معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ایران معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور فهر ست خدذمات و شرح خدمات مطالعلات قهر و سرخ اب ۰ ۰ ۰۰ ۰۰ ۱ یچ پایش کیفیت آب مخازن سدها معاونت نظارت راهبردی وزارت نیرو امور نظام فنی دفتر مهندسی و معیارهای فنی آب و آبفا 32۳3333۵ ۱۳۳۳۳ ۱۳۹۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ریاست جمهوری معاون برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس‌جمهور قماره ۱۰۰/۸۲۱۰۳ بخشنامه به دستگاه‌های اجرابی. مهندسان مشاور و پیمانکاران سس اس ۱۳۹۱/۱۰/۵ موضوع: فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و ماده (۶) آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانی - مصوب سال ۱۳۵۲و در چارچوب نظام فنی و اجرابی کشور (موضوع تصویبنامه شماره ۹ مورخ ۱۳۰ هیأت محترم وزبران). به پیوست نشربه شماره 4۹۷ امور نظام فنی. با عنوان «فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیغیت آب مخازن سداا» از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود. رعایت مفاد این ضابطه برای دستگاه‌های اجرایی. مشاوران. پیمانکاران و سایر عوامل ذی‌نفشع نظام فنی و اجرایی در صورت نداشتن ضوابط معتبر بهتر. از تاریخ ۱۳۹۱/۱۲/۱ اجباری است. 19 ۹۵4690 -------- صفحهٔ بعد -------- اصلاح مدارک فنی امور نظام فنی معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور با استفاده از نظر کارشناسان برجسته مبادرت به تهیه‌ی این نشریه کرده و آن را برای استفاده به جامعه‌ی مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان» این اثر مصون از ایرادهایی نظیر غلط‌های مفهومیء فنی» آبهام» آیهام و اشکالات موضوعی نیست. از این‌رو از تنسما خواننده‌ی گرامی صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده‌ی هرگونه ایراد و اشسکال ی مراقب را به صورت زیر گزارس فرمایید: ۱ -تسماره‌ی بند و صفحه‌ی موضوع مورد نظر را مشخ ص کنید. ۳-ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳-در صورت امکان منن اصلاح نسده را برای جایگزین ی ارسال نمایید. 4-نشانی خود را برای تماس احتمالی ذکر فرمایید. کارشناسان این آمور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می‌شود. نتسانی برای مکاتیه ‏ تهران, میدان بهارستان, خیابان صفی علی‌شاه - مرکز تلفن ۳۳۲۷۱ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورء آمور نظام فنی ۳0 ۷۷۵۱: 7 -------- صفحهٔ بعد -------- بسمه تعالی تامین آب با کیفیت مناسب برای کاربری‌های مختلف یکی از اهداف اصلی مدیریت منابع آب می‌باشد. در این راستا پایش کیفیت منابع آب از جمله مخازن سدها به عنوان یکی از گام‌های اصلی مدیریت منابع آب» جایگاه ویژه‌ای دارد. به‌طوری که در تبصره ۲ ماده ۶ قانون برنامه سوم توسعه با موضوع توسعه و تجهیز شبکه‌های آماربرداری از منابع آب کشور و ایجاد و توسعه شبکه‌های اندازه گیری منابع آلوده کننده آب و تقویت مبانی مدیریت کیفیت آب تأکید ویژه‌ای بر این موضوع شده است. برنامه‌ریزی و عملیاتی کردن این موضوع مستلزم تدوین ضوابط مورد نیاز به منظور پوشش نیازهای اطلاعاتی بخش‌های مختلف مدیریت آب» کاهش هزینه اجرای برنامه‌های پایش» جلوگیری از موازی‌کاری و ... می‌باشد. با توجه به اهمیت مبحث فوق, امور آب وزارت نیرو در قالب طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب کشورء پس از تهیه نشریه «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدها» نشریه شماره ۵۵۱ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی تهیه «فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها» را با هماهنگی امور نظام فنی معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور در دستور کار قرار داد و پس از تهیه آن را برای تأیید و ابلاغ به عوامل ذینفع نظام فنی اجرایی کشور به این معاونت ارسال نمود که پس از بررسی؛ براساس ماده ۲۳ قانون برنامه و بودجه آیین‌نامه استانداردهای اجرایی مصوب هیات محترم وزیران و طبق نظام فنی اجرایی کشور (مصوب شماره ۴۲۳۳۹/ت ۰۳۳۴۹۷ مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت محترم وزیران) تصویب و ابلاغ گردید. نشریه حاضر به منظور هماهنگ و استانداردسازی دستور کارها و قراردادهای مرتبط با برنامه‌های پایش کیفیت مخازن سدها تهیه شده است. این نشریه براساس «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدها»» نشریه شماره ۵۵۱ تهیه شده است. بدین‌وسیله معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس‌جمهور از تلاش و جدیت رییس امور نظام فنی» جناب آقای مهندس غلامحسین حمزه مصطفوی و کارشناسان محترم آمور نظام فنی و نماینده مجری محترم طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب کشور وزارت نیروء جناب آقای مهندس محمد ابراهیم‌نیا و متخصصان همکار در امر تهیه و نهایی نمودن این نشریه» تشکر و قدردانی می‌نماید و از ایزد منان توفیق روزافزون آنان را آرزومند می‌باشد. معاون نظارت راهبردی پاییز ۱۳۹۱ -------- صفحهٔ بعد -------- تهیه و کنترل فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها (نشریه شماره ۵۹۷) مولف اصلی: سیدحسین هاشمی دانشگاه شهید بهشتی دکترای مهندسی محیط زیست اعضای گروه ترهیه کننده: شیما ضیا جهرمی دانشگاه شهید بهشتی فوق لیسانس مهندسی محیط زیست محمد مهدی عظیمی کارشناس آزاد فوق لیسانس مهندسی منابع آب سیدحسین هاشمی دانشگاه شهید بهشتی دکترای مهندسی محیط زیست اعضای گروه نظارت: جواد حسن‌نژاد شرکت مدیریت منابع آب ایران فوق‌لیسانس مدیریت محیط زیست مهین کاظم‌زاده طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب لیسانس مهندسی راه و ساختمان کشور - وزارت نیرو اعضای گروه تایید کننده (کمیته تخصصی محیط زیست طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب کشور): کامران اسماعیلی شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور فوق‌لیسانس مهندسی عمران - محیط محمدعلی حامدی شرکت مهندسین مشاور رویان دکترای برنامه‌ریزی توسعه منطقه‌ای جواد حسن‌نژاد شرکت مدیریت منابع آب ایران فوق‌لیسانس مدیریت محیط زیست ببهروز دهزاد دانشگاه شهید بپهشتی دکترای اکولوژی آب‌های داخلی نادیا روستایی سازمان حفاظت محیط زیست فوق‌لیسانس مهندسی شیمی الهام رسولپور طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب فوق‌لیسانس برنامه‌ریزی» مدیریت و کشور- وزارت نیرو آموزش محیط زیست محمد محمدی دانشگاه جامع علمی کاربردی دکترای ارزیابی و آمایش محیط زیست سیدرضا یعقوبی شرکت اندیشه زلال فوق‌لیسانس مهندسی محیط زیست اعضای گروه هدایت و راهبری پروژه: خشایار اسفندیاری رییس گروه آمور نظام فنی فرزانه آقارمضانعلی رییس گروه امور نظام فنی ساناز سرافراز کارشناس منابع آب امور نظام فنی -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان مقدمه بخش اول - فهرست خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها فصل اول- کلیات ۱-۱- اقدامات اولیه ۲-۱ گزارش دهی ۳-۱- جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات فصل دوم- مطالعات پایه ۱- ۲- کلیات ۲-۲- شناسایی ویژگی‌های حوضه آبریز بالادست مخزن سد در محدوده‌های بلافصل و تاثیرگذار و تاثیرپذیر فصل سوم- طراحی برنامه پایش ۱- ۳- طراحی برنامه پایش فصل چهارم- تدار کات و اجرای برنامه پایش ۱- ۴- تدار کات برنامه پایش ۲-۴ اجرای برنامه پایش فصل پنجم - تحلیل داده‌ها و بانک داده‌ها و اطلاعات ۱- ۵- تحلیل داده‌ها ۲-۵- ایجاد بانک داده و اطلاعات فصل سشم - ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش و اقدامات کنترلی ۶ ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش ۲- ۶- اقدامات کنترلی بخش دوم - شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها فصل اول- کلیات ۱-۱- اقدامات اولیه پاش ۲-۱- جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات فصل دوم - مطالعات پایه ۱-۲- کلیات ۲-۲- بررسی ویژگی‌های حوضه آبریز بالادست مخزن سد در محدوده‌های بلافصل و تاثیرگذار و تاثیریذیر فصل سوم - طراحی برنامه پایش ۱۱ ۱۱ ۱۳ ۱۵ ۱۹ ۳۱ ۳۱ ۳۳ ۳۵ ۳۵ ۳۷ ۳۹ ۳۹ ۳۱ ۳۳ ۳۵ ۳۵ ۳۷ ۳۹ ۳۹ ۱ ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان ۳-۳ انتخاب پارامترهای مورد سنجش ۳-۳ انتخاب زمان نمونه‌برداری ۴-۳- تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری آب ۵-۳- تجهیزات نمونه‌برداری رسوب ۷-۳- ایمنی فصل چهارم - تدارکات و اجرای برنامه پایش ۲-۴- اجرای برنامه پایش فصل پنجم - تحلیل داده‌ها و بانک داده‌ها و اطلاعات ۱-۵- تحلیل داده‌ها ۳-۵- ایجاد بانک داده و اطلاعات فصل سششسم - ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش و اقدامات کنترلی ۱-۶- ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش ۲-۶- اقدامات کنترلی منابع و مراجع ۴۳۳ ۴۴ ۴۶ ۴۶ ۴۶ ۴۶ ۷ ۳۹ ۳۹ ۵۱ ۲ 1۳ ۵۵ ۵۷ ۵۷ اه -------- صفحهٔ بعد -------- مدمه ۱ مقدمه پایش کیفیت آب فعالیت متمرکزی است که برای بررسی ویژگی های فیزیکی» شیمیایی و زیستی آب در ارتباط با بهداشت انسانی» شرایط اکولوژیکی و کاربری آب انجام می‌شود. نوع اطلاعاتی که از یک برنامه پایش کیفیت به دست می‌آید بستگی کامل به اهداف برنامه پایش دارد. بنابراین تعیین و شفاف‌سازی هدف یا اهداف, اولین و مهم‌ترین گام در برنامه پایش می‌باشد. چرا که سایر فعالیت‌ها بر اساس آن طراحی و تعیین می‌شوند. برای طراحی یک برنامه پایش کیفیت مناسب باید نگاهی جامع به اجزای مختلف برنامه, اهمیت و جایگاه و ارتباطات بین آنها داشت. این نگاه جامع» به طراح برنامه کمک می‌کند تا هر یک از بخش‌های سیستم را به صورت جزیی از یک سیستم کلی در نظر گیرد زیرا که نمی‌توان آن را مستقل از بقیه سیستم طراحی کرد. اطلاعاتی که در یک برنامه پایش تولید می‌شوند محصول جمع‌آوری نمونه‌های آب» آنالیز و تفسیر داده‌های کیفیت آب می‌باشد. بدین ترتیب خروجی برنامه‌های پایش نه فقط داده‌های خامء بلکه اطلاعاتی است که از تحلیل این داده‌ها به دست آمده‌اند و پاسخ‌گوی اهداف تعیین شده می‌باشند. به عبارت دیگر در یک برنامه پایش داده‌هایی تولید می‌شوند که پس از تحلیل, پاسخ‌گوی سوال‌های مطرح شده در بخش اهداف باشند. «فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها» براساس «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدها»» نشریه شماره ۵۵۱ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور - طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب کشور - وزارت نیرو تهیه شده است. - هدف هدف از تهیه این فهرست خدمات و شرح خدمات. ارائه مرجعی است که اهداف, دامنه, نیازها و منابع مالی و انسانی و ساختار و اقدامات مورد نیاز برای مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها را بیان کند. مطالب این نشریه محدود به خدمات مشاوره نیست و اقدامات اجرایی مرتبط با پایش را نیز در بر می‌گیرد. - دامنه کاربرد این نشریه برای پایش کیفیت آب مخازن سدها در کشور تهیه شده است و محدودیت جغرافیایی در کابرد آن وجود ندارد. مخاطبین این نشریه شرکت‌های آب منطقه‌ای» بهره‌برداران سدهاء مهندسین مشاورء پژوهشگران» دانشجویان و سایر سازمان‌ها و افرادی که با مسایل کیفیت آب در مخازن سدها سر و کار دارندء می‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بخش اول فهر ست خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۱ کلیات -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-۱- اقدامات اولیه اقدامات اولیه شامل فعالیت‌هایی است که پیش از شروع مطالعات پایه باید انجام شوند. ۱-۱-۱- برگزاری جلسات کارشناسی به منظور تبیین و شفاف‌سازی هدف/ اهداف پایش ۲-۱-۱- تعیین نوع پایش مورد نیاز با توجه به هدف یا اهداف تعیین شده ۳-۱-۱- تعیین محدوده جغرافیایی پایش با توجه به هدف یا اهداف تعیین شده ۴-۱-۱- تعیین محدوده زمانی و زمان شروع و پایان پایش با توجه به هدف/ اهداف تعیین شده ۵-۱-۱ تعیین ساختار اجرایی و نظارتی برنامه پایش ۲-۱- گزارش‌دهی ۱-۲-۱- تعیین ساختار و چارچوب گزارش‌ها - گزارش‌های مطالعات پایه - گزارش‌های طراحی برنامه پایش - گزارش برآورد هزینه‌های پایش - گزارش‌های تدارکات و اجرای برنامه پایش در هر نوبت - گزارش بانک داده‌ها و اطلاعات - گزارش‌های تحلیل داده‌ها - گزارش‌های ارزیابی عملکرد و اصلاحات برنامه پایش - گزارش اقدامات کنترلی پیشنهادی ۲-۲-۱- تعیین برنامه زمانبندی ارائه گزارش‌ها این بخش به منظور جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات مورد نیاز بخش‌های مختلف برنامه انجام می‌شود. ۱-۳-۱- داده‌های کاربری اراضی ۲-۳۲۳-۱- داده‌های کاربری آب ۳-۳-۱- داده‌های تویوگرافی -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ فهرست خدمات و نسرح خدمات مطالعات پایشس کیقیت آب مخازن سدها ۴-۳-۱ داده‌های زمین‌شناسی و زئوهیدرولوزی ۵-۳-۱- داده‌های خاک و فرسایش ۶-۳-۱- داده‌ها و اطلاعات مخزن سد ۷-۳-۱- داده‌های هواشناسی ۸-۳-۱- داده‌های پوشش گیاهی ۹-۲۳-۱- داده‌های طرح‌ها و برنامه‌های توسعه‌ای عمرانی؛ کشاورزی» مسکونی و صنعتی ۱۱-۳-۱- داده‌های گذشته کیفیت آب مخزن -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲ مطالعات پایه -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- مطالعات پایه 8 ۱-۳ کلیات مطالعات پایه به منظور شناسایی ویژگی‌ها و بررسی وضعیت گذشته و موجود و بر اساس تحلیل داده‌ها و اطلاعات جمع‌آوری شده, انجام می‌شود. نکته: در صورت عدم دسترسی به نقشه با مقیاس ذکر شده» با هماهنگی کارفرما می‌توان از نقشه با مقیاس قابل استفاده و در دسترس استفاده کرد. ۲-۲- شناسایی ویژگی‌های حوضه آبریز بالادست مخزن سد در محدوده‌های بلافصل و تاثیرگذار و ۱-۲-۲ شناسایی کاربری اراضی موجود و تهیه نقشه کاربری اراضی به تفکیک فعالیت‌های اکولوزی و حفاظت از محیط زیست. کشاورزی» جنگل‌داری و مرتع‌داری» آبزی‌پروری» گردشگری,» شهری و روستایی و صنعتی با مقیاس ۱:۳۵۰۰۰ ۲-۲-۲- شناسایی کاربری‌های منابع آب به تفکیک کاربری‌های مصرفی و غیرمصرفی و تهیه جدول اطلاعاتی کاربران منابع آب در بالادست مخزن ۳-۲-۲ تهیه نقشه‌های توپوگرافی با مقیاس ۱:۲۵۰۰۰ ۴-۲-۲ شناسایی ویژگی‌های زمین‌شناسی و تهیه نقشه‌های زمین‌شناسی و ژئوهیدرولوژی با مقیاس ۱:۱۰۰۰۰۰ ۶-۲-۲ بررسی و تعیین ویژگی‌های مخزن سد - تعیین حجم مخزن» جدول و منحنی حجم - سطح - ارتفاع - تعیین شکل و توپوگرافی مخزن با استفاده از نقشه‌های با مقیاس ۱:۵۰۰۰ - تعیین منابع و مصارف آب مخزن و تغییرات آن با زمان - تعیین تعدادء نوع و موقعیت خروجی‌ها/ دریچه‌های سد و موقعیت محل‌های برداشت آب داخل مخزن (در صورت وجود) - بررسی و تهیه اطلاعات هواشناسی در ایستگاه‌های سینوپتیک» باران سنجی و کلیماتولوژی موجود در محدوده حوضه آبریز و در محدوده مخزن (در صورت وجود) در یک دوره حداقل ۱۰ ساله شامل داده‌های بارش, دماء رطوبت, تبخیر, ساعات آفتابی» جهت و سرعت باد غالب/ نمودار گلباد در صورت عدم وجود ایستگاه هواشناسی در محدوده مطالعات. لازم است با استفاده از داده‌های ایستگاه‌های محاور مقادیر پارامترهای مورد نیاز برآورد شوند. ۷-۲-۲- بررسی فرسایش در حوضه بالادست سد (اطلاعات باید به صورت جدول و نقشه با مقیاس ۱:۵۰۰۰۰ ارائه شود.) - بررسی و تعیین شدت فرسایش حوضه آبریز بالادست سد و برآورد میزان فرسایش, درجه مقاومت به هوازدگی و - بررسی و تعیین میزان رسوبات ورودی به مخزن ۸-۲-۲- بررسی و تعیین پوشش گیاهی شامل گونه‌ها و تراکم پوشش گیاهی و تهیه نقشه پوشش گیاهی با مقیاس ۱:۵۰۰۰۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ فهرست خدمات و شسرح خدمات مطالعات پاین شسکیفیت آب مخازن سدها ۹-۲-۲- شناسایی و بررسی طرح‌ها و برنامه‌های توسعه‌ای عمرانی» کشاورزی» مسکونی» صنعتی» خدماتی و تفریحی و توریستی در حوضه آبریز بالادست موثر در کیفیت آب مخزن شامل نوع طرح توسعه» میزان اثرگذاری طرح بر فرسایش» ظرفیت یا مشخصه اصلی طرح» منبع تامین آب» میزان مصرف آبء میزان فاضلاب تولیدی,» آلاینده‌های اصلی موجود در پساب» محل تخلیه پساب یا منبع ۱۰-۲-۲- شناسایی منابع آلاینده موجود و بالقوه - شناسایی منابع آلاینده نقطه‌ای شامل فاضلاب‌های شهری و صنعتی و کشاورزی - شناسایی منابع آلاینده غیرنقطه‌ای شامل زه‌آب‌های کشاورزی» روان آب‌های شهری, آلودگی ناشی از عملیات لایروبی, قایقرانی» اکتشاف و توسعه منابع نفت وگاز, چاه‌های جذبی فاضلاب ۱۱-۲-۲- بررسی وضعیت پایه و تاریخچه کیفیت آب مخزن با استفاده از گزارش‌ها و نتایج اندازه‌گیری‌های فیزیکی» شیمیایی و زیستی موجود و ثبت شده» گزارش‌های مربوط به حوادث قبلی منجر به ورود و پخش آلودگی در مخزن ۱۲-۲-۲- بازدید صحرایی و آشنایی با محدوده مطالعات و تایید داده‌ها و اطلاعات مکانی جمع‌آوری شده در مطالعات پایه و ثبت -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ طراحی برنامه پایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم- طراحی برنامه پایشس ۱ ۱-۳- طراحی برنامه پایش ۱-۱-۳- طراحی مدل مفهومی پایش براساس نتایج بندهای (۱-۱) و (۳-۱) ۲-۱-۳- بررسی کاربرد مدل‌های کیفیت آب در طراحی برنامه پایش ۳-۱-۳- تعیین موقعیت ایستگاه‌های پایش با توجه به هدف/ اهداف پایش - تعیین تعداد و عمق‌های نمونه‌برداری در هر ایستگاه - تعیین نحوه دسترسی به ایستگاه‌های تعیین شده و تجهیزات و وسایل مورد نیاز ۴-۱-۳ تعیین پارامترهای مورد سنجش با توجه به هدف/ اهداف پایش ممکن است با توجه به اهداف پایش علاوه بر پارامترهای زیرء پارامترهای دیگری (مانند فلزات سنگین) با توافق کارفرما در نظر گرفته شوند یا برخی پارامترهای ذکر شده» حذف شوند. - پارامترهای فیزیکی و شیمیایی 71 عمق قابل مشاهده دیسک سکچی,» رنگ و بو * پارامترهای شیمیایی: مواد مغذی (آمونیاک. نیترات/ نیتریت» نیتروژن کلء فسفر کل, ارتوفسفات)» کلرید» اکسیژن مورد نیاز شیمیایی ((1-)) اکسیژن مورد نیاز بیوشیمیایی (3)0(10])» آهن» منگنزء و سموم آلی. در صورت کاربری آب مخزن برای مصارف کشاورزی پارامترهای سدیم» منیزیم و کلسیم نیز باید اندازه‌گیری شوند. * پارامترهای آلودگی شیمیایی در رسوبات: منگنزء آهنء آلومینیم» کلسیم سموم آلیء مواد آلی پایدار» و ارتوفسفات. - پارامترهای زیستی برای کاربری‌های شهری و شرب» محیط زیست. تفرج و پرورش آبزیان: کلروفیل 2/ فیتوپلانکتون» زئوپلانکتون (فقط برای کاربری پرورش آبزیان» ساختار جمعیتی ماهی‌هاء و آنالیز بافت ماهی‌ها (تجمع فلزات سنگین, باقیمانده سموم و مواد آلی پایدار در بافت ماهی درصورتی که وجود این مواد در مقادیر بیش از حد مجاز در آب قطعی شده باشد). * برای کاربری کشاورزی: کلروفیل 2 / فیتو پلانکتون * برای کاربری تولید برق آبی و صنعت: پارامترهای کلروفیل 2/ فیتو پلانکتون - پارامترهای میکروبی شامل کل کلیفرم‌هاء کلیفرم‌های مدفوعی, استرپت وکوک مدفوعی. ۵-۱-۳- تعیین زمان و فرکانس نمونه‌برداری پارامترهای کیفیت آب و رسوب - بررسی‌های مقدماتی - سایر موارد با توجه به هدف/ اهداف پایش و کاربری آب مطابق «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدهاء نشریه شماره ۵۵۱» - تعیین زمان و فرکانس اندازه‌گیری‌های کمی * اندازه‌گیری بده جریان‌های ورودی و خروجی به مخزن و سطح آب به صورت پیوسته یا روزانه -------- صفحهٔ بعد -------- ۱7 فهرست خدمات و شسرح خدمات مطالعات پاین سکیفیت آب مخازن سدها در صورت عدم امکان اندازه‌گیری‌های با فرکانس تعیین شده باید فواصل زمانی آنها منطبق بر فواصل زمانی نمونه‌برداری‌های کیفیت آب در هر ایستگاه باشد. ۶-۱-۳ تعیین روش‌های نمونه‌برداری - تعیین روش نمونه‌برداری سطحی و عمقی آب - تعیین روش نمونه‌برداری رسوبات سطحی و عمقی (در صورت نیاز) ۷-۱-۳- تعیین روش‌ها و تجهیزات و مواد مورد نیاز برای آماده‌سازی و نگهداری نمونه‌های آب و رسوب (در هر مورد در صورت نیاز) ۸-۱-۳- تعیین روش‌ها و تجهیزات مورد نیاز برای انتقال نمونه‌ها به آزمایشگاه ۹-۱-۳- تعیین روش‌های آنالیز مورد نیاز - تعیین حدود تشخیص و دقت مورد نیاز برای هر پارامتر و تداخل‌های احتمالی - تعیین مراجع استاندارد برای روش‌های آنالیز مورد قبول - تعیین تجهیزات و امکانات و آزمایشگاه‌های در دسترس برای آنالیز و ظرفیت آنها - آنالیز هزینه اندازه‌گیری‌ها ۱۰-۱-۳- تعیین ترکیب و تعداد نفرات گروه عملیات میدانی و تدار کات مورد نیاز آزها ۱۱-۱-۳- برنامه‌های تضمین و کنترل کیفیت - تعیین روش‌های تضمین و کنترل کیفیت نمونه‌برداری - تعیین روش‌های تضمین و کنترل کیفیت برای آماده‌سازی» نگهداری و حمل نمونه‌ها - تعیین روش‌های تضمین و کنترل کیفیت برای آنالیز نمونه‌ها به تفکیک برای آنالیزهای در محل و آنالیزهای آزمایشگاهی - ارزیابی آزمایشگاه‌های در دسترس از نظر تجهیزات» نیروی انسانی» گواهینامه‌های تعیین صلاحیت» انطباق روش‌های آزمایش با روش‌های تعیین شده در بند (۹-۱-۳) و روش‌های کنترل و تضمین کیفیت بند (۱)۱۱-۱-۳ ۱۲-۱-۳- تعیین آزمایشگاه‌های همکار و شرح وظایف آنها ۱۳-۱-۳- ایمنی - طراحی برنامه ایمنی برای عملیات میدانی و نمونه‌برداری ۱۴۳-۱-۳- تحلیل داده‌ها - تعیین روش‌های تحلیل داده‌ها با توجه به هدف/ اهداف تعیین شده ۱۵-۱-۳- بانک داده‌ها و اطلاعات ۱- به هنگام ارزیابی و انتخاب آزمایشگاه‌ها لازم است گواهینامه‌های تعیین صلاحیت به‌ویژه گواهی آزمایشگاه معتمد سازمان حفاظت محیط زیست درخواست و بررسی شود. علاوه بر این توصیه می‌شود آزمایشگاه‌هایی که علاوه بر گواهی آزمایشگاه معتمد.ء گواهینامه بین‌المللی ایزو ۱۷۰۲۵ دارندء در آلویت قرار گیرند. -------- صفحهٔ بعد -------- اراس اس را 6 - بررسی و شناخت بانک‌های داده و اطلاعات و روش‌های ثبت و نگهداری و بازیابی موجود - تعیین روش ثبت و نگهداری داده‌ها و اطلاعات پایش آب مخزن سد - طراحی بانک داده‌ها و اطلاعات (در صورت نیاز) - تعیین روش‌ها و فرم‌های گزارش‌گیری مورد نیاز ۱۶-۱-۳- تعیین نیازهای آموزشی و طراحی برنامه آموزش ۱۷-۱-۳- برآورد هزینه‌های اجرای برنامه پایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴ ندار کات و اجرای برنامه پایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- تدارکات و اجرای برنامه پاش ۳ ۱-2- تدار کات برنامه پایش ۱-۱-۴ هماهنگی با کارفرما برای اجازه دسترسی به مخزن سد و موقعیت ایستگاه‌های منتخب ۲-۱-۴- تشکیل گروه عملیات میدانی مطابق بند ۱۰-۱-۳۲ ۳-۱-۴- آموزش کارشناسان پیش از شروع عملیات میدانی در زمینه ایمنی و روش‌های کار انتخابی ۴-۱-۴- بررسی شرایط آب و هوایی و موارد ایمنی موثر بر اجرای برنامه پیش از شروع عملیات میدانی ۵-۱-۴- هماهنگی با آزمایشگاه‌های همکار (بند ۱۳-۱-۳) برای دریافت نمونه و انجام آنالیزهای مورد نیاز ۶-۱-۳ تهیه و تامین تجهیزات. وسایل و مواد مورد نیاز (در هر مورد در صورت نیاز) - تهیه وسایل و تجهیزات ایمنی مورد نیاز مطابق بند ۱۳-۱-۲۳ - تهیه و تامین تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری آب ۹ تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری پارامترهای فیزیکی و شیمیایی در سطح و عمق آب ۹ تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری پارامترهای میکروبی در سطح و عمق آب تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری‌های زیستی در سطح و عمق - تهیه و تامین تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری رسوب سطحی و عمقی - تهیه و تامین تجهیزات و مواد مورد نیاز برای آماده‌سازی و نگهداری نمونه‌های آب و رسوب - تهیه و تامین تجهیزات و وسایل مورد نیاز برای انتقال نمونه‌ها به آزمایشگاه - تهیه و تامین تجهیزات و وسایل اندازه‌گیری‌های میدانی - تهیه تجهیزات و وسایل مورد نیاز برای دسترسی به ایستگاه‌های تعیین شده ۷-۱-۴- انتقال تجهیزات و وسایل به محل برای شروع عملیات میدانی ۳-4- اجرای برنامه پایش ۱-۳-۴ اجرای برنامه پایش مطابق بندهای تعیین شده در بخش طراحی برنامه پایش (فصل سوم) -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- تحلیل داده‌ها و فصل ۵ بانک داده‌ها و اطلاعلت -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم - تحلیل داده‌ها و باتک داده‌ها و اطلاعات ۳ ۱-۵- تحلیل داده‌ها ۱-۱-۵- تحلیل داده‌های به دست آمده با استفاده از روش‌های تعیین شده در بند ۱۴۳۴-۱-۳ شامل موارد زیر: 9 گراف سری زمانی دو متغیره برای تعیین وجود یا عدم وجود تغییرات فصلی گراف دو متغیره تغییرات جریان ماهانه در ایستگاه ورودی مخزن در برابر کیفیت آب برای تعیین اثر جریان گراف یا هیستوگرام سری زمانی دو متغیره برای متغیرهای کیفیت آب ۹ نمودارهای فصلی یا سالانه جعبه‌ای برای پارامترهای کیفیت آب برای تعیین وجود یا عدم وجود روند تغییرات فصلی * تعیین روند تغییرات افقی در عرض» طول آب مخزن برای پارامترهای فیزیکی» شیمیایی و زیستی * تعیین روند تغییرات عمودی آب مخزن برای پارامترهای فیزیکی» شیمیایی و زیستی برای تعیین وضعیت لایه‌بندی حرارتی و کیفیت آب - شناسایی و تعیین وضعیت پدیده‌های مرتبط با مغذی شدن مخزن ۹ پدیده اوتریفیکاسیون پدیده شکوفایی جلبک رشد انبوه گیاهان آبزی و تعیین گونه آنها تهیه نقشه‌های مراحل وقوع پدیده پرغذایی در مخزن - ردیابی عوامل آلاینده - تحلیل ریسک آلودگی آب و عوامل موثر بر آن ۳۲-۵- ایجاد بانک داده و اطلاعات ۱-۲-۵- تهیه بانک داده‌ها و اطلاعات مطابق بند ۱۵-۱-۲۳ (در صورت نیاز) ۲-۲-۵ تهیه فرم‌های گزارش گیری ۳-۲-۵- ورود داده‌ها و اطلاعات به بانک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۶ - رزیابی عملکرد و بازنگری برنامه بایش و اقداملت کنترلی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل شم - ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پاش واقدامات کنترلی -۱-٩‏ ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش ۱-۱-۶ تعیین روش ارزیابی عملکرد و شاخص‌های میزان دستیابی به اهداف پایش - تعیین مقاطع زمانی ارزیابی و کنترل برنامه پایش ۲-۱-۶ تعیین و تشکیل گروه ارزیابی و تخصص‌های مورد نیاز ۳-۱-۶ تعیین مشکلات و کمبودهای برنامه پایش پس از هر نوبت ارزیابی ۴-۱-۶ تعیین اصلاحات و بازنگری‌های مورد نیاز پس از هر نوبت بازنگری ۵-۱-۶- به‌روزرسانی برنامه زمانبندی و برآورد هزینه‌ها با توجه به تغییرات و اصلاحات پیشنهادی ۶-۱-۶-م تندسازی و ثبت سوابق ارزیابی عملکرد و9 اصلاحات برنامه ۳-۹- اقدامات کنترلی ۱-۲-۶- تعیین اقدامات کنترلی با توجه به هدف/ اهداف پایش (هر مورد در صورت نیاز) - تعیین اقدامات کنترلی برای مدیریت ریسک آلودگی - تعیین اقدامات کنترلی در صورت آلودگی رسوبات به فلزات سنگین و مواد آلی انسان ساخت - تعیین اقدامات کنترلی مربوط به رشد بیش از حد گیاهان آبزی ناشی از افزایش مواد مغذی ۳۹ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بخش دوم شرح خدمات مطالعات بایش کیفیت آب مخازن سدها -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۱ کلیات -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- کلیاتن ۳ ۱-۱ اقدامات اولیه پایش اقدامات اولیه شامل فعالیت‌هایی است که در ابتدای مطالعات و پیش از شروع مطالعات پایه باید انجام شوند. ۱-۱-۱- تبیین اهداف پایش: اولین گام مطالعات تبیین و شفاف‌سازی اهداف برنامه پایش است. مجری باید در جلساتی که با کارشناسان کارفرما برگزار می‌کند. اهداف پایش را به طور دقیق و شفاف تبیین کند. در این جلسات باید افراد مسوول تخصیص بودجه و مدیرانی که نیاز به اطلاعات کیفیت آب دارندء نیز فعالانه شرکت کنند. به طور کلی اهدافی که برای برنامه پایش می‌توان در نظر گرفت» عبارتند از: - تعیین وضعیت موجود و تغییرات زمانی کیفیت آب - تشخیص عوامل و منابع آلاینده - تعیین ریسک آلودگی آب و برنامه مدیریت و کنترل آن - جمع‌آوری اطلاعات برای طراحی برنامه‌های مدیریت منابع آب - کسب اطمینان از موفقیت برنامه‌های مدیریت منابع آب و تعیین میزان دستیابی به اهداف تعیین شده - تعیین سریع غلظت و نوع آلاینده‌ها و ارزیابی سریع وضعیت موجود پس از وقوع حوادث طبیعی و انسان ساخت ۲-۱-۱- تعیین محدوده مطالعاتی: در این مرحله محدوده جغرافیایی مطالعات در دو محدوده بلافصل و تاثیرگذار تعیین می‌شود. ۳-۱-۱ تعیین محدوده زمانی: در این مرحله بازه زمانی و طول دوره برنامه پایش تعیین می‌شود. ۴-۱-۱ تعیین ساختار اجرایی و نظارتی برنامه پایش: ساختار اجرایی طراحی, اجرا و ارزیابی عملکرد برنامه پایش و ساختار نظارتی حسن اجرای برنامه را کنترل خواهد کرد و شامل افراد عضو گروه‌های اجرایی و نظارتی» وظایف آنهاء و نحوه گردش کار بین آنهاء می‌باشد. ۲-۱- جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات این بخش به منظور جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات مورد نیاز بخش های مختلف برنامه انجام می‌شود. به طور معمول در این بخش تولید داده انحام نمی‌شود. با این وجود در صورت نیاز به تولید داده باید هماهنگی‌های لازم با کارفرما انجام شود. نکته: در صورت عدم دسترسی به نقشه با مقیاس ذکر شده, با هماهنگی کارفرما می‌توان از نقشه با کوچک‌ترین مقیاس در دسترس استفاده کرد. ۱-۲-۱- داده‌های کاربری اراضی موجود و تهیه نقشه کاربری اراضی با مقیاس ۱:۲۵۰۰۰ که در آن کاربری های موجود به تفکیک فعالیت (اکولوژی و حفاظت از محیط زیست. کشاورزی» جنگل‌داری و مرتع‌داری» آبزی‌پروری» توریستی» شهری و روستایی و صنعتی) ۲-۲-۱- داده‌های کاربری منابع آب به تفکیک کاربری‌های مصرفی و غیرمصرفی و تهیه جدول اطلاعاتی کاربران منابع آب در بالادست مخزن شامل داده‌های نوع کاربری» وسعت کاربری» نوع محصول/ محصولات. میزان تولید/ تولیدات. تعداد افراد شاغل/ جمعیت. منبع تامین آبء میزان مصرف آبء میزان تولید فاضلابء و سایر ملاحظات و داده‌ها و اطلاعات که بر کیفیت آب مخزن تاثیر می‌گذارند. ۳-۲-۱- نقشه توپوگرافی با مقیاس ۱:۲۵۰۰۰ در محدوده حوضه آبریز -------- صفحهٔ بعد -------- ۳7 فهرست خدمات و شسرح خدمات مطالعات پاین شسکیفیت آب مخازن سدها ۴-۲-۱ داده‌های ژئوهیدرولوژی شامل سری زمانی رقوم ایستابی و کیفیت آب زیرزمینی و نقشه‌های زمین‌شناسی با مقیاس ۵-۲-۱- داده‌ها و اطلاعات خاک شناسی و شدت فرسایش حوضه آبریز بالادست سد و رسوبات ورودی به مخزن و برآورد میزان فرسایش, پتانسیل لغزش و رانش و درجه مقاومت به هوازدگی و فرسایش. داده‌ها و اطلاعات باید به صورت جدول و نقشه با مقیاس ۰ آارائه شود. ۶-۲-۱ داده‌های مخزن سد شامل حجم مخزن» جدول و منحنی حجم - سطح - ارتفاع» شکل و توپوگرافی مخزن با استفاده از نقشه‌های با مقیاس ۱:۵۰۰۰ یا کم‌تر» منابع و مصارف آب مخزن و تغییرات آن با زمان» تعدادء نوع و موقعیت خروجی‌ها/ دریچه‌های سدء موقعیت محل‌های برداشت آب داخل مخزن (در صورت وجود) ۷-۲-۱- داده‌های هواشناسی در ایستگاه‌های سینوپتیک. باران سنجی و کلیماتولوژی موجود در محدوده حوضه آبریز و در محدوده مخزن (در صورت وجود) در یک دوره حداقل ۱۰ ساله و شامل داده‌های بارش, دماء رطوبت» تبخیرء ساعات آفتابی» جچهت و سرعت باد غالب/ نمودار گلباد. در صورت عدم وجود ایستگاه هواشناسی در محدوده مطالعات. لازم است با استفاده از داده‌های ایستگاه‌های مجاور مقادیر پارامترهای مورد نیاز برآورد شوند. ۸-۲-۱- داده‌های پوشش گیاهی شامل تیپ پوشش گیاهی و تراکم پوشش گیاهی به صورت جدول و نقشه با مقیاس ۱:۵۰۰۰۰ ارائه شوند. ۹-۲-۱- اطلاعات طرح‌ها و برنامه‌های توسعه‌ای عمرانی» کشاورزی» مسکونی و صنعتی در حوضه آبریز بالادست موثر در کیفیت آب مخزن شامل نوع طرح توسعه, میزان اثرگذاری طرح بر فرسایش» ظرفیت یا مشخصه اصلی طرح» منبع تامین آب» میزان مصرف آب. میزان فاضلاب تولیدی, آلاینده‌های اصلی موجود در پساب» محل تخلیه پساب یا منبع نهایی پذیرنده» سایر ملاحظات - داده‌های منابع آلاینده موجود و بالقوه شامل: * منابع آلاینده نقطه‌ای شامل فاضلاب‌های شهری و صنعتی» و برخی فعالیت‌های بخش کشاورزی از جمله پرورش دام و طیور و آبزیان ٩‏ منابع آلاینده غیرنقطه‌ای شامل زه‌آب‌های کشاورزی» روان آب‌های شهری» آلودگی ناشی از عملیات لایروبی؛ قایقرانی» اکتشاف و توسعه منابع نفت و گاز» چاه‌های جذبی فاضلاب ۱۰-۲-۱- داده‌ها و اطلاعات وضعیت موجود و تاریخجه کیفیت آب مخزن با استفاده از گزارش‌ها و نتایج اندازه‌گیری‌های فیزیکی, شیمیایی و زیستی موجود و ثبت شده» گزارش‌های مربوط به حوادث قبلی منجر به ورود و پخش آلودگی در مخزن -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲ مطالعات پایه -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- قصل دوم - مطالعات پایه ۳۹ ۱-۳ کلیات مطالعات پایه به منظور بررسی و شناسایی ویژگی‌ها و جمع‌بندی داده‌ها و اطلاعات مربوط به وضعیت گذشته و موجود محدوده مطالعاتی که بر طراحی و اجرای برنامه موثرند. انجام می‌شود که این موارد به شرح زیر می‌باشد: ۲-۲- بررسی ویژگی‌های حوضه آبریز بالادست مخزن سد در محدوده‌های بلافصل و تاثیرگذار و تاثیرپذیر ۱-۲-۲ بررسی وضعیت و شناسایی ویژگی‌های کاربری اراضی موجود در محدوده حوضه آبریز و نحوه و میزان تاثیرگذاری آنها بر ۲-۲-۲- بررسی و شناسایی کاربری‌های منابع آب به تفکیک کاربری‌های مصرفی و غیرمصرفی و تهیه جدول اطلاعاتی کاربران منابع آب در بالادست مخزن و نحوه و میزان تاثیرگذاری آنها بر کیفیت آب مخزن ۳-۲-۲- بررسی وضعیت توپوگرافی حوضه آبریز و تعیین مسیرهای ورود رواناب‌های سطحی به مخزن سد و ویژگی‌های آنها ۴-۲-۲- بررسی ویژگی‌های ژئوهیدرولوژی و زمین‌شناسی در محدوده حوضه آبریز و نحوه تاثیر منابع آب زیرزمینی و ساختارهای زمین‌شناسی بر کیفیت آب مخزن در بالادست مخزن و ارزیابی تاثیر کیفیت آب مخزن بر منابع آب زیر زمینی در پایین دست سد ۵-۲-۲- بررسی ویژگی‌های خاک در محدوده حوضه آبریز و نحوه و میزان تاثیرگذاری آن بر کیفیت آب مخزن ۶-۲-۲ بررسی ویژگی‌های مخزن سد - بررسی حجم مخزن و تغییرات آن در بازه زمانی پایش, جدول و منحنی حجم - سطح - ارتفاع - بررسی شکل و توپوگرافی مخزن و خط القعر و فرورفتگی‌ها و برآمدگی‌های موثر بر حرکت آب در داخل مخزن, مقایسه جهت قرارگیری مخزن نسبت به جهت وزش باد (گلباد) و ارزیابی اولیه از محورهای اصلی تغییرات کیفیت آب (یک. دوء یا سه بعدی بودن تغییرات کیفیت آب در مخزن) ۷-۲-۲- بررسی منابع و کاربری آب مخزن و تغییرات آن با زمان و الزامات کمیت و کیفیت آب کاربران (نیازمندی‌های کاربران) و تغییرات زمانی آن ۸-۲-۲- بررسی ویژگی‌های سد شامل تعداد. نوع و موقعیت خروجی‌ها/ دریچه‌های سد و موقعیت محل‌های برداشت آب داخل مخزن (در صورت وجود) و نحوه و زمان استفاده از آنها ۹-۲-۲- بررسی هواشناسی و چگونگی تاثیر پارامترهای هواشناسی بر کمیت و کیفیت آب مخزن ۱۰-۲-۲- بررسی فرسایش در حوضه بالادست سد و چگونگی و میزان تاثیرگذاری آن بر کمیت و کیفیت آب مخزن ۱۱-۲-۲- بررسی پوشش گیاهی در محدوده حوضه آبریز و چگونگی و میزان تاثیرگذاری آن بر کیفیت آب مخزن ۱۳-۲-۲- بررسی طرح‌ها و برنامه‌های توسعه‌ای عمرانی» کشاورزی» مسکونی و صنعتی و چگونگی و میزان تاثیرگذاری آنها بر ۱۳-۲۲ بررسی منابع آلاینده موجود و بالقوه و نحوه و میزان تاثیرگذاری آنها بر کمیت و کیفیت آب مخزن ۱۴-۲-۲- بررسی وضعیت پایه و تاریخچه کیفیت آب مخزن و ارزیابی تغییرات کیفیت آب در گذشته و روندها و تغییرات فصلی آن و ارزیابی حوأدث رخ داده موثر بر کیفیت آب و اقدامات انجام شده برای مقابله با آنها -------- صفحهٔ بعد -------- یک فهرست خدمات و نسرح خدمات مطالعات پایشس کیقیت آب مخازن سدها ۱۵-۲-۲- بازدید صحرایی: به هنگام بازدید باید وضعیت فرسایش, وجود هرگونه لوله گذاری, راه آب و یا زه آب به سمت مخزن و یا اطراف آن (محل لوله گذاری, نوع لوله, قطر تقریبی لوله» سرعت تخلیه جریان از لول رنگ و بوی جریان خروجی)» پوشش گیاهی (تراکم پوشش گیاهی, نوع گونه‌هاء وسعت محدوده پوشیده از گیاه)» دفع زباله و مواد زاید جامد.» هرگونه پدیده غیرعادی مانند تخلیه هرگونه ماده شیمیایی» نفتی و غیره به داخل مخزن, مرگ ناگهانی ماهیان و سایر جانوران» مشاهده هرگونه تغییر در رنگ و بوی آب و ...) بررسی و ثبت شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ طراحی برنامه پایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - طراحی برنامه پایش ۳ ۱-۳- تعیین ایستگاه‌های پایش انتخاب نهایی نقاط نمونه‌برداری باید پس از بازدید میدانی و انجام بررسی‌های اولیه و حتی در برخی موارد اندازه‌گیری‌های میدانی یا اجرای محدود یک برنامه پایش مقدماتی, انجام شود. ۱-۱-۳ تعیین نقاط پایش در سطح مخزن - در صورتی که اختلاط کامل افقی در مخزن برقرار باشد» یک نقطه به عنوان ایستگاه پایش در سطح آب ترجیحا در موقعیت طولی و عرضی عمیق‌ترین نقطه مخزن که به طور معمول در مجاورت دیواره سد خواهد بود برای اهداف پایش - در صورتی که مخزن بسیار بزرگ» یا خلیج‌های باریک یا شامل بیش از یک حوضچه عمیق باشد. بیش از یک ایستگاه در سطح» ضروری خواهد بود در این حالت انتخاب حداقل یک ایستگاه در عمیق‌ترین تقطه هر یک از نواحی مذکور ضروری است. - برای مخازن بزرگ یک پارچه با اختلاط کامل افقی تعداد ایستگاه‌هاء باید نزدیک‌ترین عدد صحیح به لگاریتم در مبنای ده مساحت مخزن بر حسب کیلومتر مربع» باشد. - ایستگاه‌های برداشت نمونه‌های رسوب بستر مخزن باید در دلتای جریان‌های ورودی مخزن و عمیق‌ترین نقاط هر یک از حوضچه‌های درون مخزن با توجه به مورفولوزژی کف مخزن انتخاب شوند. - برای مخازن با عمق ۱۰ متر یا بیش‌تر ابتدا باید عمق ترموکلاین به وسیله اندازه‌گیری دما در اعماق مختلف (با فواصل حداقل یک متر) مشخص شود. سپس نمونه‌ها برای سنجش کیفیت آب با توجه به عمق و وضعیت ترموکلاین برداشت شود. به طور کلی حداقل نقاط پایش در عمق مخزن در هر ایستگاه سطحی که در آن لایه‌بندی وجود دارد عبارت است از یک متر زیر سطح آبء درست بالاتر ازحد بالایی لایه ترموکلاین» درست پایین‌تر از حد پایینی لایه ترموکلاین» در عمق میانگین حد بالایی و پایینی لایه ترموکلاین» یک متر بالاتر از رسوبات بستر - در مخازن با عمق کم‌تر از ۱۰ متر ابتدا باید لایه‌بندی حرارتی مخزن بررسی شود و در صورت تشخیص عدم وجود لایه بندی,» نقاط پایش در عمق مخزن در هر ایستگاه سطحی عبارت است از یک نقطه در عمق یک متر زیر سطح آب. یک نقطه در یک متر بالاتر از رسوبات بستر. در صورت وجود لایه‌بندی, مطابق مخازن عمیق‌تر از ۱۰ متر عمل می‌شود. ۳-۳- انتخاب پارامترهای مورد سنجش پارامترهای کیفیت آب مورد سنجش بر اساس معیارهای زیر انتخاب می‌شوند: - پارامترهایی که در بررسی های سوابق اطلاعات کیفی مخزن مهم تشخیص داده شده‌اند و یا غلظت آنها در از استانداردهای ملی و محلی تخطی کرده‌اند. - پارامترهایی که وجود آنها در آب برای کاربری‌های مورد نظر آب مخزن مهم می‌باشد. - بدین ترتیب پارامترهای کیفیت آب و رسوب به شرح زیر می‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- 3 فهرست خدمات و نسرح خدمات مطالعات پای شسکیفیت آب مخازن سدها نکته: ممکن است با توجه به معیارهای بالاا علاوه بر پارامترهای زیرء پارامترهای دیگری (مانند فلزات سنگین) نیز با توافق کارفرما در نظر گرفته شوند یا برخی پارامترها حذف شوند. ۱-۲-۳ پارامترهای فیزیکی و شیمیایی - پارامترهای فیزیکی: دماء اکسیژن محلول,ء هدایت الکتریکی, مجموع جامدات محلول, قلیاییت. درات معلق» کدورت» 011 عمق قابل مشاهده دیسک سکچی, رنگ و بو - پارامترهای شیمیایی: مواد مغذی (آمونیاک نیترات/ نیتریت» نیتروژن کلء فسفر کلء ارتوفسفات)» کلرید. اکسیژن مورد نیاز شیمیایی (۳-010)» اکسیژن مورد نیاز بیوشیمیایی (13010) آهنء منگنزء و سموم آلی. در صورت کاربری آب مخزن برای مصارف کشاورزی پارامترهای سدیم» منیزیم و کلسیم نیز باید اندازه‌گیری شوند. - پارامترهای آلودگی شیمیایی در رسوبات: منگنزء آهن» آلومینیم» کلسیم» سموم آلیء مواد آلی پایدار» و ارتوفسفات ۲-۲-۳ پارامترهای زیستی. انتخاب این پارامترها بر اساس کاربری آب مخزن و به ترتیب زیر است: - شهری و شرب اکولوژی» ماهیگیری» تفرج و پرورش آبزیان: کلروفیل 8/ فیتوپلانکتون» ساختار جمعیتی ماهی‌هاء و آنالیز بافت ماهی‌ها (تجمع فلزات سنگین, باقیمانده سموم و مواد آلی پایدار در بافت ماهی). - کشاورزی: کلروفیل ۵/ فیتو پلانکتون. - تولید برق آبی و صنعت: پارامترهای کلروفیل 4/ فیتو پلانکتون. ۳-۲-۳ پارامترهای میکروبی. این پارامترها فقط در مواردی که مخزن مشکوک به آلودگی به گونه خاصی از عوامل میکروبی باشد اندازه‌گیری می‌شوند و حداقل شامل کل کلیفرم‌هاء کلیفرم‌های مدفوعی و استرپتو کوک مدفوعی می‌باشد. ۳-۳ انتخاب زمان نمونه‌برداری برای تعیین وضعیت تغییرات کیفیت آب مخزن در عرض» طول و عمق بررسی مقدماتی باید حداقل در دو بازه زمانی یکی در اوایل بهار و هنگامی که مخزن در حالت اختلاط کامل است و دیگری در اواخر تابستان در دوره لایه‌بندی احتمالی, انجام شود. برای تعیین وضعیت تغییرات کیفیت در طول و عرض و عمق مخزن, باید نمونه‌ها در یک ساعت معین در یک روز یا روزهای متوالی یک هفته (در صورت نیاز به زمان بیش‌تر برای برداشت نمونه‌ها) از سطح به سمت عمق آب در فواصل تعیین شده برداشت شود. ۱-۳-۳- فواصل زمانی نمونه‌برداری پارامترهای فیزیکی - شیمیایی فواصل زمانی نمونه‌برداری پارامترهای فیزیکی - شیمیایی با توجه به کاربری آب مخزن عبارت است از: - کاربری تامین آب شرب: برای پارامترهای دماء اکسیژن محلولء کدورت» ذرات معلق» بوء 01 رنگ. مجموع جامدات محلول یا هدایت الکتریکی» عمق قابل مشاهده دیسک سکچی, قلیاییت» آهن و منگنز در خروجی برای تصفیه‌خانه به صورت هفتگی» در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه برای پارامترهای سایر فلزات کمیاب, مواد آلی و سموم آلی» اکسیژن‌خواهی شیمیایی (۲010) اکسیژن‌خواهی بیوشیمیایی ((1301) کلرید. و مواد مغدی در خروجی برای تصفیه‌خانه به صورت ماهانه و در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - طراحی برنامه پایش 0 - کاربری تامین آب کشاورزی: برای پارامترهای دماء ذرات معلق, کدورت» 0۳1 رنگ» مجموع جامدات محلول, هدایت الکتریکی» عمق قابل مشاهده دیسک سکچی, قلیاییت. آهن و منگنز در خروجی برای کشاورزی به صورت هفتگی و در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه برای پارامترهای فلزات کمیاب, مواد آلی و سموم آلی. اکسیژن‌خواهی شیمیایی (۳010)» اکسیژن‌خواهی بیوشیمیایی ((301). کلرید. موادمغدی, سدیم» کلسیم» منیزیم در خروجی برای کشاورزی به صورت ماهانه و در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه - کاربری برقابی: برای پارامترهای دماء کدورت» درات معلق, 01 رنگ. مجموع جامدات محلول, هدایت. الکتریکی, اکسیژن محلول, عمق قابل مشاهده دیسک سکچی در نقطه خروجی برای توربین به صورت هفتگی و در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه - کاربری شیلات, اکولوژی و پرورش آبزیان: برای پارامترهای دماء اکسیژن محلول» ذرات معلق, کدورت. 011 مجموع جامدات محلول, هدایت. الکتریکی, مواد مغذی, عمق قابل مشاهده دیسک سکچی, قلیاییت. آهن و منگنز در نقطه ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه برای پارامترهای فلزات کمیاب مواد آلی و آفت‌کش‌هاء اکسیژن‌خواهی شیمیایی (010ح)» اکسیژن‌خواهی بیوشیمیایی (13012)» و مواد مغدی در نقطه ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت فصلی ۲-۳-۳- فواصل زمانی نمونه‌برداری پارامترهای زیستی فواصل زمانی نمونه‌برداری پارامترهای زیستی با توجه به کاربری آب مخزن عبارت است از: - آب شرب و شهری: برای کلروفیل 4/ فیتوپلانکتون به صورت ماهانه, برای فلزات سنگین» باقیمانده سموم و مواد آلی پایدار در بافت ماهی به صورت سالانه - کشاورزی: فصلی - اکولوژی, ماهی‌گیری» تفرج و پرورش آبزیان: برای کلروفیل 8/ فیتوپلانکتون به صورت ماهانه برای ساختار جمعیتنی ماهی‌ها و فلزات سنگین, باقیمانده سموم و مواد آلی پایدار در بافت ماهی به صورت سالانه ۳-۳-۳ فواصل زمانی نمونه‌برداری پارامترهای میکروبی فواصل زمانی نمونه‌برداری برای کاربری‌های مختلف عبارت است از: - کاربری کشاورزی: برای پارامترهای کل کلیفرم‌هاء کلیفرم‌های مدفوعی و استرپتوکوک مدفوعی در نقطه خروجی برای کاربری کشاورزی به صورت ماهانه در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه - کاربری شرب: برای همه پارامترها در نقطه خروجی برای تصفیه‌خانه به صورت هفتگی و در ورودی مخزن و ایستگاه‌های سطحی و عمقی به صورت ماهانه ۴-۳-۳ فواصل زمانی سنجش‌های کمی مهم‌ترین ویژگی‌های کمی که باید تعیین و ثبت شوندء رقوم سطح آب مخزن و بده جریان‌های ورودی و خروجی می‌باشد. بهتر است اندازه گیری بده و سطح آب به صورت پیوسته و یا حداقل روزانه باشد. در غیر این صورت باید فواصل زمانی آنها منطبق بر فواصل زمانی نمونه‌برداری‌های کیفی در هر ایستگاه باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- پا فهرست خدمات و شسرح خدمات مطالعات پاین شسکیفیت آب مخازن سدها 2-۳- تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری آب ۱-۳-۳ پارامترهای فیزیکی و شیمیایی - پارامترهای فیزیکی تا حد امکان در محل و با استفاده از تحهیزات میدانی اندازه‌گیری شوند. - برای برداشت نمونه از جریان‌های ورودی و خروجی مخزن از بطری پلی اتیلنی سفید یا شیشه‌ای با حجم مناسب برای برداشت نمونه در شرایطی که عمق آب در کانال یا رودخانه بیش از ۰/۵ متر باشدء گیره‌ها پا دسته‌های فلزی برای اتصال به بطری ساده نمونه‌برداری نیاز است. - برای برداشت از عمق از دستگاه نمونه‌بردار عمقی که قابلیت برداشت نمونه از عمق‌های مختلف آب مخزن را داشته ۳-۴-۳ پارامترهای میکروبی مشابه نمونه‌برداری از پارامترهای شیمیایی می‌باشد. تجهیزات نمونه‌برداری و ظرف حمل نمونه باید استریل شده باشند. ۵-۳- تجهیزات نمونه‌برداری رسوب - نمونه‌گیرهای سطحی: به طور معمول گرب یا تجهیزات مشابه برای بررسی توزیع آلاینده‌ها در رسوبات سطحی و موجودات کفزی - نمونه گیرهای مغزه: مغزه‌های با قطر کم تا عمق دو متر برای بررسی توزیع عمومی آلاینده‌ها در رسوبات» نرخ رسوب‌گذاری و روند تاریخی الودگی در مخزن 1-۳ برنامه‌های تضمین و کنترل کیفیت ارائه شود. ۷-۳- ایمنی تهیه و به اجرا گذاشتن یک برنامه ایمنی شامل فهرستی از تجهیزات و اقدامات ایمنی مورد نیاز به ویژه برای بازدیدهای میدانی و نمونه‌برداری مطابق «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن سدهاء نشریه شماره ۵۵۱» -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴ ندار کات و اجرای برنامه پایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - تدارکات و اجرای برنامه پایش نک ۱-4- تدار کات برنامه پایش پس از تهیه برنامه پایش و تصویب کارفرماء برنامه تهیه شده باید اجرا شود. توجه به این نکته ضروری است تامین تدارکات بخشی از روند اجرای برنامه پایش است. گام‌های اساسی تدار کات به شرح زیر هستند: - هماهنگی با کارفرما برای اجازه دسترسی به مخزن سد و موقعیت ایستگاه‌های منتخب - تشکیل گروه عملیات میدانی - آموزش کارشناسان پیش از شروع عملیات میدانی در زمینه ایمنی و روش‌های کار انتخابی - بررسی شرایط آب و هوایی و موارد ایمنی موثر بر اجرای برنامه پیش از شروع عملیات میدانی - هماهنگی با آزمایشگاه‌های همکار برای دریافت نمونه و انجام آنالیزهای مورد نیاز - تهیه و تامین تجهیزات» وسایل و مواد مورد نیاز (در هر مورد در صورت نیاز) تهیه وسایل و تجهیزات ایمنی مورد نیاز ۹ تهیه و تامین تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری آب * تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری پارامترهای فیزیکی و شیمیایی در سطح و عمق آب تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری پارامترهای میکروبی در سطح و عمق آب تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری‌های زیستی در سطح و عمق تهیه و تامین تجهیزات مورد نیاز برای نمونه‌برداری رسوب سطحی و عمقی تهیه و تامین تجهیزات و مواد مورد نیاز برای آماده‌سازی و نگهداری نمونه‌های آب و رسوب * تهیه و تامین تجهیزات و وسایل مورد نیاز برای انتقال نمونه‌ها به آزمایشگاه تهیه و تامین تجهیزات و وسایل اندازه‌گیری‌های میدانی تهیه تجهیزات و وسایل مورد نیاز برای دسترسی به ایستگاه‌های تعیین شده - انتقال تجهیزات و وسایل به محل برای شروع عملیات میدانی ۳-2- اجرای برنامه پایش پس از تامین تدارکات مورد نیاز باید برنامه پایش مطابق طراحی انجام شده به اجرا درآید. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- تحلیل داده‌ها و فصل ۵ بانک داده‌ها و اطلاعلت -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم - تحلیل داده‌ها و بانک داده‌ها و اطلاعات ۳ ۱-۵- تحلیل داده‌ها تحلیل داده‌های به دست آمده با استفاده از روش‌های تعیین شده شامل موارد زیر: ۱-۱-۵- تهیه نقشه‌های تغییرات کیفیت آب شامل: - گراف سری زمانی دو متغیره که بیانگر وجود یا عدم وجود تغییرات فصلی است. - گراف دو متغیره تغییرات جریان ماهانه در ایستگاه ورودی مخزن در برابر کیفیت آب برای تعیین اثر جریان - گراف یا هیستوگرام سری زمانی دو متغیره برای متغیرهای کیفیت آب. این گراف نیاز به تبدیل داده‌ها یا آزمون‌های ناپارامتری روندیابی را مشخص می‌کند. - نمودارهای فصلی یا سالانه جعبه‌ای برای پارامترهای کیفیت آب برای تعیین وجود یا عدم وجود روند تغییرات فصلی ۳-۱-۵ تعیین روند تغییرات افقی در عرض» طول مخزن: برای تعیین روند تغییرات افقی باید نتایج اندازه‌گیری‌های کیفیت پارامترهای مختلف در برابر زمان در طول ماه‌ها و سال‌ها برای هر مقطع/ ایستگاه ترسیم و تحلیل روند انجام شود. ۳-۱-۵ تعیین روند تغییرات عمودی: برای تعیین روند تغییرات عمودی ابتدا باید روند تغییرات افقی مشخص شده باشد. در صورت عدم وجود تغییرات کیفی افقی در مخزن یعنی یک‌بعدی بودن مخزن در سطح» برای تعیین روند تغییرات عمودی باید به هنگام لایه‌بندی احتمالی (اواسط بهار تا اواسط پاییز) به صورت ماهانه در عمیق‌ترین نقطه مخزن,» نمونه‌برداری از سطح تا عمق در فواصل تعیین شده انجام و پارامترهای دماء کدورت» هدایت الکتریکی اکسیژن محلول و 011 و سایر پارارمترها با توجه به کاربری آب اندازه‌گیری و تغییرات آنها نسبت به عمق تعیین شود. ۳-۱-۵- شناسایی پدیده‌های مرتبط با مغذی شدن مخزن: برای شناسایی پدیده‌های مرتبط با شاخص‌ها و علایم مغدذی شدن مخزن باید پارامترهای کاهش شفافیت, افزایش ذرات معلق, افزایش غلظت مواد مغذی» افزایش کلروفیل 4 افزایش هدایت الکتریکی, افزایش جامدات محلول, افت اکسیژن در هیپولیمیون» اشباع اکسیژن در اپیلیمیون» افزایش تناوب زمانی شکوفایی جلبک» کاهش تنوع گونه‌های جلبک, افزایش زئوپلانکتون‌هاء کاهش تنوع جانوران کف‌زی, و افزایش تولید اولیه جرم زنده بررسی و تحلیل شود. - پدیده اوتریفیکاسیون. برای بررسی پدیده اوتریفیکاسیون لازم است پارامترهای غلظت فسفرء عمق قابل مشاهده دیسک سکچی, اکسیژن محلول, و کلروفیل ۵ بررسی و تحلیل شود. - پدیده شکوفایی جلبک. برای بررسی پدیده شکوفایی جلبکی لازم است پارامترهای غلظت مواد مغدی و عمق قابل - رشد انبوه علف‌های هرزآبی و تعیین گونه علف‌ها. برای بررسی رشد انبوه علف‌های هرز آبی لازم است ترکیب گونه‌های علف‌ها و گیاهان آبی و نحوه توزیع و فراوانی آنها و حداکثر عمق رشد این گونه‌ها در طول فصل رشد بررسی و تحلیل ۵-۱-۵- تهیه نقشه‌های مراحل وقوع پدیده پرغذایی در مخزن: با استفاده از داده‌های اندازه گیری‌های میانگین ماهانه مواد مفدی, کلروفیل 4 اکسیژن محلول و عمق قابل مشاهده دیسک سکچی و کدورت. باید منحنی مربوط برای هر یک از ایستگاه‌های سطحی و عمقی مخزن به صورت سالانه رسم و تحلیل شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ فهرست خدمات و شسرح خدمات مطالعات پاین سکیفیت آب مخازن سدها ۶-۱-۵- ردیابی عوامل آلاینده: مهم‌ترین ابزار ردیابی آلاینده‌ها در مخزن بررسی مستمر داده‌های کیفیت آب و مقایسه آنها با استانداردها و تعیین پارامترهایی که مقدار آنها از حدود استاندارد تخطی می کنده می‌باشد. ۷-۱-۵- تحلیل ریسک آلودگی آب و عوامل موثر بر آن: تحلیل ریسک آلودگی آب بر اساس داده‌ها و اطلاعات جمع‌آوری شده در بخش جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات. گزارش‌های مطالعات پایه و سنجش‌های انجام شده در طی برنامه پایش انجام می‌شود. تحلیل ریسک باید به تفکیک برای هر آلاینده انجام شود و میزان ریسک برای هر کاربری و بر اساس کاربری‌ها و فعالیت‌های موجود و آتی براورد شود. ۳-۵- ایجاد بانک داده و اطلاعات بانک اطلاعاتی باید قابلیت ثبتء ذخیره‌سازی و بازیابی کلیه داده‌ها و اطلاعات تولیدی را داشته باشد. بانک اطلاعاتی می‌تواند به هم‌چنین بانک اطلاعاتی باید با بانک‌های موجود کارفرما سازگار باشد. فرم‌های ورود داده‌ها و گزارش‌گیری باید با «دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدهاء نشریه شماره ۵۵۱» انطباق داشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۶ - رزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پاش و اقداملت کنترلی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل نسسم -ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایس و اقدامات کتنرلی ۵1۷ ۱-۹- ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش ۱-۱-۶- تعیین روش ارزیابی عملکرد و شاخص‌های میزان دستیابی به اهداف پایش: لازم است به صورت دوره‌ای مفید و موثر بودن ابزارها و روش‌های مورد استفاده آرزیابی و در صورت نیاز اقدام به بازنگری و اصلاح آنها شود. توصیه می‌شود به منظور بررسی دستیابی به اهداف پایش, از یک داور بیرون از محموعه استفاده شود. به هنگام تدوین برنامه ارزیابی عملکرد باید موارد زیر لحاظ شوند: - تعیین مقاطع زمانی آرزیابی و بازنگری برنامه پایش * برای پایش‌های آدواری: حداقل باید در پایان دوره اول انجام شود. * برای پایش‌های مستمر: در ابتدای برنامه تا یک‌سال کنترل و بازنگری هر سه ماه یک‌بار باید انجام شود, پس از آن تا پنج سال هر شش ماه یکبار و پس از آن سالانه ۲-۱-۶- تشکیل گروه ارزیابی و تعیین تخصص‌های مورد نیاز: در گروه ارزیابی باید مدیر طراحی برنامه پایش؛ استفاده کنندگان از نتایج برنامه پاش و9 یک یا چند مشاور متحصص در رمیئه کیفیت منابع آب حضور داشته باشند. وظایف گروه ارزیابی ید شرح زیر است: - تعیین مشکلات و کمبودهای برنامه پایش پس از هر نوبت ارزیابی _ تعیین اصلاحات و بازنگری‌های مورد نیاز پس از هر نوبت ارزیابی بهه گونه‌ای که دستیابی به اهداف تعیین شده ر در طی - به‌روزرسانی برنامه زمان‌بندی و برآورد هزینه‌ها با توجه به تغییرات و اصلاحات پیشنهادی ۳-۹٩‏ اقدامات کنترلی اقدامات کنترلی باید با توجه به هدف/ اهداف پایش تعیین شوند. در برنامه‌های پایش کلیات و چارچوب اقدامات و توصیه‌ها باید بیان شود و جزییات اجرایی برنامه‌ها می‌تواند در قالب پروژه‌های جداگانه ارائه شوند. اقدامات کنترلی می‌توانند برای مشکلات موجود یا مخاطرات آتی باشند. ۱-۲-۶- اقدامات کنترلی برای مدیریت ریسک آلودگی: این اقدامات به منظور پیشگیری از بروز آلودگی انجام می‌شوند. اقدامات مورد نیاز و ویژگی‌های آنها به نوع آلودگی و منبع/ منابع و ویژگی‌های آنها بستگی دارد و می‌تواند گستره وسیعی از اقدامات سازه‌ای مانند احداث تصفیه‌خانه. موانع برای جلوگیری از دسترسی غیر مجازء» سیستم‌های هشدارء و غیرسازه‌ای مانند اجرای برنامه‌های آموزش و آگاهی‌رسانی» احیای ناحیه میانگیرء ایجاد محدودیت در تغییر کاربری زمین و غیره را در بر گیرد. ۲-۲-۶ اقدامات کنترلی در صورت کاهش کیفیت آب از حدود مجاز: درصورتی که میانگین غلظت پارامترهای مورد نظر از مقادیر استاندارد و حدود محاز تخطی کند. باید اقدامات کنترلی به اجرا گذاشته شود. مطالعات و بررسی باید شامل نوع اقدام و ویژگی‌های آن و میزان تاثیرگذاری آن در جهت کاهش مشکلات می‌باشد. مهم‌ترین اقدامات کنترلی که مجری/ مشاور باید بررسی کند عبارتند از: - ایجاد سیستم‌های تصفیه برای منابع نقطه‌ای - افزایش بازده تصفیه‌خانه‌های موجود -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ فهرست خدمات و نسرح خدمات مطالعات پای شسکیفیت آب مخازن سدها - کاهش میزان سم و کود مصرفی در زمین‌های کشاورزی - تغییر نوع سموم و روش‌های مبارزه با آفات - کاهش میزان تخریب و بهره‌برداری از مراتع و جنگل‌ها در سطح حوضه به منظور کاهش فرسایش و کاهش انتقال آلاینده‌های همراه با خاک به درون رودخانه و محزن ۳-۲-۶ اقدامات کنترل برای کنترل رشد بیش از حد جلبک‌ها: علاوه بر این در زمینه کنترل رشد بیش از حد جلیک‌ها ناشی از افزایش مواد مغدذی در مخزن (در صورت وجود یا پیش بینی این مشکل) باید اقدامات ترسیب/ غیرفعال‌سازی فسفرء ترقیق و تخلیه آب مخزن, چرخش درونی آب مخزن» هوادهی لایه هیپولیمنیون» تخلیه از لایه هیپولیمنیون» اکسیداسیون رسوبات بررسی شوند. ۴-۲-۶- اقدامات کنترلی در صورت آلودگی رسوبات به فلزات سنگین و مواد آلی انسان ساخت: در صورت آلودگی رسوبات به فلزات سنگین و مواد آلی انسان ساخت باید لایروبی مخزن بررسی شود. ۵-۲-۶- اقدامات کنترلی مربوط به رشد بیش از حد علف‌های هرزآبی ناشی از افزایش مواد مغذی: در صورت رشد بیش از حد بررسی شود. ۶-۲-۶- اقدامات کنترلی مربوط به اسیدی شدن آب مخزن: در صورت اسیدی شدن آب باید افزودن قلیاها به مخزن با در سطح حوضه بررسی شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سم - ارزیابی عملکرد و بازنگری برنامه پایش واقدامات کنترلی ۹ منابع و مراجع ۱ دستورالعمل اجرایی پایش کیفیت آب مخازن پشت سدهاء نشریه ۵۵۱ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور - طرح تهیه ضوابط و معیارهای فنی صنعت آب کشور - وزارت نیرو 0 ۲6 1۵ علابا60 [ ۳۵۵ ۸ -۵ 0۵۱0۵ بجااام0 ۷۷۵۲۵۲ ,۱996 با بانط 200 بل 2-8۵۵ ۰( ۳۳۵۵۲۳۵۵۹۰ 10۵۵۳۱۵۵ 300 کعنلاگ زا ۳۳۹۳۵۵۲ آ۵ 1۵101۵1100 200 7 20 500161 1۵1۵ظ او عدنا ۳۲۶۵ ۵ علسس خه اد مدش اناد ۷۷۱۵0 ,2002 0 60۵0۵ -3 ۰ ,ا[۲1۵ ۶ 6۱۵۵۳۵۵ ۹101101۵۰ [۲۵ ۳۷۱۲۵۵ 1 ۲۷۵۱۳۴ع0 ۳ ۷۵19 ۷1۵۵020 ععاها اه ما0 ,۱999 بل ‎1۵٩,‏ 200 ۵.۰ 5۵۹۵0۵ -4 ۵200۰ عاها 11۳۵110۵ ۷1۵۵20۰ بجاناه0 ۰( ,۷۵۳۱۱۵۳۵۵ |0۵ ۷/۵۵۲ ,1996 با ,8۵11006 200 بل 8۵۳۵ -5 |06:1۵ 1۵۳ دا 5601 ان 1۵100م ۷1۵ اجه ععدماک منامام ۵۶ د00 ۷ 2001 بخطتاکنا] ‏ -6 000۰-|۸-۹23-۳8-0 ۳۳ ,۷1۵۵ [ه۵ط 1 نحعدواهمش مزع 101۵010 200 2110 م۸ امن /۷ ماد ۷۷ م۸ عطا ,رخ لش دندش ما۳ 7-۸ ۳۵۲۳1۵110 ۵ 1۵0۶ 1005 لاک ,2005 ۷۷/۳۳(۰) ۳۵0۵ ۳۷۱۳۵۵۵۵۲ ۷۷۵۱۵۳ ۳۲۵ ۵00 ۰ 1 ۷۷/۵10۲ ۰ ب۷ع[ا ,0۳0۲۵110 1086 ۳۵15 0 مذند اد ۸ [۵ ۳۵۷۱۳۵۵ ام ۲1۵0000 ,۱993 مکلط ماک -8 40 ۱۷۵۱۱۵۵ ۳۷۱۳۵۵۵۵ ,2004 سا ۳:۹۵ ۵00 ابا ,۳۵۵۵۲ بل ۸۵۵ -9 ۰ 410 ,۳1۹۷۱1۵۲ ۵۵01017۵110 ۲0 [12ع1010 :مد ۵ - آما وم |ام 6و2 1۵۳ 100 اک مزع امه مش ,۱980 سا ما۲ -۱0 .957-1 ,14 دما ۷۷۵۱۵0 .۵001020 ۰ 50180۲0 .500160101082 عماها ۵۶ کعام ۲۳ ,1983 ۵ 130۹۵00 ۵00 با ,112۵0۹00 -۱| ۰ 316 ,۲1010610078 7 |10۳۵ ,10۳106 ۲۵۵۳۵0 علها ۵ که ۷۱1۳۵۳۵۳۵ ۲1۶۵۱۱۳۵۵ ,1987 0 ,۳۵۳۳۵ -۱2 ۰ 1006-1001 :۱۱3 ,۳۵۶1۲1۵۰ ۳۵۷۱۲۵۵۵۱ 0 ۸0۷0006 لها 000۵ ۵0 0۵0 0111100 کاصعاا |ام ام0م آ۵ ۵ ,1969 الط موطفماع0 -۱3 747 ۷۵۳ 0۷لا ,۳۳۵۵ ۳۵۵۶۵۵۵ فا ۳۵۱۱۵۵۵ 67اد ۷۷ -- |84 ۳۳۸ ,1۳۵5 با1اها0 ۷۷۵۲۵۲ مها ان دزذواد ۸ ۲۳۵ 1۵۶ 00۹5 آهمنادا ماک ,1993 ,۸ ۳۳ کنا -۱4 ۰ ۷۷۵۹۳۱۵210 ۷۷/۵10۰ 01 011106 ,93-003 ۰ 0 066 ,ل۵ ۱۷۵ 60۱006 ۲۵۵۳۵10۵ 1۳م0 م۳ ۵00 علها 1۳۵ ,۱990۵ ,۳۳۸ با -۱5 .12.6 ۷۷۵۹11118210 1.۰ ۷۷۵۵۱۵10 ۷۷/۵10۰ آ0 016 ۹0۵0 مک مه عاها ع ما0 ,19900 ,۳۸ کمن -۱6 67 0 006 ,1-003 ۲۳۲۸-40/5-8 ,۱۵0۵ ملس لها معا |۱98۵ ,۳۳۸ کلا -۱7 ۰ نالا ۷۷۵۹۳۱۳۵۱۵۵۰ 5۷۷۰ اک ۷ 401 ,001205 1گ مه کدم10ا ماع 011106 .|[3-00--0/5 ۳۳۸-44 ,اعد ۷1۵ ند نا منامام لها ,۱953 ,۸ ۳ا کلا] -8ا۱ 60۲۰ ,۷۷/۵۶۱۵100۰ 5۷۷۰ یاک ۵ [40 ,خ0 012۳ اک 300 ماما ۷۷/۵۱۵۲ ,19105 ۳۸ ب۵طم ۳۳:10 بعطلطز|ط۳۵ عععاام) دمملسه5 بوع0( 100۵ ,19853 بم با ,|۷۷۵7 -۱9 0 لعدل] دمعام هک ان نامک 1۵۶ هد 1۹2 ههام10 ۵۳ کا نالک ان موناها ۱۷۵۵۱۵ ۰ ,۵0۹0۵۵ کعا 10۷1۵ 50016 امعاانین 00۲۷۵۲۲ 200 مها 16 ,۱990 ,(۳۳۸) هش ۲۳۵۵۵ ۳۵۷۱۵۵۳۵۲۵ بکلا -20 6۰ ,۷۷/۵۹۳۱۵100 ۷۷/۵10۰ 0 01110 ,90/006 ۳۳۸/۹۹0/4 ,۱۷۵۵ 106 -------- صفحهٔ بعد -------- 1513۳16 ۳۳۵۵۵1۲ 0 ۷1۵ ۳۳۵۱۵۲ ۵۲ ۹۳:۶1 ۳121۶ 200 53 آو مومع مرو کعمزورعک که 1.1۹۲ 7) ۲۷۷2۲۵۳ ۵۲ ۹۵۳۲۷1۲65 5 1206 0۲ ۹۷101۱۲1۲۶ ۳97 7 لآ ۹091۷ ۹۵۵۲۷۹10۵ ۹۱۳۹۱۵2 ۵۲ 1602 01 0116 40 06۳162 ۳:21 آ0 130۳۵ 5 103۵ ‎٩۲‏ 0271ع(1 40 ۷۷۵۱۲ ۲۵۲ 6116۳1۵ [۵[ 100" ۱۳۳ و اا نم ۱ ,ش3232 2012 -------- صفحهٔ بعد -------- این نشریه با عنوان «فهرست خدمات و شرح خدمات مطالعات پایش کیفیت آب مخازن سدها» براساس سدها» تهیه شده است. این نشریه شامل داده‌هاء اطلاعات, اقدامات و فعالیت‌های مربوط به تهیه و اجرای برنامه‌های پایش به منظور اجرای هماهنگ مطالعات و عملیات پایش برای انواع مخازن سدها با کاربری‌های مختلف در کشور می‌باشد.