﻟﺒﺘـﻪ اﻧﺪازه ﺑﺨﺶ زﻫﻜﺶ ﻗﻨﺎت ﻛﺎر ﺗﺮه ) ( ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻧﻮﺳﺎن ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻴﺮ ﻴﺗﻐ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻗﻨﺎت در ﻣﺪل ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ را آن ﺷﻜﻞ ﻳﻚ زﻫﻜﺶ ژرف د رﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ از ﮔ ﺎﻟﺮی ﻗﻨﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﺷ ﻮد ﺗﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ آن ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ ﻗﻨﺎت را در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺗﻌ ﻴ ﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﺑـﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻌﺪادی ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﻻی ﺗﻌﺪادی از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻗﻨﺎت را ﻣﺸﺨﺺ و ﺗﺮاز ا ﻳﻦ ﻧﻘﺎط را ﺑﻪ ﻛﻤـﻚ ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ژرﻓﺎی ﻛﻒ ﮔ ﺎﻟﺮی اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه را ﻧﻴﺰ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی .ﻛﺮد ﺷﻜﻞ 2 - 16 - ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﻗﻨﺎت ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻗﻨﻮات ﻫﺮ د ﺷ ﺖ در ﻣﺪل آّﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻫـﺎ آن ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﺸﺨﺺ و ﺗﺮاز ﻛﻒ ﮔ ﺎﻟﺮی را ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﺑﺨﺶ ﺗﺮﻛﺎر ﺑﺨﺶ ﺧﺸﻜﻪ ﻛﺎر 3 ﻓﺼﻞ3 داده ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 57 ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 3 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺗﻌﻴ ﻦ ﻴ ﻧﻤﻮدن ﺑﺴﻴﺎری از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻣﺸـﻜﻞ و ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ ﮔﺴﺘﺮده ای دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ ﻋﻠﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻘ رﺪا ﻣﺤﺪودی ﺑﺮرﺳﻲ اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻛﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ آن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺮآورد ﻣﻲ و ﺷﻮد اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺑﺮآوردی در ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺪل . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ در زﻣـﺎن ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﺪل اﻃﻤﻴﻨﺎﻧﻲ از درﺳﺘﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ی رﻓﺘﻪ و ﻣﺪ ﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ درﺳﺖ ﺷﺪه وﺟﻮد ﻧـﺪارد . ﭘـﻴﺶ از ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﻛﺎرﻛﺮد درﺳﺖ آن ﻃﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ی ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ را ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎ واﺳﻨﺠﻲ ﻣﺪل1 ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ . ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ ﺗ ﻌﺪادی اﺟﺰای ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺨﺶ ﺷﺪه و ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺣﺮﻛﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﻪ ای ﭘﺎره از ﻫـﺎ آن ﺑـﺮآوردی اﻧـﺪ ﺣـﻞ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺑـﻪ ﺑﻴـﺎن دﻳﮕـﺮ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﺗﻐﺬﻳﻪ ای و ﺗﺨﻠﻴﻪ ای آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﺑﺮآورد ﺷﺪه در و ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑـﻴﻦ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﻣﻲ . ﻣﺪل ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ را در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و در ﺣﻘﻴﻘﺖ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان را در ﻧﻘﺎط ﻣﺘﻔﺎوت آن در ﺗﻌﺪادی زﻣﺎن ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺗﻌـﺪادی ﻧﻘﻄـ ﻪ آﺑﺨـﻮان ایﺮﺑـ ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺪل ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮده اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﻛـﻪ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺮآوردی ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ را ﺑﺎ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺎ ﺑ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ی واﻗﻌﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه را ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻧﻤﻮد . ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه و ﺳﻄﺢ آﺑﻲ ﻛﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدﻳـﺪه ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ دﻗﺖ و درﺳﺘﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺮآوردی ﭘﻲ ﺑﺮد . در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻛﻨﺶ ) ﻫﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ( دوره ای از آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﻣـﺪل داد و ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل را ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آﺑﻲ ﻛﻪ در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدﻳﺪه ﻣﻘﺎ ﻳﺴﻪ ﻧﻤﻮد . 3 - 2 - دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ای دوره از ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﻫـﺎ داده ی ﻛـﺎﻓﻲ در ﻣـﻮرد ﻣﻘـﺎدﻳﺮ اﻧـﻮاع ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺮاز و ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آ ن وﺟﻮد دارد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺮﮔ .ﻳﺪﺰ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ T، K ، S ، KV ، اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻔﻮذ از رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ، ﻧﻔﻮذ از آﺑﻴﺎری، ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﭘﻤﭙﺎژ، ﻧﻔﻮذ آب ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ، ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی و ای ﭘﺎره از اﻧـﻮاع ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﺒﺨﻴـﺮ از آﺑﺨﻮان، ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ و ... ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴ ﻣﺪل ﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد . ﭼﻮن ﺗﻌﺪاد ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان زﻳﺎدﻧﺪ اﮔﺮ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ در ﻣﺪل درﺳﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺳﺎﻳﺮ 1- Calibration 58 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﻪ را ﺷﻜﻠ ﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ داد ﻛﻪ اﺛﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻧﺎدرﺳﺖ را در ﻣﺪل ﺧﻨﺜﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻛﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای از ﻣﺪل ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻣﻘﺪ ا ر واﻗﻌﻲ آن در آﺑﺨﻮان ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ی ﺑـﺮای ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﭘﻤﭙﺎژ ﻳﺎ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آﺑﻴﺎری ﺗﺎﺛﻴﺮ را آن از ﺑﻴﻦ .ﺑﺮد ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ د ر ﻃﻮل زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔـﺮ دوره ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻮﺗﺎه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺳﺎده ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد در . ﻣﺜﺎل ﻣﻮرد اﺷﺎره ه دور اﮔﺮ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻳﻚ ﺳﺎل ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲ ﺗـﻮان ﻛﻮﭼـﻚ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ را ﺑﺎ ﺑﺰرگ ﺗﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮدن ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آﺑﻴﺎری ﺟﺒﺮان ﻛﺮد . اﻣﺎ اﮔﺮ دوره ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و آب آﺑﻴﺎری ﺑﺮای ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ در ﺑﻴﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل و آﻣﺎرﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . ﭘﺲ ﻫﺮ ﭼﻪ دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﻪ ﻣﺪل ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻳﺎﻓﺘـﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺑﻨﺎﺑ ﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻳﻚ ﻣﺪل ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎر ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣـﺎن آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ، اﻧﻮاع ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ای دوره در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . درﺑﺎره ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ زﻣﺎن دوره آﻣﺎری ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آﻳﻨﺪه ﮔﻔﺘ ﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﺮا . ی ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻛﺎﻓﻲ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب ﺑﺮای ﭼﻨـﺪﻳﻦ ﺳﺎل ﮔﺮدآوری ﻛﺮد ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 3 - 3 - آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در راﻫﻨﻤﺎی ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان آﻣﺪ در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪل ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎ ﺷﺪ ﻣﺪل ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ در زﻣﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی آن آﻣﺎده ﺷﻮد . در ﻣﺪل ﺗﻮﺻـﻴﻔﻲ ﻫـﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻓﺰون ﺑﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻫـﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آن ﻧﻴـﺰ ﺗﻌ ﻴـ ﻴﻦ ﺷـﻮد . ا ﻳـﻦ ﻣـﺪل ﺗﻮﺻـﻴﻔﻲ ، راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻻزم از ﺗﻤﺎم ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﻫـﺎ راه ی ﺗﺨﻠﻴـﻪ آن ا ﺳـﺖ . اﻧـﻮاع ﻫـﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﺑﻨﺪ 2 - 2 آﻣﺪ و درﺑﺎره روش ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻧﻴﺰ در ﺑﺨﺶ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ و ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﮔـﺮدآوری ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﻫﺎ آن را ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼـﻚ ﻣﺎﻧﻨـﺪ 25 ، 100 و400 ﻫﻜﺘـﺎر ی و در ﻫـﺎ ﭘﻠـﻪ ی زﻣـﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮد ﻫﺎ ﭘﻠﻪ . ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ده روزه، ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ و ﻓﺼﻠﻲ اﺳﺖ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷـﺪ آﻣﺎرﻫـﺎ ی ﻻزم ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﻧـﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﺳﻄﺢ آب ﻧﻴﺰ روزاﻧﻪ ﮔﺮد آوری ﮔﺮدد وﻟﻲ ﺣﺠﻢ ﻫﺎ داده ی روزاﻧﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد و ﻧﮕﻬﺪاری و ﻛﻨﺘﺮل ﻫـﺎ آن ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻣﺎر رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ، ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ، آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸـﺎورزی، آب ﻫﺎی ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب، ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ، ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات، آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ... و ﻃـﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ ﮔـﺮدآوری ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺮ ﭼﺎه، آب ﻣﺼﺮف آﺑﻴـﺎری ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﺣﺪود 100 ﻫﻜﺘﺎری و ... ﮔﺮدآوری .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 59 3 - 4 - آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را ﻣﻲ ﺗﻮان ﻳﻜﻲ از ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ داده ﻫﺎﻳﻲ داﻧﺴﺖ ﻛـﻪ ﺑـﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﺎرﺑﺮد دارد . ﺗﻐﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺷﺎﺧﺺ ﺗﺮﻳﻦ واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﻨﺶ ) ﻫﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ( اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﺮ روی آن اﺳﺖ . ﻣﻘﺪار و ﺗﻮزﻳﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴﺪرو دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ، ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻛﻨﻨـﺪه ﺷـﻜﻞ و ﻣﻘـﺪار ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺲ اﮔﺮ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺑﺎ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد ﻣﻲ ﺗﻮان از اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راﻫﻨﻤﺎی ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﻬﺮ ه ﮔﺮﻓﺖ . ﺗﻌﺪادی ﭼﺎ ه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺎﻳ ای ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ی در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ اﻧﺘﺨﺎب و ﻧﻘﻄﻪ ای ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ در ﺑـﺎﻻی ﭼـﺎه ﻣـﻮرد اﺷﺎره اﻧﺘﺨﺎب و ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﺷﺪه و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﻣـﻮرد ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ی آرﺗﺰﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ در ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻی ﻫﺎ آن ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮای ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻳﺎ ﻧﺼﺐ ﻓﺸﺎرﺳﻨﺞ ﺟﺎﺳـﺎزی ﻧﻤـ ﻮد ﻛـﻪ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﺑﺎﻻ آﻣﺪن ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ در ﻫﺮ ﻣﺎه اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻛـﺮد . ﺑـﺎ ﻛـﻢ ﻧﻤـﻮدن ژرﻓـﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و اﻓﺰودن ﻣﻘﺪار ﺑﺎﻻ آﻣﺪﮔﻲ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎ ﻪ ﻧ یﻫـﺎ ﭼـﺎه ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ، ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﻧﻘﻄﻪ را در ﻫﺮ ﻣﺎه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﺳﭙﺲ ﺗﻐﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ای را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺑﺮ روی ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ رﺳﻢ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم آﺑﻨﻤﻮد ﻳﺎ ﻫﻴﺪروﮔﺮا ﻴﺗﻐﻴ ف ﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد در ﻣﺴﻴﺮی ﻛﻪ ﺑﺮای ﺑﻪ دﺳﺖ آوردن ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻳـﺎ ﻓﺸـﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ آﺑﺨـﻮان ﭘﻴﻤﻮده ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﺎرﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮدار ، ﻣﺴـﻮول اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺳـﻄﺢ آب، ﺛﺒـﺖ و اﻧﺘﻘـﺎل ﻫﺎ داده ﺑﺮ روی ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻳﺎ وارد ﻧﻤﻮدن ﺑﻪ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ و ... ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . اﻣﻜـﺎن ﺑـﺮوز ﭘـﺎره ای ﺧﻄﺎﻫـﺎی دﺳـﺘﮕﺎﻫﻲ ﻳـﺎ ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺷﺘﺒﺎه در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و اﻧﺘﻘﺎل ... و ﻫﺎ داده وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺑـﺮ روی آﻣﺎرﻫـﺎ ی ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﻞ و ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻧﺎدرﺳﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه و ای ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕـﺮ ﺑﺮوز ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻮﺳﺎن ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴ ﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﻛﻢ و ﺑـﻴﺶ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل داﻧﺴـﺖ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ د ر ﺑﺎره اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﻞ و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ﭼﺎه ، وﺳ ﺎ ﻳﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ، روش ﻫﺎ ی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ، ﺛﺒـﺖ ﻫـﺎ داده در ﻣﺤـﻞ، اﻧﺘﻘﺎل ﻫﺎ داده ﺑﺮ روی ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻳﺎ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ و ﻧﮕﻬﺪاری اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ زﻳﺎدی ﺑﺸﻮد . درﺑـﺎره اﻳـﻦ ﻣـﻮارد در ﺑﺨـﺶ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ راﻫﻨﻤﺎی ﮔﺮدآوری ﮔ ﻫﺎ داده ﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﭘﺎﻻﻳﺶ ﺷﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫـﺎ آن را ﺑـﺎ ﻳﻜـﺪﻳﮕﺮ و ﺑـﺎ ﺷـﺮاﻳﻂ ﺗﻐﺬﻳـﻪ، ﺗﺨﻠﻴـﻪ و وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ و ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﻣﺜـﺎل ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺷﻴﺐ و ﻳﺎ ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ 60 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻳﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ اﮔﺮ . ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎﻫﻲ در ﻧﻘﻄﻪ ای از آﺑﺨﻮان ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ را ﻧﺸﺎن ﺑﺪﻫﺪ ﻛﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﺗﺨﻠﻴـﻪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻋﺎﻣﻞ آن ﻧﻴﺴﺖ ﺑﺎﻳﺪ درﺳﺘﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده در آن ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﻣﻬـﻢ ﺗـﺮ ﻳﻦ ﻋﺎﻣـﻞ ﺑـﺮوز اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ، اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﺛﺒﺖ ﻫﺎ داده داﻧﺴﺖ . ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه در زﻣﺎن اﻧﺘﺨﺎب آن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﻳﺎ زﻣﺎن ﺣﻔﺎری آن اﻧﺠﺎم و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣـﻮارد در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺘﻔﺎوت ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﺗﺮازﻫﺎی ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸـﺎﻧﻪ ﺑﺴـﻴﺎری از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ وﺟﻮد دا . رد ﺷﻮرﺑﺨﺘﺎﻧﻪ در زﻣﺎن ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﺧﻄﺎﻫـﺎ ﺗﻮﺟﻪ و هﺷﺪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ درﺳﺘﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻲ .ﺷﻮد ﺑﺎزﺳﺎزی ﺗﺮازﻫﺎی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ﻳﻲ از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻫـﻢ ﺧـﻮاﻧﻲ ﻧـﺪارد ﺑـﺎ ﻫـﺎ داده ی واﻗﻌـﻲ آﺑﺨـﻮان در ﻣـﺪل ﻣﻴﺴـﺮ ﻧﻴﺴـﺖ و ﺑﺎﻳـﺪ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮآوردی ﺑﻪ آن داد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﻢ ﺗـﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﺳﻢ ﺷﻮد . ﺳﭙﺲ ﺷﻴﺐ و وﺿﻌﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺴـﺘﺮه و ﻫـﻢ ﺧـﻮاﻧﻲ آن ﺑـﺎ وﻳﮋﮔ ﻫﺎ ﻲ ی آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔ اﮔﺮ .ﻴﺮد ﭼﺎﻫﻲ وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب آن ﺑـﺎ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﭘﻴﺮاﻣـﻮن ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد ﻣﺸﺨﺺ و ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ دوﺑﺎره آن درﺧﻮاﺳﺖ ﮔﺮدد ﭘﺎره در . ای ﻣﻨﺎﻃﻖ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﭼﻨـﻴﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮﺧﻮرد ﮔﺮدﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ دوﺑﺎره ، ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ ﺗﺎ 20 ﻣﺘﺮ ﻧﻴﺰ دﻳﺪه ﺷﺪ . ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ) ﻫﺎ cells ( را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ درﺣﺎﻟﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻛﻪ ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ ای ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﻗﺮار ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴـﺖ در . ﻣﺤـﻞ ﻫﺎ ﻳﻴﻜـﻪ ﺷﻴﺐ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ زﻳﺎد و ﻳﺎ اﻧﺪازه ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﺑﺰرگ ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ اﺧﺘﻼف ﺑﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺘﺮ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﭘﺲ ﺑـﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴـﻪ ﺑﻬﺘـﺮ ﺳﻄﺢ آب ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﺳﻄﺢ آب اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای را ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﻳﻫـﺎ ﻲ ﺑـ ﻪ ﺗـﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻣﺮاﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ درآورد . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . 3 - 5 - آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار آن در زﻣﺎن ﻧﻴﺰ ﻳﻜﻲ دﻳﮕﺮ از ﻛﻨﺶ وا ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل از اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد ﺶﺑﺨ . ﻫﺎ ی اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺎ ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫـﺎ ﻣﺤﻞ زﻫﻜﺶ آﺑﺨﻮان . اﻧﺪ ﻳﺎ ﺗﻌﺪادی ﻧﻬﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ، آﺑﺮاﻫﻪ ﻳﺎ ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮد دﺷﺖ ﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ را وﻳﮋه در ﻓﺼﻮل ﺗﺮ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ زﻫﻜﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت زﻫﻜـﺶ ﻫـﺎ ی ﻓﺼـﻠﻲ اﻧـﺪ و در زﻣـﺎن ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﻛﺎﻫﺶ و ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ آن اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺼﻮل زﻣﺴﺘﺎن و ﺑﻬﺎر دارای ﺟﺮﻳﺎن آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ و در ﺳﺎﻳﺮ اﻳﺎم ﺳﺎل ﺧﺸﻚ . اﻧﺪ رﻓﺖ و آﻣﺪ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮد دﺷﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ وﻳﮋه در ﻓﺼﻮل ﺑﻬﺎر و زﻣﺴﺘﺎن ﮔﺎﻫﻲ ﻣﺸﻜﻞ اﺳـﺖ ﺑـﻪ . ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ زﻫﻜﺶ ﺗﻮﺟ ﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢﻪ ﻣﻲ ی ﺷﻮد . رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻓﺼﻮل ﺗﺮ اﻓـﺰون ﺑـﺮ ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺸﻲ دارای ﺟﺮﻳﺎن آب در ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ . در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻫﻴـﺪروﻣﺘﺮی در ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ورود و ﺧﺮوج از دﺷﺖ ﻧﺼﺐ و آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻣﺎر ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮدا ﺷﺖ از رودﺧﺎﻧﻪ در دﺷﺖ ﻓﺼﻞ ﺳﻮم - ﻫﺎی داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل 61 ﻧﻴﺰ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . ﺑﺴﺘﺮ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﻬﺴﺎزی ﺷﻮد ﻛـﻪ ﺑﺘـﻮان آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺮ ﻛﺪام از زﻫﻜﺶ ﻫﺎ را ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮات ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺮ ﻛﺪام از زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻳـﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ و ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎ ﻧﻪ را ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻫﺎ ﭼﺎه ، ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ از ﺑﺴﺘﺮ زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﭼﻨـﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد اﻧﺪازه ﻫﺎ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮ .د ﻣﺪل ﻣﻘﺪار و ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮات ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺮ ﻳﻚ از زﻫﻜﺶ ﻫﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻪ و ﻛﻤﻚ آن ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ﻳﻲ را در ﻣﺪل اﻧﺠﺎم داد . 3 - 6 - ﺟﺮﻳﺎن آب ﻗﻨﻮات ﻗﻨﻮات را ﺗﻮان ﻣﻲ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﺑﺨﻮان داﻧﺴﺖ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ و ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ در ﺷـﺒﻜﻪ یﻫـﺎ ﻣﺴـﻴﺮ ﻗﻨﺎت ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﺷﻮد ﻣﺪل ﺟﺮﻳﺎن آب ﻗﻨﺎت را ﺑﺎزﺳﺎزی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺟﺮﻳﺎن واﻗﻌﻲ ﻗﻨـﺎت و ﺟﺮﻳـﺎن آب ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺮآوردی آﺑﺨﻮان را ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻌﺪادی ﻗﻨﺎت در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ دﺷﺖ ﻫﺎی اﻳﺮان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻗﻨﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه و ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎ ﻧـﻪ و ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺴﺘﺮ اﻳﻦ ﻗﻨﺎت ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد و ﻫﺎ آن را در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻜﻞ زﻫﻜﺶ ، ﺷﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﻛﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺟﺮﻳﺎن آب اﻳﻦ ﻗﻨﻮات ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل و در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮ .د ﺑﺨﺸﻲ از آب ﻗﻨﻮات در ﮔﺎﻟﺮی ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل آب ) ﺧﺸﻜﻪ ﻛﺎر ( ﻧﻔﻮذ ﻛﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ درازای ﺧﺸﻜﻪ ﻛـﺎر زﻳـﺎد و آﺑﺮﻓـﺖ ﻫـﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ آن داﻧﻪ درﺷﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻠﻔﺎت آب اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻗﻨﻮات ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ اﺳﺖ . ﭼﻮن آﺑﺪﻫﻲ در آﺑﻨﻤﺎی ﻗﻨﺎت اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن ﺗﻮﺟﻪ و در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﺪﻫﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﻗﻨﺎت ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ رودﺧﺎﻧﻪ دو ﻫﺎ ﺿﺮﻳﺐ ﻳﻜﻲ ﺑﺮای زﻫﻜﺸﻲ و دﻳﮕﺮی ﺑﺮای ﻧﻔﻮذ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . 4 ﻓﺼﻞ4 داده یﻫﺎ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 65 ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم- ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﺻﻨﺎﻳﻊ در ﭼﻨﺪ دﻫﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی ﻳﺎﻓﺘﻪ . اﻧﺪ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻓﺮآوری ﻣﻮاد ، ﻣﻘـﺪاری ﺿـﺎﻳﻌﺎت و ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﻳﻲ را ﻧﻴﺰ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺳﻤﻲ و ﺧﻄﺮﻧﺎک اﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ در ﻲﺷﻜﻠ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی اﻣـﻦ ذﺧﻴـﺮه و ﻳﺎ دﻓﻊ ﺷﻮد . ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻗﻮا ﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮراﺗﻲ ﺑﺮای اﻳﻦ ﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪه ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ دارد وﻟﻲ اﺟﺮای اﻳﻦ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﺸﻜﻞ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻛﻨﺘﺮل و ﺑﺎزرﺳﻲ یﻫﺎ ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺎزرﺳﺎن دﻟﺴﻮز دارد . ﻫﺎ ﭼﺎه ی آﺑﻜﺶ ﺑﻪ وﻳﮋه در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی داﻧﻪ درﺷﺖ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ای ﺑﺮ ﺟﺎی ﮔﺬارد ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی از ﭘﺴﺎب را ﻫﺎ ﺟﺬب ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺪار ﻳﻜﻲ از راﺣﺖ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﺤﻞ دﻓﻊ ﭘﺴﺎب اﺳﺖ ﻫﺎ . ﺑﺴﻴﺎری از ﻛﺎرﮔﺎه ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻛﻪ ای ﭘﺎره از ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺧﻄﺮﻧﺎﻛﻲ دارﻧﺪ و ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺤـﻴﻂ زﻳﺴـﺖ ﻧﺎﭼـﺎر ﺑﻮدﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺴﺎ .ﻧﺪ ز ﭼﻮن ﺗﺼﻔﻴﻪ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ دارد در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد ﭘﺴﺎب ﻫﺎ را ﺑﻪ رودﺧﺎﻧـﻪ رﻳﺨﺘـﻪ و ﻳـﺎ وارد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺎذب ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . در ﻛﺸﺎورزی ﻣﺪرن، ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻛ و ﻫﺎ ﺳﻢ ﻮدﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺮای ﺑﺎﻻﺑﺮدن راﻧﺪﻣﺎن ﻛﺸـﺎورزی ﻣﺘـﺪاول ﺷـﺪ ه و ﮔـﺎﻫﻲ ﻣﻘﺪار ﻣﻮاد ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ی ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﻣﻮاد ﻫﻤﺮاه آب ﺑﻪ درون ﺧﺎک ﻧ ﻔﻮذ و ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮﺳﺪ . اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﻬﺮﻧﺸﻴﻨﻲ و اﻳﺠﺎد ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻛﺎرﺑﺮد ﻣﻮاد ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻧﻴﺰ ﻳﻜﻲ دﻳﮕﺮ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻟﻮدﮔﻲ زﻣـﻴﻦ و آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﻛﻪ در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﺪ ﻫﻤﺮاه آب رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ و رواﻧـﺎب ﻫـﺎ ﺑﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان رﺳﺪ ﻣﻲ ﻫﺎ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﻪ در ﺷـﺮاﻳﻂ ﻛﻨـﻮﻧﻲ ﻳﻜـﻲ از ﻣﻨـﺎﺑﻊ اﺻـﻠﻲ ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ روﻧﺪ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺻﻨﻌﺘﻲ ، ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﻣﺪرن در ﺧﻄﺮ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺧﻮاﺳـﺘﻪ و ﻳـﺎ ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻗﺮار دارﻧﺪ . آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﭘﺲ از ورود ﺑﻪ آﺑﺨﻮان اﻓﺰون ﺑﺮ آب، ﺳﻨﮓ ﻣﺨـﺰن آب را ﻧﻴـﺰ آﻟـﻮده ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺗﻤﻴـﺰ ﻧﻤـﻮدن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آﻟﻮده ﻛﺎر ﻣﺸﻜﻞ ، ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ و زﻣﺎن ﺑﺮ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑﺎﻳـﺪ ﻛﻮﺷـﺶ زﻳـﺎدی در راه ﭘـﻴﺶ ﮔﻴـﺮی از آﻟـﻮدﮔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ . ﺮدﺑﻛﺎر اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺸﻜﻠﻲ ﭘﻴﺶ آﻣﺪ ﻻزﻣﺴﺖ وﺿﻌﻴﺖ ﭘﺨﺶ اﻳﻦ آﻟﻮدﮔﻲ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان از دﻳﺪﮔﺎه زﻣﺎﻧﻲ ، ﻣﻜﺎﻧﻲ و ﻏﻠﻈﺖ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ از وﺳﻴﻠﻪ اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود ﻛـﻪ ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﭘﺮاﻛﻨﺶ اﻳﻦ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻏﻠﻈﺖ ﻫﺎ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان و در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺣﺮﻛﺖ آب در زﻣﻴﻦ از ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ای وﻳﮋه ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺎﻧﻮن دارﺳﻲ و ﻗﺎﻧﻮن اﺻﻞ ﺑﻘﺎ دهﻣﺎ ی ﭘﻴﺮوی در .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ ، ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺣﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣـﻮرد ﻧﻴـﺎز ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻤﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻳﻚ ﺳﺮی داده ﻣﺸﺨﺺ اﻧﺪ ﻛﻪ روش ﻛﺎرﺑﺮد آن ﻫﺎ در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوت ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺣﺮﻛـﺖ آﻟـﻮدﮔﻲ در ﺧﺎک ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آن ﻃﻲ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭘﺪﻳـﺪه ﻫـﺎ ی ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن ﺑـﺮ آن اﺛـﺮ دا رﻧـﺪ ﺻـﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻫﺮ ﻧﺮم اﻓﺰار اﻣﻜﺎن دارد ﻳﻚ، دو و ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﭘﺪﻳﺪه را ﺑﺎزﺳﺎزی ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮﺧﻼف ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ ﻧ ﻤﻲ ﺗـﻮان ﻫـﺮ 66 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺮم اﻓﺰار ی را ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻮر ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد اﻣﻜﺎن دارد ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﺪ . ﮔﺮﭼﻪ اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم راﻫﻜﺎر ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﭼـﻮن ﻫـﺎ داده ی ﻻزم ﺑـﺮای ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در آﺑﺨﻮان ﻣﺘﻔﺎوت ا ﺳﺖ ﺿﺮوری اﺳﺖ ﺷﺮح ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ درﺑـﺎره ﭘﺪﻳـﺪه ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ آﻟـﻮدﮔﻲ در آﺑﺨﻮان ﻛﻪ در ﻧﺸﺮﻳﺎت ﻓﺎرﺳﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ آﻣﺪه ، داده ﺷﻮد . 4 - 2 - ﭘﺨﺶ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در آ ﺑﺨﻮان آﻻﻳﻨﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ از دﻳﺪﮔﺎه ﭘﺨﺶ در آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ زﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . 4 - 2 - 1 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻮل در آب اﻳ ﻦ ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ در آب ﺣﻞ ﺷﺪه و ﻫﻤﺮاه ذرات آب در آﺑﺨﻮان ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨـﺪ . ﺣﺮﻛـﺖ اﻳـﻦ آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ در آﺑﺨـﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ در ﺷﻜﻞ )4 - 1( آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن در ﺑﺨﺶ ﻧﺎاﺷﺒﺎع ﺣﺎک و ﺗﺎ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮﺑﺮا ﻏﻠﻈـﺖ آن در آب ﻳـﺎ ﭘﺴﺎب و رودی اﺳﺖ . وﻟﻲ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﺎ آب آﺑﺨﻮان درﻫﻢ ﻣﻲ آﻣﻴﺰد و ﻏﻠﻈﺖ آن در آب ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺷﻜﻞ 4 - 1 - ﺟﺮﻳﺎن آﻟﻮدﮔﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ آب در ﻫﻢ ﻣﻲ آﻣﻴﺰد ﻳﺎ در آن ﺣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد 4 - 2 - 2 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺒﻚ ﺗﺮ از آب ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ وﻳﮋه ﭘﺎره ای از آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮاد ﻧﻔﺘﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ از آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﺮ روی ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺷـﻨﺎور ﺷﺪه و ﺑﺎ آن ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﭘﺪﻳﺪه ﭘ ﺨﺶ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟﻲ در آب ﭘﺮاﻛﻨـﺪه ﻣـﻲ ﺷـﻮد را آن و آﻟـﻮده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ وﻟﻲ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ در ﻧﻘﺎط ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻏﻠﻈﺖ اوﻟﻴﻪ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﻜﻞ )4 - 2( ﺣﺮﻛﺖ اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ را در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ورود آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﺨﻠﻮط آب و آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺨﻠﻮط آب و آﻻﻳﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 67 ﺷﻜﻞ4 - 2 - ﺣﺮﻛﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺒﻚ ﺗﺮ از آب 4 - 2 - 3 - آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗﺮ از آب ﭘﺎره ای از آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ از آب ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗﺮ ﻧﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در ﻣﺤﻞ ورود ﺑﻪ آﺑﺨﻮان، درون آن ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺣﺮﻛﺖ ﻛـﺮده و ﺑﺮ روی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﺟﺎی ﺑﻪ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . ﺣﺮﻛﺖ اﻳﻦ آﻻ ﻫﺎ ﻳﻨﺪه در آﺑﺨﻮان ﺗﺎﺑﻊ ﺷﻴﺐ ﺳـﻨﮓ ﻛـﻒ آن ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ و ﮔـﺎﻫﻲ اﻣﻜﺎن دارد آﻻﻳﻨﺪه در ﺟﻬﺖ ﻋﻜﺲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﺮود ) ﺷﻜﻞ ﺷﻤﺎره 4 - 3 .( ﺑﺨﺸﻲ از آﻟﻮدﮔﻲ در اﺛـﺮ ﭘﺪﻳـﺪه ﭘﺨﺶ ﻣﻠﻜﻮﻟﻲ در آب ﭘﺨﺶ و ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﻤﺮاه آن ﺟﺮﻳﺎن .ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ﺷﻜﻞ 4 - 3 - ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ زﻳﺎد و در ﺟﻬﺖ ﺷﻴﺐ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ 4 - 2 - 4 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻓﺮار ای ﭘﺎره از آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻨﺰﻳﻦ، اﻟﻜﻞ و ... ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﮔﺎز در آﻳﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ درون ﺧﺎک ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﮔﺎز درآﻣﺪه و وارد ﺧﻠﻞ و ﻓﺮج ﺑﺨﺶ ﻧﺎاﺷﺒﺎع ﺧﺎک ﺷﺪه و درون آن ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﮔﺎزﻫـﺎ ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﻫﻤـﺮاه آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی دوﺑﺎره ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ ) ﺷﻜﻞ 4 - 4(. ﺑﺨﺶ اﺻﻠﻲ آﻻﻳﻨﺪه در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺮ روی آب ﺷﻨﺎور ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . ورود آﻻﻳﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺨﻠﻮط آب و آﻻﻳﻨﺪه ورود آﻻﻳﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺨﻠﻮط آب و آﻻﻳﻨﺪه 68 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ4 - 4 - ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺳﺒﻚ ﺗﺮ از آب و ﻓﺮار 4 - 3 - ﭘﺪﻳﺪه یﻫﺎ ﻣﻮﺛﺮ در اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ در ﭘﻴﺶ روی و ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در آﺑﺨﻮان ﻣﻮ ﺛﺮﻧﺪ ﻛﻪ ای ﭘﺎره از اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ ﺣﺮﻛـﺖ آب درون ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ و ای ﭘﺎره دﻳﮕﺮ ﻋﻠﺖ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ ﺑـﺮ روی اﺟﺰای ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن و ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﺑﺮوز ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﺗﺎﺛﻴﺮﮔـﺬار ﺑـﺮ ﭘـﺮاﻛﻨﺶ آﻻﻳﻨـﺪه ﻫـﺎ در آﺑﺨـﻮان را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . 4 - 3 - 1 - ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل1 آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ درون ﺧﺎک ﺟﺮﻳﺎن دارد وﻟﻲ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آن در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﻢ اﺳﺖ . ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻗﺎﻧﻮن دارﺳﻲ از راﺑﻄﻪ )4 - 1( زﻳﺮ ﭘﻴﺮوی .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ )4 - 1( dh Q KA dl = ﻛﻪ در آنQ ﻣﻘﺪ ا ر ﺟﺮﻳﺎن K ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ A ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﺟﺮﻳﺎن dh dl ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺖ . ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب را ﺗﻮان ﻣﻲ از راﺑﻄﻪ Q V A = ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . در راﺑﻄﻪ ﺑﺎﻻ ﻓﺮض ﺷﺪه ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﺗﻤﺎم ﻣﻘﻄﻊ ﻣﺤ ﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ )A ( ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاد ﺟﺎﻣﺪ و ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺳﺮﻋﺖ دارﺳﻲ ﺧﻮاﻧﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﻣﻲ را آن ﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﻧﻮﺷﺖ : 1- Convection ورود آﻻﻳﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب ز ﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺨﻠﻮط آب و آﻻﻳﻨﺪه ﺣﺎﻟﺖ ﮔﺎز ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 69 )4 - 2( dh KA Q dh dp V K A A dp = = − = − وﻟﻲ آب در ﺣﺎﻟﺖ واﻗﻌﻲ ﺗﻨﻬﺎ در ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ داﻧﻪ ﻳﺎ ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺧﺎک )n (ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺟﺮﻳﺎن ﭘﻴـﺪا ﻛﻨـﺪ . ﭘـﺲ ﺳﺮﻋﺖ واﻗﻌﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﺖ ﺑﺎV k dh Va h n dp = = − ﺣﺮﻛﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﺛﺮ ﻧﻴﺮوی ﺛﻘـﻞ و در ﺟﻬـﺖ ﺷﻴﺐ ﺳﻄﺢ آب ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﺗﻮده آﺑﻲ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﺻﻔﺮ در ﻣﻜﺎﻧﻲ درون آﺑﺨﻮان ﻗﺮار دارد ﭘـﺲ از ﮔﺬﺷـﺖ زﻣـﺎن t در ﻣﺤﻞ دﻳﮕﺮی ﺑﻔﺎﺻﻠﻪ p از ﻧﻘﻄﻪ ﺻﻔﺮ اﻧﺘﻘﺎل .ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎ آب ﻣﺨﻠﻮط ﻳﺎ در آن ﺣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاﺳﻮرﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻧﺸﺎﻧﻪ ﮔﺬاری ذرات آب ﻛﺎر ﺑﻪ رود ﻣﻲ ﻫﻤﺮاه آب ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ . ﭘﺲ اﮔﺮ آﻻﻳﻨﺪه ای در ﻣﺤﻠﻲ و ﺑﻤﻘﺪار ﺛﺎﺑﺖ و ﺑﻪ ﻃﻮر داﺋﻢ وارد آﺑﺨﻮان ﺷﻮد ﭘﺮاﻛﻨﺶ آن در آﺑﺨﻮان و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺷﻜﻞ )4 - 5( ﻧﺸﺎن داد . ﺷﻜﻞ 4 - 5 - ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ داﺋﻢ در اﺛﺮ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل آﻻﻳﻨﺪه در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای از آﺑﺨﻮان و در راﺳﺘﺎی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﺛﺎﺑﺖ و ﺑﺮاﺑﺮ ﻏﻠﻈـﺖ آﻟـﻮدﮔﻲ در ﻧﻘﻄﻪ ورودی، آﻟﻮده ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ در ﺣﺎﻟﺘﻲ ﻛﻪ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻟﺤﻈﻪ ای و ﺑﺮای ﻣﺪت ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ وارد آﺑﺨـﻮان ﺷـﻮد ﺗﻨﻬـﺎ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﭘﺪﻳـﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ )4 - 6( ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻮده ای از آب ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﺸﺨﺺ در زﻣﺎن و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺧﻮاﻫﺪ . ﺷﺪ اﻟﺒﺘﻪ اﻧﺪازه ﺗﻮده آﻟﻮده ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﺪت زﻣﺎن ورود آﻟﻮد ﮔﻲ دارد . ﺷﻜﻞ 4 - 6 - ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ ﻟﺤﻈﻪ ای در اﺛﺮ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ 70 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 3 - 2 - ﭘﺨﺶ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟﻲ1 اﮔﺮ ای ﻣﺎده ﻛﻪ ﺑﺎ آب درﻫﻢ ﻣﻲ آﻣﻴـﺰد در ﻣﺤﻠـﻲ وارد آب ﺷـﻮد ﻏﻠﻈـﺖ اﻳـﻦ ﻣـﺎده در ﻫﻤـﺎن ﻣﺤـﻞ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ . ﻣﻠﻜﻮل ﻫﺎ ی ﻣﺎده ﺗﻤﺎﻳﻞ دارﻧﺪ ﻛﻪ از ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﺳﻤﺖ ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﺗـﺮ ﻛﻢ ﺣﺮﻛـﺖ ﻛﻨﻨـﺪ وﻟـﻲ اﻳـﻦ ﺣﺮﻛـﺖ ﺑﻪ ﻛﻨﺪی ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﺣﺒﻪ ﻗﻨﺪی در ﻟﻴﻮان آﺑﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ آب آن ﻧﻘﻄﻪ ﺷـﻴﺮﻳﻦ ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺑﻠﻜـﻪ ﺷﻴﺮﻳﻨﻲ آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻛﺮوی در ﭘﻴﺮاﻣﻮن آن ﻧﻘﻄﻪ ﭘﺨﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﻏﻠﻈﺖ ﺷﻴﺮﻳﻨﻲ ﺑـﺎ دورﺷـﺪن از ﻣﺤـﻞ ﺣﺒـﻪ ﻗﻨـﺪ ﺑـﻪ اﻃﺮاف ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه را ﭘﺨﺶ ﻣﻠﻜﻮﻟﻲ ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ ﻛﻪ در ﺷﻜﻞ )4 - 7( ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳـﺖ . ﺑﺎﮔﺬﺷـﺖ زﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ آﻟﻮده اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ وﻟﻲ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ آﻟﻮده ﻛﻢ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺷﻜﻞ 4 - 7 - ﭘﺨﺶ ﻣﻮﻟﻜﻮﻟﻲ 4 - 3 - 3 - ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ2 ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاﺳﻮرﻫﺎ ) ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺑﺮای ﻧﺸﺎﻧﻪ ﮔﺬاری ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود ( ﺑـﺎ آب در ﻫـﻢ ﻣﻲ آﻣﻴﺰد و ﻫﻤﺮاه آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻛﻪ اﮔﺮ ﻳﻚ ﺗﻮده آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﻣﺎده ای ﻧﺸﺎﻧﻪ ﮔﺬاری ﺷـﻮد در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﻮده آب ﻧﺸﺎﻧﻪ ﮔﺬاری ﺷﺪه ﭘﺨﺶ ﮔﺮدﻳﺪه و ﻓﻀﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از آﻧﻜﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﭙﻮﺷﺎﻧﺪ را در ﺑﺮﻣﻲ ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه را ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ3 در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨﺪ . ﭘﺪﻳﺪه ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﭘﺪﻳﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻧﻴﺴﺖ و اﮔﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﺲ از ﭘﻴﻤﻮدن ﻣﺴﻴﺮی، ﺟﺮﻳﺎن را آن ﺑﺮﮔﺮداﻧ ﻨ ﺪ ﺷﺮاﻳﻂ اوﻟﻴﻪ و ﺟﻤﻊ ﺷﺪن ﺗﺮاﺳﻮرﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ﺗﺰرﻳﻖ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﺨﻮاﻫﺪ آﻣﺪ . ﭘﺪﻳﺪه ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﻫﺎ آن را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺷﻜﻞ زﻳﺮ اراﺋﻪ ﻧﻤﻮد . اﻟﻒ - ﺷﻜﻞ ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ درون ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ذرات ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ دارای ﺷﻜﻞ، اﻧـﺪازه و ﻫـﺎ ﻃﺮز ﻗﺮا ر ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻫﺎ ی ﻧﺎﻣﻨﻈﻢ اﻧﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ذرات ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻳـﻚ ﺗـﻮده آب درون آّ ﺑ ﺨـﻮان، ﻣﺴـﻴﺮﻫﺎ ی ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن و ﺑـﺎ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوﺗ ﻣﻲ ﻲ ﭘﻴﻤﺎﻧﺪ ) ﺷﻜﻞ 4 - 8(. 1- Diffusion 2- Dispersion 3- Hydrulic Dispersion ﻧﻘﻄﻪ آﻟﻮدﮔﻲ زﻣﺎن ﺻﻔﺮ ﭘﺲ از ﻳﻚ ﺳﺎﻋﺖ ﭘﺲ از ﺳﻪ ﺳﺎﻋﺖ ﭘﺲ از ﻳﻚ روز ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 71 ﺷﻜﻞ4 - 8 - ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ب - ﺗﻔﺎوت ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻳﻚ ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب در ﺑﻴﻦ ﻫﺎ داﻧﻪ ، ﻛﻮﭼﻚ و ﭘﺮاﻛﻨﺶ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن در اﻳـﻦ ﻣﺴـﻴﺮﻫﺎ را ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺷﻜﻞ )4 - 9( داﻧﺴﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ اﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫـﺪ ﺳـﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در ﻛﻨـﺎره ﻫـﺎ ی ﻫـﺎ داﻧـﻪ ﻛـﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﻘﺪار آن ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﻣﻴﺎﻧﻲ ﻣﺴﻴﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘـﺲ ﺳـﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در ﭘﻬﻨـﺎی ﻳـﻚ ﻣﺴـﻴﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻳﻚ ﻣﺴﻴﺮ ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ . ﺷﻜﻞ 4 - 9 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﺑﻴﻦ داﻧﻪ ﻫﺎ ج- ﻴﺗﻐ ﻴﺮ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻣﺤـﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨـﻞ در ﻧﻘـﺎط ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن آﺑﺨـﻮان ﻳﻜﺴـﺎن ﻧﻴﺴـﺖ و ﮔـﺎﻫﻲ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻬﻢ ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴ ﻛﻨﺪ ﻣﻲﺮ ﻴ . ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳ ﺎن آب در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﭘﺨﺶ ﻣﻠﻜﻮﻟﻲ و ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ را ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻧﺎم ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ1 ﻣﻲ ﻧﺎﻣﻨـﺪ . ﭘﺨـﺶ ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻫـﻢ در ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و ﻫـﻢ در ﺟﻬـﺖ ﻋﻤـﻮد ﺑـﺮ آن اﺗﻔـﺎق ﻣـﻲ اﻓﺘـﺪ . ﭘـﺎره ای از ذرات ﺗﺮاﺳـﻮر ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ ﭘﺨـﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺳﺮﻋﺖ، ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ و زودﺗﺮ و ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ دﻳﺮﺗﺮ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ . 1- Hydrodynamic Dispersion ذرات ذرات 72 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ )4 - 10 ( ا ﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﻟﺤﻈﻪ ای در اﺛﺮ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻨﻬﺎ ﺎ ﻳ و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨـﺶ ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ را ﻧﺸـﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﺟﺒﻬﻪ ﭘﻴﺶ روی ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮدﮔﻲ داﺋﻤﻲ ایﺮﺑ دو ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در ﺷﻜﻞ )4 - 11 ( آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ 4 - 10 - ﺟﺒﻬﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل و ﺑﺎ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ ﺷﻜﻞ 4 - 11 - ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در اث ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل )1 ( و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ )2 ( 4 - 3 - 4 - ﭘﺪﻳﺪه ﺻﺎﻓﻲ ﺷﺪن1 ذرات آﻟﻮدﮔﻲ در ﺑﻴﻦ ﻓﻀﺎﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺑﻪ دام اﻓﺘﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ و ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺎ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب ﻣﻘﺪار k و ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در ان ﻣﺴﻴﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻧﻴﺰ ﻣﻮاد ﻫﻤﺮاه آﻟﻮدﮔﻲ ﺑـﺎ ﻣـﻮاد ذرات ﺧـﺎک ﺗﺮﻛﻴـﺐ هﺷﺪ و ﻣﻮادی ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻮﻟﻜﻮل ﻫﺎ آن ﺑﺰرگ ﺗﺮ از ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺑﻴﻦ ذرات اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ را ﻣـﻲ ﺑﻨـﺪد . ﭘﺪﻳـﺪه floculation و ﻳﺎ ﮔﺎزﻫﺎی ﺣﺎﺻﻞ از واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻟﻮدﮔﻲ ﻧﻴﺰ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺴﺘﻪ ﺷ ﺪن ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن آب ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Filtration زﻣﺎن ﺟﺒﻬﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻨﻬﺎ ﺟﺒﻬﻪ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎ ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ 1 روز2 روز3 روز زﻣﺎن 50 % ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 73 4 - 3 - 5 - ﭘﺪﻳﺪه ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ آﻻﻳﻨﺪه در ﻫﺎ ای ﭘﺎره ﻣﻮارد در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻦ ﺷﺪه و ﻳﺎ در اﺛﺮ ﺗﺮﻛﻴـﺐ ﺑـﺎ ﻣـﻮاد ﺳـﻨﮓ ﻣﺨـﺰن ﻣـﻮادی ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ درون آﺑﺨﻮان ﺗﻪ ﻧﺸﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد . 4 - 3 - 6 - ﭘﺪﻳﺪه ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻣﻮﺟﻮد در آﻟﻮدﮔﻲ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻋﺎﻣﻞ رﺷﺪ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺷﺪه و اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻮاد ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﺧﻠﻞ و ﻓﺮج ﺧﺎک ﮔﺮدد . 4 - 3 - 7 - ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ ﭘﺎره ای از ﻣﻮاد در ﺳﻄﺢ ﻫﺎ داﻧﻪ ی ﺧﺎک ﺟﺬب و در آن ﻣﺤﻞ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . ارﺳﻴﻨﻚ ﻳﻜﻲ از ﻣﻮادی ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ از آن در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺟﺬب ﻫﺎ داﻧﻪ ی ﺧ ﺎک ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺤـﻴﻂ ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آب آن ﻣﺤـﻞ ﺗﻐ ﻴ ﻴـﺮ ﻧﻤﺎﻳـﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮ در PH آب ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از ﻓﻠﺰات دﻳﮕﺮ وارد آب ﮔﺮدد ارﺳﻴﻨﻚ دوﺑﺎره وارد ﺟﺮﻳﺎن آب ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 4 - 3 - 8 - ﺗﺒﺎدل ﻳﻮﻧﻲ ﺗﺒﺎدل ﻳﻮﻧﻲ در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻴﻦ ﻳﻮن ﻛﻠﺴﻴﻢ آﻟﻮدﮔﻲ و ﻳﻮن ﺳﺪﻳﻢ ﺧـﺎک ﺻـﻮر ت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد و ﺳـﺪﻳﻢ ﺧـﺎک ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﻛﻠﺴﻴﻢ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺷﺪه و ﺳﺪﻳﻢ وارد آب ﻣﻲ .ﺷﻮد ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﺻﺎﻓﻲ ﺷﺪن ﺗﻪ ، ﻧﺸﻴﻨ ﻲ، ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺟﺬب ﺳﻄﺤﻲ را ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﺗﺎﺧﻴﺮی ﻣـﻲ ﻧﺎﻣﻨـﺪ . اﻳـﻦ ﭘﺪﻳـﺪه ﻫـﺎ ﻋﺎﻣـﻞ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﺮﻋﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺑـﺮ روی اﻧﺘﻘـﺎل آﻟﻮدﮔﻲ در ﺷﻜﻞ )4 - 12 ( آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ 4 - 12 - ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﻘﺎلﺘ ی اﻧ ، ﭘﺨﺶ و ﺗﺎﺧﻴﺮی ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺪﻳﺪه ﭘﺨﺶ و ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل+ﭘﺨﺶ+ﺗﺎﺧﻴﺮی زﻣﺎن 74 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 3 - 9 - ﭘﺪﻳﺪه ﻓ ﺮوﭘﺎﺷﻲ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ1 ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ در ﻃﻲ زﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﻣﻮاد دﻳﮕﺮ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺳﺮﻋﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ در ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻢ و اﻣﻜﺎن دارد ﺑﺨﺸﻲ از ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ در زﻣﺎن دراز اﻧﺘﻘﺎل از ﺑﻴﻦ ﺑﺮود و ﻣﺎده دﻳﮕﺮ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻛﻪ زﻳﺎن ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 4 - 4 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮﺛﺮ در ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪ ﻫﺎ ه ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮﺛﺮ درﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دا .ﺴﺖﻧ 4 - 4 - 1 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل2 ﻣﻘﺪار اﻧﺘﻘﺎ ل آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺪل ﻛ ﻴﻔ ﻲ ﺳـﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب را ﺑـﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در ﻣﺪل ﻛﻤﻲ آﻣﺪه ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻴﺎزی ﺑﻪ ورود داده دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺴﺖ . 4 - 4 - 2 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﺣﺮﻛﺖ آب در آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﭘ ﺷﻮد ﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜ ﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺎﻣﺤ ﻣﻲ ﺳﺒﻪ ﻛﻨﻨﺪ . ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن و وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻓﻀـﺎﻫﺎی ﺧﺎﻟﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ و ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در راﺳﺘﺎی ﺟﺮﻳﺎن و راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮد ﺑﺮ آن ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ دو راﺳﺘﺎ ﺗﻐ ﻴﺮ ﻴ ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ . ﻣﻘـﺪار ﭘﺨـﺶ ﺷـﺪﮔﻲ در اﻳـﻦ دو راﺳـﺘﺎ از ر اﺑﻄﻪ ﻫﺎی )4 - 3 ( و )4 - 4( ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ )4 - 3( L L D V = α )4 - 4( T T D V = α ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪL D وT D ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ در راﺳﺘﺎی ﺟﺮﻳﺎن و ﻋﻤﻮد ﺑﺮ آن و L α وT α ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ در دو راﺳﺘﺎی ﻣﻮرد اﺷﺎره و V ﻗﺪر ﻣﻄﻠﻖ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺳﺖ . ﻣﻘﺪارV ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ وﻟﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی L α وT αﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ دارد ﻛﻪ ﺳـﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻧﻴـﺰ ﺗـﺎﺑﻊ ﻣﻘـﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ اﺳﺖ . ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ردﻳﺎﺑﻲ ﺗﻌ ﻴ ﻴﻦ ﻣﻲ .ﺷﻮد 1- Radioactive Decay 2- Convection ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 75 4 - 4 - 3 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺎﺧﻴﺮ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﭘﺪﻳﺪه ﻳﻲﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺻﺎﻓﻲ ﺷﺪن ، ﺟﺬب، واﻛﻨﺶ، ﺗﺒﺎدل ﻳﻮﻧﻲ، ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ، ﺗﻪ ﻧﺸـﻴﻨ ... ﻲ و ﺑﺎﻋـﺚ ﺗـﺎﺧﻴﺮ در اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ آﻻﻳﻨﺪه در آ ﺑﺨﻮان ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﺸﺮ در ﮔﺬﺷﺘﻪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮد آب و دﻏﺪﻏﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب روﺑﺮو ﺑﻮده درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻼت ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﻫﻤـﺮاه ﺑـﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺻﻨﺎﻳﻊ و اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ در ﭼﻨﺪ دﻫﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت زﻳـﺎدی درﺑـﺎره ﻫﻤـﻪ ﻣ ﺴـﺎﻳﻞ ﻛﻴﻔﻲ آب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮارد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻛﻤﻴ ﺖ آن ﺻﻮرت ﻧ ﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﻴﺶ . ﺗﺮ ﭘﺪﻳﺪه یﻫﺎ ﻣﻮرد اﺷﺎره ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎی ﺗـﺎﺧﻴﺮی ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ و ﺷﻨﺎﺧﺖ واﻗﻌﻲ ﭘﺪﻳﺪه ﻣﻮردﻧﻈﺮ دارد . ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه در ﻫﺎ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻮﺟـﻮد اﻧﺠﺎم ﻧﺸﺪه ﻳ ﺎ در ای ﭘﺎره از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ﺑ ی ﺴﻴﺎر ﺳﺎده آﻣﺪه .ﻧﺪ ا 4 - 4 - 4 - ﭘﺎر اﻣﺘﺮ ﻓ ﺮوﭘﺎﺷﻲ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ ﺰﺗﺠ ﺑﻪ ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ و ﺗﺒﺪﻳﻞ آن ﺑﻪ ﻋﻨﺎﺻﺮ دﻳﮕﺮ ﺑﺎ زﻣﺎن ﻧ ﻴ ﻢ ﻋﻤﺮ آن ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﺮم . اﻓﺰارﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻴﻤﻪ ﻋﻤﺮ ﻫﺎ آن اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﻧﻴﻢ ﻋﻤﺮ ﻋﻨﺎﺻﺮ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ ﺗﻌﻴ ﻴ ﻦ ﺷﺪه ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ .ﺷﻮد 4 - 5 - ﻫﺎ راه ی ﻧﻔﻮذ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻣﻮاد آﻻﻳﻨﺪه ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . در زﻣﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻳﻫـﺎ داده ﻲ درﺑـﺎره روش ﻫـﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل، ذﺧﻴﺮه و دﻓﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ای ﭘﺎره از ﻫﺎ راه ی ﻧﻔﻮذ آﻟﻮد ﮔﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 4 - 5 - 1 - ﻧﻔﻮذ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ از راه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺎذب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺎذب ﻳﻜﻲ از ﺗﺮ ﺳﺎده ﻳﻦ روش ﻫﺎ ی دﻓﻊ ﭘﺴﺎب در ﻫﺎ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ . در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﭘﺴـﺎب ﻫـﺎ ی آﻟﻮده ﺑﻪ درون ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺟﺎذب ﻓﺮﺳﺘﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺎ داده ی ﻛﻤﻲ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ، ﺗﻌـﺪاد، ژرﻓـﺎی ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺟﺎذب و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻫﺎ آن در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . 4 - 5 - 2 - ﺗﺨﻠﻴﻪ ﭘﺴﺎب ﺑﻪ ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی آﻟﻮده ﺑﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و آﺑﺮاﻫﻪ ﻣﻲ رﻳﺰد ﺑﺎﻳﺪ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ی دارای آب ﻫـﺎی آﻟـﻮده در ﻣﺪل ﻛﻤﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺷﺪ ه ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ درﺑﺎره ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺎ آن در ﻣﺤﻞ ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨـﺪه و ﻏﻠﻈـﺖ آﻟﻮدﮔﻲ در آب در ﻫﺎ آن ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . 76 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 5 - 3 - اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮده ﭘﺴﺎب یﻫﺎ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی آﻟﻮده در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای اﻧﺒﺎر ﻧﻤﻮدن ﻳﺎ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺑﺮده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺴﺎب ﻫﺎ اﻣﻜﺎن دارد ﻛﺎﻧﺎل ﺧﺎﻛﻲ، ﻛﺎﻧﺎل ﺑﺘﻮﻧﻲ، ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﻓﻠﺰی، ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی PVC ... و ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای ﻧﻔﻮذ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ درون ﻛﺎﻧﺎل ﻫـﺎ ی ﺧﺎﻛﻲ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺘﻮﻧ ﻲ ﻓﺮاﻫﻢ اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻣﻜﺎن ﻧﺸﺖ از ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﻟﻮﻟـﻪ ﻫـﺎ ی ﻓﻠـﺰی در اﺛـﺮ ﺧـﻮردﮔﻲ، زﻧﮓ زدﮔﻲ ... و وﺟﻮد دارد . ﭘﺲ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ ﭘﺴـﺎب در ﻫـﺎ ﻛﺎﻧـﺎل ﻫـﺎی اﻧﺘﻘﺎل و ﺑﺮای ﻫﺎ دوره ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴ ﻴ ﻦ ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرت ﺑﺮوز ﻧﺸﺖ ﻳﺎ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ در ﻟﻮﻟـﻪ اﻧﺘﻘـﺎل ﭘﺴـﺎب ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ و ﻣﻘﺪار ﭘﺴﺎب ﺧﺮوﺟﻲ از ﻟﻮﻟﻪ و ﻏﻠﻈﺖ آن ﻧﻴﺰ ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . 4 - 5 - 4 - اﻧﺒﺎرﻫﺎی اﻧﺒﺎﺷﺘﻦ زﺑﺎﻟﻪ و ﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪﻫﺎ ﻫﺎ زﺑﺎﻟﻪ ی ﺷﻬﺮی در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ در ﺑﻴﺮون از ﺷﻬ ﺮﻫﺎ درون ﮔﻮدال ﻫﺎ ﻳﻲ اﻧﺒﺎر ﻧﻤﻮد ه و روی آن ﻫﺎ ﺧﺎک ﻣﻲ رﻳﺰﻧﺪ . اﻳﻦ روش دﻓﻦ زﺑﺎﻟﻪ در ﭼﻨﺪ دﻫﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﺪاول ﺑﻮده ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻻﻳﻨﺪه درازﻣﺪﺗﻲ را ﺑﻪ وﺟﻮد آورده . اﻧﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ را ﺑـﺎ ﮔﺮداوری آﻣﺎرﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻮﻳﮋه ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ در آن ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﻳﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﻮاد ﺟﺎﻣﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ی ﭘﺴﺎب ﻫﺎ در ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻞ در زﻳﺮ ﺧﺎک دﻓﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ذﺧﻴﺮه آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﺑﺎﻳـﺪ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آورده ﺷﻮد . . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺧﺎک ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗـﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺗﻬﻴـﻪ و آﻣﺎرﻫـﺎ ی رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ و ای ﭘﺎره در ﻣﻮارد ﻛﻪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﻴﺎری ﻣـﻲ ﺷـﻮد آﻣﺎرﻫـﺎ ی آب آﺑﻴـﺎری ﮔـﺮدآوری ﮔـﺮدد . اﮔـﺮ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی اﻧﺒﺎﺷﺖ ﭘﺲ و ﻫﺎ زﺑﺎﻟﻪ ﻣﺎﻧﺪه ﻫﺎ ﺑﻴﺮون از آﺑﺨﻮان ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ راه ی ﺟﺮﻳﺎن ﺷﻴﺮاﺑﻪ ﻫﺎ ی اﻳـﻦ زﺑﺎﻟـﻪ ﻫـﺎ دان ﻣﺸﺨﺺ و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای ورود اﻳﻦ ﺷﻴﺮاﺑﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻓﺮاﻫﻢ اﺳـﺖ ﺑﺎﻳـﺪ ﺟﺮﻳـﺎن و ﻏﻠﻈـﺖ آﻟـﻮدﮔﻲ اﻳـﻦ ﺷﻴﺮاﺑﻪ در ﻫﺎ زﻣﺎن یﻫﺎ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . 4 - 5 - 5 - زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی اﻧﻮاع ﺳﻤﻮم ﻧﺒﺎﺗﻲ و ﻛﻮد ﺑﺮای اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﺎزدﻫﻲ ﻛﺸﺎورزی در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی زراﻋﻲ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﻘﺪار ﺑـﻪ ﻛـﺎر رﻓﺘـﻪ ﻧﻴﺰ از ﺣﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ ﻣ ﻮاد ﻫﻤﺮاه ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان رﺳﻴﺪه و را آن آﻟﻮده ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ، ﻛﺸﺎورزی ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ درﺑﺎره ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﺳﻢ و ﻛﻮدﻫﺎی ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﮔﺮداوری ﮔﺮدد . - داﻣﺪاری ﻫﺎ ﭘﺎره ای از داﻣﺪاری ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت روﺑﺎزاﻧﺪ و ﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪه ﻫﺎ ی ﺣﻴﻮاﻧﻲ وﺳﻤﻮم ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺮای ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻧﻤﻮذن و . ... در ﮔﺴـﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﭘﺨﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ ﻣﻮاد در زﻣﺎن رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ و ﻳ ﺎ ﺷﺴﺘﺸـﻮی ﻫـﺎ دام ﻫﻤـﺮاه ﻫـﺎ آب ی ﻧﻔـﻮذی ﺑـﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 77 ﻣﺤﻞ ﻧﮕﻬﺪاری در ﻫﺎ دام داﻣﺪاری ﻫﺎ ی ﻣﺪرن ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﻮر ای دوره ﺷﺴﺘﺸﻮ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ از اﻳـﻦ ﻫـﺎ آب ﻧﻴـﺰ ﺑـﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ داﻣﺪاری ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ درﺑﺎره ﻫﺎ راه ی ورود آﻟﻮدﮔﻲ از اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺠﺎم داد . 4 - 5 - 6 - ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮی ﻫﺎ زﺑﺎﻟﻪ ی ﺷﻬﺮی در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﭘ ﺲ از ﮔﺮداوری در ﻣﺤﻠﻲ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ و ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﺑﻴﺮون از ﺷﻬﺮﻫﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﮔـﺎﻫﻲ ﺷﻴﺮاﺑﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ وﻳﺎ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ و ﻧﻔـﻮذ آن ﺑـﻪ درون ﺧـﺎک ﻋﺎﻣـﻞ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ وﻳـﺎ ﻫـﺎ آب ی ﺟـﺎری در ﺟـﻮی ﻫـﺎ ی ﻛﻨـﺎر ﺧﻴﺎﺑﺎن ﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﺻﻮرت ﻧﻔﻮذ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ آﺑﺨﻮان ﮔﺮدد . 4 - 6 - ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻛﺎر ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ذﺧﻴﺮه و زﻣﺎن ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻧﻴﺰ ﺗﻮاﻧ ﻣـﻲ ﻨـﺪ آﻟـﻮدﮔﻲ اﻳﺠـﺎد ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ . ﻫﻤﭽﻨـ ﻴﻦ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎ و ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم دارای ﻣﻮاد آﻻﻳﻨﺪه اﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب را آﻟﻮده ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . 4 - 7 - ﮔﺬر آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از ﻫﺎ رﮔﻪ ی ﻣﻌﺪﻧﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻘﺪاری از ﻣﻮاد ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺴﻴﺮی ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن دارد را در ﺧﻮد ﺣﻞ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل از اﮔﺮ زﻣﻴﻦ ﻫـﺎ ی ﻧﻤﻜﻲ ﺑﮕﺬرد ﺷﻮری ان ا ﻓﺮاﻳﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﺮﮔﺎه ﻫﺎ رﮔﻪ ی ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻗﺮار ﮔﻴـﺮد اﻣﻜـﺎن دارد ﺑﺨﺸﻲ از ﻧﻤﻚ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮓ در آب ﺣﻞ ﺷﻮد . 4 - 8 - ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻌﺪﻧﻲ در آب ﭘﺎره ای از ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻌﺪﻧﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه آب ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺋ ی ژ ﻮﺗﺮﻣﺎل ، ﻓﻠﺰاﺗﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ارﺳﻨﻴﻚ ، ﺟﻴﻮه ، ﻛـﺎدﻣﻴﻢ و ... وﺟـﻮد دارد . آب اﻳﻦ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ در ﺻﻮرت ﻧﻔﻮذ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻋﺎﻣﻞ آﻟﻮدﮔﻲ آب آﺑﺨﻮان ﮔﺮدد . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻌﺪﻧﻲ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﻳﻮﻟﻮژی آورد وﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﺎ داده ﻳﻲ درﺑﺎره ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﻪ وﻳﮋه ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ ،ﻫﺎ آن ﻣﺴـﻴﺮ ﺟﺮﻳـﺎن و ﺷﻜﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب اﻳﻦ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮداوری ﻧﻤﻮد . آب ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﺋ ی ژ ﻮﺗﺮﻣﺎل در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد از ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ وارد آﺑﺨﻮان ﻣـﻲ ﺷـﻮد . اﻳـﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ در آﺑﺨـﻮان دﺷﺖ ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ و در ﻧﺰ د ﻳﻜﻲ روﺳﺘﺎی آﻏﭽﻪ اوﺑﻪ وﺟﻮد دارد . 78 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 9 - ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ درون آﺑﺨﻮان در اﺛﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﭘﺨﺶ ﻛﻪ دﺷﻮ ﻣﻲ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ آن ﭘﺪﻳـﺪه اﻧﺘﻘـﺎل و ﭘﺪﻳﺪه ﭘﺨﺶ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ دو ﭘﺪﻳﺪه ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ واﺑﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺳـﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻧﻴـﺰ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ، ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ای آﺑﺨﻮان ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑﺮ ای ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ اﺟﺰای ﻛﻮﭼﻚ )Cells ( و زﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﻌﺪادی ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ )time steps (ﺑ ﺨﺶ ﻧﻤ . ﻮد ﻣﺪل در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب و ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﭘﺲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ آ ﺑﺨﻮان در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻣـﺪل ﻛﻤـﻲ آن در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ را در آن ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺗﻬﻴﻪ یﻫﺎ ﻣﺪل ﻛﻴﻔـﻲ دارای دو ﺑﺨﺶ اﻧﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ دو ﺑﺨﺶ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﺎر ﺑﻪ و ﺑﺮدن ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻴﻔـﻲ ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ در آن ﻣـﺪل اﺳـﺖ . ﻫﺎ داده ی ﻣﺪل ﻛﻤﻲ در ﻣﺒﺤﺚ ﭘﻴﺶ آﻣﺪ در اﻳﻨﺠﺎ درﺑﺎره ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 4 - 9 - 1 - آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و ﻣﻮادی ﻛﻪ وارد آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣـﻲ ﮔـﺮدد از دﻳـﺪﮔﺎه ﮔـﺮدآوری آﻣﺎرﻫـﺎ ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺣﺮﻛـﺖ و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ ﻫﺎ آن در آﺑﺨﻮان اﺛﺮ ﮔﺬاراﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ . ﻧﻮع آﻻﻳﻨﺪه یﻫﺎ ﺻﻨﻌﺘﻲ، ﻛﺸﺎورزی و ﺷﻬﺮی ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد و اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻫﻲ ﻧﻴﺰ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﮔـﺮان اﺳـﺖ . ﻫﺰﻳﻨﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻤﺎم اﻧﻮاع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﺑﺮای ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان زﻳﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺲ در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺧﻄـﺮ آﻟﻮدﮔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ورود اﻳﻦ آﻟﻮد ﮔﻲ رود ﻣﻲ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑـﺮای آﻟـﻮدﮔﻲ آﺑﺨـﻮان از زﻣﻴﻦ یﻫﺎ ﻛﺸﺎورزی وﺟﻮد دارد ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع ﺳﻢ و ﻧﻮع ﻛﻮدﻫﺎی ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺗﻌ ﻴ ﻴﻦ ﻛﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻴﻔﻲ آب ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ و ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺪﺗﻮاﻧ ﻣﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ را آﻟـﻮده ﻛﻨـﺪ ﻣﺸﺨﺺ و ﺳﭙﺲ ﻫﺎ داده ی ﻻزم در ﻣﻮرد آن ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . 4 - 9 - 2 - ﻫﺪف از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻧﻮع و داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ ﻛﻪ ﻻزﻣﺴﺖ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد ﺗﺎ ﺣﺪود زﻳﺎدی ﺑﻪ ﻫﺪف ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﻠـﻲ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻴﻔﻲ ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دو ﻣﻨﻈﻮر زﻳﺮ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﻒ- ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻨﺒﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻌﻴﻦ ﺑﺮ آﺑﺨﻮان ﻛﺎر ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ و ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻲ اﻳ در ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ آن ﻫﺎ از دﻳـﺪﮔﺎه ﻣﺤـﻞ، ﻧـﻮع آﻻﻳﻨـﺪه، ﺣﺠـﻢ آﻻﻳﻨـﺪه ، ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه و ﻫﺎ راه ی ورود اﻳﻦ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ . ﻫﺪف ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﻛﻴﻔـﻲ آﺑﺨـﻮان در اﻳـﻦ ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 79 ﻣﻮارد ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ ﻳ ﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ آﻟ ﻮدﮔﻲ ﻣﻲ ﭘﻴﻤﺎﻳﺪ ، زﻣﺎن رﺳﻴﺪن ا ﻳﻦ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ ﻧﻘﺎط ﻣﺸﺨﺺ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی آب ﺷﺮب ( ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان و اﺳﺖ ... . ب - ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ آب آﺑﺨﻮان ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺸﺎورزی اﻣﻜﺎن آﻟﻮدﮔﻲ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد آﻣـﺪه وﻟـﻲ ﻧـﻮع و وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎی آﻟﻮ دﮔﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ . در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮ روی ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه، ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ، ﺣﺠﻢ آب ﻫﺎی آﻟﻮده ﻛﻪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻣﺤﻞ ورود، روش رﺳﻴﺪن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان، ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه و ... ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﺻـﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺳﭙﺲ ﻣﺤﻞ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آورده و داده ﻫﺎی ﻻزم ﮔﺮدآوری ﺷﻮد 4 - 9 - 3 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻨﻮﻧﻲ و ﻫﺎ ﻣﺪل ﻴ ی ﻛ ﻔﻲ ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺑﺎ اﺻﻄﻼح ﻣﺘﺪاول ﻛﻴﻔـﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در اﻳﺮان ﻛﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮ روی ﻛﺎﺗﻴﻮن ﻫﺎ، آﻧﻴﻮن ﻫﺎ، ﺷﻮری و ﻗﻠﻴﺎﻳﻲ آب ﻣ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ . آﻧﻴﻮن ﻫﺎ و ﻛﺎﺗﻴﻮن ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺣﺮﻛﺖ آب درون آﺑﺨﻮان و اﻧﺤﻼل ﻣﻮاد ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن در آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎی ﻛﻴﻔـﻲ ﻛﻨﻮﻧﻲ در دﻧﻴﺎ ﺑﻴﺶ و ﻧﺮم ﺗﺮ اﻓﺰارﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﺑﺮرﺳـﻲ و ﭘﺨـﺶ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎﻳﻲ اﺳـﺖ ﻛـﻪ از ﺑﻴﺮون وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺟﺬب ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎ آن ﺷﻮد . ﺑﻨـﺎﺑﺮآﻳﻦ ﻧـﺮم اﻓﺰارﻫـﺎی ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻴﻔـﻲ ﻣﻮﺟﻮد در ﺑﺎزار را ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﻮری آب آّﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد ﻣﮕﺮ اﻧﻜﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻻزم در آن ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻴﺶ ﻧﺮم ﺗﺮ اﻓﺰار ﻫﺎی ﻫﺎ ﺪلﻣ ی ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺑﺮرﺳـﻲ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎ ی وﻳـﮋه ای ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪه و ﭘـﺎره ای از ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ را ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ اﺑﺨﻮان ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺗﻤﺎم ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﭘﺨﺶ و اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را در ﺷﺮاﻳﻂ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎزﺳﺎزی ﻧﻤﺎﻳﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . 4 - 9 - 4 - یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺪل یﻫﺎ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری آﻣﺪ ﻛﻪ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ آّن ﺗﻬﻴﻪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ، ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﺗﻐﺬﻳﻪ ای و ﺗﺨﻠﻴﻪ آ ای ﺑﺨﻮا ن ﺑﺎ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﭙﺲ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺪل ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔـﻲ ﻣـﻮرد ﻧﻴﺎز داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ، ﺑﻴﻼن ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﻮاد آﻻﻳﻨﺪه ﻛﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ و در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﻤﺮاه آب ﻫﺎی ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺎ ﻣﺪل ﻔﻲﻴ ی ﻛ اﻓﺰون ﺑﺮوﺟﻮد ﻣﺪل ﻛﻤﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ داﻧﺴﺖ . 80 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 4 - 9 - 4 - 1 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻘﺪار ﻣﻮاد آﻻﻳﻨﺪه ﻛﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ وارد ﻫﺮ ﺑﺨﺶ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﭘﺲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﻨﺒﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ﺷﻜﻠ ﻲ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار آﻻ هﺪﻳﻨ ورودی ﺑﻪ ﻫﺮ ﺑﺨﺶ آﺑﺨﻮان را در ﻫﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ ﻴﺗﻌ ﻴﻦ ﻛﺮد . آﻟﻮدﮔﻲ ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻫﻤﺮاه ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎﻳﻲ درﺑﺎره ﻣﻘﺪار ﭘﺴﺎب ﻫـﺎ و ﻏﻠﻈـﺖ آﻟﻮدﮔﻲ اﻳﻦ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻮاد آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ ه ﻃﻮر دوره ای ﺑﺮای ﻣﺜـﺎل ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ ﮔـﺮدآوری ﮔـﺮدد . درﺑـﺎره آﻟـﻮدﮔﻲ ﻫـﺎی زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﻧﻴﺰ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﻛﻮد ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻫﺮ ﻫﻜﺘﺎر ﺑﺎﻳﺪ داده ﻫﺎﻳﻲ درﺑﺎره ﺣﺠﻢ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ، ﻣﻘـﺪار ﻧﻔـﻮذ ﻋﻤﻘﻲ آب آﺑﻴﺎری، ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی در آب ﻫﺎی ﻧﻔﻮذی و زﻣﺎن ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﻧﻴﺰ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . رود ﻫﺎ ﺧﺎﻧﻪ ی دارای آب ﻫﺎی آﻟﻮده در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد از روی ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﮔﺬرﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ از آب آن ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ اﻓﺰون ﺑﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻴـﺎﻧﮕﻴﻦ ﻏﻠﻈـﺖ آﻟـﻮدﮔﻲ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻛﻨﺎر اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ در ﻣﺤﻞ ورود رودﺧﺎﻧـﻪ ﺑﻪ دﺷﺖ ﻧ ﻴﺮ اﻣﻜﺎﻧﺎﺗﻲ ﺑﺮای ﺑﺮداﺷﺖ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن و ﻏﻠﻈﺖ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻫﻢ زﻣﺎن ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ د ر ﺳﺎﻳﺮ اﻧﻮاع ﻫﺎ آب ی ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی از رﻳـﺰش ﻫـﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ، ﻧﻔـﻮذ رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ، ﻫﺎ آب ی ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ، آب ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ و ... ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﺷﻮد . 4 - 9 - 4 - 2 - ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ داده ﻣﻲ در ﺷﻮد ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴـﺰ ﺑﺎﻳـﺪ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی ﻛﻴﻔﻲ ﻳﻌﻨﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺒﺎدل آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺑﺮای ﻣﺪل ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . در ﻣﺮزﻫﺎی ﻧﺎﺗﺮوا ﭼﻮن ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺒﺎدل آب ﺻﻮرت ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد ﻧﻴﺎزی ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺴﺖ وﻟﻲ در ﻣﺮزﻫﺎی ﻛﻪ آب وارد آﺑﺨـﻮان ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺑﺎﻳﺴـﺘﻲ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ا ﻧﺘﺨﺎﺑﻲ در ان ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﻫﺪف از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮرﺳـﻲ ﺷـﻮری آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺷﻮری آب ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻧﻮاع ﻫﺎ آب ی ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻣﺪل داد . در ﻣﺮزﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ اﮔﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﺮﻳـﺎن ﻋﻜـﺲ و ورود آب ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان وﺟـﻮد دارد ﺗﻌـﻴﻦ ﺷﺮاﻳ ﻂ ﻛﻴﻔﻲ آن ﻣﻨﺒﻊ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌﻴﻦ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در ﻫﺎ آب ی ورودی از ﻣﺮزﻫـﺎ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﺗﻌـﺪادی ﭼـﺎه ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔـﻲ در ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ی ﻣﺮز اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه و ﺑﺮای ای دوره از آب ﻫﺎ آن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداﺷﺘﻪ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﻧﺠﺎم ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم - ﻫﺎی داده ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 81 4 - 9 - 4 - 3 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣ ﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﻳﻚ از اﺟﺰای آن ﺑﻪ ﻣﺪل داد در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ در دو راﺳﺘﺎی ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن و ﻋﻤﻮد ﺑﺮ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻻزم اﺳﺖ ﻛ ﻪ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﻣﻘﺪار ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان رﺳﻢ ﮔﺮدد . ﻣﻘﺪار ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ازﻣﺎﻳﺶ ردﻳﺎﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮای اﻳﻦ ازﻣﺎﻳﺶ ﻣﻘﺪار ﻣﻌﻴﻨـﻲ ﻣـﺎده ردﻳـﺎب ) ﺗﺮاﺳﻮر ( را در ﻧﻘﻄﻪ ای ﺑﻪ و ﻃﻮر ﻋﻤﻮم از راه ﭼﺎه وارد آﺑﺨﻮان ﻧﻤﻮده و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ اﻳﻦ ﻣﺎده در زﻣﺎن در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄـﻪ ﺑـﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻌﻴﻦ از ﻣﺤﻞ ﺗﺰرﻳﻖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ردﻳﺎب ﻫﺎ ی ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ از ﻧـﻮع ﻣـﻮاد رﻧﮕـﻲ ، ﻧﻤﻚ و ﻳﺎ ﻣﻮاد رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎرﺑﺮد ﻫﺎ آن در ﻣﺨﺎزن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ اﺣﺘﻴﺎط و ﻫـﺎ ﻣﻘﺎوﻣـﺖ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻫﻤـﺮاه ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ردﻳﺎﺑﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ . ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ دارد و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آن و دﻳﺎﮔﺮام ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﺠﺮﺑﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از اﻳﻦ دﻳﺎﮔﺮام ﻫﺎ در ﻣﺒﺤـﺚ 3 - 4 - 15 - 2 ) ﻧﻤﻮدار3 - 1( راﻫﻨﻤﺎی ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﻣﺪه اﺳﺖ . ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ در راﺳﺘﺎی ﺟﺮﻳـﺎن ﺣﺪود ده ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘﺪار آن در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮد ﺑﺮ آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﻌﺪاد ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه در ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ زﻳﺎدﻧﺪ وﻟﻲ اﮔﺮ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈـﺮ ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ ﺧـﻮﺑﻲ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﭘﺨﺶ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻨﻬﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻣـﺪل ﻛﻴﻔـﻲ اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﺗﺼـﺤﻴﺢ دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻫﺎ داده ی ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈ ﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ را در زﻣﺎن ﺗﻄﺒﻴـﻖ ﻣـﺪل ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . 4 - 10 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ ﭘﺲ از ﺗﻬﻴﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎ واﺳﻨﺠﻲ1 ﮔﺮدﻧﺪ . ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻴﻔـﻲ ﺑﺎﻳـﺪ آﻣﺎرﻫـﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ای دوره در ﮔﺬ ﺘﻪ ﺷ آن ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻘـﺪار ﻣـﺎده آﻻﻳﻨـﺪه، ﻣﺤﻞ ورود و زﻣﺎن ورود آن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان و ﺗﻐ ﻴ ﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ در ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . ﻳﻫﺎ داده ﻲ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴ ﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻳﻫﺎ داده ﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﻧﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه در ﻧﻘﺎط ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان ﺑـﺎ ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﺑـﺮداری ه دور ای از ﺗﻌـﺪادی ﭼـﺎه ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻴـﺖ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻃﻮری در ﻛﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ) ی 4 - 1ﺗﺎ4 - 2( دﻳﺪه ﻣﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺷﻮد ی ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری و روش ﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﻮﻧـﻪ 1- Calibration 82 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع آﻻﻳﻨﺪه دارد . ﺑﺮای ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎ ی ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ) ی 4 - 2( و )4 - 4( اﻓـﺰون ﺑـﺮ ﺑﺮداﺷـﺖ از ﻏﻠﻈـﺖ ﻣﺨﻠـﻮط آﻻﻳﻨﺪه در آب ﺑﺎﻳﺪ از ﺳﻄﺢ آب ﻧﻴﺰ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ زﻣﺎن رﺳﻴﺪن آﻻﻳﻨﺪه ﺷﻨﺎور روی آب ﻧﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺷﻮد در . ﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﺑﺮای ﺷﻜﻞ )4 - 3( اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﭘﻴﺶ روی آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻫـﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺣﻔﺎری و ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﺑﺎﻻ آب ی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ دﻳﺪه ﺷﺪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑ ﺮ اﻧﺘﻘﺎل و ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ اﺛﺮ ﮔﺬارﻧﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻮان ﻤﻲﻧ از ﻳﻚ ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﭘﺮاﻛﻨﺶ اﻧﻮاع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ در آﺑﺨﻮان ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺪﻳﺪه ﻣﻮﺛﺮ در ﻧﺮم اﻓﺰار ی ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ ﻧﻴﺰ ﻪﺷﺒﻴ ﺳﺎزی ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ در اﮔﺮ . ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﭼﻨﺪ ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ اﻳﻦ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻳﻜﺴﺎن اﻧﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻳﻜﻨﻮع آﻟﻮدﮔﻲ اﻧﺠﺎم داد . ﺑﺎ ﺗﻨﻈﻴﻢ اﻳﻦ ﻣﺪل ﻣـﻲ ﺗـﻮان را آن ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﭘﺮاﻛﻨﺶ ﺳﺎﻳﺮ اﻧﻮاع آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺸﺎﺑﻪ .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ 5 ﻓﺼﻞ5 ﻓﺸﺮده ای از داده ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﻓﺸﺮده از یا یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 85 ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ- ﻓﺸﺮده ای از ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 5 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺗﻄﺒﻴﻖ ) واﺳﻨﺠﻲ ( اﻳﻦ ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ﻣﺪل یﻫﺎ ﭘﻴﺶ آﻣﺪ . ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮدی ﻧﻤﻮدن ﺑﻬﺘﺮ اﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﺸﺮده ای از ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺟـﺪول اراﻳﻪ ﺷﻮد . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ، ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻮع آﺑﺨﻮان ) ﻳﻚ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ، آزاد، ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻣﺮﻛﺐ ( ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی، اﻧﻮاع ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﺨﻠﻴﻪ، ﻧﻮع آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ راه ، ﻫﺎ ی ورود آﻻﻳﻨﺪه ﺑـﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ داده ﻣﺪل اوﻟﻴﻪ ﺗﻮﺻﻴﻔﻲ از آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈ ﺮ را ﺗﻬﻴﻪ و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ در اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و ﻳﺎ ﮔﺮدآوری آﻣﺎر دارد ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . در اﻳﻨﺠﺎ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ آزاد، ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻣﺮﻛﺐ ) دارای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ازاد، ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻧﻴﻤـﻪ ﺗﺤـﺖ ﻓﺸـﺎر ( ﺑﺨﺶ و ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد اﻧﻮاع ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳـﻲ دارای ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻫﻤﻪ ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻧﺒﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎ ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﺪل ﺗﻮﺻـﻴﻔﻲ اوﻟﻴﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺮ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ، ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ . 5 - 2 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴ ﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ و ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ در ﺟﺪول )5 - 1( آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 1 -ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت 1 - 1 ﻣﻘﻴﺎس ﻧﻘﺸﻪ -ﻣﻘﻴﺎس ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم 25000 /1 و50000 /1 ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮروی اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺷﺎﻣﻞ : 1 - 2 وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ -ﻣﺠﺘﻤﻊ ﻫﺎ ی ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ، راه راه ،ﻫﺎ آﻫﻦ، ،ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻣﺠﺘﻤﻊ ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ... 1 - 3 وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ -ﺟﻨﺲ ﺳﺎرﻧﺪﻫﺎ، ﺗﺮاوﻳﻲ و ﺗﺎﺛﻴﺮ آن ﻫﺎ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب، ﮔﺴﻠﻪ ، ﻫﺎ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ، ﻫﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺤﻼﻟﻲ و ... 1 - 4 وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺸﻨﺎﺳﻲ -آﺑﺮاﻫﻪ یﻫﺎ اﺻﻠﻲ، ﻣﺴﻴﻞ ،ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ، ﻧﻘﺎط آب ﺷﺎﻣﻞ اﻧﻮاع ﻫـﺎ ﭼـﺎه ، ﻗﻨـﻮات، ﭼﺸـﻤﻪ ، ﻫـﺎ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮزﻳـﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ، ﻣﺨﺎزن آب ﺳﻄﺤﻲ، زﻫﻜﺶ ... و ﻫﺎ 1 - 5 ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ -اﻳﺴﺘﮕﺎه آب یﻫﺎ ﺳﻨﺠﻲ ، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﻲ ، اﻧﻮاع ﻫﺎ ﭼﺎه ﺷﺎﻣﻞ : ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ و اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ، ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻧﻘﺎط ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ و ... 2 - وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 2 - 1 ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن - ،از دﻳﺪﮔﺎه ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی درز و ﺷﻜﺎف دار و ﻛﺎرﺳﺖ . 2 - 2 ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان -ﺟﺪاﺳﺎزی آﺑﺨﻮان اﺻﻠﻲ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و داﻣﻨﻪ ای، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان اﺻـﻠﻲ، ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی در ﻣﺮزﻫﺎ . 2 - 3 ﻧﻮع و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺮن -ﺗﻌﻴﻴﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن از دﻳﺪﮔﺎه داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺑﺮای ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎ ی ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ، وﺿﻌﻴﺖ درز و ﺷﻜﺎف ﻫـﺎ و ﭘﻴﺸـﺮﻓﺖ ﭘﺪﻳـﺪه ﻫـﺎ ی اﻧﺤﻼﻟﻲ در ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی دﻳﮕﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن، ﺳﻨﮓ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﻛﻒ، ﺑﺮش ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﻘﺎﻃﻊ ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ . 86 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 3 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 3 - 1 ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻧﺪازه و وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎ ی ﺗﻐﺬﻳـﻪ ای و ﺗﺨﻠﻴـﻪ ای آن اﻧﺘﺨـﺎب ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺗـ . ﺮاﻛﻢ یﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻣﻘﺎﻃﻊ ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺮاز ﻧﻘﻂ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺗﻌﻴـﻴﻦ و ﺳـﭙﺲ ﻣﻘﺪار آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد . ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﻃـﻮر ﻣﺮﺗـﺐ و ای دوره ) ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ( اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه در ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ﺑﺮ روی ﻫﻴـﺪروﮔﺮاف آورده و در ﺻـﻮرت وﺟـﻮد ﻧﺎﻫﻤـﺎﻫﻨﮕﻲ دوﺑﺎره ﻛﻨﺘﺮل، ﻋﺎﻣﻞ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻣﺸﺨﺺ و ﺑﺮ روی ﻧﻤﻮدارﻫﺎ ﺑﻴﺎﻳﺪ . 3 - 2 ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ وردĤدﺳﺘ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻌﺪادی ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨـﻮان ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻴﺗﻐﻴ ﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺨﺸﻲ از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﺧﻮاﻫـﺪ رﻓﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ داده اﺻﻠﻲ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻜﺎن ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ آن و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ در درﺳﺘﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن دﻗﺖ زﻳﺎدی اﮔﺮ . رود ﻛﺎر ﺑﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﻬﺮ دﻟﻴﻠﻲ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮود ﺑﺎﻳﺪ ﭼـﺎه ﺟـﺎﻳﮕﺰﻳﻦ در ﻧﺰدﻳﻚ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻤﻜﻦ ﺑﺎ آن اﻧﺘﺨﺎب و ﭘﺲ از ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ و اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی درﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﻋﻤﺎل ﺗﺼﺤﻴﺢ در ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺼﺤﻴﺢ در ﻧﻤﻮدارﻫﺎ آورده ﺷﻮد . 3 - 3 ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب در آﺑﺨﻮان را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ در ﺷﻜﻞ آن ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺴﺰاﻳﻲ دارﻧﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز را ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ دروﻧﻴﺎﺑﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه دﺳﺖ ﺑﻪ ای آورد . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ، ﻣﻫﺎ ﻨﺎﻃﻖ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ و ﻫـﺎ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ، ﻫﺎ ﭼﺎه زﻫﻜﺶ ، ﻫﺎ ﭼﺸﻤﻪ ... و ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ آورده و ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد . 4 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 4 - 1 ﺗﻌﻴﻴﻦT وS آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑـﺮ روی ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ و ﺷﺨﺼﻲ ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺳﭙﺲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ T وS دﺳﺖ ﺑﻪ آﻣﺪه ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﻨﺘـﺮل و در ﺻـﻮرت ﻧﻴﺎز در ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﺎزﻧﮕﺮی ﺷﻮد . 4 - 2 ﺑﺮآوردT وS ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده -ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﻨﺲ، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن . - ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻋﺮﺿﻲ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و اﻧﺠﺎم ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ی ﻻزم در ﻣﻮرد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب . - ﮔﺮدآوری آﻣﺎر آﺑﺪﻫﻲ و ﺳﻄﺢ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف و ﺗﻌﻴﻴﻦ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ) ﻫﺎ آن اﺑﺪﻫﻲ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺮ اﻓﺖ ( - رﺳﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮاتT ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮآوردT در ﻧﻘﺎط دﻳﮕﺮ 4 - 3 ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢT -ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ ﻗﺎﻳﻠﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب در آﺑﺨﻮان ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻ . - ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻘﺸﻪT دﺳﺖ ﺑﻪ آﻣﺪه ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان - درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار از ﺗﺮ ﻛﻢ 100 ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪارT در ﻫﺮ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﻣﻘﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ )K ( ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ دﺳﺖ آورد و ﺳﭙﺲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ K ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد . 4 - 4 ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢS )آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه (-ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢSﺑﺮﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ داده ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ S آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺟﻨﺲ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آﺑﺮﻓﺖ، آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻃﻮر ﺑﻪ ... ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺮآور د ﮔﺮدد . 5 -ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 5 - 1 ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش یﻫﺎ آﺳﻤﺎﻧﻲ -اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﻞ ﺗﻌﺪادی اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻣﻨﻄﻘـﻪ، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی آب و ﻫـﻮاﻳﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮات آن در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ - ﮔﺮدآوری آﻣﺎر رﻳﺰش یﻫﺎ آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ . - ﮔﺮدآوری ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﺎک ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ﻛﺎرﺑﺮی ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺟـﻨﺲ و داﻧـﻪ ﺑﻨـﺪی ﻻﻳـﻪ ﺳـﻄﺤﻲ و ﻧـﻮع و ﺟـﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺎاﺷﺒﺎع در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ . 5 - 2 ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺨﺎزن ﺳﻄﺤﻲ، ﻣﺤﻞ ﺑﻨـﺪﻫﺎی اﻧﺤﺮاﻓـﻲ ﻳـﺎ ﺳـﺎﻳﺮ ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ و ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤـﻮدن ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف آب در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺎ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺣﺪود 100 ﻫﻜﺘﺎری - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل آب ﺷﻬﺮی و ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف اﻳﻦ ﻫﺎ آب ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن روش ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری، ﻫﺎ راه ی دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺷﻬﺮی و ﺻﻨﻌﺘﻲ - ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻛﺸﺎورزی در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺗﺎ 100 ﻫﻜﺘﺎری - ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب ﻣ ﺼﺮﻓﻲ در ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﺻﻨﺎﻳﻊ و روش ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﻓﺸﺮده از یا یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 87 اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 5 - 3 ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان از ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ روی ﻧﻘﺸﻪ . - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ ﻫﺮ ﻣﺴﻴﻞ، اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﻞ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی آب ﺳﻨﺠﻲ ﺑﺮ روی ﻫﺎ آن ﺑﺮای ﺑﺮآورد رواﻧﺎب ﺳﻄﺤﻲ ﻫﺮ ﻣﺴﻴﻞ - ﺑﺮرﺳﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺴـﻴﻠ ﻲ ﺗـﺎ اﻧﺘﻬـﺎی ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﮔﺴـﺘﺮش ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﺑﺨﺸﻲ از رواﻧﺎب ﻫﺎ ی آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻴﺮون رود ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ آن در ﻣﺤﻞ ﺧﺮوﺟﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﺑﺮای ﻧﺼﺐ اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد . - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آب ﺧﺮوﺟﻲ از ﻫﺮ ﻣﺴﻴﻞ در ﻫﺮ ﻓﺼﻞ ﺳﺎل - ﺗﻬﻴﻪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ و ﭼﻨﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ - ﻛﻨﺘﺮل اﻳﻦ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﺮازﻫﺎی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه و ای ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ و زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ -اﺣﺪاث اﻳﺴﺘﮕﺎه آب یﻫﺎ ﺳﻨﺠﻲ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ آﺑﺨﻮان و ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ آن ی 5 - 4 ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻫﺎ ﭼﺎه-ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻮع و ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف آب ﭼﺎه ﻫﺎ - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن روش آﺑﻴﺎری در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ - ﺑﺮآورد راﻧﺪﻣﺎن آﺑﻴﺎری ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آﺑﻴﺎری - ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب ﺑﺎ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ داده ی ﺑﺎﻻ -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺷﻬﺮی 5 - 5 ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺤﻞ آﺑﻨﻤﺎ ) ﻣﻈﻬﺮ( و ﻣﺤﻞ و ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب آن ﻫﺎ - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن روش اﻧﺘﻘﺎل آب ﺗﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺼﺮف - ﺗﻌﻴﻴﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ آب در ﻫﺎ آن ای دوره ﻏﻴﺮ ﻧﻴﺎز و ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آّب ﺧﺮوﺟﻲ - ﺑﺮآورد ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب آن ﻫﺎ 5 - 6 ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ -ﺺﺨﻣﺸ ﻧﻤﻮدن ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ - ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت - ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ آب ورودی ﺑﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت - در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺳﺮرﻳﺰ ﺑﺎﻳﺪ زﻣﺎن و ﻣﻘﺪار ﺳﺮرﻳﺰ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﻧﻔﻮذ آب در ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳ ﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت 5 - 7 ﻧﺸﺖ ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل آب -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﮔﺬر ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ و ﻋﻤﺮ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت -ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻧﺸﺖ آب از اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ازﻫﺎ ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ی آب و ﻓﺎﺿﻼب 5 - 8 ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮ زﻣﻴﻨﻲ ورودی -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺟﻨﺲ و ﺗﺮاواﻳﻲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن آﺑﺨﻮان - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و داﻣﻨﻪ ای ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ - ّﺑﺮآورد ﺗﺒﺎدل آب در ﻣﺮزﻫ ﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی، ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ... و - ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻫـﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘـﺎل آب در آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ وﻳـﮋه در ﻣﺮزﻫﺎی ورودی ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﻮد . 6 -ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 6 - 1 ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه- ،ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ، ﻧﻮع وﻳﮋﮔﻲ یﻫﺎ ﭼﺎه ﻫﺎ ، ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﻫﺎ آن - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ای دوره ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ از ﻫﺮ ﭼﺎه ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨ ﻣﻲﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺑﻪ آن ﻣﻲ ﺷﻮد ﭘ . ﻴﺶ از ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ﺑﺮ روی و ﻫﺎ ﭼﺎه اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻘﺪار واﻗﻌـﻲ ﺑﺮداﺷـﺖ ﻫـﺮ ﭼـﺎه ﺑﺎﻳـﺪ ﻫﺎ راه ﻳﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ ﺷﻮد - آﺑﺪﻫﻲ ﻛﻠﻴﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ای دوره اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد -وﺿﻌﻴﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻫﺮ ﭼﺎه از زﻣﺎن اﺣﺪاث ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺎﺷﺪ 6 - 1 - 1 ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﻧ اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﺪودی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻤﻲ دﻫﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧـﻮع ﻣﺼـﺮف آب ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ آن ﺗﻌﺪاد ﻛﺎﻓﻲ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ اﻧﺘﺨﺎب و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آ ﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ در ﻣﻮرد ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻮع ﻣﺼـﺮف آب ﻫﺎ آن ، ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی زﻳﺮﻛﺸﺖ، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ، روش آﺑﻴﺎری ﺑﻪ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑـﺮآورد ﺳـﺎﻋﺎت ﻛـﺎرﻛﺮد ﻓﺼـﻠﻲ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . -زﻣﺎن ﺧﺮاﺑﻲ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ و ﻳﺎ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻧﻜﺮدن از ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . 88 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 6 - 2 ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺎدر ﭼﺎه، ﺑﺨﺶ آﺑﺪه، ﺑﺨﺶ ﺧﺸﻜﻪ ﻛﺎر ، آﺑﻨﻤﺎ، ﻣﺤﻞ و ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﻗﻨﻮات . 6 - 2 - 1 ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻗﻨﻮات -ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات اﻓﺰون ﺑﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﻧﮕﻬﺪاری ﻗﻨﺎت ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات ﻳﻚ آﺑﺨﻮان در ﻫﻤﻪ ﻧﻘﺎط آن ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﻗﻨﺎت در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻗﻨـﺎت ﺷﺎﻫﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . ﺗﻌﺪاد و ﻣﺤﻞ ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫـﺮ ﻳـﻚ از ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ی آﺑﺨـﻮان ﺑـﺎ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺸﺎﺑﻪ دارای ﻳﻚ ﻳﺎ دو ﻗﻨﺎت ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﺷﺪ . آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات ﺷـﺎﻫﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ آن رﺳﻢ و ﻫﺮ ﻣﺎه ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻗﻨـﻮات در ﻣـﺪل ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ از ﮔﺎﻟﺮی اﻳﻦ ﻗﻨﻮات ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺮاز ﻧﻘ ﺎط ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در ﺳﺮ ﺗﻌﺪادی از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻗﻨﻮات ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ژرﻓﺎی ﺑﺴﺘﺮ ﮔﺎﻟﺮی ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﺳﭙﺲ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﮔﺎﻟﺮی ﻗﻨﺎت رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . 6 - 3 زﻫﻜﺸﻲ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻮﺳﻂ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺗﻌﺪادی آﺑﺮاﻫﻪ و ﭼﺸﻤﻪ زﻫﻜﺸﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد. 6 - 3 - 1 ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ -ﺗﻬﻴﻪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ﭼﻨﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ از ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن . -اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﻣﺤﻞ ورودی و ﺧﺮوج از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪار زﻫﻜﺸﻲ آن . 6 - 3 - 2 ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺤﻞ زﻫﻜﺶ وﻫﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ آﺑﺨﻮان ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ . - ﺗﻬﻴﻪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ از ﺑﺴﺘﺮ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و ﭼﻨﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ از ﻫﺮ ﻳﻚ . - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز آﺑﻨﻤﺎ و آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎی زﻫﻜﺶ -اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ در ﻣﺤﻞ ﺧﺮوج از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ . 6 - 4 ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان -ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺒﺨﻴﺮ ی از آﺑﺨﻮان . - ﺑﺮﮔﺰﻳﺪن ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ ﻛﻪ ﻣﻌﺮف ﺗﺒﺨﻴﺮ از اﻳﻦ ﻣ ﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎﺷﺪ . -اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻃﺸﺘﻚ در اﻳﻦ اﻳﺴﺘﮕﺎه .ﻫﺎ - ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ دﻗﻴﻖ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﺮای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺒﺨﻴﺮی . - ﻛﻨﺘﺮل ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ و ﺑﺮ ﻃﺮف ﻧﻤﻮدن ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ی اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮدار . ی - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺤﻞ ﮔﻮدال ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺑﺮﻛﻪ ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ . -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﮔﻮد . 6 - 5 ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ 6 - 5 - 1 ﻧﻘﺎط آب ﻣﺮزی - ،ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺮزی ﻣﺎﻧﻨﺪ درﻳﺎ درﻳﺎﭼﻪ ، رودﺧﺎﻧﻪ و ... و رﺳﻢ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات آن .ﻫﺎ 6 - 5 - 2 در ﺻﻮرت ﮔﺴﺘﺮش آﺑﺨﻮان ﺗﺎ ﺑﻴﺮون از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺪل -اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای یﻫﺎﺶﺑﺨ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ آﺑﺨﻮان و اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب . ﻫﺎ آن ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻣﺮز ﺧﺮوﺟﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دارد ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻣﺮز ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺸﺎﺑﻪ در ﺗﺮﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻳﻚ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 7 -ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آّب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه یﻫﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻞ ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ 3 آﻣﺪ و ﻻزﻣﺴﺖ اﻳـﻦ آﻣﺎرﻫـﺎ ی ﺑـﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 8 -داده یﻫﺎ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ 8 - 1 آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻃﺒﻴﻌﻲ -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی .ﻻزم - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﻞ و ﻣﻮﻗﻌﻴﻴﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻨﺒﺪﻫﺎی ﻧﻤﻜﻲ، ﺳﺎرﻧﺪﻫﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮی، ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎی ﻣﻌﺪﻧﻲ، رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎی ﺷـﻮر ... و - اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻌﺪادی ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨـﻮان در ﭘﻴﺮاﻣـﻮن اﻳـﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ و ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﺑـﺮدار ی دوره ای از و ﻫـﺎ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻳﻚ ﻳﺎ دو ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪECوTDSآن ﻫﺎ 8 - 2 آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﺻﻨﺎﻳﻊ آﻻﻳﻨﺪه، ﻣﻮاد اوﻟﻴﻪ، اﻧﺘﻘﺎل اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺗﺎ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف، روﻧﺪ ﻓﺮآوری، ﻣـﺎده ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه، و راه ﻫﺎی ورود آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان . - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ، ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و روش دﻓﻊ .ﻫﺎ آن - اﮔﺮ ﻣﻘﺪار ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﻳﺎ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎی آن در زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮﻛﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎر ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻐﻴﻴـﺮات آن ﺑـﻪ ﻃـﻮر روزاﻧﻪ،ﻫﻔﺘﮕﻲ ﻳﺎ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . - اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﻨﺒﻊ آﻻﻳﻨﺪه و ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑـﺮدار ی ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ از آب ﻫـﺎ آن و ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در آب ﭼﺎه ﻫﺎی ﺷﺎﻫﺪ . -وارد ﻧﻤﻮدن ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ آب ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺮ روی ﻧﻤﻮدار و ﺑﺮرﺳﻲ درﺳﺘﻲ داده ﻫﺎی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه . ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﻓﺸﺮد از یا ه یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 89 اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 8 - 3 آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﻛﺸﺎورزی ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻮع و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺳﻤﻮم و ﻛﻮدﻫﺎی ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ و در ﻫﺮ دوره ﻛﺸﺖ . 8 - 4 ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ اﻧﺠﺎم ﺗﻌﺪادی آزﻣﺎﻳﺶ ردﻳﺎﺑﻲ در ﭼﻨﺪ ﻣﺤﻞ از آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﺑﺎ ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ردﻳﺎب ﻫـﺎی ﺑـﺪون زﻳﺎن و ﺿﺮر و ﻳﺎ ﺑﺮآورد اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ داده ﻫﺎی اﺑﺨﻮان و ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از دﻳﺎﮔﺮام ﻫﺎی ﺗﺠﺮﺑﻲ ﻣﻮﺟﻮد . 5 - 3 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار آزاد ﻛـﻪ در ﺟـﺪول )5 - 1( آﻣـﺪ ﺑـﺮای ﺑﺮرﺳـﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی زﻳﺮ ﻧﻴﺰ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﺟﺪول 5 - 2 - داده ﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 1 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 1 - 1 ﻣﺮزﻫﺎ -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﺮزﻫﺎی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر . 1 - 2 ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ -ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط آﺑﺨﻮان ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺎ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻨﺘـﺮل و ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﻢ ﺗـﺮاز ﺳـﻨﮓ ﺳﻘﻒ رﺳﻢ ﺷﻮد . 2 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜ ﻲ -اﻓﺰون ﺑﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺤـﺖ ﻓﺸـﺎر ﺑﺎﻳـﺪ ﺿـﺮاﻳﺐ S وT آﺑﺨـﻮان در ﺣﺎﻟـﺖ ﺗﺒﺪﻳﻞ آن ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﻧﻴﺰ ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . - اﮔﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار K و ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ در ﺗﻤﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . 3 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ در ﮔﺴﺘﺮه آان و ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ آﻣﺎده و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آن ﻃﻮر ﺑﻪ ﻫﺎ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات آن رﺳﻢ و درﺳﺘﻲ ﻫﺎ داده ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . 4 -ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 4 - 1 ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﺑﻴﺮون از ﮔﺴﺘﺮه ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . 4 - 2 ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭘﺲ از ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ راه ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ آب در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ و ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . 5 -ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 5 - 1 ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻳﺎ دارای ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻧﺪ و ﻳﺎ از ﻫﻤﻪ ﻃﺮف ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮده و راه ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﺪارد . در ﺑﺮرﺳـﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن دارد آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮرﻃﺒﻴﻌﻲ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﺷـﻮد ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎی ﺑـﺎ ﻓﺸـﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻛﻢ ﺗﺮ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد و راه ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آن ﻣﺸﺨﺺ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑـﺮای ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی در ﻣﺪل ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﻳﻜﻲ از راه ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر وﺟﻮد ﭼﺸﻤﻪ ﻳﺎ زﻫﻜﺶ ﻫﺎﻳﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ اﻣﻜـﺎن دارد در ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺑﺮوز ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ در ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﺑﻪ ﻫﺎ آن وﺟﻮد آﻳـﺪ . در اﻳـﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﺑﺎﻳـﺪ آﺑـﺪﻫﻲ اﻳـﻦ ﭼﺸـﻤﻪ ﻫـﺎ ﻳـﺎ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ و دوره ای ) ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ( اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﻧﺸﺖ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﻳﻜﻲ دﻳﮕﺮ از راه ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺟـﺪا ﻛﻨﻨـﺪه ) ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ( ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ آن رﺳﻢ ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻘﺪار kv اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮔﺮدد . 5 - 2 ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭼﺎه اﻧﺠﺎم ﻣﻲ . دﺷﻮ اﻳﻦ ﭼﺎه ﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت آرﺗﺰﻳﻦ اﻧﺪ و ﻳﺎ از آن ﻫـﺎ ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻲ .ﺷﻮد 5 - 2 - 1 ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ زﻣﺎن ﺣﻔﺎری ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری و وﺿﻌﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آن ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﺗﻌﻴﻴﻦ و اﻣﻜﺎن وﺟﻮد ﺟﺮﻳﺎن آب از درون ﻳﺎ ﺑﻴﺮون ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺑﺮرﺳﻲ و ﺑﻪ روش ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻘﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑـﻪ ﻃـﻮر دوره ای ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . 90 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول5 - 2 - داده ﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 5 - 2 - 2 ﻣﻘﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ ﭼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻃﺒﻴﻌﻲ ) آرﺗﺰﻳﻦ ( و ﭼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ) ﭘﻤﭙﺎژ ( ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر دوره ای ) ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎی آﺑﺪﻫﻲ ( ﻫﺎ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . 6 -داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ 6 - 1 ﻣﻜﺎن ورود آﻟﻮدﮔﻲ آﻟﻮدﮔﻲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . ﭘﺲ از ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﮔﺴـﺘﺮه ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ آﻟﻮدﮔﻲ دارﻧﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ آورد 6 - 2 آﻻﻳﻨﺪﻫﺎ ﻧﻮع آﻻﻳﻨﺪه راه وﻫﺎ ﻫﺎ ی ﻧﻔﻮذ آن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻏﻠﻈﺖ و ﻣﻘﺪار آﻻﻳﻨﺪه در ﻫﺎ ﭘﺴﺎب ﻫـﺎ ی ﻧﻔـﻮذی ﺑﻪ ﻃﻮر ) ای دوره ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ( ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 6 - 3 ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺤﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ آﻻﻳﻨـﺪه و ﻫـﺎ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار و ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ از آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮردﻧﻈﺮ در آب .ﻫﺎ آن 5 - 4 - ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار اﻓﺰون ﺑﺮ داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ) آزاد ﻳﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ( ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﻛـﻪ در ﺟـﺪاول )5 -1 ( و )5 -2 ( ،اراﺋﻪ ﺷﺪه در ﻣﻮرد آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی دارای ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ داده ﻫﺎی زﻳﺮ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻧﻴﺰ ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ﺟﺪول 5 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ ای ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 1 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 1 - 1 ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻧﻴﺎز ﺑﻪ داده یﻫﺎ وﻳﮋه ای دارد و ﺣﺠﻢ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﻤﺮاه ﺑـﺎ ﺑـﺎﻻرﻓﺘﻦ ﺗﻌـﺪاد ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . اﻣﻜﺎن دارد در ﭘﺎره ای ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﺑﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺮﺧـﻮرد ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﮔﺴـﺘﺮه ﺗﻌﺪادی از ﻫﺎ آن اﻧﺪک و ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎ ﻫﺎ آن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺠﺎور ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮی در ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﻪ ﻫﺎ آن وﺟﻮد آﻳﺪ ﻤﻲﻧ . در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ در ﮔﺰ ﻳﻨﺶ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻳﻲ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ دﻗﺖ ﺷـﻮد و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ی را ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ ﻛﻪ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آن ﻻﻳﻪ و ﻳـﺎ ﻫـﺮ دو ﭘـﺎراﻣﺘﺮ آن ﺑـﺎ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﻳﺎ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﺗﻔﺎوت ﻣﻌﻨﻲ دار ی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 1 - 2 ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ داده ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . 1 - 3 ﻣﺮز ﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﺤﻞ ﻣﺮزﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﻣﺸـﺨﺺ و داده ﻫـﺎی ﻣـﻮرد ﻧﻴـﺎز ﺑﺎﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﺿﻌﻴﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 1 - 4 ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻫﺮ ﻻﻳ ﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﻳﮋه ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻛﻢ ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﻤﺎم ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ﻫـﺎ آن ی ﺗﻌﻴـﻴﻦ و ﺧﻄـﻮط ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ رﺳﻢ ﮔﺮدد . 1 - 5 ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ -ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار در ﮔﺴﺘﺮه ﻻﻳﻪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ و رﺳﻢ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳـﻨﮓ ﺳـﻘﻒ ﺑﺮای ﻻﻳﻪ آﺑﺪار زﻳﺮی . 1 - 6 ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ و ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﻻﻳﻪ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ آن رﺳﻢ ﮔﺮدد 2 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ 2 - 1 ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار آﺑﮕﺬری )K ( ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺑﺎ ﺿﺤﺎﻣﺖ ﻛﻢ - اﻓﺰون ﺑﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ در راﺳـﺘﺎی ﻋﻤـﻮدی ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ) ﺿﺮﻳﺐ ﻧﺸﺖ ﻳﺎ Kv ( ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﺳﭙﺲ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺿـﺮﻳﺐ Kv ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه رﺳﻢ ﺷﻮد . ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ - ﻓﺸﺮده از یا یﻫﺎ داده ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﺪل ﻫﺎ 91 اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ ای ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 3 -وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ 3 - 1 ﺷﺒﻜﻪ یﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای -ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه یﻫﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻻﻳﻪ آﺑﺪار . آزاد - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪادی ﻛﺎﻓﻲ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ در ﻧﻘﺎط ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار زﻳﺮی . - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ وﻳﮋه ﺑﺮای ﻫﺮ ﻛﺪام و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ دﻗﻴﻖ ﻃﻮر ﺑﻪ ﻫﺎ آن . - اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ژرﻓﺎی آب و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻃﻮر ﺑﻪ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم . - ﺗﻬﻴﻪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار و ﻛﻨﺘﺮل آن . 3 - 2 ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی -ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ یﻫﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ 4 -ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان 4 - 1 ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺮﻛﺐ از ﻧﻮع ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آن در ﺟﺪول )5 - 1( آﻣﺪ . 4 - 2 ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺮﻛﺐ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد در یﻫﺎﺶﺑﺨ ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزادﻧﺪ ﻛﻪ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ دﻟﻴﻞ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺮ ﻛﻢ اوا ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﺣﺎﻟﺖ اﻳﻦ از ﺑﺨﺶ ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻻﻳﻪ آزاد ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﺪه و در ﻣـﺪل ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ وارد ﻧﻤﻮدن ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﺴﺖ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ای ﭘﺎره ﻣﻮا رد ﺗﺎ ﺑﻴﺮون از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در ﺑﺎﻻدﺳﺖ اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و در آن ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ در ﺟﺪول )5 - 2( . آﻣﺪ 4 - 3 ﺗﺒﺎدل ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺮﻛﺐ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻧﻮع ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﻧﺪ و ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی ﻣﺠـﺎور وﺟـﻮد دارد.ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﺸﺖ و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 5 -ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان 5 - 1 ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻻﻳﻪ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد از ﻧﻮع ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺗﺨﻠﻴﻪ آن در ﺟﺪول )5 - 1( . آﻣﺪ 5 - 2 ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺮﻛﺐ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ ﻣﺪل داد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ داده ﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ آن ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺮ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار را ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد آب . ﮔﻴﺮی ﻫﺮ ﭼﺎه از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫـﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﻣﺸـﺒﻚ، ﺳـﻴﻤﺎﻧﻜﺎری ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار و دارد ... . در ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ و ﻟﻮﻟﻪ ﻣﺸﺒﻚ در ﻫﻤﻪ ﻻﻳـﻪ ﻫـﺎ ﮔﺬاﺷـﺘﻪ ﺷـﺪه ﺑـﺮای ﺑﺮآورد ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺮﻻﻳﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه را ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ آن ﺑﺨـﺶ ﻧﻤـﻮد . در ﻧﺴـﺦ ﺟﺪﻳـﺪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ Modflow اﻳﻦ ﻛﺎر اﻧﺠﺎم ﺷﻮد ﻣﻲ ﺣﻔﺮه و دور ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﺎه از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺮداﺷ ﺖ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ در زﻣـﺎن ﺗﻮﻗـﻒ ﭘﻤﭙـﺎژ ﻣﺤـﻞ ﺗﺒـﺎدل آب ﺑـﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﭼﻨﻴﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻌﻴﺖ ارﺗﺒﺎط ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳـﻪ ﺑـﺮای ﻣـﺪل ﻣﺸـﺨﺺ و ﻧـﺮم اﻓـﺰار ) ی ﻣﺎﻧﻨـﺪ Modflow ( ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ را ﺑﺎزﺳﺎزی ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻳﺎ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮ وش ﻣﺤﺎﺳـﺒﺎﺗﻲ ﺗﻌﻴـﻴﻦ و در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮداﺷﺖ ار ﻳﻚ ﻻﻳﻪ و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻻﻳﻪ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد . 5 - 3 ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺮوﺟﻲ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ) ﺟﺪول5 - 1 (اﺳﺖ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد از راه ﻧﺸﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آ ب ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ را ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻣﻲ .ﻛﻨﺪ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﭼﺸﻤﻪ ﻳﺎ زﻫﻜﺸﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ آن ﻃﻮر ﺑﻪ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد 6 -داده ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻫﺎ 6 - 1 ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای-ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻨﻈﻢ داده ﻫﺎ ی ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و رﺳﻢ آﺑﻨﻤﻮد آن .ﻫﺎ 6 - 2 ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی -ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻫﺮﻳﻚ از ﻻﻳﻪ یﻫﺎ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻨﻈﻢ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ . -رﺳﻢ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻫﺮ ﻳﻚ از ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ . 6 - 3 زﻫﻜﺶ ﻫﺎ -هز اﻧﺪا ﮔﻴﺮی دوره ای ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ وﻫﺎ ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ و رﺳﻢ آ ﺑﻨﻤﻮد ﻫﺎ آن 7 -داده ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ 1 داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺮﻛﺐ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ وارد ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ و در ﺶﺑﺨ ﻫـﺎ ی ﺑﺎﻻدﺳـﺖ وارد ﻻﻳـﻪ ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ داده ﻫﺎی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻛﻪ در ﺟﺪاول )5 - 1 ( و )5 - 2 ( آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﮔـﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ، اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی دﻳﮕﺮ را ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ و ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺗﻌﻴـﻴﻦ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﻣﻜﺎن دارد ﭘﺴﺎب ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن از راه ﭼﺎه ﻫﺎی ژرف ﺑﻪ درون ﻻﻳﻪ ﻫﺎی زﻳﺮی ﺗﺰرﻳﻖ ﺷﻮد در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﻳـﺪ ﻻﻳـﻪ درﻳﺎﻓـﺖ ﻛﻨﻨﺪه آﻟﻮدﮔﻲ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺣﺠﻢ ﭘﺴﺎب ﻫﺎی ﺗﺰرﻳﻘﻲ و ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪﻫﺎ در اﻳﻦ ﭘﺴﺎب ﻫـﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺰرﻳﻖ ﺑﻪ ﻃﻮر دوره ) ای ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳـﺎ ﻓﺼـﻠﻲ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ آﻻﻳﻨـﺪه و ﺗﻐﻴﻴـﺮات آن در زﻣـﺎن ( ﮔﺮدآوری ﻛﺮد. 92 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اداﻣﻪ ﺟﺪول 5 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ ای ردﻳﻒ ﻧﻮع داده ﺷﺮح 7 - 2 داده ﻫﺎی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ -اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻮاردی ﻛﻪ در ﺟﺪاول )5 - 1(و )5 - 2( آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑـﺮای ﻻﻳـﻪ آﺑﺪار درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻨﻨﺪه آﻟﻮدﮔﻲ و ﻻﻳﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ دارﻧﺪ اﻳﺠﺎد ﻛﺮد . - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮدار ی ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ از آب ﭼﺎه ﻫﺎی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ . - ﻓﺮﺳﺘﺎدن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در . آن -ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮدار ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺮای ﻫﺮ ﭼﺎه . 6 ﻓﺼﻞ6 راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 95 ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 6 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﺨﺶ اﺻﻠﻲ ﺧﺪﻣﺎت ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر داﻧﺴﺖ ﻛﻪ ﺣﺪود 45 ﺳﺎل ﭘﻴﺶ در اﻳﺮان آﻏﺎز و ﺗﺎﻛﻨﻮن ﻧﻴﺰ اداﻣﻪ دارد . ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﻳﺮان ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﺣﺎﻟـﺖ ﻳﻜﻨﻮاﺧـﺖ ﭘﻴـﺪا ﻛﺮده و ﻣﺪﻳﺮان ﺳﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﻛ ﺎﻓ ﻲ ﺑﻪ آن ﺪاﻧ ﺑﻪ و ﺷﺘﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم اﻓﺮاد ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺎری ﻛﻢ را ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣـﻲ ﮔﻤﺎرﻧـﺪ . اﻳـﻦ اﻓﺮاد در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﻤﻲ ﺑﺎ ﻧﻮع ﻛﺎر، ﻫﺪف از ﮔﺮدآوری، داﻣﻨﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﻛـﺎرﺑﺮد اﻳـﻦ ... و ﻫـﺎ داده دارﻧـﺪ و ﻛـﺎر ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺎ . وﺟﻮدی ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی در راه ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در اﻳﺮان ﺻﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﻫﺎ داده ی ﻗﺎ ﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد و ﻛﺎﻓﻲ ﮔﺮدآوری ﻧ ﻤﻲ ﮔﺮدد . در اﻳﻦ ﺑﺨـﺶ ﻛﻮﺷـﺶ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ راﻫﻜﺎرﻫـﺎﻳﻲ ﺑـﺮای ﮔـﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺎ ﻣﺪل ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﮔﺮدد . ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻮﺿﻮع ﺳﺎﻳﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﭼﻮن اﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎ ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺗﻬﻴﻪ را ﻫﺎ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻲ ﻛﺮد ﻻزم ﺑﻪ ﻧﻈﺮ رﺳﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻓﺸﺮده در اﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ آورده ﺷﻮد . 6 - 2 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﺴﺘﺮش، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎ، ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﻣﺮزﻫﺎ، ﻧﻮع آﺑﺨﻮان، ﺗﻌﺪاد یﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ، ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺮﻳﻚ از یﻫﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ، ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑـﻴﻦ ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار ﻣﺘﻔـﺎوت و ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﺳـﻨﮓ ﻛـﻒ آن ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ .ﺷﻮد آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﭘﺎره ای از ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣـﺪه اﻧـﺪ ﻛـﻪ اﻳـﻦ ﺳـﺎزﻧﺪﻫﺎ ﻃـﻲ ﻓﺮآﻳﻨـﺪ ﻫﺎی ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن و در زﻣﺎن ﻫﺎ ی درازی ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﻫﺎ آن ی در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﮔﺎﻫﻲ در ﻓﻮاﺻﻞ ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﻴـﺰ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﺎﻣﻞ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ ﮔﺴـﺘﺮده و ﭘﺮﻫﺰﻳﻨـﻪ دارد . در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺎ اﻧ ﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ ﻧﻪ ﭼﻨﺪان زﻳﺎد ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ . ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻤﻚ ﭼﺎه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴـﺮد . زﻣـﺎن ﻛـﺎرﻛﺮد ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻧﻴﺰ ﻣﺤﺪود و ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ده ﺳﺎل اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻣﻲ ﺷـﻮد . در ﭘـﺎﻳﺶ ﻫـﺎی ﻛﻤـﻲ و ﻛﻴﻔـﻲ ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻛﻨﺪن ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﺎ داده ﻳﻲ در زﻣﺎن ﺣﻔﺎری اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳـﺪ ﻛـﻪ ﻛﻤﻚ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺑﻬﺘﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ در ﻃـﻲ زﻣﺎن و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮ ﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﺎر ﻣﻲ رود را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺳﻪ ﮔﺮوه زﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . 96 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 6 - 2 - 1 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ در ﺗﻤﺎم رﺷﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎری ﻛﻪ ﺑﺎ زﻣﻴﻦ ﺳﺮ و ﻛﺎر دارﻧﺪ در آﻏﺎز ﻛﺎر ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎز ﺧﻮد ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی روزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورﻧـﺪ و ﻧﺎﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﻮﺟـﻮد در راه رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﺪف ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ . ﺳﭙﺲ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺮای ﺷﻨﺎﺳـﺎﻳﻲ ﻧﺎﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﻮﺟـﻮد ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺳ . ﺎﻳﺮ اﻧﻮاع ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮﻧـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﺎر ﭘﺎﻳﻪ ای ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣـﻲ و ﻣﺴـﻴﺮ اﺻـﻠﻲ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺑﻪ وﻳﮋه ﻧﻮع و ﻣﻘﺪار ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ را ﺗﻌﻴﻴﻦ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﺮان ﻛﻢ ﺗﺮ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ اوﻟﻴﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻳـﻦ ﻛـﺎر را ﺑـﺎ ﻛﭙﻲ ﻧﻤﻮدن ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻮﺟﻮد و ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻂ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﺎن ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺎری ﻛﻢ و ﻧﺎآﺷﻨﺎ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻛﺎر ﺻﻮرت ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﺑﺎ وﺟﻮدی ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﻞ ﺳﺎل از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﻣﻲ ﮔﺬرد و ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻤﺎم ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻤﻠﻜﺖ در دﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﻛﺎﻣﻠﻲ ﺑﺮای ﺗﺮ ﻛﻢ آﺑﺨﻮاﻧﻲ در دﺳﺖ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻋﺎﻣـﻞ اﻳـﻦ ﻛﻤﺒﻮد ﺷﺎﻳﺪ روﺷﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ دوره در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻤﻠﻜﺖ ﭘﺎﻳﻪ ﮔﺬار ی ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ . ﻧﻮع ﻫﺎ داده ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد در ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺷﻤﺎره 74 - اﻟﻒ دﻓﺘـﺮ ﻃـﺮح ﺗﻬﻴﻪ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر ﺑﺎﻋﻨﻮان » ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب « آﻣﺪه ﻛﻪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻜﺮار آن ﻧﻴﺴﺖ . در اﻳﻨﺠﺎ ﻛﻮﺷﺶ ﺧ ﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در راه ﻛﺎرﺑﺮدی ﻧﻤﻮدن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﺘﺪاول ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ وﺟﻮد دارد ﺑﻴﺎن و ﻫﺎ راه ی ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن ﻫﺎ آن ﺑﻴﺎﻳﺪ . - زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی اﻧﺴﺎن از زﻣﻴﻦ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮی از ای ﭘﺎره از ﻣﺸﻜﻼت اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻣﻴﻦ را ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . ﭼـﻮن ﻫﺪف رﺷﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎری ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن از ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در اﻳـﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮدآوری ﻧ ﻤﺎﻳﻨﺪ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ . ﻣﻬـﻢ ﺗـﺮ ﻳﻦ ﺷـﺎﺧﻪ ﻫـﺎی زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ را ﻣـﻲ ﺗـﻮان زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﻧﻔـﺖ، زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻌﺪﻧﻲ، زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ژﺋﻮﺗﻜﻨﻴﻚ، زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ، زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺗﻮﻧـﻞ، زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ راه و ... داﻧﺴﺖ ﻛﻪ ﺗﺨﺼﺺ ﻫﺎ آن ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧ ﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻳﻚ از رﺷﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻄ ﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﮔـﺮدآوری ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻤﻠﻜﺖ و ﺑـﺎ ﻣﻘﻴـﺎس ﻫـﺎ ی 250000 /1 و100000 /1 ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﺸﻮر و ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻔﺖ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ در ﻫـﺮ رﺷﺘﻪ ﻛﺎری ﻗﺮار ﮔﻴﺮد وﻟﻲ ﻻزﻣﺴﺖ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ و روزﻣﻴﻨﻲ ﺑـﻪ ﻧﻘﺸـﻪ زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ رﺷـﺘﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ را ﻫﺎ آن ﺻﻮرت ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب درآورد . در زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آ ب ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 97 ﺗﺮاواﻳﻲ و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻫﺎ آن ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﺎﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن دارد ﻋﺎﻣـﻞ ﮔﺴﺴـﺘﮕﻲ آﺑﺨـﻮان، ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻳﺎ ﻓﺮار آب از آن ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . در ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧ ﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . اﻟﻒ- ﻧﺒﻮد ﭘﺎره ای از ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺴﻴﺎری از ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی درون دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎ ﺑﻠﻨﺪی اﻧﺪک ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻘﻴﺎس ﺳـﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻧﻴﺎﻣﺪه و در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻢ اﻳﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﺗﻮان ﻤﻲﻧ ﻫﺎ را ﻫﺎ آن ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻘﻴﺎس آورد . ﻧﺸﺎن دادن اﻳﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺷﺎﻳﺪ در ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎ ی دﻳﮕﺮ ﭼﻨﺪان اﻫﻤﻴﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ وﻟـﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﮔﺴﺴﺘﮕﻲ آﺑﺮﻓﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ، اﻫﻤﻴﺖ وﻳﮋه اﻳﻲ دارد ﺑﻴﺶ . ﺗـﺮ ﻫـﺎ داده ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮ ﻫﺎ ان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ، ﻧﻮع و ژرﻓﺎی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﺑﻪ ... ﺻﻮرت ﻧﻘﻄـﻪ ای ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . ﺑـﺎ در ون ﻳـﺎﺑﻲ اﻳـﻦ ﻫﺎ داده ی ﻧﻘﻄﻪ اﻳﻲ، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈـﺮ در ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤـﻮدن اﻳـﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻫﻤﻴﺖ ای وﻳﮋه دارد . ب- ﻫﻢﻧﺎ ﺧﻮاﻧﻲ ﭘﺎره ای از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﮔﺮوه ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ از ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ، وﻇﻴﻔﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺶﺑﺨ ی ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن را ﻋﻬﺪه دار ﺑﻮدﻧﺪ و ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺮ ﮔـﺮوه ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . در ﻣﺮزﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﻣﻮﺟـﻮد، ﻧـﻪ ﺗﻨﻬـﺎ از دﻳـﺪﮔﺎه ﺟﻨﺲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﮔﺎﻫﻲ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و رﻧﮓ ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸـﻪ زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ آب ﻳـﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ از ﭼﻨﺪ ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ در ﻛﻨـﺎره ﻫـﺎی ﻧﻘﺸـﻪ از دﻳـﺪﮔﺎه ﺟﻨﺲ، ﻣﺮزﻫﺎ و ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد و در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻤﻮد . ج- ﻧﺎدرﺳﺖ ﺑﻮدن ﭘﺎره ای از ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی دوران ﭼﻬﺎرم ﺗﻮﺟﻪ ﺷﺪه و ﺟﻨﺲ ﻫﺎ آن ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﻃـﻮر ﻋﻤﻮم درﺳﺖ ﻧﻴﺎﻣﺪ ه اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ 2 آﻣﺪ اﻧﺘﻬﺎی دﺷﺖ زرﻧﺪ ﺳﺎوه ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺳـﺎزﻣﺎن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﺌﻮژن آﻣﺪه درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ درﻫﻤﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه و ﻗﻨﺎت آﺑﺪار وﺟﻮد دارد . ﺟﻨﺲ ﺳـﺎزﻧﺪﻫﺎ ی اﻳـﻦ ﻣﺤﻞ از ﻧﻮع آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی رﻳﺰداﻧﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻧﺌﻮژن ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻳﺪه . اﻧﺪ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﻣﻮﺟـﻮد آن ﻣﻨﻄﻘـﻪ را ﺑـﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﻛﺎرﺷﻨﺎس ورزﻳﺪه و آﺷﻨﺎ، ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب آن ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻧﻤـﻮد . ﺟـﻨﺲ ﺳـﺎزﻧﺪﻫﺎ در ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷ ﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ) ﻫﺎﺷﻮر ( و ﺗﺮاواﻳﻲ واﺣﺪ ﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎ رﻧﮓ ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﺸﺎﻧﻪ ای ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺳﺎزﻧﺪ ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ دﻳﺪن آن ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﺳﺎزﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﭘﻲ ﺑﺮد . ﻛﺎرﺑﺮد ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در 84 - اﻟﻒ ﻃﺮح ﺗﻬﻴﻪ 98 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺿﻮاﺑﻂ و ﻣﻌﻴﺎرﻫﺎی ﻓﻨﻲ ﺻﻨﻌﺖ آب ﻛﺸﻮر » ﻋﻼﻳﻢ و ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ « آب ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣـﻲ ﺷـﻮد . در ﻧﻘﺸـﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی ﺷﻮﻧﺪ . - ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺗﺮاواﻳﻲ ﺗﺨﻠﺨﻞ در ﺑﻴﻦ ذرات ای ﭘﺎره از ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺑﺮﻓﺖ، ﺑﺎدرﻓﺖ، ﻣﺎﺳﻪ ﻫﺎ ی درﻳﺎﻳﻲ، اﻧﻮاﻋﻲ از ﻣﺎﺳﻪ ﺳﻨﮓ ، ﻫﺎ ای ﭘﺎره از ﺳـﻨﮓ ﻫـﺎ ی آذرﻳﻦ ﺑﻴﺮوﻧﻲ، ﺗﻮف ، ﻫﺎ ﺳﻨﮓ آﻫﻚ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺟـﺎﻧﻲ و ... ﻓﻀـﺎﻫﺎی ﺧـﺎﻟﻲ ﺑـﺮای اﻧﺒﺎﺷـﺖ و اﻧﺘﻘـﺎل آب وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﮔـﺎﻫﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺰرﮔﻲ در ﻫﺎ آن ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ از رواﺑﻂ رﻳﺎﺿﻲ ﻣﺤـﻴﻂ ﻫـﺎ ی ﻣﺘﺨﻠﺨـﻞ ﭘﻴﺮوی ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻧﻮع ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﻛﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺗﺸـﻜﻴﻞ آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﻳﻲ ﺑـﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺎ ی ﻣﺘﺨﻠﺨﻞ را دارﻧﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم اﻳﻦ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ را ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ رﻧﮓ آﺑﻲ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﺑﺴﻴﺎری از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ . اﻧﺪ ﺷﺪه در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎری اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺷـﻠﻮغ ﺷـﺪن ﻧﻘﺸـﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ را ﺑﺎ رﻧﮓ ﺳﻔﻴﺪ ﻧﺸﺎن داد . - ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻛﺎرﺳﺘﻲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﺑﺮای ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی اﻧﺤﻼﻟﻲ و ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻫﺎی ﻛﺎرﺳﺘﻲ ﺷﺪن دارﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﺑـﺎ رﻧﮓ اﻳﻲ وﻳﮋه ﻧﺸﺎن داده ﺷﻮد . رﻧﮓ ﺳﺒﺰ ﺑﺮای ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻛﺎرﺳﺘﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ . - ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻛﻨﻨﺪه ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻪ دارای رﮔﻪ ﻫﺎی ﮔﭻ و ﻧﻤﻚ اﻧﺪ اﮔﺮ در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ اﻧﺤـﻼل ﭘﺬﻳﺮی زﻳﺎد ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺧﺮاب ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . اﻳﻦ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب ﺑﺎ رﻧﮓ ﻧﺎرﻧﺠﻲ ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . - ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی درز و ﺷﻜﺎف دار درز و ﺷﻜﺎف در ﭘﺎره ای از ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﻣﺤـﻞ اﻧﺒﺎﺷـﺖ و ﺟﺮﻳـﺎن آب ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺳـﺎزﻧﺪﻫﺎ ی درز و ﺷـﻜﺎف دار ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻛـﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ در ﺑﻪ ﻫﺎ آن وﺟﻮد آﻣﺪه ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ رﻧﮓ ﻣﺸﺨﺼﻲ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . رﻧـﮓ زرد ﺑـﺮای اﻳـﻦ ﻧـﻮع ﺳـﻨﮓ ﻫـﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ .ﺷﻮد - ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی ﻧﺎﺗﺮاوا ﺳﺎزﻧ ﺪﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﺸﻜﻴﻞ آﺑﺨﻮان، ﻧﺎﺗﺮاوا ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ رﻧﮓ اﻳﻲ وﻳﮋه ﺑﻴﺎﻳﺪ . رﻧﮕﻲ ﻛﻪ ﺑـﺮای اﻳـﻦ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه رﻧﮓ ﻗﻬﻮه اﻳﻲ اﺳﺖ . روﺷﻦ اﺳﺖ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی ﻣﻮرد اﺷﺎره در ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﮔـﺎﻫﻲ در ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻳـﻚ ﺳـﺎزﻧﺪ ﻣﺘﻘـﺎوت ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ درز و ﺷﮕﺴﺘﮕﻲ در ﺳﻨﮓ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻳﺎ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻳﻚ ﺳﺎزﻧﺪ ﻳﻜﺴـﺎن ﻧﺒﺎﺷـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜﺎل ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎی اﻧﺤﻼﻟﻲ در ﭘﺎره ای از ﺳﻨﮓ آﻫﻚ ﻫﺎ ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ درﺟﻪ ﺧﻠﻮص ﺳﻨﮓ وﻳﺎ ﻧﻮع ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﻫﺎ، ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 99 ﻛﺮده اﺳﺖ . ﺗﻐﻴﻴ ﺮ ﺗﺮاواﻳﻲ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺷﺪت رﻧﮓ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻛﺎرﺳﺖ ﻫﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎ رﻧﮓ ﺳﺒﺰ ﭘﺮ رﻧﮓ و ﻫﺮ ﻗﺪر درﺟﻪ ﻛﺎرﺳﺘﻲ ﺷﺪن ﺳﻨﮓ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ رﻧﮓ ﺳﺒﺰ ﻛﻢ رﻧﮓ ﺗﺮ ﺑﺮای آن اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد 6 - 2 - 1 - 1 - ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷ ﻨﺎﺳﻲ آب و ﺳﺎﻳﺮ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ، ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ روﺷـﻦ ﺧﻮاﻫـﺪ . ﺷﺪ اﻟﺒﺘﻪ ای ﭘﺎره از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی، ژرﻓﺎی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و را ﻧ ... ﺗﻮان ﻤﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﺗﻨﻬـﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ روزﻣﻴﻨﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ آّب ﻣﺸﺨﺺ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻫﺎ راه . ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ آن ﺣﻔـﺎری ﻫـﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﺳﺖ . ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ زﻳﺎد و ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ دارد . ﺑـﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ راه ی ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻛﻢ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ ﺑﺮای ﺑﺮ ﻃﺮف ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ را ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮد . 6 - 2 - 2 - ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ روش ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﻛﺎرﺑﺮد ﻫﺎ آن در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در ﻧﺸـﺮﻳﻪ ﻃـﺮح اﺳـﺘﺎﻧﺪارد ﺻـﻨﻌﺖ آب ﻛﺸـﻮر » ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳـﻚ در ﻫـﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ « آﻣـﺪه اﺳـﺖ . در ﮔـﺰﻳﻨﺶ روش ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳـﻚ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﻨﻄﻘـﻪ و ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻫﺎ ی روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺗﻮﺟﻪ اﻳﻲ وﻳﮋه ﺑﺸﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺨﺶ اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ دﺷـﺖ ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﻃـﻮر ﻋﻤﻮم داﻧﻪ رﻳﺰاﻧﺪ و در اﻳﻲ ﭘﺎره ﻣﻮارد ﺑﺨﺶ اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ دﺷﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ زار ﺷﻮره ﻫﺎ ﻣﻲ رﺳﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺮﻓـﺖ در اﻳـﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ از ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻛﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻛـﺎرﺑﺮد ژﺋﻮاﻟﻜﺘﺮﻳـﻚ در اﻳـﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﺳـﻮدﻣﻨﺪ ﻧﻴﺴـﺖ . درﺣﺎﻟﻲ اﮔﺮ ﻛﻪ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ از ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳـﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜـﻲ زﻳـﺎد ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺳـﻨﮓ ﻫـﺎ ی آذرﻳﻦ، ﺳﻨﮓ آﻫﻚ ... و ﺑﺎﺷﺪ روش ژﺋﻮاﻟﻜﺘﺮﻳﻚ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﺪ . ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ژرﻓﺎی ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ژرﻓﺎی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ( در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺑـﺮآورد و ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎس ﻳـﺎ ﻫﻴﺪروژ ﺋ ﻮﻟﻮژﻳﺴـﺖ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻛـﻪ آﺷـﻨﺎﻳﻲ ﻛﺎﻣـﻞ ﻳـﺎ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻘﻄﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ و ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی آن دارد ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻛﺎرﺷﻨﺎس ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ ﺑﺎﻳـﺪ آراﻳـﺶ و ﻧﻘـﺎط ﺳـﻮﻧﺪاژ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻳﻚ ﺳﺮی اﻋﺪاد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺸﺨﺼﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜـﺎل در ژﺋﻮاﻟﻜﺘﺮﻳﻚ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷـﻮد . اﻧـﺪازه ﻣﺸﺨﺼـﻪ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ اﻓﺰون ﺑﺮ ﺟﻨﺲ ﺑﻪ درﺟﻪ ﺧﻠﻮص، وﺟﻮد ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ، ﻣﻘـﺪار رﻃﻮﺑـﺖ، ﺷـﻮری آب ﻣﻮﺟـﻮد در آن و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد و در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻧﻴـﺎز ﺑﻪ ﻧﻘﺎط ﺷ ﺎﻫﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و . . ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔـﺮدد . اﮔـﺮ در ﻛﻨﺎر اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻧﻴﺰ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ روش اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد ﻛﻤﻚ ﺑﺰرﮔـﻲ ﺑـﺮای ﺗﺠﺰﻳـﻪ و 100 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﻣﻮاردی دﻳﺪه ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﭘـﺎره ای از ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳـﺎن ﻣﺤﻠـﻲ ﺑـﺎ ﺗﺼـﻮر اﻳﻨﻜـﻪ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﻋﻤﻠﻴـﺎت ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻛﻨـﺪ، ﺗـﺮ ﻛـﻢ داده ای در اﺧﺘﻴـﺎرش ﻣﻲ ﮔﺬراﻧﺪ ﻛﻪ ﻛﺎر درﺳﺘﻲ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﺮای ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨـ ﻲ ، ژرﻓـﺎی ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﻛﻴﻔﻴﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ از ﻫﺎ راه ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ، ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺨﺼـﻲ ﺑﻪ ... و دﺳﺖ آﻣﺪه در اﺧﺘﻴﺎر ﻛﺎرﺷﻨﺎس ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . در ﺗﺠﺰﻳـﻪ ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻛـﻪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد از ﺗﺮ ﻛﻢ ، ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑ ﻮط ﺑﻪ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻻزﻣﺴﺖ در اﻳﻦ ﻣﻮرد دﻗﺖ ﺷـﻮد . ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﭘﺲ از ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻻزﻣﺴـﺖ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ژﻳـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺮدد . در ﻣﻮاردی ﻧﻴﺰ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻃﻲ ﻣﺮاﺣﻠﻲ و ﺗﻮﺳﻂ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ در ﻫﺮ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻤـﺎم ﻫـﺎ داده ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﮔﺬﺷـﺘﻪ ﻧﻴـﺰ ﮔﺮدآوری و از ﻫﺎ آن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﺎرﻓﺮﻣﺎ اﻗﺰون ﺑﺮ ﮔﺰارش ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺗﻤﺎم ﻫﺎ داده ی ﺧﺎم اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ را ﻧﻴﺰ درﻳ ﺎﻓﺖ و ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ی دوﺑﺎره ﻧﮕﻬﺪاری ﻛﻨﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﮔﺰارش ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮش و ﻫﺎ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﺳـﻨﮓ ﻣﺨـﺰن و ﻧﻘﺸـﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻋﺮﺿﻲ )RT ( آن ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺎﻳﺪ . در ﮔﺰارش ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ از دﻳـﺪﮔﺎه آﺑـﺪﻫﻲ ﺑﺮای ﺣﻔﺎری ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﻫﺎ آن ی ﺗﺮدﻳﺪﻫﺎ ﻳﻲ وﺟﻮد دارد ﺑـﺮای ﺣﻔﺎری ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﺷﻮد . 6 - 2 - 3 - ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ از ﻧﺎم آن ﺑﺮ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺎ ﻳﻪﻻ و ی آﺑـﺪار ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﺷﻮد از روش ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎری ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷـﻮد ﻛـﻪ اﻳـﻦ ﻫـﺎ داده را ﺑﺘـﻮان ﺑـﺎ دﻗـﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ زﻣﺎن ﺑﺮ و ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ اﻧﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤـﻞ ﺣﻔـﺎری ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 6 - 2 - 3 - 1 - ﻣﺤﻞ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﭘﻴﺶ از ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺗﻌﺪاد ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴـﺎز ﻻزﻣﺴـﺖ ﻫـﺪف از اﻧﺠـﺎم آن را ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤـﻮد . اﮔـﺮ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﻨﺲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ژرﻓﺎی ﺳـﻨﮓ ﻛـﻒ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ اﺑﺘﺪا ﺷﻜﻞ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ آب، ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ اﻳـﻦ ﺑﺮآوردﻫـﺎ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ ی دارﻧﺪ ﺑﺮای ﺣﻔﺎری اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻫﺪف ﺣﻔﺎرﻫـﺎی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ، ﺷﻨﺎﺳـﺎﻳﻲ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﺎﺷﺪ اﺑﺘﺪا ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ) ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار آزاد و ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ( ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 101 ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ آورده ﺷﻮد ﺑﺎ . ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از اﻳـﻦ ﻧﻘﺸـﻪ ﺗـ ﻣـﻲ ﻮان ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﺮزﻫﺎی ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار اﻫﻤﻴﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی دارد را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ آب و ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ، ﺗﻌﺪادی ﻣﺤﻞ ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪه ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﻫﻴﺪرو ژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﻮﺟﻮد را ﺗﻠﻔﻴـﻖ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی دارای ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺳﭙﺲ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﻳﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﺪف ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت، ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻫﺎ آن اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی دارد را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ آن ﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺣﻔـﺎری ﻻزم را ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻛﻨﺪ . در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺤﻞ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻧﻴـﺰ ﻣـﻮرد ﺗﻮﺟـﻪ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻛﻮﺷﺶ ﮔﺮدد ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﻃﻮری در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘ ﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻫﺎ آن را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻧﻤﻮد . 6 - 2 - 3 - 2 - روش ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ دو روش ﺣﻔﺎر ی دوراﻧﻲ و ﺑﻴﺶ ای ﺿﺮﺑﻪ ﺗﺮ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ آﺑﺮﻓﺘـﻲ ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ . ﺳﺮﻋﺖ ﺣﻔﺎری دوراﻧﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و ﻣﺸﻜﻼت ﻛﺎری آن در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی رﻳﺰﺷﻲ و ﻗﻠﻮه ﺳﻨﮕﻲ ﺗـﺮ ﻛـﻢ اﺳـﺖ . وﻟـﻲ داده ﻛـﺎﻓﻲ در ﻣﻮرد ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺳﻄﺢ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﻪ آب، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر و ﻛ ﻴﻔﻴﺖ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن را ﺑﺎ ﺣﻔـﺎری دوراﻧـﻲ ﺗﻮان ﻤﻲﻧ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ روش دوراﻧﻲ ﺑﺮای ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﺑﺎﻳـﺪ ﭼـﺎه ﭘﻴﻤـﺎﻳﻲ ﻧﻴـﺰ در ﻣﺤـﻞ ﺣﻔﺎری اﻧﺠﺎم ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان داده ای درﺑﺎره ﺟﻨﺲ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد . ﻣﺘﺎﺳـﻔﺎﻧﻪ ﭼـﺎه ﭘﻴﻤـﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻚ در اﻳﺮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪی و ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آﺷﻨﺎ در ﻛﺎر ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻣـﻮارد ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﭼﺎه ﭘﻴﻤﺎﻳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در اﻳﺮان ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﭼﻨﺪان ﻗﺎﺑﻞ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻤﻲﻧ ﺑﺎﺷﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﻫـﺎ ﮔﺮوه ﻳﻲ ﻫﺴـﺘﻨﺪ ﻛـﻪ در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻣﺸﺨﺼﻲ ﭼﺎه ﭘﻴﻤﺎﻳﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ و ﺑﻪ دﻟ ﻴﻞ ﺗﺠﺮﺑﻪ زﻳﺎد و آﺷﻨﺎ ﺑﻮدن ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺧﻮﺑﻲ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﺳﺮﻋﺖ ﺣﻔﺎری اﻳ ﺿﺮﺑﻪ ﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮕﻼﺧﻲ ﻛﻢ و در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی رﻳﺰﺷﻲ ﻧﻴﺮ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟـﻪ ﻣﻮﻗـﺖ دارد ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻼت زﻳﺎدی ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﺮای ﺷﺮﻛﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺗﺠﻬﻴـﺰات ﻓﻨـﻲ و اﻣﻜﺎﻧـﺎت ﻛـﺎری ﺗـﺮ ﻛـﻢ ی دارﻧـﺪ ﺑـﻪ وﺟـﻮد ﻣـﻲ آورد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻈﺎرﺗﻲ ﺧﻮب، ﻣﻨﻈﻢ و ﻣﺪاوم ﺑﺮ ﺣﻔﺎری ای ﺿﺮﺑﻪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ داده ی ﻛﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺧـﻮﺑﻲ از ﺟـﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ، ﺳﻄﺢ آب و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن، ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ، ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ژرﻓﺎ و ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﻪ ﻫﺎ آن دﺳﺖ آورد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺣﻔﺎری ای ﺿﺮﺑﻪ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻬﺘﺮ از روش دوراﻧﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد روش در ای ﺿﺮﺑﻪ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧـﺎﻇﺮ آﺷﻨﺎ و ﻣﻘﻴﻢ در ﻣﺤﻞ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل ﺣﻔﺎری اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد و ﻛﻮﺷﺶ ﺷﻮد در زﻣﺎن ﺣﻔ ﺎری در ﻣﺤﻞ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺮ اﻧﺠـﺎم ﺣﻔـﺎری ﻧﻈﺎرت ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎﻳﺪ روش ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺧﺎک و آب ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﻣﺤﻞ ﺣﻔﺎری اﻧﺘﺨﺎب، ﺳﺮﻋﺖ ﺣﻔـﺎری را ﺑﺎ دﻗﺖ در ﻧﻈﺮ داﺷﺘﻪ و ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻮارد ﺣﻔﺎری را ﻳﺎدداﺷﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﺳﺎﻳﻞ ﻻزم ﻣﺎﻧﻨﺪ ذره ﺑﻴﻦ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳ ﻲ،ﺷﻴﺸﻪ اﺳـﻴﺪ، ﻛﻨﺪاﻛﺘﻴﻮﻳﻤﺘﺮ، ﻣﺘﺮ و ... ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪ و ﺟﻨﺲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﻣﺤﻞ ﺣﻔﺎری و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ آب ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻨﻈﻢ ﺗﻌﻴﻴﻦ 102 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻨﺪ . ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺣﻔﺎری اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ در ﻣﺤﻞ ﺗﻬﻴﻪ و روزاﻧﻪ ﺟﻨﺲ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ، ﺳﺮﻋﺖ ﺣﻔﺎری، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ آب و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﺑﺮش ﺑﻴﺎورد . درﺣﻘﻴﻘﺖ در اﻳـﻦ ﺑـﺮش ﻳـﻚ ﺳـﺘﻮن ﺑـﺮای ﺟـﻨﺲ ﻻﻳـﻪ ﻫـﺎ و ﺳﺘﻮن ﻫﺎی دﻳﮕﺮ ﺑﺮای ﺳﺮﻋﺖ ﺣﻔﺎری، ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ و ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﺧﺘﺼﺎص ﻣﻲ ﻳﺎﺑـﺪ . ﺳـﻄﺢ آب ﮔﻤﺎﻧـﻪ در زﻣﺎن ﺣﻔﺎری ﻫﺮ روز ﺻﺒﺢ ﭘﻴﺶ از ﺣﻔﺎری و ﻋﺼﺮ ﭘﺲ از ﺧﺎﺗﻤﻪ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺣﻔﺎری ﻫﺎی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﮔﻤﺎﻧﻪ آﻏﺎز ﺷﻮد و ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ اداﻣـﻪ ﻳﺎﺑـﺪ . ﺟـﻨﺲ ﻻﻳـﻪ ﻫـﺎ و ژرﻓـﺎی ﻫـﺎ آن ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . ﺣﻔﺎری در ﭘﺎره ای ﻧﻘﺎط ﺑـﻪ ﻻﻳـﻪ ﻫـﺎی رس و ﮔـﺎﻫﻲ ﺳﺨﺖ ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺣﻔﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺳﺎده ﻧﻤﻮدن ﻛﺎر آن را ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ آورﻧﺪ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ در زﻳـﺮ اﻳـﻦ ﻻﻳـﻪ رﺳﻲ ﻧﻴﺰ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار دﻳﮕﺮی وﺟﻮد دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻧﺎﻇﺮ ﺣﻔﺎری ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ . ﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻬﻴﻪ و ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎدی دارد ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد در ﮔﻤﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎ ﻓﻲ ﻫـﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﻛﻢ )4 ﻳﺎ6 اﻳﻨﭻ ( ﻧﺼﺐ و از آن ﺑﺮای ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد 6 - 2 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻻزﻣﺴﺖ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﮔﺬﺷـﺘﻪ ﺑـﺎر دﻳﮕـﺮ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻫـﺎ داده ی ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن اﺑﺨﻮان ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ و ﻫـﺎ داده زﻣـﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺳـﻄﺤﻲ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﺮآورد ﻣﻲ .ﺷﻮد اﻳﻦ ﻛﺎر ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی آﺗﻲ ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان و ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑ ﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ا ﻳـﻦ ﻛـﺎر ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ورزﻳﺪه و آﺷﻨﺎ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ا ﻟﺒﺘﻪ اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ در ای ﭘﺎره از ﻧﻘﺎط ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺎی ﺑﻪ ﻣﺎﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی وﻳﮋه ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺑـﺎ ﺧﻄـﻮط ﺧﻂ ﭼﻴﻦ ( ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . ﺳﭙﺲ ﺟﻨﺲ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ، ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن و ﻫﻢ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻋﺮﺿﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار رﺳﻢ ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺟﺪاﺳﺎزی ) ﺑﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻳـﺎ ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﻣﺘﻔﺎوت ( ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫـﺎ آن ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﻣﺸـﺨﺺ ﮔﺮدد . ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن و ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار و ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ی اوای ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻧﻴﺰ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ در ﻣﺮاﺣﻞ اوﻟﻴﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﻧﺘﻮان ﺗﻤﺎم اﻳﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ را ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . وﻟﻲ ﻻز ﻣﺴﺖ ﻫﺎ آن را ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد و ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان را ﺑﺮآورد و رﺳﻢ ﻛﺮد . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻣﻜﺎن ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد . وﻟﻲ ﻻزﻣﺴﺖ ﺑﺮای ﺳـﻤﺖ و ﺳﻮ دادن ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی، ﻧﻘﺸ ﻫﺎ ﻪ ی ﻣﻮرد اﺷﺎره ﺑﺎ ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ﺗﻬﻴﻪ و ﻛﻤﺒﻮدﻫـﺎ ی ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎﺗﻲ ﻣﺸـﺨﺺ ﮔـﺮدد . وﻟﻮﻣﺴ ﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ را در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی آﺗﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮار داده و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜـﺎل ﺣﻔـﺎری ﻫـﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮﻣﻨﻄﻘﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد از ﻫﺎ داده ﻫﺎ آن ی ﺑﺮای ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 103 در ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ ﻫﺎ ی اﻳﺮان ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻳﺎدی ﺣﻔﺎری ﺑﻪ ﻫـﺎ ﺷﻜﻞ ی ﻣﺘﻔـﺎوت اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ، ﭘﻴﺰوﻣﺘـﺮی، ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺨﺼﻲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ وﻟﻲ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨـﻮان اﻳـﻦ دﺷـﺖ ﻫـﺎ اﻧﺪک اﺳﺖ اﮔﺮ . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎ ﻧﻲ آﺑﺨﻮان در آﻏﺎز ﺑﺮرﺳﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﻫﺎ آن ی ﻣﺸﺨﺺ ﻣـﻲ ﮔﺮدﻳـﺪ و ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی ﺑﻌﺪی ﺑﺎ ﻧﻈﺎرت ﻫﺪﻓﺪار ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﺮﻓﺖ ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻨﻮﻧﻲ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ . 6 - 3 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺨﺎزن دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل درﻳﺎﭼﻪ ﺳـﺪﻫﺎ، ﻣﻘـﺪاری آب در ﻫـﺎ آن اﻧﺒﺎﺷـﺘﻪ ﺷـﺪه وﻟـﻲ ﭘﻴﻮﻧـﺪ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن آب درون ﺧﺎک ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺮﺧﻼف ﻣﺨـﺎزن ﺳـﻄﺤﻲ ﻛـﻪ ﺗـﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻫﺮﻟﺤﻈﻪ زﻣﺎﻧﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻳﻜﺴﺎن اﺳـﺖ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ از ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎی ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻧﻘﺎط ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ . اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد ﺟﺮﻳﺎن ﻫﻤﻴﺸﮕﻲ و ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﻫـﺎی ﻣﺘﻔـﺎوت وﻟـﻲ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﻛﻢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ و ﺳﺮﻋﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻻﻳ ﻪ ﻫﺎی آﺑﺪار ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﻫـﺎی ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ و ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻫـﺎ آب ی ورودی و ﺧﺮوﺟـﻲ ازاﻳـﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ذﺧﻴﺮه آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ و در زﻣـﺎن ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺑﺮرﺳـﻲ ﺷـﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴـ ﺮات ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨـﻮان ) ﻫـﺎ وﺿـﻌﻴﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻣﻲ ( ﻫﺎ آن ﺗﻮان داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎی ارزﺷﻤﻨﺪی در ﺑﺎره وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺣﺠﻢ آب ﺑﻪ ﻫﺎ آن دﺳﺖ آورد . 6 - 3 - 1 - ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪادی ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ) ﺗﻌـﺪادی ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ( ای در ﮔﺴـﺘﺮه ﻫـﺎ آن ﻣـﻮرد ﺑﺮرﺳ ﻲ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻻزﻣﺴﺖ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﺗﻤﺎم ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻳـﻚ آﺑﺨـﻮان ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای را ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب درﻳﺎﻫـﺎی آزاد ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﻄﻪ ای در ﺳﺮ ﻫﺮ ﭼﺎه ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد و ﺗﺮاز آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑـﻪ ﺳـﻄﺢ درﻳـﺎ ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد . ﺳﭙﺲ ژرﻓﺎی آب ﭼﺎه را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن ﻧﻘﻄﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان در زﻣﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای اﮔﺎﻫﻲ از وﺿﻌﻴﺖ آب ﻣﺨﺰن، ﺑﺮرﺳـﻲ و ﻧﻈـﺎرت ﺑـﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آن ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮا ن و ﺗﻐﻴﻴﺮات آن ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻨﻈﻢ ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . ﺳﻄﺢ آب ﻣﺨﺎزن ﺳﺪﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﺻﻮرت روزاﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟـﻲ ﺗﻐﻴﻴـﺮات روزاﻧـﻪ ﺳـﻄﺢ اب ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﺑﺮﻓﺘﻲ ﭼﻨﺪان زﻳﺎد ﻧﻴﺴﺖ و ﺗﻮان ﻣﻲ ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺰرگ ﺗـﺮ ﺑـﻪ ) ی ﻃـﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ ( ﺑـﺮای اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای از ﻧﻮع ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻧﻴﺴـﺖ ﻛـﻪ ﺗﻨﻬـﺎ در زﻣـﺎن 104 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻫﻤﻴﺸﮕﻲ و ﻣﻨﻈﻢ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﭘﺎﻳـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ و ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب آﺑﺨﻮان آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﮔﺎﻫﻲ ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﮔﺮدآوری، ﺛﺒﺖ و ﻧﮕﻬﺪاری اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ داده وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺟﺒﺮان آن ﺑﻪ دﻟﻴﻞ از دﺳﺖ رﻓـﺘﻦ زﻣـﺎن ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ . ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ اﻳﻲ ﭘﺎره از اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻼت اﺷﺎره ﮔﺮدد . 6 - 3 - 1 - 1 - ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن وﺿﻌﻴﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻣﺎر ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮ اﻳﻦ ﭘﺎﻳﻪ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه اﻧﺪ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ) ﺷﻴﺐ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳـﺎن ( ﺑـﻴﻦ اﻳـﻦ دو ﻧﻘﻄـﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻳﻜﺴﺎن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ . در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻴﻦ دو ﭼﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ﺑـﻪ ای ﻃـﻮر ﻳﻜﺴـﺎن ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﻜﻨـﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻧﻘﺎط ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﭼﺎه و ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑـﺎ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺳﻄﺢ آب واﻗﻌﻲ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ . در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺷﺮاﻳﻂ اوﻟﻴﻪ ای ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣـﻲ ﮔـﺮدد ﻣﻘـﺎدﻳﺮ واﻗﻌـﻲ آن ﻧﻴﺴـﺖ و ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﻪ وﺟﻮد . آﻳﺪ ﻣﻲ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪوﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﻨﺲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ، ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ورود و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آب و ﻣﻘﺎدﻳﺮ آب ورودی و ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ ﺟﻨﺲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺑـﻴﻦ دو ﻧﻘﻄـﻪ ﺷـﺎﻫﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﮕﺮدﻳﺪه ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ درﺳﺖ اﺳﺖ . راﻫﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻤﺎب ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاﻛﻢ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ ) ای ﻃﻮر ﻣﺜـﺎل ﺑـﺮای ﻫـﺮ 25 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑـﻊ ﻳـﻚ ﭼـﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ( ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺮای دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ و آﻧﻬﻢ ﺑﺮای ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺒﺎﻧﻲ دﺷـﺖ ﻫـﺎ ، ﺑﺘـﻮان اﺟﺮا ﻛ ﺮد وﻟﻲ ﺑﺮای ﭘﺎره ای ﺶﺑﺨ از ﻫﺎ ی آن و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در دﺷﺖ ﻫﺎی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ . ﺗـﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﺗﻌﺪاد ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻧﻴﺎز دارد ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از : اﻟﻒ-ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ی ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب و ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻛﻨﺎره ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ دﭼـﺎر ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮری اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﻛـﻪ ﺑﺘـﻮان ﺷـﺮاﻳﻂ واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان را ﺑﺎزﺳﺎزی ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب دو ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻛﻨﺎره ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان زﻳﺎد ﺑﺎﺷـﺪ اﻣﻜـﺎن دارد ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻜﺘﻮﻧﻴﻜﻲ ﻣﺎ ﻧﻨﺪ ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ، ﺷﻴﺐ زﻳﺎد ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨـﻮان ﻋﺎﻣـﻞ آن ﺑﺎﺷـﺪ ) . ﺷـﻜﻞ 2 - 11 ( ﻓﺎﺻـﻠﻪ ﭼـﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮ ﻛﻢ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷـﻮد ﺗـﺎ ﺑﺘـﻮان ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ واﻗﻌـﻲ ﺷﻜﺴـﺘﮕﻲ و روﻧـﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺷـﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ را در اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮد . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 105 ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻌﺪادی ﻣﺴﻴﻞ از ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ی دﺷﺖ ﻫﺎ وارد آن ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ ﻛـﻪ در اﻳـﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﻣﻘـﺪاری آب وارد آﺑﺨـﻮان ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان و ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺑﻬﺘﺮ آن در ﻣﺪل و ﺑﺮآورد ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آﺑﺨﻮان ﻻزﻣﺴﺖ ﺗﺮاﻛﻢ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ . زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﺑﺨﺶ ﻫﺎ ی زﻫ ﻜﺶ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺎ ﭘﺎره ای ﺶﺨﺑ از ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی را آن ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﺤﻞ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ از ﻫﺮ دو ﺳﻤﺖ ﺑﺴﻮی زﻫﻜﺶ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ) ﺷﻜﻞ6 - 1( ﺷﻜﻞ 6 - 1 - ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻛﻨﺎر زﻫﻜﺶ ﻫﺎ اﮔﺮ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای دو ﻃﺮف زﻫﻜﺶ رﺳﻢ ﺷﻮد ﻣﻘـﺪار ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﭼﺎه ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ ﺗﻔﺎوت زﻳﺎدی دارد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻻزﻣﺴﺖ ﺗﻌﺪاد ﻛﺎﻓﻲ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در دو ﺳﻤﺖ رودﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ زﻫﻜﺶ اﻧﺘﺨﺎب و آﻣﺎر ﻫﺎ آن ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﻣﻴﺎﻧﻲ ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در ﺟﻬـﺖ و ﺷﻴﺐ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد . ﺑﺮآورد ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺑـﺎ ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی از آﻣﺎر دو ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ در دو ﺳﻤﺖ اﻳﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻗﺮار دارد ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴـﻞ در ﻛﻨـﺎره ﻫـﺎ ی اﻳﻦ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ . ب- دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻧﺴﺒﻲ ﻣﻘﺪار ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻣﺮز دارﻧﺪ . در ﺣﻘﻴﻘﺖ اﮔـﺮ درازای ﻣﺮزﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺑﻴﺶ از ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان در ﻛﻨـﺎره ﻫـﺎ ی ﻣـﺮز ﺗﻐﻴﻴﺮﻫـﺎی ﻧﺎﮔﻬـﺎﻧﻲ دارد ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗـﺮاﻛﻢ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه در ای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮه ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . ج- در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ زﻳﺎد آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﭘﺎره ای ﻣﻜﺎن ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻳﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎدی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻳـﺎ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮﻧﺪ . ﺑـﺪﻳﻦ دﻟﻴﻞ ﻣﺨﺮوط ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻ آﻣﺪﮔﻲ ﻳﺎ اﻓﺖ در ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳـﺪ . در ﺷـﻬﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛـﻪ ﭘﺴـﺎب ﻫـﺎ ی 106 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺎﻧﮕﻲ ﺑﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ وارد یﻫﺎ ﭼﺎه ﺟﺎذب ﻣﻲ ﺷﻮد ﻳﺎ در ﻣﺤﻞ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ و ﻳﺎ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ی ﺗﻤﺮﻛـﺰ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ، ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ . اﮔﺮ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ و ﻳﺎ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ آن ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در دوران ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد و ﺑﺎزﺳﺎزی آن ﺗﻮﺳﻂ ﻣـﺪل ﻧﻴـﺰ ﻧﺘـﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ . ) ﺷﻜﻞ6 - 2( ﺷﻜﻞ6 - 2 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از دو ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب واﻗﻌﻲ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻳﺎﻓﺖ آﺑﺎد در دﺷﺖ ﺗﻬﺮان ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺧﻮدﻧﻤﺎﻳﻲ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ ﭼـﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻧﺰدﻳﻚ ﻣﺤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻳﺎ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺸﻮد اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺮای ﻳﻚ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛـﻪ ﻣﺨـﺮوط اﻓـﺖ ﻛﻮﭼﻜﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺧﻮد ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد درﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . وﻟﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻳﺎ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻃﻮری اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﻣﺨﺮوط ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ اﻓﺖ و ﺑﺎ ﻻ آﻣﺪﮔﻲ را ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺷﻨﺎﺧﺖ . 6 - 3 - 1 - 2 - ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮات آن در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺪل را ﺗﻮان ﻣﻲ ﭘﺎﻳﻪ اﺻﻠﻲ ﺗﻨﻈـﻴﻢ و ﺗﻄﺒﻴـﻖ ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ داﻧﺴﺖ . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺗﻌﺪاد اﻧﺪﻛﻲ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺎ ﻓﺮض ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ دو ﭼﺎه ﻛﻨﺎر ﻫﻢ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ اﮔـﺮ ﻗﻣﻮ ﻌﻴـﺖ و ﺗﻌـﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﮕﺮدد ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آﺑﻲ ﻛﻪ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﺮای ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪل ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﭘﻤﭙﺎژ ﺳﻄﺢ آب)ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ( ﺳﻄﺢ واﻗﻌﻲ آب ﺳﻄﺢ آب)ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ( ﺗﻤﺮﻛﺰ ﭘﻤﭙﺎژ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 107 ﺷﺪه و در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب واﻗﻌﻲ آﺑﺨـﻮان ﺗﻔـﺎوت دارد . در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺮای ﺑﺎز ﺳﺎزی اﻳﻦ ﺳﻄﺢ آب ﺑﺎﻳﺪ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ وﻳﮋﮔﻲ آﺑﺨﻮان را ﺑـﻪ ﺻـﻮرﺗ ﻲ ﺑـﻪ ﻣـﺪل داد ﺗـﺎ ﻣـﺪل ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی واﻗﻌﻲ اﺑﺨﻮان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻧﺘﺨﺎب ﺗﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ دﻓﺖ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد . در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه و ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷـﻮد . ﺳـﭙﺲ در زﻣﺎن ﺑﺮرﺳﻲ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﮔﺮدآوری داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ درﺑﺎره وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ، ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی، ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن و ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑـﺮ آن را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﻤﻮد . ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣـﺮزی، ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﺎﮔﻬـﺎﻧﻲ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ) ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻐﻴﻴ ﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻳـﺎ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺿـﺮﻳﺖ آﺑﮕـﺬری ، ( ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ورود آب ) ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻣﺴـﻴﻞ ، ﻫـﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﻨﻨﺪه، ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ و ﻳﺎ ( ... ﻣﺤﻞ ﻫـﺎ ی ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻃﺒﻴﻌـﻲ ) ﻣﺎﻧﻨـﺪ زﻫﻜـﺶ ﻫـﺎ ، ﻣـﺮز ﺧﺮوﺟـﻲ و و ( ... ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ، ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی دارد ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﺑﺎ ﻫﺎ ﻳﺪ ﺗﻌﺪاد دﻳﮕـﺮی ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺳﻄﺢ آب واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان را ﺑﺘﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﺷﺎﻳﺪ در ای ﭘﺎره از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻻزم ﺑﺎﺷـﺪ ﻛـﻪ از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻳﻚ زﻣﺎن ﻣﺸﺨﺺ ) زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻤﻲﻧ ﺑﻪ ( ... و ﺷﻮد ﻋﻨـﻮان ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺑﻬـﺮه ﮔﺮﻓـﺖ . ﺗـﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ای در ﺑﺎﻻی اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن در ﻳﻚ دوره و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺷﻮد . ﺑﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﭼـﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای دﻳﮕﺮی ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮﺟﻮد را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮ . د ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﺗﺪرﻳﺞ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 6 - 3 - 1 - 3 - ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪی ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺳـﻄﺢ آب ﻫـﺎ آن در دراز ﻣـﺪت و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ اﻧﺪازه ﺮیﮔﻴ ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺮاﻳﻂ زﻳﺮ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ : اﻟﻒ- دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺳﺎده ﺗﺮ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﺷﻮد ﻛﻪ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﺑﻪ وﻳﮋه در اﻳﺎم زﻣﺴﺘﺎن، زﻣـﺎن ﺟﺮﻳـﺎن ﺳﻴﻼب ﻫﺎ و ﻳﺨﺒﻨﺪان ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن دارد ﺗﺮ ﺳﺎده ﺑﺎﺷﺪ . ب- ﺗﺪاوم اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ اﻳﺠﺎد ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن را ﺑﺮای دراز ﻣﺪت اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﻛﻨﺪن ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ اﻓﺮاد ) ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻣﺴـﻜﻮﻧﻲ، زﻣـﻴﻦ ﻫـﺎ ی ﻛﺸـﺎورزی ( درﺳـﺖ ﻧﻴﺴـﺖ . در ﭘـﺎره ای از 108 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ، اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺤﻠﻲ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ اﻣﻜـﺎن ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ، ﺗﻮﺳﻌﻪ ... و ﻫﺎ راه وﺟﻮد دارد اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد . ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻛﻨﺎر ﺣﺮﻳﻢ ، ﻫﺎ ﺟﺎده ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ ﻛﻨﺪه و ﻳﺎ ﻗﻄﻌﻪ زﻣﻴﻨـﻲ در ﻛﻨﺎر ﻣﺰارع ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﺎده ﻧﺰدﻳﻚ اﺳﺖ ﺑﺮای اﺣﺪاث ﺎﻫ آن ﺧﺮﻳﺪاری ﻧﻤﻮد . ج- ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ . ﭘـﺎره ای ﻋﻮاﻣـﻞ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری و ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﺸﺖ آب از ) ﻛﺎﻧﺎل ، ﻫﺎ ﭘﺴﺎب ( ... و ﻫﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻮﺿﻌﻲ در ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورﻧـﺪ . ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺎط داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ . د- ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮی از ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻧﻘﺎﻃﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن در دراز ﻣﺪت ﺑﺎ ارزش ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﻫﺰﻳﻨـﻪ زﻳـﺎدی ﺑـﺮای ﮔﺮدآوری آﻣﺎرﻫﺎ ﻫﺎ آن ی ﺻﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد . در ای ﭘﺎره ﻧﻘﺎط ﻣﻤﻠﻜﺖ دﻳﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﭘـﺲ از ﻣـﺪﺗﻲ ﺗﻮﺳـﻂ اﻓـﺮاد و ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺤﻠﻲ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺮدم ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻫﺪف اﻣـﻮر آب را از اﺣـﺪاث اﻳـﻦ ﻧﻤﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه داﻧﻨﺪ و ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ از اﻳﻦ ﻛﺎر دارﻧﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای را از ﺑﻴﻦ ﺑﺮ ﻣﻲ ﻧـﺪ . ﺷـﺎﻳﺪ ﻻزم ﺑﺎﺷـﺪ در زﻣـﺎن ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮای ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، ﻫﺪف از اﻳﻦ ﻛﺎر را ﺑﻪ زﺑﺎن ﺳﺎده ﺑﺮای اﻫﺎﻟﻲ و ﻛﺸﺎورزان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﺮح داد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ از ارﻛﺎن ﻫﺎ ی روﺳﺘﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻮراﻫﺎ و ... ﺑﺮای ﻧﮕﻬﺪاری اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه درﺧﻮاﺳﺖ ﻛﻤﻚ ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ ﺳﺮ ﻟﻮﻟﻪ دﻫﺎﻧﻪ ﭼﺎه ﻧﻴـﺰ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻮﺳﻂ وﺳﺎ ﻳﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد . 6 - 3 - 1 - 4 - ژرﻓﺎی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﺑﺨﻮان اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻣـﺪاوم و ﻣﻨﻈﻢ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . اﻓﺰون ﺑﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺣﺪاث ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻘﺪار زﻳﺎدی ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﺑـﺮای ﮔـﺮدآوری آﻣـﺎر ای دوره ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﺻﺮف ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان در ﻫﻤﻪ ﺷﺮاﻳﻂ و در ﺻﻮرت ﺗﻐﻴﻴـﺮات زﻳـﺎد ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان، ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ را ﻫﺎ ﭼﺎه اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . در اﻳﺮان ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای را ﺗـﺎ ﺣـﺪود ده ﻣﺘـﺮ زﻳـﺮ ﺳـﻄﺢ اﻳﺴـﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘـﻪ اداﻣـﻪ ﻣـﻲ دﻫﻨـﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در دراز ﻣﺪت و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﺳـﻄﺢ آب ﺑـﻪ ﻫـﺎ آن وﻳـﮋه در ﻫﺎ دوره ی ﺧﺸﻚ ﺳﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺸﻚ و ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده در آﻳﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در دراز ﻣﺪت ﻣﻘﺪاری ﮔﻞ و ﻻی و ﻣﺎﺳﻪ در ﭼﺎه اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه و ژرﻓﺎی را آن ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ ﺑ . ﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎ ﻣﻲ د ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در زﻣﺎن ﺣﻔـﺎری ﺗـﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 109 6 - 3 - 1 - 5 - ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮای ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮی از رﻳﺰش ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، درون ﻫﺎ آن ﻟﻮﻟﻪ ﻧﺼﺐ و ﺑﺮای اﻳﺠﺎد ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﭼـﺎه و آﺑﺨﻮان در ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺗﻌﺪادی ﺷﻴﺎر ﻳﺎ ﺳﻮراخ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورﻧﺪ . ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ اﻳﻦ ﺷﻴﺎر ﻳﺎ ﺳﻮراخ ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﮔـﻞ و ﻻی ﻳﺎ زﻧﮓ زدﮔﻲ و ﻳﺎ در اﺛﺮ رﺷﺪ ﺟﻠﺒﻚ و ﻫﺎ ﻫﺎ ﺧﺰه ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪه و ﭘﻴﻮﻧـﺪ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑـﻴﻦ آﺑﺨـﻮان و درون ﭼـ ﺎه از ﺑـﻴﻦ رود ﻣﻲ . ﺳﻄﺢ آب درون ﭼﺎه در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﺮای ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه ﺑﻪ اﻧﺪازه ای اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪاری آب از ﭼﺎه ﺑﻪ ﻛﻤﻚ وﺳﺎﻳﻞ دﺳﺘﻲ و ﻳﺎ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤـﻮد . ﺷﺎﻳﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﺪ در آﻳﻨﺪه از یﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮای ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری ﻛـﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺷﻮد ﻳﻦ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ 4 اﻳﻨﭻ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . 6 - 3 - 2 - ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺸﻜﻴﻞ اﻧﺪ ﺷﺪه ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴ ﻨﻲ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺎﺑﻊ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﺗﺨﻠﻴﻪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آن ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻐﻴ ﻴ ﺮات ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻃﻮر ﻋﻤـﻮم ﺑـﺎ ﻳﻜـﺪﻳﮕﺮ ﻳﻜﺴـﺎن ﻧﻴﺴـﺖ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﻛﺪام از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ دارای ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای وﻳﮋه ای ﺑﺎﺷـﻨﺪ . ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ای ی آﺑﺪار زﻳﺮی ﺑﻪ ﻧﺎم ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﺻﺮف ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ دوم اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﺎر آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﺷﻮد ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﮔﺮدﻳﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﻪ ی ﺻﻮرت ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪا در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻳﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﺑﺎ ﻫﺎ آن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﺪ . اﻣﻜﺎن دارد در ﺣﻔﺎری ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﭼﺎه ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ی ﺑﺮﺧﻮرد ﺷـﻮد ﻛـﻪ در ﺑـﻴﻦ ، ﻫـﺎ آن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺎﺗﺮاوا و ﻳﺎ ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه وﻟﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب و ﻓﺸﺎ ر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺑﺎ ﻫﺎ آن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺑـﺎﻻﻳﻲ ﺗﻔـﺎوت ﻧـﺪارد . اﻳـﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻤﻲ دارﻧﺪ و ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار در ﻓﻮاﺻـﻞ ﻧﺰدﻳﻜـﻲ از اﻳـﻦ ﻣﺤـﻞ ﺑﻬـﻢ ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪﻧﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در زﻣﺎن ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻠﻴﻪ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ و آﺷـﻨﺎ ﺑـﻪ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﮔﺮآوری و ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . ﺳﭙﺲ ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑـﺮآورد و ﺷـﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﺑﺮای ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار اﻳﺠﺎد ﺷﻮد . 6 - 3 - 2 - 1 - ﺗﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی اﻧـﺪ ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﺑﺴـﻴﺎر ﺗـﺮ ﻛـﻢ ی ﺑـﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی دارﻧﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﺒﻴﻌﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﺪﻳﻦ دﻻﻳﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺎ ﻳﻪﻻ ی آﺑﺪار زﻳﺮی در ﮔﺴﺘﺮه آن ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ از ﺗﺮ ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی آﺑـﺪار 110 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺳﻄﺤﻲ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار زﻳﺮی ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ و ﭘﺮاﻛﻨﺪﮔﻲ ﻫﺎ آن در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ از ﺗﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲ ای ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺮاﻛﻢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ آب ﻻﻳـﻪ ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ از آن ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﺷﻮد . آﺑﺨﻮان ای ﭘﺎره از دﺷﺖ در ﻫﺎ ﺑﺎﻻدﺳﺖ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻛﻪ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳـﺖ و ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮد ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ . اﻧﺪ ﺷﺪه ﭼﻮن ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار ﮔﻮﻧـﺎﮔﻮن ﻣﻨﻄﻘـﻪ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﻣﻲ ﭘﻴﻮﻧﺪﻧﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺨﺶ ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑـﺮای ﺑﺮرﺳـﻲ وﺿـﻌﻴﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮی ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ در اﻳﻦ ﺻﻮرت در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ دﺷﺖ و از ﻣﺤﻞ ﺗﻘﺴﻴﻢ آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﭼﻨـﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار اﺣﺪاث ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺗﻌﺪاد ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮدﮔﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار دارد و ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮش ﻛﻢ و ﺑـﻴﺶ زﻳـﺎد ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺑﺮای ﻫﺮ 16 ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ﻳﻚ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . 6 - 3 - 2 - 2 - ﻣﺤﻞ و ﺳ ﺎﺧﺘﻤﺎن ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮه ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮاﻛﻨﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷـﺶ ﺷـﻮد ﻓﺎﺻـﻠﻪ از ﻫﺎ آن ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻧﻛﻢ ﺒﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ . ﺑﺮای ﺻﺮﻓﻪ ﺟﻮﻳﻲ در ﻫﺰﻳﻨﻪ و وﻗﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺮ ﺳﺎده ﻧﻤﻮدن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی دوره ای ﻣﻲ ﺗﻮان ﺟﺎی ﺑﻪ ﺣﻔﺎری ﺗﻌـﺪادی ﭼﺎه از ﻳﻚ ﺣﻔﺎری ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﺑﺪﻳﻤﻨﻈﻮر ﺗﻮان ﻣﻲ ﻗﻄﺮ ﺣﻔﺎری در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ را ﺑﺰرگ ﺗﺮ اﻧﺘﺨـﺎب ﺟﺎی ﺑﻪ و ﻧﺼﺐ ﻳﻚ ﻟﻮﻟﻪ، ﺗﻌﺪاد ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻﻳﻲ و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻫﺎ ﻳﻪﻻ ی زﻳﺮی در آن ﻧﺼﺐ ﻛﺮد . اﻟﺒﺘﻪ در زﻣﺎن ﻧﺼﺐ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﻣﺤـﻞ ﺣﻔـﺎری ﺑـﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻴﺎﻳﺪ . ﺷﻜﻞ )6 - 3( ﻧﻤﻮﻧﻪ ای از ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﭘﺎره ای ﻣﻨﺎﻃﻖ از ﻣﺎﺳﻪ ﺑﺎدی و آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی رﻳﺰداﻧﻪ رﻳﺰﺷﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻛﻪ ﺣﻔﺎری در ﻫـﺎ آن ﺑـﻪ روش ای ﺿﺮﺑﻪ و ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻼت زﻳﺎدی ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ . ﺷﺎﻳﺪ در اﻳـﻦ ﻣـﻮارد ﺑﻬﺘـﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﻚ ﺣﻠﻘﻪ ﭼﺎه ﺑﻪ روش ای ﺿﺮﺑﻪ ﺑﺮای ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳ ﻄﺤﻲ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آن ﺣﻔﺎری و ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﭼـﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای درآورد . در ﻛﻨﺎر آن ﻧﻴﺰ ﺑﻪ روش دوراﻧﻲ ﻳﻚ ﺣﻠﻘﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﺑﺮای ﻻﻳﻪ زﻳﺮی اﺣﺪاث ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﭘﺲ از ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺨﺶ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﭼﺎه ) ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ( ﻛﻤﻚ ﺳﻴﻤﺎن ﻣﺴﺪود ﮔﺮدد . ﻟﻮﻟﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﻳﻪ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﻣﺤﻞ ﻻﻳﻪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺸﺒﻚ درآﻣﺪه و ﺳﺎﻳﺮ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آن ﻏﻴـﺮ ﻣﺸـﺒﻚ اﺳﺖ . ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺷﺒﻴﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺑـﺎﻻی ﻟﻮﻟـﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫـﺎی ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 111 ﻻﻳﻪ ﻫﺎی آرﺗﺰﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻳﻚ ﺷﻴﺮ ﻧﺼﺐ و ﺑﺮ روی آن ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮای ﻧﺼﺐ ﻓﺸﺎرﺳﻨﺞ ﻳﺎ ﺑﺮای دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﺤﻠ ﻲ ﺑﺮای ﻧﺼﺐ ﻟﻮﻟـﻪ ﭘﻼﺳﺘﻴﻜﻲ ﻧﺎزک ﺑﻤﻨﻈﻮر اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ آن اﻳﺠﺎد ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ 6 - 3 - ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار 6 - 3 - 3 - ﻣﺨﺘﺼﺎت ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب و ﺗﻐﻴﻴﺮات آن در ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻳﻜﻲ از ﺷﺎﺧﺼﻪ ﻫﺎی ﻣﻬﻢ در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ آن وﻳﮋه ارﺗﻔﺎع ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﮔـﺮدد . ﺑـﺎ وﺟـﻮد دﺳـﺘﮕﺎه ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻳﺎب )GPS (، اﻣﻜﺎن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ ﻧﻘﺎط آﺳﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ از دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی )GPS ( دﻗﻴـﻖ و ﻳـﺎ ﭼﻨـﺪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮ . د دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی )GPS ( ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻣﻘﺪار ارﺗﻔﺎع ﻧﻘﺎط را ﺑـﺎ دﻗـﺖ ﻻزم اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻻزﻣﺴﺖ )GPS ( ﻫﺎی دﻗﻴـﻖ ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود و ﻳـﺎ از روش ﻫـﺎی ﺗﺮازﻳـﺎﺑﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﻣﺨﺘﺼﺎت ﭘﺎره ای از ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی دﺷﺖ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑ ﻪ وﻳﮋه ارﺗﻔﺎع ﻫﺎ آن درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ وﺟﻮد اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﭘﻲ ﺑﺮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ ﺧﻄـﺎی ﺣـﺪود 17 ﻣﺘـﺮ در ارﺗﻔـﺎع ﻧﻘﻄـﻪ ﻧﺸـﺎﻧﻪ ﭼـﺎه ﻫـﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺑﺎ ﺣﺪود ﭼﻬﻞ ﺳﺎل ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ آﻣﺎری اﺷﺎره ﻧﻤﻮد . در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان از ﭼﻨﺪﻳﻦ دﺳﺘﻪ ﻧﻘﻄﻪ ارﺗﻔ ﺎﻋﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣـﻴﻦ، ﺗـﺮاز ﻛـﻒ ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ و زﻫﻜﺶ ﻫﺎ، ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ، ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﺳﻘﻒ ﻻﻳﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ﺗﺮازﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﺒﻨﺎی ﻣﻌﻴﻨﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻬﺘﺮ اﺳـﺖ ﺗﻤـﺎم ﺗﺮازﻫـﺎ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آ ب ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاوا1 ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاوا2 ﻻﻳﻪ آﺑﺪار2 ﻻﻳﻪ آﺑﺪار3 ﻻﻳﻪ ﺳﻴﻤﺎﻧﻲ 112 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ درﻳﺎﻫﺎی آزاد ﺳﻨﺠﻴﺪه ﺷﻮد . ﺗﺮاز ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ آن ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ 25000 /1 ﺑﺮای ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ اﻳﺮان ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﺪه و ﻳـﺎ در دﺳـﺖ ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻣﻨﺎﻃﻖ، ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ وﺳﺎﻳﻞ ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﭘﻴﺎده ﺷﻮد . ﺳﭙﺲ ارﺗﻔﺎع ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺒﻨﺎی ارﺗﻔﺎﻋﻲ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . 6 - 3 - 4 - اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﻃـﻮر دوره ای ﺑـﻪ ) ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ ( و ﻣـﻨﻈﻢ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ در ﻫﺮ ﻧﻘﻄﻪ در ﻃﻲ زﻣﺎن ﻋﺎﻣـﻞ ﺑﺴـﻴﺎر ﻣﻬﻤـﻲ در ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . در ﺣﻘﻴﻘﺖ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ ﻧﻘـﺎط ﺷـﺎﻫﺪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ . اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ زﻣﺎن ﻣﻌﻴﻨـﻲ اﻧـﺪ و ﻫﺮﮔـﺎه آن زﻣـﺎن ﺑﮕﺬرد اﻣﻜﺎن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار واﻗﻌﻲ آن ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﻫﺎ آن ی دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ رود ﻛﺎر ﺑﻪ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻨﺎﻃﻖ، وﻗﺖ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮای رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺻﺮف ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺳـﻄﺢ آب ﺑـﺎ دﻗـﺖ و اﺣﺴﺎس ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﺖ اﻧﺠﺎم ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮرﺳﻲ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻧﺎدرﺳﻲ ﺑﺴﻴﺎری از آﻣﺎرﻫﺎ ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی دوﺑﺎره ﻫﺎ آن ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﭘﻴﺸـﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑ ﻪ ﻋﻬﺪه اﻓﺮاد وﻇﻴﻔﻪ ﺷﻨﺎس ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد و آﻣﺎرﻫﺎ ﻫﺎ آن ی ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘـﺲ از ﮔـﺮدآوری ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ﻛﻨﺘﺮل و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺗﺮدﻳﺪ، ﭘﻴﺶ از ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺜﺎل در ﻫﻤﺎن ﻣﺎه ( دوﺑﺎره اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﻜﺮار ﮔﺮدد . اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺪت ﺑﺎر ﻳﻚ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪﻳﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮرﺳـﻲ و درﺻـﻮرت وﺟـﻮد ﺧﻄﺎﻫـﺎﻳﻲ در آﻣﺎرﻫـﺎ ﺑـﻪ اﻓﺮادی ﻛﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻮده اﻧﺪ ﮔﻮﺷﺰد و ﺷﺎﻳﺪ ﺟﺮﻳﻤﻪ ای ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ روش ﻧﻮﻳﻦ در اﻳﺮان آﻏﺎز ﺷﺪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه را اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣـﻲ ﻧﻤﻮد ﻧـﺪ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ را درﻫﻤﺎن روز ﻳﺎ روز ﺑﻌﺪ ﺑﺮ روی ﻫﻴﺪروﮔﺮاف آورده و ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻛﻨﺘﺮل و ﺗﺎﻳﻴـﺪ ﻣـﻲ ﮔﺮدﻳـﺪ . در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﻣﺸﺨﺺ و ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮ ی ﺧﻄﺎﻫﺎ ﺑﻮدﻧﺪ . ﺑﺪﺑﺨﺘﺎﻧﻪ ﺑـﻪ ﺗـﺪرﻳ ﺞ اﻳـﻦ روﻳـﻪ ﻛﻨـﺎر ﮔﺬاﺷـﺘﻪ ﺷـﺪ و آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ ﭼﻨﺪ ﻣﺎه و ﮔﺎﻫﻲ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺷﻜﻞ اوﻟﻴـﻪ و در دﻓﺘﺮﭼـﻪ آﻣﺎرﺑﺮدار ﻫـﺎ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ و زﻣﺎﻧﻲ وارد ﮔﺮاف ﻫﺎ دﮔﺮد ﻣﻲ ﻛﻪ زﻣﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ، ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ . ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ ﺑﻴﺶ از ﭼﻬـﻞ ﺳـﺎل از ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﻛﻪ ﺑﺮای آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺻﺮف ﺷﺪه آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ دارای ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی زﻳﺎدی اﺳﺖ . در ﺑﺮرﺳﻲ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ای ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ و ﺧﻄﺎﻫﺎی ﻓﺎﺣﺶ ﻫﺎ آن ﭘﻲ ﺑﺮد ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﻫﺎ آن ﺗﺮ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ی ﻛﻢ و ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺪن اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﻛﻨﺎن وﻗﺖ ﻫﺮ ﭘـﺮوژه ﻳﺎ آﮔﺎﻫﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ آن ﺷﺨﺺ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 113 ،اﻓﺰون ﺑﺮ دﻻﻳﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺒﻮد وﺳﻴﻠﻪ ﻧﻘﻠﻴﻪ آﻟﻮد ﮔﻞ ﺑﻮدن راه، وﺟﻮد ﺑﺮف و ... ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺣﺘﻢ اﮔﺮ ﻣﺴﻮوﻟﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ی وﺟـﻮد داﺷﺖ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻼت ﻗﺎﺑﻞ ﺣﻞ ﺑﻮدﻧﺪ ای ﭘﺎره از ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﻄﺎزا در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 6 - 3 - 4 - 1 - وﺳﻴﻠﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی وﺳﺎﻳﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . در اﻳﺮان ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب ﭘـﺎره ای از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی زﻳﺎد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻳﺎ اﻧﺪازه ﻗﻄﺮ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﺟﺪار ای ﭘﺎره از ﻫـﺎ آن ﻛـﻢ اﺳـﺖ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻋﻤﻖ ﻫﺎ ﻳﺎب ی اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ اﺻﻞ در ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﺳﻄﺢ اب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی درﺳـﺖ ژرﻓـﺎی ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و ﺗﺮ ﻣﻬﻢ از آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات دراز ﻣﺪت ﺳﻄﺢ آب در ﻃﻲ زﻣﺎن اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ای ﻛﻪ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜـﺎن ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺗﺮ ﻛﻢ ی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻛﻮﺷﺶ ﺷﻮد وﺳﻴﻠﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺮﭼﺎه در ﻫﺎ ﻣﺎه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻜﻨﺪ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺧﻄﺎی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻋﻤﻖ ﻫـﺎ ﻳﺎب ی اﻟﻜﺘﺮﻳﻜـﻲ، اﻓـﺰاﻳﺶ درازای ﺳـﻴﻢ ﻋﻤـﻖ ﻳـﺎب در ﻃـﻲ زﻣـﺎن اﺳـﺖ . ﺳـﻴﻢ ﻋﻤﻖ ﻫﺎ ﻳﺎب ی اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه ﻋﻤﻖ ﻫﺎ ﻳﺎب ی ﻏﻴﺮ اﺳﺘ ﺎﻧﺪارد ﻣﻮﺟﻮد در اﻳﺮان ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﺶ ﻣـﻲ آﻳـﺪ و ﺧﻄﺎﻫـﺎی ﺑﺰرﮔـﻲ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ وﻳﮋه در ژرﻓﺎﻫﺎی زﻳﺎد ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد . ﺑﺮای ﻛﺎﻫﺶ اﻳﻦ ﺧﻄﺎ ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﻪ ﺳﻴﻢ ﻋﻤـﻖ ﻳـﺎب ﻣـﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺮ ﺳﻪ ﻣﺎه ﺑﺎر ﻳﻚ ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺨﺺ دﻗﻴﻖ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺘﺮ و ﺑﺎ ﺣﻮﺻﻠﻪ، اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﺧﻄﺎﻫﺎی آن ﺑﺮای ﻫـﺮ ﻣﺘـﺮ، ﭘـﻨﺞ ﻣﺘﺮ و ده ﻣﺘﺮ ﻳﺎدداﺷﺖ و در ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه اﻋﻤﺎل ﮔﺮدد ﻳﺎ . ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﻧـﻮار ﭼﺴـﺐ روی ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻫـﺎ ﺳـﻴﻢ را ﭘﻮﺷﺎﻧﺪ و اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﻧﻮ روی ﺳﻴﻢ ﻧﻮﺷﺖ . ﻣﺴﻮول اﻣﻮر ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ی ﺳﻪ ﻣﺎﻫﻪ را ﻧﻈﺎرت و درﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻫﺎ آن را ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﻪ ﻣﺎﻫﻪ، ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﺸﺨﺼﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻻزﻣﺴﺖ ﻣﺤﻞ ﺛﺎﺑﺘﻲ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﭼﺎه ﻫﺎ ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﺸﺨﺺ و ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ رﻧﮓ و ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻓﻠﺶ ﻳﺎ ﺑﻪ * ﻋﻨﻮان ﻣﺤﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . - ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه و ﭘﻴﺰ و ﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﻫﺪاف ﻣﻬﻢ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ، ﺑﻪ دﺳﺖ آوردن ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﻌـﻴﻦ و در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﻌﻴﻦ و ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ازآن ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺘﻔﺎوت آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﭘﺲ ﻣﺤﻞ ﻧﻘﻄﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ در ﻃﻲ ﺑﺮرﺳﻲ ﺛﺎﺑ ﻫﺎ ﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ . ای ﭘﺎره از ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳـﻦ ﻧﻜﺘـﻪ ﻣﻬـﻢ، زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧ ﺗﻮان ﻤﻲ از ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺧﺸﻚ ﺷﺪن ﻳﺎ ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕﺮ ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی ﻧﻤـﻮد ﭼـﺎه دﻳﮕـﺮ و ﺑـﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد از آن ﺗﺠﻬﻴﺰ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﻛﻪ ﺣﺪود ﭘﺎﻧﺰده ﺳﺎل آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه آن ای ﮔﺮداوری ﺷﺪه ﺑﻮد ﻧﺎﮔﻬﺎن ﻣﺴﻮول ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻧﻮ ﺑﺮای ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑـﺎ ﻛﻨﺪن ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮده ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻤﺎم ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻮﺟﻮد را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣـﻲ دﻫـﺪ . ﺑـﺎ اﻳـﻦ ﻛـﺎر ﺗﻤـﺎم آﻣﺎرﻫﺎ ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه در ﭘﺎﻧﺰ ده ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺪون اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . 114 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻻزﻣﺴﺖ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ اﻣﻮر ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب وزارت ﻧﻴﺮو ﻃﻲ ﺑﺨﺸﻨﺎﻣﻪ و ﻳﺎ راﻫﻜﺎری ﺑﻪ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ اﻣـﻮر ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻧـﻮاﺣﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ دﺳﺘﻮر دﻫﺪ ﻫﺮﮔﺎه ﺑﻪ دﻟﻴﻠ ﻲ از ﭼﺎه ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺗﻮان ﻤﻲﻧ ای ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻧﻤﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﭼﺎه ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ دﻳﮕﺮی در ﭘﻴﺮاﻣﻮن آن ﻛﻨﺪه ﺷﺪه و ﺟﺎی ﺑﻪ آن ﺑﻪ ﻛﺎر . رود 6 - 3 - 5 - ﺛﺒﺖ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﺛﺒﺖ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻫﺎ و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﻛﻨﺘﺮل ﺑﺎ آﻣﺎر ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﻧﮕﻬـﺪاری ﻫـﺎ آن ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﻳﻨﺪه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﻪ در ﺛﺒﺖ داده ﻫﺎی ﺳﻄﺢ آب ﻧﻜﺎت زﻳﺮ رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮد : اﻟﻒ - داده ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻫﺎ آن را ﺑﺎ ﭼﺸﻢ دﻳﺪ . در ﮔﺬﺷﺘﻪ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ وارد ﻫﻴـﺪروﮔﺮاف ﻫـﺎی وﻳﮋه ای ﻣﻲ ﻫﻢ . ﺷﺪ اﻛﻨﻮن ﺑﺎ وﺟﻮد ﻛﺎﻣﭙﻴﻮ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺗﻮان اﻳﻦ داده ﻫﺎ را وارد ﻓﺮم ﻫﺎی وﻳﮋه اﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ Excel ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﻫﻢ زﻣﺎن ﺑﺘﻮان ﺗﻐﻴﻴﺮات آن را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺎه ﻫﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﻴﺰ دﻳﺪ . ﻫﺪف از اﻳﻦ ﻛﺎر اﻃﻤﻴﻨﺎن از درﺳﺘﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ب- اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪون ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن و در ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ در ﻫﻤﺎن ﻫﻔﺘﻪ اول اﻧﺪاز ه ﮔﻴﺮی وارد ﻫﺎ ﻓﺮم ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺷﺪه و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺎه ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﺴﺒﺖ ﺑـﻪ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳـﻄﺢ اب ﻧﻘـﺎط ﭘﻴﺮاﻣﻮن زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای رﻓﺘﻪ و اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی را ﺗﻜﺮار ﻧﻤﻮد . اﮔﺮ ﺧﻄﺎﻳﻲ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺎه ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻛﺮده ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﻋﺎﻣـﻞ اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﺎ ﭘﺮﺳﺶ از اﻫﺎﻟﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺮ روی ﻓﺮم ﻳﺎ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ آورده ﺷﻮد . 6 - 3 - 6 - ﻛﻨﺘﺮل ﺳﺎﻻﻧﻪ آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻫﺎ و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻻاﻗﻞ ﻫﺮ ﺳﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه و ای ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫـﺎ ی ﻫـﺎ ﻻﻳـﻪ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺗﻮﺳـﻂ ﻣﺴﻮول ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻛﻨﺘﺮل و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی آن ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ ﻣﺎﻣﻮرﻳﻦ دﺳﺘﻮر ﻻزم در ﻣﻮرد ﺑﺮﻃـﺮف ﻧﻤـﻮدن ﻛﻤﺒﻮدﻫـﺎ داده ﺷـﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ آﺑﺨﻮان ﺑﺮرﺳﻲ و در ﺻﻮرت ﺑﺮوز ﺗﻐﻴﻴﺮات زﻳﺎد، ﻋﺎﻣﻞ آن ﻣﺸـﺨﺺ و در ﻫﺎ ﻓﺮم ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﻫﺮ ﺳﺎل ﺑﺎ اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻤﺒﻮد ﭼﺎه ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﻣﺤﻠﻲ از آﺑﺨﻮان ﻳﺎ ﻛﻤﺒـﻮد وﺳﺎﻳﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﭘﻲ ﺑﺮد و ﺑﺮای ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن ﻫﺎ آن ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد . 6 - 4 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان ﻛﺎ رﺑﺮد دارﻧﺪ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘـﺎل آﺑﺨـﻮان )T ( ، ﺿـﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه آن ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر )S ( و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه )y S ( ﺑﺮای ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد داﻧﺴﺖ . اﻟﺒﺘـﻪ در ﭘـﺎره ای ﻣـﻮارد ﺑـﻪ ﺟﺎی ﻣﻘﺪار T ازK )ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری ( ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺪار K از راﺑﻄـﻪ bk = T ﻛـﻪ در آنb ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 115 اﺳﺖ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد و ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣـﺪه ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی )KV (ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ی ﺑﻴﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ در ﻛﺘـﺎب و ﻫـﺎ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آﻣﺪه و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺎزﻧﻮﻳﺴﻲ آن در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺪو ﺷﻜﻞ ﻳﻌﻨﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮ روی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮﺟﻮد ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻳـﺎ ﺑـﺮای اﻧﺠـﺎم آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘ ﻤﭙﺎژ ﻳﻚ ﭼﺎه، ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻧﻴﺰ ﻛﻨﺎر آن ﻛﻨﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد 6 - 4 - 1 - آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺌﻮری ﻫﻴﺪروﻟﻴﻚ ، ﻫﺎ ﭼﺎه روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ و ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ﺑـﻪ ﻣﻨﻈـﻮر ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در ﻫﺎ ﻛﺘﺎب و ﻫﺎ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺗﺸﺮﻳﺢ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙـﺎژ در راﺳﺘﺎی اﻫﺪاف اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻧﻴﺴﺖ و از ﻋﻼﻗﻤﻨﺪان درﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺑﺨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻚ ﻫﺎ ﭼﺎه ی اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . در اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻛﻮﺷﺶ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺎره ای ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ در اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﻫـﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ، ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی از ﻫﺎ آن ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﺮان وﺟﻮد دارد اﺷﺎره ﺷﻮد . ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ در دﻫﻪ 1940 ﺗﺎ ﻧﻴﻤﻪ ﻫﺎ ی دﻫﻪ 1960 ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ روش ﻫﺎ ی Theim وTheis و روش ﺗﻘﺮﻳﺒـﻲ ژاﻛﻮب ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﺮﻓﺖ . 6 - 4 - 1 - 1 - رواﺑﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در رژﻳﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﺪار آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ رواﺑﻂ Theim ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ زﻳـﺮ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ . – ﻫﻤﺴﺎﻧﻲ1، ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ2 ، و ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻮدن ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن آب – ﭼﺎه ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺣﻔﺎری ﺷﺪه و آب از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭼﺎه از ﺗﻤﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﭼـﺎه ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻳﻜﻨﻮاﺧـﺖ وا رد ﻣﻲ ﺷﻮد . – ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل )T (و ﻣﻘﺪار آﺑﮕﺬری )K (آﺑﺨﻮان در ﺗﻤﺎم ﻣﻜﺎن ﻫﺎ و در ﺗﻤﺎم زﻣﺎن ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ . – ﭼﺎه ﺗﺎ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻌﺎدل ﭘﺎﻳﺪار ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﺟﺮﻳﺎن آب از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭼﺎه ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن اﻓﻘﻲ، ﺷﻌﺎﻋﻲ و ﺧﻄﻲ اﺳﺖ . – ﺟﺮﻳﺎن آﺑﻜﺸﻲ از ﭼﺎه در ﻣﺪت زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . 1- Homogeneous 2- Isotropic 116 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻳﻚ ﭼﺎه ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ ﺛﺎﺑﺖ ﭘﻤﭙﺎژ ﺷﺪ ﻣﻲ و ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺘﻨﺎوب در دو ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ در ﻛﻨـﺎر ﭼﺎه اﺻﻠﻲ و ﺑﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻛﻨﺪه ﺷﺪه اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﮔﺮدﻳﺪ . ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻓـﺖ ﺳـﻄﺢ آب در ﻫﺮ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ) از ﺷﺮوع آزﻣﺎﻳﺶ ( ﺑﺮ روی ﻛﺎﻏﺬ ﻧﻴﻤﻪ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ ) زﻣﺎن ﺑﺮ روی ﻣﻘﻴﺎس ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ و اﻓـﺖ ﺑـﺮ روی ﻣﻘﻴﺎس ﺧﻄﻲ ( آورده .ﺷﺪ ﻣﻲ آزﻣﺎﻳﺶ آﻧﻘﺪر اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲ ﻛﻪ راﺑﻄﻪ اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺧﻄـﻲ در ﻣـﻲ آﻣـﺪ . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه را ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﻧﺪارﻧﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ د ﻟﻴﻞ ﺑﺮای ﻳﻚ ﻳﺎ ﻫﻤﻪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﭼﻨـﻴﻦ ﺣـﺎﻟﺘﻲ در ﻣﺪت زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻤﻲﻧ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در اﻳﻦ روش ﺑﻪ ﻛﻤﻚ راﺑﻄﻪ )4 - 1( ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد )6 - 1( e 2 1 1 2 K Qlog (r / r ) / (2 M(s s )) = π − و K در آﺑﺨﻮان آزاد ﺑﻪ ﻛﻤﻚ راﺑﻄﻪ )6 - 2( ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ )6 - 2( 2 e 2 1 1 2 K Qlog (r / r ) / ( (h h ) = π − ﻛﻪ در اﻳﻦ رواﺑﻂ : Q آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ 1r و2r ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای از ﭼﺎه اﺻﻠﻲ e Log ﻟﮕﺎرﻳﺘﻢ ﻧﭙﺮی 1s و2s ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ی 1و2 1 h و2 h ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻣﺤﻞ ﻫﺮ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در آن زﻣﺎن اﺳﺖ . ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺷﺒﺎع در ﻣﺤﻞ ﻫﺮ ﭼﺎه در ﻫﺮ زﻣﺎن از راﺑﻄﻪ1 1 h b s = − ﺑﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ ﻛـﻪ در آن b ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎ ﺿﺮب ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه در ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻘـﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ آﺑﺨـﻮان در آن ﻣﺤـﻞ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ رواﺑﻂ ﺑﺎﻳﺪ دو ﺷﺮط زﻳﺮ رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮد : – اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آزاد ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از 10درﺻﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﺑﺮﺳﺪ . ﻫﺎ ﭼﺎه – ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻣﺨـﺮوط اﻓـﺖ ﺳـﻄﺢ آب ﺑـﻪ ﺑـﻴﺶ از 15 درﺟﻪ ﺑﺮﺳﺪ . ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ ﻳﺎﻓﺘﻦ اﻳﻦ دو ﺷﺮط ﺑﺎﻳﺪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ در ﻓﺎﺻﻠﻪ 5/1 ﺑﺮاﺑﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳ ﻪ آﺑﺪار ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 117 6 - 4 - 1 - 2 - رواﺑﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در رژﻳﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﭼﺎه در رژﻳﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﺪار ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ . ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ ﭘﻤﭙﺎژ از ﭼﺎه ﺑﻪ ﺗـﺪرﻳﺞ ﻣﺨـﺮوط اﻓﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﺑﺮداﺷﺖ از ﭼﺎه، آب از اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺨـﺮوط اﻓﺖ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﭼﺎه ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺛﺎﺑﺖ و ﭘﺎﻳﺪار ﻣﻲ رﺳﺪ . اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﭘﻤﭙـﺎژ وﺟـﻮد ﻧـﺪارد و آب ﭘﻤﭙﺎژ ﺷﺪه از ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺨﺮوط ا ﻓﺖ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌـﺎدل ﻧ ﻤـﻲ رﺳـﺪ و ﻣﺮﺗـﺐ در آﺑﺨـﻮان ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﭼﺎه ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻧ ﻣﻲ ﻤﺎﻳﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن و اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﻌﺎع ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ، ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ در زﻣﺎن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﻛﻢ ﻛﻢ ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺎﭼﻴﺰی ﻣﻲ رﺳﺪ . رواﺑﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﭼﺎه در رژﻳﻢ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ زﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ . – آﺑﺨﻮان از ﻧﻮع ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر، اﻓﻘﻲ، ﻫﻤﺴﺎن، ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ، ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺛﺎﺑ ﺖ و ﮔﺴﺘﺮده اﺳﺖ . – ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ دارای ﻗﻄﺮ ﻛﻢ و ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﺣﻔﺎری و ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری ﺷﺪه اﺳﺖ . – ﺟ ﺮﻳﺎن آب از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺳﻮی ﭼﺎه از ﻧﻮع ﺟﺮﻳﺎن ﺷﻌﺎﻋﻲ،اﻓﻘﻲ و ﺧﻄﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺗﻤﺎم آب ﭘﻤﭙﺎژ از آﺑﺨﻮان ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ .ﺷﻮد – ﻣﻘﺎدﻳﺮ S,T آﺑﺨﻮان در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﭼﺎه ﻳﻜﺴﺎن و در زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﻧﻴﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ . رواﺑﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ رژﻳﻢ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﺑﺮد وﻟﻲ ﻛﺎرﺑﺮد ﻫﺎ آن ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آزاد ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . - ﻧﺒﺎﻳﺪ اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در ﭼﺎه ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از25 درﺻﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﺑﺮﺳﺪ اﮔﺮ . اﻓﺖ از ﺗـﺮ ﻛـﻢ 10 درﺻـﺪ ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺪار ﺧﻄﺎی ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻢ و ﺧﻄﺎ ﺑﺮای ﺣﺎﻟﺘﻲ ﻛﻪ اﻓﺖ ﺑﻴﻦ 10 ﺗﺎ25 درﺻﺪ اﺳﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻮده و راﺑﻄﻪ )6 - 3( ﺑﺮای ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮدن اﻳﻦ ﺧﻄﺎ ﺗﻮﺳﻂ C.E.Jacob ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ . )6 - 3( 2 s (s / 2b )′ − = η ﻛﻪ در آن s ﻣﻘﺪار اﻓﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه در ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ اﺳﺖ b ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﭘﻴﺶ از آزﻣﺎﻳﺶ ′η ﻣﻘﺪار اﻓﺖ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﺪه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮط اﻳﻨﻜﻪ آﺑﺨﻮان دارای ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻳﻜﺴﺎن، اﻓﻘﻲ و ازدﻳﺪﮔﺎه داﻧﻪ ﺑﻨـﺪی ﻫﻤﺴـﺎن ﺑﺎﺷـﺪ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻧﺴـﺒﻲ ﭼﻨـﺪان دور از واﻗﻌﻴﺖ ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺎﺛﻴﺮی ﻧﺪارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﺟﻬﺖ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ و اﮔﺮ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ و ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻫﺮ دو ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺣﻔﺎری و ﻟﻮﻟﻪ ﮔـﺬاری ﺷـﺪه ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ اﻳﻦ ﻋ ﺎﻣﻞ ﺑﺮ روی اﻓﺖ ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﮔﺬﺷﺖ اﺳﺖ . وﻟﻲ اﮔﺮ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﺪت ﻧﺎﻳﻜﺴﺎن1 و ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻪ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻧﺮﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان در ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ درون ﭼﺎه ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد اﻣﻜﺎن اﺧﺘﻼف ﺑﻴﻦ اﻓﺖ در ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای 1- Anisotropic 118 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و اﻓﺖ واﻗﻌﻲ وﺟﻮد دارد . ﺑﺎ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آز ﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻘﺎدﻳﺮ T ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺷـﺪه ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺑـﺎT آﺑﺨﻮان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ داﺷﺘﻪ وﻟﻲ ﻣﻘﺪار S ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻮﭼﻚ از ﺗﺮ S آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺷﺮط اﻳﻨﻜﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﺎﻣﺤﺪود ﮔﺴﺘﺮده اﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﭼﻮن ﺗﻤﺎم آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺮز دارﻧﺪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . وﻟﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ زﻣﺎن ﻛﻢ ﭘﻤﭙﺎژ و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻛﻢ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ اﮔﺮ ﭼﺎه در ﻛﻨﺎر ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﻗﺮار ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل داﻧﺴـﺖ . اﮔﺮ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ در ﻛﻨﺎر ﻣﺮز ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﭼﺎه ﺗﺼﻮﻳﺮی ﺑﺮرﺳﻲ .ﺷﻮد درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ اداﻣﻪ ﻧﻴﺎﺑﺪ ﻣﻘﺪار اﻓﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از اﻓﺖ واﻗﻌﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . وﻟﻲ اﮔـﺮ ﭼﺎه ﺑﻴﺶ از 50 درﺻﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آب ﺑﮕﻴﺮد ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑـﺎ ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﭼـﺎه ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای در ﻓﺎﺻـﻠﻪ 5/1 ﺑﺮاﺑـﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺎﺛﻴﺮ اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ را ﺗﺎ ﺣﺪودی از ﺑﻴﻦ ﺑﺮد . ﻓﺮﺿﻴﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻤﺎم آب ﭘﻤﭙﺎژ ﺷﺪه از ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻴﺰ ﭼﻮن ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃـﻮر ﻛﺎﻣـﻞ ﺑﺴـﺘﻪ و ﺟﺪا از ﻣﻨﺎﺑﻊ دﻳﮕﺮ آب ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺗﺤﻘﻖ ﻧ ﻤﻲ ﭘﺬﻳﺮد . در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد ﻣﻘﺪاری از آب ﭘﻤﭙﺎژ از ﻧﺸﺖ آب ﻫـﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﭘﻴﺮاﻣﻮن، ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری ﻳﺎ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻳﺎ ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ و ﻧﻔﻮذ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺮزی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺮﺿﻴﻪ دﻳ ﮕﺮی ﻛﻪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎ آﻏﺎز ﭘﻤﭙﺎژ، آب از ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﻮرد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار آزاد ﻧﻴﺰ ﭼﻨﺪان واﻗﻌﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻛﻨﺪ ﺑﻮدن ﭘﺪﻳﺪه زﻫﻜﺸﻲ، ﺗﺎﺧﻴﺮ زﻣﺎﻧﻲ اﻧﺪﻛﻲ ﺑﻴﻦ آﻏـﺎز ﭘﻤﭙـﺎژ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آب از ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان وﺟﻮد دارد . اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮ روی ﻣﻘﺎدﻳ ﺮ S ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻣـﻲ ﮔـﺬارد . ﻣﻘـﺪار S ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺎ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺨﺶ اوﻟﻴﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ از ﻣﻘﺪار S واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان اﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ . وﻟﻲ ﻫﻤـﺮاه ﺑـﺎ زﻳـﺎد ﺷﺪن زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻘﺪار آن اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﻛﻢ ﻛﻢ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار واﻗﻌﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ . اﮔﺮ زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ S وT ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه از ﻧﺘـﺎﻳﺞ آزﻣـﺎﻳﺶ ﺑـﺮای ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ دارد اﮔﺮ . زﻫﻜﺸﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﻻﻳﻠـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻛـﻢ ﺑـﻮدن ﺿـﺮﻳﺐ آﺑﮕـﺬری در راﺳـﺘﺎی ﻋﻤﻮدی، وﺟﻮد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ی اوا در ﺑﻴﻦ آﺑﺮﻓﺖ ﻛ ... و ﻫﺎ ﻨﺪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻧﺘـﺎﻳﺞ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ در اﻳـﻦ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ روش ﻫﺎ ی ﻣﺘﺪاول ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻛﻪ ازاﻳﻦ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳـﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﺮ ﻛﻢ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی دﻳﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ روش Boulton ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد . - روشTheis ﻣﻌﺎدﻟﻪ ای ﻛﻪ ﺑﺮا ی ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭼﺎه در رژﻳﻢ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود راﺑﻄﻪ )6 -4( Theis اﺳﺖ . )6 - 4( u u s (Q / 4 T)* e du / U − = π ∫ ﻛﻪ در آنs اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای Q آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ T ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب آﺑﺨﻮان )6 - 5( 2 U Sr / 4Tt = ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 119 r ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﺎ ﭼﺎه اﺻﻠﻲ t زﻣﺎن از آﻏﺎز ﭘﻤﭙﺎژ ﺣﻞ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ روش رﻳﺎﺿﻲ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ و Theis روش ﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺮای ﺣﻞ آن ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮد ﺑﻴﺶ . ﺗﺮ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ روش Theis ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ آﺷﻨﺎﻳﻲ دارﻧﺪ و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﺘﺎب ﻫﺎ و ﻧﺸـﺮﻳﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﻣﺪه و ﻧﻴﺎزی ﺑﻪ ﺑﺎز ﻧﻮﻳﺴﻲ آن در اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻧﻴﺴﺖ . - روش ژاﻛﻮب1 Copper و Jacob ﺟﺎی ﺑﻪ روش Theis و ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از Type Curve ﻛﻪ اﻧـﺪﻛﻲ ﻣﺸـﻜﻞ ﺑـﻮد روش ﺗﻘﺮﻳﺒـﻲ ﭘﻴﺸـﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮدﻧﺪ . در اﻳﻦ روش ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺑﺮ روی ﻛﺎﻏﺬ ﻧﻴﻤﻪ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ آورده و ﺑﺎ ﻛﺸﻴﺪن ﺧﻂ راﺳـﺘﻲ ﻛـﻪ از اﻳـﻦ ﻧﻘﺎط ﻣﻲ ﮔﺬرد ﻣﻘﺎدﻳﺮ S,T آﺑﺨﻮان را ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮدﻧﺪ . ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻧﻴﺰ ﺑﺎ روش ژاﻛﻮب آﺷﻨﺎﻳﻲ دارﻧﺪ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻜ ﺮار آن در اﻳـﻦ ﺿـﺎﺑﻄﻪ ﻧﻴﺴـﺖ . وﻟـﻲ ﭼـﻮن در ﺑﺴﻴﺎری ﻣﻮارد از اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ آن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﭼﻨﺪ ﻧﻜﺘﻪ درﺑﺎره آن . آﻳﺪ ﻣﻲ راﺑﻄﻪ ژاﻛﻮب ﺑﺮای زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار U از ﺗﺮ ﻛﻢ01 / ﺑﺎﺷﺪ دارای دﻗﺖ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻛﺎﻓﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﺗﺤﻘﻖ اﻳﻦ ﺷـﺮاﻳﻂ ﺑﺎﻳﺪ2r / t ﻣﻘﺪار ﻛﻮﭼﻜﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ، ﭼﻮنr ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ زﻣﺎنt ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ زﻳﺎد ﺑﺎﺷـﺪ . اﻳـﻦ زﻣـﺎن ﺑـﺎ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای زﻳﺎدﺗﺮ ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎﺧﻴﺮ زﻫﻜﺸﻲ آﺑﺨﻮان و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺸﺘﻲ ﻧﻴﺰ در اﻓﺖ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﺨﺶ آﻏﺎزﻳﻦ آن ﻣﻮﺛﺮ ﻫﺴـﺘﻨﺪ و ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺑﻪ وﻳﮋه در زﻣﺎن ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻤﻴﺪه دارد . y ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﻛﻨﺎر ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ وﺟﻮد ﻧﺪارد . آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ را ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در ﻃﻲ زﻣﺎن در ﭼﺎه ﻣﻮرد ﭘﻤﭙﺎ ژ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﭼﻮن ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻧﻤـﻮد . ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﻣﻘﺪار S را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮد . ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن آب از راه ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺑﻪ درون ﭼﺎه، اﻓﺖ ﻓﺸﺎری ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳﺪ ﻛـﻪ ﻣﻘﺪار آن ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . درﺣﻘ ﻴﻘﺖ ﺳﻄﺢ آﺑﻲ ﻛﻪ درون ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﭘﺸﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار اﺳﺖ . اﻓﺖ ﻓﺸﺎر در ﭼﺎه ﻫﺎی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﻴﺶ ﭼﺎه ﺗﺮ ﻫﺎی ﺷﺨﺼﻲ ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد زﻳﺎد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﺷﻜﻞ ﻫﺎی ﻧﻴﻤﻪ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ در ﺑﺮ رﺳﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎی درون ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻬﺘﺮی ﻣﻲ دﻫﺪ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . 1- Jacob 120 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ y آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﭘﻤﭙﺎژ از ﭼﺎه ﺑﺮای ﻣﺪﺗﻲ، ﺳﻄﺢ آب را آن ﺑﻪ ﺳﻄﺢ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﭘﻤﭙﺎژ ﻧﺰدﻳﻚ ﻧﻤﻮد و ﺳـﭙﺲ ﭘﻤﭙـﺎژ را ﻣﺘﻮﻗـﻒ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﻄﺢ آب در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭼﺎه اﺻﻠﻲ را اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی و ﻣـﻮرد ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻗـﺮار داد . رواﺑـﻂ رﻳﺎﺿـﻲ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﻄﺢ آب و روش ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮﮔﺸﺖ در ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﻣﺪه و ﻧﻴﺎزی ﺑﻪ ﺗﻜـﺮار اﻳـﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺴﺖ . در آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﻮد زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﭘﻤﭗ ﺧﺎ ﻣﻮش ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﻘﺪاری آب در ﻟﻮﻟﻪ اﻧﺘﻘﺎل آب از ﻣﺤﻞ ﭘﻤﭗ ﻧﺎ ﺳـﻄﺢ زﻣﻴﻦ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﻗﻒ ﭘﻤﭙﺎژ اﻳﻦ آب ﺑﻪ درون ﭼﺎه ﺑﺮ ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﺳﻄﺢ آب درون ﭼﺎه را ﺑﺎﻻ ﻣﻲ آورد . ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﺑﺎﻻ آﻣﺪﮔﻲ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺳﻄﺢ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﭼﺎه ژرف ﺗﺮ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻛﻢ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . اﻳﻦ ﺑﺎ ﻻ آﻣﺪﮔﻲ در اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻫـﺎی اوﻟﻴـﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻧﺪ و ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﭘﺲ از ده دﻗﻴﻘﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻧﺎﭼﻴﺰی ﻣﻲ رﺳﺪ . رواﺑﻄﻲ ﺑﺮای ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺳﻄﺢ آب درون ﭼﺎه در اﻳﻦ ﻣﻮارد وﺟﻮد داردﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان از اﻳﻦ رواﺑﻂ ﺑﺮای ﺗﺼﺤﻴﺢ اﻓﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . y ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪا ﻛﻨﻨﺪه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﻧﺎﺗﺮاوا ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار آزاد و ﻻﻳـﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﺠﺎور وﺟﻮد دارد ﺑﻴﺶ . ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﺗﺮ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در دﺷﺖ ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه و ﺗﻨﻬﺎ راه ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻫﺎ آن ﻧﺸﺖ آب ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار از راه ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ، ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب از ﻻﻳﻪ ﺑﺎآب ﺳ ﻄﺢ آب ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻻﻳﻪ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ آب ﭘﺎﻳﻴﻦ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﭘﻤﭙﺎژ از ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر، ﻣﺨﺮوط اﻓﺘﻲ در ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ در ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﭼﺎه ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣـﻲ آﻳـﺪ و در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ آب ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺑﺎ ﻧﻔﻮذ از ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاوا وارد ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ ﻛﻮﭼﻚ ﺗـﺮ ی ﻧﻴﺰ در ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد ) آﻳﺪ ﻣﻲ ﺷﻜﻞ6 - 4 .( ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ در ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﮔﺴﺘﺮش ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻓﺖ در ﻻﻳﻪ ﺳﻄﺤﻲ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 121 ﺷﻜﻞ6 - 4 - ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ در ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﭘﻴﺶ ﻣﻲ رود ﻛﻪ ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی از ﻻﻳﻪ ﺑﺎﻻ ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘـﺪار ﺟﺮﻳـﺎن ﭘﻤﭙـﺎژ Q ﺷﻮد . رژﻳﻢ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺎﻳﺪار ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻫﺎﻧﺘﻮش1، ژاﻛﻮب2 و دﻳﮕﺮان ﺑﺮ روی اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻛﺎر ﻛﺮده و راه ﺣﻠـﻲ ﺑـﺮای ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻧﺘـﺎﻳﺞ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮده . اﻧﺪ ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار ﺑـﻪ روش Theis از ﻳـﻚ ﻣﻨﺤﻨـﻲ ﺗﻴـﭗ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ دﺳﺘﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎی ﺗﻴـﭗ ﭘﻴﺸـﻨﻬﺎد ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ . رواﺑﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ و ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻴﭗ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ در ﻫﺎ آن ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آﻣﺪه و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻜﺮار ﻫﺎ آن در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺴﺖ . در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓـﺖ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ 2r / t در ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺑـﺮ روی ﻛﺎﻏـﺬ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ آورده و ﺳﭙﺲ ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺮ روی ﻳﻜﻲ از ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻴﭗ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺪام دارای ﺿـﺮﻳﺐ ای وﻳﮋه اﻧﺪ اﻧﻄﺒﺎق ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ . اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓـﺖ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ 2r / t اﻧﻄﺒـﺎق ﺧـﻮﺑﻲ ﺑـﺎ ﻫـﻴﭻ ﻛـﺪام از اﻳـﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﺑﻴﻦ دو ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ وﻳﮋه را ﺑﺎ درون ﻳﺎﺑﻲ ﺿﺮاﻳﺐ دو ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . در ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ S وT ﺑﺎ داﻧﺴـﺘﻦb ` ) ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺗﻮان ﻣﻲ ( KV ) ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی ( را ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . 1- Hantush 2- Jacob ﻻﻳﻪ آزاد ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰو ﻣﺘﺮﻳﻚ ﻻﻳﻪ زﺑﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ آزاد 122 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ y آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺗﺎﺧﻴﺮ زﻫﻜﺸﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ اوﻟﻴﻪ ﭘﻤﭙﺎژ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آزاد ﺑﺮ روی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑـﻪ وﺿـﻌﻴﺖ ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﺟﻬـﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ و درﺟﻪ Isotropy آﺑﺨﻮان دارد . اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﭘﺪﻳﺪه ﺗـﺎﺧﻴﺮ در زﻫﻜﺸﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ . ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺗﺎﺧﻴﺮی در زﻣـﺎن اوﻟﻴـﻪ دارای ﺷـﻴﺐ ﺗ ﻨـﺪی اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ﻣﺪﺗﻲ ﺑـﻪ ﺣﺎﻟـﺖ ﺻـﺎف رﺳـﻴﺪه و ﭘـﺲ از آن دوﺑـﺎره ﺷـﻴﺐ آن اﻓـﺰاﻳﺶ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ ) ﺷـﻜﻞ 6 - 5 .( درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺑﺮای ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی دارای زﻣﺎن ﺗﺎﺧﻴﺮی ﻛﻢ در اﺑﺘﺪا ﺷﻴﺐ زﻳﺎد داﺷﺘﻪ و ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﺷﻴﺐ آن ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن در آﺑﺨﻮان ﺗﺎﺧﻴﺮی ، ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺷﺒﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺟﺰ اﻳﻨﻜﻪ اﻓـﺖ در اﻳـﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮ ﺧﻼف آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻧﺸﺘﻲ ﺑﻨﺪرت در ﻃﻲ زﻣﺎن ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺑﺨﺶ اول اﻳﻦ ﻣﻨﺤﻨـﻲ در اﺛـﺮ ﺗـﺎﺧﻴﺮ در زﻫﻜﺸﻲ ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻤﻴﺪه ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻴﭗ Theis ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ داﺷﺘﻪ و T ﻗﺎﺑـﻞ ﻗﺒـﻮﻟﻲ دﻫﺪ ﻣﻲ . وﻟﻲ ﻣﻘﺪار S ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﻪ اﻧﺪازه S آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﺳﺖ . ﺑﺎ اداﻣـﻪ زﻣـﺎن ﭘﻤﭙـﺎژ ﭼـﻮن اﻓﺰاﻳﺶ اﻓﺖ و زﻣﺎن ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﺎﺧﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺸﻲ از آﺑﺨﻮان ﻛﻢ ﺷﺪه و ﻣﻨﺤﻨـﻲ ﺣﺎﻟـﺖ ﺧﻄـﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺨﺶ آﺧﺮ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻛﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﻣﻲ رﺳﻨﺪ ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻤﻴﺪه ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺎ اﻧﻄﺒﺎق اﻳﻦ ﺑﺨﺶ از ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺑﺮ روی ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻴﭗ Theis ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺎدﻳﺮT وS آﺑﺨﻮان را ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد . ﺑـﻮﻟﺘﻦ 1 ﻣﻌﺎدﻟـﻪ ای ﺑـﺮای ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺗﺎﺧﻴﺮی زﻫﻜﺸﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ داد و دﺳﺘﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻴﭗ ﺑ ﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻚ ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ آﻣﺪه اﺳﺖ . ﺑﺎ رﺳﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑـﻪ زﻣـﺎن ﺑـﺮ روی ﻛﺎﻏﺬ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ و اﻧﻄﺒﺎق آن ﺑﺮ ﻳﻜﻲ از ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﺑﻮﻟﺘﻦ ﻛﻪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﺑﻬﺘﺮی دارد ﺗﻮان ﻣﻲ T ،آﺑﺨﻮانS ﻣﺮﺑـ ﻮط ﺑـﻪ ﺑﺨﺶ اوﻟﻴﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ و ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر وy S )آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آﺑﺨﻮان آزاد ( را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد . ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣـﺪه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ ﺿﺮﻳﺐ A از راﺑﻄﻪ )6 - 6( ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﻮد . )6 - 6( y A (S S ) / S = + 1- Boulton ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 123 ﺷﻜﻞ6 - 5 - ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ در زﻣﺎن در اﺛﺮ ﭘﺪﻳﺪه ﺗﺎﺧﻴﺮ زﻫﻜﺸﻲ اﮔﺮ ﻣﻘﺪارA 6.5 ≥ ﺑﻮد ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل . اﻧﺪ وﻟﻲ اﮔﺮA 6.5 ≥ ﺑﺎﺷﺪ ﻻزﻣﺴـﺖ ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﻫـﺎ ی ژاﻛـﻮب در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻓﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ی ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﺮﺳﻴﺪن ﭼﺎه ﺑﻪ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان اﻧﺠﺎ م داد و دوﺑﺎره ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن رﺳﻢ و ﺑﺮ روی دﺳﺘﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﺗﻴﭗ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣـﺪه ﻃـﻮری ﺑـﻮد ﻛـﻪ A 6.5 ≥ ﺷـﺪ اﻳـﻦ ﺿﺮاﻳﺐ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻟﻨﺪ . y ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﺑﺮ اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب اﮔﺮ ﭼﺎه ﻣﻮرد ﭘﻤﭙﺎژ در ﻛﻨﺎر ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا ﻳﺎ ﻣﺮز ﻳﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ ﭼـﺎه ﺑـﻪ ﻣﺮزﻫـﺎ ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎ آﺑﺨﻮان ﺗﻔﺎوت دارد ﺷﻜﻞ ﭘﻴﺶ روی ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ از . ﻣﺮزﻫﺎی ﻧﺎﺗﺮاوا آب وارد آﺑﺨﻮان ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد و در ﻣ ﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ ﭘـﺎﻳﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻣﻘـﺪار ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی آب ﺑﻪ درون آﺑﺨﻮان ﺟﺮﻳﺎن ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ) ی 6 - 6( و )6 - 7( ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ وﺿﻌﻴﺖ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ در ﻛﻨﺎر ﻣـﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا و ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . 1 10 100 1 10 100 1000 124 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ6 - 6 - اﺛﺮ ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب در زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﺷﻜﻞ 6 - 7 - اﺛﺮ ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب در زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ در آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻧﺰدﻳﻚ اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ، ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن در آﻏﺎز ﺑﺎ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻴﭗ Theis ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ دارد وﻟﻲ ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﻣﺨﺮوط اﻓﺖ ﺑﻪ ﻣﺮز رﺳﻴﺪ ﺷﻜﻞ آن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ در ﻣﺮزﻫﺎی ﻧﺎﺗﺮاوا ﺷﻴﺐ ﺗﻨﺪﺗﺮ ﭘﻴﺪا ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ) ﺷﻜﻞ6 - 8 .(در ﻣﺮزﻫﺎی ﺑﺎ ﭘ ﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﺷﻴﺐ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻄﻲ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ )6 - 9 .( در اﻳﻦ ﻣـﻮارد ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ روش وﻳﮋه و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭼﺎه ﻫﺎی ﺗﺼﻮﻳﺮی اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﺳﻄﺢ آب ﭘﻤﭙﺎژ Q ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ ﺳﻄﺢ آب در زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ Q ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 125 ﺷﻜﻞ6 - 8 - ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ در ﻣﺮز ﻧﺎﺗﺮاوا ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ و اﻧﺘﻘﺎل ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮ روی ﻛﺎﻏﺬ ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺤﻨﻲ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ، روش ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ ﺷﻜﻞ 6 - 9 - ﻣﻨﺤﻨﻲ اﻓﺖ در ﻣﺮز ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺸﺨﺺ 6 - 4 - 1 - 3 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐKV ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی ﻻﻳـﻪ ﻧﺸـﺘﻲ ﻛـﻪ در ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﺳـﻪ ﺑﻌـﺪی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ در اﻳﺮان ﺗﺮ ﻛﻢ اﻧﺠﺎم ﺑﻪ . اﻧﺪ ﺷﺪه ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻓﺸﺮده ای درﺑﺎره اﻳـﻦ آزﻣـﺎﻳﺶ در اﻳﻨﺠﺎ . آﻳﺪ ﻣﻲ 1 10 100 1 10 100 1000 1 10 100 1 10 100 1000 126 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻋﺎﻣﻞ اﻳﺠﺎد ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻧﺎﺗﺮاوا ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﺗﺮاواﻳﻲ ﻛﻤﻲ دارﻧﺪ . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺮ روی اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﺰ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ . اﻳـﻦ ﻻﻳـﻪ ﻛـﻢ ﺗـﺮاوا ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار را ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ وﺣﺎﻟﺖ ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ دارد ﺟﻬ . ﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑـﻴﻦ دو ﻻﻳـﻪ ﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺑـﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﻓﺸﺎر ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ دو ﻻﻳﻪ دارد . آب از ﻻﻳﻪ ﺑﺎ ﻓﺸﺎر آب ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﺳﻤﺖ ﻻﻳـﻪ ﺑـﺎ ﻓﺸـﺎر آب ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺟﺮﻳـﺎن ﭘﻴـﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﺗﺮاز ﺑﺎﻻﺗﺮی ﻧﺴﺒﺖ ﺑـﻪ ﺳـﻄﺢ اﻳﺴـﺘﺎﻳﻲ ﻻﻳـﻪ آزاد ﺳﻄﺤﻲ ﻗﺮار دارد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ آب ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر از راه ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳـﻄﺤﻲ ﺟﺮﻳـﺎن دارد . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ از راه ﻧﺸﺖ از ﻻﻳﻪ ﻛﻢ ﺗﺮاوا ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳـﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﺗﻨﻬﺎ راه ﺗﺤﻠﻴﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﻃﻲ ﺳﺎﻟﻴﺎن دراز و ﭘﻴﺶ از ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ژرف ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺑﻮده اﺳﺖ . ﻫﺮﮔﺎه آﺑﺨﻮاﻧﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﺪل ﺳﻪ ﺑﻌﺪی اﺳﺖ . ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻣﺪل ﺳﻪ ﺑﻌﺪی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ واﺣﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ و ﺑﺎ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ T وS وﻳﮋه ﺧﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ . ﭘﻴﻮﻧـﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻛﻨﺎر ﻫﻢ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﺸـﺘﻲ در راﺳـﺘﺎی ﻋﻤـﻮدی )KV ( ﺑﺮﻗـﺮار ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﭘﺲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ T وS ﻫﺮ ﻳﻚ از ی ﺎﻫ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و KV ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ را داﻧﺴﺖ . 6 - 4 - 1 - 4 - آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪKV اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺸﺨﺺ دارد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ دﻗﺖ زﻳﺎد اﺣﺪاث ﮔﺮدﻧـﺪ . ﺑـﻪ دﻟﻴـﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد ﺣﻔﺎری ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ و اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺮهﺑﻬ ﮔﻴﺮی از ﺻﺮف اﻳﻦ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺷﻮد . در اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ از ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر آب ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﺎﺛﻴﺮ آن ﺑﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار آزاد اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻧﻤـﻮد . ﭘـﺲ ﺑـﺎ ﻛﻨﺪن ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی در ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ اﻳﻦ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ را اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و S وT ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺗﺤـﺖ ﻓﺸـﺎر را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ .ﻛﺮد ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن آﺑﺨﻮان ﭘﻴﺶ از ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮدن اﻣﻜﺎﻧﺎت آزﻣﺎﻳﺶ، ﻣﺸﺨﺺ ﺑﻮده و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار و ﻧﺸﺘﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴـﻴﻦ . اﻧﺪ ﺷﺪه ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﮔﺮدد . در ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﻳـﻚ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ در ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ دﻳﮕﺮی در ﻻﻳﻪ آزاد ﺑﺎﻳﺪ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮد . در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ دﻗـﺖ ﺷـﻮد ﻛﻪ از ﺑﺮﻗﺮاری ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻻﻳﻪ از دﻳﻮاره ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﮔﺮدد . ﺷﻜﻞ )6 - 10 ( ﻧﻤﻮﻧـﻪ ای از ﭼـﺎه و دو ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﺑﺎ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 127 ﺷﻜﻞ6 - 10 - ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ KV ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺷﻜﻞ آﻣﺪه ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺎﻳﺪ از زﻳﺮ ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ ﺗـﺎ ﺳـﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻴﻤﺎن و رس ﭘﺮ ﺷﻮد . ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ از ﭼﺎه ﭘﻤﭙ ﺎژ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﭘﻤﭙﺎژ اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ از ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب ﻻﻳﻪ آزاد ﻛﻢ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺗﺎ ﭼﺎه ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺮ ﻛﻢ و ﺑﻴﻦ 5 ﺗـﺎ10 ﻣﺘﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ .ﺷﻮد ﻣﺪت زﻣﺎن اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ زﻳﺎد و ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﻣﺪت آن 3 ﺗﺎ4 روز ﺑﻪ ﻃﻮر ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑـﻪ ﺳـﻄﺢ آب ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ روش ﻣﺘﺪاول Theis ﻳﺎJacob ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻤﻮد وﻟﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎی ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی Newman ﻳﺎHantush ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد . 6 - 4 - 1 - 5 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﺗﻌﺪادی ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻤﭙﺎژ وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان از ﻫـﺎ آن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻣﻨﺎﺳﺐ را ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . ﭘﺲ از وارد ﻧﻤـﻮدن اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻫـﺎ ی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺮای ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ روش ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ ﺷـﺮاﻳﻂ آﺑﺨـﻮان اﻧﺘﺨـﺎب ﮔـﺮدد . در ﺣﻘﻴﻘﺖ در ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺗﺎﺑﻊ ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﺷﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺮاﻳﻂ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺑﻪ ﻛـﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ داد وﺗﻨﻬـﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت را از ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﺧﻮاﺳﺖ . ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻻﻳﻪ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻻﻳﻪ آزاد ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﺑﻲ 128 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 6 - 4 - 2 - ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻨﺪن ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻨﺎری ﺑﺮای اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﭘﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺷﺎﻳﺪ در ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ آن ﺑﺘﻮان ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮد . ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ آن و ﮔﺎﻫﻲ در ﻓﻮاﺻﻞ ﻧﺰدﻳﻚ ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳ ﺪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺰای ﻣﺪل ) ﻫـﺮ Cells ( را ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻧﻤـﻮد ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ از ﻫﺎ راه ی دﻳﮕﺮ ﺑﺮای ﺑﺮآورد اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﻳﻜﻲ از اﻳﻦ ﻫﺎ راه ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﻮﺟـﻮد در ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ اﺳﺖ . ﮔﺎﻫﻲ ﭼﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ و در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﻳﻚ ﻧﻮع آزﻣﺎﻳﺶ در ﭼﻨﺪ ﻧﻮﺑـﺖ ﺑـﺮ روی ﻳـﻚ ﭼـﺎه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ S وT ﻛﻪ از آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﭼﺎه اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻔـﺎوت ﻫـﺎ ی زﻳﺎدی دارد . در اﻳﺮان ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در آن ﻣﺤـﻞ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ درﺳ ﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ از آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻳﻚ ﺳﺮی رواﺑﻂ رﻳﺎﺿﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ رواﺑﻂ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻗﺮار دارد ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . ﭘﺎره ای از اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ را ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : 6 - 4 - 2 - 1 - ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه رواﺑﻂ رﻳﺎﺿﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ . ای ﭘﺎره از ﻫﺎ آن در زﻳﺮ : آﻳﺪ ﻣﻲ – ﭼﺎه از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﭘﻤﭙﺎژ ﻧﻤﺎﻳﺪ . – ﭼﺎه ﺗﺎ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﺣﻔﺎری و ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . – ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺨﺶ ﻣﺸﺒ ﻚ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار در ﺗﻤﺎم ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺎ ﻳﻜﺴـﺎن و اﻓـﺖ ﻓﺸـﺎر ﻛﻤـﻲ را در ﻣﺴـﻴﺮ ﺟﺮﻳـﺎن آب از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ درون ﭼﺎه ﺑﻪ وﺟﻮد آورد اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﺮ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻮﺟﻮد ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ . 6 - 4 - 2 - 2 - ﻣﺪت زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﺪت زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﻳﺪ ﺑ ﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﺛﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟـﻪ ﺟـﺪار ... ﺑـﺮ روی اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﺑﺮﺳﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮداﺷﺖ را ﺑﺮ روی ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر واﻗﻌﻲ ﺗﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد دﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺪت آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻢ و ﮔﺎﻫﻲ ﺣﺪود 15 ﺗﺎ30 دﻗﻴﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ ﺑـﺮ روی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺨﺼﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﭼﻨﺪان در اﺧﺘﻴﺎر آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﻨﻨﺪه ﻧﻴﺴﺖ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺪت ) ﭼﻨﺪ ﺳﺎﻋﺘﻪ ( ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰی ﮔﺮدد . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ در آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻫﺎ ﭼﺎه ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻳﺎ ﻬﺮهﺑ ﺑـﺮداری ﻛـﻪ ﺑـﺎ ﺳـﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔـﺬاری دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد . در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮﻣﺴﺎر ﺣﺪود ﭼﻬـﻞ ﺣﻠﻘـﻪ ﭼـﺎه ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری ﺑـﺎ ﻧﻈـﺎرت و ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 129 ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری ﺷﺮﻛﺖ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺗﻬﺮان ﺣﻔﺎری و آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻣﺪت آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ اﻳﻦ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﺑـﻴﻦ 15 ﺗـﺎ30 دﻗﻴﻘﻪ ﺑﻮده ﻛﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ در ﺳﺘﻲ ﻧﺪاده . اﻧﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاری زﻳﺎدی ﻛﻪ ﺑﺮای اﻳﺠﺎد اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﮔﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ ﻣﺪت زﻣﺎن ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮ روی ﻫﺎ آن اﻧﺠﺎم ﺷﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺣﻔﺎری و ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری ﺧﻴﻠﻲ ﺗـﺮ ﻛـﻢ اﺳﺖ ﺑﺮآوردﻫﺎی ﺧﻮﺑﻲ از ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﻞ ﻧﻘﻄﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آن دﺷـﺖ ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻣـﺪ . ﺑﺮای ﺑﺎر ﻳﻚ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑـﻪ وﺟـﻮد آﻣـﺪه ﺑـﻮد ﻛـﻪ اﮔـﺮ ﺷﺨﺺ ﺑﺎﺗﺠﺮﺑﻪ و دﻟﺴﻮز ﺑﺮ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻧﻈﺎرت داﺷﺖ داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻛﺎﻓﻲ از اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷـﺪ . ﺑـﻪ اﺣﺘﻤـﺎل زﻳـﺎد در آﻳﻨﺪ ه ﻧﺰدﻳﻚ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮای آن دﺷﺖ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﺨﻮاﻫﺪآﻣﺪ . 6 - 4 - 2 - 3 - آﺑﺪﻫﻲ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻮان آﺑﺨﻮان ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺧـﻮﺑﻲ ﻧ ﻤـﻲ دﻫﻨـﺪ و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﻣﻘﺎدﻳﺮ T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از آن ﺧﻴﻠﻲ از ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . در اﻳﺮان ﻣﺘـﺪاول ﮔﺮدﻳـﺪه ﻛـﻪ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻮ ﺑﻪ ﺻﻮرت آزﻣﺎﻳﺶ اﻓﺖ ﭘﻠﻪ ای ﻳﺎ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﭘﻠﻪ ای آﻧﻬﻢ ﺑﺎ زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻛﻢ ﻛﻢ ) ﺗﺮ از ﻳﻚ ﺳﺎﻋﺖ ( ﺑﺮای ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ ﺻـﻮرت ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ اﻓﺖ و آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه ﺑﺮای ﮔﺰﻳﻨﺶ ﭘﻤﭗ و ﻣﻮﺗﻮر ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ وﻟـﻲ ﺑـﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺴﺖ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد آزﻣﺎﻳﺶ اﻓﺖ ﭘﻠﻪ ای ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭼﺎه اﻧﺠﺎم داد . ﭘﺲ از ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭼﺎه ﻧﻴﺰ ﺗﻮان ﻣﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﭘﻠﻪ ای و ﺑﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻫﺎ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺻـﻮرت داد . ﭘـﺲ از ﺗﻮﻗـﻒ ﭘﻤﭙـﺎژ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﺑﻪ ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻻزﻣﺴ ﺖ ﻳﻚ آزﻣﺎﻳﺶ اﻓﺖ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ آﺑﺪﻫﻲ و در ﻣﺪت زﻣـﺎن دراز اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . ﻣﺪت زﻣﺎن آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ و ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان، ﻧـﻮع آزﻣـﺎﻳﺶ، وﺟـﻮد ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ و ... دارد . در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻛﻮﭼﻚ، ﻣﺪت زﻣﺎن ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﺗﺎ ﺳﻄﺢ آب ﭼـﺎه ﺑـﻪ ﺳﻄﺢ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺮﺳﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺷﺎﻳﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﺪ ﭼﻨﺪ روز آزﻣﺎﻳﺶ اﻓﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد اﮔﺮ . ﻫﺪف از آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ، ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی KV ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﻣﺪت زﻣﺎن ﻻزم ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﺣﺪود ﺳﻪ روز اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﻣﺪت ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﻻﻳﻪ ﻧﻴﻤﻪ ﺗﺮاوا ، آﺑﺪﻫﻲ ﭘﻤﭙﺎژ و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭼـﺎه ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد . آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺗﺎﺛﻴﺮ ) ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮ روی ﺳﻄﺢ آب ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ ( ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋـﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان، ﻻﻳﻪ ﺑﻨﺪی آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن، آﺑﺪﻫﻲ ﭘﻤﭙﺎژ، ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ از ﭼﺎه و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . زﻣﺎن اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ در ﻫـﺮ ﺣﺎل ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﻳﻚ روز ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﺣﺪود ﻳﻚ ﻫﻔﺘﻪ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . 6 - 4 - 3 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺰا ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻜﺎﻧﻲ ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻫﺰﻳﻨـﻪ ﻫـﺎ ی ﺣﻔـﺎری و آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻌﺪاد اﻧﺪﻛﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴـﺮد و ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ 130 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری اﻧﺠﺎم ﺷﺪه و ﺑﺮ آوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ و ﺗﻨﻬﺎ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑـﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ از ﻫﺎ داده ی دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﻛﻤﻚ ﮔﺮﻓﺖ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﻛﺎرﻫﺎی زﻳﺮ را اﻧﺠﺎم داد : - ﺑﺎزﻧﮕﺮی ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻮﺟﻮد آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘ ﻤﭙﺎژ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮادی ﻛﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر داﺷﺘﻪ و ﻳﺎ ﺣﺲ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ی ﻛﻤـﻲ دارﻧﺪ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ﻳﻲ در اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫـﺎ وﺟـﻮد دارد . ﻣﺴـﻮوﻟ ﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی زﻳﺎدی ﺑﺮای ﻛﻨﺪن ﭼﺎه و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ و اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻓـﺮادی ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﺎﻣﻮر اﻳﻦ ﻛﺎر ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﺖ ﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ و دﻗﺖ ﻻزم در اﻧﺠﺎم اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫـﺎ از ﻧﻈـﺮ ﻣـﺪت زﻣـﺎن و ﻫـﻢ از دﻳـﺪﮔﺎه اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺎﻳﻴﺪ ﺷﺨﺺ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﻨﻨـﺪه رﺳـﻴﺪه، ﺑﺎﻳﺪ در ﭘﺮوﻧﺪه آن ﭼﺎه ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﻮد ﺗﺎ در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺑﺘﻮان دوﺑﺎره ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﺮد . در ﺑﺮرﺳﻲ ﭘﺮوﻧﺪه آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ و ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﻜﺎﺗﻲ ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻧﺎآﺷﻨﺎ ﺑﻮدن ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﻨﻨﺪه ﻧﺘﺎﻳ ﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ و دﻗـﺖ ﻧﺘـﺎﻳﺞ اﺳـﺖ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜـﺎل ﺑﺮﺧـﻮرد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﭼﺎه در ﻳـﻚ ﻧﻮﺑـﺖ ﻣﻘـﺪار T=1573.4 و در آزﻣـﺎﻳﺶ دﻳﮕـﺮT=654.29 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﺑﻪ دﺳﺖ آورده و ﺳﭙﺲ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار ﻳﻌﻨﻲ 1113.88 ﺑﻪ را ﻋﻨﻮان T ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳـﺖ . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ در اﮔﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺧﻄﺎﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺘﻮان T ﺑﺎ ﺗﻘﺮﻳﺐ25 درﺻـﺪ ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﻮﺑﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ داﺷﺘﻦ اﻋﺪاد ﺑﺎ رﻗﻢ اﻋﺸﺎری ﺑﺮای T ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻧﺎآﺷﻨﺎ ﺑﻮدن ﺷـﺨﺺ ﺑـ ﻪ ﻣﺒـ ﺎ ﻧﻲ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﮔﻴﺮی ﻣﻘﺎدﻳ ﺮ T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ ﭼـﻮن اﻳـﻦ اﺧـﺘﻼف ﺷـﺎﻳﺪ ﻧﺸـﺎﻧﮕﺮ ﻧﺎدرﺳـﺖ ﺑـﻮدن آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻳﺎ ﻧﺎدرﺳﺘﻲ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﺷﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻘـﺪاری ﻛـﻪ ﺑـﺎ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﺑﻬﺘﺮ دارد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان T در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ .ﺷﻮد در اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﮔﺮدآوری و دوﺑﺎره آن را ﺑـﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗﺮار داد . 6 - 4 - 3 - 1 - راﺑﻄﻪT ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺮ ﭼﺎه از ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ ﺑﺮ اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب در آن ﭼﺎه ﺑﻪ دﺳﺖ و آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آﺑﺨﻮان )y S ( ﺗﻔﺎوت دارد . آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺮ ﭼﺎه و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آن ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان در ﻣﺤﻞ ﭘﻤﭙـﺎژ راﺑﻄـﻪ ﻣﺴـﺘﻘﻴﻢ داﺷـﺘﻪ و ﻫـﺮ ﻗـﺪر ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻣﺤﻞ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب آن ﺗـﺮ ﻛﻢ اﺳـﺖ . ﭘـﺲ در ﺑﺮرﺳـﻲ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ اﻳﻦ ارﻗﺎم ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ و آﺑـﺪﻫﻲ ﺳـﺎﻳﺮ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ دﻗﺖ ﮔﺮدد . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد دﻳﺪه ﺷﺪه اﻓﺮادی اﻗﺪام ﺑﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﻤﻮده ﻛﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﺗﺠﺮﺑـﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 131 ﻛﺎﻓﻲ ارﻗﺎﻣﻲ ازT را در ﻣﺪل ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺮده و ﻣﺪل را ﺑﺎ آن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻬﻴﭽﻮﺟﻪ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل در ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﻳﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﺣﻠﻘﻪ ﭼﺎه ﻧﻴﻤﻪ ژرف ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻧـﺎﻗﺺ اﻧﺠـﺎم داده و ﻣﻘﺪار T آﺑﺨﻮان را ﺑﺮاﺑﺮ20 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﺑﻪ دﺳﺖ آورده ﺑﻮدﻧﺪ . درﺣﺎﻟ ﻛﻪ ﻲ آﺑﺪﻫﻲ ﭼﺎه ﻧﻴﻤﻪ ژرف در آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙـﺎژ ﺑﺮاﺑـﺮ 15 ﻟﻴﺘﺮ در ﺛﺎﻧﻴﻪ و آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ژرف ﻫﻤﺎن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﺪود 30 ﻟﻴﺘﺮ ﺑﺮ ﺛﺎﻧﻴﻪ در ﻫﻤﺎن ﮔﺰارش آﻣـﺪه ﺑـﻮد . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﺣـﺘﻢ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ در آﺑﺨﻮاﻧﻲ ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل T ﺣﺪود20 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﻛﻨﺪه ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان آﺑﺪﻫﻲ ﺣﺘﻲ 5 ﻟﻴﺘـﺮ در ﺛ ﺎﻧﻴـﻪ ﻧﺪارد . ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﭼﻮن از آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻮد اﻳﻦ ﻋـﺪد را ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﭘﺎﻳـﻪ ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺮده .ﺑﻮد اﻟﺒﺘﻪ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧـﺪ . در ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ژرف ﻤﻪﻧﻴ و ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ )Partial penetration ( ﺗﻤﺎم ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار در ﺗـﺎﻣﻴﻦ آب ﭼﺎه ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻧﺪارد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آﺑﺪﻫﻲ اﻳﻦ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ ﭼﺎه از اﻣﻜﺎﻧﺎت واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان و اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻴﺶ ﻫﺎ آن اﺳﺖ ﺗﺮ . ﺑﺨﺸﻲ از اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮرد ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻓﺖ در ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼـﺎه ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﻣﻘـﺪار اﻓـﺖ در ﻟﻮﻟـﻪ ﺟـﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻧﺎدرﺳﺖ زﻳﺎدﻧﺪ ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﺑﺎ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﻧﺎدرﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ از اﻣﻜﺎﻧﺎت آﺑﺪﻫﻲ آﺑﺨﻮان در آن ﻣﺤﻞ اﺳﺖ . راﺑﻄﻪ )6 - 7 (ﺑﻴﻦ آ ﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺗﻮﺳﻂ Walton ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ )6 - 7( 2 w Q / s T /[264log(Tt / 2.693r .S) 65.5] = − ﻛﻪ در آنQ/s آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه ﺑﻪ ﮔﺎﻟﻦ دردﻗﻴﻘﻪ ﺑﺮ ﻓﻮت اﺳﺖ T ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﮔﺎﻟﻦ در روز در ﻓﻮت S ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان w r ﺷﻌﺎع ﭼﺎه ﺑﻪ ﻓﻮت t زﻣﺎن از آﻏﺎز ﭘﻤﭙﺎژ اﺳﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات S وw r در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﺮ روی ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه ﭼﻨﺪان زﻳﺎد ﻧﻴﺴﺖ و ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻳﻚ آﺑﺨﻮان ، راﺑﻄﻪ Q/s ﺑﻪT را راﺑﻄﻪ ﺧﻄﻲ داﻧﺴﺖ . Walton راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﭘﺎراﻣﺘﺮ را ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑ ﺎ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه از 5 - 10 ) آﺑﺨـﻮان آرﺗﺰﻳﻦ ﺗﺎ ( 2/0 )آﺑﺨﻮان آزاد ( و ﺑﺮای ﭼﺎه ﺑﻘﻄﺮ 6 اﻳﻨﭻ و ﺑﺮای زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻤﭙﺎژ در ﻛﺘﺎب Groundwater Resource Evalvation آورده اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ ﻣﻘـﺪار ﻧﺎﭼﻴﺰی ﻣﻲ رﺳﺪ . درﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ژرف وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻫـﻢ آﺑـﺪﻫﻲ و ﻫـﻢ ﺳـﻄﺢ دﻳﻨﺎﻣﻴـﻚ آب ﻫـﺎ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ و ﺑﺎ ﺻﺮف ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻛﻢ، ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن در ﻣﺤﻞ ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت آﺑﺨـﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ . آﻳﺪ ﻣﻲ 132 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﺟﺪوﻟﻲ از آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه و ﻣﻘﺎدﻳﺮT ﺑﺮای ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴـﺮات اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در اﻏﺎز ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﻂ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ رﺳﻢ ﻛﺮد . ﺳﭙﺲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﺷﻜﻞ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ T آﺑﺨﻮان در ﻣﺤﻞ آن ﻫﺎ ﭼﺎه را ﻧﻴﺰ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . راﺑﻄﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺑﻴﻦ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼـﺎه و ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘـﺎل آﺑﺨـﻮان در ﻛﺘـﺎب manual Groundwater ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺷـﻜﻞ و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ آﻣﺪه اﺳﺖ . ازاﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد اوﻟﻴﻪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ آﺑـﺪﻫﻲ وﻳـﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺮیﮔﻴ ﻧﻤﻮد . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه در اﻳﻦ ﺷﻜﻞ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘ ﻦ اﻓﺖ در ﭼـﺎه ﺑـﺪون ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ) ﺗﺼﺤﻴﺢ walton ( ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮔﺮدﻳﺪ و اﻓﺖ در ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه ﻛﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه در آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺎﻻ زﻳﺎد ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ در اﻳـﻦ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﻧ ﺸﺪه اﺳﺖ در . ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﭼﺎه ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺷﻜﻞ آﻣﺪه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و ﺷـﺎﻳﺪ ﺑـﻴﺶ از دو ﺑﺮاﺑـﺮ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ای ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﺷﻜﻞ اﮔﺮ آﺑﺪﻫﻲ وﻳـﮋه ﭼـﺎﻫﻲ ﺣـﺪود ﻳـﻚ ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﺪود 80 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز اﺳﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آﺑـﺪﻫﻲ وﻳـﮋه ﭼﺎه 10 ﻳﺎ100 ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب در اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ800 و8000 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﻣﻮرد آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﻪ اﻓﺖ ﺳﻄﺢ آب ﻣﺠﻤﻮع اﻓﺖ درآﺑﺨﻮان و اﻓﺖ در ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار اﺳﺖ ﺑ ﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه 1 ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ ﺑﺮﺳﺎﻋﺖ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺣﺪود 150 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز اﺳﺖ . 6 - 4 - 3 - 2 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻋﺮﺿﻲ ﭘﺎراﻣﺘﺮی ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻋﺮﺿﻲ )RT ( در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮاﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آن از راﺑﻄﻪ )6 -8( ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ . آﻳﺪ )6 - 8( RT=be ﻛﻪb ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار e ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻣﻲ ﻛﻪ داﻧﻴﻢ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب آﺑﺨﻮان T ﻧﻴﺰ از راﺑﻄﻪ T=bk ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺗﺸﺎﺑﻬﻲ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو راﺑﻄﻪ و ﺗﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ RT وT وﺟﻮد دارد . ﭼﻮن ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻫﺮ دو راﺑﻄﻪ ﻣﺸﺘﺮک و ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ K ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻧﻴﺰ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد در ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ آن ﻻﻳﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑـﻪ ﺟﺰ در ﻣﻮارد ﻣﻌﻴﻨﻲ در ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮارد ﻫﺮ ﻗﺪر RT ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺪارT آن ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﻧﻤﻚ ﻣﻮﺟﻮد در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ روی ﻣﻘﺪار ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺗـﺎﺛﻴﺮ زﻳـﺎدی دارد و ﻣﻘﺎوﻣـﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ را آن ﻛﺎﻫﺶ دﻫﺪ ﻣﻲ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻣﻘﺪار T ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی ﻧﺪارد . در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮاﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ RT در ﻣﺤﻞ ﻫﺮ ﺳﻮﻧﺪاژ ژﺋﻮاﻟﻜﺘﺮﻳﻚ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش RT را در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ رﺳﻢ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ . از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش T ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 133 ﻣﻘﺎوﻣﺖ وﻳﮋه اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻘﺪار ﻧﻤﻚ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ RT ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه در اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ RT ﻧﻘﺎط ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻛﻪ ﻧﻤﻚ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ی دارﻧﺪ ﻛﻮﭼﻚ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﭘﻴﺶ از ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی RT ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ را آن در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻧﻤﻚ ﻣﻮﺟﻮد در آب آﺑﺨﻮان ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑﺨﺸـﻲ ازآﺑﺨـﻮان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﺎﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان اﻧﺘﺨﺎب و RT ﺳﺎﻳﺮ ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار ﻧﻤﻚ ﻫﺎ آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﺨـﺶ ﻣـﻲ ﺳـﻨﺠﻨﺪ . ﺧﻄﻮط ﻫﻢ RT ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﭘﺲ از ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻘﺸﻪRT ﺑﺎﻳﺪ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦT وRT را در آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻣﺤﻠﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻤﭙﺎژ ﻣﻘﺎدﻳﺮT وRT ،را در اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺗﻌﻴﻴﻦ و راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار را ﺑﺎ اﻧﺘﻘﺎل اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺮ روی ﺷـﻜﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻛﺮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﻢ ارزش T ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ RT رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . 6 - 4 - 3 - 3 - ﺑﺮآوردT ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آﺷﻨﺎ ﺑﺮ روی ﺗﻤﺎم ﻫﺎ ﭼﺎه ی اﻛﺘﺸـﺎﻓﻲ و ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻛﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﻔﺎری ﻣﻲ ﺷﻮد ﺷﺎﻣﻞ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی دوﻟﺘـﻲ و ﺷﺨﺼـﻲ ﻧﻈـﺎرت ﻛﺎﻣـﻞ داﺷـﺘﻪ و دﺳـﺘﻮر ﻻزم ﺑـﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری را ﺑﻪ ﺣﻔﺎر ﺑﺪﻫﺪ . ﺳﭙﺲ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺬاری و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻴﻔﻴـﺖ آب ﭼـﺎه در ﻋﻤـﻖ را ﺗﻬﻴـﻪ و در ﭘﺮوﻧﺪه ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻧﮕﻬﺪاری ﻧ ﻤﺎﻳﺪ . ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب آﺑﺨﻮان از راﺑﻄﻪ T=bk ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ . ﺣﺎل اﮔﺮ آﺑﺨﻮان از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻳﻲ ﺑﺎ اﺟﺰای ﻣﺘﻔﺎوت ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺪار T در اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﺖ ﺑﺎ : )6 - 9( 1 1 2 2 3 3 n n T b k b k b k ...b k = + + + ﻛﻪ در اﻳﻦ راﺑﻄﻪb ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ وk ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ اﮔﺮ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻳﻚ ﭼﺎه در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﺟﻨﺲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ آن را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤـﻮد و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﺟﺪاوﻟﻲ ﻛﻪ در ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آﻣﺪه ﻣﻘﺪار آﺑﮕﺬاری ﻫﺮ ﻻﻳﻪ را ﺑﺮآورد و ﺑﻪ ﻛﻤـﻚ راﺑﻄﻪ ﺑﺎﻻ ﻣﻘﺪار T ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺑﻪ اوﻟﻴ ﻃﻮر ﺑﻪﻪ دﺳﺖ آورد . 6 - 4 - 3 - 4 - ﺑﺮآورد ﻣﻘﺎدﻳﺮS وKV ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻌﺪاد ﻛﻤﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه و ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳـﻪ ﻧﺸـﺘﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ و ﺷﻮد ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد از اﻳﻦ دو ﺿﺮﻳﺐ اﻧﺪک ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ رﺳـﻮﺑﮕﺬاری و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎ ﺮﻓﺖ آﺑ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آﺑﺨﻮان )y S ( در ﺑﺎدزن ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻛﻪ آﺑﺨﻮان از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺷﻦ و ﻣﺎﺳﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه زﻳﺎد و ﮔﺎﻫﻲ ﺗﺎ ﺣﺪود 25 درﺻﺪ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﻴﺎﻧﻲ دﺷﺖ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ داﻧﻪ رﻳﺰﺷﺪن آﺑﺮﻓﺖ، ﻣﻘﺪار آن ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘﺪارy S در ﺑﺨﺶ ﻣﻴﺎﻧﻲ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻴﻦ 5 ﺗﺎ10 درﺻﺪ و در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻴﻦ 1 ﺗﺎ5 درﺻﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 134 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر اﻓﺰون ﺑﺮ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آنy S در زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آﺑﺨـﻮان آزاد ﺗﺒـﺪﻳﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻧﻴﺰ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن آب ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد در . آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨـﺪ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﭘﺲ از ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺮرﺳﻲ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻫـﺮ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﺑﺎﻳـﺪ ﺿـﺨﺎﻣﺖ و ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ ﺑﻴﻦ دو ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻧﻴﺰ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮآوردﮔﺮدد . ﺟﻨﺲ ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤﻮم از ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ رﻳﺰداﻧﻪ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد . وﻟـﻲ در ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﻓﺸـﺎ ر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳـﻚ آن ﻗﺎﺑـﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺣﺎﻟﺖ آرﺗﺰﻳﻦ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺟﻨﺲ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ . ﺿﺮﻳﺐ ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳﻪ ﻧﺸﺘﻲ در راﺳﺘﺎی ﻋﻤﻮدی KV ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم از 3 - 10 ﺗﺎ6 - 10 ﻣﺘﺮ در روز ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﺮای ﺑـﺮآورد اﻳـﻦ ﺿﺮﻳﺐ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻻزﻣﺴﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺧﺘﻼف ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ و ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﮔﺴـﺘﺮه ﻻﻳـﻪ آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻳﻚ ﺗﺎ ﭼﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ آن اﻧﺠﺎم داد . 6 - 4 - 3 - 5 - رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش T وS در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ آن و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ، آﺑﺪﻫﻲ و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ را در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻳﺎ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﺳﭙﺲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش ﺿﺮﻳﺐ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻫﺎ داده رﺳﻢ ﻛـﺮد . اﻳـﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﻌﺪی و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﻔﺎری ، ﻫﺎ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ... و ﻫﺎ ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﺼﺤﻴﺢ و ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﺮان اﻳﻦ روﻳﻪ ﻣﺘﺪاول ﻧﻴﺴﺖ وﻣﻨﺎﻃﻘﻲ وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺎ آن ﺑﻴﺶ از ده ﺑﺎر و در ﻃﻲ ﭘﺮوژه ﻫﺎ ی ﺑﺎ اﻫﺪاف ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺻﻮ رت ﮔﺮﻓﺘﻪ وﻟﻲ ﻫﻴﭻ راﺑﻄﻪ ای ﺑﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ دﻳﺪه ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد . ﮔﺎﻫﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ رﺳﻢ ﺷﺪه از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﮔﺬﺷـﺘﻪ ﻧﻴـﺰ در ﺳـﻄﺢ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ی ﻗﺮار دارد . 6 - 5 - ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ روش ﻫﺎی ﻣﺘﻔﺎوت ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺨﻠ ﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . در آﻏﺎز ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ در ﻫـﺮ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑﺎﻳﺪ راه ﻫﺎی ﻣﻬﻢ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان آن را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و روش ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﻌﻴﻴﻦ دﻗﻴﻖ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺨﻠﻴﻪ آن را در دوره ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد . ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ راه ﻫﺎی ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮاﻧﺪ : 6 - 5 - 1 - ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺑﺮداﺷﺖ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻗﻨﻮات درﮔﺬﺷﺘﻪ ﻳﻜﻲ از ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ راه ی ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در ﻓﻼت اﻳﺮان ﺑﻮده ﻛﻪ ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﻌﺪاد زﻳﺎدی از ﻫﺎ آن ﺧﺸﻚ . اﻧﺪ ﺷﺪه ﺷﺎﻳﺪ در ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﺗﻌﺪادی ﻗﻨﺎت آﺑﺪار وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 135 ﺟﺮﻳﺎن آب ﻗﻨﻮات در ﻃﻲ زﻣﺎن و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻧﻮﺳﺎن ﺳﻄ ﺢ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻫﺮ ﻗﻨﺎت در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﻻزﻣﺴﺖ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف و ﻳﺎ ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺮﻳﺎن آب آن ﻗﻨﺎت در ﻃﻲ زﻣﺎن در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . در دﺷﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺪاد ﻗﻨﺎت ﻫﺎی آن زﻳﺎداﺳﺖ ﺗﻌﺪادی ﻗﻨﺎت ﺷﺎﻫﺪ در ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن اﻧﺘﺨﺎب و آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﺎت ﻫـ ﺎی اﻧﺘﺨـﺎﺑﻲ در ﻃﻲ زﻣﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ب راﻫﻜﺎری ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺟﺮﻳـﺎن آب ﻗﻨـﻮات Ĥﺳﺎزﻣﺎن ﺗﻤ اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﻣﺸﺨﺺ و ﺑﻪ اﻣﻮر ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﻃﻖ اﺑﻼغ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ . ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺑـﺪﻳﻦ روش ﺑـﺎاﻳﻦ ﻓـﺮض ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ﻛـﻪ آﺑﺪﻫﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺷﺒﻴﻪ آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﺎت ﻳﺎ ﻗﻨـﺎت ﻫـﺎی اﻧﺘﺨـﺎﺑﻲ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻛﻨـﺪ . درﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ دو ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻢ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺮآﺑـﺪﻫﻲ ﻗﻨـﻮات اﻧـﺪ در ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎی زﻳﺎدی دارد ﺑﻪ . ﻧﻈﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﻳﻚ دﺷﺖ ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴـﺮات آﺑـﺪﻫﻲ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻗﻨﺎت اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﻧﺪارد . آﺑﺪﻫﻲ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ دﺷﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤـﻮم ﻣﺘﻔـﺎوت اﺳـﺖ در ) ﺑﺎدزن ﻫﺎی آﺑﺮﻓﺘﻲ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ ﺶﺑﺨ از ﺗﺮ ﻫﺎ ی ﭘﺴﺖ آن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ (. ﺗﻮزﻳـﻊ ﻗﻨـﻮات اﻧﺘﺨـﺎﺑﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺑـﺪون ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺘﺨﺎب . اﻧﺪ ﺷﺪه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎی ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ، ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎی ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺷﻜﻞ ﻧﻮﺳﺎن ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺳﭙﺲ ﺑﺮای ﻫﺮﺑﺨﺶ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻗﻨﺎت ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮﮔﺰﻳـﺪه ﺷـﻮد . در ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ اﻓﺰون ﺑﺮ راه دﺳﺘﺮﺳﻲ، وﺟﻮد ﻣﺤﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی آﺑﺪﻫﻲ و ... ﺑﺎﻳﺪ ﺑـﻪ آﺑـﺪﻫﻲ ﻗﻨـﺎت ﻧﻴـﺰ ﺗﻮﺟﻪ و ﻗﻨﻮات ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ . دراﻳﻦ روش در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪ ، ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻗﻨﺎ ت اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان ﻗﻨـﺎت ﺷـﺎﻫﺪ ﮔﺰﻳﻨﺶ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات آن ﺑﺨﺶ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﺑﻨﻤﻮدآﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﺎت ﻳﺎ ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . در اﻳـﻦ روش ﺑﺎﻳﺪ آﺑﺪﻫﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﺳﺎﻟﻲ ﻳﻜﺒﺎر اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺻﻮرت ﻧﻤﻲ ﮔﻴﺮد . ﻛﻤﺒﻮد اﺻﻠﻲ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی آ ﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آﺑﺪﻫﻲ ﺳﺎﻳﺮ ﻗﻨﻮات ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ و ﺑـﻪ آن ﺗـﻮﺟﻬﻲ ﻤﻲﻧ ﺷﻮد ﺻﺮف وﻗﺖ و ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮای رﻓﺘﻦ دوره ای ) ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ ( ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻗﻨﺎت اﺳﺖ وﻟﻲ ﺑﻪ ﺟـﺎی اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی آﺑـﺪﻫﻲ ﻗﻨﺎت ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭼﺸﻤﻲ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ روش ﻫﺎ ی ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻻزﻣﺴـﺖ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺮﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺷﻜﻞ ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب ﻗﻨﻮات اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ را ﺑﺪﻗﺖ ﺑﺮرﺳﻲ و روش ﻣﻨﺎﺳـﺒﻲ ﺑـﺮای اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺮ ﻗﻨﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺮ ﻗﻨﺎت ﭘﺲ از اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺣﺪاﻛﺜﺮ در ﻇﺮف ﻳﻚ ﻫﻔﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻓﺮم ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﻳﺎ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف آورد ه و ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﻣﺴﻮول ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﺎﻳﻴﺪ و در ﺻﻮرت ﺗﺮدﻳﺪ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی آﺑـﺪﻫﻲ را اﻧﺠـﺎم اﮔﺮ . داد ﺗﻌﺪاد ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ آﺑﺪﻫﻲ ﺗﻤﺎم ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺻﻮرت دوره ای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . 6 - 5 - 1 - 1 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺶ ، ﻫﺎ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﻫـﺎی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ای ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد . در ﭘﺎره ای اﻳﺎم ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﻌﺪاد ﻛﻢ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای، آﻣﺎر ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ، ﻛﻤﺒﻮد آﻣﺎر و ... ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل در ﺑﺨـ ﺶ ﻫـﺎ ﻳﻲ از ﻣﻨﻄﻘـﻪ را ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم اﻧﺠﺎم داد . اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺗﻌﺪاد و آﻣﺎرﻫﺎی ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ا ی ﻫﻢ ﺧﻮب ﺑﺎﺷﺪ داﺷﺘﻦ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ی ﺑـﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل، دﻗﺖ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل را ﺑﺎﻻ ﻣﻲ ﺑﺮد . ﻳﻜﻲ از ﻣﺒﺎﻧﻲ دﻳﮕﺮی ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑـﺮای ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﻛـﺎر ﺑـﺮد 136 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻗﻨﻮات اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ، ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ و زﻫﻜﺶ ﻫﺎی دارای آﻣﺎرآﺑﺪﻫﻲ اﺳﺖ . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴـﻞ ﻃـﻮﻟﻲ ﮔـﺎﻟﺮی ﻗﻨـﺎت ا ﻧﺘﺨﺎﻟﻲ دردﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﺎده ﺗﺮﻳﻦ روش اﻳﻦ ﻛﺎر را ﻣﻲ ﺗﻮان ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌـﺪادی ﻧﻘﻄـﻪ ﻣﺸـﺨﺺ و ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺛﺎﺑـﺖ در ﺑـﺎﻻی ﻣﺎدرﭼﺎه، آب ﻧﻤﺎ و ﭼﻨﺪ ﭼﺎه دﻳﮕﺮ ﻗﻨﺎت ﻛﻪ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻧﻘﻄﻪ ﻗﺮار دارﻧﺪ داﻧﺴﺖ . ﺳﭙﺲ ﺗﺮاز اﻳـﻦ ﻧﻘﻄـﻪ ﻫـﺎی ﻧﺸـﺎﻧﻪ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب ﻗﻨﺎت ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧ ﻘﺎط اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﭼﻨـﺪﻳﻦ ﻧﻘﻄـﻪ از ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب در ﮔﺎﻟﺮی ﻗﻨﺎت ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ . ﺷﻴﺐ ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ ﮔﺎﻟﺮی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻗﻨﻮات در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺎ آن ﻛﻢ و ﺑـﻴﺶ ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ ﻗﻨﺎت ﻫﺎﻳﻲ ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ دﻻﻳﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺣﺎﻟﺖ ﭘﻠﻪ ای در ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﻛ ﻒ ﮔـﺎﻟﺮی ﻫـﺎ آن اﻳﺠـﺎد ﻧﻤﻮده . اﻧﺪ ﺑﺎ ﭘﺮﺳﺶ از اﻫﺎﻟﻲ ﻣﺤﻞ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﮔﺎﻟﺮی ﻗﻨﺎت ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﭘﻲ ﺑﺮد . ﺑﺎ دردﺳﺖ داﺷـﺘﻦ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب در ﭼﻨـﺪ ﻧﻘﻄﻪ، ﻣﻲ ﺗﻮان ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ آﺑﺮاﻫﻪ ﻗﻨﺎت ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد . ﺑﺎ وﺟﻮد ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ ﻗﻨﺎت ﻣﻲ ﺗﻮان را آن در ﻣﺪل ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ زﻳﺮﺑﺮﻧﺎﻣﻪ زﻫﻜﺶ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻧﻤﻮد . ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات ﺷﺎﻫﺪ، ﻣﺒﻨﺎی ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ . رود 6 - 5 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻫـﺎ داده ی ﺧـﻮﺑﻲ از ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ ﭼﺎه در واﺣ ﺪﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎه ﻳﺎ ﻓﺼﻞ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﻣﺘﺎﺳـﻔﺎﻧﻪ ﺗـﺎﻛﻨﻮن روش ﻫـﺎ ی ﻣﻨﺎﺳـﺒﻲ ﺑـﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ و رود ﻤﻲﻧ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷـﺖ ﻫـﺎ ﭼـﺎه دراﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻧﺎﻛـﺎﻓﻲ و ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﺻﻮرت ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ دو ﻋﺎﻣﻠﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ در ﺗﻌﺎدل آﺑﺨﻮان و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ . اﻧﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان داده ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﭘﺲ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﻳﻜـﻲ از ﻫـﺎ داده ی ای ﭘﺎﻳﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ روش ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ، ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ﺑﺮ روی ﻟﻮﻟﻪ آﺑﺪه ﻫﺎ آن و ﺑﺎزدﻳﺪ ای دوره از ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻛﻨﺘﻮرﻫـﺎی آب ﺷﺮب ﺧﺎﻧﮕﻲ اﺳﺖ . در دﻫﻪ 1340 ﻛﻮﺷﺶ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮای ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ﺑﺮ روی ﻫﺎ ﭼﺎه ی دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ وﻟﻲ ﺑـﻪ دﻻﻳﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻛﻪ ای ﭘﺎره ﻫﺎ آن از در زﻳﺮ آﻳﺪ ﻣﻲ ، ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ آﻣﻴﺰ ﻧﺒﻮد . – ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻫﺎ ﭼﺎه ﭘﺎره ای اﻳﺎم ﻣﺎﻧﻨﺪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ دﻳﻮاره ﭘﺸﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار رﻳﺰش ... و ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻫﻤـﺮاه ﺑـﺎ ﻣﻘـﺪاری ﺷﻦ و ﻣﺎﺳﻪ . اﻧﺪ ﺷﻦ و ﻣﺎﺳﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻤﺮاه ﺟﺮﻳﺎن آب، ﻣﺸﻜﻼﺗﻲ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﻮر ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد . – ارزش آب در آن زﻣﺎن ﺗﺮ ﻛﻢ از ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻨﻮﻧﻲ و دﻗﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻌﺎدل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻧﻴﺎزﻫـﺎ ی ﻛﻨﻮﻧﻲ ﻧﺒﻮد . – ﻧﺎآﮔﺎﻫﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺗﺼﻮر روﺳﺘﺎﻳﻴﺎن ﻛﻪ ﻫﺪف دوﻟﺖ از ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر، درﻳﺎﻓﺖ آب ﺑﻬﺎ ﻳﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﻘﺎﺑﻪ اﺳـﺖ . اﻳـﻦ ﺗﺼﻮر، ﺑﺎﻋﺚ دﺳﺘﻜﺎری در ﻛﻨﺘﻮر و در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﺗﺨﺮﻳﺐ آن .ﺷﺪ ﻣﻲ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 137 ﭘﺲ از آ ن ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺎﻣﻮﻓﻖ ﻛﺎر زﻳﺎدی ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ از ﻫﺎ ﭼﺎه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺖ و ﻫﻨﻮز ﻫـﻢ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ آن ﺑـﻪ ﺷﻜﻞ اوﻟﻴﻪ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﺑﺮآورد . دﺷﻮ ﻣﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﻳﻦ روش ﻫﻤﺎن ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻨﺘﻬﺎ ﻫﺎ راه ﻳﻲ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻼت آن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺠﻬﺰ ﻧﻤﻮدن ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﺎﻓﻲ ﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ، اﺟﺒﺎری ﻧﻤﻮدن ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮر ﺑﺮ روی ﻫـﺎ ﭼﺎه ﺑـﺎ ﮔﺬرﻧـﺪان ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻻزم، واﮔﺬاری ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﺖ ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺘﻮر و ﻳﺎدداﺷﺖ ﻛﺎرﻛﺮد ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﻣﻮﺗﻮرﺑﺎن ﻫﺎ و ... ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد . 6 - 5 - 2 - 1 - روش ﻛﻨﻮﻧﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎ وﺟﻮدی ﻛﻪ ﺣﺪود ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل از آﻏﺎز ﺑﺮرﺳﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ روش ﻧﻮﻳﻦ در اﻳﺮان ﻣﻲ ﮔﺬرد وﻟﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ در ﻫﺎ ﭼﺎه اﻳﻦ دوره دراز ﻛﻢ وﺑﻴﺶ ﻣﺎﻧﻨﺪ روزﻫﺎی اوﻟﻴﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﺳﺖ . از ﻧﻘﺎط آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭼﺎه ﻫﺎ، ﻗﻨﻮات و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﻳﻚ ﺑﺎر ﻛﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻫﺎ آن ده ﺳﺎل ﻳﺎ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺷـﺪه آﻣﺎرﺑﺮداری ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻓﺮم ﻫﺎی وﻳﮋه ای ﺑﺮای آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ اﻓﺰون ﺑﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎی ﺟﻐﺮاﻓﻴـﺎﻳﻲ، ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف، روش ﻣﺼﺮف، ﻣﻘﺪار زﻣﻴﻦ ﻫﺎی زﻳﺮﻛﺸﺖ، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ و ... ﻧﻴﺰ ﭘﺮﺳﺶ ﺷﻮد . ﻫﺪف از اﻳـﻦ ﻓـﺮم ﻫـﺎ داﺷﺘﻦ ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎی ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺑﻮد . از آﻏﺎز ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﻧﻪ اﻳﻦ ﻓﺮم ﻫﺎ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪه اﻧﺪ و ﻧـﻪ در زﻣﺎن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ از ﻫﺎ آن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه اﺳﺖ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ اﺻﻠﻲ ﻛﻪ ﺻﺮف و ﻗﺖ و رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﭼﺎه اﺳﺖ در ﺑﺴﻴﺎری از آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎﻗﺺ، ﻧﺎدرﺳﺖ و اوﻟﻴﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . آﻣﺎرﺑﺮدار ﻛﻪ آﻣﻮزش ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﻧﺪﻳﺪه ﺑﺎ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ اوﻟﻴﻦ ﻧﻔﺮی ﻛﻪ در ﻣﺤﻞ ﭼﺎه دﺳﺘﺮﺳﻲ داﺷﺖ ﺗﻌـﺪادی ﭘﺮﺳﺶ ﻧﻤﻮد و ﺗﻨﻬ ﺎ ﺑﺨﺶ ﻛﻤﻲ از ﻓﺮم را ﭘﺮ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﭘﺎره ای از اﻳﻦ ﻓﺮم ﻫﺎ آﻣﺪه ﻛـﻪ ﻛﺴـﻲ در ﻣﺤـﻞ ﻧﺒـﻮد . ﺑـﺮای ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﻨﻬﺎ از ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ و ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﺳﺎﻻﻧﻪ اﻳﻦ ﻓﺮم ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻫﻢ . ﺧﻮاﻧﻲ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﺎ وﺿـﻌﻴﺖ ﻣﺼـﺮف ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل زﻣﻴﻦ ﻫﺎی زﻳﺮﻛﺸﺖ، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ، ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫ ﻮاﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻲ ﺷﻮد . آﺑﺪﻫﻲ ﺑﺴﻴﺎری از ﭼﺎه ﻫـﺎ ﻧﻴـﺰ ﺑـﻪ روش ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮآوردی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺖ، ﻓﻠﻮﺗﺮ و ﭼﺸﻤﻲ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﭼﺎه ﻫﺎ ﻧﻴﺰ از زارﻋﻴﻦ ﭘﺮﺳـﺶ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . زارﻋﻴﻦ ﮔﺎﻫﻲ ﺗﺼﻮرﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺎﻟﻴﺎت و ﻳﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﻘﺎﺑﻪ از اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻫﺎ دارﻧﺪ و ﻛﻢ ﺗﺮ ﻳﺎ زﻳﺎدﺗﺮ ﻣﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ . اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺼﻮری ﻧﻴﺰ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻳﺎدآوری ﻛﺎرﻛﺮد ﭼﺎه در ﭼﻨﺪ ﻣﺎه ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺮای ﻫﺮﻛﺲ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ اول اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ آﻣﺪ در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ای ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺷـﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺷﻤﺎره آن در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺘ ﻔﺎوت ﺑﻮد و اﻣﻜﺎن ﺑﺮرﺳﻲ روﻧﺪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻫﺮ ﭼﺎه در ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻴﻦ دو آﻣﺎرﺑﺮدار ی وﺟﻮد ﻧﺪارد . ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﻚ ﻓﺮآﻳﻨﺪ دراز ﻣﺪت ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫـﺎ ی آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ در ﻃـﻲ زﻣﺎن و ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ واﻛﻨﺶ آن ) ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ( ﻛﻨﺶ ) ﻫﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ( ﺗﺪرﻳﺞ ﺗﺪﻗﻴﻖ ﻣﻲ ﮔﺮدد . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﺎﻛﻨﻮن در اﻳﺮان ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ، ﻧﺎدرﺳـﺖ ﺑـﻮدن آﺑـﺪﻫﻲ ﻫـﺎ و ﻧﺎدرﺳـﺘﻲ زﻣﺎن ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺎ ﭼﺎه ﭼﻨﻴﻦ اﻣﻜﺎﻧﻲ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻧ ﻤﻲ آورد . ﺑﻪ ﺟﺮات ﺗﻮان ﻣﻲ ﮔﻔﺖ روﻧﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ ﭼﺎه از زﻣﺎن اﺣﺪاث ﺗﺎ ﻛﻨـﻮن ﻛـﻪ ﭘـﺎراﻣﺘﺮ اﺻـﻠﻲ در ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ را ﺗﻮان ﻤﻲﻧ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد . 138 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 6 - 5 - 2 - 2 - ﻣﺸﻜﻼت آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ﻣﺸﻜﻼت اﺻﻠﻲ آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ی ﻛﻨﻮﻧﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻤﻮد . اﻟﻒ - ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ﺷﺒﻜﻪ، ﻧﺎم ﻣﺎﻟﻚ و ﻳﺎ در ﺳﺎل ﻫﺎی اﺧﻴﺮ ﺑﺎ ﻣﺨﺘﺼﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی GPS و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺎ دﻗـﺖ ﻛﻢ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻨﺪی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤـﻮم در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎی ﻣﺘﻘﺎوت ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﻤﺎره ای ﻛﻪ ﺑﺮای ﻫﺮﭼﺎه در ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻣـﻲ ﮔﺮدﻳـﺪ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺒﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﻣﻜﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻳﻚ ﭼﺎه ﻣﺸﻜﻞ و در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ . ب- ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﻣﺤﻠﻲ ﺗﻌﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺖ ﻫﻢ ﻫﺎ ﺧـﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد ﺳ . ﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ دارد ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ داﻧﺴﺖ . – ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ در ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻛﺸـﺎرورزی ﺗـﺎﺛﻴﺮ زﻳـﺎدی دارد . ﻛـﺎرﻛﺮد ﺗﻌـﺪادی از ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻛﺸﺎورزی ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﻚ و ﻛﻮﻳﺮی ﺗﺎ 7000 ﺳﺎﻋﺖ در ﺳﺎل ﻧﻴﺰ ﻣﻲ رﺳﺪ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺳـﺎﻋﺖ ﻛـﺎ رﻛﺮد ﭼـﺎه ﺑـﺮای ﻫﻤﺎن ﻧﻮع ﻛﺸﺖ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﻨﻜﺘﺮ و ﺑﺎ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻣﻜﺎن دارد ﺣﺪود 2000 ﺳﺎﻋﺖ در ﺳﺎل ﺑﺎﺷﺪ . از – در ﻫﺎ ﭼﺎه ای ﭘﺎره از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺷـﺪه و در زﻣـﺎن ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ آب ﺳﻄﺤﻲ در دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ از ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮداﺷﺖ ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد . در ﻫﺎ ﭼﺎه اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﻨﻬـﺎ ﺑـﺮای ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻛﻤﺒـﻮد آب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻮرد ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺑـﻪ وﺿـﻌﻴﺖ ﺟﺮﻳـﺎن ﺳـﻄﺤﻲ رودﺧﺎﻧﻪ، ﻧﻮع ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻘﺎﺑﻪ از ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻳـﺎ ﺣﻘﺎﺑـﻪ از ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﺑﻬـﺎری و ﺳـﻴﻼب ، ﻫـﺎ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻠﻲ زﻣﻴﻦ ﻛﺸﺎورزی ... و دارد . ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﻫﺎ ﻣﺎه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻠﻜﻪ در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴـﺮ زﻳـﺎدی ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ و در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺧﺸﻚ ﺑﻪ دو ﺗﺎ ﺳﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺗﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻧﻮع ﻛﺸﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ روی ﻣﺪت زﻣﺎن ﻛﺎر ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﺑﺎغ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻳﺎم ﺳﺎل ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آﺑ ﻴﺎری دارد درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻛﺸﺖ ﻫﺎ ی ﺑﻮﺗﻪ ای دروه ﻫﺎی ﻛﻮﺗﺎه ﺗﺮ ی در ﺳﺎل آﺑﻴﺎری ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ج- ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﭼﺎه ) ﻛﺸﺎورزی، ﺷﺮب و ﺻﻨﻌﺖ ( ﻧﻴﺰ در ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﺳﺎﻻﻧﻪ آن ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد . د- ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ ﺗﻌﺪادی در ﻫﺎ ﭼﺎه آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﺪه و ﻳﺎ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻳـﺎ ﺑﺮآورد . اﻧﺪ ﺷﺪه ﺑﺴﻴﺎری از آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در آﻣﺎرﻫﺎ آﻣﺪه ﺑﺎ اﻧﺪازه ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ و ﻫﺎ ﻟﻮﻟـﻪ ﻫـﺎ ی آﺑـﺪه ﭘﻤـﭗ ﻛـﻪ در ﻫﻤﺎن آﻣﺎر آﻣﺪه ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . ﻫ - ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﺎﻻﻧﻪ در آﻣﺎرﻫﺎ آﻳﺪ ﻣﻲ درﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺗﻜﻤﻴﻠـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﺑﺮداﺷﺖ در ﻫﺎ دوره ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎه ﻳﺎ ﻓﺼﻞ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . و- در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﺑﻴﻦ دو آﻣﺎرﺑﺮدار ی ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ داده ای در ﻣﻮرد ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه دردﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 139 6 - 5 - 2 - 3 - ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﺑﺮای ﺑﺎﻻﺑﺮدن دﻗﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ، ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺑﻬﺮه ﺑـﺮداری در ﻫﺮﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﭼـﺎه ﺷـﺎﻫﺪﻛﻤﻲ اﻧﺘﺨـﺎب و آﻣﺎرﻫﺎ ای ره دو ی از وﺿﻌﻴﺖ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﺎ آن ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد از . آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻤـﻲ ﺑـﺮای ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺑﺮداﺷـﺖ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻛﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﺑـﺪﻻﻳﻞ زﻳـﺮ ﺗـﺎﻛﻨﻮن ﻛﻤـﻚ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ در ﺑﻬﺒﻮد ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻧﻜﺮده اﺳﺖ . – ﺗﻌﺪاد ﭼﺎه ﻫﺎ ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻛﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﮔﺮ ﺗﻌﺪادی از اﻳـﻦ ﭼـﺎه ﻫـﺎ ﺑـﻪ دﻻﻳﻠـﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺧﺮاﺑﻲ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ در ﻣﺪﺗﻲ از ﺳﺎل ﻛﺎر ﻧﻜﻨﺪ اﻟﮕﻮی درﺳﺘﻲ از وﺿـﻌﻴﺖ ﺑﺮداﺷـﺖ ﭼـﺎه ﻫـﺎی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻧﻤﻲ آﻳﺪ . – ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه درﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻋﻨﻮان ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . – ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻫﺎ ﭼﺎه ی اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ ﻛﻤﻲ ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻠﻲ ﻫﺎ آن از دﻳﺪﮔﺎه وﺟﻮد آب ﺳﻄﺤﻲ و ﺷـﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮای ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . 6 - 5 - 2 - 4 - ﺑﺎﻻﺑﺮدن ﻛﻴﻔﻴﺖ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان، ﺑﻪ آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ از در ﻫﺎ ﭼﺎه ﻫﺎ دوره ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎه ﻳﺎ ﻓﺼﻞ ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه در آﻳﺪ ﻣﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ زﻳﺎدی ﺑﺮ ﻧﺘﺎﻳﺞ آن دارد و ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ آن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ دﻗﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮری ﻛـﻪ آﻣـﺪ ﺑﻬﺘـﺮﻳﻦ روش ﺑﺎﻻﺑﺮدن دﻗﺖ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ، ﻧﺼﺐ ﻛﻨﺘﻮرﻫﺎی ﺣﺠﻤﻲ ﺑﺮ روی ﻟﻮﻟـﻪ آﺑـﺪه ﻫـﺎ آن و ﻳـﺎﻓﺘﻦ ﻫـﺎ راه ی ﺑﺮﻃـﺮف ﻧﻤـﻮدن ﻣﺸﻜﻼت ﻛﺎرﻛﺮد و اداره ﻫﺎ آن در ﻫﺮﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺳﺎﻛﻨﻴﻦ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر ﺷﺎﻳﺪ ﻧﻴـﺎز ﺑﻪ ﮔﺬراﻧﺪن ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ در ﻣﻮرد ﻧﺼﺐ و ﻧﮕﻬﺪاری ﻛﻨﺘﻮر داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺎ آن زﻣـﺎن ﺷـﺎﻳﺪ ﺑﺘـﻮان ﮔـﺎم ﻫـﺎﻳﻲ در راه ﺑﻬﺒـﻮد دﻗـﺖ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮداﺷﺖ . ﻧﻜﺎت زﻳﺮ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن دﻗﺖ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮد . اﻟﻒ- ﺑﺮای ﻫﺮﭼﺎه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻤﺎره ای وﻳﮋه اﻧﺘﺨﺎب و اﻳﻦ ﺷﻤ ﺎره ﺑﺮ روی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺤﻞ اﺳﺘﻘﺮار ﭼﺎه ﻧﻮﺷﺘﻪ و در ﻫـﺎ ﻓﺮم ی آﻣﺎری ﻧﻴﺰ ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﻫﻤﻴﻦ ﺷﻤﺎره ﺑﻴﺎﻳﺪ . ب- در ﻫﺎ ﻓﺮم ی آﻣﺎرﺑﺮدار ی ﺳﺘﻮﻧﻲ ﺑﺮای ﻧﻮﺷﺘﻦ ﺷﻤﺎره ﻫﺮ ﭼﺎه در آﻣﺎرﺑﺮدار ی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد . ج- ،ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب در ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﭼﺎه ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻛﻪ دﺷﻮ ﻣﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه از دﻳﺪﮔﺎه ﻧﻮع ﻣﺼﺮف دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی و ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻳﺎ رﻧﮓ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻧﺪ . د- ﻧﺎﻇﺮ آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ﺑﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آﻣﺎرﻫﺎ ﺗﻮﺟﻪ ای وﻳﮋه ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ . در ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻨﻮﻧﻲ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺠﻢ ﻛﺎر اﻧﺠﺎم ﺷـﺪه و ﭘﺮداﺧﺖ ﻫﺎ ﺗﻨﻬﺎ ﺗﻌﺪاد ﻧﻘﺎط ﻣﻮرد ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﺎ داده ی ﻻزم و ﻛﺎﻓﻲ در ﺑﺴﻴﺎر از اﻳـﻦ آﻣﺎرﻫـﺎ وﺟـﻮد ﻧـﺪارد . ﺷﺎﻳﺪ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ آﻣﺎرﺑﺮدار ﻫﺎی ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ، آب و ﻫﻮاﻳﻲ، اﺟﺘﻤـﺎﻋﻲ و ... آﻣـﻮزش ﻻزم 140 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺒﻴﻨﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﺑﺮای ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﻫﺎ راه ﻳﻲ ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل دوﺑﺎره اﻳﻦ آﻣﺎرﻫـﺎ ﺟﺴﺘﺠﻮ ﺷﻮد . ﻫ - آﺑﺪﻫﻲ ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه وﻳﮋه در آﻣﺎرﺑﺮداری ﻫﺎ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻫـﺮ ﻣﻨﻄﻘـﻪ روش ﻣﻌﻴﻨﻲ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی آﺑﺪﻫﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ، ﻧـﻮع ﻣﺼـﺮف، ﻣﺴـﻴﺮﻫﺎ ی اﻧﺘﻘـﺎل آب و ... ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . و- ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣ ﺘﻔﺎوت و ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻌﺪاد در ﻫﺎ آن ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻫـﺰار ﺣﻠﻘﻪ ﻣﻲ رﺳﺪ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ ﻫﺮﻛﺪام ﻫﺎ آن از ﻣﺸﻜﻞ و ﭘﺮﻫﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آﻣﺎری اﻧﺠﺎم داد وﻟﻲ در اﻳﻦ راه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺒﻨﺎی درﺳﺖ و ﻣﺘﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺎ ﺷـﺮاﻳﻂ ﻣﻨﻄﻘـﻪ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . ز- ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ) ﻫﺎ آن ﻛﺸﺎورزی، ﺷﺮب، ﺻـﻨﻌﺖ و در ﭘـﺎره ای ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﻧـﻮع ﺻﻨﻌﺖ ﺑﺨﺶ ( ﺑﻨﺪی و ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻛﺸﺎورزی ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﮔﺮدﻧﺪ : – وﺟﻮد آب ﺳﻄﺤﻲ و روش ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب ﭼـﺎه در ﺳـﺎﻋﺎت ﻛـﺎرﻛﺮد آن ﺗـﺎﺛﻴﺮ دار . د ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﻳﻲ ﻛـﻪ از ﻫـﺎ آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ ﺑﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻴﺰ داﺷـﺘﻦ ﺣﻘﺎﺑـﻪ از ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ رودﺧﺎﻧـﻪ و ﻳـﺎ از ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺑﻬﺎری و ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ . – ﻧﻴﺎز آب ﻛﺸﺎورزی در داﻣﻨﻪ ﺶﺑﺨ و ﻫﺎ ﻫﺎ ی ﺑﻠﻨﺪ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻛﻪ ﻫﻮای ﺧﻨﻚ ﺗﺮی دارﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺶﺑﺨ ﻫـﺎ ی ﭘﺴـﺖ دﺷﺖ ﺑﺎ ﻫ ﻮای ﮔﺮم ﺗﺮ ﻣﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﻮع ﻛﺸﺖ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد آﺑﻴﺎری ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎغ، ﻛﺸـﺖ ﻫـﺎ ی زﻣﺴـﺘﺎﻧﻪ ﻳـﺎ ﺗﺎﺑﺴﺘﺎﻧﻪ در ﻛﺎرﻛﺮد ﭼﺎه ﻣﻮﺛﺮاﻧﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف ) ﺷﺮب، ﻛﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺖ ( ، روش آﺑﻴﺎری ﺑﻪ ) ﻃﻮر ﻣﺠﺰا ﻳﺎ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﺑﺎ آب ﺳﻄﺤﻲ ( ﻳﺎ در ﺻﻮرت ﺗﻠﻔﻴﻖ ﻧﻮع ﺣﻘﺎﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻠـﻲ ) از دﻳـﺪﮔﺎه ﺳـﺎﻋﺎت ﻛـﺎرﻛﺮد ﺳﺎﻻﻧﻪ، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ ) ﺑﺎغ، ﺗﺎﺑﺴﺘﺎﻧﻪ ﻳﺎ زﻣﺴﺘﺎﻧﻪ ( ، ﻧﻮع ﭼﺎه ) ژرف ﻳﺎ ﻧﻴﻤﻪ ژرف ( و ﻧﻮع ﺳﻮﺧﺖ ) ﮔﺎزوﻳﻴﻠ ﻲ ﻳـﺎ ﺑـﺮق ( ﺑﺨـﺶ ﺑﻨـﺪی ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ دﺳﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﺮآورد ﺷﻮد ﺳ . ﭙﺲ دﺳﺘﻪ ﻫﺎ و اﻫﻤﻴﺖ ﻫﺮ ﻳـﻚ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺣﺠـﻢ ﺑﺮداﺷﺖ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻫﺎ آن ﻣﺸﺨﺺ و ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﺣﺠﻢ ﺑﺮداﺷﺖ ﺳﺎﻻﻧﻪ آب ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻛﻢ، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﮔﺰﻳﻨﺶ دﺳﺘﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻧﻴﺴﺖ . ﺳﭙﺲ ﺗﻌﺪاد ﻛﺎﻓﻲ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﺑﺮای ﻫﺮﻳﻚ از دﺳﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﺠـﻢ ﺑﺮداﺷـﺖ ﺳـﺎﻻﻧﻪ آب آن دﺳـﺘﻪ ﺑﺮﮔﺰﻳـﺪه ﺷﻮد . در ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻮارد ﺑﺎﻻ ﺑﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت دﺳﺘﺮﺳـﻲ ﺑـﻪ ﭼـﺎه، ﻣﺴـﻴﺮ اﻧﺘﻘـﺎل آب آن ﺑـﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی و ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﺳﺎﻻﻧﻪ آن ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ ﮔﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻟﻴﺴﺘﻲ از دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺎﻫـ ﭼﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﻫﺮدﺳﺘﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ح- آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻧﻮﺳﺎن ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘـﺪار اﻳـﻦ ﺗﻐ ﻴ ﻴـﺮ ﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺑـﻪ داﻣﻨﻪ ﻧﻮﺳﺎن و ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ، ﻧﻮع ﭼﺎه و ﻧﻮع ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ دارد . ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺑﺮای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻴﻤﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 141 ژرف ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ داﻣﻨﻪ زﻳﺎد ﻧﻮﺳﺎن ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ . ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی دوره ای ﭼﺎه ﻫﺎ ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی ﮔﺮدد . آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻧﻴﺰ ﺑﺎ اﺳﺘﻬﻼک ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻢ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﺎﻳﺪ آﺑـﺪﻫﻲ ﻫﺎ آن ﻻاﻗﻞ در ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻴﺶ ) ﺗﺮ ﻓﺼﻠﻲ ﻳﺎ ﺷﺶ ﻣﺎﻫﻪ ( اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤـﻮد . ﺷـ ﺎﻳﺪ ﻛﻨﺘـﺮل و ﻳﺎدداﺷـﺖ ﺳـﻮﺧﺖ ) ﮔﺎزوﻳﻴﻞ ﻳﺎ ﺑﺮق ( ﻣﻮﺗﻮرﭘﻤﭗ ﻧﻴﺰ در دوره ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻛﻤﻜﻲ ﺑﻪ ﻛﻨﺘﺮل ﺑﻬﺘﺮ ﻫﺎ داده ی ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ . ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ در ﻇـﺮف ﻳـﻚ ﻫﻔﺘـﻪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻛﺎرﺷـﻨﺎس ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻛﻨﺘﺮل و در ﺻﻮرت ﺗﺎﻳﻴﺪ وارد ﻫﺎ ﻓﺮم ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ .ﺷﻮد در اﻧﺘﻬﺎی ﻫﺮ ﺳﺎل آﺑﻲ، ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻫﺮدﺳﺘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ آن دﺳـﺘﻪ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻲ ﮔﺮدد . ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺮﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻫﺎ داده را ﻛﻨﺘﺮل و ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 6 - 5 - 3 - ﻫﺎ داده ی زﻫﻜﺶ اﻧﻮاع زﻫﻜﺶ ، ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ و ﭼﺸﻤﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ دﺷﺖ ﻫﺎ ، ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻴﻠﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻫﺴـﺘﻨﺪ . ﻣﻘـﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺎ آن ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺗﺮاز ﻣﺤﻞ زﻫﻜﺸﻲ و وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪرورودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان در ﻣﺤﻞ زﻫﻜﺸﻲ دارد . ﻣﻘﺪار آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و ﻣﻘـﺪار ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻻﻳـﻪ ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻒ ﻫﺎ آن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻤﻲﻧ ﺷﻮد . ﻣﻘﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ زﻫﻜﺶ در ﻫﺎ ای ﭘﺎره ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﻧﺪ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺎ آن در ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻛﻤﻚ ﺑﺰرﮔﻲ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﻻزﻣﺴﺖ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺳﻨ آب ﺠﻲ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜـﺶ اﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻧﺼـﺐ و آﻣـﺎر ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻣﻨﻈﻢ ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . ﻣﻘﺪار زﻫﻜﺸﻲ در ﻫﺎ دوره ی ﺗﺮ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ زﻳﺎدﻧﺪ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ در اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ ﻃﻮری ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮ ان ﺗﻐﻴ ﻴ ﺮ ﺟﺮﻳﺎن زﻫﻜﺶ را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . زﻫﻜﺶ در ﻫﺎ ای ﭘﺎره ﻧﻘﺎط در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻗﺮار دارﻧﺪ و ﺗﻨﻬﺎ در ﻫﺎ دوره ی ﺗﺮ ﻛﻪ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ دﻟﻴﻞ ﮔﻞ آﻟﻮدﮔﻲ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ آﺑﺪار ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ روی ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ و ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ اﻳﻦ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺮداﺷﺖ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫـﺎ ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﻜﻞ و اﻧﺪازه ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ و ﻫﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی زﻫﻜﺶ، ﺗﻌـﺪادی ﭘﺮوﻓﻴـﻞ ﻋﺮﺿﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﺎ آن ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد ﻳﺎ . دداﺷﺖ ﻣﺪت زﻣﺎن ﻛﺎر زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﺮآورد ﺟﺮﻳﺎن آب ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﻛﻤـﻚ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 6 - 5 - 4 - ﻫﺎ داده ی ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻤﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﮕﺎه ﺳـﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان در ژرﻓﺎی 5 ﻣﺘﺮی ﻳﺎ ﻛﻢ ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻗﺮار ﻧﻤﻲ ﮔﻴﺮد ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ ﻳﺎ ﻣﻘﺪار آن ﺑﺴـﻴﺎر ﻛـﻢ اﺳﺖ و ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ در ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻲ ﺷﻮد . ﭘﺲ در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت، آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و ﻳﺎ ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳﻲ از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ﻛـﻪ 142 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آﺷﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی اﺻﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴـﺮ از آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﻴﺎز اﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ژرﻓﺎی آب آﺑﺨﻮان و ﺗﻐﻴﻴﺮات آن در زﻣﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴ ﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻻزﻣﺴـﺖ ﻳـﻚ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳـﻨﺠﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ در ﻣﺤـﻞ اﺣـﺪاث و آﻣﺎرﻫـﺎ ی آن ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ژرﻓﺎ و آﻣﺎر ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ا ﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای وﺟﻮد دارد و ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ آب را در ﻫﺮ ﺳﻠﻮل ﺑﺮای ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ژرﻓﺎی آ ب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﺳﻠﻮل در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ آن ﺳﻠﻮل را ﺑﻪ ﻣـﺪل داد ﺑـﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮی در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﻢ . اﻛﻨﻮن ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ 25000 /1 ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻨﺎﻃﻖ اﻳﺮان ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه و اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻛﻤﻜﻲ ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻣﺸـﻜﻞ اﺻـﻠﻲ در اﻳـﻦ راه، ﻧﺎﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮاز ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ اﻳﺴـﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﮔﺎﻫﻲ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺣﺪود 10 ﻣﺘﺮ ﻳﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺑﺮای ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤـﻮدن اﻳـﻦ ﻣﺸـﻜﻞ ﺑﺎﻳـﺪ ﻳﻜﻲ از ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ ﻧﺰدﻳﻚ ﻳﻜﻲ از ﻧﻘﺎط ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی 25000 /1 ) ﻧﻘـﺎط ﺳـﺎزﻣﺎن ﻧﻘﺸـﻪ ﺑـﺮداری ﻳـﺎ ﺳـﺎزﻣﺎن ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻧﻘﺸﻪ 25000 /1 آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺪام ﻳﻜﻲ از اﻳﻦ دو دﺳـﺘﮕﺎه ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﺪه اﻧـﺪ ( اﻧﺘﺨـﺎب ﻤﻮدﻧ . ﺳﭙﺲ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﻧﻘﻄﻪ ارﺗﻔﺎﻋﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای را ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . اﻣﻜﺎن دارد ﮔﻮدال ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ در ﭘﺎره ای ﺶﺑﺨ از ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴ . اﻧﺪ ﻣﺪهﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻓﺼﻮل ﺗﺮ در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺮﻛﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد و اﻳﻦ ﺑﺮﻛﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺨﻴـﺮ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ درﻣﻲ آﻳﺪ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ، ﮔﺴﺘﺮه و ژرﻓﺎی اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ و ﻫﺎ ﻓﺮم ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . 6 - 5 - 5 - ﻫﺎ داده ی ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ از آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺨﺸﻲ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﻴـﺮون رود ﻣﻲ و ﺑﻪ ﻛﻮﻳﺮ، ﺑﺎﻃﻼق، درﻳﺎﭼﻪ و درﻳﺎ ﻣﻲ رﻳﺰد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ آﺑﺨـﻮان در اﻳـﻦ ﮔﻮﻧـﻪ ﻣﺮزﻫـﺎ در ﻣﺪل ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻛﻪ ﺳﻄﺢ ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﻳﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺘﻐﻴﻴﺮاﻧﺪ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻋ . ﻮاﻣﻞ ﻣـﻮﺛﺮ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺎدل آب در اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ اﻓﺰون ﺑﺮاﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺮزی ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘـﺎل T و ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻌـﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸـﺎﻫﺪه ﻳـﺎ ای ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی در ﻣﺮزﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را درﻣﺮزﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﺎ دﻗـﺖ ﺧﻮﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻮﺑﻲ از وﺿﻌﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ و ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در اﻳـﻦ ﻣﺮزﻫـﺎ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن آﺑﺨﻮان در ﻛﻨﺎر درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ و ﺷﺎﻳﺪ در ﻛﻨﺎر ﺑﺎﺗﻼق ﻫﺎ ودرﻳﺎﻫﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺶ روی ﻫﺎ روی ﭘﺲ و ی ﻣﺘﻌﺪد آب اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ی رﻳﺰداﻧﻪ درﻳﺎﭼﻪ ای اﻣﻜﺎن دارد ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی دﻳﮕﺮآﺑﺨﻮان ﺗﻔﺎوت زﻳﺎدی داﺷﺘﻪ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 143 ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻪ . ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ی رﻳﺰداﻧﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﻠﻲ و دارای ﮔﺴﺘﺮه اﻧﺪﻛﻲ اﻧﺪ وﻟﻲ ﻧﻘﺶ ﺑﺰرﮔـﻲ در ﺗﺒـﺎدل ﺑـﻴﻦ آﺑﺨﻮان و اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ دارﻧﺪ . ﻛﻨﺎره ﻫﺎ ی درﻳﺎﭼﻪ اروﻣﻴﻪ در دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن آن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ از اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎاﻧﺪ . در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ اﻳﻦ دﺷﺘ ﻬﺎی ﺑـﻮﻳﮋه دﺷﺖ ﺗﺒﺮﻳﺰ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دﺷﺖ ﻣﻠﻜﺎن ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ی درﻳﺎﭼﻪ ای ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺪی ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و آب درﻳﺎﭼﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺶﺑﺨ . ﻫﺎ ی اﻧ ﺘﻬﺎی دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺷﺒﺴﺘﺮ، ﺗﺴﻮج، آدرﺷﻬﺮ، ا روﻣﻴﻪ و ﻣﻴﺎﻧﺪوآب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺷﻜﻞ اﺳـﺖ . در دﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ درﻳﺎ ﺗﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ ﻛﻮه ﺑﻮده و رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺟﺮﻳﺎن داﺷﺘﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ و ﺑﻨﺎب، ﻳﻚ ﻻﻳﻪ رﻳﺰداﻧﻪ ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ درﻳﺎﭼﻪ اﻳ ﺑﻪﻲ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻛﻪ ﺗﺎ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺒﺎﻧﻲ اﻳﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﮔﺴﺘﺮش دارد . اﻳﻦ ﻻﻳﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان آب ﺷﻴﺮﻳﻦ درآﻣﺪه وﻟﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی درﺷﺖ داﻧﻪ ای ﺗﺮ زﻳﺮ اﻳﻦ ﻻﻳﻪ رﻳﺰداﻧﻪ ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﺷـﺪه ﻛـﻪ آب ﺷﻮر درﻳﺎﭼﻪ درون آن ﭘﻴﺶ روی ﻛﺮده اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و وﺿﻌﻴﺖ ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨـﻮان در اﻳـﻦ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﺋ ی ژ ﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ دراﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ دﻟﻴﻞ رﻳﺰداﻧﻪ ﺑﻮدن آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ و ﺷﻮر ﺑﻮدن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ و ﺣﻔﺎری اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﻛﻤﻚ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ی . در زﻣﺎن ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣ ﺸﺎﻫﺪه ای اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ و در زﻣﺎن ﻛﻨﺪن اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﻫﺎ داده ی ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ی درﻣﻮرد ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . 6 - 6 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨـﻮ ان ﭘـﺎره ای دﺷـﺖ ﻫـﺎ ﻣﺘﻔـﺎوت اﺳـﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫـﺎ ی اوﻟﻴـﻪ ﻛﻮﺷـﺶ ﺷـﻮد ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﺗﺎﺛﻴﺮ اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮ روی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان درﺟﻪ ﺑﻨﺪی ﮔﺮدد . روﺷﻦ اﺳﺖ ﺷـﺮاﻳﻂ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﺮای ﺗﻌﻴ ﻴﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨـﻮان ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻣـﻮردﻧﻈﺮ دارﻧـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﻓـﺮاﻫﻢ ﻧﻤـﻮد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان و ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﺳﺖ : 6 - 6 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻳﻜﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻬﻢ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣـﺪ اﻳـﻦ ﺗﻐﺬﻳـﻪ در ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در دوره ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در آن ﻣﺤﻞ ﺷﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ اﺟﺰای ﻛﻮﭼﻚ ﻳﺎ ﺗﻌﺪادی ﺷﺒﻜﻪ ) ﺳﻠﻮل ( ﺑﺨﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺲ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی اﻳﻦ ﺗ ﻐﺬﻳﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در آن ﺷﺒﻜﻪ در دوره ﻣﻮردﻧﻈﺮ و ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ درﻫﻤﺎن ﺷﺒﻜﻪ را ﺑﻪ ﻣﺪل داد . 144 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 6 - 6 - 1 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪل در ﻫـﺎ دوره ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎرﻳﺪه را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﻣﻘﺪار ﺑ ﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﺗﻌﺪادی اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳـﻨﺠ ﻲ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣـﻲ ﺷـﻮد . ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻳﻜﻲ از اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺨﺶ ﻳـﺎ اﺟـﺰای ﻣـﺪل اﻧﺘﺨﺎب و آﻣﺎر ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ای دوره اﻳﻦ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﺧﺺ را ﺑﻪ ﻣﺪل داد . در ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ دﻻﻳﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ وﺟﻮد ﭘﺪﻳﺪه ﻫـﺎ ی ﻣﻴﻜﺮوﻛﻠﻴﻤﺎ، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﻠﻨﺪی ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ و ... ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜﺎل در دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ- ﻧﻴﺎن اﺳﺘﺎن ﻫﺮﻣﺰﮔﺎن، ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ رﻳﺰش یﻫﺎ آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺣﻠﻲ آن ﺣﺪود 100 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘـﺮ در ﺳﺎل اﺳﺖ . وﻟﻲ در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺣﺪود 10 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮی در داﻣﻨﻪ ﻛﻮه ﻧﻴﺎن ) ﻛﻮه ﻛﺸﻜﻮ ( ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از 400 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در ﺳﺎل ﻣﻲ رﺳﺪ . اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ دﺷﺖ ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ای ﻣﺎﻧﻨﺪ دﺷﺖ ﻫﺎ ی داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ی ﺟﻨﻮﺑﻲ رﺷﺘﻪ ﻛﻮه اﻟﺒﺮز ﻧﻴـﺰ وﺟـﻮد دارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﺟﻨﻮب د ﺷـﺖ ﺗﻬـﺮان ) ﻣﻨﻄﻘـﻪ ری ( ﺣـﺪود 150 ﻣﻴﻠـﻲ ﻣﺘـﺮ در ﺳـﺎل ﺑـﺮآورد ﺷـﺪه درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﺷﻤﻴﺮاﻧﺎت ﺑﻪ 400 ﺗﺎ500 ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ در ﺳﺎل ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﻣﻲ ﺑـﺎرد در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﺘﻔﺎوﺗﺴﺖ از اﮔﺮ . اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﺸﻮد ﻣﺪل درﺳﺘﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻤﻲﻧ آﻳـﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻫﺎ ﻣﺪل ی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ Mod flow در ﻧﺴﺨﻪ ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺗﻨﻬﺎ آﻣﺎر ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷﺎﻫﺪ را ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . درﺑﺎره اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﺧﻮاﻫﺪﺷﺪ . در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ و ﻣ ﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ آن ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻌـﺪاد ﻛﺎﻓﻲ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﺎرﻳﺪه ) ﺑـﺮای اﺟﺰای ﺣﺪود ﻳﻚ ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ( را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺗﻜﻤﻴﻞ و آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻻزم را ﮔﺮدآوری ﻛﺮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺗﻌﺪاد اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای دﺷﺖ ﺗﻬﺮان ﺑﺮای ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﻫـﺮ 100 ﻣﺘـﺮ ارﺗﻔﺎع ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه اﺳﺖ . 6 - 6 - 1 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ درﺻﺪی از رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻨ ﻄﻘﻪ ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﻫـﺮ ﺷـﺒﻜﻪ ﺑﺮآورد و ﺑﻪ ﻣﺪل داد . اﻓﺰون ﺑﺮ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻮع رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ، درﺟﻪ ﺣﺮارت، ﺑﺎد، ﻧﻢ ﻧﺴﺒﻲ، ﺷﻴﺐ ﺳﻄﺢ زﻣـﻴﻦ و ... ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺮاواﻳﻲ ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻪ ﺑـﻪ داﻧـﻪ ﺑﻨـﺪی آن ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد داﻧﺴـﺖ . ﺷﻜﺴـﺘﮕﻲ و درز و ﺷـﻜﺎف ﺳﻄﺤﻲ در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺳﻨﮕﻲ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ . داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧـﺎک ﺳـﻄﺤﻲ و ﺷﻜﺴـﺘﮕﻲ و درز و ﺷﻜﺎف ﺳﻨﮓ در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ در داﻣﻨﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ وﻳـﮋه در اﺑﺘـﺪای ﺑـﺎدزن ﻫـﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ از اﺟﺰای داﻧﻪ درﺷﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﻠﻮه ﺳﻨﮓ و ﺷﻦ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه ﻛﻪ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ رﻳـﺰش ﻫـﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ ﺑـﻪ درون آن ﻧﻔـﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ آﺑﺮﻓﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ داﻧﻪ رﻳﺰﺗﺮ ﺷﺪه و در اﻧﺘﻬﺎی دﺷﺖ ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﺗﺮ از ﺟـﻨﺲ ﺳـﻴﻠﺖ و رس و ﺑﺎ ﺗﺮاواﻳﻲ ﻛﻢ . اﻧﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻧﻴﺰ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . در ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 145 ﺰار اﻓ ﻧﺮم ﻫﺎی ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ Modflow ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛـﻪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﺎک ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻤﻚ زﻳﺎدی ﺑﻪ ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺪل ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ رﻓﺖ و آ ﻣﺪ دارد و از ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﺎزدﻳﺪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﻧﻘﺸـﻪ از ای داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را از دﻳﺪﮔﺎه ﺑﺎﻓﺖ ﺧﺎک ﺳـﻄﺤﻲ و ﻧﻔﻮذﭘـﺬﻳﺮ ی ﺑـﻪ ﭼﻨﺪﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ را ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﺮآورد ﻧﻤﺎﻳﺪ . 6 - 6 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺨﺸﻲ از رواﻧﺎب ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ﺑﻪ درون ﺧﺎک ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ ازاﻳﻦ راه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺑﺴﺘﺮ ﺟﺮﻳﺎن آن ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . 6 - 6 - 2 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ 2 آﻣﺪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣﻲ ﺷـﻮﻧﺪ . ﺑـﺮای ﺷـﺒﻴﻪ ﺳـﺎزی ﻫـﺎ آن ﺑﺎﻳـﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ و ﭼﻨﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﻜﻞ و اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ آن ﺗﻬﻴـﻪ ﻛـﺮد . ﺿـﺮﻳﺐ ﺗﺒـﺎدل آب ﺑـﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی و ﺟﻨﺲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﺮآورد و ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺲ اﮔﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﻣﻘـﺪار ﻧﻔﻮذﭘـﺬﻳﺮ ﺑـﻪ ﻫـﺎ آن ی ﺻـﻮرﺗ ﻲ ﺷـﺮح داده ﺷـﻮد ﻛﻤـﻚ زﻳـﺎدی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻓﺰون ﺑﺮآن ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ، دو اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ ﻳﻜﻲ در ﻣﺤﻞ ورود رودﺧﺎﻧﻪ ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان و دﻳﮕـﺮی در ﻣﺤﻞ ﺧﺮوﺟﻲ از آن اﻳﺠﺎد و آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﻫﺮ دو اﻳﺴﺘﮕﺎه ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . وﺟﻮد اﻳـﻦ آﻣﺎرﻫـﺎ در ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل و ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﺶﺑﺨ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ و در ﻫﺎ دوره ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﺪل ﻛﻤﻚ زﻳﺎدی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻣﻮرد ﻧﻴﺎزاﻧﺪ . 6 - 6 - 2 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻌﺪادی ﻣﺴﻴﻞ وارد دﺷﺖ ﻣﻲ ﻫﺎ ﺷﻮﻧﺪ . ب Ĥﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻤﺎم رواﻧ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ در ﻣﺤﻞ ورود ﻫﺎ آن ﺑـﻪ دﺷﺖ و در ﺑﺎدزن آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻫﺎ آن ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺳﺮﺗﺎﺳﺮ دﺷﺖ را ﭘﻴﻤﻮده و از دﺷﺖ ﺑﻴﺮون رﻓﺘـﻪ و ﻳـﺎ ﺑـﻪ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ رﻳﺰﻧﺪ . در روزﻫﺎی ﺳﻴﻼﺑﻲ ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﻴﻼب ﻫﺎ در ﺑﺴﺘﺮ آﺑﺮﻓﺘﻲ ﻫﺎ آن ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﺨﺸﻲ ﻧﻴـﺰ از دﺷﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﺴﻴﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺠﺰ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ دﺷـﺖ ﺣﺎﻟـﺖ زﻫﻜـﺶ دارﻧـﺪ در ﻫﺎ ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻤﻲﻧ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی ﻫﺎ آن را ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﻫـﺎ داده ی ﻣـﻮرد ﻧﻴـﺎز ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 146 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻟﻒ- ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻤﺎم ر واﻧﺎب ﻫﺎ ی اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻳﺎ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺻﺮف ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﻘـﺪار ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨﻮان اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺴﻴﻞ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﺎدزن آﺑﺮﻓﺘﻲ آن ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار رواﻧﺎب ﻫﺎ ی آن در ﻫﺎ دوره ی ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻣﺎﻧﻲ ﻧﻴـﺰ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ و ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧ ﻤﻲ ﮔﺮدد . وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺴﺘﺮه ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﺷﺎﻫﺪ و ﺿﺮﻳﺐ ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ ﻫﺮ ﻳﻚ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ب- ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑﺎ ﮔﺬر از دﺷﺖ ﻳﺎ ﺑﻪ رودﺧﺎﻧﻪ و زﻫﻜﺶ اﺻﻠﻲ دﺷﺖ ﻣﻲ رﻳﺰﻧﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ و ﺑﺎ ﮔﺬر از ﺑﺴﺘﺮ وﻳﮋه ای از دﺷﺖ ﺑﻴﺮون روﻧﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺨﺸﻲ از آب اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ درون زﻣﻴﻦ ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ و ﺑﺨﺸـﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ از دﺷﺖ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺮای ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﺎﺣﺠﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ دو اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ورود و ﺧﺮوج از آﺑﺨﻮان ﺑﺮ روی آن ﻧﺼﺐ ﺷﻮد . درﻣﻮرد ﻣﺴـﻴﻞ ﻫـﺎ ی دﻳﮕـﺮ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﺣﺪاث اﻳﺴﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ورودی و ﻳﺎ ﺧﺮوﺟﻲ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﻫﺮﻳﻚ ﺗﺼـﻤﻴﻢ ﻻزم ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ ﻣﻮرد اﺟﺮا ﮔﺬاﺷﺖ . ﮔﺴﺘﺮه ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺷ ﺎﻫﺪ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و ﺿﺮﻳﺐ ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺮای ﻣﺴﻴﻞ ﻫـﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﺮ اﻳﻦ دﺳﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . ﺗﻮاﺗﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﻛﻢ و ﺣﺠﻢ ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺮوﺟﻲ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﭼﻨﺪان زﻳﺎد ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ ﺑﺴﺘﺮ در ﻣﺤﻞ ﺧﺮوج ﺗﻬﻴﻪ و در روزﻫﺎی ﺳﻴﻼﺑﻲ ﺑﺎ ﺑﺎزدﻳﺪ و ﭘﺮﺳﺶ از اﻫﺎﻟﻲ ﻣﺤﻞ در ﻣـﻮرد ﺟﺮﻳﺎن و ﻣﺪت زﻣﺎن ﺳﻴﻼب، ﻫﺎ داده ی ﻻزم در ﻣﻮرد ﺣﺠﻢ آب ﺧﺮوﺟـﻲ ﻫـﺎ آن ﮔـﺮدآروی و در ﻓـﺮم ﻫـﺎ ی آﻣـﺎری وﻳـﮋه ای ﻧﮕﻬﺪاری ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎزدﻳﺪ از ﺑﺴﺘﺮ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ در دﺷﺖ و ﺑﺮرﺳﻲ اﻧﺪازه و ﺟـﻨﺲ ﺑﺴـﺘﺮ و ﺗﻐﻴﻴـﺮات آن در ﺳﺮﺗﺎﺳـﺮ دﺷـﺖ ﻫﺎ داده ی ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺴﺘﺮ دﻫﺪ ﻣﻲ . 6 - 6 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﭘﺎره ای دﺷﺖ ﻫﺎ ﻣﻘﺪاری آب از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻴﺮوﻧﻲ و ﻳﺎآب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ را ﺑﻪ دﺷﺖ اﻧﺘﻘـﺎل داده و ﺑـﺮای ﻣﺼـﺎرف آﺑﻴـﺎری ﻳـﺎ ﺷﺮب و ﺻﻨﻌﺖ ﺑﺮﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ ازاﻳﻦ ﻫﺎ آب ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی از ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ، ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ از ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺗﻌﺪادی از دﺷﺖ ﻫﺎ ی اﻳـﺮان را ﺗﺸـﻜﻴﻞ ﻣـﻲ دﻫـﺪ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﺮان ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﺗﻮﺟـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد و ﻫـﺎ داده ی ﻻزم را ﮔـﺮدآوری ﻤﻲﻧ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎﻳﺪ داد ه ﻫﺎی ﻻزم در ﻣـﻮرد ﺣﺠـﻢ ﻫـﺎ آب ی اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ در ﻫـﺮدوره، ﻧـﻮع ﻣﺼﺮف، ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف و ... ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 6 - 6 - 3 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ از آﺑﻴﺎری ﺑﺎ ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺨﺸﻲ از ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری در ﭘﺎره ای دﺷﺖ از ﻫﺎ ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ از ﺑﻴﺮون و ﻳﺎ ﺑﺎ اﻧﺤﺮاف آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠـﻲ ﺗـﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . روش ﺗﺎﻣﻴﻦ آب در اﻳﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ دو ﺻﻮرت زﻳﺮاﺳﺖ : ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 147 اﻟﻒ- ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻨﻈﻢ در ﻣﻮاردی ﻛﻪ آب از درﻳﺎﭼﻪ ﻫﺎ ، ﺳﺪﻫﺎ و ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ داﺋﻤﻲ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ آب در ﺗﻤـﺎم ﻓﺼـﻮل ﻧﻴـﺎز در دﺳﺘﺮس ﻛﺸﺎورزان ﻗﺮار دارد . در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻨﻈﻤﻲ ﺑﺮای ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺑﺨﺸﻲ از زﻣـﻴﻦ ﻫـﺎ ی ﻛﺸـﺎورزی وﺟـﻮد دارد . ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻨﻜﻪ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ آب ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟـﻲ در ﺑﺴـﻴﺎری از اﻳـﻦ دﺷـﺖ ﻫـﺎ ﻫـﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﺑـﺮای ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﺪل ﮔـﺮدآوری ﻤﻲﻧ ﮔﺮدد . ﭼﻨﺪﻳﻦ ده ﺳﺎل از ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از آب ﺳﺪﻫﺎ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ ﻫﺎ ﻣﻲ ی ﮔﺬرد . وﻟﻲ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان اﻳﻦ دﺷﺖ ﻫﺎ دﻳﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ داده ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻛﺎﻓﻲ در ﻣﻮرد ﻣﻘﺪار و ﻧﺤﻮه ﺗﻮزﻳﻊ آب در دﺷﺖ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻫﺎ آب ی ﻧﻔﻮذی از آﺑﻴﺎری ﺑﺎ ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻳﺎ اﻧﺤﺮاﻓﻲ ﻳ ﻜﻲ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺗﻌﺪادی از دﺷﺖ ﻫﺎ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ای ﺑﺮای ﮔﺮدآوری و ﺛﺒﺖ اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد . در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻛﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻧﻮﺷﺘﺎری ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ ﺷﺪ ﻛﺎر ﻗﺪری ﻣﺸﻜﻞ و اﺣﺘﻤـﺎل از ﺑـﻴﻦ رﻓـﺘﻦ ﻫـﺎ آن وﺟﻮدداﺷـﺖ . ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﺑﺎ وﺟﻮد ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﻣﻲ ﺗﻮان اﻳﻦ داده ﻫﺎ را ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ذﺧﻴﺮه و ﻧﮕﻬﺪاری ﻛﺮد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷـﻮد ﻛﻪ دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ، ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻬﻴـﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ ﺗـﺎ ﻣﻘﺪار آﺑﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮ روز از ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی درﺟﻪ 1 و2 و3 و4 ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﺑﻪ زارﻋﻴﻦ ﻫﺮ ﻣﺰرﻋﻪ ﻳﺎ ده ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺷﺪه ﺛﺒﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﻫﺮ زﻣﺎن ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﻲ ﻛﻪ از ﻫﺮ ﻳﻚ ازﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی ﻣﻮرد اﺷﺎره ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﺑﻪ ﻫـﺮ زارع و ﻳﺎ ﻫﺮ ﻣﺰرﻋﻪ و ده ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺷﺪه ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد . روش و ﺳﻴﺴﺘﻤﻲ ﺑﺮای اداره اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ آب ﺑﺎ دﻗﺖ ﻻزم ﺛﺒﺖ ﮔﺮدد . ﻛﻨﺘﺮل داﺋﻤﻲ و ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺮ ﻧﺤﻮه ﺗﻮزﻳﻊ و ﺛﺒﺖ داده ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻣﻴﻦ ﻫﺎی آﺑﻴﺎری ﺷﺪه ﺑﺎاﻳﻦ آب ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟـﺪا ﺑـﺮای ﻫـﺮ ﻣﺰرﻋـﻪ، ده ﻳـﺎ ﻛﺸـﺎورز ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﭘﺎﻳـﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮژی ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻧﻮع ﻛﺎﻧﺎل ) ﻫﺎ ﺧﺎﻛﻲ ﻳﺎ ﺑﺘﻮﻧﻲ ( و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻫﺎ آن آورده ﺷﻮد .. ﺑﻬﺘﺮاﺳﺖ ﻧﻮع ﻛﺸﺖ ﻫﺎ و روش ﻫﺎی آﺑﻴﺎری ﻫﺮ ﻣﺰرﻋﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت داده ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . در ﭘﺎره ای دﺷﺖ ﻫﺎ از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻣﻲ ﻫﺎ آن ﮔﺬرد ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﻌﺪادی ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ، آب ﺑﺮداﺷﺘﻪ و ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﺑﻪ ﻛﺎر رود ﻣﻲ . در زﻣﺎن آﻣﺎرﺑﺮداری ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎی ﭘﻤﭙﺎژ، ﺷﺒﻜﻪ اﻧﺘﻘﺎل آب و زﻣﻴﻦ ﻫﺎی آﺑﻴﺎری ﺷﺪه ﺑﺎ اﻳـﻦ آب ﺑـﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آوره ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ، ارﺗﻔﺎع ﭘﻤﭙﺎژ، ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ آﺑﺪه، ﻧﻮع ﺳﻮﺧﺖ، ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ و زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﺑﻬ ﺮه ﺑﺮداری در ﺑﺮگ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻴﺎﻳﺪ . آﻣﺎر ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد اﻳﻦ ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﻤﭗ ﭼﺎه ﻫﺎی آب ﺑﻪ ﻃﻮر دوره ای و ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﺎﻓﻲ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﺑﺮای ﺛﺒﺖ و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺴـﺘﻘﻴﻢ آب از رودﺧﺎﻧـ ﻪ در دﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺘﻲ دارﻧﺪ ﺗﻬﻴﻪ و ﻫﺎ داده ی آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻨﺎﺳﺐ ذﺧﻴﺮه ﮔﺮدد . در ﻣﻮاﻗﻊ ﻧﻴﺎز ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز را ﺑﺎ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ داده دﺳﺖ آورد . 148 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ب-ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺸﺪه از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻫﺎ ی دور در دﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی داﺋﻤﻲ ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ از ﻣﻲ ﻫﺎ آن ﮔﺬرد ﻣﻘـﺪاری آب اﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺑـﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ ﺑﺮداﺷﺘﻪ و ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﺑﺮﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﻫﺮ ﻳﻚ ازاﻳﻦ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ دارای ﺗﻌـﺪادی روﺳـﺘﺎ و ﻳـﺎ ﻣﺰرﻋـﻪ و ﻳـﺎ ﻛﺸـﺎورز ﺣﻘﺎﺑﻪ . اﻧﺪﺑﺮ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ ﻫﺎ از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ در اوﻟﻮﻳﺖ ﻗﺮار دارد . در ﻫﺎ دوره ی ﭘﺮ آﺑﻲ ﻛﻪ آب رودﺧﺎﻧـﻪ ﺑـﻴﺶ از ﻧﻴﺎزﻫـ ی ﺎ ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ ان اﺳﺖ ﺑﺨﺸﻲ از آن در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﻲ رﺳﺪ . در اﻳﻦ زﻣـﺎن ﻫـﺎ ﺗﻌـﺪادی ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ از ﺳﺮرﻳﺰﻫﺎی آب رودﺧﺎﻧﻪ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﻳﺎ ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ ﻫﺎ آب ﺑﺮای آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺧﻮد ﺑﻪ ﻛـﺎر ﻣـﻲ ﺑﺮﻧـﺪ . در ﻫﺎ دوره آﺑﻲ ﻛﻢ ی ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب رودﺧﺎﻧﻪ از ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ انﺑﺮ اﺳﺖ آب ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻣﻌـﻴﻦ و ﻛﻨﺘـﺮل ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻴﺮآب ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ ﺑﻴﻦ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ ان ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﺤﻮه ﺗﻮزﻳﻊ آب در ﻫﺮﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺘﻔﺎوت و ﺳـﻴﻨﻪ ﺑـﻪ ﺳﻴﻨﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺮآب ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب در اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺶﺑﻴ ﺗﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻛﺎﻧﺎل ﻫـﺎ ی ﺧـﺎﻛﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﻧﺎم و اﻧﺪازه ﻣﺸﺨﺼﻲ دارد . دراﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮزﻳﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ، زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻫﺮ ﻧﻬﺮ و ﻫـﺮ ﻣﺰرﻋـﻪ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﻧـﻮع ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آورده ﺷﻮد اﮔﺮ . . رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ داﺋﻤﻲ و ﻳﺎ ﻓﺼﻠﻲ ﺑـﺎ ﺟﺮﻳـﺎن ﻛـﻢ و ﺑـﻴﺶ زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻬﻤﺎن ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آب ﺗﻮزﻳﻌﻲ در ﻫﺮ ﻛﺎﻧﺎل اﺻﻠﻲ و درﺟﻪ 2 و3 و ﻫﺮ ﻣﺰرﻋﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت روزاﻧﻪ و ﺑـﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ ﺛﺒﺖ ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ﺻﻮرت روزاﻧﻪ و ﻳﺎ ﺣـﺪاﻛ ﺜﺮ ﻫﺮ ﺳﻪ روز ﻳﻜﺒﺎر ذﺧﻴﺮه ﮔﺮدد . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ازآب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻓﺼﻠﻲ ﻛﻮﭼﻚ و ﻳﺎ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷـﺒﻜﻪ ﺗﻮزﻳـﻊ و زﻣـﻴﻦ ﻫـﺎ ی ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف ﻫﺮ ﻧﻬﺮ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﻣﺬاﻛﺮه ﺑﺎ ﻣﻴﺮآب ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻮزﻳـﻊ آب در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ و ﺑﻴﻦ ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ ان ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺎ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻛﺎﻣﻞ ﻳﺎدداﺷﺖ ﺷﻮد . در دوره ﺗﺮ ﻛﻪ آب اﻳﻦ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ﺑﺮای آﺑﻴـﺎری رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ازاﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺎزدﻳﺪ و ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ را در ﻫﺮﻣﺰرﻋﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻴﺮاب ﻣﺤﻠﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . 6 - 6 - 3 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﻮردﻧﻴﺎز از ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب و ﺻﻨﻌﺖ ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ در ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﻳﺎ ﺻﻨﻌﺖ ﺑﻪ ﻛـﺎر ﻣـﻲ رود . در اﻳـﻦ ﻣـﻮارد اﻓـﺰون ﺑـﺮ ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . ﺷﻬﺮﻫﺎی ﺑﺰرگ ﻛﻪ ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﻛـﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﺰرﮔﻲ را ﻣﻲ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪ اﮔﺮ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ در ﺗﻤﺎم ﻳﺎ ﺑﺨﺸﻲ از ﺷﻬﺮ ﺑﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ دﻓﻊ ﮔﺮدد ﻻزﻣﺴـﺖ آﻣـﺎر ﻣﺼـﺮف آب در ﻫﺮﺑﺨﺶ ﺷﻬﺮ ) ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮه ﺣﺪود ﻳﻚ ﻛﻴﻠﻮ ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ ( ﺛﺒﺖ ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻓﻀﺎﻫﺎی ﺳﺒﺰ و روش ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﻫﺎ آن ﻧﻴـﺰ ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻧﻮع ﭘﻮﺷﺶ ﭘﺸﺖ ﻫﺎ ﺑﺎم ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻴﺮواﻧﻲ ﻳﺎ آﺳﻔﺎﻟﺖ و روش دﻓﻊ رواﻧﺎب ﻫﺎ ﺳﻄﺤﻲ ﭘﺸﺖ و ﻫﺎ ﺑﺎم ﺧﻴﺎﺑـﺎن در ﻫـﺎ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻮﺛﺮ اﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻌﻴﺖ ﻫﺎ آن ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . در ﻣﻮرد ﻫﺎ آب ی ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻧﻴﺰ اﻓﺰون ﺑﺮآﻣﺎر ﻣﺼﺮف ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی ازآب ﺑـﺮای ﺧﻨـﻚ ﻧﻤـﻮدن ﻣﺎﺷﻴﻦ آﻻت ﻳﺎ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮدن آن در ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮآوردی از ﭘﺴ ﻫﺎ ﺎب ی ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه و روش دﻓﻊ ﭘﺴـﺎب ﻫـﺎ ی ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 149 ﮔﺮدد . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد، ﺑﺨﺸﻲ از آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺻﻨﺎﻳﻊ در ﻛﺎر ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺑﺨﺸﻲ دﻳﮕﺮ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﺷـﺮب ﻳـﺎ آﺑﻴـﺎری ﻓﻀـﺎی ﺳﺒﺰ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ آﻣـﺎر ﻣﺼـﺮف ﻫـﺮ ﺑﺨـﺶ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ و ﻳﺎ ﺑﺮآورد ﺧﻮﺑﻲ از ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻘﺴﻴﻢ آب در اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﺷﺒﻜﻪ ﮔﺮدآوری ﭘﺴﺎب در ﭘﺎره ای از ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎر ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ورودی ﺑـﻪ ﺗﺼـﻔﻴﻪ ﺧﺎﻧـﻪ و ﻫﺎ آب ی ﺧﺮوﺟﻲ از آن ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ روش اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺷﺪه و ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻳﺎ ﻣﺤﻞ و ﻧـﻮع ﻣﺼـﺮف ﻫﺎ آن ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺎﺷﺪ . 6 - 6 - 4 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻫﺎ آن ﻣﻘﺪاری آب ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﻴﺎﻳﺪ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد . ﻣﻘـﺪار ﺟﺮﻳـﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ورودی ازاﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن آﺑﺨﻮان ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ و ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺗﺎ ﺣﺪود زﻳﺎدی ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣـﺪ در ﺑﺴـﻴﺎری از ﻣﺮز ﻫـﺎی ورودی آﺑﺨﻮان در داﻣﻨﻪ ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ ی ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ در ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﻳﺎ ﺷﻴﺐ ﺗﻨﺪ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ، ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮز ﺣﻘﻴﻘﻲ آﺑﺨﻮان اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎدی ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮز آﺑﺨﻮان ﺑﻪ درﺳـﺘﻲ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻧﮕـﺮدد ﺷـﻴﺐ ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﺑﻴﺶ ازﻣﻘﺪار و اﻗﻌﻲ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد اﺑﺘـﺪا ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻣﺮزﻫﺎی ورودی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن دﺷﺖ، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺴﻴﻞ ﻫـﺎ ی ﻛﻮﭼـﻚ و ﺑـﺰرگ و رودﺧﺎﻧـﻪ ﺑـﺮآورد و ﺗﻌـﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای دراﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﻴﺶ از ﺳﺎﻳﺮ ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﻢ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . در ﻣﺮزﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ زﻳﺎد ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﻦ دو ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻮﺟﻮد ﭼـﺎه دﻳﮕـﺮی ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮز آﺑﺨﻮان ﻛﻨﺪه ﺷﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ و ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳـﺎﻳﺮ ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی آﺑﺨـﻮان ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . ﺑﺎ ﻛﻨﺪن ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷـﺒﻜﻪ ﭘﻴﺰوﻣﺘـﺮی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻫـﺎ داده ی ﺧـﻮﺑﻲ از ﺿـﺨﺎﻣﺖ و داﻧﻪ ﺑﻨﺪی آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎ ی اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . از اﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ داده ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آْﺑﺨﻮان در ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . در ﻫﺮآﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از ﭼﻨﺪ ﻣﺤﻞ وارد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻣﺤﻞ ﺑﺴﺘﺮﻫﺎی آﺑﺮﻓﺘﻲ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ورودی ﺑﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻗﺮار دارﻧـﺪ . ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ دﻗﻴـﻖ ﻣـﺮز آﺑﺨـﻮان دراﻳـﻦ ﻣﻜﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻫﺎ نآ را ﺑﺎ ﻛﻨﺪن ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻴﺶ ای ﺑﻪ ﺗﺮ دﺳﺖ آورد . 150 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 6 - 6 - 5 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻫﺎ آب ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﻲ ﻛﻪ از آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ و در ﮔﺴﺘﺮه آن ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ رﺳﺪ ﺑﻪ درون زﻣـﻴﻦ ﻧﻔـﻮذ ﻛـﺮده و ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان ﺑـﺮ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺨﺸﻲ از آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه و ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ ﺿـﺮﻳﺒﻲ ﺑـﺮای ﺑﺮﮔﺸـﺖ آب در ﻣـﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف دارد . ﻣﻘﺪار ﺑﺮﮔﺸـﺖ آب آﺑﻴـﺎری ﺑـﻪ ﻋـﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ راﻧـﺪﻣﺎن آﺑﻴـﺎری، داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﻫﺮﭼﺎه، ﻧﻮع آﺑﻴﺎری و راﻧﺪﻣﺎن آﺑﻴﺎری ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب آﺑﻴﺎری ﺳﻨﺘﻲ اﻧﺪﻛﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ اﺳﺖ . 6 - 6 - 6 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آﺷﻨﺎ ﺑـﻪ وﺿـﻌﻴﺖ ﻫﻴـﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد اﮔﺮ . ﻣﻨﺎﺑﻊ دﻳﮕﺮی ﺑﻪ ﺟﺰ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه در ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻮﺛﺮاﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺷـﻜﻞ ورود آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻣﺸﺨﺺ و آﻣﺎری از آن ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮد . ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ای ﭘﺎره از دﺷﺖ ﻫﺎ اﺟﺮا ﮔﺮدﻳﺪه و ﻫﻢ اﻛﻨﻮن ﺑـﻪ ﺻـﻮرﺗ ﻫـﺎ آن ﻲ از ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری ﻣـﻲ ﺷـﻮد . رﻃﻮ ﺑﻪ ﻋﻤﻮم ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از اﻳﻦ ﻫﺎ ﻃﺮح زﻳﺮ ﻧﻈﺮ ﺑﺨﺶ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﻪ ﺑﺎ واﺣﺪﻫﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ راﺑﻄﻪ دارﻧـﺪ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . در ﺑﺴﻴﺎری از ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ دﻳﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ واﺣﺪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺗﻨﻬﺎ وﻇﻴﻔﻪ ﺧﻮد را آب اﻧﺪازی اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت داﻧﺪ ﻣﻲ . ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ آﻣﺎری از زﻣﺎن آب اﻧﺪازی ، ﻣﻘﺎدﻳﺮ آب ورودی ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ، آب ﺧﺮوﺟﻲ و ... ﺗﻬﻴﻪ ﻧ ﻤﻲ .ﺷﻮد ﺑﺴﻴﺎری از ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ده، ﺑﻴﺴﺖ ﻳﺎ ﺳﻲ ﺳﺎل از زﻣﺎن ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻫـﺎ آن ﻣـﻲ ﮔـﺬرد وﻟـﻲ ﻫﻴﭻ ﮔﻮﻧﻪ آﻣﺎری از آب ﻣﺼﺮﻓﻲ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﮔﺮدآوری ﻧﺸﺪه و ﻳﺎ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮآوردﻫﺎی اوﻟﻴﻪ . اﻧﺪ اﻳﻦ ﻛﻪ ﻫﺎ ﻃﺮح ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻫﺎ آن در اﺧﺘﻴﺎر واﺣﺪﻫﺎی آب ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻻزﻣﺴﺖ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی اﺟﺮاﻳﻲ ﻫـﺎ آن ﻧﮕﻬﺪاری و آﻣﺎر دﻗﻴﻖ از زﻣﺎن آب اﻧﺪازی ، ﺟﺮﻳﺎن آب ورودی و ﻣﺪت زﻣﺎن آن، ﺣﺠـﻢ آب ورودی ﮔـﺮدآوری و ... در اﺧﺘﻴـﺎر واﺣﺪﻫﺎی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻛﺎرﻛﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫـﺎ ی ﺗﻐﺬﻳـﻪ از دﻳـﺪﮔﺎه ﺳـﻄﺢ آب، زﻣـﺎن ﺟﺮﻳـﺎن آب از اﺳـﺘﺨﺮ رﺳﻮﺑﮕﻴﺮ ﺑﻪ اﺳﺘﺨﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺳﺮرﻳﺰ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺟﺮﻳﺎن آب و ... ﻧﻴﺰ ﺑﺪﻗﺖ در ﻫﺮ ﺑﺎر آب ﮔﻴﺮی ﺛﺒﺖ ﺷﻮد . 6 - 6 - 7 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب ﻣﺨﺰن ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب آﺑﺨﻮان ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب در ﻣﺪل و ﺿـﺮﻳﺐ ذﺧﻴـﺮه آن ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد . درﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﺎ ﺿﺮب ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺮ ﺟﺰء ﻳﺎ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل در ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻳـﺎ آﺑـﺪﻫﻲ وﻳـﮋه آﺑﺨـﻮان در آن ﺷﺒﻜﻪ، ﻣﻘﺪار ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب آﺑﺨﻮان در آن ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮدن ﻫﺎ آن ﻣﻘﺪار را آن ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آورد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺪل ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺣﺠﻢ آب آﺑﺨﻮان در ﻫﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ ﻧﻴـﺎز دارد ﻫﻤـﺎن ﺿـﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ) ﺑﺮای آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ( وآﺑﺪﻫﻲ وﻳـﮋه ) ﺑـﺮای آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ی آزاد ( اﺳـﺖ ﻛـﻪ در ﺑﺨـﺶ ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﺿـﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣ ﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان آﻣﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 151 6 - 7 - ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان در اﺑﺘﺪا ﻻزﻣﺴﺖ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ آن ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ﭘﺲ ﻫﺎ داده ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻴﻔـﻲ ﻫﻤـﺎن ﻫﺎ داده ی ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ اﻧﺪ ﻛﻪ ﺷﺮح ﻫﺎ آن در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ آﻣﺪ . اﻓﺰون ﺑﺮ آن ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻫﺎ داده ی زﻳﺮ ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺎز ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ : – ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﭘﺎراﻣﺘﺮﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ – ﺑﺮآورد ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان – داﺷﺘﻦ ﻣﺒﻨﺎی ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ و ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل 6 - 7 - 1 - ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺸﺨﺼﻲ درﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ آﺑﺨﻮان آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮرﺳﻲ وﺿﻌﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ از ﻣﺤـﻞ ﻣﻨﺒـﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﻪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان را ﻣﻲ ﺗﻮان ﻫﺪف ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﺴﺖﻧاد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺻﻨﻌﺘﻲ در ﻣﺤﻠـﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻳﺎ در ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ آن اﺳﺘﻘﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻛﻪ ﻣﺎده آﻻﻳﻨﺪه ای ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ و اﻳـﻦ آﻻﻳﻨـﺪه از راﻫـﻲ ﺑـﻪ درون آﺑ ﺨﻮان ﻧﻔﻮذ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻳﺎ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﻣﺴﻜﻮﻧﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی آن وارد آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻳﺎ ﻛﻮد و ﺳـﻤﻮﻣﻲ ﻛﻪ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه آب ﺑﺎران و ﻳﺎ آب آﺑﻴﺎری ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ . در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﻛﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ آﻟﻮدﮔﻲ آب آﺑﺨﻮان را دارﻧﺪ در ﻣﻄ ﺎﻟﻌﺎت ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺸﺨﺺ و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻫـﺎ آن ﺑﺮ آب آﺑﺨﻮان ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﭘﺲ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻳﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ) ﻳﻲ اﻧﻮاع آﻻﻳﻨﺪه ( ﻫﺎ ﻛﻪ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ آب آﺑﺨﻮان را آﻟـﻮده ﻧﻤﺎﻳﺪ، در ﺑﺮرﺳﻲ ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻴﻔﻲ آب آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ و اﻧﺠـﺎم آزﻣﺎﻳﺶ اﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ دارد ﻛﻪ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ی آن زﻳﺎد اﺳﺖ . ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه و ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ اﻣﻜـﺎن دارد از اﻳـﻦ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺑـﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮﺳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ و ﭼﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺮداﺷﺘﻪ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻮع آﻻﻳﻨـﺪه ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ اﻳـﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻣﺸﺨﺺ و ﺳﭙﺲ ﭘﺎﻳﺶ اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه در آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮای آن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . 6 - 7 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ ﭘﺲ از ﺳﺎﺧﺖ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ و ﻛﻨﺘﺮل درﺳﺘﻲ ﻛﺎرﻛﺮد دارﻧـﺪ ﻛـﻪ در ﻣﺮﺣﻠـﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻣﺪل ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻣﺒﻨﺎ ﻳﺎ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای دارد . در ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻤـﻲ از واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان در ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜـﺶ ﻫـﺎ اﺳـﺖ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ از واﻛﻨﺶ آﺑﺨﻮان ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﻣﺎده آﻻﻳﻨـ ﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در آب ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮای آﻣﺎده ﻧﻤﻮدن ﻣﻘﺎدﻳﺮ آوﻟﻴﻪ ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨـﻮان ) ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻛﻴﻔﻲ اوﻟﻴﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد ( ﺑﻪ اﻣﺎر وﺿﻌﻴﺖ ﻛﻴﻔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آن ﻧﻴﺎز اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﻫـﺎ ی ﻛﻴﻔـﻲ 152 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﻤﻮده و ﺑﺎ آزﻣﺎﻳﺶ آب اﻳﻦ ﻧﻘـﺎط، آﻣـﺎری از ﻣﻘﺪارآﻻﻳﻨـﺪه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در آب اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد . ﻧﺨﺴﺖ ﻻزم اﺳﺖ ﻫﺪف از اﻳﺠﺎد ﺷﺒﻜﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . ﭘﺎﻳﺶ در ﭘﺎره ای ﭘﺮوژه ﺑـﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑﺮرﺳـﻲ وﺿـﻌﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان از دﻳﺪﮔﺎه آﻟﻮدﮔﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد اﻳﻦ در . ﺻﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒ ﻜﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺗﻤﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آﺑﺨـﻮان را ﺑﭙﻮﺷـﺎﻧﺪ . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻫﺪف از اﻳﻦ ﻛﺎر، ﭘﺎﻳﺶ اﺛﺮ ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ آﻟﻮده ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮ روی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺷـﺒﻜﻪ ﭘـﺎﻳﺶ ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد . 6 - 7 - 3 - ﻧﻘﺎط ﭘﺎﻳﺶ ﻫﺪف از اﻳﺠﺎد ﻧﻘﺎط ﭘﺎﻳﺶ، دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻧﺸﺎن د ﻫﻨﺪه ﻛﻴﻔﻴﺖ آب آﺑﺨﻮان در آن ﻣﺤـﻞ و ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب از اﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ اﺳﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪﻛﻴﻔﻲ در ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان ﻛﻨﺪه ﻣـﻲ ﺷـﻮد آﺑـﺪﻫﻲ و راﻧﺪﻣﺎن ﭼﺎه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺪف، ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺪون اﻳﻨﻜﻪ ﻣـﻮادی ﻛـﻪ در ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼـﺎه ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺮ روی ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﻪ . د ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ای وﻳﮋه ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﻮاد آﻻﻳﻨﺪه و ﺗﺎﺛﻴﺮ آن ﺑـﺮ ﺳـﻨﮓ ﻣﺨﺰن، ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭼﺎه ﺑﺸﻮد . ﻧﻤﻮﻧﻪ ای ﻛﻪ از اﻳﻦ ﭼﺎه ﺑﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﻧﻤﻮﻧـﻪ واﻗﻌـﻲ آب آﺑﺨﻮان ﺑﺎﺷﺪ . در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﻨﺎتﻗ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب از ﻗﻨﺎت ﻣﻮردﻧﻈﺮ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . آب ﻗﻨﺎت ﻫﺎ ﭘﺲ از ﺑﻴﺮون آﻣﺪن از آﺑﺨﻮان ) ﺑﺨﺶ ﺗﺮه ﻛﺎر ( ﻣﺴﻴﺮ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ درازی را درون ﺑﺨﺶ ﺧﺸﻜﻪ ﻛﺎر ﻃﻲ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ آﺑﻨﻤﺎی آن ﺑﺮﺳﺪ . در اﻳ ﻦ راه اﻣﻜﺎن دارد اﻧـﻮاع آﻟـﻮدﮔﻲ از ﻫـﺎ ﻫـﺎ راه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ وارد آب آن ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﮔﺮ ﻗﻨﺎﺗﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺷﺪه ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﺑﺎﻻدﺳـﺖ ) ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻣﺎدر ﭼﺎه ﺑﻪ ( ﻋﻨﻮان ﻣﺤﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد . در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻛﻨ ﺪه ﺷﻮد . در اﻳﺠﺎد ﺷﺒﻜﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻮاردی ﺗﻮﺟﻪ ﮔـﺮدد ﻛـﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ آن در زﻳﺮ . آﻳﺪ ﻣﻲ 6 - 7 - 3 - 1 - ﺗﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻣﺤﻞ و ﺗﻌ ﺪ اد ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻫﺪف ﭘﺎﻳﺶ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد . در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﭘﺎﻳﺶ را ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮد . ﭘﺎﻳﺶ ﻛﻴﻔﻲ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﺑﺮ آﺑﺨﻮان اﻳﺠﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳـﻦ ﺻـﻮرت ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﻫﺎ راه ی اﻧﺘﻘﺎل آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی آن ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻮﺟﻪ و ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ی ﻛﻪ ﺧﻄـﺮ آﻟـﻮدﮔﻲ آن ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﺳﺖ ﺑﺮای ﭘﺎﻳﺶ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺎﻧﻨﺪ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی، ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻣﺴـﻜﻮﻧﻲ، ﻛﺎر ﺧﺎﻧـﻪ و ﻫـﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی آﻟﻮده ﺑﺎ ﻧﻔﻮذ از ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺳﭙﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﻬـﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺗﻌﻴـﻴﻦ و ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﺎﻳﺶ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﺤﻞ آﻻﻳﻨﺪه اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب ز ﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﭘﻤﭙﺎژ ﻳﺎ ﻧﻔﻮذ ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 153 آب ﻛﻪ ﺑﺎﻻ آﻣﺪﮔﻲ ﻣﺤﻠﻲ در ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد ﻛﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺼﻠﻲ ﻳﺎ داﻳﻤﻲ در ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آورد ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺮد . ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از ﻧﻘﻄﻪ آﻻﻳﻨﺪه ﭼـﻪ ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﭼﻪ ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ ی اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻣﺼﻨﻮﻋ ﻲ ﻛﻪ در اﺛﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺤﻠﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻳﺪ ﻣﻲ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺷﻮد . ﺗﻌﺪاد ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻮع، ﺟﻨﺲ، داﻧﻪ ﺑﻨـﺪی ، ﺿـﺨﺎﻣﺖ، وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﺗﻐﺬﻳﻪ وﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . درآﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ﻳﻲ درﺑﺎره ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴـﺪروژوﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﻫﻴـﺪروﻟ ﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻣﻨﺒﻊ آﻻﻳﻨﺪه و ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ آن دردﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﭙﺲ ﺗﻌﺪاد ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﻧﻘﺎط ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔـﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ اﻧﺘﺨﺎب و ﻧﻤﻮﻧﻪ آب از اﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻪ، آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪه و وﺿـﻌﻴﺖ آﻟـﻮدﮔﻲ آب اﻳـﻦ ﻧﻘـﺎط ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﮔﺮدد . ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آب اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺗﻮان ﻣﻲ در ﻣﻮرد ﻣﺤﻞ و ﺗﻌﺪاد ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻴﺎزﻫﺎ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻌـﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ و ﺻﻮرت ﭘﻠﻪ ای ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻧﻤﻮد . در ﻣﻮاردی از ﻛﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه و ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ی ﻛﻪ از آن ﺑﺮداﺷﺖ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ ﺗﻮﺟـﻪ ﮔـﺮدد از . ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺑﻬـﺮه ﺑـﺮداری ﻣﻨﻄﻘـﻪ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﻳﻚ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه و ﻳﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ اﺳـﺖ ﻛـﻪ ا ز ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار ﻣـﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . 6 - 7 - 3 - 2 - ﻗﻄﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺪف از اﻳﺠﺎد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ، ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ای دوره از آب ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣـﻮردﻧﻈﺮ ﺑـﺮای اﻧﺠـﺎم آزﻣـﺎﻳﺶ ﺑـﺮ روی آن اﺳﺖ . ﭘﻴﺶ از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری از آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ آﺑﻲ ﻛﻪ ﻣﺪت زﻣﺎﻧﻲ درون و ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه ﻣﺎﻧﺪه ﺗﺨﻠﻴﻪ و از ﻫﺎ آب ی آﺑﺨﻮان ﻛﻪ وارد ﭼﺎه ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﺮ ﻛﻢ ﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﭼﻬﺎر ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﺠـﻢ آب درون ﭼﺎه ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻤﻮد . ﭘﺲ ﻗﻄﺮ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری و ﻳﺎ در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد، ﭘﻤﭗ ﻛﻮﭼﻚ آﺑﻜﺶ ﺑﺘﻮان ﺑﺪرون آن ﻓﺮﺳﺘﺎد . از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻫﺮﻗﺪر ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺠﻢ آب داﺧﻞ ﭼﺎه ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و ﺑﺎﻳﺪ در ﻫﺮ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﻣﻘﺪار ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی آب از ﭼﺎه ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻤﻮد . ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺣﺪ ود 4 اﻳﻨﭻ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻣﻲ رﺳﺪ و ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻗﻄﺮ ﺣﻔﺎری ﭼﺎه ﺑﻴﻦ 8 ﺗـﺎ10 اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ . 6 - 7 - 3 - 3 - ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ از ﻣﻮادی اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﻪ ﻣﺎده ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ را ﺟـﺬب ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ و ﻧـﻪ ﻣـﻮادی را وارد آب ﻛﻨﺪ . اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﻣﺪت زﻣﺎن ﻃﻮﻻﻧﻲ در زﻳﺮ آب و درون ﭼﺎه دوام ﺑﻴﺎورد . ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﮔﺎﻟﻮاﻧﻴﺰه دارای آﻫﻦ، ﻣﻨﮕﻨﺰ، روی و ﻛﺎد ﻣﺎﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪاری از اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ در آب ﺣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﻓﻮﻻدی ﻧﻴﺰ آﻫﻦ و ﻣﻨﮕﻨﺰ ﺑﻪ آب ﻣﻲ دﻫﻨﺪ . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی PVC ،ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﺸـﺎن داده در درازﻣـﺪت 154 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻛﻤﻲ اﻧﻮاع ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺟﺬب ﻳﺎ وارد آب ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﭼﺴﺒﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای اﺗﺼﺎل ﻫـﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی PVC ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ ﻧﻴـﺰ ﻫﻤـﻴﻦ ﻣﺸﻜﻞ را دارد . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻧﺸﺎن داده ﻛﻪ ﺷﻴﺸﻪ و ﺗﻔﻠﻮن ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﺮای ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪﻧﺪ اﻣﺎ ﻫﺮ دو ﻫـﺎ آن ﮔـﺮان و ﻛـﺎرﺑﺮد ﻣﺸﻜﻞ دارﻧﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﻪ ﻳﻲ ﺑﺎ روﻛﺶ ﺗﻔﻠﻮن ﻳﺎﻓﺖ ﺷﻮد ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺪ . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ آﻫـﻦ ﻣﻘـﺎوم در ﺑﺮاﺑـﺮ زﻧﮓ زدﮔﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﻳﻦ ﺟﻨﺲ ﺑﺮای ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﻮﺟﻮد در ﭘﺴﺎب ﻫﺎ ی ﺻـﻨﻌ ﺘﻲ و ﻓﺎﺿـﻼب ﻫـﺎ ﺑـﻪ ﺗﺮﺗﻴـﺐ اوﻟﻮﻳـﺖ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﺗﻔﻠﻮن، آﻫﻦ زﻧﮓ ﻧﺰن، PVC ، آﻫﻦ ﺑﺎ ﻣﻘﺪار ﻛﺮﺑﻦ ﻛﻢ،آﻫﻦ ﮔﺎﻟﻮاﻧﻴﺰه و آﻫﻦ ﺑﺎ ﻛﺮﺑﻦ ﺑﻴﺶ .ﺗﺮ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی ﺟﺪار ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ) ی ﻛﻮر و ﻣﺸﺒﻚ ( ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ از ﻧﺼﺐ، آﻣﺎده و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ آب ﮔﺮم ﺑﺎ ﻓﺸﺎر زﻳﺎد ﺷﺴﺘﻪ ﺷﻮد ﺗﺎ روﻏﻦ، ﻣﻮاداﺿﺎﻓﻲ و ﺑﺮاده ﻫﺎ ی آن ﺗ ﻤﻴﺰ ﺷﺪه و در ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺒﺎر ﮔﺮدد . اﻧﺪازه و ﺗﻌﺪاد ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﭼﺎه را ﺗﻮﺳﻌﻪ داد و آﺑﻲ ﻛـﻪ ﺑـﺮای آزﻣـﺎﻳﺶ ﺑﺮداﺷـﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺗﻤﻴﺰ و ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺷﺒﻴﻪ آب ﺷﺮب ﺑﺎﺷﺪ آﻟﻮد ﮔﻞ . ﮔﻲ آب ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . از ﻃـﺮف دﻳﮕـﺮ ﻫ ﺮﻗﺪر ﺗﻌﺪاد ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻘﺎط ﺿﻌﻒ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺳﻄﺢ داﺧﻠﻲ ﺷﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻟﻮﻟـﻪ ﻫـﺎ ی ﺟﺪار ، ﻣﺤﻠﻲ ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺟﺬب ﻣﻮادﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻳﺎ وارد ﻧﻤﻮدن ﻣﻮاد ﺑﻪ آب اﺳﺖ . ﺑﺨﺶ ﻣﺸﺒﻚ ﻟﻮﻟـﻪ ﺟـﺪار ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻴﻦ 7 ﺗﺎ15 ﻣﺘﺮ اﺳﺖ . 6 - 7 - 3 - 4 - ژرﻓﺎی یﻫﺎ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ژرﻓﺎی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮردﻧﻈﺮ و وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد و در ﻫﺮﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺑﺨﺶ ﻣﺸﺒﻚ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﭼﺎه را ﺑﺮاﺑﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﺳﻨﺠﺶ ﻗﺮار داد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ای دوره ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺗﻮان آﺑﺪﻫﻲ ﻻﻳﻪ آﺑـﺪار ﺗﻮﺟﻪ ﮔـﺮدد اﮔﺮ . ﻫـﺪف، ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب از ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﻨﺪ ﭼﺎه ﺟﺪا از ﻫﻢ ﺗﺠﻬﻴﺰ ﻧﻤﻮد . ﻳﺎ ﻳﻚ ﭼﺎه ﺑﺎ ﻗﻄﺮ زﻳﺎد ﻛﻨﺪ و درون آن ﭼﻨﺪ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ 3 آﻣﺪ ﻗﺮار داد . در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ورود آب ز ﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﻮا ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﮔﺎزﻫـﺎی ﻓـﺮار ﻣﺤﻠـﻮل در آب، ﺑﺨـﺎر ﺷـﺪه و وا ﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ آورد ﻛﻪ در ای ﭘﺎره ﻣﻮاﻗﻊ ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﻲ ﺷﻮد . ژرﻓـﺎی ﭼـﺎه ﺷـﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔـﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ای اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد ﻛﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﻫﻤﻴﺸﻪ در زﻳﺮ آب ﺑﻤﺎﻧﺪ . ﺑﺮای ﺑﺮر ﺳﻲ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﺳـﺒﻚ ﺗـﺮ از آب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻔﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﺳﻄﺢ آب ﺷﻨﺎورﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار اﺟﺎزه ورود ﻫﺎ آن را ﺑﻪ درون ﭼﺎه ﺑﺪﻫـﺪ . در اﻳـﻦ ﻣـﻮرد ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺗﺎ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﮔﺴﺘﺮش ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ . ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ - راﻫﻜﺎر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده 155 6 - 7 - 3 - 5 - ﺑﺴﺘﻦ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ اﮔﺮ ﻣﺤﻞ ﺣﻔﺎر ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺷﻜﻞ ﺑﻤﺎﻧﺪ اﻣﻜﺎن ﻧﻔﻮذ آب ﺑﺎران، رواﻧﺎب ﻫﺎ ی ﺳﻄﺤﻲ ﻳﺎ آﻻﻳﻨﺪه ﻣﺨﺘﻠـﻒ و ورود اﻳﻦ ﻫﺎ آب ﺑﻪ آﺑﺨﻮان و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ی آب وﺟﻮد دارد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺮاﻣـﻮن ﻟﻮﻟـﻪ ﺟـﺪار ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﻮادی ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد اﻳﻦ ﻛﺎر در دو ﻣﻜﺎن ﻳﻜﻲ ﭘﻴﺮاﻣـﻮن ﻟﻮﻟـﻪ در ﻧﺰدﻳﻜـﻲ ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ و ﻣﺤﻞ دﻳﮕﺮ در ﺑﺎﻻی ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺑﺮای ﺑﺴﺘﻦ دور ﺟﺪار ﻟﻮﻟﻪ ﭼﺎه ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ ، ﺳـﻴﻤﺎن و ﺑﻨﺘﻮﻧﻴﺖ اﺳﺖ . ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻧﺸﺎن داده ﻛﻪ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد اﻣﻜﺎن ورود ﻣﻮاد آﻟﻲ از راه ﺑﻨﺘﻮﻧﻴﺖ ﺑﻪ آب و ﺟﻮد دارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺳﻴﻤﺎن ﺑﺎ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻫﻤﺒﺮی ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﺑﺮ روی PH آب ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ دور ﻟﻮﻟـﻪ ﺟـﺪار در ﺑﺎﻻی ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﺪود ﻳﻚ ﻣﺘﺮ ﺧﺎﻛﺮﻳﺰی و روی آن ﺑﻨﺘﻮﻧﻴﺖ ﻳﺎ ﺳﻴﻤﺎن رﻳﺨﺘﻪ ﺷﻮد . 6 - 7 - 3 - 6 - ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﭼﺎه ﭘﺲ از ﺣ ﻔﺎری ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﻴﺪا ﻧﻜﻨﺪ ﻫﻢ ﺑﺮ روی آﺑﺪﻫﻲ آن ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد و ﻫﻢ ﻣـﻮادی ﻛـﻪ در زﻣﺎن ﺣﻔﺎری وارد ﭼﺎه ﺷﺪه و ﻳﺎ ﻣﻮاد رﻳﺰداﻧﻪ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﻣﺎﻧﻨﺪ رس، ﺳﻴﻠﺖ و ﻣﺎﺳﻪ رﻳﺰ ﻧﻴﺰ در زﻣـﺎن ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﻫﻤﺮاه آب ﭼﺎه . اﻧﺪ اﻳﻦ ﻣﻮاد ﻫﻢ ﺑﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارﻧﺪ و ﻫﻢ درﺑﻌﻀﻲ ﻣﻮارد، ﻣﺸﻜﻼت دﻳﮕﺮی ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣـﻲ آورﻧـﺪ . زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻫﺪف از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻓﻠﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ در آب ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آب در ﻣﺤﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑـﺮداری از ﺻـﺎﻓﻲ ﮔﺬراﻧـﺪه ﺷﻮد . وﺟﻮد ﻣﻮاد ﻣﻌﻠﻖ، ﻛﺎرﻛﺮد ﺻﺎﻓﻲ را ﻣﺸﻜﻞ .ﻛﻨﺪ ﻣﻲ 6 - 7 - 4 - ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭼﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣ ﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﭼﻪ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭘﻴﺶ روی آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔﻲ در ﻣﻮرد آب آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ آﺑﻲ ﻛﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻤﻮﻧـﻪ آب واﻗﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺮای رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻳﻦ ﻫﺪف ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻜﺎﺗﻲ در ﺣﻔﺎری ﭼﺎه، ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری آب، اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺸـﮕﺎه و اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ رﻋﺎﻳﺖ ﮔﺮدد . 6 - 7 - 4 - 1 - Well purging آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺑﺮای ﻣﺪﺗﻲ درون ﭼﺎه ﻣﺎﻧﺪه و ﻛﻴﻔﻴﺖ آن در ﻫﻤﺒﺮی ﺑﺎ ﻫﻮا، ﻟﻮﻟﻪ ﺟﺪار و ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻳﺎﻓﺘـﻪ اﺳﺖ . ﭘﻴﺶ از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری از آب ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪاری آب از ﭼﺎه ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﻧﻤﻮﻧﻪ واﻗﻌﻲ آب آﺑﺨـﻮان ﺑﺎﺷﺪ . ﺟﺮﻳﺎن ﭘﻤﭙﺎژ و ﺣﺠﻢ آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﭘﻴﺶ از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﮔﺎﻫﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ آب را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣـﻲ دﻫـﺪ در . ﭘـﺎره ای ﻣـﻮارد ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آب ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ ﺗﺮ ﻛﻢ ) از ﻳﻚ ﻟﻴﺘﺮ در دﻗﻴﻘﻪ ﺑﺎ ( ﺷﺪ ﺗﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮی در ای ﭘﺎره از آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺎﻳﺪ . ﺣﺠﻢ آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان، ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ و ... ﺑﺴﺘﮕﻲ داﺷـﺘﻪ و ﺑﺮای ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻘﺎوت ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﭘﺲ در ﻫﺮ ﻣﺮﺣﻠـﻪ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار 156 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﻮع آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺮﻳﺎن و ﺣﺠﻢ آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﺑﻴﺶ از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑـﺮداری ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳـﺒﻲ اﻧﺘﺨـﺎب ﮔﺮدد . ﻣﻘﺪار آب ﺑﺮداﺷﺖ ﺷﺪه ﭘﻴﺶ از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺑﻴﻦ 4 ﺗﺎ10 ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﺠﻢ آب درون ﭼﺎه ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﺮای ﻛﻨﺘﺮل آن ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات PH و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻫﺪاﻳﺖ اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ آب ﺑﺮدا ﺷﺖ ﺷﺪه را اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . ﺑﺮداﺷـﺖ ﺑﺎﻳـﺪ آﻧﻘﺪر اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ دو ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻢ وﺑﻴﺶ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد . 6 - 7 - 4 - 2 - وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺟﻨﺲ ﻣﻮادی ﻛﻪ ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮی در ﻣﻮاد ﻣﻮﺟﻮد در آب ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻴـﺎورد و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ اﻳـﻦ ﻣﻮاد را ﺟﺬب ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ . در ﺑﻌﻀﻲ ﻣﻮارد از ﻫﺎ ﭗﭘﻤ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺎﻳﺪ ﻣـﻮادی ﻛـﻪ در اﻳـﻦ ﭘﻤﭗ و ﻫﺎ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی اﻧﺘﻘﺎل آب ﺑﻪ آن ﻛﺎر رﻓﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻮاد آﻫﻨﻲ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ای ﭘﺎره از ﻣـﻮاد ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آب را ﺟﺬب و ﻳﺎ در اﺛﺮ زﻧﮓ زدﮔﻲ ﻣﻘﺪاری آﻫﻦ ﺑﻪ آب ﺑﺪﻫﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻮاد ﭘﻠﻴﻤﺮی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺟﺬب ای ﭘﺎره از ﻣﻮاد ﻣﺤﻠﻮل و ﻳﺎ ﻧﺸﺖ ﻣﻮادی ﻛﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺟﺬب ﻛﺮده و ﻳﺎ ﻣﻮاد ﭘﻠﻴﻤﺮ ﺑﻪ آب را دارد . ﻧﻤﻮﻧﻪ آﺑﻲ ﻛﻪ از ﭼﺎه ﺑﺮداﺷـﺘﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ آﻫﺴﺘﮕﻲ و ﺑﺎ ﺟﺮﻳﺎن ﻛﻢ ﺑﻪ درون ﺷﻴﺸﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ رﻳﺨﺘﻪ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺗﺮ ﻛﻢ ی در ﻣ ﻘﺪار ﮔﺎزﻫـﺎی ﻣﺤﻠـﻮل آن ﺑـﻪ وﺟـﻮد آﻳـﺪ . وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻼﻃﻢ درآب ﭼﺎه ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻴﺎورد ﺗﺎ ﻣﻮاد رﻳﺰ داﻧﻪ وارد آب ﻧﮕﺮدد . ﺗﻤﺎم ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﺰدﻳﻚ ﺗﺮ ﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ﺑﻪ درون ﺑﻄﺮی ﻫﺎ ی ﻧﻤﻮﻧﻪ رﻳﺨﺘﻪ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﻇـﺮف ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﺑـﺮداری ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﻴﺰ ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻐﻴﻴﺮی د ر ﻣﻮاد ﻣﺤﻠﻮل در آب را ﻧﺪﻫﺪ . 6 - 7 - 4 - 3 - ﻧﮕﻬﺪاری و اﻧﺘﻘﺎل ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﺑﺮﺧﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ از ﮔﺬﺷﺖ زﻣﺎن ﻣﻌﻴﻨﻲ ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﺑﺮﺳﺪ ﭘﺲ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺮای اﻧﺘﻘـﺎل ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﻫـﺎ ﺑـﻪ آزﻣﺎﻳﺸـﮕﺎه، ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻻزم ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺑﺮ روی ﻇﺮف ﻫﺎ ی ﻧﻤﻮﻧﻪ آب ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﭼﺴﺒﻲ ﻧﺼﺐ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺮ روی آن ﻣﺤﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ، زﻣﺎن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری ، ﻧﺎم ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮدار ... و ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻮﺷﺶ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎ آب در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺧﻮرﺷـﻴﺪ ﻗـﺮار ﻧﮕﻴـﺮد و در ﻛﻮﺗﺎه ﺗﺮ ﻳﻦ زﻣﺎن ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﺑﺮﺳﺪ . 6 - 7 - 5 - اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻧﻴﺰ در ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺟﺮﻳﺎن یﻫﺎ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﺣﺮﻛﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻛﻤﻚ زﻳﺎدی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد 7 ﻓﺼﻞ7 ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 159 ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 7 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺗـﺮ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻧﻘﻄـﻪ ای و در ﭼﻨـﺪﻳﻦ ﻣﺤـﻞ در ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ آن ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻻزﻣﺴﺖ ﻛـﻪ اﻳـﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در ﺗﻤﺎم ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻫﺎ داده ی ﻧﻘﻄﻪ ای ﻛﻪ در ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ آن ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . اﻳـﻦ ﻛـﺎر ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ارزش ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣ ﺨﺰن، ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ، ﻫﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ... اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻌﺪادی از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اوﻟﻴﻪ آﺑﺨﻮان ) ﻫﺎ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ( ﺗﻬﻴﻪ ﺷـﺪه ﻳﺎ در ﮔﺰارش ﻫﺎ آﻣﺪه وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ و ﺑﺪون ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان رﺳﻢ ﮔﺮدﻳﺪه و ﮔﺎﻫﻲ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن وﺟﻮد دارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫـﻢ ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﺑﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آب )T ( ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﻳﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ آﺑﮕﺬری ﺑﺎ آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﺪارد . ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اوﻟﻴﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ داده در ﻃـﻲ دوره ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎﺗﻲ و ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﺗﻮﺳـﻂ ﻫﺎ ﮔﺮوه ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری ﺗﻤﺎم و ﻫﺎ داده ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟـﻮد ﺑﺎﻳـﺪ ﻫـﻢ ﺧـﻮاﻧﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑ ﺨﻮان را ﺑﺮرﺳﻲ و ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻛﺪام ﻳﻚ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺎزﻧﮕﺮی و ﺗﺼﺤﻴﺢ دارد . ﺷﺎﻳﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺑـﺎزﻧﮕﺮی ﻛﻠـﻲ در ای ﭘﺎره از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻳﺎ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻫﺎ آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . در اﻳﻦ ﻣﺒﺤﺚ ﻛﻮﺷﺶ ﻣـﻲ ﺷـﻮد آن دﺳـﺘﻪ ا ز ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﻻزﻣﺴﺖ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل اﻧﺠﺎم دﻫﺪ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﻮد . 7 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ 7 - 2 - 1 - ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺸﻴﻦ آﻣﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﺮان ﻣﺘﺪاول ﻧﻴﺴﺖ و ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻫﺎ را در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺗﺎ ﻣﺮز ﻛـﻮه و دﺷـﺖ اداﻣـﻪ ﻣـﻲ دﻫﻨـﺪ . ﺗﻬﻴـﻪ ﻛﻨﻨـﺪه ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان را ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ 2 - 2 آﻣﺪ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﺎﻳﺪ . در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد اﻣﻜـﺎن دارد ﻛـﻪ ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان ﻧﻴـﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻣﺮزﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد ﻣـﻲ ﮔـﺮدد و ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻣﺮزﻫﺎ در ﻃﻲ زﻣﺎن و ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﮔﺮدآوری داده ﻫﺎی ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﺪﻗﻴﻖ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﻣﺮزﻫـﺎ را ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ وﻳﮋه داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﺑﺮآورد ﻣﺮزﻫﺎ ﮔﺮدآوری ﺷﺪه ﻛﻨﺘﺮل و ﺗﺼﺤﻴ ﺢ ﻫﺎی ﻻزم ﺑﺮ روی آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 160 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 7 - 2 - 2 - ﻛﻨﺘﺮل ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ، ﻫـﻢ ﺗـﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ، ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه و ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨـﺰن ﻫـﺮ ﻻﻳـﻪ آﺑـﺪار داﻧﺴـﺖ . ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ ی آن ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﺑﺮﻃﺮف ﺷـﻮد . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ و ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻻزم ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻧﺪارﻧﺪ . 7 - 2 - 2 - 1 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺰرگ ﻣﻘﻴﺎس ﻳﻌﻨﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس 25000 /1 و ﺑﺰرگ ﺗﺮ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ از اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑـﺮای ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﺪل ﺑﻬﺘﺮاﻧﺪ و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ ﻣﻘ ﻴﺎس ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ از ﻧﻘﺸﻪ ﺑـﺎ ﻣﻘﻴـﺎس ﺑﺰرگ ﺗﺮ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﭘﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ درﺳﺘﻲ و ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎ آن را ﺑﺎ ﺗﺮاز ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺮرﺳﻲ و ﺧﻄﺎﻫﺎی اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻫﺮ ﻳﻚ را ﻣﺸﺨﺺ و ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﺑﺮﻃﺮف ﮔﺮدد . درﺻ ﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﻣﻘﻴﺎس از ﻣﻨﻄﻘﻪ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳـﻄﺢ زﻣـﻴﻦ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﻮﺟﻮد و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﻮارض ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . در رﺳﻢ اﻳـﻦ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ... ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ در ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ داده ی ﭘﺎﻳﻪ ای ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻫﺎ داده ی ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ آن ﺳـﻨﺠﻴﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای درﺳﺘﻲ آن ﺑﺎﻳﺪ دﻗﺖ وﻳﮋه ای رود ﻛﺎر ﺑﻪ . در ای ﭘﺎره ﻣﻮارد ﻧﺎﻫﻤﺎ ﻨﮕﻲﻫ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ ﺑـﺎ ﺗـﺮاز ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای وﺟﻮد دارد . اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪن ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ و زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ، ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان و ﻣﻲ ... ﺷﻮد ﻛﻪ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮود . 7 - 2 - 2 - 2 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓﺖ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓﺖ ﻣﻮﺟﻮد ﻫﻤﺎن ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ درﺳﺖ ﻧﺘﺎﻳﺞ ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻧﻴﺎز دارد ﻛﻪ در زﻣﺎن اﻧﺠﺎم ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻳﺎ اﻳﻦ ﻧﻘﺎط وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ) ﭼﺎه ﻛﻨﺪ ه ﻧﺸﺪه ﺑﻮده ( ﻳﺎ ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺸﺪه و ﻳﺎ ﻫﺎ داده ی آن ﻧﻘﻄـﻪ ﺷـﺎﻫﺪ درﺳـﺖ ﻧﺒـﻮده اﺳـﺖ . ﭘـﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺎ ﺑﺮش زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋه ﺣﻔﺎری ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه و ﻫﺎ اده د ی ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ و ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨـﻮان ﻣﻄﺎﺑﻘـﺖ داده و ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎی ﻻزم درآن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 161 7 - 2 - 2 - 3 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان ﻛﻪ در دﺳﺘﺮس ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻣﻨﻄﻘـﻪ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓﺖ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ از روی ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑـﺎ ﻣﻘﻴـﺎس 50000 /1 ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ از ﻛﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷـﻮد ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺗـﺮاز ﺳﻨﮓ ﻛﻒ در ای ﭘﺎره ﻧﻘﺎط ﺑﻪ دﻟﻴﻞ دﻗﺖ ﻛﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ در ﺗﺮازی ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻳﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ، ﻣﻘـﺪار ﺿـﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓـﺖ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل از ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻛﻢ و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ آﺑﺨﻮان در آن ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . 7 - 2 - 2 - 4 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﺳﻪ ﺑﻌﺪی ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﺑﺎ ﭼﻨﺪ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار از ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺳﻪ ﺑﻌﺪی ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ﺻﻮرت واﺣﺪ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ای ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آن ﺑﺎ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑـﺪار زﻳـﺮی و ﺑـﺎﻻﻳﻲ از راه ﻻﻳﻪ ﺟﺪاﻛﻨﻨﺪه ﺑﻴ ﻫﺎ آنﻦ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮزﻫﺎی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﺸﺨﺺ و ﺗﺮازﻫﺎی ﺑـﺎﻻﺋﻲ و ﺳـﻨﮓ ﻛـﻒ اﻳـﻦ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ داده در ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی ﻣﻨﺎﻃﻖ وﺟﻮد دارد و ﻻزﻣﺴﺖ ﻫـﺎ آن را ﭘـﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟـﻮد ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد . ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﻣـﺪل آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻮﺳـﻂ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﺴﺖ ﻫﺎ ی آﺷﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب آن ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﻳﺎ ﺑﺎ ﻫﻤﻜﺎری اﻳﻦ اﻓﺮاد ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻﻳﻲ و ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻳﺎ ﻛـﻢ ﻧﻤﻮدن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ از ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﻧﻜﺘـﻪ ﺿﺮوری ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻﻳﻲ و زﻳﺮی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ) ی آﺑﺪار و ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨـﺪه ( ﺑﺎﻳـﺪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺗـﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ در ﻣﺪل ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . 7 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ اده د ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ دوﺷﻜﻞ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﺎر : رود ﻣﻲ 7 - 3 - 1 - ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﻌﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان وﻳﮋﮔﻲ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل ﻛﺎر ﺑﻪ رود ﻣـﻲ . ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗﻌـﺪاد ﻣﺤـﺪودی ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺎﻫﺪ ) ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ( رﺳﻢ ﺷﺪه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ و ﻫﺎ ﻛﻤﺒﻮدﻫـﺎ ی اﻳـﻦ ﻧﻘﺸـﻪ در ﻫـﺎ زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻫﺎ آن ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺑﻪ آن ﺗﻮﺟﻪ ﻧﮕﺮدﻳﺪه و ﻻزﻣﺴ ﺖ ﭘﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ ﻫﺎ داده در ﻣﺪل ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ و ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد . 162 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺮزﻫﺎی واﻓﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ رﺳﻢ ﺷـﺪه اﻧـﺪ و ﻛﻨـﺎر ﻣﺮزﻫـﺎ ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﺗﺼـﺤﻴﺢ دارﻧـﺪ . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺑﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﻧ ﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﭼﺎه ﻫﺎی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘـﺮی ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ ﺗﺮازﻳـﺎﺑﻲ و ﺷـﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮد ﻳﺎ اﻓﺮاد ﻣﺘﻔﺎوت و ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺎ وﺳﺎﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻣﻜﺎن دارد ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻘ ﻫﺎ ﺸﻪ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﮕﺬارد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﻴﺮی ﻧﻘﺸﻪ ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ و ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ داده ﻫﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﻛﺮد . ﻫﺎ داده ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ از ﻧﻘﺸﻪ ﻫـﺎ ی ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣﺪه ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﻳﺎ ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﺗﺮاز ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘ ﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻛﻨﺘﺮل و ﻧﺎ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻫﺎی ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن ﻣﺸﺨﺺ ﺷـﻮد . در ﺻـﻮرت وﺟﻮد ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی ﺑﺎﻳﺪ در ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ دوﺑﺎره اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﮔﺮدد اﮔﺮ . ﺗﺮاز ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮازﻳـﺎﺑﻲ ﺑـﺎ ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد اﺧﺘﻼف داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار اﻳﻦ اﺧﺘﻼف را ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧ ﺸﺎﻧﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﺑـﺎ ﺗـﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد . 7 - 3 - 2 - آﺑﻨﻤﻮد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی آﺑﻨﻤﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮی ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن در ﻃﻲ زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺒﻨﺎی ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل . رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﭘﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ آﺑﻨﻤﻮدﻫﺎ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ و ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﺑـﺎ ﻫﺎ آن ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ی ﻣـﺪل اﻃﻤﻴﻨـﺎن ﺑـﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ و ﻧﺎ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : اﻟﻒ- ﺧﻄﺎی ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ و ﻧﺎ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ آن ﺑﺎ ﺗﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ب- ﺧﻄﺎﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ژرﻓﺎی آب در در ﻫﺎ ﭼﺎه زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت ﻛﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ در ﺑﺨـﺶ ﺳﻮم آﻣﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺧﻄﺎﻫﺎی آﺑﻨﻤﻮدﻫﺎ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻻزﻣﺴﺖ ﺑﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﻫﺎ داده ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻛﻮﺷـﺶ ﻧﻤﻮد اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﺑﺮﻃﺮف .ﻮدﺷ ج- ﻧﻮﺳﺎن ﻫﺎ ی ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺳﻄﺢ آب ﻛﻪ در ﭘﺎره ای آﺑﻨﻤﻮدﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎﻣﻞ آن ﻧﻴﺰ ﻣﺸـﺨﺺ و در ﻣـﺪل اﻋﻤـﺎل ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل اﻣﻜﺎن دارد ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آﺑﻨﻤﻮدی در ﻣﺎه ﻣﺸﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار زﻳـﺎد ﺗـﺮی ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ ﻣﺎه ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺣﺘﻢ ﻋﺎﻣﻠﻲ ﺑﺎﻋﺚ اﻳﻦ ﻧ ﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﭼﺎﻫﻲ در ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﭼـﺎه ﺷـﺎﻫﺪ و ﻳـﺎ ﺑـﻪ وﺟـﻮد آﻣـﺪن ﻋﺎﻣـﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ای در ﻛﻨﺎر آن و ﻳﺎ ﺧﻄﺎی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی داﻧﺴﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫـﺎ در ﻣـﺪل اﻋﻤـﺎل ﻧﮕـﺮدد ﻣـﺪل ﺗﻮاﻧ ﻤﻲﻧ ﺪ اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ را ﺑﺎز ﺳﺎزی ﻛﻨﺪ اﮔﺮ . ﻋﺎﻣﻠﻲ ﺑﺮای اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳـﺪ در ﻣـﻮرد ﺧﻄﺎﻫـﺎی ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 163 اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ وﺳﻴﻠﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺨﺺ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎی ﻻزم ﺑﺮ روی آﺑﻨﻤـﻮد ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 7 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻤﻚ ﺗﻌﺪادی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻣﺘﻔﺎوت و ﺑﺎ داﻧﺶ ﻫﺎ ی ﻛﺎری ﻣﺨﺘﻠﻒ و در ﺷﺮاﻳﻂ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن اﻧﺠﺎم و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه و در اﺧﺘﻴﺎر ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴـﺮد . اﻳـﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻧﺎدرﺳﺖ ﺑﻮده و ﺑﻪ ﻫﻴﭻ وﺟﻪ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . در ﺗﻬﻴﻪ ﺗﻌـﺪادی ﻣـﺪل، دﻳـﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ و ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ی ﻣـﺪل را ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ اﻳـﻦ ﺿـﺮاﻳﺐ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻧﻤﻮده و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎدرﺳﺘﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آورده . اﻧﺪ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ ﻣ ﻘﺎدﻳﺮ در ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ درﺳﺘﻲ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . 7 - 4 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه ﺑﺎﻳـﺪ اﺑﺘﺪا ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ اﻳ ﻦ ﻫﺎ داده و ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان در آن ﻧﻘﺎط اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮای ﺑﺮآورد ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﺳﺖ : اﻟﻒ- ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع و اﻧﺪازه ذرات ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه آن ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان )T ( ﺗﻮان ﻣﻲ را ﺑﺎ ﺿﺮب ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻣﻘﺪار ﻫـﺪاﻳﺖ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﻜﻲ )K ( ﺑـﻪ دﺳـﺖ آورد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ داﻧﺴﺘﻦ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻫﺮ ﻧﻘﻄﻪ آﺑﺨﻮان و ﺑﺮآورد ﻣﻘﺪار K در آن ﻣﺤﻞ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ذرات ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨـﺪه آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار T را در آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺨﻤﻴﻦ زده و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺒﻨﺎی ﻣﻘﺎﻳ ای ﺴﻪ ﺑﺮای ﺳﻨﺠﺶ درﺳﺘﻲ ﻣﻘﺪار T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد . ب- آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ 6 - 3 - 3 - 2 آﻣﺪ راﺑﻄﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺑﻴﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان و ﺗﻮان آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ) ﻫﺎ ﭼﺎهQ/s ( وﺟﻮد دارد . ﺑﺎ در دﺳﺖ داﺷﺘﻦ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ داﻣﻨـﻪ ﺗﻐﻴـﺮات T در ﻫـﺮ ﻧﻘﻄـﻪ را ﺑـﺮآورد و ﺑـﺮای ﺳﻨﺠﺶ درﺳﺘﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻛﻪ از آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ 164 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ج- آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﻨﻄﻘﻪ در دﺳﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻳﻦ آﺑـﺪﻫﻲ ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ) ی ﺑ ﺪون ﮔﺎﻟﺮی ( داﻣﻨﻪ ﺗﻐﻴﺮات T را در آن ﻣﺤﻞ ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ آﺑﺪﻫﻲ در ﻫـﺎ ﭼـﺎه ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ازآﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﺣﺪود 1000 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز از ﺗﺮ ﻛﻢ10 ﻟﻴﺘﺮ ﺑﺮ ﺛﺎﻧﻴﻪ ﻧﻴﺴﺖ . اﮔﺮ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﺑﺎﻻ ﻧﺸﺎن داد ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ T ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺎ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧـﺪارد ﺑﺎﻳﺪ اﮔﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ وﺟﻮد دارد ﻫﺎ آن را دوﺑﺎره ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗـﺮار داد . درﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ در دﺳﺘﺮس ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻣﻘﺪار T در اﻳﻦ ﻧﻘﺎط ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﺮآورد ﺷﻮد . در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ آن داده ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﻫـﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎ ﻫﻢ ﺿﺮﻳﺐ آﺑﮕﺬری K ﺑﺮای ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎی ﻧﻘﻄﻪ ای و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی آن رﺳﻢ ﺷﻮد . 7 - 4 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ه داد ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه )S( ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه1 ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار آزاد ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ و اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮداﺷﺖ از ﻳﻚ ﭼﺎه ﺑﺮ روی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای اﻧﺠﺎم ﭼﻨﻴﻦ آزﻣﺎﻳﺸﻲ اﻓﺰون ﺑـﺮ ﭼـﺎه ﭘﻤﭙـﺎژ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻌﺪادی ﭼﺎه ﻳﺎ ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮ در ﻛﻨﺎر آن وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻌﺪاد آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺎﺛﻴﺮ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑـﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮروی ﻳﻚ ﭼﺎه اﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ . ﺑﺮای ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮی ﻣﻨﺎﺳﺐ از آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﭼﺎه و ﭘ ﻴﺰوﻣﺘﺮﻫـﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﻫﻢ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻫﺎ آن درﺳﺖ و ﻫﻢ ﻣﺪت زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﻛﺎﻓﻲ و ﻫﻢ ﺗﺠﺰﻳـﻪ و ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آزاد در زﻣﺎن ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ ﭘﻤﭙﺎژ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ S ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ و از ﺗـﺮ ﻛﻢ3 - 10 و ﮔـﺎﻫﻲ رﻗـﻢ ﻫـﺎﻳﻲ از ﺗـﺮ ﻛـﻢ 9 - 10 ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . درﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ ﻫـﺎ داده ی ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ داده روش ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ وﺿـﻌﻴﺖ آﺑﺨـﻮان دوﺑـﺎره ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻤﻮده و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﻪ دﺳﺖ آورد ﻪﺑ . ﻃﻮر ﻛﻠﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻢ ﺗﻌﺪاد آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﺮ ﻛﻢ و ﻫﻢ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از ﻫﺎ آن ﮔﺎﻫﻲ ﻧﺎدرﺳﺖ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻫﺎ داده ی ﻛﺎﻓﻲ از ﻣﻘﺎدﻳﺮS آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در دﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮS آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﺗﺮ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی و ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺟﺪاوﻟﻲ ﻛﻪ در ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی آﻣﺪه ﺑﻪ ﺻﻮرت اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ S در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘـﻲ آزاد ﺑـﻴﺶ از 3 - 10 از ﺗﺮ ﻛﻢ و3/0 اﺳﺖ و ﻣﻘﺎدﻳﺮی ﻛﻪ از آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه و در اﻳﻦ ﺣﺪ ﻗﺮار ﻧﺪارﻧﺪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . 1- Specific yield ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 165 ﭘ ﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ رﺳﻮﺑﮕﺬاری ، اﺟﺰای ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه ﺳﻨﮓ ﻣﺨـﺰن، ﻧﺘـﺎﻳﺞ آزﻣـﺎﻳﺶ ﭘﻤﭙﺎژ از دﻳﺪﮔﺎه ﻣﻘﺪار S ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد ﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﻣﻘﺎدﻳﺮ S ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل را ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺨﺸﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آﻳﻨﺪ ﻣﻲ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺣﺪود ﺗﻐﻴﻴﺮات T وS ﺑﺮای ﻫـﺮ ﺑﺨﺶ از آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ﺑﺮآورد ﺷﻮد ﺗﺎ راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺑﺮای زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣـﺪل ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜـﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار T در ﻳﻚ ﺑﺨﺶ از آﺑﺨﻮان از ﺗﺮ ﻛﻢ500 و ﺑﻴﺶ از1000 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﻧﻴﺴﺖ . 7 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ در آﻏﺎز ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل و ﭘﺲ از ﮔﺮدآوری و ﻫﺎ داده ﺑﺮرﺳﻲ ﻲﻫﺎﻳ ﻛﻪ ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳـﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺸﺨﺺ و ﻫﺎ داده ی ﻻزم در ﻣﻮرد ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻫﺎ آن ﮔﺮدآوری ﺷﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻛﻠﻲ آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ی ﻫـﺮ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ ﭼﻨﺪ راه ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ آن در زﻳﺮ : آﻳﺪ ﻣﻲ 7 - 5 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻔﻮذ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺰش ر ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ 5 - 5 - 1 آﻣﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﻫـﺮ ﺷـﺒﻜﻪ ﻣـﺪل و در ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت دو ﻋﺎﻣﻞ ارﺗﻔﺎع رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در آن دوره و ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . 7 - 5 - 1 - 1 - ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﻧﻘﺎ ط ﻣﺨﺘﻠﻒ دﺷﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ وﻳﮋه در دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ و ﺑﺎ ﭘﺴﺘﻲ و ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و اﻣﻜﺎن دارد ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﻪ اﻧﺪازه ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺑﮕﺬارد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺰارش ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﻲ و ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺑﺎران ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ دﻗـﺖ ﺑﺮرﺳـﻲ و ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ در ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد اﮔﺮ . داﻣﻨﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻛﻢ و از 15 ﺗﺎ20 درﺻﺪ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻳـﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﺎﺧﺺ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮای ﻛﻠﻴﻪ ﻫﺎ ﺒﻜﻪﺷ ی ﻣﺪل در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓـﺖ . اﻟﺒﺘـﻪ اﻳﺴـﺘﮕﺎﻫﻲ ﻛـﻪ ﺑـﺮای ﺷﺎﺧﺺ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن در ﻣﻴﺎﻧﻪ دﺷﺖ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﺴﺘﮕﺎﻫﻲ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﻴـﺎﻧﻲ اﻳـﻦ دﺷﺖ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺗﻮان ﻣﻲ آﻣﺎر ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﻴﺎﻧﻲ دﺷﺖ را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ اﻳﺴﺘﮕﺎه و ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺑﺎران ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻣﺎر اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻮد . اﮔﺮ داﻣﻨﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار رﻳﺰش ﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻤﻲ ﺗﻮان از آﻣﺎر ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻳﻚ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻣﺒﻨﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﺮﻓﺖ . در ﺑﺴﻴﺎری از ﻧﺮم اﻓﺰارﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺴﺦ اوﻟﻴﻪ Modflow ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان آﻣﺎر ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه را 166 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰارﻫﺎ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آﺑﺨﻮان ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻣﺘﻔﺎوت در ﮔﺴﺘﺮه آن ﺑﻬـﺮه ﮔﻴـﺮی ﺷﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﺑﺮ روی ﻣﺎژول ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ دو ﺷﻜﻞ اﻧﺠﺎم داد : اﻟﻒ- ﺶﺑﺨ ﺑﻨﺪی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ روش ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺑﺎران ﻣﻨﻄﻘﻪ، اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﻣﻮﺟﻮد و ... ﺑـﻪ ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ )Zone ( ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻣﺒﻨﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ روش ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ ، ﺗﺨﺖ، ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺎ ﺿﻲ اﺳﺘﺎن ﻫﺮﻣﺰﮔﺎن ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﺮم اﻓﺰار Modflow ﺑﻪ ﻛـﺎر ﺑﺮده .ﺷﺪ ب- ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ارﺗﻔﺎع در اﻳﻦ روش از آﻣﺎر ﻳﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺒﻨﺎ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﺑﻪ ﺟﺎی اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد ﻣﻘﺪار آن ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ارﺗﻔﺎع آن ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ رود . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ راﺑﻄﻪ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ارﺗﻔﺎع در ﻣﺎژول ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﻴﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل و در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻣﺒﻨﺎ و ﻣﻘﺪار ارﺗﻔﺎع ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺷﺒ ﻜﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﺎﻳﺪ . 7 - 5 - 1 - 2 - ﻧﻮع رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺮدﺳﻴﺮ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در زﻣﺴﺘﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮف اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣـﺪت زﻣـﺎﻧﻲ در ﮔﺴـﺘﺮه دﺷﺖ ﺟﺎی ﺑﻪ ﻣﺎﻧﺪه و در ﻓﺼﻞ ﺑﻬﺎر ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ذوب ﻣﻲ ﺷﻮد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ﻛﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻛﻮﭼـﻚ ﺑـﻪ ) ﻃـﻮر ﻣﺜ ﺎل ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ( ﺗﺮ ﻛﻢ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد، زﻣﺎن رﻳﺰش ﻫﺎ ﺑﺎ زﻣﺎن ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از رﻳﺰش ﻫﺎ در ﭘﺎره ای از ﭘﻠﻪ ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﺧـﻮاﻧﻲ ﻧﺪارﻧﺪ و ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . روش ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮای اﻋﻤﺎ ل ﺗﻐﺬﻳﻪ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺪﻳﻦ ﺷﻜﻞ داﻧﺴـﺖ ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻫﻮای اﻳﺴﺘﮕﺎه و راﺑﻄﻪ ای ﺑﺮای ذوب ﺷﺪن ﺑﺮف ﺑﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻧﻴﺰ داده ﺷﻮد . ﻫﺮ ﮔﺎه درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻫـﻮا در زﻣﺎن رﻳﺰش از ﺣﺪی ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮف ﻣﻨﻈﻮر و در ﺳﻄﺢ دﺷـﺖ ذﺧﻴـﺮه ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑـﺎ ﺑـﺎﻻ رﻓﺘﻦ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺮف ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﻤﻚ رواﺑﻄﻲ ﻛﻪ در ﻛﺘﺎب ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژی ﺑﺮای ذو ب ﺑﺮف ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود ﻣـﻲ ذوب و ﺻﺮف ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﮔﺮدد . 7 - 5 - 1 - 3 - ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮای اﻋﻤﺎل ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻧﻔﻮذ ﻣﺴﺘﻔﻴﻢ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ، اﻓﺰون ﺑﺮ ﻣﻘﺪار ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻧﻴﺰ ﺑـﻪ ﻣـﺪل داده ﺷﻮد . در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻋﺪدی ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﻣﻴـﺎﻧﮕﻴﻦ ﺿـﺮﻳﺐ ﻧﻔـﻮذ ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . آﺑﺨﻮان در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺑـﺮای ﻫـﺮ ﻳـﻚ از اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺮآورد و ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺿـﺮﻳﺐ ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 167 ﻧﻔﻮذ ﺑﻪ وﻳﮋه در دﺷﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در داﻣﻨﻪ از ﻫﺎ ﺑﺎدزن ﻫﺎ ی آﺑﺮﻓﺘﻲ داﻧﻪ درﺷﺖ ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳـﺖ رﻳﺰ داﻧﻪ ﮔﺸﺘﻪ و در اﻧﺘﻬﺎ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻛﻔﻪ ی رﺳﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮ اﺳﺖ . در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺴﺦ اوﻟﻴﻪ Modflow از ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷـﻮد و ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان در ﻛﻠﻴﻪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺗﻮان ﻣﻲ . ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در ﻣـﺪول ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﺮم اﻓﺰار Modflow ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آن، ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔـﻮذ ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ . اﻳﻦ ﻛﺎر در ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان د ﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ، ﺗﺨﺖ و ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺎﺿﻲ اﺳﺘﺎن ﻫﺮﻣﺰﮔﺎن ﺑـﺮ روی ﻧـﺮم اﻓـﺰار Modflow اﻧﺠﺎم و ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ داﻧﻪ ﺑﻨﺪی ﺧﺎک ﺳﻄﺤﻲ ، ﺟﻨﺲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﻧﺎ اﺷـﺒﺎع ، ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﻲ، ﭘﻮﺷـﺶ ﮔﻴﺎﻫﻲ و ... ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدﻳﺪ . 7 - 5 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺪاوﻟﻲ اراﺋﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺟﺮﻳـﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﺟﺎ در ا ﻳﻦ ﺟﺪول ﺑﻪ . آﻳﺪ ﻣﻲ ﻃﻮر ﺣـﺘﻢ ﻣﻘـﺪار ﺟﺮﻳـﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در ﺗﻤـﺎم ﻧـﻮار ورودی ﺑﻪ دﺷﺖ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺴﺖ و ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﻛﻪ از ﺑﻴﻼن ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣـﺪه ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺴـﺎوی ﺑـﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ورودی ﭘﺨﺶ ﻧﻤﻮد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ورودی آﺑﺨﻮان، ﺑﺨﺶ ﺑﻨﺪی ﻧﺸﺪه و ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ورودی ﺑـﺮای ﻫـﺮ ﺑﺨـﺶ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧـﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﻘﺸﻪ اراﺋﻪ ﻧﮕﺮدﻳﺪه ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﻮﺳﻂ ﺷﺨﺺ ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﺪل اﻧﺠﺎم ﺷـﻮد . در ﺑﺨﺸﻲ از ﻣﺮزﻫﺎ ﻛﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﺧﻄﻮط ﻣـﺮزی ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ ﺟﺮﻳـﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان ﻤﻲﻧ رﺳﺪ . ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان در ﺳﺎﻳﺮ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪر وﻟﻴﻜﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻛﻨﺎری ﻣﺮزی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . 7 - 5 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﺮای ﻫﺎ آب ﻳﻲ ﻛﻪ از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﻴﺮوﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﻪ ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻲ رﺳﺪ ، ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣ ﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﻧﻮع و ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف آن ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . 7 - 5 - 3 - 1 - ﻣﻘﺪار آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آب ﺗﻮﺳﻂ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل ﻣﺪرن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﻛﺎﻧﺎل ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﺑﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم آﻣـﺎر آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﺷﻮد . در ﻣﺒﺤﺚ ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ﺗﻮﺻﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪ ﻛﻪ آﻣﺎر آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر روزاﻧﻪ و ﻳﺎ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ ﮔﺮدآوری ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ ی راﻳﺎﻧﻪ ای ﺛﺒﺖ ﺷﻮد . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ آﻣﺎری وﺟﻮد ﻧـﺪارد ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ، ﺗﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪه، ﮔﺴﺘﺮه زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی زﻳﺮ ﻛﺸﺖ، ﻧﻴﺎزﻫﺎ ی آﺑﻲ، ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺼﺮف ﻣﺎﻫﺎﻧـﻪ آب و ... ﻣﻘﺪار آب ا ﻧﺘﻘﺎﻟﻲ را ﺑﺮای ﻫﺮ دوره ﻣﺪل ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . 168 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﭘﺎره ای ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻘﺪاری آب از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ و ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘﻲ ﻣﻨﺤﺮف ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻛﺎﻧﺎل ﻫـﺎ ی ﺧـﺎﻛﻲ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم آﻣﺎری از ﻫـﺎ آب ی ﻣﺼـﺮﻓﻲ وﺟـﻮد ﻧـﺪارد . اﻟﺒﺘـﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪ ه ﻛﻪ در آﻳﻨﺪه اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ آﻣﺎری از ﻫـﺎ آب ی اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ در ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻫـﺎ ی اﻧﺘﻘـﺎل ﺳﻨﺘﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار آب اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ را ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﺑﺮآورد ﻛﺮد . اﺑﺘﺪا ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﺤﻞ ﻫﺎی اﻧﺤﺮاف، ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎی اﻧﺘﻘﺎل، ﻇﺮﻓﻴﺖ ﻛﺎﻧﺎل ﻫـﺎ و ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎی ﻣﺼـﺮف ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﻮد . ﺳـﭙﺲ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف، ﺗﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن آب در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ،ﮔﺴﺘﺮه زﻣﻴﻦ ﻫﺎی زﻳـﺮ ﻛﺸـﺖ ﻫـﺮ ﻛﺎﻧـﺎل، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ، ﻧﻴﺎزﻫﺎی آﺑﻲ، اﺳﺘﻔﺎده از ﻳﺦ آب و ... ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد . ﺗﻌﺪادی ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮ از آب اﻳﻦ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ و در روزﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ آب اﺿﺎﻓﻲ در رودﺧﺎﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ اﻣﻜﺎن دارد زارﻋﻴﻦ زﻣﻴﻦ ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺪاری آب را ﺑـﺮای آﺑﻴـﺎری ﺑﺮداﺷﺖ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺳﻨﺘﻲ ﺑﺮای ﺗﻘﺴﻴﻢ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﻣﻴﺮآب ﻫـﺎی ﻣﺤﻠـﻲ ﺑـﻪ ﻃـﻮر دﻗﻴـﻖ را آن داﻧﺴﺘﻪ و ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲ ﺑﺮﻧﺪ . در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﻴﺮآب ﻫﺎی ﻣﺤﻠﻲ ﻣﺬاﻛﺮه و وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻘﺴﻴﻢ آب ﺑﻴﻦ ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮان را در ﺟﺮﻳﺎن ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد . ﺣﻘﺎﺑﻪ ﺑﺮان ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻃﺒـﻖ ﻗـﻮاﻧﻴﻦ ﻋﺮﻓـﻲ ﻣﻘـﺪار آب ﻣـﻮرد ﻧﻴـﺎز را ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﻮده و آب اﺿﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﺣﻘﺎﺑ ﻪ ﺑﺮان ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﻲ رﺳﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ آب ﺷﺮب در اوﻟﻮﻳﺖ اﺳﺖ . از رودﺧﺎﻧـﻪ در روزﻫـﺎی ﺳﻴﻼﺑﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎی اﻧﺤﺮاف ﺳﻨﺘﻲ و در دوره ﻫﺎی ﻏﻴﺮ ﻧﻴﺎز ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد . ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﮔﺮدآوری آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن روزاﻧﻪ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی اﻧﺤﺮاف و ﺗﻬﻴﻪ ﻳﻚ ﻧﺮم اﻓﺰار راﻳﺎﻧﻪ ای ﺑﺮﭘﺎ ﻳـﻪ ﻫـﺎ داده ی ﺑـﺎﻻ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﺑﻴﻜﻪ روزاﻧﻪ ﺑﺮای ﻣﺼﺮف ﺷﺮب ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ و ﻳﺎ در ﻫﺮ ﻛﺎﻧﺎل ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ و آب ﻣﺼـﺮﻓ ﻲ ﺣﻘﺎﺑـﻪ ﺑـﺮ ان و آب ﻣﺼﺮﻓﻲ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﺑﺪون ﺣﻘﺎﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ را در ﻫﺮ دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ روﺷﺒﺎ ﺗﻬﻴـﻪ ﻧـﺮم اﻓﺰارﻫـﺎی وﻳـﮋه ای ﺑﺮای ﺑﺮآورد آب ﻣﺼﺮﻓﻲ آﺑﺒﺎری ار رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﻧﺎزﻟﻮﭼﺎی، ﺻﻮﻓﻲ ﭼﺎی و ﻗﻠﻌﻪ ﭼﺎی در دوره ﻫﺎی ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی دﺷﺘﻬﺎی اروﻣﻴﻪ، ﻣﺮاﻏﻪ و ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ . ﺑﺨﺸﻲ از ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی ﺧﺎﻛﻲ اﻧﺘﻘﺎل آب و ﺑﺨﺸﻲ ﻧﻴﺰ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑـﻪ آﺑﺨـﻮان ﻣﻲ رﺳﺪ ﺗﻮ . ﺻﻴﻪ ﺷﺪه ﻛﻪ راﻧﺪﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﭼﻨﺪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی در ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت و از ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻛﺎﻧـﺎل ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب در ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺘﻘﺎل را ﻣﺸﺨﺺ و ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺑـﻴﻦ ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺤﻞ ﮔﺬر ﻛﺎﻧﺎل ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ داده ای درﺑﺎره راﻧﺪﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل آب وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی اﻧﺘﻘﺎل و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺸﺎﺑﻪ، ﻣﻘﺪار آن را ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . در آﺑﻴﺎری ﺑﺎ آب رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ ی ﺳﻨﺘﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد دﻗﺖ ﻻزم در ﻣﺼﺮف آب و در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ آب ﭼﺎه ﻧ ﻤﻲ ﺑﻪ و ﺷﻮد ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﻠﻔﺎت آب ﺑﻴﺶ اﺳﺖ ﺗﺮ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آﺑﻴﺎری ﺑﺎ آب رودﺧﺎﻧـﻪ اﻧﺪﻛﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آﺑﻴﺎری ﺑﺎ آب ﭼﺎه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 169 7 - 5 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ، ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎ ﻧﻪ و آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ در ﻣﻮرد آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘـﺪار و زﻣﺎن ﺟﺮﻳﺎن آب در ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮔﺴﺘﺮه ﺣﻮﺿﻪ آﺑﺮﻳﺰ، ﺿﺮﻳﺐ ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻄﺤﻲ و آﻣﺎر ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ ﻫـﺎی ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﺮآورد ﻧﻤـﻮد . ﺑﺨﺸﻲ از اﻳﻦ آب در آﺑﺮﻓﺖ ﻫﺎی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ آﺑﺨﻮان ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟ ﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻲ رﺳـﺪ . اﻣﻜﺎن دارد ﺑﺨﺸﻲ از رواﻧﺎب ﻫﺎی ﺳﻄﺤﻲ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮﺳﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺴﺘﺮ آﺑﺮاﻫﻪ در دﺷﺖ و اداﻣـﻪ آن ﺗـﺎ ﻧﻘﻄﻪ ﺧﺮوﺟﻲ از ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﺮرﺳﻲ و ﺳﭙﺲ ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان و ﻣﺤﻞ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ داده ﻫﺎ ﺑﺮآورد ﺷﻮد . رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی در ﻣﺪل ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑـﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ، اﻧﺪازه ﻫﺎ و ﺗﺮاز ﻛﻒ آن را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ و ﭼﻨﺪﻳﻦ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻋﺮﺿﻲ از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ژرﻓﺎی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در ﭼﻨ ﺪﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷـﻴﺐ ﺑﺴـﺘﺮ ﺗﻨـﺪ اﺳـﺖ در ﺑﺎزدﻳـﺪﻫﺎی ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﺑﻪ دﻗﺖ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﻋﻤﻮﻣﻲ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد . ﺳﭙﺲ ﺑﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑـﺮ روی ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺧﻄﺎﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد را ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ی ﻻزم در ﻣﻮرد ﻧﺎﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺮازﻫﺎ را ﺑﻤﻮرد اﺟﺮا ﮔﺬاﺷﺖ . در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻮارد ﺗﺮ ﻛﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ داده ﻣﻲ و ﺷﻮد ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ی ﻻزم ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮ روی ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﭘﺎراﻣﺘﺮ دﻳﮕﺮ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل داﻧﺴﺖ . ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻋﻤﻖ آب ﻳﺎ ارﺗﻔﺎع آب از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎﻳ ﻲ ﻛﻪ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ دﻫﺪ ﻣﻲ و در ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻫﺎ داده و آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن آب رودﺧﺎﻧﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧـﻪ در ﻫـﺮ ﭘﻠﻪ ز ﻣﺎﻧﻲ را در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻫﺎ داده ی ﺑﺮای دوره ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻫﺎ ی ﻋﺮﺿﻲ و ﺷﻴﺐ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ و ﺑﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی رواﺑﻄﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ راﺑﻄﻪ ﻣﺎﻧﻴﻨﮓ، ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ارﺗﻔﺎع آب در ﻫﺮ ﺑﺨـﺶ ﺑﺴـﺘﺮ را در ﻫﺮ ﭘﻠ ﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﻐﺪﻳﻪ از ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ در ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﻫﺎ ﭘﻠﻪ اﮔﺮ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺑﺰرگ ﺑﺎﺷﺪ اﺛـﺮ اﻳـﻦ ﺳﻴﻼب ﺑﻪ ﻫﺎ وﻳﮋه ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت در ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛـﻢ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑـﻮد . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺸـﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺑﻪ وﻳﮋه در رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﺳﻴﻼﺑﻲ ﻛﻮﭼﻚ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد . ﺿﺮﻳﺐ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و آﺑﺨﻮان )C ( ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ 2 - 5 - 5 آﻣﺪ ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮدﻳﺪ . 170 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 7 - 5 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﺑﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣـﻲ رﺳـﺪ ﺑﺴـﺘﮕﻲ ﺑـﻪ ﻧـﻮع ﻛـﺎرﺑﺮد آب و ﻋﻮاﻣـﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن دﻳﮕﺮ دارد ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ دوم درﺑﺎره آن ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪ . در آﻏﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮع ﻛـﺎرﺑﺮی آب ﭼـﺎه را ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤـﻮد . در ﻣﻮرد ﻣﺼﺎرف ﺧﺎﻧﮕﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ ﻣﺼﺮف و ﻧﻮع دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و در ﻣﺼﺎرف آﺑﻴﺎری ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﻣﺼـﺮف ، ﺟـﻨﺲ ﺧﺎک ، ﻧﻮع آﺑﻴﺎری و ... ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . آب ﭼﺎه ﻫﺎ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻣﺤﻞ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﻲ رﺳﺪ و ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ از ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻛـﻢ و ﻣﺎﻧﺪه آن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻮﺛﺮ ﭼﺎه در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﭼﺎه ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ داﺷﺘﻪ و ﻣﻘﺪار آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎﻳﻲ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺪار آن ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ . ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ و ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤـﻲ در ﻣﻮازﻧـﻪ ﻫـﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ دارﻧـﺪ و ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻘﺪار ﻫﺎ آن ﺑﺮای ﺑ ﺮرﺳﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻛﺸﻮر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎ . وﺟﻮدی ﻛﻪ در آﻏـﺎز دﻫـﻪ 1350 ﻛﻮﺷـﺶ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ آﻏﺎز ﮔﺮدﻳﺪ وﻟﻲ اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ اداﻣﻪ ﻧﻴﺎﻓﺖ . ﺷﺮﻛﺖ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ای آذرﺑﺎﻳﺠﺎن ﺷﺮﻗﻲ ﺑﺎ ﻫﻤﻜﺎری داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺒﺮﻳﺰ ﻧﻴﺰ در آﻏﺎز دﻫﻪ 1380 ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺗﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ ﺑﺮای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻔﻮذ آب ﺑﺎرﻧـﺪﮔﻲ اﻧﺠﺎم داد وﻟﻲ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﻧﺸﺎن داد ﻣﻲ ﻛﻪ آب ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﻧﻔﻮذ ﻧﻜﺮده و ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻧ ﻤﻲ رﺳﺪ . اﻳﻦ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺑـﺎ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ ﺑﺎ آﻏﺎز ﻫﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ، ﺳﻴﺮ ﺑﺎﻻروﻧﺪه ﭘﻴﺪا ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد . آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب ﺑﻪ ﺻﻮرت درﺻﺪی از آب ﻣﺼﺮﻓﻲ و ﻣﻘﺪار آن ﻧﻴﺰ ﺣﺪود 20 درﺻﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﻤﺎن ﻣﻘﺪاری ﻛﻪ در آﻏﺎز ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در اﺑﺘﺪای دﻫﻪ 1340 ﺑﺮآورد ﺷﺪه ﺑـﻮد در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘ ﻣﻲﻪ ﺷﻮد . اﻟﺒﺘﻪ ﭘﻴﺸﻴﻨﻪ دراز ﻣﺪت ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭼﻨﺪان ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ از اﺑﺘﺪای دﻫﻪ 1340 ﻛـﻪ ﺑﺮداﺷـﺖ از آن ﺣـﺪود300 ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻣﺘﺮﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل ﺑﻮد ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﻛﻪ ﺑﻪ ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻣﻜﻌﺐ در ﺳﺎل رﺳﻴﺪه ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸ ﺖ آب آﺑﻴﺎری در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﻦ 40 ﺗﺎ50 درﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺻﺤﺮاﻳﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ ﺑﻪ را ﺻﻮرت درﺻﺪی از آب ﻣﺼﺮﻓﻲ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ و ﻣﻘﺪار آن ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . در ﺑﻴﺶ ار اﻓﺰ ﻧﺮم ﺗﺮ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ Modflow ﻋﺎﻣﻠﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان آب ﺑﺮﮔﺸﺘﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﺑﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ ﺿـﺮﻳﺒﻲ ﺑﺮای ﺑﺮﮔﺸﺖ، ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻮﺛﺮ ﻫﺎ ﭼﺎه در ﻣﺪل . آﻳﺪ ﻣﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب در اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﻣﺸـﻜﻞ و ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ دﻗﺖ و ﺻﺮف وﻗﺖ دارد . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی ای وﻳﮋه ﺑﺮای ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺑـﻪ ﻧـﺮم اﻓـﺰار ﻣـﻮرد اﺳـﺘﻔﺎده اﻓﺰوده ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی ﺑﻪ ﻧﺎم ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﺑﻪ ﻧﺴﺨﻪ اﺻﻠﻲ Modflowﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭼﻨﺪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ زﻳﺮ اﻓﺰوده . ﺷﺪ ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 171 ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ وﻳﮋه ای ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف آب و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻧﺮم . اﻓـﺰار ﻣﻘـﺪار ﺑﺮﮔﺸﺖ آب در ﻫﺮ ﭘﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ را ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ درآن ﺷﺒﻜﻪ و ﺿﺮﻳﺐ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و در ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب در اﻳﻦ روش ﺑﺴﻴﺎر ﺳﺎده ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑ ﺎ اﻧﺠﺎم ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ در اﻳﻦ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی از آن ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و اﻋﻤـﺎل ﺗﻐﺬﻳـﻪ از ﻧﻔـﻮذ ﻫـﺎ آب ی اﻧﺘﻘـﺎﻟﻲ در ﻣـﺪل ﻧﻴـﺰ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ) ﺷﺪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ، ﺗﺨﺖ، ﻗﺎﻋﻪ ﻗﺎﺿﻲ اﺳﺘﺎن ﻫﺮﻣﺰﮔﺎن .( 7 - 5 - 6 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ دوم آﻣﺪ اﻣﻜﺎن دارد آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺷـﻮﻧﺪ ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در دوره ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت، ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺗﻤﺎم ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت آﺑﻲ دﻳﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﻣﺼـﻨﻮﻋﻲ ، ﻟﻮﻟـﻪ ﻫـﺎی اﻧﺘﻘـﺎل اب، ﻣﺨﺎزن آب ... و ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻴﺎﻳﺪ . ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻮدن ﻧﻘﺸـﻪ ﭘﺎﻳـﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت اﻃ ﻤﻴﻨـﺎن ﺑـﻪ دﺳﺖ آورد و ﻛﻤﺒﻮدﻫﺎ را آن ی ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻧﻤﻮد . در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ی آب ورودی ﺑﻪ ﻫﺎ آن در دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﮔـﺮدآوری ﺷـﻮد . در اﻳﺮان ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﺸﺪه و ﺗـﺮ ﻛـﻢ داده ای از ﻫـﺎ آب ی ورودی ﺑـﻪ آن ﮔﺮدآوری ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺎر دﻳﮕﺮ در اﻳﻨﺠﺎ ﺗﺎﻛﻴـﺪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﻻزﻣﺴـﺖ زﻣـﺎن و ﻣﻘـﺎدﻳﺮ آب ورودی ﺑـﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴـﺎت ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺳﺮرﻳﺰﻫﺎی ﺧﺮوﺟﻲ از آن ﺑﻪ دﻗﺖ ﮔﺮدآوری و در ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎ ی راﻳﺎﻧﻪ ای وﻳﮋه ای ذﺧﻴﺮه ﮔﺮدد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ آﻣﺎری وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺗﺎﺳﻴﺴﺎ ت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ی ﻃﺮاﺣـﻲ و ﺑﺎزدﻳﺪﻫﺎی ﺻﺤﺮاﻳﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﺎ ﮔﻔﺘﮕﻮ و ﺗﺒﺎدل ﻧﻈﺮ ﺑﺎ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ و ﺑﻬﺮه ﺑـﺮدار ان ﻛﻮﺷـﺶ ﺷـﻮد ﻫـﺎ داده ﻳﻲ درﺑـﺎره ﻫـﺎ آب ی ورودی ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﭼﺎه ﺗﻐﺬﻳﻪ در ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰاری ﭼﺎه ﻣﻨﻈﻮ ر ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﺟﻤـﻊ ﺟﺒﺮی ﻣﻘﺪار آب ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﭼﺎه ﻫﺎ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ آن ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان از ﻫﺎ آب ی ورودی ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ، ﻣﺪت زﻣﺎن ﻣﺎﻧـﺪن آب در ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ... و دارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻮﺛﺮ در ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑـﻪ ﺷـﺮاﻳﻂ آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻴﻦ 85 ﺗﺎ95 درﺻﺪ آب ورودی ﺑﻪ ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ . در ﻣﻮرد اﺳﺘﺨﺮﻫﺎی ذﺧﻴﺮه آب ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎ ﻣﺴﻮوﻟ ﻴﻦ و ﺑﺎزدﻳﺪ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﻮد ﻫﺎ داده ﻳﻲ درﺑﺎره ز ﻣـﺎن ﻫـﺎ ی ذﺧﻴﺮه آب، ﻣﻘﺎدﻳﺮ آب ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ از آن و ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﮔﺮدآوری ﻛﺮد ، ﺗﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻫـﺎ داده ﺑﺘـﻮان ﺑـﺮآوردی از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻔﻮذ آب در اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ را ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . راﻧﺪﻣﺎن اﻧﺘﻘﺎل آب در ﻛﺎﻧﺎل ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ و ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن آب در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ آن ﺑﺮآورد ﻣـﻲ ﺷـﻮد و ﺑـﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ آب ورودی ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎ و آب ﻣﺼﺮف ﺷﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار آن را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﮔﺎﻫﻲ ﻫﺎ ﻟﻮﻟﻪ ی اﻧﺘﻘﺎل آب در دوره 172 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری دﭼﺎر ﺗﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ آب ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی در اﻳﻦ زﻣـﺎن ﻫـﺎ وارد آﺑﺨـﻮان ﻣـﻲ ﮔـﺮدد . در ﮔﻔﺘﮕـﻮ ﺑـﺎ ﻣﺴـﻮوﻟ ﻴﻦ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻮرد زﻣﺎن ﺗ ﺮﻛﻴﺪﮔﻲ ﻟﻮﻟﻪ و ﻣﺪت آن ﻧﻴﺰ ﭘﺮﺳﺶ ﻧﻤﻮد و ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﮔﺮدآوری ﻧﻤﻮد . 7 - 6 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻫﺎ راه ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ . ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻫـﺎ راه ی ﺗﺨﻠﻴـﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد ﺑﻴﺶ . ﺗﺮ اﻧﻮاع ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺴﺘﻪ ﻫﺎ ی ﻧـﺮم اﻓـﺰار ی ﻣﻮﺟـﻮد در ﻣـﺪل اﻋﻤﺎل ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﻳﻦ ﺑﺴﺘﻪ ﻫﺎ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﮔﺮدآوری و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻤﻮد . 7 - 6 - 1 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ در ﻣﻮرد ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮز ﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌـﻲ و واﻗﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﺗﺎ ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺧﺮوﺟﻲ را درﺳﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . 7 - 6 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ﭼﺎه ﻳﻜﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻃﻮر دﻗﻴﻖ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد در اﻣﻮر ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﭼﻨﺪان دﻗﻴﻖ ﻧﻴﺴﺖ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻛﻨﺘﺮل دارد . دﻗﺖ ﻛﻢ آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻲ را ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻮان ﺑﻪ دﻻﻳﻞ زﻳﺮ داﻧﺴﺖ : – ﻧﺒﻮد وﺳﻴﻠﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﺨﻠﻴﻪ در ﺑﻴﺶ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﺮ ی ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻮﺟﻮد – ﻧﺒﻮد راﻫﻜﺎر ﻣﻨ ﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮای ﺛﺒﺖ زﻣﺎن ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺮ ﭼﺎه در ﻣﺤﻞ و ﺗﻮﺳﻂ ﺑﻬﺮه ﺑﺮدار ﻫﺎ – ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺑﺎر ﻳﻚ ﻳﺎ ﺳﺎﻻﻧﻪ آﻣﺎرﺑﺮدار ﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻳﺎدآوردن زﻣﺎن ﻛﺎرﻛﺮد ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺮای ﺑﻬﺮه ﺑﺮدار ان ﻣﺸﻜﻞ و دارای ﺧﻄﺎﻫﺎی زﻳﺎدی ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . – ﺑﻬﺮه ﺑﺮدار ان از ﻫﺪف ﭘﺮﺳﺶ آﻣﺎرﺑﺮدار ﻫﺎ اﻃﻼﻋﻲ ﻧﺪارﻧﺪ و ﺗﺼﻮر ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺮای درﻳﺎﻓﺖ آب ﺑﻬﺎ و ﻳﺎ ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﺣﻘﺎﺑﻪ ﻣﻠﻚ اﺳﺖ و آﻣﺎرﻫﺎ ی درﺳﺘﻲ اراﻳﻪ ﻧ ﻤﻲ ﻛﻨﻨﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎر ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف و ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣـﻮرد ﺑﺮرﺳـﻲ ﻗـﺮار ﮔﻴـﺮد . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺮای آﺑﻴﺎری رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺮ داﺷﺖ اﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه وﺟﻮد ﻣﻲ آﻳـﺪ ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺟﺮﻳـﺎن ﻟﺤﻈﻪ ای و ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﭼﺎه اﺳﺖ . ﻣﻘﺪار آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ اﻧﺪازه ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺮوﺟﻲ، ﻗﺪرت ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻤﭗ، ژرﻓﺎی آب، ﻛﺎرﺑﺮی آب و ﻫﻢ ... ﺧﻮاﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . زﻣﺎن ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺎ ﭼﺎه ی آﺑﻴﺎری در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻛﺸﺖ و ﺷﺮا ﻳﻂ آب وﻫﻮاﻳﻲ ﻧﻴـﺰ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎرﻛﺮد ﻫﺎ ﭼﺎه درﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺮدﺳﻴﺮ و ﻣﺮﻃﻮب ﺗﺮ ﻛﻢ و ﺑﻴﻦ 2000 ﺗـﺎ4000 ﺳـﺎﻋﺖ در ﺳﺎل اﺳﺖ . اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از اﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻠﻔﻴﻘﻲ و از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﻲ و زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺻـﻮرت ﮔﻴـﺮد ﻣـﺪت زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺟﺮﻳ ﺎن آب ﺳﻄﺤﻲ در ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺟﺮﻳﺎن رودﺧﺎﻧﻪ در ﻃﻲ ﻫﺎ ﻣﺎه ی ﺳﺎل ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 173 در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪت زﻣﺎن ﭘﻤﭙﺎژ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻛﺸﺎورزی ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد و ﺑﺎ ﻣﺪت زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ در آﻣﺎرﻫﺎ آﻣﺪه ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺣﺸﻲ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ ﻫﺎ داده وﺟﻮد داﺷﺖ ﺑﺎﻳـﺪ ﻋﺎﻣـﻞ آن ﺑـﻪ دﻗـﺖ ﺑﺮرﺳـﻲ و در ﺻـﻮرت ﻧﻴـﺎز ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ﻳﻲ را ﺑﺮ روی آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد اﻧﺠﺎم داد . 7 - 6 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎر ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ در ﺑﺨﺶ دوم آﻣﺪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘـﻪ دارد ﺑﺎﻳـﺪ ﻗﻨـﻮات در ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻜﻞ زﻫﻜﺶ زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺷﻮد . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﻛﻒ آﺑﺮاﻫﻪ ﻗﻨﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔـﺮدد . اﻟﺒﺘـﻪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻮﺟـﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﻗﻨﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺎن ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻗﻨﻮات ﮔﺮدآوری ﻧ ﻤﻲ ﺷﻮد و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات را ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺑﺮداﺷـﺖ ﭼـﺎه در ﻣﺪل ﻣﻲ آورﻧﺪ . آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺘﺪاول آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل و ﻳﺎ ﻫﺮ ﺳﺎل ﺑﺎر ﻳﻚ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﺎت ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑﺎر ﻳﻚ آﺑﺪﻫﻲ آن دﻗﺖ ﻻزم ﻧﺪارد . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺎﻳـﺪ راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﻄﺢ اﻳ ﺴﺘﺎﻳﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﭘﻴﺪا ﻛﺮد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل اﻳﻦ ﻛـﺎر را ﺑـﺎ ﮔـﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌـﺪادی ﻗﻨـﺎت اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ و آﺑﺪﻫﻲ اﻳﻦ ﻗﻨﻮات ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﮔﺮدد . در ﻣﻨﺎﻃﻘﻲ ﻛﻪ ﻗﻨﻮات اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ دارای آﻣﺎر وﺟﻮد دارد ﻣﻲ ﺗﻮان ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﻫﻴـﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آن ﺑ ﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺑﺮای ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻳﻚ ﻳﺎ دو ﻗﻨﺎت ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ . ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ آﺑﺨـﻮان را ﻣﻲ ﺗﻮان ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ ﻗﻨﻮات آزﻣﺎﻳﺸﻲ آن ﺑﺨﺶ ﻫﻤﮕﻦ ﻓﺮض ﻧﻤﻮد و ﻣﻄﺎﺑﻖ روﺷـﻲ ﻛـﻪ دﻓﺘـﺮ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات دارد ﻣﻘﺪار ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﻣﻨﻄﻘﻪ را در دوره ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮد . اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای ﺑﺨﺶ آﺑﺪه ﻫﺎ آن ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎﻳﻲ از ﻣﺪل ﻛﻪ ﺑﺨﺶ آﺑﺪه ﻫﺮ ﻗﻨـﺎت در آن ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد را ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻗﻨﻮات ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮداﺷﺖ در آن ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺮد . 7 - 6 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی زﻫ ﻜﺸﻲ زﻫﻜﺸﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺨﺸﻲ از ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﺎ داده ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی آن ﻫﻤـﺎن ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻫﺎ و ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب رودﺧﺎﻧﻪ اﺳﺖ . در اﻳﻨﺠـﺎ ﺑـﺎز ﻳـﺎدآوری ﻣـﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ ﻣﺒﻨـﺎی ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﺒﻨﺎی ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ . در ﻣﻮرد زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻳﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻃﻮﻟﻲ و ﭼﻨﺪ ﭘﺮوﻓﻴـﻞ ﻋﺮﺿـﻲ ﺑﺴـﺘﺮ زﻫﻜـﺶ ﻫـﺎ ﺑﺮداﺷـﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺨﻠﻴﻪ زﻫﻜﺶ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر دوره ای اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد ﺑﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺟﺮﻳﺎن رود ﺧﺎﻧﻪ در ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪ زﻫﻜﺶ و در اﻧﺘﻬﺎی دﺷﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در دﺳﺖ داﺷﺘﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ی رودﺧﺎﻧﻪ در ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻧﻘﻄﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار زﻫﻜﺸﻲ را رﺳﻢ ﻧﻤﻮد . در ﻣﻮرد زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی 174 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺟﺮﻳﺎن در ﻫﺎ آن ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ آﺑﻨﻤﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ ﻫﺎ آن را ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد . اﻳﻦ آﺑﻨﻤﻮدﻫـﺎ راﻫﻨﻤـﺎی ﺧـﻮﺑﻲ ﺑـﺮای دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﻪ ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ . 7 - 6 - 5 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آن داﻧﺴﺖ . 7 - 6 - 5 - 1 - ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴ ﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﺑﺴﻴﺎری از دﺷﺖ ﻫﺎ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳـﻨﺠﻲ وﺟـﻮد دارد ﻛـﻪ ﻣﻘـﺪار ﺗﺒﺨﻴـﺮ از ﻃﺸـﺘﻚ را اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . در ﻛﺎرﺑﺮد آﻣﺎر ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . – ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺒﺨﻴﺮی آﺑﺨﻮان در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﮔﻮد دﺷﺖ ﻫﺎ ﻗﺮار دارﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴـﺮ ﻫـﺎ آن ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ از ﺑﺨـﺶ ﻫـﺎی ﺑﺎﻻدﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻧﺘﺨﺎب اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳـﻨﺠﻲ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺗﺒﺨﻴﺮی آﺑﺨﻮان ﺗﻮﺟـﻪ وﻳـﮋه ای ﺷـﻮد . درﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ اﺧـﺘﻼف درﺟـﻪ ﺣـﺮارت ﺑـﻴﻦ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ و ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮی دﺷﺖ ﺑﻴﺶ از دو درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﮔﺮاد ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ را ﺑﺮای ﺶﺑﺨ ﻫـﺎ ی اﻧﺘﻬﺎﻳﻲ دﺷﺖ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد ﻳﺎ ﺑﺸﻜﻞ رواﺑﻄﻲ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر اﮔﺮ ﭼﻨﺪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ وﺟﻮد دارد ﻣﻲ ﺗﻮان راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ارﺗﻔﺎع در ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ در اﻳﺴﺘﮕﺎه را ﺑـﺮای ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻲ ﺗﻮان از راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ درﺟﻪ ﺣﺮارت و ارﺗﻔـﺎع ﺑـﺮای ﺑـﺮآورد ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ارﺗﻔﺎع ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻛﺮد . – ﺗﺒﺨﻴﺮ از ﻃﺸﺘﻚ در اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر روزاﻧﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑـﺮای ﻫـﺮ ﭘﻠـﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد . ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻫﺎ ﻛﺎر ﺑﻪ ی رﻓﺘﻪ در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴـﺮ را در ﭘﻠـﻪ زﻣـﺎﻧﻲ ﻣـﺪل ﺑﺮﭘﺎﻳـﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻮد اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ در ﻣﺪل ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﺧﻮاﻫـﺪ رﻓـﺖ و ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻃﺸﺘﻚ ﺑﺎ اﻋﻤﺎل ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺑﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳﻨﺠﻲ در دﺷﺖ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ وﺟﻮ د ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ از آﻣـﺎر اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺗﺒﺨﻴﺮﺳـﻨﺠﻲ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﻣﺸﺎﺑﻪ در ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . 7 - 6 - 5 - 2 - ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻤﻲ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ و دﻗﺖ آن در ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪود ﭼﻨـﺪ ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮ ﺗﺎ دﺳﻴﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ . درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ دﻗﺖ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻮﺟـﻮد ﺧﻴﻠـﻲ ﺗـﺮ ﻛـﻢ از اﻳـﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ اﺳـﺖ . ﭘﻴﺸـﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺮای زﻣﺎن ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ رﺳﻢ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻛﻢ ﻧﻤﻮدن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در آن زﻣﺎن ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان رﺳﻢ و ﻳﺎ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ژرﻓﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 175 ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺷﻮد . در ﺻﻮرت وﺟﻮد اﺧﺘﻼف ﺑﻪ وﻳﮋه ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ ﺶﺑﺨ ) ﻫﺎ ی ﻛـﻢ ژرﻓـﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ( ﻻزﻣﺴـﺖ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد ﺶﺑﺨ . ﻫﺎ ی ﺗﺒﺨﻴﺮی دﺷﺖ ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻋﻤـﻮم ﻫﻤﻮار و دارای ﺷﻴﺐ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺘﻲ اﻧﺪ ، ﺷﺎﻳ ﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ اﻳﻦ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﺑﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗـﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﺧﺘﻼف ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ رﺳﻢ و ﺟﺎی ﺑﻪ را آن ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺗـﺮاز ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ 7 - 6 - 5 - 3 - روش ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﭘﺎره ای از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺴﺨﻪ ﻫﺎ ی اوﻟﻴﻪ Modflow راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ را ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺧﻄـﻲ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻳﻌﻨﻲ اﮔﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ در دوره ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻳﻚ ﻣﺘﺮ و ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻳﻦ ژرﻓـﺎی ﺗﺒﺨﻴـﺮ در ﻣـﺪل دو ﻣﺘـﺮ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﻮد ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از ان ﺷﺒﻜﻪ را اﮔﺮ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ و اﮔـﺮ در ژرﻓﺎی ﻳﻚ ﻣﺘﺮی ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﺼﻒ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ و در دوﻣﺘﺮی ﺻﻔﺮ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺖ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﻧﺪارد و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه در ژرﻓﺎﻫﺎی ﺑﻴﺶ از 20 ﺳﺎﻧﺘﻲ ﻣﺘﺮی ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ واﻗﻌﻲ ﺣﻴﻠﻲ ﺰرگﺑ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻳﺪĤدﺳﺖ ﻣﻴ . را ﺑﻄﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑﺎ ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت راﺑﻄﻪ ﻏﻴﺮﺧﻄﻲ و ﺷﺒﻴﻪ راﺑﻄﻪ ﻟﮕﺎرﻳﺘﻤﻲ اﺳﺖ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ واﻗﻌﻲ و ﺗﺒﺨﻴﺮ اﻋﻤﺎل ﺷﺪه در ﻧﺮم اﻓﺰار Modflow در ﺷﻜﻞ )7 - 1( دﻳﺪه ﻣﻲ .ﺷﻮد ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﺷﻜﻞ )7 - 1( ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻧﺮم اﻓﺰار Modflow ﮔـﺎﻫﻲ ﺑـﻴﺶ از دو ﺑﺮاﺑـﺮ ﻣﻘﺪار واﻗﻌﻲ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان اﺳﺖ . ﺷﻜﻞ 7 - 1 - ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ واﻗﻌﻲ ﺑﺎ ﺗﺒﺨﻴﺮ درModflow ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ راﺑﻄﻪModflow Em 0 1 2 3 Er 176 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت زﻳﺎدی در ﻣﻮرد ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ژرﻓﺎﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺻـﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺘـﻪ و ﻫﻨـﻮز ﻫـﻢ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﻨﺤﻨﻲ واﻳﺖ را ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان داﻧﺴﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺑـﻪ ﺷﻮد ﻛﻤـﻚ ﻣﻨﺤﻨـﻲ واﻳـﺖ ﻛﻮﺷﺶ ﺷﻮد راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ و ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﭘﻴﺪا و ﺳﭙﺲ اﻳﻦ راﺑﻄﻪ در ﺑﺴـﺘﻪ ﻧـﺮم اﻓـﺰار ی ﺗﺒﺨﻴـﺮ از Modflow ﺟﺎی ﺑﻪ راﺑﻄﻪ ﺧﻄﻲ آن ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد . 7 - 7 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ ده دا ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان در ﺗﻌﺪادی ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﻛﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﻓﻮاﺻﻠﻲ ﺑﻴﻦ 1 ﺗﺎ5 ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮ و ﮔﺎﻫﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ دارﻧـﺪ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ داده رﺳﻢ ﺷﺪه و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ در ﻣﺮاﻛـﺰ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻣﻜﺎن دارد ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ و ﻳﺎ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ . در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﻪ اﮔﺮ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺮﺧﻮرد ﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ اﺑﺘﺪا ﺗﺮاز ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺑﺎ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ در ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺮدد . آﺑﻨﻤﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای دارای روﻧﺪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺸﺨﺼﻲ اﻧﺪ اﮔﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ در آﻣﺎرﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪی دﻳﺪه ﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺸﺨﺼﻲ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺜﺎل در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﻣﺤﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب در ﭼﺎه ﻋﻮض ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺧﺸﻜﻴﺪن ﭼﺎه ﺟﺎی ﺑﻪ آن ﭼـﺎه دﻳﮕـﺮی اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﮔﺎﻫﻲ ﺗﻔﺎوت ﻫﺎی ﺑﺰرﮔﻲ در ﺗﺮاز اﻳﻦ دو ﭼﺎه ﻧﻴﺰ وﺟﻮد دارد و آﺑﻤﻮد ﭼﺎه در ﻳﻚ ﻣﺎه ﺑﺼﻮرت ﭘﻠﻪ ای ﭘـﺎﻳﻴﻦ ﻳﺪĤرﻓﺘﻪ ﻳﺎ ﺑﺎﻻ ﻣﻴ ﭘﺲ . از ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ آﻣﺎر ﻣﻮﺟﻮد ﺳﻄﺢ آب ﻻزﻣﺴﺖ اﻳﻦ ﺧ ﻄﺎﻫﺎ ﺑﺮﻃـﺮف و آﺑﻨﻤـﻮد ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد . ﻳﻜﻲ از ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﻄﺎزا در رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ، درﺳﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻜﺮدن ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان ﺑﻪ وﻳـﮋه در داﻣﻨـﻪ ﻫـﺎ ی دﺷﺖ اﺳﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان آﻣﺪ اﮔﺮ از آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠ ﻲ ﺑـﺮای رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﺷﻮد ﻣﻘﺪار ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ در ﻣﺮزﻫﺎ ﺧﻴﻠـﻲ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ از ﻣﻘـﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . در رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ و ﻫﻢ ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب، ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎﻳـﺪ ﺑـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴـﺖ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻫـﺎ ی زﻫﻜـﺶ و ﺳـﺎﻳ ﺮ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ و از ﺳﻄﺢ آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻘﺎط ﺷﺎﻫﺪ ﺳﻄﺢ آب ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد 7 - 8 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﺮم اﻓﺰار در رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻫﻢ ی ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن ﺗﺮاز ﻫﻢ ، ﺳﻄﺢ آب، ﺧﻄـﻮط ﻫـﻢ ﻗﺎﺑﻠﻴـﺖ اﻧﺘﻘﺎل و ﻫﻢ ﺿﺮﻳﺐ ﻫﺪاﻳﺖ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ )K ( در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس آﺷﻨﺎ ﺑﻪ وﺿﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ رﺳﻢ ﻣـﻲ ﺷـﺪ . ﻛﺎرﺷﻨﺎس در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘ ﻪ و در زﻣﺎن رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ راﺑﻄﻪ ﺗﻨﮕﺎﺗﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﺗﻤﺎم ﻫـﺎ داده داﺷـﺖ . ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 177 در ﻫﺎ ﺳﺎل ی اﺧﻴﺮ ﻣﺘﺪاول ﺷﺪه ﻛﻪ از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺮای رﺳﻢ اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﻬﺮه و یﮔﻴﺮ ﻫـﺎ داده ی ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ ﻣﺪل وارد ﻣﻲ ﺷﻮد . در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺮ روﻧﺪ آﻣـﺎده ﺳـﺎزی ﻫـﺎ داده ﻛﻨﺘـﺮل زﻳـﺎدی ﻧﺪارد ﮔﺎﻫﻲ ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺑﺰرﮔﻲ ﺑﻪ وﺟﻮد . آﻳﺪ ﻣﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﺲ از ﺗﻬﻴﻪ اﻳـﻦ ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ و ﭘـﻴﺶ از ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﮔﻴﺮی ﻫـﺎ آن در ﻣـﺪل ﻻزﻣﺴﺖ درﺳﺘﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﺑ ﺮرﺳﻲ و ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ی ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد . ﻳﻜﻲ از ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ در آن ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در رﺳـﻢ ﻧﻘﺸـﻪ ﺑـﻪ وﺟـﻮد ﻣـﻲ آﻳـﺪ را ﻣـﻲ ﺗـﻮان در ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان داﻧﺴـﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﻣﻘﺪار T در ﻣﺮز آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﻮد ﺧ ﻄﻮط ﻫـﻢ T ﺑﻪ روﻧﺪ ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی دورﻧﻲ ﺗﺎ ﺑﻴﺮون از آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺎدرﺳﺘﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣـﻲ دﻫـﺪ . ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان ﻫـﺎ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻛﻨﺎر ﺑﻠﻨﺪی ﻫﺎ ﺑﻪ دوﺷﻜﻞ زﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . اﻟﻒ- ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﺮز ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ و در ﻣﺮز ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻲ رﺳﺪ ) ﺷﻜﻞ 7 - 2( . در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ T و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺮاﺑﺮ ﺻﻔﺮ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار . داد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺗﺮاز و ﻫﻢ ژرﻓﺎی ﺳﻄﺢ آب ﻧﻴﺰ از ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﻴﺮون ﻧﺮود . ﺷﻜﻞ 7 - 2 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻛﻨﺎر ﻣﺮز ب- ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻣﺮز ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺷﻜﻞ )7 - 3( ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺳﻄﺢ آب ﺳﻨﮓ ﻛﻒ 178 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺷﻜﻞ7 - 3 - ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻛﻨﺎر ﮔﺴﻠﻪ ﻫﺎ در اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮT و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ اﺷﺒﺎع در ﻛﻨﺎر ﻣﺮزﻫﺎ ﺑﺮآورد و در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد . ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻴﺎﻧﻪ دﺷﺖ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻋﺎﻣﻞ دﻳﮕﺮی در ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪن ﺧﻄﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ ﻣﺮزﻫـﺎی آﺑﺨـﻮان در ﻛﻨﺎر ﺑﻴﺮون زدﮔﻲ ﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از دوﺷﻜﻞ ﺑﺎﻻ ﺑﺮای ﻧﺮم اﻓﺰار ﺗﻌﺮﻳﻒ ﮔﺮدد . 7 - 9 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﻓﺘﻪ آن ﻣﻮﺟﻮد و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻤـﻲ آن ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﭙﺲ ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔﻲ وارد ﻣﺪل ﻛﻤﻲ ﺷﺪه و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ آن ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫـﺎ داده ی ﻛﻴﻔـﻲ ﻣﻮﺟـﻮد ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﺷﺪه و ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﺑﺪ . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﻨﻈﻴﻢ یﻫﺎ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ را ﺗﻮان ﻣﻲ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ آﺑﺨﻮان و آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ داﻧﺴﺖ . 7 - 9 - 1 - ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨ ﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ آﺑﺨﻮان در دو راﺳﺘﺎی اﻓﻘﻲ و ﻋﻤﻮدی ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣـﺎﻳﺶ ردﻳـﺎﺑﻲ و ﻳـﺎ ﻧﺸـﺎﻧﻪ ﮔـﺬاری ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ای ﻣﺎده ﻗﺎﺑﻞ ردﮔﻴﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮاد رﻧﮕﻲ، رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ، ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﻨﺪه ﻛﻴﻔﻴﺖ آب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻤـﻚ ﻃﻌﺎم و ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ ... . ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﺠﻢ آب درﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ای ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘـﻮان در ﻧﻘـﺎط ﭘـﺎﻳﻴﻦ دﺳـﺖ ردﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . اﻓﺰودن اﻳﻦ ﻣﻮاد ﺑﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ در ﭘﺎﻳﻴﻦ دﺳﺖ از آن ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری ﻣﻲ ﺷﻮد ﭼﻨﺪان درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد ﺑﺮآورد ﺷـﺪه و در ﻣـﺪل ﻣﻨﻈـﻮر ﻣـﻲ ﮔـﺮدد . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻤﻲ، ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﺪه و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣـﺪل ﻛﻴﻔـﻲ ﺗﻨﻬـﺎ ﺿـﺮﻳﺐ ﭘﺨـﺶ ﺷـﺪﮔﻲ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺳﻄﺢ آب ﺳﻨﮓ ﻛﻒ ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 179 ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ آﻣﺎر ﺧﻮﺑﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻴﻔﻲ آب آﺑﺨﻮان در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺿـﺮﻳﺐ ﭘﺨـﺶ ﺷـﺪﮔﻲ را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻛﺮد . 7 - 9 - 2 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎری از ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺎده ﻣﺸﺨﺼﻲ در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ آﺑﺨـﻮان ﺑـﺮای ﻳـﻚ دوره زﻣﺎﻧﻲ در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻣﺎده ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻳـﺎ ﭘـﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻴﻔﻲ ﻛﻪ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ و ﺑﻬﺘﺮی دارد ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴ ﻢ ﻣﺪل ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ و ﻫﻴﺪورﮔﺮاف ﺗﻐﻴﻴﺮات آن را در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ آﺑﺨـﻮان ﺑﺮای دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل آﻣﺎده ﻛﺮد . 7 - 9 - 2 - 1 - آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی آب ﺑﺸﺮ ﺑﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻮاد ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ را وارد ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺮده و ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﻲ آن ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ اﻳﻦ ﻣﻮاد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮاد ﻧﻔﺘﻲ، ﺳﻢ و ﻛﻮد در ﻫﺎ آب زﻳ ی ﺮزﻣﻴﻨﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﻏﻠﻈﺖ ﺗﻌﺪادی ﻣﻮاد دﻳﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﭘـﺎره ای ﻓﻠـﺰات ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﻫﺎ آب ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻢ و درﺣﺪ ﭼﻨﺪ واﺣﺪ در ﺑﻴﻠﻴﻮن اﺳﺖ . ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل آﻣﺎرﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ی از ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﻣﻮاد در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان در دﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺮﻳﺎن اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪ ﻫﺎ ه و در ﺻﻮرت ﺑﺮوز آﻟﻮدﮔﻲ و ﻳﺎ وﺟﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه در ﻣﻨﻄﻘﻪ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻮارد آﻣﺎر اﻳﻦ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﮔﺮدآوری ﮔﺮدد . 7 - 9 - 2 - 2 - ﻣﻮاد ﻣﻮﺟﻮد در آب ﻃﺒﻴﻌﻲ ای ﭘﺎره ﻣﻮاد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﺎﺗﻴﻮن و ﻫﺎ آﻧﻴﻮن ﻫﺎ در زﻣﺎن ﻫﻤﺒﺮی آب ﺑﺎ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ﻣﻮاد ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن، ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ... ﻧﻴﺰ در آب ﺣﻞ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻏﻠﻈﺖ ﻫﺎ آن در آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﺟﻬﺖ ﺟﺮﻳﺎن آب اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﻴﺶ ﻧﺮم ﺗﺮ اﻓﺰار ﻫﺎی ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻛﻪ درآب آﺑﺨﻮان وﺟـﻮد ﻧـﺪا رد ﺗﻬﻴـﻪ ﮔﺮدﻳﺪه و ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺘﻘﺎل ﭘﺨﺶ ، ، ﺟﺬب و را ... ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . در ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﻴﺶ ی ﺗﺮ ی در ﻣﻮرد آﻧﻴﻮن ﻫﺎ و ﻛﺎﺗﻴﻮن ﻫﺎی آب وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺗﻮان ﻣﻲ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ را ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑـﻪ ﻛـﺎر ﺑـﺮد . درﺻﻮرت ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑ ﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﺎرﻛﺮد ﻧﺮم اﻓﺰار ﺗﻮﺟﻪ ای وﻳﮋه ﻛﺮد ﻧﺮم اﮔﺮ . اﻓﺰار ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺤﻼل و اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻤـﻚ در ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن آب را در ﻧﻈﺮ ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی ﺑﺮای ﭘﺪﻳﺪه اﻧﺤﻼل ﺗﻬﻴﻪ و ﺑﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻮﺟـﻮد اﻓـﺰود . اﻳـﻦ ﻛـﺎر ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ ) ﺷﻮری آب ( آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ، ﺗﺨﺖ، ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺎﺿﻲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ . 180 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 7 - 9 - 3 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻣﺪل ﻫﺎ 7 - 9 - 3 - 1 - ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻤﻲ آﻣﺎر اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان، آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن آب زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و آﻣـﺎر ﺟﺮﻳـﺎن آب ﻗﻨـﻮات را ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ از آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ دو ﺷﻜﻞ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ :ﺷﻮد اﻟﻒ- رﺳﻢ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺑﺮای زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺑﺮای ﭼﻨﺪ زﻣﺎن ﻣﺸﺨﺺ دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل رﺳﻢ و را آن ﺑﺎ ﺧﻄﻮط ﺗﺮازی ﻛـﻪ ﻣﺪل ﺑﺮای اﻳﻦ زﻣﺎن ﻫﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻧﻤﻮد . ﺗﻌﺪاد ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه در ای ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ و ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ﻳﻲ از ﻣﻨﻄﻘﻪ آﺑﺨﻮان را ﻧ ﻤﻲ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ در رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﺗـﺎ ﺣـﺪودی ﺳـﻠﻴﻘﻪ و روش اﻓﺮاد ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻲ ﮔﺬارد . اﻣﻜﺎن دارد ﺗﻔﺎوت ﻫﺎ ﻳﻲ در دو ﻧﻘﺸﻪ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ دوﻧﻔﺮ و ﺑﺎ ﻳﻚ ﻧﻮع داده رﺳﻢ ﺷﺪه وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻫﻤﺎن ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻫﻤﺎن ﻧﺮم اﻓﺰار ی ﻛﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﺗﺮاز ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ اوﻟﻴـﻪ آﺑﺨـﻮان را ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮده ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﻫﻢ ﺗﺮاز دﻳﮕﺮ را ﻧﻴﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ . اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﭘﺲ از ﺗﻬﻴﻪ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺷﻮد و ﺑـﺮای اﻳـﻦ ﻛﺎر ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ارﻗﺎم ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺑﻮد ﻧﻴﺰ در ﻧﻘﺸـﻪ ﻫـﺎ ﺑﻴﺎﻳـﺪ . ﺑـﺎ وﺟـﻮد اﻳـﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﻮان ﻣﻲ دو ﻧﻘﺸﻪ را ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﺧﻄﺎﻫﺎی را آن ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮد . ب- آﺑﻨﻤﻮد ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ ﻣﺒﻨﺎی ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﺧﻮﺑﻲ ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻤﻲ ﺑـﻪ ﺷـﻤﺎر رود ﻣـﻲ . ﺑـﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی ﻫﺎ آن ﺑﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ ﻫﺎ آن اﻃﻤﻴﻨﺎن ﭘﻴﺪا ﻛﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ روﻧـﺪ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳـﻄﺢ آب ﻫـﺮ ﻛﺪام از ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﺷﺎﻫﺪ و ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻻزم اﺳﺖ ﻋﺎﻣﻞ اﻳـﻦ ﺗﻐﻴﻴـﺮ را ﻣﺸـﺨﺺ ﻧﻤﻮد و درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻋﺎﻣﻞ آن ﺑﻮده ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ را ﺑﺮ ﻃﺮف ﻧﻤﻮد . ﻫﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ در ﺳﻄﺢ آب ﭼﺎه ﺷﺎﻫﺪ ﻋﺎﻣﻠﻲ داﺷﺘﻪ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی درﺳﺖ آن ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻋﺎﻣـﻞ ﺷﻨﺎﺳـﺎﻳﻲ و در ﻣﺪل و ارد ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﺣﺘﻢ اﮔﺮ ﻋﺎﻣﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﺳﻄﺢ آب ﺑﺮای ﻣﺪل ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﺸﻮد ﻣﺪل اﻳﻦ ﻫﻴـﺪروﮔﺮاف را ﺑـﻪ ﺷـﻜﻞ درﺳﺘﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد . ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ، ای ﺳﻄﺢ آب ﻧﻘﻄﻪ ای در ﮔﺴﺘﺮه ﺷﺒﻜﻪ ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ را ﻧﺸـﺎن ﻣـﻲ دﻫـﺪ درﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺪل ﻣﺮﺑ ﻮط ﺑﻪ ﺳﻄﺢ آ ب ﻣﺮﻛﺰ آ ن ﺷﺒﻜﻪ اﺳﺖ و ﺑـﺎ ﻳﻜـﺪﻳﮕﺮ اﺧـﺘﻼف دارد . اﻳـﻦ ﺗﻔـﺎوت ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﻴﺐ ﻫﻴﺪروﻟﻴﻜﻲ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺎد و ﻳﺎ اﻧﺪازه ﻫﺎ ی ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣـﺪل ﺑـﺰرگ ﺑﺎﺷـﺪ ﭼﺸـﻤﮕﻴﺮﺗﺮ اﺳـﺖ . ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد اﻳﻦ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻌﺮف ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب ﺷﺒﻜﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﻘﺎدﻳﺮ آن ﺑﻪ ﻣﺮﻛـﺰ ﺷـﺒﻜﻪ ﻣﺪل اﻧﺘﻘﺎل ﻳﺎﺑﺪ . ﺑﺮای اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺢ آب ﺑﻴﻦ ﻣﺮﻛﺰ ﺷﺒﻜﻪ و ﻣﺤﻞ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ را ای ﻛﻤﻚ ﻧﻘﺸـﻪ ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻫﺎی داده ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل 181 ﺧﻄﻮط ﺗﺮاز ﻫﻢ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺷﺮاﻳﻂ اوﻟﻴﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و اﻳﻦ اﺧﺘﻼف را در ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺳﻄﺢ آب ﺳﺎﻳﺮ ﭘﻠـﻪ ﻫـﺎی زﻣـﺎﻧﻲ اﻳـﻦ ﻫﻴﺪروﮔﺮاف ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻮد . آﺑﻨﻤﻮد ﺗﻐ ﻴﻴﺮات آﺑﺪﻫﻲ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ و ﻗﻨﻮات را ﻧﻴﺰ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه رﺳﻢ و ﻛﻨﺘﺮل و در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺗﺼﺤﻴﺢ و ﺳﭙﺲ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل .ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ 7 - 9 - 4 - ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ داده ﻫﺎی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ای ﻣﺪل ﻫﺎ ی ﻛﻴﻔﻲ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ آﻻﻳﻨﺪه ﻳﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻛﻪ آﻣﺎر ﺧﻮﺑﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑـﺮای ﻣـﺪت زﻣـﺎن ﻛـﺎﻓﻲ ) ﺣﺪود ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ( دارد ﺑﺮای ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ در دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ . ﺳﭙﺲ ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘـﺪار را ﻫـﺎ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺎﻫﺪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان رﺳﻢ ﻛﺮد . اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻤﻪ ﻫﺎ ﺷﻜﻞ روﻧﺪ درﺳﺘﻲ را ﻧﺸﺎن ﻧ ﻤﻲ دﻫﻨﺪ و در ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻣـﻮارد ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ در ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﻘﺪار اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی وﺟﻮد دارد . ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺤﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداری، ﺧﻄﺎ در آزﻣـﺎﻳﺶ، ﺧﻄـﺎ در اﻧﺘﻘـﺎل ... و ﻫـﺎ داده را در ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮارد ﺗﻮان ﻣﻲ ﻋﺎﻣﻞ اﻳﻦ ﻧﺎﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻫﺎ داﻧﺴﺖ . درﺻﻮرﺗﻲ ﺑﻪ ﻛﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ، اﻣﻜﺎن ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی در ﻳﻚ ﺷﻜﻞ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ از روی آن ﺷﻜﻞ ﺣﺬف ﺷﻮد . در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺎده در آب ، ﻋﺎﻣﻠﻲ داﺷـﺘﻪ ﻛـﻪ اﮔـﺮ ﻋﺎﻣـﻞ آن ﺑـﺮای ﻣـﺪل ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﻮد ﻣﺪل ﻧ ﺗﻮاﻧ ﻤﻲ ﺪ آن را ﺑﺎزﺳﺎزی ﻛﻨﺪ . 8 ﻓﺼﻞ8 دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی داده ﻫﺎ ی ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی داده ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 185 ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎ داده ی ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 8 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﭘﺎره ای از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری، وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﺗﻌﺪادی از اﻧـﻮاع ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺻﺮف ﻫﺰﻳﻨﻪ و وﻗﺖ زﻳـﺎدی دارد . ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ اﻳـﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺘﺪاول ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ از دﻳﺪﮔﺎه اﻗﺘﺼﺎدی ﺗﻮﺟﻴﻪ ﭘﺬﻳﺮ ﻧﻴﺴﺖ و اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ آﺑﺨﻮان ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻛﻤـﻚ ﺑﺮرﺳـﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﺤﺪودی ﺑﺮ آورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻳﻜﻲ از اﻫﺪاف ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﻧﻴـﺰ ﺗـﺪﻗﻴﻖ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ اﻳـﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺗﻌـﺪاد ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل زﻳﺎد و ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﭼﻨﺪ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗـﻮان ﻫـﺎ آن را ﺑـﻪ ﺳـﺎدﮔﻲ و ﺑـﺎ ﺻﺮف ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺟﺰای ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮای ﺗﺪﻗﻴﻖ ﺗﻌﺪاد زﻳﺎدی ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺮد ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان را از دﻳﺪﮔﺎه اﻣﻜﺎن و دﻗﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ دو ﮔﺮوه ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد : 8 - 2 - ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﺑﺎ اﻣﻜﺎن ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﭘﺎره ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ و ﻳﺎ ﻋﻮاﻣﻞ آﺑﺨﻮان در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی اﻧﺪ و ﻣﻲ ﺗـﻮان ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻫـﺎ آن را ﺑـﺎ دﻗـﺖ ﺧـﻮب ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن و ﻳﺎ ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان اﺟـﺰای ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه روﻧﺪ ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب ﮔﺮدآوری ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﻪ درﺳﺖ ﺑﻮدن ﻫﺎ آن اﻃﻤﻴﻨﺎن داﺷﺖ وﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺪل را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎ آن ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ ﻧﻮع ﻫﺎ داده ﻛﻪ در زﻣـﺎن ﺗﻬﻴـﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺎ داده ی ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻴﺶ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﺗﺮ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ : 8 - 2 - 1 - ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﻘﺸﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﻴﺪروژوﻟﻮژی ﻛﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ، ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ، ﻫﻴﺪروﻟﻮژی، ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژی و ﻛﻪ ... در ﺑﻨﺪ 2 - 2 - 3 ﺑﻪ ﻫﺎ آن اﺷﺎره ﺷﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ و دﻗﻴﻖ ﺑﺮ روی آن ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻳﺪه ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ داده ی اوﻟﻴﻪ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻣـﺪل اﺳﺖ . اﺟﺰای اﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺷﻤﺎر و آﻳﺪ ﻣﻲ در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺗﻐﻴﻴﺮی در آن ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﺨﻮاﻫﺪ آﻣﺪ . 8 - 2 - 2 - ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻣﺪل ای ﭘﺎره از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘﺪار ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣ ﻴﻦ ﺑﻪ وﻳﮋه ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﮔﻮد دﺷﺖ ﻫﺎ ﻛﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ و ﻋﺎﻣﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪه ای ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ و ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آن ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺑﺎ اﻣﻜﺎن ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب آﺑﺨﻮان ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧـﻮب ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ و دﻗﻴﻖ ﺗﺮﻳﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﺑـﻪ ﻛـﺎر رود . در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ اﺷﺎره ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﻻزﻣﺴﺖ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ 186 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻫﻢ ای ﺧﻮاﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘ ﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺳﻄﺢ زﻣـﻴﻦ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗـﺮاز ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای رﺳﻢ و ﺑﺎ ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و در ﺻﻮرت ﻧﻴﺎز ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻻزم را ﺑﺮ روی آن اﻧﺠﺎم داد . 8 - 2 - 3 - ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﺎ آﺑﺨﻮان و زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﺗﺨﻠﻴﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ و ﻣﺪل ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒـﺎدل آب و زﻫﻜﺸﻲ را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان و ﺳﻄﺢ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ زﻫﻜﺶ ﻫـﺎ و ﺑـﺎ اﻋﻤـﺎل ﺿـﺮاﻳﺒﻲ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻫﺎ داده ﺗﺮ ﻛﻢ ی ی درﺑﺎره ﺿﺮاﻳﺐ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ و ﻫﺎ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ در دﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺮاز ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ ، اﻧﺪازه ﻫﺎی ﺑﺴﺘﺮ و ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻃﻮل ﻣﺴﻴﺮ ﺟﺮﻳﺎن و در زﻣﺎن ﺟﺮﻳـﺎن ﻫـﺎ ی ﻣﺘﻔـﺎوت ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺎ داده ی ﻣﻌﻠﻮم ﺑﻪ ﻣﺪل داده ﺷﻮد . ﭼـﻮن ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ ﺗـﺮاز ﺳـﻄﺢ آب ﻫـﺎ ﭼـﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻧﻲ ﺑﻴﻦ ﺗﺮازﻫﺎی ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﺗ ای ﺮازﻫﺎی ﻛﻒ ﺑﺴﺘﺮ و ﺳﻄﺢ رودﺧﺎﻧـﻪ و ﻫـﺎ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ . 8 - 2 - 4 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺮزی ﻫﺮ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار در ﻫﺎ دوره ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ وﻳﮋه در ﻣﺮزﻫﺎی ﺑﺎ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻌﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺷـﺪه و در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻫﺎ داده ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه وارد ﮔﺮدد . ﻣﺮزﻫﺎی آﺑﺨﻮان در داﻣﻨﻪ ﺑﻪ ﻫﺎ درﺳﺘﻲ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺘﺪاول آ ب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺗﺮ ﻛﻢ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﺷﻮد و ﮔﺎﻫﻲ ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ﻛﻪ در آﺑﺨﻮان داﻣﻨﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺮای رﺳﻢ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﺗﺮاز ﻫﻢ ی آﺑﺨﻮان اﺻـﻠﻲ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . 8 - 2 - 5 - آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ و ﻓﺸﺎر ﭘﻴﺰوﻣﺘﺮﻳﻚ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻫﺎ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﺗﻌﺪ ادی ﭼﺎه ﻣﺸﺎﻫﺪه ای در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﻫﺎ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ای دوره ﺳﻄﺢ آب در اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺳﻄﺢ آب اﻳﻦ ﻫﺎ ﭼﺎه آﺳﺎن اﺳﺖ و ﺗﻮان ﻣﻲ ﻣﻘﺪار آن را ﺑﺎ دﻗـﺖ ﺧـﻮﺑﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد ﺑﻪ . ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻠﻴﺪی در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر رود ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻮا ﻣﻠﻲ ﻛﻪ در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ درﺳﺖ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﻧﻘﺸﻲ دارﻧﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن ﻣﺮزﻫﺎی واﻗﻌﻲ، ﭘﺮاﻛﻨﺪﮔﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻫـﺎ ﭼﺎه ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای ، ژرﻓﺎی ﻛﺎﻓﻲ ﻫﺎ آن ، ﺗﺮازﻳﺎﺑﻲ دﻗﻴﻖ ، ﻫﺎ آن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻨﻈﻢ و دﻗﻴﻖ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ آن ، ﺛﺒـﺖ آﻣﺎرﻫـﺎ ﻫـﺎ آن ی ﺑـﻪ روش ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﻛﻨﺘﺮل ای دوره اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ... و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ دﻗﺖ وﻳﮋه ای ﺗﻌﻴﻴﻦ و اﻧﺠﺎم ﺷﻮد . 8 - 2 - 6 - آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ از آﺑﺨﻮان ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﺑﻪ ﺗﺮ ﻛﻤﻚ ﭼﺎه و ﻗﻨﺎت ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻳﻦ ﺗﺨﻠﻴـﻪ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ را ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﺪ ﻣﻲ . ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﻲ و ﺑﺎ دﻗﺖ ﺧﻮب اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻧﻤـﻮد و ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑﺮداﺷﺖ از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻛﻨﺎر آﻣﺎر ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان دو ﭘﺎراﻣﺘﺮ اﺻﻠﻲ و ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی داده ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 187 ﺑﻪ ﺷﻤﺎر روﻧﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞ اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺎ ، ﻣﻘﺎدﻳﺮ در ﻫﺎ آن ﻫﺎ دوره ی ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻣﺎﻧﻲ،ﻛﺎرﺑﺮی آب ،ﻫﺎ آن ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ﻣﺼﺮف آب و ﺷﻜﻞ ﻣﺼﺮف ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ و ﺑﻪ ﺷﻜﻠ ﻲ ﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ آﻣﺪه ﺗﻌﻴﻴﻦ و در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه رود ﻛﺎر ﺑﻪ . دﻗﺖ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺗﺎ ﺣﺪود زﻳﺎدی ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ دﻗﺖ ﻣﺤﻞ و ﻣﻘﺪار ﺑﺮداﺷـﺖ از آﺑﺨـﻮان دارد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﺎﻛﻴﺪ ﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﻮد ﻛﻮﺷﺶ ﻫﺎ ی ﻻ زم در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ دﻗﻴﻖ آن ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 8 - 2 - 7 - آﻣﺎرﻫﺎ ی ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ آﺑﺨﻮان و رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻮده و ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻳﻦ ﺗﺒﺎدل ﺑﻪ ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در رودﺧﺎﻧﻪ و ﻣﻘﺪار ﺟﺮﻳﺎن آن ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺮوﺟﻲ رودﺧﺎﻧﻪ از دﺷﺖ ﻧﺸﺎﻧﮕ ﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺗﺨﻠﻴـﻪ آن ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ورودی و ﺧﺮوﺟﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ از ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫـﺎ آب ی ﺳـﻨﺠﻲ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی .ﺷﻮد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ ارﺗﻔﺎع آب در ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺤﻞ در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ در ﻣﻨﻄﻘـﻪ و در ﭼﻨـﺪ ﺟﺮﻳـﺎن ﻣﺘﻔـﺎوت اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ﺑﺘﻮان ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺴﺘﺮ را در ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن و در ﻫﺎ ﭘﻠﻪ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد . 8 - 2 - 8 - آﻣﺎرﻫﺎ ﻫﺎ آب ی ی ﺳﻄﺤﻲ و ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺎ آب ی اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺼﺮف ﻫﺎ آن ﻳﻜﻲ از ﻫﺎ راه ی ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮان آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑـﻪ ﺷـﻤﺎر . رود ﻣﻲ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ی رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان و ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد ﻫﻢ در ﺗﻐﺬﻳﻪ آﺑﺨﻮا ن ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد و ﻫﻢ ﻛﻤﻜﻲ ﺑﻪ ﺑﺮآور د ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و زﻫﻜﺸﻲ در ﺑﺴـﺘﺮ رودﺧﺎﻧـﻪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳـﺪ . ﺑـﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﺮ روی رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی داﺋﻤﻲ و ﻓﺼﻠﻲ ﺑـﺰرگ و در ﻣﺤـﻞ ﻫـﺎ ی ورود و ﺧـﺮوج از دﺷـﺖ ﺗﻌـﺪادی اﻳﺴـﺘﮕﺎه آب ﺳﻨﺠﻲ ﻧﺼﺐ و آﻣﺎر ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ ﻫﺎ آن ی ﮔﺮدآوری ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻣﺎرﻫﺎ ی ﻻزم از وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺮداﺷﺖ از رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ و ﻧﻮع و ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ی ﻛﺎرﺑﺮی آﻳﻦ ﺑﻪ ﻫﺎ آب ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﻮد . 8 - 2 - 9 - آﻣﺎر رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ، ﻣﻨﺒﻊ اﺻﻠﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آﻳﺪ ﻣﻲ و ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار، زﻣﺎن و ﻧﻮع ﺑﻪ ﻫﺎ آن ﻃـﻮر دﻗﻴـﻖ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد . در دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﻛﻮﭼﻚ ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آن ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻧ ﻛﻨﺪ ﻤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻳـﻚ اﻳﺴـﺘﮕﺎه ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﻣﻴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺳﺖ، وﺟﻮد داﺷﺘﻪ و آﻣﺎر رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ در اﻳـﻦ اﻳﺴﺘﮕﺎه ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . ﺗﻌﺪاد اﻳﺴﺘﮕﺎه ﻫﺎ ی ﺑﺎران ﺳﻨﺠ ﻲ ﺑﺮای دﺷﺖ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ ﺑﻪ وﻳﮋه دﺷـﺖ ﻫـﺎ ﻳﻲ ﻛـﻪ ﻣﻘـﺪار رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ در ﻫﺎ آن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ و در ﻫﺎ ﺤﻞﻣ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮدد . 188 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 8 - 2 - 10 - آﻣﺎر ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺶﺑﺨ در ﻫﺎ ی ﮔﻮد دﺷﺖ ﻫﺎ و در ﻣﺤﻞ ﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺳﻄﺢ زﻣـﻴﻦ ﻗـﺮار دارد ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻣـﺎر ﺗﺒﺨﻴـﺮ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣـﻲ آﻳـﺪ . ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳـﺪ اﻳﺴﺘﮕﺎﻫﻲ در ﻧﺰدﻳﻜ ﻲ ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺨﻴﺮی آﺑﺨﻮان ﻧﺼﺐ و آﻣﺎر ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 8 - 2 - 11 - آﻣﺎر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺎ داده ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻛﻴﻔﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻏﻠﻈﺖ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ﻳﺎ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻣـﻮاد ﻣﻮﺟـﻮد در آب ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮان ﺷـﺎﺧﺺ در ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان و در زﻣﺎن ﻫﺎ ی ﻣﺘﻔﺎوت اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺑﻪ و ﺻﻮرت ﻫﺎ ﺷﻜﻞ ی ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺛﺒﺖ و درﺳﺘﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد . 8 - 2 - 12 - ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آﻻﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﺑﺮ روی ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ی ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﻮرد روﻧﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ در واﺣﺪﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻳﺎ ﻣﺼﺎرف ﻛﻮد و ﺳﻢ در زﻣﻴﻦ ﻫﺎ ی ﻛﺸﺎورزی و آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻛﻪ اﻳﻦ واﺣﺪﻫﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣـﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨـﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ﻳﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد . 8 - 2 - 13 - ﻣﻘﺪار آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ راه و ﻫﺎ ی ورود ﻫﺎ آن ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻣﻘﺎدﻳﺮ آﻻﻳﻨﺪه ﻫﺎ ی ﻫﺮ ﻣﻨﺒﻊ در دوره ﻫﺎی زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻮر ﻣﺤﻞ ﻫﺎ راه و ﻫﺎ ی د ﻓﻊ اﻳﻦ آﻻﻳﻨـﺪه ﺑـﻪ ﻫـﺎ ﻋﻨـﻮان ﻫﺎ داده ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد . 8 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﺑﺎ دﻗﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺸﻜﻞ ﺑﻮده و ﻣﺘﺪاول ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻳﺎ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ داده ﻫﺎی ﻣﺤﺪود ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫـﺎ آن در ﻧﻘـﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﮔﺴـﺘﺮه آﺑﺨـﻮان ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮد . اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در اﻳﻨﺠﺎ از دﻳﺪﮔﺎه ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻧﺎم داده ﻫﺎی ﺑﺎ دﻗﺖ ﻛﻢ ﺗﺮ ﻧﺎﻣﮕﺬاری ﺷﺪ وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷـﺖ ﻛـﻪ داﻣﻨﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻫﺮ ﻛﺪام از ﻫﺎ آن در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل و ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﻫﺎ داده را از دﻳﺪﮔﺎه ﻛﺎرﺑﺮد در ﻣﺪل و ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﺮ روی ﻫﺎ آن ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻣﻲ ﺗـﻮان ﺑـﻪ دو ﮔﺮوه ﺑﺨﺶ ﻧﻤﻮد . ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی داده ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 189 8 - 3 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﺑﺎ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺮﺑﻬﺘ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی آﺑﺪار ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻨﮓ ﻣﺨﺰن، ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ ﺳﻨﮓ ﻛﻒ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻫﺎ ﻻﻳﻪ ی ﺟﺪاﻛﻨﻨـﺪه ﺗﻮان ﻣﻲ را در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻧﻤـﻮد . ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﻣﻘـﺎدﻳﺮ در ﻫـﺎ آن ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ و دارای روﻧ ﺪ ﻣﺸﺨﺼﻲ اﺳﺖ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ وﺟـﻮد اﻳﻨﻜـﻪ ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن را در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ دﺳﺖ آورد وﻟﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻫﺰﻳﻨﻪ زﻳﺎد ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در ﭼﻨﺪ ﻧﻘﻄﻪ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨـﻮان اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ آﺑﺨﻮان در ﺳﺎﻳﺮ ﻧﻘﺎط ﺑﻪ ﻛﻤﻚ روش ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ژﺋـﻮﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل . آﻳﺪ ﻣﻲ اﻳﻦ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻻﻳﻪ آﺑﺪار ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم در ﻣﺤﺎﺳـﺒﺎت ﻣـﺪل ﺑـﺎ اﻋﻤـﺎل ﺿﺮاﻳﺒﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ K وT دﺧﺎﻟﺖ دارﻧﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . در ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳـﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫـﺎ ﺑـﺎ وﺟﻮدی ﺗﺮ ﻛﻢ ﻛﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ ﺷﺪه در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺮ ﻛﻢ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ در زﻣـﺎن ﺗﻬﻴـﻪ اﻳـﻦ ﻫـﺎ داده ﺑﺎﻳـﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﺎ داده ﻧﻴﺰ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻮد . 8 - 3 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﺑﺎ اﻣﻜﺎن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺗﺮ ﻛﻢ ﭘﺎره ای از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ داﺷﺘﻪ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن در ﮔﺴﺘﺮه ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﮔـﺎﻫ ﻲ در ﻓﻮاﺻـﻞ ﻛﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻘﺪار ﻫﺎ آن ﻣﺸﻜﻞ ﺗﺮ و دﻗﺖ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ﻧﻴﺰ اﺳﺖ ﺗﺮ ﻛﻢ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮآوردی از ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻳﻦ وﻳﮋﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ و ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲ ﺷﻮد اﻳـﻦ ﺑﺮآوردﻫﺎ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﮔﺮدد . اﻳﻦ ﺗﻮان ﻣﻲ را ﻫﺎ داده ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی .ﻛﺮد 8 - 3 - 2 - 1 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل )T ( و ﺿﺮﻳﺐ ذﺧﻴﺮه ) آﺑﺪﻫﻲ وﻳﮋه آﺑﺨﻮان ﻫـﺎ ی آزاد S ( ﺑـﻪ ﻛﻤـﻚ آزﻣـﺎﻳﺶ ﻫـﺎ ی ﭘﻤﭙـﺎژ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . رواﺑﻂ رﻳﺎﺿﻲ ﻛﻪ ﺑ ﺮای آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻓﺮﺿﻴﻪ و ﻫﺎ ﺗﻘﺮﻳﺐ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﻲ ﺑﻨـﺎ ﺷـﺪه ﻛـﻪ ﺗﺮ ﻛﻢ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ و ﺷﺮاﻳﻂ آزﻣﺎﻳﺶ وﺟﻮد دارد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻳﻦ رواﺑﻂ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺮای ﻣﻮاردی ﻛﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮ ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه ی ﭘﻴﺮاﻣﻮن اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﺷﺪه درﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ درﺣﺎﻟﻲ در ﻪﻛ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ، ﻣﻘﺎدﻳﺮ اﻓﺖ در ﭼﺎه ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻛﻪ از اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻳﻚ آزﻣـﺎﻳﺶ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﭼﺎه ) ﻣﺎﻧﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶ اﻓﺖ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ( و ﻳﺎ ﭼﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺮ روی ﻳﻚ ﭼﺎه ﺑﻪ دﺳﺖ آﻳﺪ ﻣﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺘﻔـﺎوت اﺳـﺖ . ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﻴﺶ از ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ی ﭘﻤﭙﺎژ ﺑﺮای ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ آن ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻛﻨﺘﺮل و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ واﻗﻌﻲ ﻫﺎ آن ﺑﺮآورد ﺷﻮد . اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺮآوردی در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﻛﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﺎﻣﺤـﺪود در ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺿﺮاﻳﺐ ﻫﻴﺪرودﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﻠﻜﻪ ﻻزﻣﺴﺖ ﺣﺪود ﺗﻐﻴﻴﺮات اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان رﻋﺎﻳﺖ ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻣﺜﺎ ﻃﻮر ل 190 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﻘﺪار ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل در ﺑﺨﺸﻲ از آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آن ﺑﻴﻦ 1000 ﺗﺎ2000 ﻣﺘﺮﻣﺮﺑﻊ در روز ﺑﺮآورد ﺷﺪه و در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﻘﺪار آن از 1000 ﺗﺮ ﻛﻢ و از 2000 ﺑﻴﺶ ﺗﺮ .ﺷﻮد 8 - 3 - 2 - 2 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﭘﺎره ای از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ در ﮔﺮوه ﻫﺎ داده ی ﺑﺎ اﻣﻜﺎن اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﺗـﺮ ﻛـﻢ ﻗـﺮار دارﻧـﺪ ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ در زﻳﺮ : آﻳﺪ ﻣﻲ اﻟﻒ- ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻃﺒﻴﻌﻲ و آب و ﻫﻮاﻳﻲ ﺑﺴـﺘﮕﻲ دارد و ﻣﻘـﺪارآن در ﻧﻘـﺎط ﻣﺘﻔـﺎوت ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻛﻨﺪ ﻣﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ دﻗﻴﻖ آن ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ . ﭘﻴﺶ از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ آن ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل ﺑﻪ ﻛﺎر رود . اﻟﺒﺘﻪ ﺣﺪود ﺗﻐﻴﻴـﺮات آن ﻧﻴـﺰ ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﻌﻴـﻴﻦ و در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد . ب- ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ آب آﺑﻴﺎری اﻓﺰون ﺑﺮ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻪ ﺑﺮ روی ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳـﻤﺎﻧﻲ ﺗـﺎﺛﻴﺮ ﻣـﻲ ﮔـﺬارد ﺑـﻪ روش آﺑﻴﺎری، ﻧﻮع ﻛﺸﺖ و ﻣﻘﺎدﻳﺮ آب ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد ﺑﻪ . ﻃﻮر ﻛﻠﻲ اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ در روش ﻫﺎ ی آﺑﻴﺎری ﻏﺮﻗﺎﺑﻲ اﻧـﺪﻛﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻔﻮذ رﻳﺰش ﻫﺎ ی آﺳﻤﺎﻧﻲ اﺳﺖ . در آﺑﻴﺎری ﺑﺎ ﺟ ﻫﺎ ﺮﻳﺎن ی ﻃﺒﻴﻌﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ روش ﺳﻨﺘﻲ ﭼﻮن ﺑﻬﺎی اﻧﺪﻛﻲ ﺑﺮای آب ﭘﺮداﺧﺖ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻫﺮ آﺑﻴﺎری ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ی آب ﺑﻪ و رود ﻣﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺿـﺮﻳﺐ ﻧﻔـﻮذ آﺑﻴـﺎری اﻧـﺪﻛﻲ ﺑﻴﺶ آ از ﺗﺮ ﺑﻴﺎری ﺑﺎ آ ب ﭼﺎه اﺳﺖ . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ آب ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﺷﺮب ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ روش دﻓﻊ ﭘﺴﺎب ﻫﺎ و ﺳﺎﻳﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮآورد ﺷﺪه و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ج- ﺿﺮاﻳﺐ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﺗﺒﺎدل آب آﺑﺨﻮان ﺑﺎ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم دو ﺿﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻫﺎی ﺿﺮاﻳﺐ ﺗﻐﺬﻳـﻪ و زﻫﻜﺸـﻲ و ﻳـﺎ ﻳـﻚ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺒﺎدل آب ﺑﻴﻦ رودﺧﺎﻧﻪ وآﺑﺨﻮان ) ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻧﺮم اﻓﺰار ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ( ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺪل ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ ﻧﻴﺰ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . د- ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﻫﺎ آب ﻳﻲ ﻛﻪ در ﺑﻠﻨﺪی و ﻫﺎ داﻣﻨﻪ ﻫﺎ ﻧﻔﻮذ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪﻳﺎ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ دﺷﺖ و آﺑﺨ ﻮان ﺟﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و ﻳﺎ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی ﻣﺤﻠﻲ داﻣﻨﻪ ای را ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺳﺮرﻳﺰ اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﺤﻠﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ آﺑﺨـﻮان اﺻﻠﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﻴﻼن آﺑﺨﻮان ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻋﻤـﻮم اﻳـﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻓﺼﻞ ﻫﺸﺘﻢ - دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪی ﻫﺎی داده ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ 191 ﺑﻪ ﻃﻮر ﻳﻜﺠﺎ ﺑﺮای ﺗﻤﺎم ﻣﺮزﻫﺎی ورودی و ﻳﺎ ﺑﺮای ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ آن در ﻣﻮازﻧﻪ ﺑﻴﻼن آﻳﺪ ﻣﻲ ﻫﺎ . ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ در ﺳﺮﺗﺎﺳﺮ ﻣﺮزﻫﺎ ﺻﻮرت ﻧ ﻤﻲ ﮔﻴﺮد ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ در راﺳﺘﺎی ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﻫﺎ و ﻳﺎ در ﺑﺴﺘﺮ آﺑﺮﻓﺘﻲ رودﺧﺎﻧﻪ ، ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﺟ ﻫﺎ ﺮﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ورودی ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻐﺬﻳـﻪ در ﺷـﺒﻜﻪ ﻫـﺎ ی ﻣﺮزی وارد ﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻻزﻣﺴﺖ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه در ﺑﻴﻼن ﺑﻴﻦ ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺮزی ورودی و ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ،ﻫﺎ آن ﺿﺨﺎﻣﺖ آﺑﺮﻓﺖ در آن ﻣﺤﻞ، ﺗﺮاواﻳﻲ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎ ی زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻛﻨﺎری، وﺟﻮد ﺑﺴﺘﺮ رود ﺧﺎﻧﻪ، ﻣﺴﻴﻞ و آﺑﺮاﻫﻪ، ﺷﻜﻞ ﺧﻄﻮط ﻫﻢ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ و ﺧﻄﻮط ﺟﺮﻳﺎن آب و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺘﻘﺎل آﺑﺨﻮان درآن ﻣﺤﻞ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﮔﺮدد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺟﺮﻳﺎن زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ورودی ﺑﻪ آﺑﺨﻮان ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . ﻫ - ﭘﺨﺶ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ در ﮔﺴﺘﺮه دﺷﺖ ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﻴﻼب ﻫﺎ از راه ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ، ﻫﺎ ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ دﺷﺖ ﻣﻲ رﺳﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺪاری از آن ﻧﻔﻮذ ﻛـﺮده و ﻣﺎﻧـﺪه آن ﻧﻴﺰ ﻳﺎ ﺑﺮای آﺑﻴﺎری ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ و ﻳﺎ از دﺷﺖ ﺑﻴﺮون رود ﻣﻲ . ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﻛﻪ در ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ ی اﺻﻠﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﻣـﻲ ﻳﺎﺑـﺪ در ﺑﺴﺘﻪ ﻫﺎ ﻧﺮم ی اﻓﺰار ی رودﺧﺎﻧﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد وﻟﻲ ﻧﻔﻮذ ﺳﻴﻼب ﻫﺎ ی ﻣﺴﻴﻞ و ﻫﺎ آﺑﺮاﻫﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺗﻐﺬﻳـﻪ و ﺑﺮای ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺤﻞ ﻧﻔﻮذ ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ اﺑﺘﺪا ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺳﻴﻼب ﻫـﺎ ی ﻫـﺮ ﻣﺴـﻴﻞ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻫﻴﺪروﻟﻮژﻳﻜﻲ و ﺑﺎرﻧﺪﮔﻲ در ﻫﺮ دوره زﻣﺎﻧﻲ ﻣﺪل ﺑﺮآورد و ﺳﭙﺲ ﻣﻘﺪار ﻧﻔﻮذ آب ﻫﺎ آن ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺑﺴﺘﺮ ﻫﺮﻳـﻚ در دﺷﺖ و ﻧﻔﻮذﭘﺬﻳﺮ ی ﻣ ﺤﻞ ﺟﺮﻳﺎن ﻫﺎ آن ﺑﺮآورد و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻐﺬﻳﻪ در ﻣﺪل آﻳﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد . 8 - 3 - 2 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺗﻌﺪادی از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﺑﺨﻮان را در زﻣﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮآورد ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺗﺮ ﻣﻬﻢ ﻳﻦ اﻳﻦ ﻫﺎ داده در زﻳﺮ : آﻳﺪ ﻣﻲ اﻟﻒ- ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻫﻜﺸﻲ از آب آﺑﺨﻮان در ﻣﺪل ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﺧﺘﻼف ﺗﺮاز ﺳﻄﺢ آب آﺑﺨﻮان و ﺳﻄﺢ آب زﻫﻜﺶ و ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸـﻲ در ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺪل ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺴﺘﺮ رودﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎ در ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ی رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲ آﻳـﺪ . در ﻣـﻮرد زﻫﻜﺶ ﻫﺎ ی ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺼﻨ ﻮﻋﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮﻳﺐ زﻫﻜﺸﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺒﻜﻪ ﻣﺴﻴﺮ زﻫﻜﺶ ﺑـﺮآورد و ﺑـﻪ ﻣـﺪل داده ﺷﻮد . اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻣﻲ ﮔﺮدد . ب- ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ژرﻓﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺮوی ﻛﺸﺸﻲ ﺧﺎک و ﺟﺬب از راه رﻳﺸﻪ ﮔﻴﺎﻫﺎن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﺒﺨﻴﺮ و ﺗﻌﺮﻳﻖ ﮔﻴـﺎه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ از آﺑﺨﻮان ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ و در ژرﻓﺎﻫﺎی ﺑﻴﺶ از 2 ﺗﺎ5 ﻣﺘﺮی 192 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ )ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ( ﺑﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺎﭼﻴﺰی ﻣﻲ رﺳﺪ . ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ژرﻓﺎی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﻣﺪل ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴـﺮ از آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗﺎ اﻳﻦ ژرﻓ ﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪل داد . ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ژرﻓﺎ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻃﺒﻴﻌـﻲ آن ﺑﺮآورد و در ﻣﺪل آﻳﺪ ﻣﻲ . اﻳﻦ ژرﻓﺎ ﻧﻴﺰ در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل و ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻘﺪار ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﺷـﺪه، ﻣـﻲ ﺗـﻮان ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻧﻤﻮد ﺑﻪ . ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ از آب آﺑﺨﻮان در ای ﭘﺎره از ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫـﺎ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻌـﺪادی از ﻧﺴـﺦ Modflow در ژرﻓﺎﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﻄﻲ و ﺑﻴﻦ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ و ﺻﻔﺮ ﺑﺮای ژرﻓﺎی ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻣـﻲ ﻛﻨـﺪ . ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه در اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺮای ژرﻓﺎی ﺑﻴﺶ از ﻧﻴﻢ ﻣﺘﺮی ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﺒﺨﻴﺮ واﻗﻌﻲ اﺳﺖ و ﺑـﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ژرﻓﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﺑﻪ ﻃﻮر ﭼﺸﻤﮕﻴﺮی اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ﻣﻲ . ﺑﻪ ﻫﻤـﻴﻦ دﻟﻴـﻞ ﺑـﺮای ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻳﻦ ژرﻓﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ در ﻧﺮم اﻓﺰار ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد . در ﻧـﺮم اﻓﺰار ﻫـﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﺗﻌـﺪادی از ﻧﺴـﺦ Modflow ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ژرﻓﺎی ﺑﻴﺶ از1.5ﺗﺎ2 ﻣﺘﺮ ﻧﺘﺎ ﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﻧ دﻫﺪ ﻤﻲ وﻟﻲ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ رواﺑﻂ ﺑﻬﺘﺮی در ﻧﺮم اﻓﺰار ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﺒﺨﻴﺮ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﻳﻦ ژرﻓﺎی ﺗﺒﺨﻴﺮ را ﻧﻴﺰ اﻓﺰاﻳﺶ داد . 8 - 3 - 3 - ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﻫﺎ داده ی اﻧﺪﻛﻲ درﺑﺎره ﺿﺮﻳﺐ ﭘﺨﺶ ﺷﺪﮔﻲ آب در آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﮔـﺮدآوری ﻣـﻲ ﺷـﻮد و ﺑـﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ آن در ﺷﺒﻜﻪ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺑـﺮآورد و در ﻣـﺪل ﺑﻴﺎﻳـﺪ . اﻳـﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﻧﻴـﺰ در زﻣـﺎن ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . 9 ﻓﺼﻞ9 راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ 195 ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ 9 - 1 - ﻛﻠﻴﺎت در ﭘﺎره ای ﻣﻮارد ﺗﺼﻮر ﻣﻲ ﮔﺮدد ﻛﻪ راﻳﺎﻧﻪ ﺗﻮاﻧ ﻣﻲ ﺪ ﺗﻤﺎم ﻣﺴﺎﻳﻞ را ﺣﻞ و ﭘﺎﺳﺦ ﻫﺎ ی درﺳﺘﻲ ﺑﺪﻫﺪ درﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ راﻳﺎﻧﻪ ﻳـﻚ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎﺗﻲ ﺳﺮﻳﻊ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر . رود ﻣﻲ راﻳﺎﻧﻪ ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻫﺮ ﻣﺴﺎﻟﻪ و ﻳﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻳﻚ دﺳﺘﻮر ﻛﺎری دارد ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﺮم اﻓﺰار ﺗﻬﻴﻪ و ﺑﻪ آن داده ﻣﻲ ﺷﻮد . ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﭘﺲ از ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﻳﺪ وﻳﮋﮔـﻲ ﻫـﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻫﻴﺪروژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آﺑﺨﻮان ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﺗﻬﻴﻪ و ﺑﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار داده ﺷﻮد ﻧﺮم . اﻓﺰار ﻣﻘﺎ دﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﻄﺢ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان، ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﺮﻳﺎن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در ﮔﺴﺘﺮه آن را ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ رواﺑﻂ رﻳﺎﺿﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ رﻓﺘﻪ در ﻧﺮم اﻓﺰار و ﻫﺎ داده ﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان وﻳﮋﮔﻲ ﻫـﺎ ی آﺑﺨـﻮان ﺑـﻪ آن داده ﺷـﺪه ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺪﻳﺮان ﺑ ﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل در زﻣﺎﻧﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﻫﻢ از ﻧﻈﺮ ﻣﻘﺪار، ﻫﻢ از ﻧﻈﺮ دﻗﺖ و ﻫﻢ از دﻳﺪﮔﺎه ﻃﻮل دوره زﻣﺎﻧﻲ در دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻـﻮرت ﻣـﺪل ﺑـﻪ دﺳـﺖ آﻣـﺪه ﭼﻨﺪان ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد ﻧﻴﺴﺖ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﮔﻤﺮاه ﻛﻨﻨﺪه ای ﻧﻴﺰ ﺑﺪﻫﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤ ﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲ ﮔﺮدد در زﻣﺎن درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﮔﺮدد : 9 - 2 - ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی از ﻣﺪل در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺑﺮای دو ﻫﺪف ﻋﻤﺪه زﻳﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ :ﺷﻮد 9 - 2 - 1 - ﺗﺪﻗﻴﻖ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﮔﺴﺘﺮه آﺑﺨﻮان ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺑﻪ اﺟﺰای ﻛﻮﭼﻜﻲ ﺑﺨﺶ ﺷﺪه و ﻣﺪل، ﺑﻴﻼ ن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ و ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﺳﻄﺢ آب را در ﻫﺮ ﻳﻚ از اﻳﻦ اﺟﺰا ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ اﮔﺮ . وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان در ﺶﺑﺨ ﻫـﺎ ﻳﻲ از آن درﺳـﺖ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺪل ﻧﺸﺎن ﺧﻮاﻫﺪ داد و ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻫﺎ آن اﻗﺪام ﻧﻤﻮد . ﺑﻴﻼن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺘﺪاول آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺑﺮای ﮔﺴﺘﺮه ﻫﺎ ی ﺑﺰرگ و ﻳﺎ ﺗﻤﺎم ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی آن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ اﮔﺮ و ﺧﻄﺎﻳﻲ در ﺑﺮآورد ﻳـﻚ ﭘﺎراﻣﺘﺮ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ ﮔﺰﻳﻨﺶ ﻣﻘﺪار ﻧﺎدرﺳﺘﻲ ﺑﺮای ﭘﺎراﻣﺘﺮ دﻳﮕﺮ اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ را ﺟﺒﺮان ﻛﺮد . وﻟﻲ در ﻣﺪل ﺑـﻪ دﻟﻴﻞ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﻮدن ﮔﺴﺘﺮه ﺑﻴﻼن اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﺗﺮ اﺳﺖ . ﺗﻌﺪاد ﭘﺎ راﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ زﻳﺎد و ﺑﻴﺶ ﻫﺎ آن ﺗﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﺒﺎﻳﺪ اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ ﻛﻪ ﺗﻤـﺎم ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ را ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﻣﺪل ﺗﺪﻗﻴﻖ ﻧﻤﻮد اﮔﺮ . ﺗﻌﺪاد ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﺎدرﺳﺖ ﺑﺮای ﺗﻌﺪادی ﭘﺎ راﻣﺘﺮﻫﺎ ، ﺧﻄﺎﻫﺎی ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ را ﺟﺒﺮان ﻛﺮد . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ ﻫﺪف از ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﺗﺪﻗﻴﻖ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ﺗﺮ ﻛﻢ ی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه آﺑﺨﻮان اﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺎ داده ی ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺧﻮﺑﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻳﻲ ﻛﻪ اﻧـﺪازه ﮔﻴـﺮی ﻫـﺎ آن ﻣﻲ ﺗﺮ ﺳﺎده ﺑﺎﺷﺪ ﮔﺮدآوری ﺷﻮد . 196 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 9 - 2 - 2 - ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ وﺿﻌﻴﺖ آﻳﻨﺪه آﺑﺨﻮان اﺟﺮای ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮم ﺗﺎﺛﻴﺮﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻳﺎ اﻓﺰاﻳﺶ و ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان ﻣﻲ ﮔﺬارد . ﻃﺮاﺣﺎن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب در ﺑـﻴﺶ ﺗـﺮ ﻣـﻮارد ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ اﻳﻦ ﻫﺎ ﻃﺮح ﺑﺮ آﺑﺨﻮان دارﻧﺪ و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﺪل آ ﺑﺨﻮان ﺑﺮا ی ﮔﺰﻳﻨﺶ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ آﻳﻨﺪه ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد . درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺪل درﺳﺘﻲ از آﺑﺨﻮان در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻮان ﻣﻲ ﻫﺎ ﻃﺮح ی ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداری از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻨﻄﻘـﻪ را ﺑﺮ روی آن ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی و ﺑﺮآوردﻫﺎی از وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان در آﻳﻨﺪه را ﺑﻪ دﺳﺖ آورد . ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮای ﺑﺮر ﺳﻲ ﺟﺮﻳﺎن آﻟﻮدﮔﻲ در آﺑﺨﻮان و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ وﺿﻌﻴﺖ ﭘﺨﺶ آﻟﻮدﮔﻲ در آﺑﺨﻮان ﻳﺎ زﻣﺎن رﺳﻴﺪن آﻟﻮدﮔﻲ ﺑﻪ ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ آن و ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﻏﻠﻈـﺖ آﻟﻮدﮔﻲ در زﻣﺎن در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ آﺑﺨﻮان ﺗﻮان ﻣﻲ از ﻫﺎ ﻣﺪل ی ﻛﻴﻔﻲ ﺑﻬﺮه ﮔﻴﺮی ﻧﻤﻮد . 9 - 3 - اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ ﺑﻪ ﻛ ﻃﻮر ﻠﻲ ﺑﻴﻼن آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﺮای ﻫﺮ ﻳﻚ از اﺟـﺰای ﻣـﺪل )Cells ( و ﺑـﺎ در ﻧﻈـﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻌﺪاد ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ زﻳﺎد ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ ﻣﻲ . ﭼﻮن ﺗﻌﺪاد ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان زﻳﺎد ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻣﻲ ﺗـﻮان اﺛـﺮ ﻧﺎدرﺳـﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮدن ﺗﻌﺪادی ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺑﺎ ﻧﺎدرﺳﺖ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻌﺪاد دﻳﮕﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺟﺒﺮان و ﻣﻮازﻧﻪ را ﺑﺮ ﻗـﺮار ﻧﻤـﻮد . در ﺣﻘﻴﻘـﺖ ﺑﺮای ﻫﺮ آﺑﺨﻮان و ﺣﺘﻲ در ﺻﻮرت ﻧﺒﻮد ﻫﺎ داده ی ﻻزم ﺗﻮان ﻣﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮآوردﻫﺎﻳﻲ اﻧﺠﺎم و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﻳﻦ ﺑﺮآوردﻫﺎ ﭼﻴﺰی ﺑﻪ ﻧـﺎم ﻣﺪل ﺗﻬﻴﻪ ﻛﺮد وﻟﻲ اﻳﻦ ﻣﺪل ﺑﻪ ﻫﻴﭻ وﺟﻪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ . ﭘﻴﺶ از ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺗﻬﻴﻪ ﻣـﺪل ﺑﺎﻳـﺪ وﺿـﻌﻴﺖ آﺑﺨـﻮان و ﻫـﺎ داده ی ﻣﻮﺟﻮد آن ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ورزﻳﺪه ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪه و اﻣﻜﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل از دو دﻳﺪﮔﺎه زﻳﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد . 9 - 3 - 1 - دوره آﻣﺎری ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﻃﻮری ﻛﻪ آﻣﺪ ﺗﻤﺎم وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن آﺑﺨﻮان ﻫﺎ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻫﺎ آب ی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﺸﺪه و ﺑﺴـﻴﺎری از ﻫـﺎ آن ﺑﻪ ﻃﻮر اوﻟﻴﻪ ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﺑﺮآوردﻫﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻣﺪل درﺳـﺘﻲ ﻧﺒـﻮده و ﻧ ﻤـﻲ ﺗﻮاﻧـ ﺪ واﻛـﻨﺶ ﻫـﺎ ی آﺑﺨﻮان را ﺑﻪ ﻃﻮر واﻗﻌﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺳﺎزی ﻧﻤﺎﻳﺪ . ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﭘﻴﺶ از ﻛﺎر ﺑﻪ ﮔﻴﺮی اﻳﻦ ﻣﺪل ﺑﺎﻳﺪ آن را ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﻧﻤـﻮد . ﺗﺼـﺤﻴﺢ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﺑﺮآورد ﺷﺪه در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨﻮان و ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی ﻣـﺪل ﺑـﺎ واﻛـﻨﺶ ﻫـﺎ ی واﻗﻌﻲ آﺑﺨﻮان ﻛﻪ اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﮔﺮدﻳﺪه ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد . ﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان در ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﭼﻨﺪان ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻧﻜﺮده و ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﻣﻜﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺧﻮب و ﻛﺎﻣﻞ ﻣﺪل در دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت وﺟﻮد ﻧﺪارد . در ﺣﻘﻴﻘﺖ در ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﺮ روی آﺑﺨﻮان ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎدی ﻧﻜﺮده و ﺷﺎﻳﺪ ﻧﺘﻮان ﺧﻄﺎﻫﺎی اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺎدرﺳﺖ ﭘـﺎره ای از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ی ﻣﺪل را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد . ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﺗﻮان ﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﻮرد زﻳﺮ اﺷﺎره ﻛﺮد : ﻣﺪﻟﻲ ﺑﺮای آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻗﺰوﻳﻦ در ﺳﺎل 1346 ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﭘﻤﭙﺎژ از اﻳﻦ آﺑﺨﻮان ﺣﺪود300 ﻣﻠﻴﻮن ﻣﺘﺮﻣﻜﻌـﺐ در ﺳـﺎل ﺑﻮد ﺑﺎ دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺳﻪ ﺳﺎﻟﻪ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪ . ﻣﻘﺪار ﺑﺮﮔﺸﺖ آب آﺑﻴﺎری در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت آن زﻣﺎن ﺑﺮاﺑـﺮ 20 درﺻـﺪ آب ﻣﺼـﺮﻓﻲ در ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ - راﻫﻜﺎرﻫﺎی ﻣﺪﻳﺮﻳﺘﻲ 197 ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ و در ﻣﺪل ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺪ و ﻣﺪل ﺑﺎ اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻳﺎﻓﺖ . وﻟﻲ اﮔﺮ ﻫﻤﺎن ﻣـﺪل ﺑـﺮای دوره ﭼﻬـﻞ ﺳـﺎل ﮔﺬﺷـﺘﻪ دوﺑﺎره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ ﭼﻮن ﺷﺮاﻳﻂ ﻫﻴﺪرو ژﺋﻮﻟﻮژﻳﻜﻲ آﺑﺨﻮان در اﻳﻦ دوره ﺗﻐﻴﻴﺮات زﻳﺎدی ﻛﺮده و ﺑﺮداﺷﺖ از آن ﺑـﻪ ﺑـﻴﺶ از ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﺎرد رﺳﻴﺪه ﺑﺎ اﻋﻤﺎل اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻧﺘﺎﻳﺞ درﺳﺘﻲ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻧﻤﻲ . آﻳﺪ ﻫﺮ ﻗﺪر دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺑﻴﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﺪل ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻬﺘﺮ و اﻋﺘﺒﺎر ﺑﻴﺸﺮی دارد ﺗـﺮ ﻛﻢ . ﻳﻦ دوره زﻣـﺎﻧﻲ ﻛـﻪ ﺑـﺮای ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﺣﺪود 5 ﺳﺎل ﺑﺮآورد ﻣﻲ ﮔﺮدد . اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻣﺪل ﻧﮕﻬﺪاری و درآﻳﻨـﺪه و ﻫـﺮ 5 ﺳﺎل ﺑﺎر ﻳﻚ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﮔﺮدآوری ﻫﺎ داده ﺑﻴﺶ ی ﺑﻪ ﺗﺮ ﺗﺪرﻳﺞ دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ آن را 5 ﺳﺎل اﻓﺰاﻳﺶ داد . ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣـﺪل آﺑﺨـﻮان ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ و ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ د ر دﺳﺘﺮس ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﺎ داده ی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﺎ ﺳﺎل ی ﮔﺬﺷﺘﻪ آﺑﺨـﻮان ﻧﻴﺰ ﻧﮕﻬﺪاری ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﺮای ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎ ی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻫﺮ ﺑﺎر ﻧﻴﺎز ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻫﺎ داده ﮔﺮدآوری ، ﻛﻨﺘﺮل و وارد راﻳﺎﻧﻪ ﮔﺮدد . 9 - 3 - 2 - اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل از دﻳﺪﮔﺎه ﻫﺎ داده داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻫﺴﺘﻨ ﺪ در ﺶﺑﺨ ﻫﺎ ی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺷﺮح داده ﺷﺪ و اﻳﻦ داده ﻫـﺎ از دﻳﺪﮔﺎه دﻗﺖ و ﻛﺎرﺑﺮد در ﻣﺪل ﺑﻪ دو ﮔﺮوه داده ﻫﺎی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و داده ﻫـﺎی ﺑـﺮآوردی ﺗﻘﺴـﻴﻢ ﮔﺮدﻳـﺪ . داده ﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻌﻠﻮم ﻣﺪل ﺑﻮده و در زﻣﺎن ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﻐﻴﻴﺮی ﺑﺮ روی ﻫﺎ آن ﺻﻮرت ﻧﻤﻲ ﮔﻴﺮد و اﻳﻦ داده ﻫﺎ ﭘﺎﻳﻪ ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﻣﺪل و ﺗﺪﻗﻴﻖ ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود . داده ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺴﺎدﮔﻲ ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن را در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎی ﻻزم ﺣﺪود ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻫﺎ آن ﺑﺮآورد ﺷﻮد واﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ در دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺪل ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺧﻮاﻫ ﺪ ﺷﺪ . ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻳﻚ ﻣﺪل ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﺎﻳﺪ دو دﺳﺘﻪ ﻫﺎ داده ی ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ آﻣـﺎر ﻻزم از ﻛﻨﺶ ) ﻫﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ( واﻛﻨﺶ ﻫﺎ ی آﺑﺨﻮان ) اﻧﺪازه ﮔﻴﺮی ﻫﺎ ی ﺳﻄﺢ آب ﻫﺎ ﭼﺎه در ی ﻣﺸﺎﻫﺪه ای و ﭘﻴﺰوﻣﺘـﺮی و ﺟﺮﻳـﺎن آب زﻫﻜﺶ ( ﻫﺎ ﺑﺮای دوره ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ) ﺣﺪاﻗﻞ 5 ﺳﺎل ( در دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 199 ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣ ﺮاﺟﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 1 - ﻣﺪل اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ1348 ﻋﻠﻲ اﻛﺒﺮ ﻋﻄﺎرزاده . 2 - ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻫﺎی ﻛﺮﻣﺎﻧﺸﺎه، ﺳﻨﺠﺎﺑﻲ، ﻣﺎﻫﻴﺪﺷﺖ، ﺻﺤﻨﻪ و اﺳﻼم آﺑﺎد ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸـﺎور آب و ﺧﺎک 1353 . 3 - یﻫﺎ ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻫﺎی ﻫﻤﺪان، ﺑﻬﺎر، ﻛﺒﻮﺗﺮآﻫﻨﮓ و ﻗﻬﺎوﻧﺪ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آب و ﺧﺎک 1354 . 4 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻣﻴﺎﻧﺪوآب در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺳﺪ زرﻳﻨﻪ رود ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻃﺎﻟﻘﺎﻧﻲ - دﻓﺘﺮی1355 . 5 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ اردﻛﺎن – ﻳﺰد ﻣﻮﺳﺴﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻣﻮﺳ ) ﺴﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ( 1362 . 6 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻛﺎﺷﺎن ﻣﻮﺳﺴﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ) ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ( 1363 . 7 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻣﺸﻬﺪ ﻣﻮﺳﺴﻪ آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎه ﻫﺎ ی ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ) ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ( 1364 . 8 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻣﺮاﻏﻪ – ﺑﻨﺎب در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺳـﺪ ﺻـﻮﻓﻲ ﭼـﺎی ﻣﻮﺳﺴـﻪ آزﻣﺎﻳﺸـﮕﺎه ﻫـﺎ ی ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب ) ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت آب ( 1365 . 9 - یﻫﺎ ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ دﺷﺖ ﻫﺎی ﻛﻬﻴﺮ و زرآﺑﺎد ﻻش ) ( در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺳـﺪﻫﺎی ﻛﻬﻴـﺮ و زرآﺑـﺎد در ﺑﻠﻮﭼﺴـﺘﺎن ﺟﻨﻮﺑﻲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﭘﺎک 1365 . 10 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ زاﻫﺪان ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻨﺪآب 1367 . 11 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﻛﻴﻔﻲ آ ﺑﺨﻮان دﺷﺖ زاﻫﺪان ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻨﺪآب 1368 . 12 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ اردﺑﻴﻞ ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻨﺪآب 1374 . 13 - ﻣﺪل آﺑﺨﻮان دﺷﺖ اﻳﺮاﻧﺸﻬﺮ ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آﺑﺨﻮان در ﺳﺎل 1368 . 14 - ﻣﺪل ﺳﻪ ﺑﻌﺪی آﺑﺨﻮان دﺷﺖ اروﻣﻴﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺳﺪ ﻧﺎزﻟﻮﭼﺎی ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آﺑﺴﺎران 1371 . 15 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻨﺪآب 1375 . 16 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ، ﺗﺨﺖ، ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺎﺿﻲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻣﺸﺎﻧﻴﺮ 1376 . 17 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺷﻤﻴﻞ، ﺗﺨﺖ، ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺎﺿﻲ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻣﺸﺎﻧﻴﺮ1377 . 18 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ اﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﻣﺮاﻏﻪ – ﺑﻨﺎب ﺑ ﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳﻲ اﺛﺮ اﻧﺘﻘﺎل آ ب زرﻳﻨﻪ رود ﺑ ﺮ آﺑﺨـﻮان دﺷـﺖ ﺑﻨـﺎب ، ﻣﻮﺳﺴـﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ ب آ1379 . 19 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺘﻚ ﺟﻮب و ﻛﺎﻏﺬ ﻣﺎزﻧﺪران ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﺑﻨﺪآب 1380 . 20 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﮔﺮﻣﺴﺎر ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آﺑﻮرزان 1381 . 21 - ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی دﺷﺖ ﻫﺎی ﻫﺎدی ﺷﻬﺮ، ﺑﻴﻠﻮردی – دوزدوزان، ﺑﺴـﺘﺎن آﺑـﺎد، ﻫﺮزﻧـﺪات ، ﺗﺴـﻮج، آذرﺷـﻬﺮ، ﺷﻴﺮاﻣﻴﻦ، ﻋﺠﺒﺸﻴﺮ، ﻣﺮاﻏﻪ – ﺑﻨﺎب، ﻣﻠﻜﺎن و ﻫﺎ ﻣﺪل ی رﻳﺎﺿﻲ ﺳﻪ ﺑﻌﺪی آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ی دﺷﺖ ﻫﺎی ﺗﺒﺮﻳﺰ، ﺳﺮاب و ﺷﺒﺴﺘﺮ – ﺻﻮﻓﻴﺎن ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻳﻜﻢ 1386 ﺗﺎ1389 . 22 - ﻣﺪل ﻛﻴﻔﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺗﺒﺮﻳﺰ ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور ﻳﻜﻢ 1388 . 200 دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﺘﺨﺎب آﻣﺎرﻫﺎ و داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل ﻫﺎی ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ 23 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آﺑﺨﻮان دﺷﺖ ﺧﺎﺗﻮن ، آﺑﺎد ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آب و ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ 1387 . 24 - ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ آب ﻫﺎی زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ روش اﺧﺘﻼف ﻫﺎی ﻣﺤﺪود ، ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﻋﻠﻲ اﻛﺒﺮ ﻋﻄﺎرزاده 1365 . 25 - ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻣﺪل رﻳﺎﺿﻲ ﺳﻪ ﺑﻌﺪی آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ، ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﺸﺎور آﺑﺴﺎران ﻋﻞ اﻛﺒﺮ ﻋﻄﺎرزاده 1371 . 26- Gazvin Groundwater Analog Simulation Model by j.shwartz and A attarzadeh1968 (1347) 27- Anderson M. P. W. W. Woessner 1992 Applied groundwater modelling simulation of flow and advective transport; Academic Press 381 P 28- ASTM 1996 Standard guide for sub-surface flow and transport modeling D 5880 The American Society for Testing and Materials 29- ASTM 1997 Standard guide for developing and evaluating groundwater modeling codes D 6025 The American Society for Testing and Materials 30- ASTM 1995 Standard guide for conducting a sensitivity analysis for a groundwater flow model application D 5611 The American Society for Testing and Materials 31- ASTM 1995 Standard guide for defining initial conditions in groundwater flow modeling D5610 The American Society for Testing and Materials 32- ASTM 1994 Standard guide for comparing groundwater flow model simulations fo site – specific information D5490 The American Society for Testing and Materials 33- ASTM 1997 Standard guide for calibrating a groundwaterflow model application D5981 The American Society for Testing and Materials 34- ASTM 1997 Standard guide for describing the functionality of a groundwater modeling code D6033 The American Society for Testing and Materials 35- ASTM 1998 Standard guide for documenting a ground water modeling code D 6171 The American Society for Testing and Materials 36- Bredhoeff F. and Phill H. 1995 Groundwater Models Groundwater vol.33 no.4 pp.530-531 37- Chiang W. H and W. Kinzelbach 1998 Processing Modflow a simulation system for modeling groundwater flow and pollution 38- Chiang & Kinzelbach 2001 3D groundwater modeling with PMWIN Springer 346 P 39- Domenico P. A. 1972 Concepts and Models in Groundwater Hydrology Mc-Graw Hill New York 405 P. 40- Middlemis H. 2000 Groundwater flow modeling guideline Murray-Darling Basin Commission Australia 41- Pricket T. A. 1975 “Modeling Techniques for Groundwater Evaluation” in Advances in hydroscience vol. 10 ed. V. T. Chow 1-143 New York Academic Press. 42- Spitz K. & J. Moreno 1996 A practical guide to groundwater and solute transport modelling John Wiley 472p 43- U. S. Army Corps of engineering 1999 Engineering and design Groundwater hydrology 44- Zheng C. G. D. Bennett 1995 Applied contaminant transport modelling theory and practice Van Nostrand Reinhold 440p 45- Zeng C. 1990 MT3D A modular three dimentional transport model for simulation of advection dispersion and chemical reactions of contaminants in groundwater system S. S. Papadopulos & Associates 162 P. 46- Anderson and Woessner(1992). Applied groundwater modeling simulation of flow and advective transport; Academic Press 381P. ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺮاﺟﻊ 201 47- ASTM (1997)- Standard guide for calibrating a groundwater model application- D5981. 48- ASTM (1986). Standard guide for sub-surface flow and transport modeling D5880. 49- ASTM (1985)- Standard guide for application of a solute transport model to a site- specific groundwater pollution. 50- Chiang and Kinzelbach (2001)- 3D groundwater modeling with PMWIN springer 346P. 51- Chiang and Kinzelbach (1998) Processing modflow a simulation System for modeling groundwater flow and pollution. 52- Kimzelbach W (1996) Groundwater Modelling Elsevier Pub. PP 333. 53- Middlemis H. (2000). Groundwater flow modeling guideline Murray. Darling basin Commission Australia 54- Zheng and Bennet (1995). Applied Contaminant Transport Van Nostrand Reinhold 440P. Manual on selection of required data to prepare quantitative and qualitative models of groundwater [161-N] Executive Body: Islamic Azad University, Science and Research Branch Chief Author: Ali Akbar Attarzadeh Authors & Contributors Committee: Sasan Babaei Kafani Islamic Azad University, Science and Research Branch Ph.D. in Natural Resources Ali Akbar Attarzadeh Retired of Water Research Center M.Sc. in Mining Engineering Afshin Vaseie Nasrabadi Forests, Range and Watersheds management organization M.Sc. in Geology Engineering Supervisory Committee Abdolvahid Aghasi K.N.T University of Technology Ph.D. in Water Resources Engineering Maryam Rahimi Farahani Ministry of Energy M.Sc. in Civil Engineering Abdolrahim Salavitabar Mahab Ghods consulting Engineering Co. Ph.D. in Water Resources Engineering Homayoun Katibeh Amir Kabir University of Technology Ph.D. in Groundwater Confirmation Committee: Bahram Saghafian Islamic Azad University, Science and Research Branch Ph.D. in Civil Engineering (Water Resources) Fazlali Jafarian Freelance Expert B.Sc. in Geology Engineering Abbasgholi Jahani Behan Sad Consulting Engineering Co. M.Sc. in Hydrology Engineering Peyman Daneshkar Arasteh Imam Khomeini International University of Ghazvin Ph.D. in Irrigation Engineering Reza Raei Ezzabadi Iran water resources management co. M.Sc. in Groundwater Engineering Fatemeh Ghobadi HamzeKhani Ministry of Energy Ph.D. in Civil Engineering (Water Resources) Steering Committee: Alireza Toutounchi Deputy of Technical Affairs Department Farzaneh Agha Ramezanali Head of Water & Agriculture Group, Technical Affairs Department Seyyed Vahidedin Rezvani Expert in Irrigation & Drainage Engineering, Technical Affairs Department Abstract Groundwater model is a suitable tool to simulate natural system of groundwater, water resources planning and to prediction the effect of operation programs on an aquifer. Groundwater model is prepared based on available aquifer data. So, if the data are incomplete or wrong, the model results will be erroneous and perhaps deceptive. In many cases, when preparing groundwater models, necessary data are not collected, recorded and analyzed properly and completely. Inevitably, the model is prepared based on initial estimates that do not have enough accuracy. This criterion has been provided as a guide for collecting required data of models completely. This criterion is codified in nine chapters. History of preparing an aquifer model in Iran and statistical problems are discussed in chapter one. The second chapter is allocated to an overview of aquifers boundaries types and errors resulting from incorrect selection of boundaries in results. Besides presentation of types of required data for preparing the initial model (such as construction, hydraulic and hydrodynamics properties and different ways of recharge and discharge of unconfined, confined and other types of aquifers), the required data for setting model such as amounts of types of recharge and discharge and its hydraulic properties in different time steps are specified and methods of collecting and analyzing them are mentioned in chapter. Chapter four talks about types of aquifers pollutants, the dispersion of pollutants and effective parameters on pollutants transfer in groundwater and the required data for setting a qualitative model such as changes in the amount of the intended pollutant in different parts of the aquifer. In the following, the softwares for studying ways of pollutant entrance to aquifers have been discussed. For easier utilization of this criterion, in chapter five to nine, a summary of the required data for preparing the aquifer model with one or more confined or unconfined layers is presented in tabular form. Also, the methods of collecting, recording and analyzing each data have been described and model data have been classified in terms of accuracy. Finally, management solutions for preparing models, has been discussed. اﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺟﻬﺖ ﮔﺮداوری داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮای ﺗﻬﻴﻪ ﻣﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺗـﺪوﻳﻦ ﮔﺮدﻳـﺪه اﺳـﺖ . ﻣـﺪل آب زﻳﺮزﻣﻴﻨـﻲ ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪ داده ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد از آﺑﺨﻮان ﻫﺎ ﺗﻬﻴـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد از . اﻳﻦ رو در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ داده ﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺛﺒﺖ و ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﺸـﺪه ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺑـ ﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه از ﻣﺪل ﻧﻴﺰ، ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد . اﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﻪ راﻫﻨﻤـﺎﻳﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺮای ﮔـﺮدآوری داده ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﺎﻣـﻞ، ﭘﻴﻮﺳـﺘﻪ و ﻫﻤﺴﺎن ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ .