مهلونت برفامه‌ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ابران مهلونت برفامه‌ریزی و نغقارت راهبردی ریس جمهور راهنمای کلربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی نشریه‌ی نماره‌ی ۵۲۸ امور نظام فنی گ ۳ ۱۳۹۰ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ریاست جمهوری معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور شماره : ۳۵۲۳ تاریخ : ۱۳۹۱۱/۲۳۹ بخشنامه به دستگاه‌های اجرایی» مهندسان مشاور و پیمانکاران موضوع : راهنمای کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و ماده (۶) آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانسی مصوب سال ۱۳۵۲و در چارچوب نظام فنی و اجرایسی کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۹ ۳۲۳۴۹۷ه. مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت محترم وزیران)» به پیوست نشریه شماره ۵۲۸ امور نظام فنی. با عنوان «راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی» از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود. رعایت مفاد این ضابطه برای دستگاه‌های اجرایی. مشاوران. پیمانکاران و سایر عوامل ذینفع نظام فنی و اجرابی. در صورت نداشتن ضوابط معتبر بهتر. از تاریخ ۱۳۹۱/۴/۱ احباری است. ۸۲ 6 ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- اصلاح مدارک فنی برجسته مبادرت به تهیه این نشریه نموده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه از این‌روء از شما خواننده گرامی صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده هرگونه ایراد و انشسکال فشی مراتب را به صورت زیر گزارس فرمایید: -(‏ سماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. ۳ ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳- در صورت امکان متن اصلاح تسده را برای جایگزینی ارسال نمایید. ۰-5 نضانی خود را برای تماس احتمالی ذکر فرمایید. کارشناسان این دفتر نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می‌شود. نضانی برای مکاتیه : تهران, میدان بهارستان» خیابان صفی علیشاه» معاونت برنامه‌ریزی و نظارت و نم اس با اد ۵( -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- این راهنما در شرایط زمانی‌ای تهیه می‌گردد که تاکنون تعداد بسیار معدودی از کشورها به‌دلیل میزان سطح فعلی فن‌آوری‌ها و تجارب اخد شده دارای چنین راهنمای طراحی ملی بوده و حتی در برخی زمینه‌ها مانند طراحی برخی ژئوسیستم‌های دریایی هنوز ضوابط مدونی در آیین‌نامه‌ها و راهنماهای طراحی معتبر بین‌المللی هم قابل ارایه نبوده است. لیکن» با عنایت به مزیت‌های فنی؛ عملیاتی و اقتصادی ممکن در کاربرد مناسب ژئوتکستایل در برخی سازه‌های حفاظتی دریایی کشور این راهنمای طراحی جهت محقق نمودن یک سری ضوابط مدون برای استفاده از زئوتکستایل در پروژه‌های مربوط با رعایت ملاحظات مربوط تدوین و ارائه یکی از مشخصه‌های مهندسی نوین آرایه‌ی روش‌های جایگزین برای حل مسایلی ثابت و همیشگی است. به‌علاو» هم در کشورهای توسعه یافته و هم در کشورهای در حال توسعه تمایلی روزافزون به استفاده از روش‌های نوین جهت حل مشکلات مهندسی برای حصول هزینه‌ی کمترء هم در ساخت و هم در نگهداری» مشاهده می‌شود که این امر در مورد سازه‌های دریایی نیز صادق است. از جمله‌ی این روش‌های بدیع استفاده از منسوجات ساخته شده از پلیمر مصنوعی به‌خصوص ژئوتکستایل‌ها در ساخت و سازهای دریایی می‌باشد. کاربرد ژئوتکستایل علاوه بر جنبه‌های اجرایی و فنی» در مواردی نیز به علل اقتصادی بوده است که استفاده از زئوتکستایل در پروژه‌های دریایی کشور نیز می‌بایست به‌صورت اصولی مستدل بر مزیت‌های فنی و اقتصادی در مقایسه با گزینه‌های سنتی‌تر باشد. نشریه‌ی حاضر راهنمایی را به‌منظور آشنایی با کاربرد این محصولات و کمک به انتخاب و روش استفاده‌ی صحیح آن‌ها در سازه‌های دریایی برای اولین بار در سطح کشور آرایه می‌نماید. در شرایط فعلی, تجربه‌های طراحی و اجرای ژئوتکستایل‌ها در ایران به گونه‌ای بوده است که سازه حفاظت ساحلی عمده‌ای با استفاده از زئوتکستایل‌ها در داخل کشور طراحی و اجرا نشده است و لذا امکان دریافت بازخورد فنی و مهندسی متقن از تجارب داخلی هم میسر نبوده است. درنتیجه. در تهیه‌ی این راهنما تلاش گردیده است تا از آخرین دستاوردهای معتبر و پذیرفته‌شده‌ی علمی مندرج در آیین‌نامه‌ها و کتاب‌های مرجع این زمینه و تخصص‌ها و تجربه‌های عملی جهانی در محیط‌های مشابه اقلیم ایران نهایت بهره گرفته شود تا گامی برای تشویق استفاده از منسوجات زئوتکستایلی در سازه‌های دریایی با رعایت شرایط خاص پروژه‌ها و اقلیم کشور باشد. معاون نظارت راهبردی معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور برخود فرض می‌داند که مراتب سپاسگزاری و امتنان خود را از زحمات تمامی آنانی که در پیشبرد این نشریه تا این مرحله مساعدت» مشارکت و پشتیبانی نموده اندء مهندسان مشاور دریابندر که مسوولیت تدوین و تکمیل این راهنما را در چارچوب قراردادی به عهده داشته است. جناب آقای مهندس مصطفوی رییس و کارشناسان امور نظام فنی» اعضای کمیته اجرایی تدوین و تکمیل راهنماء گروه هدایت فنی و مدیریتی پروژه در معاونت نظارت راهبردی و سایر کارشناسان واحدهای فنی و مهندسی مهندسان مشاور دریابندر تقدیم دارد. معاون نظارت راهبردی زمستان ۱۳۹۰ -------- صفحهٔ بعد -------- اعضای کمیته اجرایی تدوین و تکمیل راهنما ترکیب اعضای کمیته‌ی اجرایی و تدوین به ترتیب حروف الفبا: بابک بنی‌جمالی دکترای مهندسی سواحل, مدیر و کارشناس آرشد پروژه مرتضی بنی جمالی کارشناس ارشد طراحی بنادر و سازه‌های دریایی محمود حسنلوراد دکترای مهندسی ژئوتکنیک. کارشناس ارشد ژئوتکنیک سروش سروریان کارشناس ارشد مهندسی سواحل و سازه‌های دریایی نوروز فروتن کارشناس ارشد مهندسی عمران و متخصص مدیریت ساخت پروانه ملکی کارشناس ترجمه و ویرایش گروه هدایت فنی و مدیریتی پروژه در معاونت نظارت راهبردی فرزانه آقارمضانعلی امور نظام فنی کارشناس ارشد مهندسی صنایع بهناز پورسید امور نظام فنی کارشناس مهندسی عمران» مدیرکل وقت دفتر علی تبار امور نظام فنی کارشناس ارشد مهندسی عمران - سازه‌های هیدرولیکی حمیدرضا خاشعی امور نظام فنی کارشناس ارشد مهندسی عمران- مهندسی زلزله سیدامیر دوازده امامی مهندسان مشاور ساحل کارشناس آرشد مهندسی عمران - سازه‌های هیدرولیکی شهرزاد روشن‌خواه امور نظام فنی کارشناس ارشد مهندسی عمران- ژئوتکنیک مصطفی زین‌الدین دانشگاه صنعتی خواجه‌نصیرالدین طوسی ‏ دکترای مهندسی عمران - ژئوتکنیک حسن قاسم‌زاده دانشگاه صنعتی خواجه‌نصیرالدین طوسی . دکترای مهندسی عمران - ژئوتکنیک -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه هدف از تدوین این راهنماء معرفی و ارایه‌ی اصول طراحی راه‌کارهای اجرایی و روش‌های کاربرد خاص موضوع نوین استفاده از ژتوتکستایل‌ها در سازه‌های دریایی می‌باشد. از جمله‌ی این روش‌هاء استفاده از منسوجات ساخته شده از پلیمر مصنوعی بهخصوص ژزئوتکستایل‌ها در ساخت و سازهای دریایی می‌باشد. تاریخ شروع استفاده از ژئوتکستایل‌ها مربوط به بیش از پنج دهه‌ی گذشته می‌باشد که اولین بار در کشور هلند و برای سری پروژه‌های دلتا (سازه‌های آب‌بند یا سد مجهز به دریچه‌های متحرک روی ابراهه‌های طبیعی) از این محصول در پیش‌ساخته کردن لایه‌ی تشک و استقرار آن در بستر دریا استفاده نمودند. در بعضی کشورها ازجمله کشور هلند معادن کافی جهت تامین مصالح سنگی وجود نداشته و انواع سنگ‌های مورد مصرف در سازه‌های دریایی می‌بایست از خارج» از جمله از فنلاند با صرف هزینه‌ی گزاف وارد شوند. در دهه‌های اخیرء ایده‌ی استفاده از ژئوتکستایل‌ها در دنیا با توجه به پیشرفت فن‌آوری ساخت و تجارب استفاده از آن‌ها و افزایش لیکن, با وجود سابقه‌ی جهانی بیش از نیم قرن در کاربرد ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های دریایی, تجربیات فنی و اجرایی داخلی در این رمینه کماکان نسبتاً محدود می‌باشد. به‌گونه‌ای که فقدان مثال‌های بومی حایز شرایطی که به‌توان بیشتر بهه تجارب داخلی اشاره نمود تاکید بر این نکته ضروری است که استفاده از زئوتکستایل همیشه و تحت هر شرایطی هم توصیه نمی‌شود و کاربرد این منسوجات باید صرفا در شرایطی که به کیفیت بالاتر سازه و کاهش در هزینه یا زمان اجرای پروژه منجر شود مدنظر قرار گیرد. تر کیب شده و استفاده از این محصولات را اقتصادی‌تر و حتی اشتغال‌زا نیز نماید. در ادامه» متدکر می گردد که با توجه به شرح پروژه‌هایی که طی چند دهه‌ی گذشته با استفاده از زئوتکستایل‌ها در دنیا اجرا شده‌اند» توصیه‌های آیین‌نامه‌های مربوط بین‌المللی و هم‌چنین مقاله‌های کنفرانس‌های تخصصی, آن است که در استفاده این مصالح علاوه بر لزوم انتخاب صحیح زئوتکستایل برای کاربرد خاص مدنظر در یک پروژه» باید با استفاده از تحهیزات مناسب 9 کادر اجرایی امکانات اجرایی موجود هم کم خطر و مناسب بوده و لذا در استفاده یا عدم استفاده از محصول خاصی که در این راهنما در آن مورد (۳1)» کتاب راهنمای استفاده از سنگ در سازه‌های دریایی (/1۹۸) و راهنمای طراحی کشور آلمان (۷1]۸) که در فهرست مراجع عوامل مهم دیگری نیز که می‌بایست در تحلیل چند ضابطه‌ای استفاده یا عدم استفاده از ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی در کشور در نظر گرفته شوند عبارتند از: -------- صفحهٔ بعد -------- - امکان تامین مصالح سنگی از معادن با قیمت نسبتاً منطقی و اقتصادی (اگرچه نه‌همیشه با کیفیت در حد استاندارد)؛ - پایین‌تر بودن دستمزد نیروی انسانی به‌طور نسبی در مقایسه با کشورهای اروپایی» آمریکا و ژاپن؛ - توجه به هزینه‌ی انرژی با در نظر گرفتن یارانه‌های مربوط که تغییراتی در بهای واحد ایجاد می‌نماید؛ - چنانچه کارخانه‌ی تولیدکننده‌ی ژئوتکستایل خاص مورد نیاز در کشور وجود نداشته باشد. با صرف هزینه‌ی ارزی می‌بایست این محصول از خارج وارد شود و حال آن‌که در صورتی‌که با انتخاب روش‌های اجرایی مناسب و سنتی از مصالح سنگی داخلی استفاده گردد. کمک به اشتغال‌زایی و تقلیل میزآأن بیکاری می‌نماید. حمل خارجی ممکن است خود خطر اطاله پروژه را در بر داشته باشد؛ - وضعیت خاص اقلیمی ایران خصوصا به لحاظ میزان قابل‌توجه اشعه‌ی ماورای بنفش در سواحل جنوبی کشور و نیز مناطق زلزله‌خیز متعدد که تمهیدات خاص را در صورت استفاده از زئوتکستایل ایحاب می‌نماید؛ - در مراحل مقدماتی شروع این موضوع و وضعیت کنونی» افراد دارای تجربه‌ی تخصصی کافی اجرایی در این زمینه در کشور وجود نداشته و در صورت استفاده از زئوتکستایل‌ها در یک پروژه می‌بایست برنامه‌ی کارآموزی و دوره‌های آموزشی برای کادر اجراکننده در نظر گرفته شده و با اعمال کنترل و مدیریت کیفیت لازم پیاده شود. بنابراین» طراح کاربرد ژئوتکستایل در پروژه‌های دریایی و عمرانی کشور می‌بایست عوامل مهم یاد شده را که مربوط به جنبه‌های فنی و اجرایی» اقتصادی, اشتغال‌زایی و ممانعت خروج ارز از کشور می‌شود هم مورد عنایت لازم قرار دهد. به لحاظ سایر مسایل مرتبط با طراحی سازه‌های حفاظتی دریایی» این راهنما باید همراه با نشریه‌ی ۳۰۰ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی تحت عنوان "آیین‌نامه‌ی طراحی بنادر و سازه‌های دریایی ایران " مورد استفاده قرار گیرد و به‌طور خاص در موارد و جنبه‌هایی از طراحی موج‌شکن‌ها و سازه‌های حفاظتی مانند نحوه‌ی تعیین شرایط مرزی طراحی به‌لحاظ هیدرودینامیکی و ژئوتکنیکی که در این راهنما به دلیل پرهیز از تکرار به آن‌ها پرداخته نشده, به جلد پنجم نشریه‌ی فوق‌الذکر ارجاع می‌گردد. اساساء فرض بر این است که مخاطب این نشریه در خصوص طراحی سازه‌های دریایی متداول‌تر مانند موج‌شکن‌هاء دارای تحارب و آشنایی است لیکن در خصوص معرفی کاربردهای زئوتکستایل‌ها عمدا برخی توضیحات و معرفی کاربردها نیز در این نشریه عنوان شده است تا از یک‌سو مطالب مندرج در نشریه‌ی ۳۰۰ تکرار نگردد و از سوی دیگر برخی آیده‌های نسبتا ساده‌تر استفاده از ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی هم در نشریه گنجانیده شوند. در راستای سهولت استفاده از این راهنمای طراحیء فصل‌های مربوط با مندرجات مشروح زیر تدوین گردیده‌اند: فصل اول در برگیرنده‌ی کلیاتی از قبیل تعریف مفاهیم و اصول اولیه‌ی مرتبط با ژئوسنتتیک‌ها و ژئوتکستایل‌ها از یک‌سو و معرفی کاربردهای ژئوتکستایل در مهندسی سواحل و مهندسی دریایی می‌باشد که به‌دلیل نسبتا جدید بودن موضوع این راهنمای طراحی حتی‌الامکان اهتمام بر ارایه‌ی شرحی جهت معرفی مفاهیم پایه و کاربری‌های قابل‌توجه این خانواده از محصولات و فن‌آوری مربوطه بوده است. فصل دوم معرفی سامانه‌های ژئوتکستایلی یا زئوسیستم‌ها را دربر دارد که نسبت به کاربری‌های امروزه‌ی متداول‌تر ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی و ساحلی کم‌تر متداول‌اند و دارای ضوابط مدون یکنواخت برای کاربرد در پروژه‌های اجرایی مختلف هم -------- صفحهٔ بعد -------- نمی‌باشند لیکن بهرحال دارای اهمیت‌اند چراکه هم در شرایط کنونی و هم در آینده با پیشرفت فن‌آوری‌ها و تجارب مربوطه کاربرد زئُوسیستم‌ها به‌صورت موردی» بیشتر می‌تواند به‌دلیل برخی مزیت‌ها مورد توجه قرار گیرد. فصل سوم نیز که اولین فصل از دو فصل مرتبط با تعیین اصول و ضوابط طراحی است حاوی ملاحظات اصولی طراحی بیشتر از منظر کیفی می‌باشد تا به‌همراه ملاحظات ضوابط معرفی شده در فصل چمهارم برای کاربردهای در حیطه‌ی این راهنما ارایه‌ی روش طراحی صورت گیرد. توجه به ملاحظات و اصول اجرایی بین‌المللی» خصوصا در شرایط فعلی نوین بودن این نوع راهکارها در کشورء ایجاب می‌نماید تا مهندسان طراح به لحاظ اجرایی بودن» ایمن بودن و اقتصادی بودن طرح‌های خود کاملا رعایت ملاحظات اصولی اجرای مناسب سازه‌های حفاظت ساحلی و دریایی با استفاده از ژئوتکستایل را پیش از ارایه این‌گونه طرح‌ها بنمایند» بنابراین فصل پنجم در برگیرنده‌ی اینگونه ملاحظات اجرایی می‌باشد. فصل سشسم نیز دربر گیرنده‌ی ملاحظات اجرایی و ایده‌های طراحی مرتبط با جزییات اجرایی مناسب برای لایه‌های فیلتر و آرمور سازه‌های حفاظت ساحلی و دریایی توده سنگی با استفاده از ژئوتکستایل می‌باشد. فصل هفتم حاوی طبقه‌بندی و تاکید بر لزوم انجام انواع آزمایش‌های مختلف در مراحل تولید و پیش و پس از نصب ژئوتکستایل می‌باشد تا قراردادهای اجرایی مربوطه به غیر از مشخصات فنی لازم که در فصل چهارم تدوین گردیده‌اند دارای کلیه‌ی آزمایش‌های کنترل و حصول اطمینان از کیفیت لازم هم باشند. فصل هتم نیز آرایه کننده‌ی برخی مثال‌های استفاده از ژئوتکستایل در کاربری‌های خاص در دنیا و تجارب حاصله جهت انتقال این تجارب به کشور می‌باشد. شرح بیشتر مفاهیم و مثال‌های طراحی طبق ضوابط آرایه شده این راهنما هم طی پیوست‌ها قابل مراجعه می‌باشند. ضمن تشکر از کارشناسان محترم برای بررسی و اظهارنظر در مورد این راهنماء امید است مجریان و دست‌اندرکاران برای پیشرفت این حوزه‌ی نوین در کشور اهتمام ورزیده و متخصصان نیز با اظهارنظرهای سازنده خصوصا در زمینه‌ی تجارب موجود و آتی خود در تکامل این نشریه به‌لحاظ پاسخ‌گویی به نیاز یک مرجع طراحی مناسب داخلی مشار کت نمایند. با وجود اهتمام به‌عمل آمده در تدوین نشریه حاضرء قطعا در تجدید نظرهای آتی بهبود و ارتقای آن محقق می‌گردد که امید است با کاربرد عملی و در سطح وسیع این نشریه توسط مهندسان و متخصصان موجبات آن فراهم آید. البته با توجه به عوامل محیطی کشور به نظر می‌رسد که تا مدت‌ها در کشور کاربرد اصلی فیلتراسیون و جداسازی ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی باشد. افزون بر این» راهنمای حاضر جایگزین مراجعه به کتب و مراجع فنی معرفی شده جهت مطالعه‌ی بیشتر در خصوص ویژگی‌های مختلف و جزییات فن‌آوری‌های مرتبط با این موضوع نسبتا جدید نمی‌باشد و توصیه می‌گردد مهندسان طراح درصورت نداشتن تجربه‌ی قبلی طراحی به این روش‌های مرتبط با زئوتکستایل پیشاپیش کتب عمومی مربوطه در بخش مراجع این راهنما را هم مطالعه فرمایند. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فهر س مطال -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-۱- مقدمه ۳ ۲-۱- ژئوتکستایل‌ها و مش و و و و ۳ ۱-۲-۱-ژئوتکستایل بافته‌نشده و وم همهم و ۲-۲-۱-ژئوتکستایل بافته‌شده ۱ ۳-۲-۱-محصولات مرکب و و وم ۳-۱- اصطلاحات و مفاهیم کلیدی دم ۹ ۱-۳-۱ -اندازه‌ی روزنه‌ی ژئوتکستایل ( رو0) وم ۹۵ ۲-۳-۱-عملکرد ژئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی فیلتر م۹ ۲-۳-۱-عملکرد زئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی جدا کننده ۱ ۴-۳-۱-عملکرد زئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی زهکشی ۱۵ ۵-۳-۱-آب‌شستگی (فرسایش) ۵ ۶-۳-۱-فرار (گریز) مصالح یی یویر وروی یور یور ری ری ویو ۱۵ ۷-۳-۱-انسداد موم ۱ ۸-۳-۱-بارگذاری هیدرولیکی دینامیکی و ۱۱ ۹-۳-۱-بارگذاری هیدرولیکی استاتیکی و وم ۱۳ ۱۰-۳-۱- ضریب نفوذپذیری هیدرولیکی ۱۱۳ ۱۱-۳-۱- درجه‌ی سختی آب ۱۳ ۴-۱- خواص فیزیکی و مکانیکی زئوتکستایل‌ها یر ری ور یر ریا ۱۵ ۵-۱- کاربرد ژئوتکستایل‌ها در حفاظت شیب‌ها و بسترها ۱۳ ۱-۵-۱-مقدمه و هرد( ۲-۵-۱-معرفی طراحی سازه‌های حفاظتی ساحلی و دریایی به کمک ژئوتکستایل‌ها ۱۵ ۶-۱- کاربرد ژئوتکستایل‌ها در سایر سیستم‌های کنترل فرسایش ساحلی ۳۳ ۱-۶-۱-سازه‌های حفاظت کرانه‌ای تالاب‌ها ی یر یرو یور ری یویر یی یوررب ۸ ۱ ۲-۶-۱-تشک با پوشش گیاهی ها ۳-۶-۱-تشک با شبکه‌ی چپری را دا ۴-۶-۱-تشک با بلوک بتنی و ۳ ۵-۶-۱-گابیون‌ها ویو همم 8 ۱۳ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از زئوتکستایل ۱-۳- ژئوسیستم‌های پرشونده مه مش ۱-۱-۲ -کیسه‌های ژئوتکستایلی پرشده با ماسه یا دوغاب پر ۲-۱-۲-تشک‌های پرشده با ماسه و وم و هم ۳-۲- صفحه‌ها و پرده‌ها موم مش ۱-۳-۲ -صفحه‌های شناور (پرده‌ها) پر ۱-۲-۳-لایه‌ی فیلتر وم مه ۱-۳-۳-لایه‌ی خاک زیرین و و وه همه ۲-۳-۳ -با رگذاری هیدرولیکی را را رو را ار را ان رن ری ری رن را را ری را ار را رن رو ی ۳-۳-۳-بارهای مکانیکی و وم ۴-۳-۳ کیفیت آب در ناحیه فیلتر و ۸-۳-۳-برخی سایر عوامل و و همم مه فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات زئوتکستایلی ۱- ۴- الزامات عمومی طراحی و و و وم وم ۲-۴- مقادیر کمینه‌ی مجاز خواص توصیه شده‌ی ژئوتکستایل‌ها مطابق استانداردهای آمریکایی ]/۳:۸ح۲ و اروپایی آ]/11۸ مس ۳-۴- ضوابط فیلترکنندگی و نفوذپذیری ژئوتکستایل‌ها با توجه به استاندارد آمریکایی /۳:8ح۲ ی ۴-۴- روش طراحی منسوجات ژئوتکستایلی مطابق دستورالعمل ۷]۸)7 م ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۴-۴-پایداری لایه‌ی فیلتر یر ار ۵ ۳-۴-۴-خواص مواد 9 مصالح دم ۵-۴- ضوابط تکمیلی طراحی ژئوتکستایل‌ها با توجه به استاندارد اروپایی 11۸/1 و ۱-۵-۴-پایداری سطح مشترک فیلتر ژئوتکستایل و خاک بستر ی ۲-۵-۴-الزامات نفوذپذیری فیلتر ژئوتکستایل 1 ۳-۵-۴-سایر الزامات فیلتر ژئوتکستایل هو موه ۴-۵-۴- ضابطه‌ی پایداری فیلتر ژئوتکستایل در برابر تورم خاک ۱ ۵-۵-۴-ضابطه‌ی پایداری فیلتر ژئوتکستایل در برابر پدیده‌ی رگاب و فصل پنجم - ملاحظات نصب ژئوتکستایل‌ها ۱- ۵- لزوم آماده سازی خاک یا لایه‌ی سنگی زیرین ۹ ۲-۵- استقرار ژئوتکستایل را فصل ششم - گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور ۱- ۶- حالات نتصب زئوتکستایل ید هنگام استفاده از آرمورهای نفودپذ یر ۱۳۵ ۲-۶- استقرار زئوتکستایل مستقیما بر روی خاک بستر (کاربرد متداول) ۱۵ ۳-۶- استقرار زئوتکستایل بر روی یک زیرلایه‌ی رگلاژی دانه سنگی (تنظیم شیب) ری یر از در( ۴-۶- استقرار ژئوتکستایل به‌همراه یک لایه‌ی فیلتر سنگی با دانه‌بندی محدود نشده ۱۵ ۵-۶- استفاده از مصالح دانه‌سنگی میان‌لایه‌ای بین ژئوتکستایل و لایه‌ی آرمور رد۱ ۲-۶-۶-ژئوتکستایل به همراه لایه‌ی اضافی زئوتکستایلی یا ۱ ۲-۶-۶-تر کیب زئوتکستایل با شبکه‌ی چپری الحاقی (تشک استغراق) یر ۸۳ ۱۳ ۴-۶-۶-تر کیب زئوتکستایل با مصالح پرکننده‌ی سنگی معدنی یی ی ۱۸۱ ۷-۶- لبه‌های لایه‌ی زئوتکستایل در سازه‌های حفاظت شیب یر یر ۱۵ ۸-۶- اتصال رُئُوتکستایل با سازه‌ها ۱ ۹-۶- هم‌پوشانی‌ها و درزها و و ۱۵ ۱۰-۶-لایه‌های آرمور موم و و همم هه ۱۰۷ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱- ۷- کلیات ی ۵۵ ۲-۷- آزمایش‌های عمومی وم ۱۹0 ۳-۷- آزمایش‌های کنترل کارایی وم ۱۹0 ۴-۷- آزمایش‌های کنترل کیفیت در حین تولید در کارخانه ری رد ۱۵ ۵-۷- آزمایش‌های کنترل کیفیت توسط کارفرما یا دستگاه نظارت ۱ فصل هشتم - برخی پروژه‌های عملی کاربرد زئوتکستایل در پروژه‌های دریایی ۱- ۸- استفاده از لوله‌های لانگارد در ایتالیا و 0 ۲-۸- رانه‌گیر زئوتکستایلی بزرگ در استرالیا یر ری وروی یرو ورب بخ ۱۵ ۳-۸- کاربرد زژئوکانتینر در موج‌شکن‌ها و سازه‌های دریایی ری ری ی یر ور رد۱ ۴-۸- احداث جزیره‌ی مصنوعی در بحرین به کمک ژئوتیوب ۱۳۳ پیوست ۱ - کنترل نیاز به لایه‌های فیلتر و یا جداکننده ۱۳ پیوست ۲- کنترل پایداری خاک در برابر فرار مصالح ی ی ی را هرد ۱ پیوست ۲- برخی نکات اجرایی 0 پیوست ۴- تخمین نفوذپذیری خاک و ۱۳ پیوست ۵ - بازه‌های دسته‌بندی اندازه‌ی سنگ‌های آرمور براساس ۸1۸6 ی یر ی یر ۵ پیوست ۶ - طبقه‌بندی خاک زیر ژئوتکستایل به انواع ۱ الی ۴ براساس ۱1۸ ۱0 پیوست ۷ - مثال‌هایی حل شده از طراحی فیلتر ژئوتکستایلی در سازه‌های حفاظت شیب نفوذپذیر مجاور آبراهه‌ها براساس روش پیوست ۸ - قواعد تحقق عملکرد فیلتری براساس استاندارد 6.14 ۸114/۸۸ ۱ پبوست ۹ - جدول آزمایش‌های متداول دوم و و پیوست ۱۰ - نمودار روند منطقی طراحی فیلترهای زئوتکستایلی ۵ ۱۳ 8هرست مراجع ایا اه ۹ ۱۳ ۳۹۱ نیر تری ار ار ارت یار را را ترا ات را یار را را یا را را را را را را یا ار تر را نیا ار ار یا را ار ار ار را ی یا ار را ری را را ار را ایا ایا ار ار تر تر ار تا را را را تا را تر ار ات ار را را تا ار همان هژاو -------- صفحهٔ بعد -------- شکل ۱-۱- برخی مثال‌های استفاده از منسوج ژئوتکستایلی در حفاظت شیب ساحلی ۳ شکل ۲-۱- نمونه‌هایی از ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده ان شکل ۳-۱-نمونه‌هایی از ژئوتکستایل‌های بافته‌شده وم شکل ۴-۱-کاربرد انواع فیلترها در انواع مختلف خاک بستر و۱ شکل ۵-۱- نمونه‌ای از دو حالت عدم وجود فیلتر یا وجود فیلتر نامناسب مصالح سنگی ۸ ۱۵ شکل ۶-۱-نمونه‌ای از طراحی مناسب لایه‌ی فیلتر ۱۱ شکل ۷-۱- معرفی جزییات برخی نمونه‌های متعارف از انواع فیلترها یی ۱ شکل ۸-۱- مراحل طراحی فیلترهای ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظت شیب م۳۳ شکل ۹-۱- نمونه‌هایی از روش‌های کنترل فرسایش کرانه‌ها ی ودره شکل ۱۰-۱- سازه‌ی حفاظتی دایمی از نوع دیوار سپری ۳ شکل ۱۱-۱- سازه‌ی حفاظتی دایمی از نوع سنگ‌چین ۳ شکل ۱۲-۱- سازه‌ی حفاظتی موقتی تشکیل شده از پوشش گیاهی به‌همراه شمع‌های چوبی و مصالح پر کننده طبیعی ۳ شکل ۱۳-۱- تشک حفاظتی به‌همراه شبکه‌ی چپری و سنگ‌چین ۳ شکل ۱۴-۱- تشک حفاظتی متشکل از بلوک‌های بتنی ی یر ۱ شکل ۱۵-۱- تشک گابیونی و و م۳۹ شکل ۱۶-۱- نمونه‌هایی از کاربرد زئوتکستایل‌ها در مقاوم‌سازی بندهای خاکی ی هو شکل ۱۷-۱- نمونه‌ای از کاربرد ژئوتکستایل‌ها در مقاوم‌سازی تیه‌های دریایی . ۳ شکل ۱-۲- روش پرکردن لوله‌ی لانگارد (سطح مقطع) ی ی ی ری ره ۵ شکل ۲-۲- نمونه ای از مراحل پرکردن ژئوتیوب ۳ شکل ۳-۲- کاربرد زئُوتیوب‌ها در محیط‌های ساحلی یبور شکل ۴-۲اجزا ژئوتیوب ۱۳ شکل ۵-۲- روند طراحی ژئوکانتینر در موج شکن‌های مستغرق ی ی اهر شکل ۶-۲- روند طراحی جزییات ژئو کانتینرها م۳۹۱۳ شکل ۷-۲- فلوجارت نصب رو کانتینرها م و و ۳۳ شکل ۸-۲- مراحل پرکردن و نصب ژئوکانتینرها به‌صورت شماتیک رب ۸ را شکل ۹-۲- تصاویری از مراحل پرکردن و استقرار زئُو کانتینرها. ور شکل ۱۰-۲- نمونه‌هایی از صفحه‌های شناور با را -------- صفحهٔ بعد -------- شکل ۱۱-۲- انواع صفحه‌های بستر و موم ۵ شکل ۱-۳- تغییر سرعت جریان و دبی در واحد طول جریان بر حسب ارتفاع ستون آب (]) ان شکل ۲-۳-تغییر ضریب نفودذیذیری بر حسب گرادیان هیدرولیکی 0 شکل ۱-۸- پلان و مقطع پروژه در 502700۷2۲1 1ع[ع 52۸602۵ یر ۵ ۱۵۵ شکل ۲-۸- شکل کلی لوله‌های لانگارد ی ی ابا ۱۵ شکل ۲-۸-روند پرکردن رانه گیر کوچک و و ۱۳۰ شکل ۴-۸- مقطع و شمای رانه‌گیر زئوتکستایلی در ساحل ‎02٩1‏ 600010 ی را ار ۱۵ شکل ۵-۸- موقعیت مکانی جزیره‌ی مصنوعی امواج در بحرین 0 شکل ۶-۸- پرده پلی‌پروپیلنی برای جلوگیری از حر کت لای و سیلت در حین اجرای پروژه هو هر ۵ شکل ۷۷-۸- سطح مقاطع موج‌شکن‌ها در عمق‌های مختلف پروزه امواج بخریین ۸ ۷ ۱۵ شکل ۸-۸- سطح مقطع متعارف راه ماشین‌رو ی ی ی یر رت ری ی یه ۱۲۳۶ شکل ۹-۸- سطح مقطع سازه حفاظت ساحلی پیرامون جزریره ۵ ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست جدول‌ها جدول ۲-۱- مقایسه‌ی فیلترهای ژئوتکستایلی و فیلترهای دانه سنگی در حفاظت شیب‌ها م۳ جدول ۴-۴- تعیین ۳005 و ۳00۸ برای ژئوتکستایل‌ها به روش کالهون سس ۱۳ جدول ۲-۵- محدودیت‌های اجرایی استفاده از ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های حفاظت شیب از نوع آرمور بلوک بتنی واقع در زیر آب ۹۸ جدول ۱-۶- روش تعیین ساختار لایه‌ی اضاقی شش ۵ جدول ۲-۸- حداکثر ارتفاع موج در حالت عادی و طوفانی در محل پروژه ۱۵۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- نمادها -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ ۱ ۷ ی آنا ۵ 111 1 1 1 1 7 1 ره 1 12 ۴ را ی ۶ 5 اه 1 ی 1 1۸ نسبت متوسط قطر ذرات 190 لایه‌ی حفاظتی پوششی و ول خاک زیرین که باید محافظت شود. بندهای (۲-۲-۳۴) (پ-۱-۱) و (پ-۲-۲) ضریب خزش, بند (۵-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۴-۴) چس‌بندگی ظاهری خاک بندهای (۱-۱-۳-۳) (۲-۲-۴-۴) (پ-۴-۳) (پ-۱-۱-۷) (پ-۱-۲-۷) و ضریب یکنواختی (به‌صورت نسبت ر,4/,م1 تعریف می شود)» بندهای (۵-۱-۳-۳) (۱-۵-۴)» (پ-۲-۴) (پ-۲-۱-۷) و (پ-۱-۸) و روابط (۴-۴) و (پ-۲-۴) و پیوست‌های ۸ و ۱۰ ضریب یکنواختی خاک بستر یا خاک لایه‌ی زیرین» بندهای (پ-۱-۱) و (پ-۲-۲) و رابطه‌ی (پ-۷-۲) ضریب یکنواختی مصالح لایه‌ی حفاظتی پوششی, بندهای (پ-۱-۱) و (پ-۲-۲) و رابطه‌ی (پ-۷-۲) قطر دانه‌ی بسترء بند (پ-۱-۲) قطر قطع‌کنندگی» بند (پ-۱-۲) قطر دانه‌ی فیلترء بند (پ-۱-۲) قطر فیلتر سنگی مربوط به 16 وزن ذرات ریزدانه تر از آن قطر شاخص دذراتی که باید فیلتر شوند.ء بند(۱-۵-۴) و روابط (۲-۴) (۳-۴) (۴-۴)» و (۶-۴) حداقل اندازه‌ی منفذ ژئوتکستایل,» بند (۱-۵-۴) و رابطه‌ی (۲-۴) اندازه‌ی روزنه‌ی ژئوتکستایل (نیز و0) بندهای (۲-۳-۴-۴), (۳-۳-۴-۴) (پ-۶-۱-۷) و (پ-۲-۶-۲-۷) و نوع اجرای لایه‌ی رویی» پیوست ۳ نسبت تخلخل مصالح بسترء بند (۱-۵-۴) و رابطه‌ی (۵-۴) بیشینه‌ی نسبت تخلخل مصالح بسترء بند (۱-۵-۴) و رابطه‌ی (۵-۴) نیروی نشت بیشینه»ء بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۱-۴) هد هیدرولیکی» بندهای (۲-۲-۴-۴) (۲-۳-۴-۴) و پیوست‌های ۸ و ‎٩ ارتفاع موج عمده بند (۱-۲) شاخص چگالیء بند (۱-۵-۴) و رابطه‌ی (۵-۴) شاخص خمیری, بف‌دهای (۱-۱-۳-۳) (۲-۲-۴-۴) (پ-۱-۱-۷) (پ-۱-۲-۷) (پ-۱-۵-۲-۷) و -------- صفحهٔ بعد -------- ۹1 1۷۸/ ضریب نفوذپذیری لایه‌ی بسترء بند (۲-۵-۴) و روابط (۷-۴)» (۸-۴) و (۹-۴) ضریب نفودپذیری لایه‌ی فیلترء بند (۲-۵-۴) و روابط (۷-۴) و (۹-۴) ضریب نفوذپذیری قائم برسطح ژئوتکستایل, بندهای (۲-۲-۴-۴)» (۲-۳-۴-۴) (پ-۶-۱-۷ع)» (پ-۱-۶-۲-۷) و (پ-۲-۶-۲-۷) و پیوست‌های ۸ و ‎٩ ضریب نفوذپذیری خاک بسترء بندهای (۸-۳-۱) (4-۳-۱)» (۲-۳-۴-۴) و (پ-۲-۴) و روابط (۱-۱) (۲-۱) و (پ-۱-۴) و پیوست ۸ خط تراوش, بند (۵-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۳-۴) خط تراوش عمودی, بند (۵-۵-۴) نسبت تخلخل حجمی, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۳-۴) وزن مجموع خاک عبوری» بند (۲-۲-۴-۴) وزن خاک عبوری در آخرین مرحله‌ی آزمایش, بند (۲-۲-۴-۴) بندهای (۱-۳-۱) (۱-۱-۲) (۴-۱-۲) (۱-۴) (۲-۴) (۲-۳-۴-۴) و(۱-۵-۴) و رابطه‌ی (۲-۴) و پیوست ۸ دبی جریان» بند (۲-۳-۴-۴) ضخامت ژئوتکستایل, بند (۲-۵-۴) و روابط (۸-۴) و (۹-۴) ضخامت لایه, بندهای (۲-۲-۴-۴) (۲-۳-۴-۴), (۷-۳-۴-۴), (۱۰-۶) (پ-۶-۱-۷)» (پ-۱-۶-۲-۷) و (پ-۲-۶-۲-۷) فشار آب منفذی» بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۰-۴) سرعت جریان, بندهای (۲-۳-۴-۴) و (۵-۳-۴-۴) و پیوست ‎٩ حجم خاک, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۱-۴) سرعت تغییر هد هیدرولیکی» بندهای (۸-۳-۱) و ‎»)٩-۳-۱(‏ روابط (۱-۱) و (۲-۱) سرعت جریان در زیر افت فشار 130 ۵۰» بند (۲-۵-۴) و رابطه‌ی (۸-۴) سرعت کشتی, بند (۳-۵) درصد وزنی منحنی دانه‌بندی کسر خاک پایه (بستر) در قطر دانه‌ی انتخابی» بند (پ-۱-۲) و روابط (پ- ۱-۲) و (پ-۲-۲) درصد وزنی دانه‌بندی کسر خاک در قطر دانه‌ی انتخابی» بند (پ-۱-۲) و رابطه‌ی (پ-۲-۲) درصد وزنی خاک در قطر دانه‌ی انتخابی, بندهای (پ-۱-۲) و (پ-۲-۲) و رابطه‌ی (پ-۱-۲) درصد وزنی خاک در قطر قطع‌شدگی در منحنی دانه‌بندی اصلیء بند (پ-۱-۲) و روابط (پ۱-۲)» (پ-۲-۲) و (پ-۳-۲) وزن غوطه‌وری خاک, بند (۳-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۱-۴) -------- صفحهٔ بعد -------- ۸1 ۸1 1 رد 17۸ ۲ ۵ 0 0 0 00 ؟ 6 زاویه‌ی شیب نسبت به افقء بندهای (۲-۱-۳-۳)» (پ-۱-۱-۷)» (پ-۱-۲-۷) و (پ-۲-۲-۷) و رابطه‌ی (۱-۳) تغییر در هد هیدرولیک , بندهای ۸-۲-۱۱ (4-۳- ۱۱) و (۵-۵-۴ ابط (۱-۱)ء (۲-۱) و (۱۴-۴ تعییر در رو ی و و رو و اختلاف زمان» بندهای (۸-۳-۱) و ‎۹٩-۳-۱۱‏ روابط (۱-۱) ,9 (۲-۱) وزن مخصوص خاک اشباع, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۳-۴) وزن مخصوص غوطه‌وری,» بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۳-۴) وزن مخصوص آبء بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۳-۴) وزن واحد سطح» بندهای (۶-۳-۴-۴) (۷-۳-۴-۴) و (۱-۵-۴) زاویه‌ی اصطکاک داخلی موثر خاک بندهای (۱-۱-۳-۳)» (۲-۱-۳-۲) (پ-۱-۱-۷)» (پ-۲-۱-۷)» (پ-۱-۲-۷) و (پ-۲-۲-۷) و رابطه‌ی (۱-۳) و پیوست ۱۰ چگالی خاک به ه آب (اشباع)» بند (۵-۴- -۱۱ -۱۳ چگالی آبء بند (۴-۵-۴) و روابط (۱۱-۴) و (۱۲۳-۴) چگالی خاک, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۲-۴) چگالی حجمی خاک خشک, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۲-۴) تنش نرمال, بند (۲-۳-۴-۴) تنش پایدارکننده‌ی عمودی, بند (۴-۵-۴) و رابطه‌ی (۱۰-۴) -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل | کلیات -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱-۱ مقدمه هدف فصل اول این راهنما معرفی برخی تعاریف اولیه کاربردها و خواص ژئوتکستایل‌ها در ارتباط با موضوع سازه‌های زئوتکستایل‌ها عضوی از خانواده‌ی بزرگ مواد پلیمری ورقه‌ای که به زئوسنتتیک‌ها موسوم‌اند بوده و در بسیاری از کاربردهای زئوتکنیکی منجمله در مهندسی سواحل و بنادر به‌ کار می‌روند. زئوسنتتیک‌ها به پنج گروه اصلی تقسیم می‌شوند: زئوتکستایل (از انواع بافته‌شده و بافته‌نشده یا مرکب)» ژئوگریدها", ژئونت‌ها, ژئوممبران‌ها" و محصولاتی وابسته مانند حصیر ۰۰ ۳ :*. ۵ س ۶ کنترل فرسایش و پشته‌های مصنوعی . البته در هر یک از انواع فوق طبقه‌بندی‌های متنوعی وجود دارد و این انواع تقسیم‌بندی اولیه می‌توانند به گونه‌های مختلفی با یکدیگر ترکیب هم شوند و مصالح مرکب زمین‌ساختی ارتقا یافته‌ای را پدید آورند. در بعضی موارد مصالح فوق می‌توانند به شکل گابیون" یا کیسه‌هایی با اشکال مختلف نیز در آیند. زئوسنتتیک‌ها پنج کاربرد پایه‌ای زئوتکنیکی را دارا هستند: - جداکنندگی؟ ۰ ۱۰ - فیلتر کردن ۱۱ - عبور دادن نی ۱۲ - تقویت کردن - محافظت کردن " ۲-۱- ژئوتکستایل‌ها مسطح و9 مصنوعی هستند که به‌صورت بافته‌شده» بافته‌نشده» ی مرکب ساخته می‌شوند. آن‌ها به‌صورت رول‌های ضحیم با عرض تا ‎٩۹ ناکت یه تا 0065 - 2 3 - 060615 4-0 5 - ۳۲۵۹1۵ 001۳۵ [| 1 6- ۳۵166۲16 46 7- 60-16 6-0 9 - 0 [0 - 8 ۱۱| ۱2-8 |۱3 8 -------- صفحهٔ بعد -------- ِ راهنمای کاربرد ژزئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی متر و طول تا ۲۰۰ متر تهیه و به سایت حمل شده که برای محافظت در برابر نور خورشید در حین انبارداری و پیش از استفاده» به‌وسیله‌ی روکش پلاستیکی ضد نور پوشانده می‌شوند. زئوتکستایل‌ها می‌توانند در کنار مصالح دانه‌ای سنگی به عنوان جزیی یک‌پارچه از سازه‌ی هیدرولیکی یا سازه‌ی دریایی به‌کار گرفته شوند. استفاده از ژئوتکستایل در کارهای دریایی از نیمه‌ی دهه ۵۰ میلادی آغاز گردید که در آمریکا ژئوتکستایل‌ها به‌عنوان لایه‌ی فیلتر در زیر لایه‌ی آرمور بتنی در سال ۱۹۵۸ اجرا شدند. در هلند نیز استفاده از این منسوجات در سال ۱۹۵۶ آغاز گردید و در پروژه‌ی عظیم دلتا به نتایج قابل توجهی رسید. در خلال دهه‌ی ۶۰ میلادی به‌دلیل استفاده در پروژه‌های دلتاء زئوتکستایل به‌عنوان فیلتر» جایگزین مناسبی به‌جای مصالح سنگی معرفی گردید. تخمین زده می‌شود که بیش از ده میلیون مترمربع ژئوتکستایل در پروژه‌ی حفاظت در برابر سیل برکشند طوفان آن پروزه به‌ کار گرفته شد. البته» در ابتدا استفاده از ژئوتکستایل صرفه‌ی اقتصادی نداشست و استفاده‌ی آن فقط به نقاطی که منابع مصالح سنگی مطلوب محلی موجود نبود»ء محدود می‌گشت. لیکن در حال حاضر استفاده از ژئوسنتتیک‌ها به دلیل جا افتادن فن‌آوری‌ها و تجارب مربوطه از یک‌سو و اقتصادی‌تر شدن قیمت تمام شده خصوصا در ساختگاه‌هایی که تولیدکنندگان ژئوتکستایل با متداول‌ترین کاربردهای زئوتکستایل‌ها در مهندسی هیدرولیک و مهندسی سواحل عبارتند از: الف - فیلتر کنندگی/ جداکنندگی اجرای لایه‌ی اضافی سنگی پس از انجام کنترل‌های لازم به‌لحاظ بارگذاری امواج و جریان‌ها جلوگیری کرده و لذا به‌صورت بالقوه می‌تواند به صرفه‌جویی در هزینه منجر شود. ب- تقویت کردن ورق زئوتکستایل دارای خواص کششی است و در بعضی موارد. هنگامی که به منظور تقفویت پاشنه‌ی سازه یا محافظت از موج‌شکنی که بر روی خاک نرم با ظرفیت باربری پایین به‌کار رودء کاربرد تقویت‌کنندگی آن غلبه می‌یابد. در بسیاری موارد طراحی صحیح با زئوتکستایل‌ها می‌تواند از لغزش عمیق خاکریزها جلوگیری کرده و اجازه دهد که سازه‌های دریایی بدون نیاز به برداشت یا تحکیم" بر روی خاک نسبتا نرم ساخته شوند. همان‌طور که قبلا اشاره شد شایع‌ترین مورد استفاده‌ی ژئوتکستایل‌ها در دنیا در لایه‌ی فیلتر می‌باشد که پیش‌بینی می‌گردد در کشور ما نیز به همین صورت کاربرد فیلتراسیون عمده‌ترین استفاده در سازه‌های دریایی باشد. لیکن این منسوجات می‌توانند - لایه‌ی جداکننده بین لایه‌های مختلف خاک یا مصالح سنگی؛ - فراهم آوردن زهکشی برای برخی پروژه‌های ساحلی؛ 4-0[ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات - پوشاندن و محصور نمودن مواد استحصال شده‌ی آلوده که در دنیا نگهداری آن‌ها به یک معضل گران قیمت در کل الیاف فیلتر ژئوتکستایل باید اجازه‌ی عبور آب و ممانعت از عبور و خارج شدن خاک بستر را فراهم آورند» لیکن در سایر موارد کاربردی مانند حفاظت کرانه‌هاء مقاومت کششی منسوج اهمیت وافرتری می‌یاید. زئوتکستایل مزایای بالقوه زیر را نسبت به فیلترهای مصالح سنگی متعارف داراست : - خواص و ویژگی‌های فیلترکنندگی» همگون و قابل کنترل در کارخانه‌ی تولیدکننده می‌باشد؛ - منسوج فیلتری ژئوتکستایل توانایی پایداری در برابر تنش‌های کششی را دارد؛ - اجرا و نصب ژئوتکستایل توسط یک تیم مجرب و با حضور تیم کنترل کیفیت می‌تواند کنترل‌پذیرتر باشد و لذا اجرای آن در زیر آب می‌تواند نسبت به فیلتر سنگی در طول عمر مفید سازه موفق‌تر باشد؛ - بازرسی و کنترل کیفیت آن توسط متخصصین اجرا نسبتا سریع و دقیق است؛ - در شرایطی که مصالح مورد نیاز برای فیلتر سنگی در دسترس نباشد. استفاده از ژئوتکستایل می‌تواند صرفه‌جویی قابل توجهی را به ارمغان آورد. برخی از معایب بالقوه زئوتکستایل‌ها عبارتند از: - تعمیر منسوجی که در زیر لایه‌های سنگ قرار گرفته مشکل و در کشور ما بسیار هزینه‌بر می‌باشد؛ - در صورت طراحی نادرست» بعضی از منسوجات در معرض تغییرات سریع هد هیدرولیکی قرار می‌گیرند که به تحمیل فشارهای بر" به سطح منسوج می‌انجامد. اساسا طراحی یا اجرای نادرست ژئوتکستایل می‌تواند اثرات ناگوارتری را در صورت تخریب سازه به این دلیل طراحی یا اجرای نادرست نسبت به سازه‌ی کاملا سنگی داشته باشد؛ - برای حالات کاربری‌های فراتر از فیلتراسیون که بعضا ضوابط طراحی مدون کمتری موجود است اهمیت شایان توجهی می‌بایست حتی در صورت لزوم با انجام مدل فیزیکی صورت گیرد. مثلاء در حفاظت پاشنه‌ی سازه» در صورتی‌که منسوج ئوتکستایلی به‌خوبی محکم و مهار نشود.ء پاشنه‌ی سازه در معرض گود شدن و خرابی قرار می‌گیرد؛ - اجرای این‌گونه پروژه‌ها نیاز به کادر اجرایی مجرب و متخصص دارد که در کشور ما هنوز این توان اجرایی دریایی خاص در حد کافی بومی‌سازی نشده است. شکل شماره ۱-۱ حالت‌هایی از موارد استفاده‌ی متعارف زئوتکستایل در ساخت و سازهای دریایی را نشان می‌دهد. ۵ ]1زامل[] - 15 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی ۰۰ ۰ م۹۶ ۰ 8۶ وک ۰ تا رشم هه زئوتکستایل فیلتر معادل ژئوتکستایلی فیلتر شنی روش کاربرد ژئوتکستایل در حفاظت از پاشنه در برابر آب شستگی شکل ۱-۱- برخی مثال‌های استفاده از منسوج ژئوتکستایلی در حفاظت شب ساحلی ۱-۲-۱- ژئوتکستایل بافته‌نشده *۱ این محصول ژئوتکستایلی» تک‌لایه است که به وسیله‌ی اتصال الیاف پشم‌گونه ساخته می‌شود. این الیاف پشم‌گونه یا از الیاف گیره‌ای به اندازه‌ی ۳-۱۵۵۲۲۱ و یا از الیاف دراز (باریک)" که به‌صورت نامنظم کنار هم قرار گرفته‌اند. تشکیل گردیده‌اند. اتصال این الیاف می‌تواند به‌صورت مکانیکی (پانچ یا سوراخ‌کردن)» به‌وسیله‌ی چسباندن و یا حرارتی (دوب کردن) باشد. نمونه‌هایی از ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده در شکل (۲-۱) نشان داده شده‌اند. این‌گونه ژئوتکستایل‌ها براساس نوع الیاف به‌کار رفته در آن‌ها و روش اتصالشان به دسته‌های زیر تقسیم‌بندی می‌شوند : - منسوج الیاف گیره‌ای سوزن‌کاری‌شده*: که از الیاف گیره‌ای طولی کوتاه شانه زده شده تشکیل شده و سپس به ضخامت‌های مختلفی لایه‌لایه می‌شوند. پس از آن, لایه‌ها به‌صورت مکانیکی با سوزن سوراخ گردیده تا الیاف جهت تهیه‌ی پارچه‌ای ضخیم درهم قفل شوند. 6[ 3100-۵۷۵ - 16 17-1 60 1106۳ عامقاد ۱0016-0۵۵ - 18 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات سپس با سوزن سوراخ می‌شوند. لایه‌های سوراخ شده با سوزن معمولا از پلی‌پروپیلن *» پلی‌اتیلن چگال یا پلی‌استر ساخته شده‌اند. - منسوج الیافی پیوسته‌ی تهیه شده با اتصال حرارتی: منسوج در اثر حرارت نرم شده و تحت حرارت نورد می‌شوند. با این عمل» سطوح جانبی الیاف به یکدیگر متصل گردیده و یک ورقه‌ی پارچه‌ای تشکیل می‌دهند. این پوسته‌ی پارچه‌ای ساختن این پارچه‌ها به‌کار می‌روند عمدتا پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن چگال می‌باشند. ۲-۲-۱- ژئوتکستایل بافته‌شده "۲ زئوتکستایل بافته‌شده محصولی تک‌لایه» متشکل از رشته‌های نخی به‌صورت عمودی به هم بافته شده است. نخ‌های قرار گرفته ۰.۰ .۰ ۲۳۳ ۰ ۸ خ ۸ ۰.۰ ۰ ۲۳۳ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ 3 در راستای طولی تار و نخ‌های قرار گرفته در راستای عرضی پود نامیده می‌شوند. شکل (۳-۱) دو نمونه از زئوتکستایل‌های بافته‌شده را نمایش می‌دهد. زئوتکستایل‌های بافته‌شده براساس نوع رشته‌ها و درهم‌تنیدگی بافت به گروه‌های زیر تقسیم - منسوج تک‌الیافی": شبکه‌ای توری‌مانند است که در مقابل عبور سیال مقاومت کمی دارد. ابعاد توری متناسب با دانه‌بندی مصالح خاک برگزیده می‌شود. منسوج تک‌الیافی اصولا از پلی‌اتیلن چگال یا پلی‌پروپیلن ساخته می‌شوند. - منسوج نواری ‏ : متشکل از رشته‌هایی دراز از نوع پلی‌پروپیلن یا پلی‌اتیلن چگال کشیده شده که به‌صورت صاف و بدون پیچ و تاب قرار می‌گیرند. می‌باشند. این رشته‌ها در مجاورت یکدیگر به‌صورتی جاگذاری می‌شوند تا منافد کوچکی را در - منسوج فیلم مقطع": متشکل از رشته الیاف مرتعش شده‌ی ساخته شده از پلی‌پروپیلن یا پلی‌اتیلن چگال می‌باشد. اندازه‌ی روزنه‌های الیاف یب ضخامت و شکل مقطع الیاف 9 ساختار آن‌ها بستگی دارد. این نوع محصوللات عموما نسبتا .2 ۰.۰ ۰ ۰ ۰ ۸ ۰ ۰ ۰ ۳۸ ۰ ۰ سنگین هستند. مسوج نواری و مسوج فیلم مقطع اغلب به‌عنوان فیلم‌های شکاف‌دار هم نامیده می‌شوند. 0 0011110۶ 3100016-0060 - 9 6 - 20 6 0460۵۱۷ 1112 - 21 16 ۷۷/۵۷ - 22 - 23 1 - 24 1 - 25 60 26-1۵06 0 ۱ [11-[[50 - 27 5۱۱-5۵ - 28 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی تاب خورده و تاب نخورده شکلی شبیه منسوج معمول در صنایع نساجی به‌خود می‌گیرند. این‌گونه آلیاف معمولا از پلی‌آمیدها " ساخته می‌شوند. مر ار من رخا ها راومه و سر ی وه مت وی ۴ ی و رخ کاج ۰ هه از ۹ جن مس تا ی تورا ا :* اس ۶ ۳ ی رها | کی سر ی > ری اه کون کا 1 +7 ز ره ۲ چاو وم تیه هگ ی ۰ ۰ ۳ ۹ هه 3 ید ۳ و رگ و اد هه : مد ک ۳ زر + ود رن ی ی ب نکر ی ند ای 3 اک ام و هی چوک فد و ۰ ز هه ۰ هه 3 بت ۰ ی 3 یر 1 اه اس سیا دن ۹ ی را لر . یر را اب 0 سر س ی او ین ۰ دم اب ِ صد ۰ اوج با ۳ یا یو ۵ ۰۶ ار ی ۰ او 1 5 + گرگ در که ی ّ هه ی ۱ ل عمهه خی ۰ ۹ وم و 8 گر رده ی و ور و ۱ ۳۴9 اس 1 در ای 1 . و نگاو و نو سر مد ۳ ۰ ۰ نک | در ده یو و بط اج رای از رورش سر یاه و که ی ود تن ۱ وو ات ایا سا ۶ 7 0 و کم لو و و هه ۹ نک نج ۹ 8 ست ای ی ۰ واه اه مه ی هه و 8 وک ار : 2 8 ِِ عمط ۱ 2 : انم وک "مر 5 ان وا ی ی وا اد وی در ی + ود نوا ان و جر اک را سس 0 مه و و ۹ - 5 ۹" بط که کجمه 3 ۰.۰ پا َ ً مراد ۲ یک نو ۰ 5 ال ۲ ر ظ ۳ ۹ ره و هر ی ۵ . ۱ و و با چا ۶ سب ی و۱ مّ : ۹ ۹ پا ابو نز سای ۳ ۹ و رن وی ‌ ۳ - ظًّ 1 8 نا ۰ خ مه سس 9 " ین 3 ۴ ِ ی هچ ۹ ۳ له ۰ 8 لا - ً ث که ۰ : ۹ رک تب ۳ ۹۳ ۳ جز هر کش * هر [ وم ند ها 0 بش ظ با 98 ۴ هه وه اک دا ها ی ی هی الا و وا و اپ ِ ۰ ۹ رپ ۴ « ی را ی اه را ای ۶ و ۰ ۰ 1 س- ۰ ۹ و و رح ۰ 0 ِ س از سا کج وا - ۹ موس مه ش ۹ کوک یم و ارگ ره وم یک ام ی و ۴ یت یه در تم ری اد ها گ ی ۳ چگ:۲ با ال ۹ » ‌- ۰ اف داز مر سح ۰ هی مدچ سم ور ی و تم دز هل هوم رب را 4 تا را رج من ی پر ی سکس ۱ اند موه سود : شکل ۳-۱-نمونه‌هایی از ژئوتکستایل‌های بافته‌شده ژئوتکستایل مرکب شامل لایه‌های متعددی است که هر لایه‌ی منفرد از لحاظ ساختار با سایر لایه‌ها متفاوت است. 290 - 3/]1|111۵7 ۵۲۲ ۵۵ 30 - ۳۵۱۷۵۲۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۳-۱- اصطلاحات و مفاهیم کلیدی ۱-۳-۱- اندازه‌ی روزنه‌ی زئوتکستایل ( رو0) اندازه‌ی روزنه‌ی ژئوتکستایل به‌گونه‌ای تعریف می‌شود که دانه‌ی خاک بستر با قطر رول یا ریزدانه‌تر امکان عبور از آن روزنه را ۲-۳-۱- عملکرد ژئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی فیلتر ۱" لایه‌ی فیلتر باید از خارج شدن مصالح خاکی یا سنگی زیرین تحت وقوع همه‌ی شرایط هیدرولیکی ممکن در ساختگاه ممانعت کند (پایداری مکانیکی) و در عین حال بدون اینکه خط تراوش "" بالا رود اجازه دهد تا آب منفذی خارج گردد. به لحاظ مقاومت در برابر آب‌شستگی سه نوع ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظت شیب "" یا حفاظت بستر "" به کار می‌رود: - فیلترهای با هندسه‌ی بسته؛ - فیلترهای با هندسه‌ی باز؛ - فیلترهایی با فرض انتقال مصالح (زمانی که میزان محدودی نشست سازه قابل‌قبول باشد). الف - فیلترهای با هندسه‌ی بسته*" در این حالت هیچ‌گونه انتقال مصالح از لایه‌ی خاک بستر یا لایه‌ی سنگی زیرین» قطع نظر از میزان بارگذاری هیدرودینامیکی؛ وجود ندارد. این بدان معنی است که روزنه‌های فیلتر لایه‌ی دانه‌سنگی یا روزنه‌های ژئوتکستایل چنان ریز هستند که درات لایه‌ی زیرین نمی‌توانند از آن خارج گردند. ب- فیلترهای با هندسه‌ی باز "۳ در این حالت. امکان انتقال رسوبات از داخل فیلتر وجود دارد زیرا اندازه‌ی روزنه‌های فیلتر بزرگتر از بعضی از ذرات لایه‌ی خاکی پا سنگی زیرین است. با وجود اینء بارگذاری هیدرودینامیکی ملایم‌تر از آن است که بتواند ذرات لایه‌ی زیرین را در حد لازم برای عبور از فیلتر باز حرکت دهد و در نتیجه انتقال درات انجام نمی‌شود. برای این که بتوان از این مفهوم در طراحی فیلتر با هندسه‌ی باز مناسب استفاده کرد می‌بایست مقادیر و اندرکنش بارگذاری هیدرولیکی و هیدرودینامیکی از یک‌سو و تعیین شرایط آستانه‌ی شروع حرکت ذرات لایه‌ی زیرین و نیز استحکام فیلتر توسط طراح درنظر گرفته شود. پ- فیلترهایی با فرض انتقال مصالح "" بارگذاری هیدرودینامیکی نیز چنان قابل‌توجه است که می‌تواند ذرات بستر یا دانه‌های لایه‌ی زیرین را انتقال دهد. از این گونه فیلترها 31 - ۳1|] 7 6 ع6ع 56602 - 32 33 1 34 - 60 0 35 - 0601611۵۷ 2) ۵ 36 - 00601611۵1۷ 006 ۵ 37-1۳۵۹۵0۵۲] 5 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ناشی از آن محاز شمرده می‌شود. روزنه‌های فیلتر در این حالت طوری انتخاب می‌شوند که در حد بارگذاری هیدرودینامیکی عادی انتقالی صورت نگیرد اما در حالت‌های بارگذاری شدید که تعداد وقوع آن نیز کم‌تر است مانند حالات وقوع طوفان‌های دریایی نادرء مقدار محدودی انتقال در حدی که اثرات آن بر سازه‌ی موردنظر قابل‌قبول باشد مجاز تلقی گردیده که منحر به میزان پذیرفته‌شده‌ای از نشست می‌گردد. به این گونه فیلترهاء فیلترهای با هندسه‌ی باز ناپایدار نیز گفته می‌شود. طبیعی است که در همه‌ی انواع فیلترها اندازه‌ی روزنه‌ی فیلتر بیشترین درجه‌ی اهمیت را دارد. در مورد فیلترهای بازء بارگذاری هیدرودینامیکی نیز باید با دقت کافی مشخص باشد تا طراح اثرات انتقال را به‌درستی برآورد نماید. این نیروی هیدرودینامیکی می‌تواند به موازات یا عمود بر سطح مشترک فیلتر و خاک بستر حسب مورد خاص در نظر گرفته شود. ارتباط بین میزان بارگذاری هیدرولیکی با اندازه‌ی روزنه‌ی ژئوتکستایل در تعیین نوع فیلتر در شکل ۴-۱ نمایش داده شده است . گر تست قابل قول باشد فینتر تای‌یداز با هندسه باز ۰ را ها را بل بارگذاری هندرولنکی کم فرار را فلت با هندسه سته 0 قطری از خاک بستر که ۹۰ درصد َ :ْ ذرات ربزدانه تر از آن باشد ۲ ۱ بارگذاری هندرولکی در سطح بستر خاک شکل ۴-۱-کاربرد انواع فیلترها در انواع مختلف خاک بستر البته. شایان ذکراست در موج‌شکن‌های توده‌سنگی متداول در کشور که در نشریه‌ی ۳۰۰ هم به آن پرداخته شده است انواع فیلتر با هندسه‌ی بسته مننها با پیش‌بینی یک تا چند لایه‌ی فیلتر سنگی استفاده می‌گردد که این امر به‌غیر از در معرض آامواج نسبتا سهمگین بودن تا حدودی هم به‌دلیل پیش‌گیری از احتمال ناکافی بودن آمار امواج یک منطقه و به تبع آن برآورد غیردقیق بارگذاری ۳-۳-۱- عملکرد ژئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی جدا کننده۸" لایه‌ی جداکننده باید از مخلوط شدن یا در هم نفوذ کردن لایه‌های مصالح سنگی ناهمگون که در محاورت یکدیگر قرار دارند ۰ ۰ 1 ۰ ه ۰ ۹ ح دام اه ۰ 1 ار جلوگیری کند و یا مانع از آب‌شستگی (فرسایش) ‏ گردد. در این حالت فیلتر کردن کامل یعنی عبوردادن آب با ایجاد نفوذپذیری مناسب اهمیت کم‌تری می‌یابد. در عین حال این لایه می‌تواند برای تقویت انسداد" هم در صورت تشخیص مناسب طراح به‌کار رود. 7۳ 5600۳7۵110 - 386 0 - 30 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات به‌صورت نسبی؛ موارد استفاده از لایه‌ی جداکننده در سازه‌های دریایی سنگی به‌دلیل پیش‌گیری از تبعات احتمالی ناپایدار سازه افزایش خط تراوش متداول نمی‌باشد. ۴-۳-۱- عملکرد زئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی زهکشی ۲۱ لایه‌ی زهکشی باید آب موجود در صفحه‌ی خود را جمع‌آوری و انتقال دهد. این کاربری چندان در سازه‌های دریایی متداول نمی‌باشد لیکن به‌عنوان یک کاربری ژئوتکستایل قابل ذکر است چراکه در برخی مناطق ساحلی زهکشی نیز به‌دلیل بالا بودن سطح آب‌های زیر سطحی یک نیاز است. ۵-۳-۱- آب‌شستگی (فرسایش) پدیده‌ی آب‌شستگی یا فرسایش به‌صورت شسته شدن همه یا قسمت‌هایی از خاک یا یک لایه‌ی سنگی (در صورت وجود امواج) در اثر جریان‌های آب منفذی یا آب سطحی و یا خصوصا امواج به‌عنوان مهم‌ترین عامل تعریف می‌شود. در سواحل کشور ما عمدتا امواج تعیین‌کننده‌ترین اثر را داشته در حالی‌که پایداری راهکارهای استفاده از ژزئوتکستایل در پیش‌گیری از فرسایش بسیار به ار ع ۴۲ ۶-۳۱ فرار (گریز) مصالح این پدیده» جابه‌جایی مصالح و انتقال کامل بخش‌های ریزدانه‌ی خاک به‌وسیله‌ی فشار آب منفذی بدون تغییر در اسکلت خاک می‌باشد. ۷-۳-۱ انسداد انسداد در مقابل جریان آب به‌صورت کاهش خاصیت نفوذپذیری خاک یا لایه‌ی فیلتری به‌دلیل وقوع تلفیق, چسبندگی و به هم پیوستگی مصالح خاکی زیرین (ایحاد مسدود شدن یا بند آمدن منافذ فوقانی) و یا با تجمع بیش از حد و نزدیک به هم ذرات ریزدانه در محل روزنه‌ها تعریف می‌شود. ۸-۳۱- بارگذاری هیدرولیکی دینامیکی اگر تغییر در ارتفاع ستون آب «ا۵ در زمان ۵۸1 با سرعتی مطابق رابطه‌ی زیر رخ دهد (مانند افت شدید سطح آبء امواج؛ جریانات آشفته). بارگذاری هیدرولیکی با نرخ نسبتا بالا از نوع دینامیکی تلقی می‌شود. ۸ (۱-۱) رز < س م۷ ۸1 40-۲) 4٩4۱| - 1۳۵1۵826 7۳ 42 - 0 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی این نوع بارگذاری به وقوع گرادیان‌های هیدرولیکی بالا در ناحیه‌ی سطح مشترک خاک و فیلتر منجر می‌شود که در نتیجه‌ی آن جریان آشفته در درون فیلتر می‌تواند پدید آید. در سواحل طبیعی بارگذاری امواج مثال بارز بارگذاری دینامیکی می‌باشد. در برخی مناطق تغییرات ناگهانی فشار هوا و اثرات آن بر سطح آب نیز می‌توانند بارگذاری دینامیکی ایجاد نمایند. ۹-۳-۱- بارگذاری هیدرولیکی استاتیکی اگر تغییر در ارتفاع ستون آب ۸۲ در بازه‌ی زمانی ۸۲ با سرعتی مطابق رابطه‌ی زیر حادث شود (مانند حالت وقوع نوسانات سطح آب به‌دلیل جزر و مد یا امواج بسیار ملایم بارگذاری هیدرولیکی در حد دینامیکی نبوده و استاتیکی شمرده می‌شود): ۸1 ۲-۱۱( رلک او :۷ ۱ ۸ در این نوع بارگذاری» گرادیان هیدرولیکی نسبتا کمی در ناحیه‌ی سطح مشترک خاک و فیلتر پدید می‌آید که در نتیجه‌ی آن البته, در طراحی سازه‌های دریایی در سواحل کشور ما همواره به‌دلیل وجود آمواج قابل توجه در سواحل دریای خزر و دریای عمان و خلیج‌فارس تقریبا همیشه بارگذاری می‌بایست از نوع دینامیکی تلقی شود و فقط در برکه‌ها و تالاب‌ها می‌توان احتمال وقوع بارگذاری استاتیکی را در نظر گرفت. ۱۰-۳-۱- ضریب نفوذپذیری هیدرولیکی تعریف ضریب نفوذپذیری هیدرولیکی 1 سرعت دبی جریان آب (برحسب مترمکعب بر ثانیه) از مساحت عمود بر جریان یک مترمربع از خاک یا لایه‌ی فیلتر تحت گرادیان هیدرولیکی واحد و درجه حرارت ۱۶*۲ می‌باشد. ۱۱-۳۲-۱- درجه‌ی سختی آب به‌طور کلی» معیار تعیین درجه‌ی سختی آب معمولا براساس مقدار مجموع یون‌های کلسیم (++۳۵) و منگنز (++۷18) موجود ۳-۱- خواص فیزیکی و مکانیکی زئوتکستایل‌ها پیشرفت صنعت پتروشیمی کشور یکی از دلایل افزایش روی‌کرد به ژئوتکستایل‌ها می‌تواند باشد. پلی‌اتیلن یکی از ساده‌ترین ساختارهای ملکولی را دارد که مزیت اصلی آن قیمت نسبتا پایین و مقاومت در برابر مواد شیمیایی موجود در محیط دریایی می‌باشد. پلی‌آمیدها (مانند نایلون) به‌مراتب از پلی‌اتیلن‌ها گران‌ترند و مقاومت فیزیکی و شیمیایی متوسطی دارند. پلی‌پروپیلن‌ها نسبتا ارزان قیمت‌تر می‌باشند و در حال حاضر بیشترین مورد استفاده صنعتی را در گروه ژئوتکستایل‌ها دارند. در مقایسه, پلی‌استرها بهترین 43-7۳ ۳۵۱۷۵ - 44 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات خواص مقاومت کششی را دارند و هم دارای کمترین میزان خزش"* در طولانی مدت و بیشترین مقاومت در برابر اشعه‌ی فرابنفش هم می‌باشند که برای کشور ما بسیار مهم است لیکن قیمت آن‌ها نسبت به سایر انواع معمولی بسیار بالاست. تفاوت مشخصات نسبی ما بین این چهار خانواده در جدول (۱-۱) آرایه شده است. البته. در هر یک از گروه‌های اصلی زیرشاخه‌های متعددی موجود است که بعضا خواص متفاوتی با خواص کلی خانواده خود دارند. به‌طور اخص, خواص مقاومتی به روش جدول ۱-۱- مقایسه‌ی مشخصات و خواص انواع مواد زنوتکستایلی خواص مقایسه‌ای ی ماندگاری عمومی خواص مهندسی (مقاومتی) و ماندگاری عمومی ژئوتکستایل در کاربردهای مشخص, هم به نحوه‌ی ساخت منسوج و هم فرمول مواردی که کارکرد فیلتراسیون بحرانی و مهم تلقی شده در حدی که هزینه‌ی بالای استفاده از آن‌ها را توجیه کند مثلا در سازه‌های مهم موج‌شکن‌هایی که نشست سازه به‌دلیل عبور لوله‌ها و غیره روی آن‌ها باید محدود گردد می‌توانند کاربرد داشته باشند. ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده از الیاف گسسته‌ای تشکیل گردیده‌اند که به روش‌های مختلفی به‌هم اتصال یافته‌اند و منسوج ضخیم‌تری را می‌سازند. تخلخل این منسوج می‌تواند توسط سوراخ‌های ایجاد شده با سوزن تامین شود تا قابلیت فیلتراسیون همگون را پدید آورد. اگرچه هر دو نوع رئوتکستایل بافته‌شده و بافته‌نشده در سواحل دنیا استفاده شده‌اند لیکن در سازه‌های دریایی؛ ژئوتکستایل‌های بافته‌شده‌ی تک‌آلیافی به مراتب به سایر انواع آن به‌دلیل مهم بودن عملکرد فیلتراسیون مناسب در طول عمر سازه‌ی دریایی برای این سازه‌های نسبتاً مهم و گران قیمت ترجیح داده می‌شوند. 5-۲ -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی در پایان این بخش» دو نکته درخصوص استفاده از مصالح ژئوتکستایل در سواحل کشورء حایز اهمیت جهت تاکید است: - به‌دلیل احتمال همیشگی وقوع لکه‌های نفتی در سواحل کشور به‌دلیل غرق شدن تانکرهای نفتی و نشت از آن‌ها و همین‌طور حفاری‌های دریایی» مهندسین طراح می‌بایست ماندگاری در حد بالایی را در مقابل محصولات نفتی در خواص مصالح در نظر گیرند. - به‌دلیل نسبتا نوپا بودن صنایع داخلی از یک‌سو و ناشناخته بودن نتیجه‌ی استفاده از محصولات شرکت‌های بین‌المللی در داخل ایران توصیه می‌شود تا در تدوین قراردادهای تامین و اجرای این مصالح تاییدیه‌های بین‌المللی کیفیت فیزیکی و ۵-۱- کاربرد زئوتکستایل‌ها در حفاظت سیب‌ها و بسترها ۱-۵-۱ مقدمه منتشر شده و ضوابط طراحی آن‌ها مورد بررسی‌های متعدد هم قرار گرفته است لیکن هنوز هم در خصوص نحوه‌ی عملکرد زئوتکستایل‌ها در طراحی کلی سازه‌های حفاظت شیب و بستر» خصوصا در مقایسه با عملکرد فیلترهای سنگی, اجماع نظر صد در صد کاملی وجود ندارد. به‌عبارت دیگرء با گذر زمان اگرچه امروزه نسبت به گذشته دانش فنی غنی‌تر و تجربیات بهتری در خصوص قابلیت اجرای وجود ندارد. عملکرد اصلی لایه‌ی حفاظت شیب تامین پایداری سازه‌هایی چون موج‌شکن و بندخاکی ‏ در برابر نیروهای هیدرودینامیکی است که ضوابط طراحی مربوطه برای لایه‌های آرمور و فیلترهای سنگ‌دانه‌ای طبق نشریه‌ی شماره ۳۰۰ با عنوان " آیین‌نامه‌ی طراحی بنادر و سازه‌های دریایی" تبیین شده است. هم‌چنین» پایداری این سازه‌ها نیز تحت تاثیر ایجاد یا عدم ایجاد مکانیزم‌های قضاوت درستی در خصوص پایداری این سازه‌ها نمودء باید اطلاعات دقیقی از شرایط هیدرودینامیکی منطقه‌ی طرح مطابق موازین و ضوابط نشریه‌ی شماره ۲۰۰ خواص سازه‌ای و مکانیزم‌های محتمل شکست سازه‌ی حفاظت شیب داشت. ۲-۵-۱ معرفی طراحی سازه‌های حفاظتی ساحلی و دریایی به کمک زئوتکستایل‌ها ۱-۲-۵-۱ کلیات فرسایش خاک یا مصالح بستر از وقایع شایع در کناره‌ی رودخانه‌هاء سواحل دریاء پایه و کوله‌ی پل‌های "" دریایی و رودخانه‌ای به هنگام بالا آمدن شدید سطح آب در آب‌راهه‌ها و رودخانه‌های تحت تاثیر جزر و مد حتی در حالت عدم وجود امواج است. از عوامل 46 - 6 47 - ۸۷1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات اصلی فرسایش, می‌توان به غیر از عامل اصلی امواج به جریان‌هاء جزر و مد» سیل و روان آب سطحی شدید. ایجاد مجراهای داخلی تحت اثر زهکشی و غیره اشاره نمود. ژئوتکستایل‌ها می‌توانند به‌عنوان جزیی از سازه‌های حفاظتی دریایی و در کنار لایه‌ی محافظتی ساخته شده از بلوک‌های سیمانی, استفاده اصولی از بیشتر انواع ژئوتکستایل‌ها در سازه‌ی حفاظت شیب می‌تواند مناسب تشخیص داده شود. به‌لحاظ مقایسه, هنوز هم دانش مهندسی در خصوص عملکرد فیلتری ژئوتکستایل‌ها در طراحی کلی این سازه‌ها در مقایسه با فیلترهای متشکل از مصالح دانه سنگی نقایصی دارد. اساساء در جایگزین کردن فیلتر سنگی با ژئوتکستایل باید دقت نمود زیرا ممکن است موجب ناپایداری ژئوتکنیکی سازه به‌دلیل ضخامت و وزن بسیار متفاوت لایه‌ی مصالح سنگی و ژئوتکستایل گردد. اضافه بر آن؛ بنابراین» پایداری هیدرودینامیکی و ژئوتکنیکی کل سازه هم می‌بایست به‌صورت یک‌پارچه توسط طراح کنترل شود و صرف جایگزینی یک لایه فیلتر قطعه سنگی با فیلتر معادل ژئوتکستایلی به‌لحاظ عملکرد فیلتراسیون یا جداسازی و غیره کافی نمی‌باشد. فیلترها (چه به‌صورت مصالح دانه سنگی یا ژئوتکستایل یا ترکیب آن دو راه‌کار) قسمت ضروری بسیاری از سازه‌های دریایی را تشکیل داده و دو عملکرد مهم ممانعت از فرسایش و کمک به زهکشی دارند. ضابطه‌ی طراحی سنتی فیلترها به‌نام ضابطه‌ی با هندسه بسته""" که برای فیلترهای قطعه سنگی استفاده می‌شود بر این اصل استوار می‌باشد که نفوذپذیری فیلتر می‌باید از با وجود این» روش طراحی با هندسه‌ی بسته در برخی موارد می‌تواند به طراحی غیراقتصادی برای لایه‌های فیلتر بینجامد که در چنین مواردی مفهوم طراحی با روش "فیلترهای با هندسه‌ی باز" می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد که تاکید می‌گردد در صورت استفاده از مفهوم طراحی با روش فیلترهای با هندسه‌ی باز مهندس طراح می‌بایست اطلاعات به مراتب کامل‌تر و قابل اطمینان‌تر از وضعیت بارگذاری هیدرودینامیکی مثلا آمار امواج منطقه جهت پیش‌گیری از تبعات تخریب سازه به‌دلیل عدم دقت کافی این آمار داشته باشد. توجه کامل به این نکته, در صورت استفاده از این روش طراحی برای بسیاری از سواحل کشورء که هنوز آمار و نوع طیف موج محلی خاص آن‌ها به‌صورت دقیق تعیین نشده ضروری است تا به‌دلیل اطلاعات نادقیق محلی که اثر کم‌تری بر فیلترهای دانه‌سنگی با طراحی سنتی دارند تخریب سازه طراحی شده با روش هندسه‌ی باز صورت نگیرد. توضیحات تکمیلی در این خصوص در بخش (۲-۲-۱) ارایه گردیده است. ۲-۲-۵-۱- روش و ملاحظات طراحی همان‌گونه که در بخش سازه‌های حفاظت ساحلی نشریه‌ی شماره ۳۰۰ عنوان شده, لایه‌ی حفاظتی خارجی در یک سازه‌ی حفاظتی می‌تواند نفوذپذیر یا نفوذناپذیر باشد که در کشور ما تقریبا همیشه انواع نفودپذیر استفاده شده است. معمولاء تا زمانی که نفودناپذیری به‌عنوان یک ضرورت در عملکرد سازه مطرح نشده باشد از لایه‌ی حفاظتی خارجی باز استفاده می‌شود تا این لایه‌ی حفاظتی باز از ایجاد نیروی براً ممانعمت نماید که این اصل عمدتا یکی از دلایل استفاده‌ی از لایه‌ی آرمور باز می‌باشد. 00 - 48 4 لعدم0آه 0601611۵۷ - 49 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژزئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی در مواردی که نیروی فرسایش از میزان مجاز خود تجاوز کند استفاده از لایه‌ی فیلتری برای حل این مشکل ضروری است. سازه‌های حفاظت شیب ژئوتکستایلی غالبا برای جلوگیری از شسته شدن خاک بستر به وسیله نیروهای هیدرودینامیکی خصوصا مانند امواج و درجه نسبتا کم‌تری جریان‌ها به‌کار می‌روند. در شکل‌های (۵-۱) و (۶-۱) دو نمونه از فیلترهای با عملکرد مناسب و نامناسب جهت مقایسه آرایه شده‌اند. متاسفانه جایگزینی لایه‌ی محافظ سنگی با ژئوتکستایل, پایداری سایر اجزاء سازه را ممکن است به مخاطره اندازد و لذا تاکید می‌گردد که طراحی صحیح و یک‌پارچه کلیت سازه با پایداری مناسب هیدرودینامیکی» ژئوتکنیکی و لرزه‌ای مهم‌تر از طراحی یک لایه زئوتکستایل معادل یک لایه‌ی سنگی به تنهایی است. لایه‌های فیلتر می‌توانند به‌صورت مصالح سنگی, مصالح به‌هم پیوسته (مانند سیمان یا آسفالت)» ژئوتکستایل یا ترکیب آن‌ها هم اجرا شوند. جزییات برخی نمونه‌های متعارف از انواع لایه‌ی فیلتر جهت معرفی در شکل (۷-۱) نشان داده شده‌اند. البته انتخاب این که کدام یک از گزینه‌های فیلتر مورد استفاده قرار گیرد به عوامل متعددی از جمله مسایل فنی» اجرایی و اقتصادی بستگی دارد. در کل ژئوتکستایل‌ها در مقایسه با سایر گزینه‌هاء در حالت‌هایی به‌دلیل مزیت‌های نسبی مانند نصب آسان‌تر و سریع‌تر و یا هزینه‌ی اجرایی بعضا کم‌تر مورد استفاده قرار می‌گیرند. در برخی موارد» ملاحظات زیست محیطی لزوم استفاده از سنگ را می‌تواند منتفی ننماید. به‌طور مثالء اجرای یک لایه‌ی فیلتر قطعه سنگی در زیر آب آن‌هم با ضخامت‌های زیر یک متر دارای اجرایی نسبتا مشکل خصوصا به‌لحاظ کنترل کیفیت آن به‌دلیل کم بودن ضخامت لایه‌ی فیلتر سنگی‌می‌باشد. در کشور ماء راهکار طراحان برای پیش‌گیری از این‌گونه مشکلات یک لایه‌ی فیلتر قطعه‌ی سنگی بالاجبار زیاد کردن ضخامت لایه‌ی فیلتر سنگی بوده و می‌باشد تا از اجرای مناسب کنترل کیفیت اجرای این لایه‌ی مهم در حفظ پایداری سازه‌ی دریایی حصول اطمینان لازم به‌عمل آید ولی درصورت طراحی و اجرای یک لایه‌ی معادل فیلتر زئوتکستایلی به شرطی‌که پایداری کل سازه هم تامین گردیده باشد می‌تواند در در ادامه. درخصوص روش طراحی به فصل‌های (۲) و (۴) این راهنما ارجاع می‌گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات آب و ذرات خاک از منافذ بین سنگ ها خارج می شوند حالت اولیه ۰ ۱11۷۷ ُ ۰ ۰ ۰ ۰ ۱ ۰ ۰ .۰ ۴ ۱۹ ۷ : ۰ .۰ ۰ :7 ۰ ۰ ۰ جریان آب منفذی ۷ : ۰ ی آب شستگی ادامه می یابد حالت نهایی ۰ ۲1 ی اش ۵ 6 : ۱ زج ۰.۰ ۰ ۹ ۰ ای یچ با ۹ ۰ ۱ ۰ 8 ۰ ه و و 9 ۰ * عم وه ۰ خس ۴ را ...۰ ۰ بو ۱ .۰ ی ۱ ور هم ره ماه ره ۰ ۰ وا و ۰ . ۰ ۱ ۰ ی ی ۰ .۰ ۹ یو ۰ ۰ ی ۰ 6 ۰ را ره ۳ و ۰ ی ۱ ۰ ال ز هه اس .۰ عدم وجود فیلتر یا وجود فیلتر نامناسب شکل ۵-۱- نمونه‌ای از دو حالت عدم وجود فیلتر یا وجود فیلتر نامناسب مصالح سنگی -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد زژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی سم ۷1۷۷ .۳ س ۹ سا . ای :. ,7 اس ۳ ۰ رم ۰ یس .9 ۰۰ ی 4 0 َ ورس ب ۳ ۱ ی ای کل را ان هه 7 وا وف دا کل هد ۰ ۳ ره : ی را سا رو می ار 9 ذرات خاک بستر نمی توانند به داخل - ۱ ی آب به راحتی از فیلتر خارج می شود ۷1۷ را سا فیلتر زئوسنتتیکی ی 5 ٍ یت ۰ ۰ ه ۰ ۰ ۰ 8 : ۰ ۰ اه ۰ 5 بد ۱۱۱ 6 فیلتر ژئوسنتتیکی ی ۹ آب می تواند از روزنه های فیلتر خارج شود ولی ذرات خاک بستر امکان خروج از روزنه ی فیلتر را ندارند شکل ۶-۱-نمونه‌ای از طراحی مناسب لایه‌ی فیلتر -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱ ی ۱ پم اسر ۹ ۳ یت سس س ۱ 0 دوع ۷ا ۱ زو ۱ مم س فبلنر نو تکمسنایل زط سک 1 سس مار 8 اما ۹ زثوتتایل های بافته شده با بافته نشده سس ۹ ی ۳ ۰ مد ۸ ما وب 6 کی 0 و ات ام گر ید ییون ۹۱۹ نوم ساترضای ناه رس وی ی سا و با ای زج [ ای هر فیمردای مرت ره خمل دام , ارد اد رای شکل ۷-۱- معرفی جزییات برخی نمونه‌های متعارف از انواع فیلترها در معرفی بیشتر این مبحث می‌توان چنین عنوان نمود که اصولاء زئوتکستایل‌ها می‌بایست نسبت به خاک بستر یا لایه‌ی زیرین خود نفوذپذیری بیشتری داشته باشند. اضافه بر آن» درخصوص مبحث نفوذپذیری, نه‌تنها اندازه‌ی روزنه بلکه تعداد روزنه‌ها در واحد سطح (در سطح باز) دارای اهمیت است. در جدول (۲-۱) تفاوت‌ها و شباهت‌های فیلترهای زئوتکستایلی و فیلترهای با مصالح سنگی آورده شده است. البته» توجه به این نکته ضروری است که ژئوتکستایل‌ها همیشه نمی‌توانند و نباید هم به‌جای فیلترهای سنگی به‌کار روند ولی به‌عنوان یک گزینه‌ی طراحی قابل مطرح شدن و مقایسه با گزینه‌ی سنگی می‌باشند. افزون براین» معمولا یک لایه‌ی مصالح سنگی» غالبا برای کاهش (خنثی کردن) بارگذاری هیدرودینامیکی در سطح مشترک خاک بستر و فیلتر تا حدی قابل‌قبول هم مورد نیاز می‌باشد که این لایه نه عملکرد فیلتری بلکه کاربرد استهلاک بارگذاری تا حدودی را دار می‌باشد. در زیر این لایه می‌توان -------- صفحهٔ بعد -------- می‌توانند در در صور استفاده کرد مورد اجماع ۲-۲-۵-۹ همان گو شامل دو گا راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفا جدول ۲-۱- مقایسه‌ی فیلترهای ژزئوتکستایلی و فیلترهای دانه سنگی در حفاظت شیب‌ها - پیچیدگی طراحی و عملکرد سازه و توزیع فضاهای باز (البته فیلتر زئوتکستایلی پیچیده‌تر است) به‌وسیله‌ی منحنی به‌دست آمده از آزمایش الک با اندازه‌گیری قطر روزنه زیاد برای رو تکستایل بافته‌نشده‌ی سوراخ شده اغلب به تنش‌های اعمال شده بستگی دارد. به نحوه‌ی تولید بستگی دارد. است. ذرات می‌توانند در داخل لایه ناپایدار باشند هنوز به‌طور مطلوب تعیین نشده است. حساس مثلا به پاره شدن و سوراخ شدن بعضا نصب نسبتا ساده‌تر و سریع‌تر با عملیات خاکی کمتر ولی کماکان نیازمند به کنترل کیفیت اجرا ایل‌ها در درجه‌ی اول به‌عنوان فیلتر و مانعی در مقابل عبور قطعات و درات زیرین عمل می‌کنند. لیکن ت< سازه‌های حفاظت شیب نقش پایدارسازی را نیز برعهده گیرند. اگر ضوابط ضروری آن را نیز تامین نمایند. های حفاظتی دریایی, ژئوتکستایل‌ها سه گونه عملکرد متعارف به صورت زیر دارند: جداکننده: ممانعت از فرسایش خاک بستر؛ فیلترکننده: که به خاصیت نفودپذیری ژئوتکستایل مرتبط است؛ نی‌که سازه در معرض نیروهای هیدرودینامیکی شدید نباشد می‌توان از مفهوم ژئوتکستایل با هندسه‌ی باز استفاده از ژئوتکستایل‌ها با هدف جلوگیری فیلتر از عبور مصالح باید با دقت بسیار بالاا صورت گیرد زیرا ر( نظر کاملی برای این‌گونه فیلترهای خصوصا با هندسه‌ی باز هنوز وجود ندارد. - معرفی روند طراحی زئوتکستایل‌ها در سازه‌های حفاظتی نه که در فصل‌های (۳) و (۴) این راهنما بدان به تفصیل پرداخته شده» طراحی ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های < م اساسی به‌شرح صفحه‌ی بعد می‌گردد: 1110 ت شرایطی در طراحی ش طراحی 8۹ - 50 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات ۱- کنترل اینکه آیا فیلتر لازم است یا خیر و این که آیا لایه‌ی حفاظتی لازم برای پایداری هیدرودینامیکی سازه می‌تواند به خودی خود نقش فیلتر را نیز بازی کند یا خیر؟ که در صورتی که به وجود فیلتر نیاز بود گام دوم اجرا می‌شود. ۲- طراحی فیلتر ژئوتکستایلی. گام اول : کنترل ضرورت فیلتر جریان منطقی نحوه‌ی کنترل ضرورت استفاده از فیلتر در موردی خاص در نمودار (۸-۱) نمایش داده شده است. برای باز استفاده از اطلاعات در خصوص بارگذاری هیدرولیکی نیز ضروری است. کافی تراکم دارد یا نه). اگر ضابطه‌ی بسته بودن صادق بود. نیازی به طراحی فیلتر نمی‌باشد. در غیر این‌صورت می‌باید کنترل شود آیا کل سازه از لحاظ هندسی باز است یا خیر. در صورت باز بودن باز هم نیازی به طراحی فیلتر نیست. اگر هیچ‌یک از ضوابط فوق‌الذ کر برقرار نبودء طراحی لایه‌ی فیلتر اضافی الزامی است. قضاوت در خصوص شرایط با هندسه‌ی باز یا بسته اطلاعات زیر برای انجام این مرحله ضروری است: - نوع خاک بستر و منحنی دانه‌بندی آن؛ - مشخصات مصالح لایه‌ی حفاظتی شامل منحنی دانه‌بندی, تخلخل مصالح و اندازه‌ی منافذ بین مصالح لایه‌ی حفاظتی؛ - بارگذاری هیدرودینامیکی (گرادیان هیدرولیکی برای تجزیه و تحلیل فیلترهای باز). البته» کنترل‌های ضروری برای حالت با هندسه‌ی با" قدری پیجیده‌تر است زیر در آن حالت اطلاعات بارگذاری هیدرولیکی نیز ضروری است و باید داده‌های زیر تعیین گردند: - جریان استاتیک در امتداد فصل مشترک آب و سازه؛ - جریان استاتیک مایل بر فصل مشترک آب و سازه؛ -------- صفحهٔ بعد -------- راهنما ی کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی کنترل اینکه آیا لایه‌ی حفاظتی از نظر هندسی بله اندازه‌ی کافی کوچک است؟ بله خیر شکل ۸-۱- مراحل طراحی فیلترهای ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظت شیب گام دوم: طراحی فیلتر ژئوتکستایلی این روند شامل سه مرحله اخد اطلاعات پایه, انجام طراحی پایه و طراحی تفصیلی می‌شود. معرفی مختصری از این مراحل برای استفاده در تدوین خروجی‌های قراردادی پروژه‌هایی که خصوصاً به‌صورت طرح پایه 9 تدار کات 0 ساخت (۲) انجام می‌شوند در این‌جا صورت می‌گیرد: الف- اطلاعات پایه در این خصوص ابتدا می‌باید نوع خاک بستر و نوع و مشخصات سازه تعیین گردد و اگر طراحی به روش با هندسه‌ی باز صورت می‌گیرد. نوع بارگذاری هیدرودینامیکی نیز تعیین گردد. البته» شایان تاکید است که برای مناطقی از کشور ما که بارگذاری هیدرودینامیکی به‌هر دلیل مثلا کمبود آمار اندازه‌گیری‌های میدانی و غیره دارای آبهام در دقت باشد طراحی با روش هندسه‌ی باز یا به صلاح نبوده و یا باید با تعیین شرایط مرزی طراحی در راستای اطمینان صورت گیرد که این امر می‌تواند مزیت این روش هندسه‌ی باز را هم از بین ببرد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول - کلیات ب- طراحی پایه اطلاعات ورودی جهت طراحی پایه ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های حفاظت شیب شامل نوع خاک و مشخصات و نوع و مقادیر انواع بارگذاری‌های هیدرودینامیکی می‌گردد. در این خصوص تعیین پارامترهای سازه‌ای و ژئوتکنیکی نیز ضروری است. طراحی ئوتکستایل در این مرحله جنبه‌هایی چون نوع خاک (بسته یا باز بودن)» نفوذپذیری ژئوتکستایل در برابر آب و مقاومت زئوتکستایل را دربر می‌گیرد. مقاومت ژئوتکستایل در برابر بارهای وارده خصوصا زمانی که ژئوتکستایل کارکرد مقاوم‌سازی دارد. اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. خروجی طراحی پایه از نظر نوع خاک و نفوذپذیری در برابر آب به تعیین اندازه‌ی روزنه‌ی مشخصه‌ی زئوتکستایل و مشخصه‌های نفودیذیری ژئوتکستایل می‌انجامد. خروجی طراحی از نظر مقاومت به تعیین نوع, مقاومت و ضخامت ژئوتکستایل منجر می‌شود. پ- طراحی تفصیلی در این مرحله طراحی نهایی ژئوتکستایل انجام می‌شود. توجه کامل به موارد و ضوابط زیر در این خصوص شایان اهمیت می‌باشند: - نقشه جزییات اجرایی مانند مقاطع انتقالی"" از مرحله‌ای به مرحله‌ی دیگرء اتصالات, مهارها و غیره در کل سازه خصوصا محدوده‌ی پاشنه و ناحیه‌ی پاشش آب"" در سطح آزاد سازه؛ - ملاحظات محیطی و گیاهی مانند قابلیت نفوذ گیاهان درون ژئوتکستایل و اثرات آن؛ - سایر جنبه‌های محیط زیستی؛ - جنبه‌های اجرایی و نگهداری؛ - نشست شیب و پی در طول عمر مفید سازه؛ - سایر موارد. بر اساس نتایج این قسمت از طراحی» تصحیح‌های نهایی برای ارایه‌ی طراحی نهایی صورت می‌گیرد و طرح تفصیلی آماده ارایه برای اجرا می‌شود. برای برنامه‌ریزی اجرایی مناسب می‌بایست از پیمانکار دارای کادر و تحهیزات و تجارب اجرایی مناسب استفاده نمود و سفارش خرید و حمل ژئوتکستایل در فرآیندها پیش‌بینی لازم شود. ۶-۱- کاربرد ژئوتکستایل‌ها در سایر سیستم‌های کنترل فرسایش ساحلی همان گونه که در بخش حفاظت ساحلی در نشریه‌ی شماره ۳۰۰ عنوان شده» عبارت آب‌شستگی یا فرسایش به حرکت ذرات خاک به ترتیب تحت تاثیر نیروی آب (ناشی از روان‌آب سطحی, سیل, امواج و غیره) یا نیروی باد اطلاق می‌شود. برای جلوگیری با جبران آب‌شستگی روش‌های گوناگونی به‌غیر از سازه‌های اصطلاحا سخت از نوع راه‌کار اصطلاحا نرم چون تغذیه‌ی مصنوعی |5۱ 4۵0 ماددارگ - 52 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژزئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی سواحل "", حفاظت و محصورسازی خاک" کاشت گیاهان و غیره در دنیا به‌کار برده می‌شود. نمونه‌هایی از حفاظت کرانه‌ها در شکل )٩-۱(‏ نمایش داده شده‌اند. ۳ ۸ :نی 0 و ی پا یر ون ات ی سر رو ت 5 سل شکل ۹-۱- نمونه‌هایی از روش‌های کنترل فرسایش کرانه‌ها مطابق نشریه‌ی شماره ۳۰۰ انتخاب روش کنترل فرسایش به بزرگی نیروی فرساینده و ملاحظات فنی» اجرایی و اقتصادی متعددی بستگی دارد. در کنار کاربرد کنترل فرسایش,» روش‌های پیشنهادی باید به‌گونه‌ای طراحی و اجرا شوند که با محیط اطراف و بوم‌شناسی *" منطقه هم هم‌خوانی داشته باشند. استفاده‌ی بهینه از مواد خام» در نظر گرفتن امکان بازیافت مواد و حداقل پسماند در حین ساخت و اجرا از جمله عواملی هستند که به‌تازگی اهمیت وافرتری یافته‌اند. از جمله روش‌های نوینی که برای کنترل فرسایش مورد استفاده قرار گرفته‌اند» استفاده از ژئوسنتتیک‌هاء به‌خصوص ژئوتکستایل‌ها می‌باشد. ژئوتکستایل‌های مورد استفاده عمدتا از نوع در شیب‌های ملایم و به‌صورت موقتی کاربرد دارند. لیکن سیستم‌های ژئوسنتنیکی و ژئوتکستایل‌های مصنوعی هنگامی که بارگذاری‌های شدید هیدرولیکی و هیدرودینامیکی وجود داشته و یا لزوم استفاده‌ی درازمدت از سازه مدنظر باشد.ء به‌کار می‌روند. ژئوتکستایل‌های طبیعی از الیاف گیاهی مانند الیاف نارگیل ", جوت"", کتان", کنف"" و چوب ساخته می‌شوند. مزایای استفاده از الیاف طبیعی نسبت به انواع مصنوعی آن عبارت‌اند از: 01 200 |۸۲۲۵ - 53 0 |[5۵0 - 54 ۲( - 55 7۲ - 56 6 - 57 - 586 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات - زئوتکستایل‌های طبیعی اثرات سوء بر محیط زیست نمی‌گذارند؛ - استفاده از ژئوتکستایل‌های طبیعی در سازه‌هاء سازگاری سازه با محیط زیست را بالا می برد؛ - در برخی موارد که برداشتن ژئوتکستایل پس از اتمام اجرای سازه‌ی موقت ضرورت می‌یابد» استفاده از الیاف طبیعی رجحان دارد زیرا این الیاف خود به خود در طبیعت تحزیه می‌گردند. هنگام به‌کار بردن زئوتکستایل‌های طبیعی باید به تغییرات بارگذاری و پارامترهای مقاومتی در طی طول عمر مفید مدنظر برای - میزان اسیدی بودن و رطوبت محیط؛ - اندازه و شدت اشعه‌ی فرابنفش؛ - میزان اکسیژن و وجود جانداران ریز" ۱-۶-۱- سازه‌های حفاظت کرانه‌ای تالاب‌ها!" امروزه» نحوه‌ی حفاظت شیب کرانه‌ی آبراهه‌های داخل خشکی یا ساحل دریاچه‌ها عموما به‌وسیله‌ی سازه‌ی محافظتی‌ای مانند دیوار سپری یا سنگ‌چین بوده که البته انتخاب نوع و نحوه‌ی حفاظت تابع شرایط محیطی مانند میزان و شدت امواج و جریان‌ها از یک‌سو و طول عمر مفید دوره‌ی حفاظت تعیین می‌گردد. مثلاء پوشش گیاهی حفاظتی نی‌مانندی می‌تواند در ناحیه‌ی کم‌عمق آب و بر روی شیب انتقال از خشکی به دریا تشکیل شود و کمابیش به شکل طبیعی رشد نماید که اخیرا انتخاب نوع پوشش‌های گیاهی مقاوم در اثر بارگذاری‌های نسبتا شدید یک موضوع تحقیقاتی بین‌المللی در رشته‌ی مهندسی سواحل هم می‌باشد. البته» نوع سازه‌های محافظتی در کرانه‌ی آبراهه‌های بزرگ‌تر می‌بایست خاصیت ماندگاری دایمی‌تری (شکل‌های ۱۰-۱ و ۱۱-۱) نسبت به نوع سازه‌های محافظتی آبراهه‌های کوچک‌تر داشته باشند مانند شکل (۱۲-۱). در حالتی که استفاده از پوشش گیاهی برای یک ساختگاه مناسب باشد.ء اگر پس از اتمام ساختء بارهای محیطی وارده در اندازه‌ای باشند که نیاز به تقویت نی‌ها وجود داشته باشدء می‌توان استفاده از زئوتکستایل‌های ساخته شده از الیاف طبیعی را هم خصوصا در صورتی‌ که بارگذاری به‌دلیل 59 - 60 - ۷110۳0 -0 6۱| - ۳۵۵ ۵6 6 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی 0 و ۳ هگ 9 دیوارسپری ۹ شکل ۱۰-۱- سازه‌ی حفاظتی دایمی از نوع دیوار سپری 1 0( چا سنگ چین ۱ 0 پچ ۱ ۳" 1 ۹ / ۰ ۱ ۸ ۹ ۱ ر 1 ۹۵ ۱ شکل ۱۱-۱- سازه‌ی حفاظتی دایمی از نوع سنگ‌چین / ۹۱ / 1 : ۸ ۱ 14 پ ۱ ۳ ۰ شکل ۱۳۲-۱- سازه‌ی حفاظتی موقتی تشکیل شده از پوشش گیاهی به‌همراه شمع‌های چوبی و مصالح پرکننده طبیعی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات معمولاء در خاک‌هایی با مقاومت پایین و یا در حالتی که کرانه در معرض ضربه‌ی امواج و جریانات می‌باشد.ء رویش کامل پوشش گیاهی روی شیب کرانه مشکل می‌باشد. لذا در صورتی که وجود پوشش گیاهی کاملا رشدیافته برای محافظت ضروری و کافی باشد.ء می‌توان از تشک مخصوصی که از زژئوتکستایل‌های پوشانیده شده از الیاف طبیعی ساخته شده برای محافظت از این‌گونه شیب‌ها استفاده نمود. پوشش گیاهی روی تشک در محیط گل‌خانه‌ای کاشته شده و به رشد کامل می‌رسد تا اینکه ریشه‌ی گیاهان کاملا در داخل تشک نفوذ نماید و سپس تشک حاوی این پوشش گیاهی بر روی کرانه‌ی محل ساختگاه قرار داده می‌شود. در واقع؛ مجموعه‌ی تشک و ریشه‌ی گیاهان پوشش رویی فیلتری را تشکیل می‌دهد که مصالح لایه‌ی زیرین را پایدار می‌سازد و می‌بایست در برابر اثر امواج و جریان‌ها هم پایدار باشد. پس از مدتی» در صورتی‌که تشک زئوتکستایلی دچار فرسودگی شودء ریشه‌ی گیاهان پوشش روبی می‌بایست گسترش یافته و بتواند عملکرد تشک را بر عهده گیرد. این راه‌کار به‌ویژه در مناطق شهری مجاور تالاب‌ها و برکه‌ها برای ترمیم کرانه‌های آسیب‌دیده‌ی برکه‌ها و تالاب‌ها که در معرض امواج و جریان‌های شدید هم نباشند دارای مزیت می‌باشد. ۳-۶-۱- تشک با شبکه‌ی چپری تشک‌ها با شبکه‌ی چپری معمولا از ژئوتکستایل‌های مصنوعی که بر روی آن شبکه‌ی چپری کار شده است تشکیل می‌گردند (ریک. ۲-۶-۶ که می‌توان به‌جای نو تکستایل‌های مصنوعی از نو تکستایل با الیاف طبیعی هم استفاده نمود. در این تشک‌ها معمولا نوع ژئوتکستایل بافته‌نشده به‌کار می‌رود (شکل ۱۳-۱). ثامل زئوتکتایل ساخته شده از الیاف طبیعی ۳-۶-۱ تشک با بلوک بتنی بارگذاری محیطی دریایی در حد قابل توجه‌تری می‌باشد. در این روش حفاظت شیب کرانه‌هاء لایه‌ی فیلتر ژئوتکستایلی‌ای که در زیر بلوک‌ها کار گذاشته می‌شود می‌تواند از جنس الیاف طبیعی هم باشد. در صورتی‌ که بلوک‌ها از یک‌دیگر فاصله‌دار بوده یا از نوع 62 - ۷۵۵2131100 6۵ -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی سوراخ‌دار باشندء در این فضاهای میانی پوشش گیاهی‌ای مانند نی توصیه می‌شود تا پس از رشد بتواند عملکرد قبلی ژئوتکستایل با الیاف طبیعی را پس از پوسیدگی الیاف طبیعی برعهده گیرد (شکل ۱۴-۱). همان‌گونه که اشاره شد انتخاب نوع پوشش گیاهی می‌بایست پس از بررسی‌های لازم صورت گیرد چراکه این مسىحث جدیدتر دارای ضوابط مدون طراحی کمتری بوده که عمدتا یک نوع پوشش خاص مورد مطالعه‌ی موردی قرار گرفته است. و بلوگ های مس شکل ۱۴-۱- تشک حفاظتی متشکل از بلوک‌های بتنی ۵-۶-۱ گابیون‌ها گابیون‌ها یا توری‌سنگ‌ها از سبدی که درون آن از سنگ با قطعات معمولا نسبتا کوچک‌تر از آن‌چه در فیلترهای سنگی موج‌شکن‌ها استفاده می‌شوند پر شده» تشکیل می‌گردند. وجود شبکه‌ی توری سنگی برای جلوگیری از شسته شدن سنگ‌های نسبتا کوچک در اثر نیروی امواج و جریانات ضروری می‌باشد تا مجموعه‌ی توری سنگ پایداری هیدرولیکی لازم را داشته باشد. البته. ضرورت استفاده از این روش بعضا ریشه در عدم وجود سنگ درشت‌تر و گرانی نسبی راه‌کار بلوک بتنی داشته و لذا برای برخی مناطق راه‌کار نسبتا مناسب‌تری است. برای حصول اطمینان از پایداری مصالح خاک زیر گابیون می‌توان از لایه‌ی فیلتری در زیر گابیون یا پوشش گیاهی مناسب در روی گابیون استفاده کرد (شکل ۱۵-۱) که میزان پایداری گیاه خاص در اثر امواج نیازمند بررسی و مطالعه‌ی اسناد استفاده قبلی از همان نوع گیاه خاص در پروژه‌های مشابه است. البته, به‌دلیل تعیین‌کننده بودن بحث خورندگی محیط دریایی خصوصا در سواحل جنوب کشورء می‌بایست هم در استفاده از نوع توری‌های فلزی مانند سایر سازه‌های فولادی, استفاده از راه‌کارهای پلیمری و فولاد ضد زنگ به‌عنوان مثال در طراحی‌ها مورد بررسی و مقایسه فنی و اقتصادی با سایر گزینه‌ها قرار گیرد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات رخ هیر بر :1 چا س<جحد ۷ سااوسی ۸ ی ژنوتکستایل ساخته دی ‎٩‏ وس ۳ 3 ۰ ۱ ومد ار یاقا حلبیعی ۹ ۹ ۳ 0 ٍ ۷ ۳ ۱ ۷ خن کی تشک دابیونی ۹ ۳ 1 و 1 1 2 شکل ۱۵-۱- تشک گابیونی زئوتکستایل‌های مصنوعی نیز در بخش (۲-۱) معرفی گردیده‌اند. بخشی از کاربرد زئوتکستایل‌ها در کنترل فرسایش مربوط به نیز به صورت اجمالی در فصل (۴) تشریح گردیده است. ماسه‌ای دریایی ۶۳ زئوسنتتیک‌ها علاوه بر کاربردهای جداکنندگی» فیلتراسیون و زهکشی, می‌توانند در مقاوم‌سازی بندهاء سدهاء کرانه‌ها و تپه‌های دریایی نیز استفاده شوند. استفاده از زئوسنتتیک‌ها به این منظور در برخی موارد می‌تواند به طراحی سازه‌های کوچک‌تر و ارزان‌تر هم در مقایسه با سازه‌های سنتی‌تر منجر شود. در شرایط احداث بر خاک‌های نرم, استفاده اصولی از زژئوسنتتیک‌ها به‌عنوان تقویت‌کننده می‌تواند به صرفه‌جویی قابل توجهی هم از نظر مالی و هم در ابعاد سازه انجامد. منسوج ژئوسنتتیکی‌ای که به‌منظور مقاوم‌سازی استفاده می‌شود باید هر دو معیار مقاومت و سختی را تامین نماید تا علاوه بر انتقال نیروی وارده» تغییر شکل منسوج نیز از مقدار مجاز بیشتر نشود. بیشینه‌ی این کرنش مجاز در کاربرد مقاوم‌سازی ۸۵ الی ۶/ کششی و سختی آن‌ها بالا است و میزان خزش پایینی نیز دارند برای این منظور مناسب‌ترند. منسوجات پلی‌پروپیلنی و پلی‌آمیدی در برابر خزش آسیب‌پذیرترند و در نتیجه» کاربرد ین دو نوع مصالح در مقاوم‌سازی باید محدود به شرایطی باشد که سختی کمتری برای اصطکاک بین خاک بستر و لایه‌ی زئوسنتتیکی یکی از عوامل موثر در انتقال نیرو و در نتیجه عملکرد مناسب ژئوسنتتیک‌ها در مقاوم‌سازی می‌باشد. میزان اصطکاک به نوع و عملکرد منسوج ژئوسنتتیکی و ویژگی‌های خاک بستر مانند چسبندگی و زاویه‌ی اصطکاک داخلی موثر خاک بستگی دارد. ال ۲02۶۵ - 63 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی به‌منظور مقاوم‌سازی» محصولات دیگر ژئوسنتتیکی مانند ژئوگریدها کاربرد بیشتری دارند ولی استفاده از ژئوتکستایل‌های بافته‌شده نیز برای این نوع هدف استفاده می‌شود. برخی الزامات طراحی‌ای که در مقاوم‌سازی بندهاء کرانه‌ها و موج‌شکن‌های توده‌سنگی به‌ کمک ژئوتکستایل‌ها باید مد نظر قرار گیرد در فصل (۴) تشریح گردیده‌اند. حالات محتمل ناپایداری سازه‌ای ممکن است با منشاء هیدرودینامیکی یا ژئوتکنیکی و لرزه‌ای مثلا در اثر سرریزی امواج*" از روی سازه, ایجاد پدیده‌ی رگاب, نشست, آب‌شستگی, ناپایداری شیب خارجی» ناپایداری داخلی» لغزش خارجی و داخلیء و لغزش خاک بستر حادث شود. در این خصوص, زئوتکستایل‌ها می‌توانند از یک یا چند حالت ناپایداری سازه جلوگیری کنند. اشاره می‌نماید که مقاومت ژئوتکستایل‌ها در راستای طولی و عرضی با هم متفاوت بوده و لذا قرارگیری صفحه‌های ژئوتکستایلی باید به‌گونه‌ای باشد که نیروی بیشینه در راستای قوی‌ترین محور ژئوتکستایل وارد شود. نمونه‌هایی از کاربردهای ممکن زئوتکستایل‌ها در مقاوم‌سازی بندهای خاکی که یک نوع از راه‌کارهای حفاظت ساحلی معرفی شده طی نشریه‌ی شماره ۳۰۰ می‌باشند در شکل ۱۶-۱ نمایش داده شده‌اند. 64 - 8 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول -کلیات خاک رسی یک ص را رس مأسه ۱۳/۵ ۱۳ حدود آمتر ۱ منسوج زئوتکستایل بستر ماسه ای اشباع شده گودال برای جلوگیری از پدیده رگاب رس سس صصس ۱۳/۵ سن حدودآمتر ماسه زهکشی عمودی گودال برای کاهش تنش ناشی از فشار آب در ماسه رس ۱ ۱۳ ۵/ ای ۳ یشان ۲ ۲ زئوتکستایل ِ سس ۱۳/۵ تشک زئوتکستایلی برای جلوگیری از فرسایش ماأسه رس شکل ۱۶-۱- نمونه‌هایی از کاربرد ژئوتکستایل‌ها در مقاوم‌سازی بندهای خاکی -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی هم‌چنین ژئوتکستایل‌ها می‌توانند برای مقاوم‌سازی تپه‌های ماسه‌ای دریایی در برابر فرسایش ناشی از ضربه‌ی آمواج به‌کار روند. محصول ژئوتکستایلی مورد استفاده برای این منظور باید از خارج شدن دانه‌های ماسه جلوگیری کند ولی در برابر آب نفوذپذیر باشد. لذاء اندازه‌ی روزنه‌ی زئوتکستایل در این حالت تقریبا برابر ول خاک ماسه‌ای بستر انتخاب می شود. به‌علاوه» صفحه‌های به‌کار رفته باید مقاومت نسبتا بسیار بالایی در برابر کشش, سایش و تاثیرات ناشی از هوازدگی داشته باشند. نمونه‌ای از کاربرد ژُئوتکستایل‌ها در 6.3 ۳ ی ۳ یوم 00۳ .۰ و را یه اک اس او ‌- ۴ 2 1 ی ۹ یس رس 2 ی پوس 4 سا دا ماوق ی 1 00 -- سوه ی یی ۱ و 20 ی س 1۹ و 7 بای چم ۰ ی :۱۲۱ شکل ۱۷-۱- نمونه‌ای از کاربرد زئوتکستایل‌ها در مقاوم‌سازی تیه‌های دریایی -------- صفحهٔ بعد -------- پیب معصو ان سامانه‌ها) خته‌شده از زئوتکستابل -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل ۱-۲- ژئوسیستم‌های پرشونده" عهده‌دار معرفی سامانه‌های ژئوتکنیکی می‌باشد که عمدتا نسبتا جدیدتر و کم‌تر متداول‌اند و کاربرد آن‌ها در کشور مطابق سایر نقاط دنیا برای پروژه‌های خاص می‌تواند بررسی شود. سامانه‌های رئُوتکستایلی یا اصطلاحا زئوسیستم‌ها به‌صورت نسبی جدیدتر و نادرتر از کاربردهای متداول زئوتکستایل‌ها می‌باشند که یکی از انواع اصلی این سامانه‌ها پرشونده می‌باشند. ژئوسیستم‌های پرشونده, محفظه‌ها یا واحدهایی از ژئوتکستایل هستند که درون آن‌ها با ماسه. شن یا ملات پر می‌شود. نمونه‌هایی از این ژئوسیستم‌ها شامل کیسه‌ها", تشک‌ها" و ژئوتیوب‌ها" می‌باشند که البته دارای تفاوت‌هایی متمایز با یک‌دیگر هم شده و موج‌شکن‌های فراساحلی می‌باشند. سواحل تثبیت شده» موج‌شکن‌های فراساحلی و نیز به‌عنوان سازه‌های جانبی برای استحصال زمین به‌کار می‌روند. این سیستم‌ها برحسب کار کرد خاص مدنظر در پروژه می‌توانند به‌عنوان سازه‌ای مستقل و یا مکمل تغذبه مصنوعی سواحل عمل کنند. اگرچه» کیسه‌ها یا زئوتیوب‌ها در ساخت رانه‌گیرها نیز به‌کار می‌روند لیکن تاکنون روش طراحی قابل اعتمادی برای طراحی رانه گیرها به کمک زئوتیوب پیشنهاد نشده است. در واقع» برای آن که رانه‌گیرهای ساخته شده با رُئوسیستم به‌طور رضایت‌بخشی کار کنند. می‌توان آن‌ها را پس از اجرا جهت حصول عملکرد دایمی تقویت کرد. اما در غیر این‌صورت رانه‌گیر می‌تواند به‌راحتی به‌دلیل کامل نبودن یک‌سری ضوابط مدون قابل استفاده توسط طراح تخریب شود. در محموع, سازه‌های پرشده با ماسه می‌توانند به‌عنوان سازه‌های موقت برای تعیین و پایش پاسخ‌ها و اندرکنش‌های طبیعی با امواج و جریان‌ها به‌کار روند. لیکن» تاکنون این سیستم‌ها در مشخصات امواج در سواحل شمالی و جنوبی کشور تقریبا در همه سواحل کشور استفاده از این سامانه‌ها به‌عنوان سازه‌های دایمی در شرایط فعلی پیشرفت فن‌آوری طرح و اجرای آن‌ها منتفی تلقی شده لیکن به‌عنوان سازه‌های موقت و یا پژوهشی مثلا جهت پایش میزان رسوبات کرانه‌ای طی چند سال که کمک به طراحی بندر می‌نماید قابل کاربردهایی محدود می‌باشند. موارد دیگر استفاده دایمی از این سیستم‌ها در سازه‌های مستغرق یا به عنوان مغزه سازه‌های دریایی متعارف دیگری می‌باشد. 5۵ ۳1۱-00121106 - | 2-68 060-165 - 3 0060-1۵ - 4 5۵ - 5 ۱۸08 ۳۳۵۵۵ - 6 م] -7 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی مزایای عمده این سیسستم‌ها در مقایسه با روش‌های سنتی عبارتند از: - امکان کاهش مدت زمان اجرا؛ امکان کاهش هزینه‌های اجرایی؛ - استفاده از مصالح موجود محلی در حد امکان جهت پرکردن این سامانه‌ها. در ادامه» توضیحات این فصل گروه زئوسیستم‌های پرشونده آرایه می‌گردد لیکن با عنایت به محدودیت قابل توجه ملایم بودن امواج در بیشتر سواحل کشور این سامانه‌ها به‌عنوان راه‌کار حفاظتی دایمی توصیه نمی‌شوند. ۱-۱-۲ کیسه‌های زئوتکستایلی پرشده با ماسه یا دوغاب پلی‌آمید (نایلون) بافته‌نشده و یا منسوج پلی‌استری ساخته می‌شوند که این کیسه‌ها باید مقاومت قابل قبولی در برابر اشعه‌ی فرابنفش ذکر است کیسه‌های بزرگ از منسوجات پلی‌استری محکم با وزن واحد سطح بیش از "۵۲/۲۳ ۵۰۰ و مقاومت کششی بیش از ۱۰ (تا ۴۸۷/۱ ۱۰۰ هم می‌رسد) هم ساخته شده‌اند که در محل به کمک پمپ با ماسه یا سیمان پر می‌شوند که طبیعی است هرچه ابعاد کیسه‌ها بزرگ‌تر باشد در برابر حرکت ناشی از ضربه‌ی امواج نیز طبعا مقاومت بیشتری خواهند داشت. - در معرض آاشعه‌ی خورشید یا احتمال وقوع سرقت قرار دارند؛ - فرمول‌ها و ضوابط مناسب طراحی آن‌ها هنوز مجهول است؛ - سازه‌ی ساخته شده از کیسه‌های زئوتکستایلی معمولا به لحاظ بصری شمای مطلوبی ندارد. از سوی دیگر, مزایای عمده‌ی استفاده از کیسه‌ها از منظر ماده‌ی مورد استفاده در ساخت عبارتند از: ۲-۱-۲- تشک‌های پرشده با ماسه می‌دهند. به لحاظ نیاز بد دقت اجرایی بالا ضروری است که نصب این تشک‌ها دقبقاً مطابق توصیه‌ی سازنده‌ی خاص باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل تشک‌ها در موقعیت‌هایی که موج عمده بزرگ‌تر از ۱ متر یا سرعت جریان بیش از٩/1‏ ۱/۵ باشد قابل اجرا نمی‌باشند. به‌لحاظ و در انتها نیز توسط مهارهایی به زمین متصل شوند. در عمل, تشک‌ها فقط با نیروهای هیدرولیکی و هیدرودینامیکی تهدید نشده بلکه خطر به سرقت رفتن هم وجود دارد. هم‌چنین؛ این سیستم‌ها در برابر برخورد کشتی یا اجسام دیگر مانند آوار شناور از یک‌سو و اشعه‌ی فرابنفش و مواد شیمیایی از سوی دیگر ۳-۱-۲ لوله‌های لانگارد* لوله‌های لانگارد سال‌ها در دنیا در سیستم‌های حفاظت سواحل به‌کار رفته‌اند. بازه‌ی توصیه شده برای ارتفاع موج قابل‌قبول در استفاده از آن‌ها کمتر از ۱/۵ متر می باشد. این‌گونه لوله‌ها از دو ژئوتیوب هم‌محور تشکیل شده است. منسوجات این لوله‌ها از نوع بافته‌شده بوده که در مقابل اشعه‌ی فرابنفش پایدار شده‌اند. این لوله‌ها در طول استاندارد در حدود ۱۰۰ متر تهیه می‌شوند و قطرهای استاندارد تولید آن‌ها ۰۳۵۵۲۹ ۱۰۰۵۱۵ و ۱۸۰۵۱۲۱ می‌باشد. لوله‌ی بیرونی از منسوجی از پلی‌اتیلن و پلی‌پروپیلن چگال (وزن واحد می‌گردد. لوله‌ی داخلی از فیبر 1۳۳.] (پلی‌اتیلن با چگالی پایین) و ۳۷۸-۲001۷1۵۲ می‌باشد که خاصیتی نفودپذیر دارد. مواد پرکننده لوله از مصالح موجود در سایت (عموما ماسه‌ی ریزدانه) می‌باشد که به روشی تحت لیسانس پر می‌شوند (شکل ۱-۲). در صورت به‌دلیل لایه‌ی داخلی غیرقابل نفود. لوله در حین پرکردن تحت فشار قرار می‌گیرد و بعد از پرشدن سطح مقطع دایروی خود را حفظ می‌کند. این لوله‌ها در مقایسه با ژئوتیوب‌ها ارتفاع بیشتری را فراهم می‌کنند ولی پایداری آن‌ها در مقایسه با ژئوتیوب‌ها کم‌تر است. ورودی مشنلوها عامه ع «پ ۳ لوله لانگ‌رد اقض ۷۸ مش" کر شکل ۱-۳- روش پرکردن لوله‌ی لانگارد (سطح مقطع) برابر سرقت و آسیب‌پذیری به‌لحاظ برخورد الوار و قطعات شناور در آب می‌باشد. از دیگر مضار آن می‌توان نیاز به مقدار زیاد ماسه با کیفیت بالا جهت پرکردن لوله» ضرورت استفاده از تحهیزات نیازمند به حق لیسانس برای پرکردن, و محدودیت تعداد پیمانکاران ٩ - ]۸ 82۵70 6۵ -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی دارای مجوز و تجربه مفید برای اجرای آن‌ها در دنیا اشاره کرد که البته در شرایط زمانی کنونی محدودیت‌های اجرایی آن در داخل کشور قابل توجه کامل می‌باشد. ۳-۱-۲- ژئوتیوب‌ها ژئوتیوب‌ها محفظه‌های بسته‌ای از منسوجات نفوذپذیر در برابر آب و نفوذناپذیر در برابر خاک بستر هستند که به‌وسیله‌ی ماسه یا مواد به‌دست آمده از لایروبی پس از انتقال به سایت با استفاده از پمپ‌های مخصوصی پر می‌شوند (شکل ۲-۲). ملاحظه می‌گردد که در فواصل منظمی از ژئوتیوب» ورودی‌ها و خروجی‌هایی تعبیه شده که پس از پرشدن ۸۰ درصد ژئوتیوب» شکل کلی آن به‌دست را که برای پایداری حایز آهمیت است کاهش دهد. ماع بو دست آمده از لایرربی اد ۱ ار ۹ وم و رو سل 1 : مجرای ررودی مسالح سا [ و 9 ۹ ۹ که اه : ی ی ی ۴" 4 رس مه ی ۳ 7" اس مه ار موه ۰ ی من وطر روج ام ۲ 5 ۰ را ۹ ماو [ ارتفاع - ( فوت ۵) (۱/۵0-) عرض - ( فوت ۱۲/۵) (۰۴۱۵۵) مساحت - ( فوت مربع ۵۳( ۱۲ ۲)۷) 4 ی : ی 0 رنوتیوب مهار کننده ی پرشده با 8 04 4 پر ۸ ۴*۳ ماسه با محیط پیرامون ۳ فوت لایه ی حفاظتی برای جلوگیری از فرسایش شکل ۲-۲ نمونه ای از مراحل برکردن ژئوتیوب رئوس ملاحظات و ملزومات اجرایی این روش شامل مقاومت کافی ژئوتکستایل و درزیندها در برابر فشار در حین پرکردن و ضربه هنگام فروافتادن ژئوتیوب بر سطح بسترء پارگی» سوراخ‌شدگی, سایش و مسطح شدن ژئوتیوب ناشی از تحکیم مصالح درون آن و هم‌چنین احتمال وقوع تخریب به‌دلیل سرقت است. برخی از کاربردهای ساحلی ژئوتیوب‌ها در شکل ۳-۲ نشان داده شده‌اند که البته اضافه بر این مواردء ژئوتیوب‌ها کاربردهای دیگری در رشته‌های دیگر مانند مهندسی رودخانه و یا ذخیره‌ی مواد آلوده شیمیایی یا مواد ناشی از استحصال نیز می‌توانند به عنوان یک سازه‌ی جانبی محصور کننده این مواد داشته باشند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل سوب ۱ 1 مواد آلوده ی به دمیت آمده از #ابرونی بند خاکی در برگیرنده‌ی مواد آلوده بروقیل ساحل بعدا نفد به‌ی مصئوعی ژئوتیوب به عنوان مغزه‌ی موج‌شکن یا رانه‌گیر دریا ژئوتیوب به‌عنوان تپه‌ی ساحلی شکل ۳-۲ کاربرد ژئوتیوب‌ها در محیط‌های ساحلی -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی یک زئوتیوب استاندارد از صفحه‌های ژئوتکستایلی بافته‌شده با عرض بین۴ الی ۵ متر تشکیل شده که از کناره‌ها در فواصل منظم و با رعایت ورودی و خروجی‌های کافی دوخته شده‌اند (شکل ۴-۲). در صورت لزوم ژئوتیوب می‌تواند دارای دو تیوب داخلی و خارجی باشد. تیوب داخلی (در صورت لزوم) از ژئوتکستایل بافته‌شده یا بافته‌نشده از جنس منسوج پلی‌پروپیلن می‌باشد که به‌عنوان فیلتری در پر کننده و نیز فشار پمیاز لازم در حین اجرا طراحی شده است. درز بند ها دولایه زئوتکستایل بافته شده ۹ ۷ دریچه ورودی دولایه زئوتکستایل بافته شده 7 دریچته ورودی ا 1۷ / ۰ د.: ند ها وحم : ۱ ۱ ۸ ح 1 ۱۳۳ درز بند ها - ص ۲ 1 بطور کلی, مقاومت کششی ژئوتیوب خارجی (پلی‌استری) معمولا ۴۰۲۷/۲ مقاومت درزبندها در هر دو جهت تار و پود حداقل افزایش طول در هر دو راستا کمتر از ۲۰ اندازه‌ی روزنه‌ها (و0) کمتر از ۰۱۵۰۲ ضریب نفوذپذیری بیش از 5 (در هد هیدرولیکی ۵0110) می‌باشند. ژئوتکستایل تیوب خارجی معمولا در برابر اشعه‌ی فرابنفش برای مناطق متاثر از این موضوع که خصوصا در سواحل جنوبی ایران بسیار مهم است باید پایدار شود. حداکثر ارتفاع مجاز سقوط سنگ آرمور بر روی ژئوتیوب در حدود ۰/۵1 درنظر گرفته می‌شود تا آسیبی به تیوب‌ها به‌لحاظ اصابت قطعات آرمور نرسد. این نکته‌ی اجرایی آخری لزوم دقت اجرایی بیشتری را نسبت به اجرای دو لایه‌ی سنگی برروی یک‌دیگر نسبت به راه‌کارهای اجرایی فعلی در کشور طلب می‌نماید. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل ۲-۲- زئوکانتینرها" زئو کانتینرها محفظه‌ای از ژئوتکستایل مقاوم می‌باشند که می‌توانند توسط مصالح سنگی و یا حتی برخی آلاینده‌های مجاز پر شوند و جهت اجرا با دقت کافی و با اندازه‌ی بزرگ در زیر آب مستقر گردند. زَئُو کانتینر برای محافظت از لوله‌های زیر دریاء احداث موج شکن‌ها و رانه‌گیرهاء حفاظت در برابر لغزش و حفاظت از کناره‌ی شیب سواحل کاربرد دارد. این محفظه‌ها به‌صورت مکانیکی یا هیدرولیکی از مصالح سنگی یا مواد بعضا آلوده‌ی حاصل از لایروبی بنادر درون دوبه‌های از وسط بازشونده"" پر می‌شوند و سپس این دوبه‌ها به محل مورد نظر ساختگاه رفته و ژئوکانتینر را در درون آب رها می‌کنند. زئو کانتینرها عمدتا از ژئوتکستایل‌های ساخته شده از پلی‌استرهای با کیفیت بالا و یا از پلی‌پروپیلن می‌باشند. اضافه بر آن» این زئوتکستایل‌ها از نوع بافته‌شده بوده» در برابر اشعه‌ی فرابنفش پایدار و مقاوم گردیده و به مقاومت بالایی در برابر مواد نفتی و شیمیایی موجود در محیط نیاز دارند. به‌علاوه ژئوکانتینرها مقاومت کششی بالایی داشته و مقادیر زیادی از ماسهء خاک‌رس, مواد زاید صنعتی یا مواد حاصل از لایروبی را می‌توانند در خود جای دهند. زئوکانتینرها سیستم‌های نسبتا جدیدی هستند و مفاهیم طراحی آن‌ها هنوز به‌خوبی مدون نشده است. خواص, معیارها و الزاماتی چون مقاومت کششی» مقاومت درزبندهاء مقاومت در برابر خزش و سایش» پایداری در برابر اشعه‌ی فرابنفش و مقاومت پاره‌شدگی و سوراخ‌شدگی در آن‌ها هنوز به‌خوبی تدوین نشده است. با این حال,ء حسب اطلاعات موجودء نصب ژئوکانتینرها تا به حال تجارب موفقی هم ارایه داده‌اند. روند کلی جریان منطقی طراحی ژئوکانتینرها در شکل (۵-۲) به‌صورت فلوچارتی نشان داده شده است که فلوچارت طراحی تفصیلی ژئوکانتینرها نیز در شکل (۶-۲) آرایه گردیده است. بطور کلی» مرحله‌های زیر قابل تفکیک می‌باشند: آماده‌سازی» ایجاد شرایط نصب و پرکردن» حمل و در آب انداختن کانتینر» اصابت کانتینر به بستر دریا و تغییر شکل آن (موقعیت و شکل اجرا شده‌ی نهایی). در خلال مراحل آماده‌سازی و نصب عواملی ازجمله جنبه‌های محیطی (یعنی میزان آسیب قابل‌پذیرش در ژئوکانتینرها و عواقب آن)» نوع مواد پرکننده و خواص آن‌هاء انتخاب ژئوتکستایل با توجه به نوع خاک بسترء نفوذپذیری و مقاومت» تجهیزات نصب و روند پرکردن (هیدرولیکی یا متعارف)» سیستم جابه‌جایی و استقرار ژئوکانتینر» بعضا لزوم مدل‌سازی فیزیکی به‌عنوان آزمایش پایداری سازه می‌باید مورد توجه قرار گیرد. به‌لحاظ اجرایی» روند و اصول نصب ژئوکانتینرها در فلوچارت شکل (۷-۲) ارایه گردیده است. شکل‌های (۸-۲) و (۹-۲) نیز مراحل پر کردن و نصب ژئوکانتینرها را نمایش می‌دهند. لیکن توجه طراح را به این نکته نیز جلب می‌نماید که در سطح فن‌آوری کنونی این موضوع خاص» هر پروژه تا حدودی دارای شرایط خاص و موردی خود بوده و خصوصا رعایت کامل ضوابط و دستورالعمل‌های سازندگان مربوطه که این مطالب می‌بایست بررسی و صحت‌سنجی در حد امکان طراح هم شود در فرآیندهای طراحی و اجرا به‌همراه سایر ضوابط خاص پروژه ضروری می‌باشد. 9-5 6 )5011 - 10 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دریای تعیین شرایط طراحی انتخاب نوع سازه‌ی موج‌شکن مستغروه تعیین نوع و ابعاد زئوکانتینر محاسبه‌ی ظرفیت و وزن مورد نیاز و شکل نهابی محاسبه‌ی پایداری محاسبه‌ی سازه‌ی زئوکانئینر یا الزامات مقاومتی برآورده می‌شود؟ یا یایدار هست با خیر؟ شکل ۵-۳۲- روند طراحی ژنوکانتینر در موج شکن‌های مستغرق ی سا -------- صفحهٔ بعد -------- ارگ سل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل الزامات کاربردی : مساحت محل مورد استفاده» شرایط موجء دوره‌ی بازگشت و غیره تعیین شرایط طراحی : موج طرح (ارتفاع و پریود موج)» سرعت جریان طرح (بزرگی و جهت جریان)» بازه‌ی جزر و مدی (:۲1۷۷1,8:1,۷۷1)» شیب ساحل, عمق آب دریاء غوطه‌ور سازه» شرایط خاک بستر (خاک چسبنده ماسه‌ای, شنی» سنگی و صخره) ورن انتخاب نوع سازه موج‌شکن مستغرق | : شیب موج‌شکن مستغرق, نوع بلوک آرمورء امکان وجود موج‌شکن توده سنگی تعیین هندسه‌ی سازه : گرادیان شیب. ارتفاع تاج» عرض تاج» سطح مقطع استاندارد. طول سازه محاسبه‌ی ظرفیت مورد نیازء وزن و شکل نهایی | :نوع مصالح پرکننده» کیفیت پرکردن» شکل سازه در حین استقرار در آب و بر روی بستر نیروهای ناشی از : روش اجراء بازشدن دریچه‌ی دوبه. سرعت باز شدن» نوع ه هه ها هه موقعیت دستی‌ها, دفت بصب اصطکاک شکل و اصطکاک با کف بازشونده‌ی دوبه : در را ج جریا لغزش. ضرایب نبری بایداری درون محاسبه‌ی پایداری و خوع رن رس صریضا رو پات ری اروی فرسایشس کنترل روش لغزش دایروی : روش نیروی بازدارنده‌ی خاک مسلح : ضریب مقاومت (و)). جرم محازی ) شناوری» محاسبه‌ی ضربه‌ی برخورد درا : ضریب پاسخ لایه‌ی زیرین» احتمال شکستن ژئوکانتینرء اسیه؟5 : تحکیم سازه و خاک بستر محاسبه‌ی سازه‌ی ژئو کانتینر | اصطکاک. دوام طولانی مدت. مقاومت ژئوتکستایل در برابر ضربه‌ی قطعات سنگی بله ۲- تجهیزات نصب در دسترس و تجهیزات نصب ضروری ۳- طراحی نهایی (مانند حفاظت بسترء حفاظت مصنوعی و ...) ۴- بهینه سازی اجرا (مانند شرایط کار) ۵- بازرسی و نظارت پس از اتمام نصب ۶- تعمیرات و نگهداری شامل اثرات و تاثیرات زیست‌محیطی ۷- زمان و هزینه‌ی نهایی اجرا شکل ۶-۲- روند طراحی جزییات ژئوکانتینرها -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژنُوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی اس سس سح اس آماده‌سازی رئو کانتینر ۱ اماده‌سازی پوسته‌ی ژئوتکستایلی روی ی ُ : ْ انتقال زئوکانتینر عملیات دوبه‌ی خالی اندازه‌گیری عمق آب در محل : : اندازه‌گیری شکل ژئوکانتینر غرق شده : : کنترل شکل نهایی ژئوکانتینر : اندازه گیری سرعت و جهت جریان زا شکل ۷-۳- فلوچارت نصب ژئوکانتینرها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل محل قراردادن ژئوتکستایل پرکردن و دوختن محفظه ی زئوتکستایل ستقرار شوند درمضش شکل ۸-۲- مراحل پرکردن و نصب ژئوکانتینرها به‌صورت شماتیک -------- صفحهٔ بعد -------- هنما 1 ظنی د بایی اس تایل در سازه‌های حفا رِ د ژزئوتکستایل ر راهنمای کاربرد از 7 ۸ ۳ 8 ۰ 5 را همت وی ی 1 4: را ید ها : و : : ْ ِ ۱ 15 ٍ : 7 : 4 ی 2 اند از ان 2 625 و : س ما ار پونی 3 1 ۱ 1 هم 1 2 5 ات ۳ و و پر ی کر رسد « ۳ : ی 1 و و : و 1 1 و ی 1 ور و 0 وا هر هی بو یر ود ول زیت ی او 0 | 1 وا یی و 8 اس و تس و رن وت مره او ۱ ی رن رها وی 2 0 ۹ ۹ ۹ ی ِ ی د تا ی دا رو در دور ۵و ار اجر هر اه کو دم تهی اه لا وا ا و تسود هه و ۵.۹ سم " هم پاا هه سل 5 رو ی ( ی ۸5 ام و ی ال و ی ی دوم هو 5 سا هه و مر را مد مهو روش ان هو ۹ ۱:۸ 8 در ره کی پم رسد سوه ی ۹ ۴اه رای ۵ ود وس ده ماقم رو لح ۱ یو هموار صمیمی نم سا در و‌یروصک هل سا ی رط ی ه ی ی ی ورا سر نزن هر تاب د 1 سعدر ی ی 2 0 زج ۹ 1 وکسیس مممح سوه ۹ ژر ی 5 و ار جر طّ رانا ور دس اسرج ی ی ماه سم 7 راه ی ۲ در م۹ اه هن 1 وا 8 7 و راو زا 3 1 : به ی 5 7 انش 3 ورن ود ام و 2 : ۰ ٍ ٍ ْ ۳ بت ۴ ۸ ۴ 3 9 ۵ 0 1 ۰ هد و تا زاو ی کال ۹ ۳ وه یر ون 4 : کین 1 چو 5 مر ی 0 کی رز چاو مد اسب و و ره ده دا اه اهر 1 ها 2 ۳ بامهه 9 یا ی ی ۳ یاب یا, ۳04 رخ مرور اش رد دم درو هم ام رب را او او ید یوم 1 5 ی در1 رو ی هو اروم کا رم 42 نوت را ی ی یا یر بخند ی و ۵ رس او ,و ۳ ود با ‎٩‏ ترس ی ی ۸ و امه * ۴ ط کر ۳ ۵ دوه ی دم ی ی 7 1 :ْ 3 ۹ : 0 : ی 2 ووو و هه هزم چاو روا ۱ .۳ وا هر ۱ زر اس سوه رون رخا وی اد : : اد : ِ ی ۱ ۱ و0۷ مج اد ی و هه ۳ یز رای ٍ َ ۰ 4 ی و اما وگل ال ی 3 ۹ هی 1 وید وی و دسر ما ی 3 و ی ۸ ‌ َ. ۹ ۸ سر / 4 ۹ ۴ رو : ۱ : 7 ۹ و :۳ 9 و ۰ + یا ۳ 4 ۴ 3 ۰ ّ ٍ ٍ : 1 7 و ۹ هه 7 + اسر خر ججی کی مد ۷ هْ بر : ود 3 بط جع پر مموج ۹ ری نموت چم ی نه ی : 1 2 : ۵ : ی هم ی ود میاه ۷ هی ی نید هه سم 1 0 امه ۹ رده ید اب : ی ۳ ود و مور هرسرس 2۹۱ ۱ اوه مچ 1۸ 3 5 هت ده ی پهمت رم وم بو | کم سا و ۰ یو یه مممم وهه ‏ عم ول 9 یمیمصت و چرس : رمرم را ۶ ری ی مس دسج ان وه ی ی طن دومن ی ی ۸ 0 س تا ی ی + 1 0 9 ۳ ون تا ی ۱ همت زی وات وب جواب و ۵ فر هل هوس هر ۹و 1 ۹ سوم و ۷ ۵ زا و میج ی ۸1 یچ وی بجاو یر مس ی مس ی ی ید3 0 اس : 3 گرا 5 ی مه بخ سر حصه اه مد نام رده مدسو بو 0 وی دا نما ره 1 ۵ رر۹ ۶ و وا زد ۱ رزنواش هو ی ابید و مهم یه ارو ی ری رورم 1 هه ۷ تا هر یار وه ۹ ی واجب ۳۳-۹6 هی 0۹ جو ی یخ 3 ی ی ِ ده دم سا کیم 0 هر اب دبی وا روس ادا ی لا یا و یر ادا کیس بو و و میس اس 0 اه 0 ای یه تم یرو نار و هه رای ویک ام خ هت هه » ی 5 بش و ۹ بر مر و ی 1 7 رت سک ۹ 1 یا هه. هر وا مر یک لا ادا اهم راز نه اب بل ی ۱ ۵ 2۳ دی 1 و ی : خی یود مریدخ ده ۳0 ۱ و ما پر و امه و۳ را 1 1 ی 1 و 0 کار ۱ و و ۳ ان گس ی تاه 0 ی ح رز درس ۳ 2 ِ اک اگم و پاک ۶ با اگاروی م فی تسد رات و و ی ۱ 2 1 : ! ْ : ظ 4 1 از سین وه ان و لو ی 0 ۸ شرا ی وی مره وخ مه سم نون (۳: طب هو دز یا ۱ 3 و جک ۳ 1 2 ی ی و هر و و ۳ ی دم : 2 ر ی 2 اه و وا و و :0 موه ۸ ی اما وروی چم 5 کر : ْ 0و و ی یذ 1 رم رن 1 زیون در اس خ ی ۳ و کت زمر ۹ 1 زد 1 ٍ 7 0 ی ی 3 و ‎ |‏ کیب ی و ی وه و 0 از رس 0 ری ی ی و زک رن و او ۸ انم ۲ ار رم ۳ ۵ ی 1 12 گر ۱ ی ی 9 رد س و و یا ره ۳ کم ۸ ۹ بر و | 1 3 11 ْ ٍ : ی و 7و ی و ۳ جز 0 1 4 ره ۵ ی و1 1 ٍ و 0 در ۳ زا وی گر و ور ۸ ی از 8 و ی [ ۹۸ 5 > : 2 1 :۳ ی با اراس 72 لد اش یه کر 3 .+1 ۵ 0 4 7 لد 17 9 1 راو ی 0 4 4 0 ی 1 ۳ او ۵و پر رت و س که اه تصاویری از مر ستفر 1 شکل ۹-۲- 2 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل با توجه به تحقیقات و مطالعات (1307۱1[011,1[999)» از مهم‌ترین چالش‌های اجرای ژئوکانتینرها شامل حفظ یکپارچگی ژئوکانتینر در حین رهاکردن و برخورد به بسترء دقت اجرایی در قرار دادن ژئوکانتینر بر روی بستر و نیز در مقطع موج‌شکن,» و حصول پایداری موج‌شکن در برابر شرایط هیدرولیکی و هیدرودینامیکی مختلف می‌باشند. نتایج اندازه‌گیری‌های میدانی در خصوص ژئوکانتینرهای پرشده با ماسه, مرحله‌ی بازشدن دوبه را بحرانی‌ترین قسمت معرفی می‌کند و در زئوکانتینرهای پرشده با دوغاب» بار ناشی از برخورد ژئوکانتینر با بستر بحرانی‌ترین قسمت اجرا تلقی می‌شود. در پروژه‌های بزرگ در صورتی‌که امکان استفاده از دوبه‌ای که بازشدگی آن برابر عرض دوبه باشدء فراهم گردد. نیروهای وارده بر ژئو کانتینرها در هنگام رها شدن به حداقل میزان ممکن می‌رسد. به‌علاوه تحقیقات 107۷1[07] نشان می‌دهد که روش‌های پیشنهاد شده برای تخمین بارگذاری در حین سقوط کافی به نظر اندازه‌گیری‌های دقیق میدانی ضروری خواهد بود. بنابر مرجع فوق‌الذکر» پایه‌های نظری برای نیل به طراحی دقیق ژئوکانتینرها که تا حدودی کماکان تجربی است هنوز ناکافی بوده و روش‌های موجود عموما به طراحی‌های محافظه‌کارانه برای بدترین شرایط ممکن ۳-۲- صفحه‌ها!" و پرده‌ها"! صفحه‌ها از ورقه‌های ژئوتکستایلی به دو شکل صفحه‌های شناور" و صفحه‌های بستر" ساخته می‌شوند. برخی موارد استفاده این -‏ صفحه‌های بستر برای جلوگیری از فرسایش بستر یا ممانعت از رسوب‌گذاری در حوضچه‌ی بندر؛ - صفحات شناورء تیوب‌ها یا پوسته‌های قابل تورم" که به‌عنوان موج‌شکن‌های شناور عمل می‌کنند. البته, با توجه به محدودیت‌های موج‌شکن‌های شناور که در نشریه‌ی شماره ۳۰۰ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی تحت عنوان "آیین‌نامه‌ی طراحی بنادر و سازه‌های دریایی ایران" هم به آن پرداخته شده, هرگونه موج‌شکن شناوری از این انواع درخصوص بلوکه کردن امواج با طول موج بلند کاربرد نداشته و لذا مثلا در مناطقی از سواحل که امواج دورأی قابل توجه دارند به تنهایی راه‌کار مناسبی نمی‌باشد. مهندسی سواحل, سدها و مهندسی هیدرولیک موجود می‌باشد. [| - ۹ 12-58 | 3-۳10011۳6 45 [4 - (011011 4 58 ع6[ 18110120 - 15 -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ۱-۳-۲- صفحه‌های شناور (پرده‌ها) صفحه‌ی ژئوتکستایلی شناور شامل صفحه‌ای عمودی است که با کابل‌هایی در محل نگهداری شده‌اند که به کابل‌های مهاری و حفظ محیط رزریست مناطق اطراف کاربرد دارند. روش‌های متعددی برای ساخت این پرده‌ها وجود دارد لیکن دو روش اصلی ساخت صفحه‌های شناور بزرگ دارای هر دو کابل بالا و پایین می‌باشند و در فواصل منظم با کایل‌های مهاری به هم متصل می‌شوند. قسمت شناور این صفحه‌ها از یک‌سری استوانه‌ها با کره‌های ساخته شده از مواد پلی‌استرن» پلی‌اورتان یا سایر فوم‌های مصنوعی تشکیل می‌شوند. صفحه‌ها می‌توانند به دو صورت قابل‌نفود و غیرقابل‌نفود و از موادی چون پلی‌استرء پلی‌پروپیلن و غیره باشند. حتی در بعضی اوقات این صفحه‌ها از مواد طبیعی چون کرباس با پوشش لاستیکی هم ساخته می‌شوند. در صورت لزوم کمربندهای تقویتی موضعی ی حتی مسلح کننده‌های فلری هم می‌تواند به این صفحه‌ها افزوده شود. معمولا کابل‌های مهار کننده‌ی این صفحه‌هاً فولادی هستند لیکن در پاره‌ای موارد از کابل‌های نایلونی هم می‌توان استفاده کرد. نمونه‌ای از آین صفحه‌ها در شکل (۱۰-۲) نشان داده شده است. جرم تعادل یا 8 ی ور شتاوز سر / ای ی په ۲ 7 ی ۶ ۳ : ۰ مه ار ۳ 3 ۹ ۱ مس از ۹ ار ایرد پرده ها عرزدر اس ۵ پرده مستعوقی پرده شناور شکل ۰-۲ نمونه‌هایی از صفحه‌های ناور به‌دلیل بحث خورندگی شدید محیط‌های دریایی به‌خصوص در سواحل جنوبی خلیج فارس و دریای عمان لازم است در انتخاب نوع کابل‌ها آثار مهاجم محیطی و خورندگی مورد توجه قرار گیرد. معمو لا" توصیه می‌شود از این محصولات در محیط‌هایی با سرعت جریان پایین کمتر از 1/8 ۰۵ استفاده شود. در طراحی صفحه‌های شناور نیروهای ناشی از جریان پایدار» نیروی ناشی از ضربه, نیروی آامواج و نوسانات» نیروی باد و نیروهای ناشی از تقاضل چگالی و الوارهای شناور در نظر گرفته می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل ۲-۳-۲- صفحه‌های بستر صفحه‌های بستر معمولا پا برای مقابله با فرسایش و یا ممانعت از انتقال رسوبات معلق به‌کار می‌روند. ملاء انتقال رسوبات معلق ناشی از لایروبی با تعبیه‌ی محفظه‌ی سیلت مطابق آنچه در شکل (۱۱-۲) دیده می‌شود می‌تواند مهار گردد. در نواحی سواحل فرسایش‌پذیر» رسوب‌گذاری موضعی با تعبیه‌ی صفحه‌های کوتاه مانند آنچه در شکل (۱۱-۲) ارایه گردیده» تقویت می‌شود. در بعضی اوقات صفحه‌های بستر در کنار صفحه‌های شناور استفاده می‌شوند. صفحه‌های بستر در اعماق آب تا ۱۵ متر به‌کار برده می‌شوند و برای حداکثر ارتفاع موج ۱/۵ متر طراحی می‌گردند. با توجه به بسیار مواج‌تر بودن سواحل کشور ماء مشخص است این صفحه‌ها عمدتا برای راه‌کارهای موقتی استفاده می‌تواند داشته باشد. مواد مورد استفاده در این صفحه‌هاء زئوتکستایل‌های ساخته شده از پلی‌استر و پلی‌آمید بوده و معمولا از منسوجات بافته‌شده‌ی نفوذپذیر و یکی از مهم‌ترین ملاحظات طراحی صفحه‌هاء عمر مفید آن‌هاست زیرا تحقیقات نشان می‌دهد که نمونه‌های پلی‌استری بعد از یک‌سال به میزان ۵ آلی ۴۰ درصد به لحاظ مقاومت کششی و به میزان ۵ آلی ۲۵ درصد به‌لحاظ ضریب افزایش طول آافت کیفیت داشته‌اند. از دیگر معضلات این صفحه‌ها امکان برخورد با لنگر یا پروانه کشتی‌هاء پارگی درزبندها در محیط‌های فعال به‌لحاظ موج و جزر و مد و خسارت ناشی از حرکت سنگ‌چین‌های موجود در محاورت سازه‌های حفاظت ساحل بوده است. تحربیات حاصله بر لزوم دقت در طراحی این صفحه‌ها تاکید می‌کند و معمولا این صفحه‌ها به‌عنوان سازه‌های موقت با عمر مفید کمتر از یک‌سال کاربرد دارند. برخی بنادر صیادی در کشور واقع در اعماق کم که رسوب‌گذاری بسیار حادی را تجربه می‌نمایند» امکان بررسی استفاده از این صفحات جهت کاهش رسوب‌گذاری و پیش‌گیری از هزینه‌های لایروبی دوره‌ای نگهداری مورد استفاده منطقی به‌لحاظ اصولی به نظر می‌رسد. -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی 6۰ 6۰ ۰( 6۰ پلان پلان سطح مقطع محوطه ای از صفحات (بدون مهار ) سطح مقطع تک صفحه (مهارشده ) زو یوم ای ز مت ی زو زب را ث ‏ یش گمر ‌- ‌- ‌ مه محفظه ی نگهداری سیلت شکل ۱۱-۲- انواع صفحه‌های بستر ۴-۲- کاربرد ژئوتکستایل در ساختارهای ماسه‌ای بیشتر کاربرد ماسه در سازه‌های دریایی و مهندسی سواحل به استفاده در تغذیه‌ی مصنوعی سواحل محدود می‌شود. این محدودیت به‌دلیل ریزدانه بودن ماسه و مقاومت کم آن در برابر آب‌شستگی ناشی از نیروهای موج و جریان می‌باشد. به‌علاوه» توده‌ی در داخل آب بین ۱:۱۰ تا ۱:۵۰ متغیر می‌باشد. در نتیجه, اجرای چنین شیبی» مقادیر بسیار زیادی از ماسه را طلب می‌کند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - معرفی محصولات سامانه‌های ساخته‌شده از ژئوتکستایل با توجه به دلایل فوق‌الاکرء روش‌های جدیدی جهت استفاده‌ی بهینه از ماسه در کاربردهای مهندسی هیدرولیک و سواحل پیشنهاد گردیده است. ازجمله‌ی این روش‌ها ترکیب ماسه با پرده‌های زئوتکستایلی می‌باشد که عمدتا در احدات جزیره‌های مصنوعی کاربرد دارد. در این روش» پرده‌های ژئوتکستایلی در پیرامون محل جزیره نصب می‌شود و فضای درون آن با ماسه, که عموما ماسه‌ی لایروبی شده است. پر می‌شود. اجرای این ساختارهای ماسه‌ای به‌دو روش وسکامپ [۲۸] و روش داوز [۲۹] انجام می‌شود. در روش وسکامپ» ژئوتکستایل مورد استفاده در برابر آب نفوذپذیر و در برابر ماسه نفوذناپذیر می‌باشد. در نتیجه پس از ریختن ماسه» آب از منافذ زئوتکستایل خارج می‌شود. پرده‌ی ژئوتکستایلی بعد از اتمام عملیات اجرا وظیفه‌ی مقاومت در برابر بارهای هیدرولیکی و هیدرودینامیکی را بر عهده خواهد گرفت. در روش داوزء ژئوتکستایل مورد استفاده در برابر آب نفوذناپذیر می‌باشد. لذا در حین اجراء آب موجود به‌وسیله‌ی پمپ از محدوده خارج می‌شود. در نتیجهء فشار داخلی کمتر از فشار خارجی می‌گردد که به افزایش اصطکاک داخلی و تند شدن شیب سازه می‌انحامد. شایان ذکر است در ایران» بر خلاف بیشتر کشورهای دنیا که هم اکنون راه‌کارهای حفاظت ساحلی اصطلاحا نرم مانند تغذیه مصنوعی سواحل که در نشریه‌ی شماره ۳۰۰ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی تحت عنوان "آیین‌نامه‌ی طراحی بنادر و سازه‌های دریایی ایران" هم معرفی گردیده‌اند استفاده می‌کنند کماکان صرفا از سازه‌های سخت عمدتا سنگی و بتنی استفاده می‌گردد که این امر شاید به‌دلیل ترجیح مدیران اجرایی بر انتخاب یک راه‌کار جهت اجرای یک‌باره و ترجیحا بدون نیاز به نگهداری و تغذیه‌ی دوره‌ای است. لیکن مطابق تجارب موجود در دنیا استفاده از راه‌کارهای نرم با وجود نیاز به پایش و نگهداری می‌تواند هم به لحاظ اقتصادی نهایتا ارزان‌تر باشد و هم مزیت‌های فنی مثلا نسبت به ایجاد دیواره‌های ساحلی» رانه‌گیرها و حفاظت شیب‌های ساحلی در عدم انتقال فرسایش به مناطق پایین‌دست داشته باشد. بنابراین» پیشنهاد می‌شود راه‌کارهای ساختارهای ماسه‌ای اصطلاحا نرم با یا بدون ژئوتکستایل به عنوان یک راه‌کار دوستدار محیط زیست و اقتصادی با سایر راه‌کارهای سازه‌ای متداول برای بسیاری از پروژه‌ها که خصوصا جنبه‌های حفظ زیبایی و اکوسیستم منطقه‌ی سیاحتی و گردش‌گری دریایی مطلوب است مورد مقایسه فنی» -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل تک زئُوتکستایل مخنوان کدی نی بل به‌عنوان لایه‌ی فبلتر با لایه‌ی جداکننده -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - ملاحظات اصولی در طراحی ژئوتکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده این فصل دربرگیرنده ملاحظات اصولی و کیفی قابل توجه طراح ضمن ارجاع به ضوابط کمی طراحی آرایه شده طی پیوست‌های راهنمای حاضر می‌باشد. ۱-۳- کلیات جهت برنامه‌ریزی یک‌پارچه» گام‌های ضروری از مرحله‌ی طراحی تا مرحله‌ی اتمام طراحی ژئوتکستایل‌ها در پیوست شماره (۱۰) آورده شده است که موارد مطر وحه هم برای استفاده از ژئوتکستایل به‌عنوان لایه‌ی فیلتر و هم لایه‌ی جداکننده قابل استفاده است. ۳-۳- ضرورت کاربرد ژئوتکستایل لازم است قبل از شروع به طراحی ضرورت وجود یک لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده از نوع ژئوتکستایلی مورد بررسی قرار ۱-۲-۳ لایه‌ی فیلتر اگر در اثر جریان آب منفذی میزان قابل‌توجهی از مصالح ریزدانه‌ی لایه‌ی زیرین از منافذ بین لایه‌های درشت دانه‌تر فوقانی خارج گردد.ء در ایین‌صورت می‌بایست بین لایه‌های مصالح ریزدانه و درشت‌دانه لایه‌ی فیلتر مناسبی تعبیه شود. ضرورت استفاده از فیلتر ژئوتکستایلی می‌تواند با توجه به پیوست (۱) کنترل گردد. ضخامت لایه‌ی فیلتر زئوتکستایلی به موارد زیر بستگی دارد: - دانه‌بندی و نفوذپذیری خاک یا لایه‌ی سنگی مجاور با توجه به نوع جریان آب منفذی (آشفته یا ملایم» ر.ک.۸-۳-۱, ۹-۳-۱) داخل سازه؛ - تنش‌های مکانیکی هم ناشی از عملیات ساخت و هم حین بهره‌برداری از آبراهه یا سازه‌ی دریایی؛ - خواص شیمیایی آب در ناحیه‌ی فیلتر و مثلا امکان وقوع لکه‌های نفتی در برخی مناطق کشور ما؛ تاثیرات آشعه‌ی فرابنفش (1۷]) در حین عملیات ساخت و نصب» خصوصا در مناطق سواحل جنوبی کشور؛ - امکان نفوذ ریشه‌ی گیاهان در صفحه‌ی زئوتکستایلی در ناحیه‌ی دامنه‌ی نوسانات سطح آب برحسب نوع حفاظت شیب ۲-۲-۳ لایه‌ی جداکننده لایه‌ی جداکننده در صورتی مورد نیاز خواهد بود که موارد زیر در نظر باشند: - از اختلاط دانه‌بندی‌های دو لایه‌ی محاور در اثر نشست‌های طولانی مدت جلوگیری شود (مانند قرارگیری ماسه با - از درهم نفوذکردن دو لایه از مصالح سنگی با دانه‌بندی بسیار متفاوت در اثر کارکرد طولانی مدت سازه ممانعت شود (مانند لایه‌ی سنگ‌ریزی بر روی لایه‌ی گل رس و یا گل رس بر روی خاک زیرین درشت دانه). -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۶ راهنمای کاربرد ژنئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی - از آب‌شستگی خاک زیرین در زیر پوشش سخت (مانند اسفالت در هنگام پدید آمدن ترک) پیش‌گیری به‌عمل آمده و در عین حال به انباشته شدن مصالح و ترمیم خود به خود لایه‌ی پوشش سخت کمک شود. - هنگامی که لایه‌ی سنگی (مانند ماسه‌سنگ یا شیل) در اثر هوازدگی» ضربات هیدرولیکی یا تاثیرات مکانیکی (مانند حرکت سنگ‌های آرمور) در معرض آب‌شستگی قرارگرفته باشد که این ملاحظه در مناطقی از کشور که معادن سنگ با لایه‌ی ژئوتکستایلی جداکننده معمولا" بر اساس ضوابط زیر طراحی می شود: - خودنگهداری! خاک زیرین؛ - تنش‌های مکانیکی ایجاد شده در حین ساخت و کار کردهای متعاقب ساخت؛ - تاثیرات ناشی از هوازدگی و اثر اشعه‌ی فرابنفش در حین عملیات ساخت با عنایت به گزارش معدن منطقه برای مناطق با کیفیت سنگ مرزی؛ - نفوذیذیری ریشه‌ی گیاهان (در صورت لزوم). در حالت وقوع تاثیرات دینامیکی ناشی از اصابت جریانات آشفتهء امواج و یا متراکم کردن بخش‌هایی از سازه با ویبره نیاز به استفاده از لایه‌ی جداکننده براساس نمودار 157181/715۸/15) تعیین می‌شود. در این روش در صورتی که نسبت ,پ۸» که برابر نسبت متوسط قطر دانه‌های لایه‌ی حفاظتی پوششی به متوسط قطر دانه‌های خاک یا لایه‌ی سنگی زیرین می‌باشد؛ از مقدار مجاز آن بیشتر شودء طراحی لایه‌ی فیلتر بین خاک بستر یا لایه‌ی سنگی زیرین و لایه‌ی حفاظتی پوششی ضرورت می‌یاید. نمودار مربوطه و مثال طراحی در این خصوص در پیوست (۱) ارایه شده است. در صورت وجود نیاز به لایه‌ی فیلتر یا جداکننده‌ی ژئوتکستایلی رعایت اصول طراحی بند ۳-۳ ضروری می‌باشد. ۳-۳ اصول و ملاحظات طراحی ۱-۳-۳ لایه‌ی خاک زیرین ۲ در صورتی که مقرر باشد فیلتر بر روی خاک قرار گیرد باید مطالب این بند رعایت شوند و در حالتی‌که فیلتر بر روی یک لایه‌ی سنگ‌ریزه‌ای قرار گرفته باشد رعایت بند ۱-۱-۳-۳ برای آن لایه حسب روابط موجود یا آزمایش‌های ژئوتکنیکی در حد مرتبط و لازم کفایت می‌کند. ۱-۱-۳۳- محتویات گزارش خاک زیرین گزارش مکانیک خاک باید دربرگیرنده‌ی جزییات مطالب این بند برای طراحی لایه‌ی فیلتر زئوتکستایلی یا جداکننده باشد. ی [[مدطاباگ5 - 2 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - ملاحظات اصولی در طراحی ژئوتکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده الف- توزیع دانه‌بندی خاک که برای موارد زیر ضروری است - کنترل اینکه لایه‌ی فیلتر (ر.ک. ۱-۲-۳۲) یا لایه‌ی جداکننده (ر.ک. ۲-۲-۲) ضرورت استفاده دارد؛ - کنترل پایداری در برابر فرار (گریز) مصالح (ر.ک. ۵-۱-۳-۳)؛ - برای طراحی ژئوتکستایل؛ - برای تعیین نوع خاک زیرین از نظر طبیعت چسبنده بودن یا نبودن (ر.ک. ۲-۱-۳-۳ و ۳-۱-۳-۲ - برای تعیین مقدار ضریب نفود پذیری خاک زیرین (مطابق پیوست۴). ب- زاویه‌ی اصطکاک داخلی موثر (*) که برای موارد زیر ضروری است - برای تعیین پایداری موضعی شیب سازه که در معرض جریان‌های نشتی قرار گرفته باشد (ر.ک. ۲-۱-۳-۳)؛ - برای تعیین ضریب اصطکاک ژئوتکستایل (ر.ک. ۱۰-۳-۴-۴). پ- ضریب نفوذپذیری (ع1) که برای موارد زیر ضروری است تعیین نوع بارگذاری هیدرولیکی (ر,ک. ۸-۳-۱ و ۱۰-۳-۱)؛ - تعیین نفوذپذیری لازم ژزئوتکستایل (ررک. ۲-۳-۴-۴). تعیین این ضریب به‌وسیله‌ی آزمایش‌های آزمایشگاهی در صورتی که برای ملاحظات ایمنی سازه مقدار دقیق آن مورد نیاز باشدء توصیه می‌گردد. در غیر این‌صورت می‌توان از نمودار 1313۷114 (شکل پ-۲-۴) یا روابط [0-[ ۳1۸2 (روابط پ-۱-۴ و پ-۲-۴) استفاده نمود که در پیوست (۴) ارایه شده‌اند. ت- چسبندگی ظاهری خاک زیرین (,2) و شاخص خمیری (م!) - این مقادیر برای تعیین خواص فیلترکنندگی لایه‌ی ژئوتکستایل مورد نیاز است (ر.ک. ۲-۲-۴-۴ و ۳-۲-۴-۴). ث- توالی و زاویه‌ی شیب لایه‌ها - توصیه‌های آرایه شده در بخش (۴-۱-۳-۳) برای خاک‌های لایه‌لایه‌ی قرار گرفته در شیب‌ها معمولا" رعایت می‌شوند. ج- کیفیت آب در ناحیه‌ی فیلتر - معمولا لازم است خواص شیمیایی آب از جهت تاثیرات زیان‌آور بر روی ژئوتکستایل تعیین شود. ۲-۱-۳-۳ خاک‌های غیرچسبنده یا دانه‌ای 0 بیان می‌دارد که در صورتی‌که رابطه‌ی زیر بین زاویه‌ی شیب و زاویه‌ی اصطکاک داخلی موثر خاک غیرچسبنده یا با چسبندگی پایین برقرار باشد» شیب در معرض لغزش یا ایجاد پدیده‌ی رگاب در اثر ضربه‌ی آب منفذی یا جریانات آب سطحی قرار (۱-۳) <م 2 که در آن ۵ زاویه‌ی شیب نسبت به افق می‌باشد. در اثر ضربات ناشی از امواج و افت سریع سطح آبء ناپایداری شیب زودتر -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۸ راهنمای کاربرد ژزئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی اصولا در طراحی فیلتر درصورتی که آزمایشات تکمیلی دیگری در خصوص چسبندگی و شاخص خمیری در دست نباشد خاک‌های با دانه‌بندی 0.0067070< ,دل» می‌تواند به‌عنوان خاک غیرچسبنده درنظر گرفته شوند (رک. ۲-۴-۴). ۳-۱-۳-۳ خاک‌های جسبنده خاک‌های چسبنده قابلیت حرکت درات و نفوذپذیری بسیار پایینی دارند. مد نظر قراردادن این مهم در هنگام طراحی فیلتر توصیه می‌شود (ر.ک. ۲-۴-۴). به‌علاوه هنگام انتخاب نوع اجرای فیلتر به امکان پدید آمدن رگاب نیز می‌بایست توجه شود. ۴-۱-۳-۳ خاک زیرین ناهمگون معمولا خاک زیرین در صورتی ناهمگون تلقی می‌شود که یکی از شرایط زیر را داشته باشد: - در آن لایه‌های متناوب خاک ریزدانه‌ی غیرچسبنده یا خاک با دانه‌بندی مخلوط و خاک با دانه‌بندی درشت‌دانه وجود داشته - خاک نامتجانس (لنزگونه) باشد. - باقی‌مانده‌های سازه‌های قبلی (مانند تکه سنگ‌هایی از لایه‌ی آرمور سازه‌ای قبلی) در خاک باقی‌مانده باشد. در بسیاری مناطق از سواحل ایران خصوصا سواحل جنوبی کشور شرایط خاک زیرین ناهمگون صادق می‌باشد. در صورتی که خاک ناهمگون زیرین پایین‌تر از بالاترین تراز ممکن آب قرار گیرد؛ باید اثر آن در انتخاب نوع فیلتر لحاظ شود. در حالت‌هایی مانند جریان متداوم آب زیرزمینی» ۷1۸60 توصیه می‌کند که از انتقال خاک‌های ریزدانه در زیر ژئوتکستایل به سمت لایه‌های عمیق‌تر و نفودپذیرتر جلوگیری شود. ۵-۱-۳-۳- خاک‌های در معرض گریز مصالح بنا بر توصیه‌ی ۸/1۸0 پایداری خاک زیرین برای خاک‌های غیرچسبنده با دانه‌بندی باز (ناپیوسته)" یا برای خاک‌های غیرچسبنده غیریکنواخت (8< ,0) باید کنترل شود. در صورت وجود تردید. انجام آزمایش‌های مربوطه توصیه می‌شود. از آنجا که گرادیان هیدرولیکی موثر موضعی خاک‌ها عموما ناشناخته و آزمایش نشده است و حتی ممکن است در صورت انجام یک‌سری اندازه‌گیری در اندازه‌گیری‌های بعدی مقادیر مربوطه تغییر هم کند. پایداری هندسی در اثر پدیده‌ی گریز مصالح خصوصا برای خاک‌های زیرین سیلتی کنترل می گردد (پیوست ۲). هنگامی که خاک زیرین از نوع سیلتی و فرار باشدء بالاترین تراز آب زیرزمینی می‌تواند در اثر انسداد ژئوتکستایل به‌وسیله‌ی تجمع ذرات ریزدانه‌ی شسته شده افزایش یابد (پی‌آمدهای احتمالی: کاهش پایداری شیب یا حفاظت شیب و یا غرق شدن در اثر صعود سطح آب زیرزمینی). اگر خطر فرار مصالح برای خاک وجود داشته باشد. فیلتر اجرایی مناسبی انتخاب گردیده (ر.ک. ۶) یا می‌بایست ژئوتکستایل 0 (۵) - 3 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - ملاحظات اصولی در طراحی ژئوتکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده ۳-۳-۳ بارگذاری هیدرولیکی هنگام طراحی لایه‌ی فیلتر ژئوتکستایلی (ر.ک. ۲-۴-۴) لحاظ کردن انواع بارهای هیدرولیکی زیر توصیه شده است: - استاتیکی برای تشخیص این‌که بارگذاری موجود از نوع استاتیکی یا دینامیکی است می‌توان به ضابطه‌ی معرفی شده طی بخش‌های (۸-۳-۱) و (۹4-۳-۱) مراجعه نمود. همواره اثرات هیدرولیکی ناشی از حرکت کشتی‌هاء امواج و یا سایر ضربات مشابه با منشاء هیدرولیکی مثل برکشند طوفان‌ها به بارهای دینامیکی منجر می‌گردد که ممکن است به حرکت‌های تلمبه‌گونه‌ی لایه‌ی ژئوتکستایل, به‌دلیل توزیع غیریکنواخت سربار ناشی از لایه‌ی حفاظتی بر روی سطح ژئوتکستایل» بینجامد که لذا در طراحی کنترل این میزان حرکت ضروری است. ۳-۳-۳ بارهای مکانیکی ۱-۳-۳-۳ کلیات ژئوتکستایل در معرض بارهای مکانیکی قابل توجهی قرار می‌گیرد. به این دلیل, ابعاد ژئوتکستایل از نظر خواص مقاومتی باید با در نظر گرفتن شرایط حین ساخت و بهره‌برداری به اندازه‌ی کافی قوی در مقابل حادترین حالات ممکن انتخاب شود و یا تمهیدات پیشگیرانه‌ای جهت کنترل و محدودسازی برخی بارهای مکانیکی وارده در صورت امکان لحاظ گردد. ۲-۲-۳-۳ عملیات اجرایی در حین اجراء ممکن است ژئوتکستایل در معرض تنش‌های مکانیکی زیر قرار گیرد: - تنش‌های کششی: در صورتی که ژئوتکستایل از قرقره (یا توپ) باز و نصب شود.ء این نوع تنش‌ها قابل صرف‌نظر کردن می‌باشند لیکن در صورتی که ژئوتکستایل به‌وسیله‌ی پانتون در زیر آب نصب شود.ء نیروهای کششی به فشار جریان بر واحد سطح زئوتکستایل بستگی خواهند داشت (ر.ک. ۵-۳-۴-۴). به‌دلیل این‌گونه ملاحظات. در طراحی برای ایران داشتن اطلاعات صحیح از اقلیم امواج و جریان‌های ساختگاه برای طراحی با استفاده از زئوتکستایل دارای اهمیت و لزوم نسبتا بیشتری در مقایسه با سازه‌های صرفا توده سنگ می‌باشد. ب- حین قرارگیری مصالح دانه‌ای بر روی زئوتکستایل - تنش‌های کششی: این تنش‌ها در اثر کش‌آمدن سطح ژئوتکستایل به‌دلیل وزن مصالح رویی و ناهمواری‌های خاک زیرین - تنش‌های دینامیکی ناشی از سقوط مصالح: فقط هنگامی به‌وجود می‌آیند که مصالح بسیار درشت‌دانه (مانند سنگ آرمور) بر روی لایه‌ی ژئوتکستایل سقوط کند. هنگامی که این مصالح درشت‌دانه به‌وسیله رها کردن از سطح آب مستقر شوند.ء انرژی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ راهنمای کاربرد ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی سقوط سنگ‌ها نسبت به حالتی که در خشکی از ارتفاع ۲ متر رها شوند حداکثر 1.۱۵ خواهد بود. به‌دلیل این که یک معضل نظارت بر عملیات اجرایی پیمانکاران دریایی کشور پیش‌گیری از پرتاب سنگ‌های بزرگ بعضا حتی بالای یک تن به‌جای استقرار آن‌ها در زیر آب می‌باشد توجه به اثرات پرتاب سنگ‌ها به زیر آب برای استفاده از زئوتکستایل بسیار ضروری است - تنش‌های سوراخ‌کننده: این تنش‌ها در هنگام عملیات تراکم در صورتی که مصالح تیزگوشه" در تماس با ژئوتکستایل قرار گیرد ایجاد می‌شود. همانند مطروحه برای بند فوق» آموزش و توجیه کادر اجرایی و تدوین راه‌کارهای قراردادی اجرای کار جهت پیش‌گیری از وقوع اصابت سنگ‌ها و ایجاد تنش‌های سوراخ‌کننده لازم می‌باشد. پ- تنش وارده ناسی از رانندگی بر روی لایه‌ی بالایی ژئوتکستایل - تنش سوراخ‌کننده: بزرگی این تنش به ضخامت. اندازه و شکل قطعات و یا دانه‌های لایه‌ی رویی ژئوتکستایل از یک‌سو و نیز وزن تحهیزات اجرایی و مقاومت خاک زیرین از سوی دیگر بستگی دارد (ریک. ۸-۳-۴-۴). ۳-۲-۲-۳ حین بهره‌برداری از آبراهه نیروهای مکانیکی زیر در حین بهره‌برداری از آبراهه در اثر جریانات. امواج هم به‌دلیل تردد شناور و هم به‌دلیل طوفان و نیز افت شدید سطح آب به ژئوتکستایل وارد می‌شود: - تنش‌های کششی: این تنش‌ها با تغییر شکل خاک بستر یا فشار براً در اثر نوسانات شدید سطح آب حادث می‌شوند. خصوصاء در سواحلی از کشور که دامنه‌ی جزر و مدی بالا داشته از جمله سواحل دریای عمان و نیز در مناطقی با میزان برکشند طوفان قابل توجه این موضوع بسیار مهم می‌باشد. این حالت در صورتی اتفاق می‌افتد که حفره‌ای در زیر زئوتکستایل وجود داشته و سربار ناشی از لایه‌ی محافظ پوششی در تمام سطح ژزئوتکستایل به‌صورت یکسان عمل نکند (رمک. ۱۰-۶) که البته با توجه به شرایط متغیر بستر دریا کاملا در سواحل ممکن است. - بارهای سایشی: در اثر اصطکاک ناشی از سایش مصالح سنگی و یا حرکت ژئوتکستایل بر روی عناصر سازه‌ای لبه‌ی تیزگوشه پدید می آید (ررک. ۷-۳-۴-۴). منلاء پدیده‌ی حرکت محدود قطعات آرمور به هنگام اصابت امواج می‌تواند سایش بسیار زیادی در مناطق مواج به‌وجود بیاورد. در منطقه‌ی دریای عمان به‌دلیل پدیده‌ی مونسون که چندین ماه از سال امواج به‌صورت متداوم به سازه‌های دریایی برخورد می‌نمایند باید طراحی سازه‌ی دریایی با عنایت به ضوابط نشریه‌ی ۰ به‌گونه‌ای باشد که این حرکت محدود قطعات پیش‌گیری و کنترل شود. طبعاء نوع سازه‌های توده‌ی سنگی شکل‌پدیر که پایدار دینامیکی هستند و در تماس با زئوتکستایل برای سواحل کشور توصیه نشده و سازه‌های پایدار استاتیکی با حرکت محدود قطعات آرمور می‌تواند استفاده شود. ۳۵۳1۵۹ ۸۲2۱|۵7 - 4 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - ملاحظات اصولی در طراحی ژئوتکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده ۴-۳-۳- کیفیت آب در ناحیه‌ی فیلتر ۱-۴-۳-۳ مقدار 01 در صورتی که مقدار 01 آب با توجه به نوع مصالح سازنده‌ی ژئوتکستایل در بازه‌های مذکور در صفحه‌ی بعد باشد» مشکلی از نظر اسیدی یا قلیایی بودن خاک به وجود نمی‌آید (پیوست ۵): - در ژئوتکستایل‌های ساخته شده از مصالح پلی|اکریلیک". پلی‌آمیدء پلی‌اتیلن و پلی‌پروپیلن: 12 > 011 > 3 ؛ - در ژئوتکستایل‌های ساخته شده از مصالح پلی‌استر: 10 > ام > 3 . اگرچه سازمان حفاظت محیط زیست و سایر دست‌اندرکاران سعی در کنترل ورودی پساب‌های مختلف صنعتی و غیره را به مناطق ساحلی دارندء لیکن هم‌اکنون به‌دلیل کنترل نشده بودن کامل این ورودی‌های پساب‌های صنعتی» ضروری است طراح از این نظر از منطقه‌ی ساختگاه شناخت کافی داشته باشد. ۲-۳-۳-۳ عوامل شیمیایی و بیولوزیکی به‌دلیل عملیات نفتی ساحلی یا فراساحلی» سازه‌ی دریایی ژئوتکستایلی دچار تخریب نگردد. مر ۶ ۰ ۰ ۷ پا ۸ یی عَ بو 0 عم 5 ۳ در اثر ته‌نشینی ‏ و اجتماع ذرات » کلوخه‌شدگی » تشکیل گل اخرا یا مواد مشابه» نفوذپذیری ژئوتکستایل به میزان قابل توجهی کاهش می‌یابد که عوامل شیمیایی و بیولوژیکی می‌توانند در این خصوص بسیار تعیین کننده عمل نمایند. این اصطلاحا کلوخه‌شدن» در اثر وجود آهک نامحلول در آب زیرزمینی و در شرایطی که افت فشار آب (تغییر در شرایط جریان) و یا افزایش درجه‌ی حرارت آب حادث شود و نیز آهک نامحلول در معرض اکسیژن قرار گیرد پدید می‌آید. همین‌طورء آب زیرزمینی با سختی تقریبا بالاء مثلا درجه‌ی سختی بیش از 12*111 براساس ضوابط استاندارد 121۳ آلمان, در صورت وجود ,2-0 می‌تواند به کلوخه‌سازی منجر شود. در طراحی می‌بایست این موضوع و اثر آن بر خواص فیلتراسیون پیش‌بینی شود. ب- امکان تشکیل شیمیایی گل اخرا در صورتی که آب زیرزمینی حاوی منگنز یا هن دوظرفیتی باشد.ء باید این امکان وقوع گل‌اخرا درنظر گرفته شود. در صورت افت فشار آب یا افزایش درجه حرارت» ترکیب شیمیایی سه‌ظرفیتی حل‌نشدنی همراه با اکسیداسیون در مجاورت اکسیژن نامحلول ,0 در 5 - 60 6 - 7-0 68 9 - (011۳605 -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی آب بروز می‌کند که متعاقبا به اجتماع ذرات می‌انجامد. هم‌چنین تشکیل گل اخرا می‌تواند ریشه در عوامل بیولوژیکی به‌دلیل فعالیت متابولیکی میکروب‌های دارای یون‌های آهن و منگنز هم داشته باشد. پدیده‌ی کلوخه‌سازی عموما در ناحیه‌ی نوسان‌های سطح آب که اکسیژن لازم مهیاست حایز اهمیت است. ۷1۸67 توصیه می‌کند در صورتی که محدوده‌ی این نوسان‌های جزر و مدی و طوفانی بیش از ۵۰./ سطح تراوای فیلتر را بپوشاند. خطر پدیده‌های کلوخه‌سازی و گل اخرا باید کنترل گردد (مانند نواحی با دامنه‌ی جزر و مدی بالا مثلا سواحل دریای عمان و تا حدودی کم‌تر در خلیج‌فارس). البته» توصیه می‌گردد تحقیق مستقل در خصوص امکان وقوع این پدیده برای سواحل جنوبی کشور صورت گرفته و مستندسازی جهت استفاده آتی در طراحی گردد. در صورت احتمال وقوع پدیده‌های کلوخه‌سازی و گل اخراء استفاده از فیلتر سنگی با نفودپذیری بالا توصیه می‌شود. ۵-۳-۳ مقاومت در برابر اشعه‌ی فرابنفخش مقاومت طولانی مدت مواد الیاف معمولی (ر.ک. ۱-۴-۳-۳) در برابر اشعه‌ی فرابنفش (7۷]) در بین انواع این الیاف بسیار متغیر است (پیوست ۵). مقاومت در برابر اشعه‌ی فرابنفش با استفاده از پایدار کننده‌ها می‌تواند افزایش یابد. اگرچه استفاده از پایدار کننده‌ها در برابر اشعه‌ی فرابنفش قطعا برای سواحل کشور توصیه می‌شود. لیکن جهت حفاظت بیشتر از پوسیدگی ناشی از اشعه‌ی فرابنفش می‌بایست به وسیله‌ی احداث لایه‌هایی بر روی ژئوتکستایل پیشگیری بیشتر نمود. محصولات پلاستیکی در اثر اشعه‌ی فرابنفش حساس بوده و به این دلیل به‌تدریج از بین می‌روند مگر اینکه در حین ساخت مواد تثبیت کننده‌ای به آن‌ها اضافه شود. در اجرای ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی به‌عنوان لایه‌ی فیلتر ارجح است ترتیب اجرا به‌گونه‌ای باشد که حداقل زمان قرارگیری ژئوتکستایل در معرض آشعه‌ی خورشید حادث شود. اهمیت این موضوع در سواحل جنوبی کشور ما خصوصا در سواحل دریای عمان که تشعشعات فرابنفش بسیار بالایی دارند بسیار مهم است. در یک سازه‌ی دریایی» اگر لایه‌ی آرمور نسبتا نازک یا فاقد پوشش به‌دلیل تراکم قطعات باشد اشعه‌ی خورشید از فضاهای خالی بین قطعات آرمور به داخل نفوذ کرده ژئوتکستایل را در معرض اشعه‌ی فرابنفش قرار می‌دهد. به‌طریق مشابه» بلوک‌های بتنی پیش‌ساخته دارای حفره‌هایی هستند که اجازه نفوذ نور را می‌دهند. در حالت دیگرء خسارات ناشی از طوفان به لایه‌ی آرمور با تغبیرمکان قطعات توسط امواج در یک منطقه تا هنگام ترمیم» ژئوتکستایل زیر آرمور را در معرض اشعه‌ی فرابنفش قرار می‌دهد. در همه‌ی موارد فوق‌الذکر اگر زئوتکستایل به کمک تثبیت‌کننده‌ها پایدار نشود تشعشعات اشعه‌ی فرابنفش در نهایت ژئوتکستایل را نابود می‌کند. توصیه برای کشور ماء استفاده‌ی صرفا از زئوتکستایل دارای مواد تثبیت‌کننده به‌لحاظ تشعشعات فرابنفش است.ء چراکه تعمیر سازه‌های دریایی هم اساسا به‌عنوان یک فرآیند پرهزینه» کمتر صورت می‌گیرد که یک محدوده می‌تواند مثلا به‌دلیل اثر امواجء کاملا در معرض تشعشعات فرابنفش قرار گیرد. مقاومت نسبی آانواع پلیمرهای تثبیت نشده در جدول (۱-۱) ارایه گردیده است. ۶-۳-۳- نفوذ ریشه‌ی گیاهان اگرچه پلاستیک‌ها در برابر حمله‌ی مواد بیولوزژیکی معمولا" غیرقابل نفوذ می‌باشندء ولی مثلا رویش گیاهان بر روی ساختار پلاستیکی ممکن است نیروی کششی" مضاعفی را به ژئوتکستایل تحمیل کند. همین‌طور فعالیت‌های باکتریایی در شکاف‌های 10- 12۳۵86 6 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم - ملاحظات اصولی در طراحی زنونکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر یا لایه‌ی جداکننده زئوتکستایل موجب انسداد روزنه‌های منسوج و افزایش مقاومت رگاب در زئوتکستایل می‌گردد. لذاء توجه به این اصل نیز در انتخاب اصل استفاده یا عدم‌استفاده از ژئوتکستایل در یک ساختگاه خاص در سواحل شمالی یا جنوبی کشورء دخیل است. تجربیات به‌دست آمده نشان می‌دهد که زژئوتکستایل‌های استفاده شده در محیط‌های آبی در برابر گیاهان, سبزه‌هاء بوته‌ها و درختان نفودپذیرند. این نفودپذیری با عوامل زیر افزایش می‌یابد: - افزایش اندازه‌ی روزنه‌های ژئوتکستایل؛ - جابه‌جا شدن الیاف (در ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده) و تارها (در ژئوتکستایل‌های بافته‌شده). در این خصوص برای سواحل کشور پهنه‌بندی‌های مختلفی منجمله در طرح مدیریت یک‌پارچه مناطق ساحلی (/2۸!) در دست انجام است که می‌توان از بانک اطلاعات آن به‌لحاظ پوشش‌های گیاهی دریایی استفاده نمود. البته» نقش بازدیدهای محلی هدفمند را هم نمی‌باید فراموش نمود چراکه در بسیاری مناطق کشور انواع پوشش‌های گیاهی طبیعی یا انسانی مثلا برای پیش‌گیری از فرسایش ساحلی با مارش‌پاشی و غیره قابل رویت است. انتخاب نوع ژئوتکستایل می‌بایست به‌گونه‌ای صورت گیرد که در طول عمر مفید مورد نظر برای سازه دو مورد فوق‌الذکر اثرات با منشاء گیاهان سبب کاهش کاربرد مناسب نگردد. ۷-۳-۳- آتش گرفتگی پلاستیک‌ها در برابر آتش یا داغ‌شدن تا دماهای بالا سوخته و از هم جدا می‌شوند که معمولا این فرآیند با متصاعد کردن گازهای بسیار سمی هم همراه است. بعضی از پلاستیک‌ها به آسانی» برخی به آرامی و بعضی نیز به سختی می‌سوزند. توصیه می‌شود مواد شیمیایی به تعویق اندازنده‌ی حریق به ساختار ملکولی منسوجات اضافه شود. بدیمی است که دماهای بالاتر از نقطه‌ی دوب پلیمر موجب تغییر خواص فیلتراسیون منسوج می‌گردد. در ایران» توصیه می‌شود برای پروژه‌های دریایی دارای ریسک زیاد در معرض دما و آنش گرفتگی بودن مانند مجاور اسکله‌های صادرات محصولات گاز مایع یا حتی محصولات نفتی و پتروشیمیایی این ریسک بررسی باشند به‌کار گرفته شوند. ۸-۳-۳- برخی سایر عوامل سایش با مصالح لایه‌ی رویی (یا به‌وسیله برخورد اجسام شناور در آب"" در صورتی که منسوج در معرض آن قرار گیرد) می‌تواند موجب پاره شدن منسوج ژئوتکستایلی و حداقل تضعیف آن شود. بارگذاری ضربه‌ای امواج کشتی‌ها و سایر اشیاء می‌تواند منسوج زئوتکستایلی را سوراخ کند. حرکت تکتونیکی زمین در اثر زلزله ممکن است به تغییرات سازه‌ای مثلا ناپایداری شیب لایه‌ی آرمور یا شیب خاک بستر بیانجامد که گسیختگی کششی فیلتر ژئوتکستایل را به همراه آورد. در هر ساختگاه توجه به کلیه عوامل محیطی ضروری بوده و حسب مورد باید صورت گیرد. مثلا احتمال وقوع موج سونامی یا رسیدن امواج ناشی از طوفان‌های حاره‌ای از اقیانوس هند برای سواحل جنوب شرقی ایران (منطقه مکران) می‌بایست در نظر گرفته شده و با توجه به زلزله‌خیز بودن سواحل شمالی و بیشتر سواحل جنوبی کشور احتمال وقوع زلزله در طراحی سازه لحاظ گردد. در 11 - 16۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۴ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی خصوص استفاده از زئوتکستایل» ضروری است که حداقل مدل‌سازی‌های لازم پایداری‌های لرزه‌ای در زمان وقوع زلزله طرح به‌دلیل پیش‌گیری از وقوع سطوح لغزش که سبب ناپایداری شیب سازه و یا بستر می‌شود اقدام نمود تا برای سازه‌های مهم عملکرد سازه و عملکرد ژئوتکستایل پس از زلزله تحلیل و بررسی شده و یا حداقل میزان ریسک این موضوع و تبعات آن برای مسئولان و مدیریت‌های اجرایی و انتخاب گزینه مناسب سازه‌های دریایی عادی روشن شود. همچنین ژئوتکستایل محافظت شده یا منسوجات به‌عنوان یک کالای دارای ارزش تجاری با مقاومت بالا می‌توانند در معرض سرقت قرار گیرند. لذاء استفاده از آن‌ها در برخی مناطق دورافتاده بدون وجود پایش لازم می‌بایست مورد بررسی و ایجاد تمهیدات لازم قرار گیرد. البته در بسیاری موارد مثلا در بنادر به‌دلیل وجود نیروی انتظامی خاص بندر و یا نیروی انتظامی حفاظت از سواحل, به سرقت رفتن ژئوتکستایل‌ها که امکانات و زمان قابل توجهی طلب می‌کند احتمال بالایی ندارد لیکن در عصر حاضر که در دنیا کدهای امنیتی و ایمنی برای بنادر بسیار هم جدی‌اند امکان خراب‌کاری یا اقدامات تروریستی را هم باید در یک تصمیم‌گیری یک‌پارچه کلان‌نگر لحاظ نمود. -------- صفحهٔ بعد -------- ی سوابط طر اج فصل 4 ژُوتکستا: -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی این فصل از راهنمای حاضر حاوی ضوابط کمی طراحی است که می‌بایست ضمن رعایت اصول و ملاحظات کیفی مهم فصل قبلی خاص شرایط کشورء استفاده گردند. به‌دلیل سعی در جامعیت مطالب, ضوابط مراجع طراحی اروپایی (بخش‌های ۴-۴ و ۵-۴) به همراه دستورالعمل مرجع طراحی آمریکایی (بخش ۳-۴) خاص استفاده از ژئوتکستایل در سازه‌های دریایی در ادامه این فصل ارایه گردیده‌اند. هرچندء استفاده از ضوابط طراحی آروپایی به سبب متداول‌تر بودن و همچنین جامعیت بیشتر پیشنهاد می‌شود. در ادامه پس از مروری مختصر بر الزامات عمومی طراحی» به ضوابط معتبرترین مراجع اصلی اروپایی و آمریکایی پرداخته می‌شود. ۱-۴- الزامات عمومی طراحی استفاده از ژئوتکستایل به‌عنوان یک پوشش فیلتری» نفوذپذیری منسوج را در برابر آب و در عین حال نفوذناپذیری در برابر عبور خاک بستر و ممانعت در برابر انسداد را ایجاب می‌کند. جریان آب از خلال ژئوتکستایل باید چنان باشد که از افت محسوس فشار ستون آب یا افزایش فشار هیدروستاتیک جلوگیری کند. یک فیلتر بهینه از ژئوتکستایلی تشکیل گردیده است که از نظر مقاومت در برابر گریز دانه‌های خاک بسترء فشار آب زیرزمینی» بارگذاری امواج و ضربه‌ی سنگ آرمور مناسب باشد. البته, به‌دلیل بازه‌ی وسیع محصولات تولید شده» انتخاب نوع ژئوتکستایل مناسب برای هر پروژه تا حدودی مشکل بوده و نیاز به بررسی کامل دارد. این انتخاب باید براسماس مشخصه‌هایی چون قابلیت عبوردهی » تخلخل و غیره صورت پذیرد. به‌علاوه توجه به عملکرد ژئوتکستایل‌های مورد استفاده در پروژه‌های مشابه نیز می‌تواند مفید باشد. شرح عوامل مختلفی که ترکیب آن‌ها در انتخاب نوع ژئوتکستایل حایز اهمیت است عبارتند از: الف - مقاومت کششسی مقاومت کششی کافی منسوج در برابر پاره شدن تحت اثر بارهای دینامیکی ناشی از امواج» جریان‌ها یا حرکت لایه‌های سازه‌ای رویی مورد نیاز است. به‌علاوه فشار ناشی از وزن سنگ آرمور بر روی ژئوتکستایل به‌صورت یکنواخت توزیع نشده و بیشترین تمرکز تنش در نقاطی است که قطعات سنگی با زئوتکستایل در تماس بوده که به تحمیل کرنش موضعی بالاا منجر می‌شود. در سازه‌های موج‌شکن توده‌سنگی» در صورت رعایت اصل استفاده از منسوجات قوی‌تر و مقاوم‌تر» امکان قرارگیری مستقیم سنگ‌های بزرگ‌تری بر روی ژئوتکستایل فراهم می‌گردد. در نتیجه ضخامت مجموع سازه با انجام یک صرفه‌جویی در مصالح سنگی کاهش می‌یابد ولی به‌دلیل وجود منافد بزرگ در لایه‌های سازه‌ای رویی می‌بایست کنترل گردد که فشار خاک یا فشار هیدروستاتیک منسوج را پاره نکند. ب- مقاومت در برابر سوراخ‌شدگی ئوتکستایل‌ها می‌بایست دارای مقاومت مناسب در برابر سوراخ شدن بوده تا در حین اجرا و قرارگیری سنگ‌های لایه‌ی رویی آسیب نبینند. به‌علاوه» منسوج باید در برابر نیروی سوراخ‌کنندگی ناشی از حرکت آرمورها یا سنگ‌های لایه‌ی زیرین تحت تاثیر نیروی دینامیکی امواج هم مقاومت کند. وزن» تیزگوشه‌گی و ارتفاعی که سنگ آرمور از آن بر روی ژئوتکستایل رها می‌شود. در کنار تلاش برای اجرای سریعی که پیمانکار برای پیشرفت کار در بازه‌ی زمانی کوتاه دارده همگی به اعمال نیروی سوراخ‌کننده بر زئوتکستایل می‌انجامد. نیروی امواج که به حرکت سنگ‌های آرمور منجر می‌شود هم ممکن است باعث پارگی یا سوراخ‌شدگی |۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۸ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی زئوتکستایل در هنگام بهره‌برداری شود. به غیر از این موارد نشست ناهمگون خاک زیرین نیز ممکن است کرنش را به‌طور موضعی پ- کرنش در هنگام گسیختگی ضروری است که ژئوتکستایل دارای ظرفیت کرنشی بالایی باشد تا بدون پارگی یا از دست دادن خواص هیدرولیکی در اطراف زئوتکستایل شکلی بسیار ناصاف و ناهمگون البته در حد رواداری‌های مجاز اجرایی خاص هر پروژه خواهد داشت. هم‌چنین» ممکن است افزایش طول بیش از حد باعث تغییرشکل و بازشدگی منافذ گردیده و در نتیجه مشخصات نفودپذیری فیلتر را تغییر دهد که نهایتا ممکن است به فرار مصالح خاک بستر یا لایه زیرین هم بینجامد. ت- مقاومت در برابر سایش بارگذاری مستمر امواج بر روی سازه‌ی دریایی یا ساحلی می‌تواند باعث جابه‌جایی و حرکت مصالح مجاور ژئوتکستایل به‌دلیل حرکات محدود قطعات آرمور شود حتی در سازه‌هایی که نوع آرمور با پایداری استاتیکی دارند. لذاء ژئوتکستایل در این‌صورت باید در طول عمر مفید سازه در برابر سایش مقاومت لازم را داشته باشد. ث- دوام ۲ زئوتکستایل باید در طول عمر مفید سازه عملکرد ثابتی داشته و یا در غیر این‌صورت در بدترین حالت عملکردی پاسخ‌گوی نیازهای طراحی باشد. دوره‌ی دوام به ترکیب شیمیایی و ساختاری منسوج, مشخصات فیزیکی منسوج نهایی» تعداد و شدت عوامل محیطی مخرب و احیانا ضعف‌های ناشی از اجرای نامناسب در طول مدت بهره‌برداری وابسته است. استحکام و مقاومت زئوتکستایل در مقابل سوراخ‌شدگی طی طول عمر مفید سازه در اثر پدیده‌ی اکسیداسیون و در بعضی موارد آبکافت" کاهش می‌یابد. شایان ذکر است که دوام ممکن است در اثر سایر عوامل محیطی مانند درجه‌ی حرارت» اشعه‌ی فرابنفش, آلودگی آبء هوا و یا خاک نیز کاهش یاید. برای مقابله با نیروی سوارخ‌کننده‌ی ناشی از تمرکز تنش در گوشه‌ی سنگ رویین و نیز تامین مسیر زهکشی جانبی هنگامی که سطح ژئوتکستایل به‌وسیله‌ی سنگ آرمور رویی مسدود گردیده» ضخامت مطلوب مورد نیاز است. اندازه‌ی منافد ژئوتکستایل باید از متوسط اندازه‌ی دانه‌بندی خاکی که فیلتر می‌شود کوجچک‌تر باشد تا مصالح از داخل زئوتکستایل فرار نکنند. قانون پذیرفته شده‌ی طراحی خاص به‌کمک روش جریان بازگشتی برای ژئوتکستایل‌های معمولی بیان می‌دارد که اندازه‌ی منافذء 0و0 در ژئوتکستایل باید از متوسط قطر ذرات» «5آء کمتر باشد تا فیلتراسیون صورت گیرد. از آن‌جا که مقادیر خاص این عدد در ژئوتکستایل‌های مختلف متغیر بوده لذا توصیه می‌شود که استاندارد 12956 150 ۳۷ یا ضوابط آرایه شده در بخش الزامات طراحی رعایت گردد. 2 - 1۳۵۷ 3 - ۲1۵۲0۷۵۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی ح- نفوذپذیری قاعده کلی فیلترها بیان می‌کند که هر لایه از سیستم فیلتر در یک سازه‌ی دریایی از جمله موج‌شکن باید نسبت به لایه‌ی زیرین نفودپذیرتر باشد. قاعده‌ی مشایهی نیز پیشنهاد می‌کند که ضریب نفودپذیری ژئوتکستایل خصوصا در هنگام برخورد با امواج دریاء ۱۰ الی ۱۰۰ برابر بیش از خاک زیر فیلتر باشد. به‌عنوان یک اصل مهمء شاخص نفودپذیری ژئوتکستایل هنگامی که تحت بارگذاری قرار گرفته می‌بایست حفظ شده یا در حد محازی افزایش یابد. به‌عبارت دیگرء قرارگیری و جهت‌گیری مجدد ذرات ریزدانه پس از اتمام بارگذاری نباید نفودپذیری فیلتر را کاهش دهد. چراکه در طول عمر مفید سازه‌ی دریایی» با شرایط وقوع طوفان بارها و بارها خ- عوامل موردی مختص به سایت‌های خاص در برخی کاربردهای خاص از پروژه‌های دریایی» ممکن است ژئوتکستایل در معرض تغییرات دمایی» افزایش یا افت دماء یا شرایط یخ‌زدن و آب‌شدن مجدد قرار گیرد. درصورت امکان وقوع این شرایط. قابلیت بهره‌برداری ژئوتکستایل در شرایط مزبور ضروری می‌باشد. به‌علاوه در انتخاب مصالح زئوتکستایل باید امکان قرارگیری آن در معرض هرگونه اسیدء قلیاء مواد شیمیایی و سوختی خصوصا با منشا صنعتی و غیربیولوزیکی مدنظر قرار گیرد. به‌دلیل شرایط اقلیمی کشورء سواحل جنوبی به لحاظ شرایط دمایی» ساختگاه‌های خاص تلقی می‌شوند و همچنین به‌دلیل وجود صنایع نفتی و شیمیایی» کل سواحل شمالی و جنوبی کشور نیز به‌لحاظ امکان وجود مشتقات نفتی و پساب‌های صنعتی آسیب‌پذیر می‌باشند. د- مسایل اجرایی نصب زئوتکستایل‌ها در شرایط جوی حادء خصوصا در معرض اصابت امواج» نسبتا مشکل بوده و می‌تواند در صورت عدم ایجاد تمهیدات لازم به آسیب یا فرسایش شدید منسوج در حین نصب منجر شود. انجام عملیات نصب در کشور در شرایط نسبتا ملایم دریایی, با توجه به امکانات و تجارب اجرایی فعلیء توصیه می‌شود. حرکات اضافی لایه‌ی زیرین در اثر ضربه‌ی امواج, قبل از استقرار لایه‌ی آرمور» می‌تواند آسیب‌های شدیدی به منسوج وارد آورد. لذاء روش‌های اجرا باید به‌گونه‌ای تنظیم شود که با رعایت رواداری‌های اجرایی مجازء کمترین آسیب به ژئوتکستایل در اثر ضربه‌ی امواج وارد آید و در واقع زمان اجرای لایه‌ی آرمور پس از اتمام اجرای لایه‌ی ژئوتکستایل به حداقل برسد چراکه در بسیاری از مناطق, وقوع طوفان‌های دریایی شدید و نسبتا ناگهانی می‌تواند تخریب کل سازه را در صورت عدم تسریع در اتمام اجرای لایه‌ی آرمور به همراه داشته باشد. ۳-۳۴- مقادیر کمینه‌ی مجاز خواص توصیه شده‌ی ژئوتکستایل‌ها مطابق استانداردهای آمریکایی )و اروپایی 1:۸1 مقادیر کمینه‌ی مجاز خواص توصیه شده برای ژئوتکستایل‌ها در پروژه‌های دریایی به‌تفکیک برای سه نوع بارگذاری ممکن در جدول (۱-۴) نشان داده شده است. نوع بارگذاری دینامیکی شدید.ء به حرکت سایشی مستمر مصالح مجاور منسوج در آثر بارگذاری که سایش به دلیل حرکت مصالح سنگی محاور را محدود می‌کند. نصب فشرده به همراه زهکشی, به اجرای کاربردی اطلاق می‌گردد -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی که در کل دوره نصب و همچنین در طی عمر مفید سازه» منسوج تقریبا عاری از حرکت فرسایش‌برانگیز مصالح مجاور ژئوتکستایل باشد. ضوابط طراحی توصیه شده توسط ۲۳۸/1 که براساس استانداردهای آزمایش مصالح ‎۸٩7۸/‏ هم تنظیم شده» در جدول (۱-۴) خاص کشور آمریکاء ارایه گردیده‌اند. به‌دلیل نوع طراحی و اجرای متداول سازه‌های دریایی توده‌سنگی و طبیعت مواج سواحل کشور (به غیر از خلیج‌ها و خورها و سایر مناطق نسبتا رام به‌لحاظ امواج) توصیه می‌گردد که به منظور طراحی, رعایت ضوابط خاص حالت بارگذاری دینامیکی شدید. معمولا رعایت شود. جدول ۱-۴- مقایسه‌ی مقادیر قابل‌قبول مشخصات و خواص مواد ژئوتکستایلی حسب کاربری‌های مختلف دسته‌بندی بش ۷ 5 روش آزمایش بارگذاری دینامیکی | بارگذاری دینامیکی و نصب فشرده به‌همراه ۰/۸٩ ۷ ۱/۵۶ ۷ ۰/۸٩ ۸۹1۸۵] ۱-62 ۰/۴۴ ۰/۹۸ افزایش طول در لحظه‌ی گسیختگی ۱-2 ۸۹7۱۲ ۳۶ ۶0 ۰/۲۷ ۷ ۰/۴۴ ٩۳2 ۰/۲۹ ۷ ۸۹1۱ ۲-6 7۳[( ۰/۱۵ ۰/۲۹ ۷۷۲]( ملزومات اختیاری بقا در شرایط یخ زدن و آب شدن ۰ مقاومت مورد نیاز بقا در شرایط دماهای پایین ۵ مقاومت مورد نیاز اثرات مواد سوختی ۳-4[ ۵ مقاومت مورد نیاز با توجه به معیارهای این آزمایش, این نیروها باید در عرض ۲۵/۴۱۲۱۲۲۱ (.۱111) اعمال گردد. توجه به این نکته نیز ضروری است که قبل از شروع اجرا منسوجات ژئوتکستایلی, باید تاییدیه‌های لازم مبتنی بر انجام آزمایشهای استاندارد به‌همراه مدارک مثبته‌ی مربوطه که بعضا به تایید مراجع بین المللی هم رسیده‌اندء از طرف سازنده اخذ شود. از 4 - 0۳۹ 11 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی جمله پارامترهای لازم برای درج در این تاییدیه‌هاء نوع منسوج (بافته‌شده یا بافته‌نشده)» نوع پلیمر مصرفیء وزن» ضخامت. مقاومت کششی» مقاومت در برابر نیروی سوراخ‌کننده» اندازه‌ی روزنه و نفودپذیری منسوج می‌باشند. البته» برای کشور ما دوام در برابر اشعه‌ی فرابنفش و دوام شیمیایی نیز حایز اهمیت می‌باشد. به‌منظور مقایسه» ضوابط و مشخصات مورد قبول مندرج در استاندارد اروپایی 1۸/1 برای مصالح زئوتکستایل‌های بافته‌شده و بافته‌نشده» در جدول‌های (۲-۴) و (۳-۴) نشان داده شده‌اند که جهت شرح ضوابط و روند طراحی مربوطه می‌توان به بخش (۵-۴) مراجعه نمود. برای کاربرد مناسب منسوجات ژئوتکستایلی بافته‌نشده در فیلتراسیون و جداکنندگی در زیر لایه‌ی آرمور» آیین‌نامه‌ی 1۹۱ منسوجات سوزن‌کاری شده را توصیه می‌نماید. درخصوص کاربرد ژئوتکستایل برای حفاظت پاشنه‌ی موج‌شکن‌های توده‌سنگی, توصیه‌ی آیین‌نامه‌ی ۷ بر استفاده از ژئوتکستایل‌های بافته‌شده می‌باشد که الیاف آن‌ها از نوع پلی‌پروپیلنی با درصد وزنی قابل قبولی از کربن سیاه فعال به مقدار حداقل ۸۱ باشد. در این‌گونه مصارفء ژئوتکستایل‌هایی که الیاف آن‌ها از بیش از یک نوع پلیمر تشکیل گردیده باشند. قابل‌قبول تلقی نمی‌شوند. به‌علاوه» 16۸ تصریح می‌کند که اضافه بر رعایت ویژگی‌ها و خواص کمینه‌ی قابل قبول آرایه شده در جدول‌های (۲-۴) و (۳-۴)» به لحاظ طراحی و اجرا می‌باید از پایداری و استحکام ژئوتکستایل (بافته‌شده و یا بافته‌نشده) در هنگام نصب و متعاقبا در حین قرارگیری لایه‌ی رویی سنگ آرمور هم اطمینان حاصل نمود. مطابق موازین این آیین‌نامه» نمونه‌هایی از ژئوتکستایل جهت آزمایش‌های لازم می‌باید حداقل ابعادی با سطح ۳۰۰ در ۳۰۰ میلیمتر داشته باشند. جدول ۲-۴- معیارهای قابل قبول بودن زئوتکستایل‌های بافته‌شده ۳۳ روش تست تایید تعداد | خطای مجاز برای هه سک سک آخش دنر برکتاری یش از :۱۰۰ ساعت | 13431 8۱80 ]8 ]۳ ]۳ میک کگ 55 در هد ۵۰13۱17۱ اس 8 سک که توجه: تعداد نمونه‌ی نشان داده شده با نقطه چین متناسب با کاربرد خاص ژئوتکستایل, انتخاب می‌شوند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی جدول ۳-۴- معیارهای قابل قبول بودن ژزئوتکستایل‌های بافته‌نشده دبی جریان آب عمود بر صفحه‌ی ژئوتکستایل 48 | 150 ۲۲ 1/۹ در هد (۵۰11(11 مقاه‌مت در درا شدگ استاننک. وت در برابر سوارع‌شدگی استان 6 90] ۳۲۸ ۹ ۰ 0 افت ضخامت در اثر افزایش از ۴۳۵ ۲ به 4 ۳۲۲ 1 ۳7۰ ۵ ۲۰۰ ۳-۴- ضوابط فیلترکنندگی و نفوذ‌پذدیری ژئوتکستایل‌ها با توجه به استاندارد آمریکایی ۲1۸1 فیلترهای ژئوتکستایلی در سازه‌های دریایی ممکن است در معرض نوسانات سریع جریان شامل جریان‌های آشفته تغییر فشار هیدرودینامیکی شدید و خیزاب یا افت ناگهانی و تغییرات متناوب تراز آب قرار گیرند. لذاء ژئوتکستایل برگزیده شده برای این گونه مصارف می‌باید از خارج شدن خاک بستر از منافذ سازه در شرایط فوق‌الاشاره جلوگیری کند. در عین حال» منافذ ژئوتکستایل باید آن‌چنان بزرگ بوده که اجازه‌ی عبور آب را برای زهکشی بدون ایجاد انسداد فراهم آورد. دستورالعمل آمریکایی ۳۸ از روش توصیه شده توسط آقای کالهون (۲۵[۳0۲) برای بیان ضابطه‌ی فیلترکنندگی ژئوتکستایل‌ها استفاده کرده است. کالهون آزمایش‌های قرارگیری را برای تهیه‌ی ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی تدارک دید خروج خاک بستر و در عین حال اجازه‌ی عبور آب به‌نام "مقاومت رگاب*" شناخته می‌شود. در نتیجه, کالهون روشی را برای تعیین مقاومت رگاب براساس پارامترهای طراحی اندازه‌ی قطر متوسط ذرات خاک و اندازه‌ی روزنه‌ی معادل ژئوتکستایل " (۳05) وضع نمود. وی هم‌چنین ضابطه‌ای را برای انسداد منسوج براساس درصد مساحت فضای باز"(۳0۸) ارایه داد. مقادیر قابل‌قبول 1۳05 و ۸ براساس مفاد توصیه شده در جدول (۳-۴) تعیین می‌شوند. 5-۳1۶ 6 6- ۳۵۷۱۷۵۵1 00۳61۲2 6 7- ۳۵۲۳۵۵1 01 0060 4 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی جدول ۴-۴- تعیین 1:05 و ۳0۸ برای ژئوتکستایل‌ها به روش کالهون با توجه به روش کالهون پنج نمونه‌ی تازه باید مورد آزمایش قرار گیرند. ۱۵۰ گرم از هر یک از بازه‌های دانه‌بندی یا کسرهای ماسه‌ی تشکیل شده از ذرات محکم و گردگوشه یا نیمه گرد را جدا سازید: نمونه‌ی ۱ : عبوری از الک شماره‌ی ۱۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۰ عبوری از الک شماره‌ی ۲۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۰ عبوری از الک شماره‌ی ۳۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۰ عبوری از الک شماره‌ی ۳۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۰ عبوری از الک شماره‌ی ۵۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۰ عبوری از الک شماره‌ی ۷۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۱۰۰ نمونه‌ی ۷ : عبوری از الک شماره‌ی ۱۰۰ و باقی‌مانده روی الک شماره‌ی ۱۲۰ می‌بایست پارچه‌ی رئوتکستایلی به الک استانداردی که روزنه‌ی آن از درشت‌دانه‌ترین ماسه‌ی مورد استفاده بزرگ‌تر است به‌گونه‌ای بسته شود تا هیچ ماسه‌ای امکان عبور از فضای بین دیواره‌ی الک و پارچه را نداشته باشد. ماسه‌ها توسط کوره خشک می‌شوند. الک کردن و لرزاندن نمونه‌ها به مدت ۲۰ دقیقه ادامه می‌یابد. به کمک الک کردن (با استفاده از کسرهای پیایی درشت‌تر) کسر ماسه‌ای که ۵ درصد یا کمتر از وزن آن از پارچه می‌گذرد تعیین می‌شود. روزنه‌ی معادل پارچه‌ی نمونه برابر شماره‌ی الک آن کسری از مصالح باقی‌مانده بر روی پارچه‌ی نمونه می‌باشد. هر یک از پنج نمونه‌ی تاره باید به‌طور محرزا روی صفحه‌ی شیشه‌ای به ابعاد (.111 ۲« ۲ ۵0 ۲ ۵۰ قرار داده شوند و تصویر آن‌ها توسط پرور کتوری بر آن صفحه انداخته شود. بلوکی از ۲۵ روزنه در مرکز تصویر انتخاب می‌شود و طول و عرض هر یک از ۲۵ روزنه و عرض دو تار مجاور هر روزنه با دقت ۸۲1( ۲۵/۴ (.111 ۰/۰۰۱) اندازه گرفته می‌شود. تعداد ۳0۸ با تقسیم حاصل جمع مساحت ۲۵ روزنه بر حاصل‌جمع مساحت ۲۵ روزنه به‌اضافه‌ی تارهای مجاور به‌دست می‌آید. برای ممانعت از عبور خاک درشت‌دانه‌ای که شامل وزن ۵۰ یا کمتر مصالح عبوری از الک شماره ۲۰۰ (قطر 11۱ ۰/۰۷۴) زود 0۳۵10160 01۲ با ۳05 که در آن پم اندازه قطر مربوط به ذره‌ای است که ۸۵/ ذرات خاک ریزتر از آن باشد (به میلی‌متر). ۳:05 در رابطه فوق برحسب و از انسداد جلوگیری کند. با افزایش مقدار 6[ مقاومت منسوج در برابر جریان نیز افزایش می‌یابد. عدم انسداد با ژئوتکستایل‌هایی تامین می‌شود که مقدار ۳0۸ برابر یا بزرگ‌تر از ۸۴ دارند. اگر درصدی از سطح ژئوتکستایل توسط مصالح صاف صفحه‌ای شکل پوشانده شده باشد میزان ۳0۸ مجاز منسوج باید طبعا به تناسب آن افزایش یابد. برای مثال, اگر یک‌سوم منسوج با بلوک‌های صاف 0 - )۱-۴( پوشانده شده باشد ۳0۸ مورد نیاز باید با ضریب ۳ به ۸۱۳ افزایش یابد تا مقدار ۳0۸ موثر ۸۴ را تامین کند. دارندء باید مقادیر ۳005 مجاز آن‌ها از اندازه‌ی الک شماره‌ی ۷۰ بیشتر نباشد (۰/۲۱۰1۱11۱). به عنوان یک اصل, ژئوتکستایل‌هایی با ۳05 کوچک‌تر از الک شماره ۱۰۰ (۰/۱۴۹۲۱۲) نباید به‌عنوان فیلتر در پروژه‌های دریایی به کار روند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۳۳ راهنمای کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ۴-۴- روش طراحی منسوجات ژئوتکستایلی مطابق دستورالعمل ۸1۸6 ۱-۳-۳ کلیات در این بخش روش طراحی منسوجات ژئوتکستایلی توسط آیین‌نامه‌ی طراحی و کاربرد ژئوتکستایل‌ها در آبراهه‌های دریایی و داخلی که توسط موسسه‌ی تحقیقات و مهندسی آبراهه‌های آلمان (۷1۸0) در ۱۹۹۳ منتشر گردیده است ارایه می‌گردد. استفاده از این آیین‌نامه در طراحی تفصیلی ژئوتکستایل‌ها توسط مراجع به‌روزتری چون آیین‌نامه‌ی ]16۸ نیز توصیه شده است. بنا بر توصیه‌ی 0 ژئوتکستایل و درزبندهای آن باید با توجه به هر دو نوع ملاحظات خواص مقاومتی و پایداری فیلتری طراحی شوند. این ملزومات با عنایت به لزوم پایه‌های زیر استوار می گردند: - آزمایش‌های کارایی یا عملکرد"؛ - ضوابط طراحی صحیح؛ به هنگام کاربرد ژئوتکستایل به عنوان لایه‌ی فیلتر در حفاظت شیب‌ها و بستر مطابق شکل (پ-۱۹-۲۳) استفاده از الزامات روند دسته‌بندی 1۸60 توصیه می‌شود. این الزامات اساسا بر پایه‌ی آزمایش‌های کارایی مبتنی بر اندازه گیری‌های تجربی به‌دست آمده‌اند. به کمک این روش پس از تعیین نوع خاک بسترء ضوابط طراحی ژئوتکستایل مطابق جدول‌های (۵-۴) و (۶-۴) قابل‌استفاده است. در خصوص کاربردهای مختلف ژئوتکستایل‌هاء شرایط لایه‌ی رویی و شرایط مرزی» مقادیر هر مورد خاص به‌دست آمده باید به‌صورت جداگانه تعیین و برای نوع کاربرد مورد مطالعه‌ی ارزیابی گردد. ۲-۳-۲۳- پایداری لایه‌ی فیلتر ۱-۲-۴-۴- کلیات الزامات پایداری فیلتراسیون ژئوتکستایل در حالت وجود لایه‌ی بالایی نفوذپذیر بر ضوابط زیر استوار گردیده است: الف - بارگذاری هیدرولیکی دینامیکی - روند تعیین نوع خاک با توجه به روش آیین نامه‌ی ۷1۸0 (ریک. ۲-۲-۴-۴)؛ - ضوابط فیلترها (ررک. ۳-۲-۴-۴)؛ ب - بارگذاری استاتیکی - ضوابط فیلترها (ررک. ۳-۲-۴-۴)؛ در بارگذاری دینامیکی (ر.ک. ۲-۳-۳)» پایداری فیلتراسیون مکانیکی اولویت دارد. هنگامی که خاک شامل محدوده‌ی وسیعی از خاک‌های چسبنده و غیرچسبنده می‌شود.ء پایداری فیلتراسیون مکانیکی باید بر پایه‌ی منحنی دانه‌بندی ریزدانه‌ترین خاک غیرچسبنده در کل پهنه‌ی دانه‌بندی کنترل شود. کفایت طراحی در صورتی احراز می‌گردد که میزان نفودپذیری ژئوتکستایل از ۵515 ۳۵۲۲۵۳۳۵۵۵ - 86 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی نفوذپذیری نفوذپذیرترین دانه‌بندی خاک در کل محدوده‌ی دانه‌بندی‌های موجود حتی در صورت انسداد نسبی ژئوتکستایل پس از اجرا هم کمتر نباشد. ازسوی دیگرء در صورتی‌که بارگذاری استاتیکی باشد. پایداری هیدرولیکی فیلتر اولویت می‌یابد. ۱۷1۸0 توصیه می‌کند که زئوتکستایل باید بر حسب نفوذپذیرترین دانه‌بندی موجود در پهنه‌ی دانه‌بندی‌ها طراحی شود تا ریزدانه‌ترین دانه‌های غیرچسبنده هم امکان حرکت نیابند. هنگامی که ژئوتکستایل بر روی خاک فرار زیرین قرار می‌گیرد موارد زیر بر اساس بخش (۲-۶-۶) مطرح می گردد: - ابعاد روزنه‌های ژئوتکستایل به اندازه‌ی کافی بزرگ بوده تا بخش‌های متحرک محاز دانه‌ها اجازه‌ی عبور از آن‌را پیدا کنند؛ - ابعاد روزنه‌های ژئوتکستایل چنان کوچک بوده که بخش‌های متحرک غیرمجاز دانه‌ها مهار شده و حرکت نکنند. پایداری و کار کرد مفید سازه نباید در اثر افزایش محتمل تراز خط آزاد نشت به مخاطره افتد. البته شایان ذکر است. هنگامی که ژئوتکستایل در زیر یک لایه‌ی نفوذناپذیر رویی (لایه‌ی پوشش) اجرا شود اعمال ضوابط ویژه‌ای توصیه شده است (ر.ک. ۲-۲-۴-۴). البته» در کشور ما سازه‌های دریایی و ساحلی عمدتا از نوع لایه‌ی نفوذپذیری رویی ۲-۲-۳-۳ روند طراحی 31۸)7 بر اساس نوع خاک الف - اصول اولیه این روند طراحی بر پایه‌ی نوع خاک طبقه‌بندی شده توسط )۸۷1۸ برای ارزیابی مناسب بودن استفاده از فیلتر ژئوتکستایل در حفاظت شیب‌ها و بستر آبراهه‌ها ارایه شده است. این روش براساس بارگذاری هیدرولیکی دینامیکی لایه‌ی فیلتر که در آبراهه‌ها به دلیل وجود جزر و مد. امواج و غیره حالت غالب می‌باشند استوار گردیده است. لذاء این روش فقط در حالت وقوع بارگذاری هیدرولیکی دینامیکی بر فیلترها مناسب است. برای استفاده از این روند طراحی, گستره‌ی خاک‌های غیرچسبنده تا خاک‌هایی با چسبندگی پایین از سیلت گرفته تا شن با دانه‌های متوسط براساس معیارهای دانه‌بندی خاک در استاندارد 1218 طی چهار گروه دسته‌بندی شده‌اند (پیوست ع۶). در انجام آزمایش‌های پایه بر روی هریک از محصولات ژئوتکستایلی بارهای دینامیکی وارد بر فیلتر در آبراهه‌ها به‌وسیله یکی از آزمایش‌های کار کردی زیر شبیه‌سازی می‌شود: - افت سریع و بالا آمدن مجدد سطح آب به روش گذر جریان از خلال خاک! ؛ - جریان آشفته به موازات سطح فیلتر در اثر امواج» جریانات بازگشتی و چرخه‌ای" به‌وسیله روش جریان بازگشستی ای ۱۱ سفه ۰ 9 - ۳10۷۷ 113۳۵2۱ 40 [0 - 50۳6۷-006 |] - 16۷۲۹1۵ ۳۳1۵1 110۷۷ 40 -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی جرم خاک عبوری از خلال ژئوتکستایل و نفوذپذیری ژئوتکستایل با درنظر گرفتن ذرات خاک به دام افتاده پس از آزمایش محاسبه می‌شود. این آزمایش با دانه‌بندی‌ای نزدیک به مرز ریزدانه‌ی بازه‌می خاک موجود انجام می‌شود (پیوست ۶). ترجیحا آزمایش‌های کنترل کارایی " در محل نیز می‌تواند صورت پذیرد (ر.ک. ۳-۷). برای خاک‌های نفوذیذیر (انواع خاک ۱ الی ۳ روش‌های گذر جریان از خلال خاک منجر به از دست رفتن مقادیر غیرقابل قبول‌تری از خاک می‌شود. در حالی‌که در خاک‌های با نفوذپذیری کم (نوع ۴) روش جریان بازگشتی آشفته به این امر می‌انجامد. ب - استفاده از اصل لایه‌های رویی نفوذپذیر بدیهی است که منحنی دانه‌بندی خاک زیرین به‌عنوان زیرلایه باید در دسترس طراح باشد (ر.ک. ۱-۲-۳) لیکن اگر خاک زیرین اگر مقدار دقیق ,2 و م] معلوم نبوده و یا در محدوده 10101/۳0۶ > ره و 0.15 > ما باشند. توصیه می‌شود که در راستای اطمینان بیشتر ژئوتکستایل برای خاک نوع ۴ طراحی شود. اگر طبقه‌بندی خاک زیرینی براساس بخش (۲-۱-۳-۲) به‌عنوان خاک غیرچسبنده باشد.ء این خاک براساس منحنی دانه‌بندی ریزدانه‌ترین کسر خاک غیرچسبنده از کل پهنه‌ی دانه‌بندی‌های موجود در خاک در زمره‌ی یکی از انواع خاک ۱ الی ۴ دسته‌بندی می‌شود (شکل‌های پ-۱-۶ تا پ-۲-۶). تعیین نوع خاک زیرین به منظور تامین ویژگی فیلتراسیون براساس این امر که کسر دانه‌بندی پل تا رم آن در بازه‌ی مجاز کدام یک از دسته‌های خاک ۱ الی ۴ قرار گرفته صورت می‌گیرد. اگر نتایج حاصل از آزمایش‌های عمومی خاص خاک که شامل ضخامت لایه (ررک. ۴-۳-۴-۴ وزن خاک عبوری و مقدار ,۴ (در 0.2550 > 1) می‌شود. در بازه‌ی مقادیر توصیه شده در جدول (۵-۴) قرار گیرد. در آن‌صورت انتظار می‌رود که خواص زئوتکستایل برای آن خاک مناسب باشد. مقدار حدی مجاز خاک عبوری در آخرین مرحله آزمایش (,۱1) معرف رعایت موازنه کافی خاک از دست‌رفته در خلال آزمایش است. 1 1001111۷ زاگ - 12 -------- صفحهٔ بعد -------- در بر( ( صل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژنوتکستایلی جدول ۵-۴- ضوابط متداول جهت رعایت خواص فیلتری زتوتکستایل در زیر لایه‌ی رویی نفوذپذیر جرم خاک عبور کرده در آخرین آزمایش (,۸1) زئوتکستایل پرشده با (*1840/ع)* خاک" ‎)1۷/٩( 7 810< با 7 610< با 7 110< با ( , ۱1) عبور کرده (*1840/ع)* 110< با الزامات بر اساس خاک نوع ۱ الی ۴ صادق است (انتخاپ | الزامات مرتبط با نوع خاک 107/5 < مه ما 0ب با الزامات مرتبط با نوع خاک ۴ صادق است ب** 015 1 در زیر لایه رویی نفوذ ناپذیر الزامات خاک نوع ۴ صادق است 5 ۷10[ > ۴ # وزن بر اساس گرم مرتبط با مساحت در معرض آزمایش |۴۷۱| 4 فقط برای دانه‌بندی‌هایی که ممکن است در اثر انسداد به کاهش نفوذپذیری بینجامد صادق است. 0/1 16.3 - 3002/1840 4 اگر رو ما محهول باشند الزامات خاک نوع ۴ صادق است. ۱ > 0.2570 0 در صورت قرارگیری بخشی از خاک زیرین در خارج محدوده‌ی دانه‌بندی یکی از چهار نوع خاک آرایه شده در شکل‌های -۶-) و (پ-۲-۶) توصیه می‌گردد که فیلتر ژئوتکستایلی برای تمام انواع خاکی که در بازه‌ی پل الی وم قرار می‌گیرند احی شود. به‌عبارت دیگر کلیه‌ی الزامات مربوطه‌ی فوق آلذکر باید رعایت گردد (ر.ک. مثال پیوست ۷). شایان ذکر است که میزان خاک مجاز از دست رفته در روش گذر جریان به‌دلیل تعداد آزمایش‌های عملی نسبتا اندک انجام شده مقایسه با روش جریان آشفته معکوس, ناچارا در راستای اطمینان برابر ۲۵ در نظر گرفته می‌شود. از آن‌جا که در این مطالعات. سی حالت‌های بارگذاری متعدد جرم خاک از دست رفته به میزان قابل‌توجهی افزایش داده نشده لذا مقادیر حدی آن مساوی با ص خاک نوع ۴ در نظر گرفته می شود. ته. در خاک‌های سیلتی حداقل ۱۰ برابر بیشتر). برحسب مقادیر چسبندگی ظاهری و شاخص خمیری, در الزامات یاد شده برای فیلتراسیون خاص خاک‌های چسبنده» قدری غفیف نسبی اعمال می‌شود. در حالتی که *10107/1< , ترکنندگی, هر ژئوتکستایلی که ضوابط جرم خاک مجاز از دست رفته را در یکی از انواع خاک ۱ الی ۴ تامین کند در این‌صورت و 0.15 < ,] باشد (جدول ۵-۴ بر حسب نتایج آزمایش‌های -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۸ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ۹ قابل‌استفاده خواهد بود [۴۸]. در حالتی که 1۱0/2 > ,۵ و 0.15 > رآ باشدء هر ژئوتکستایلی که جرم خاک از دست رفته‌ی آن در محدوده‌ی مجاز خاک نوع ۴ باشد برای عملکرد به عنوان فیلتر مناسب خواهد بود. پ - استفاده از لایه‌های روبی نفوذناپذیر زئوتکستایلی که به‌عنوان لایه‌ی جداکننده در زبر یک لایبه‌ی روبی نفوذناپذیر استفاده می‌شود (پوشش سخت)» باید بتواند در هنگام ترک‌خوردگی پوشش بالایی به‌صورت کاربرد طبیعی و خود به خود آب‌بندی لازم را تامین نماید. برای این منظور» ضروری در این حالت مقادیر نفوذپذیری و ضخامت لایه باید کمترین ممکن باشد. در حالت تراوش". ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده به‌دلیل نفوذپذیری آن‌ها در امتداد صفحه‌ی ژئوتکستایل مشابه ضوابط خاص یک لایه زهکش عمل می‌کنند (ر.ک. ۲-۶-۶). ۳-۲-۴-۴ ضوابط فیلتر الف - کلیات برای ژئوتکستایل‌هایی که به‌عنوان لایه‌ی فیلتری زیر یک لایه‌ی آرمور نفوذپذیر» که عمدتا در کشور سازه‌های حفاظت ساحلی و موج‌شکن‌ها از این نوع‌انده استفاده می‌شوند» ضوابط ارایه شده در پیوست (۸) الزامی است. این ضوابط براساس تعیین اندازه‌ی بزرگ‌ترین روزنه‌ی ممکن تنظیم گردیده است (ر.ک. ۳-۳-۴-۴)» که برحسب بارگذاری هیدرولیکی برای حفاظت دانه‌بندی خاک زیرین نیز هنوز قابل استفاده باشد. این ضوابط به‌عنوان اصول معتبر کلی, از قواعد موجود فیلترهای دانه‌ای به‌دست آمده که صرفا برای بازه‌ی خاصی از دانه‌بندی‌ها اعتبار دارد. بنابراین» این ضوابط درباره‌ی بعضی از خاک‌هاء بسته به شرایط مرزی ساخت دارای مسامحه بوده و بینابینی تلقی می‌شود که استفاده از این سری ضوابط می‌بایست با رعایت ملاحظات خاص صورت گیرد. ب - طراحی لایه‌ی فیلتر 60 تاکید کرده است که هنگام طراحی لایه‌ی فیلتر ژئوتکستایلی باید بین دانه‌بندی مصالح خاکی انواع ۸ ,3 و۲ و هم‌چنین بین بارگذاری استاتیکی و دینامیکی در محدوده‌ی فیلتر تمایز قایل شد. قواعد طراحی و مثال‌های عملی در پیوست (۸) آورده شده‌اند. در خصوص خاک‌های با دانه‌بندی در بازه‌ی ۸» با توجه به روند طراحی )۸۷1۸ (پیوست ۷) ضروری است لایه‌ی ژئوتکستایلی واقع در زیر سازه‌های دارای کاربری حساس به نشست.ء براساس بارهای هیدرودینامیکی طراحی شود (ر.ک. ۲-۲-۴-۴). پ - طراحی لایه‌ی جداکننده لایه‌ی جداکننده معمولا به‌عنوان مهارکننده‌ی مطمئن خاک و جلوگیری از عبور آن طراحی می‌شود (ر.ک. ۳-۳-۱ و ۲-۲-۳) برای رسیدن به این هدف کافی است حداکثر اندازه‌ی مجاز روزنه‌ی ژئوتکستایل براساس محدودیت‌ها و شرایط مرزی واقعی دانه‌بندی موجود حین عملیات اجرا در ساختگاه تعیین شود (بخش ۳-۲-۴-۴). 13 - 86 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی ۳-۳-۳ خواص مواد و مصالح ۱-۳-۳-۳ کلیات الزامات عمومی کیفیت مواد مطابق مراجع [۴۵] و [۴۶] قابل اعمال می‌باشد. ژئوتکستایل‌ها باید به مقدار کافی قابلیت انعطاف و انبساط داشته باشند تا تحت وزن لایه‌ی حفاظتی پوششی,» تماس کامل خود با زیرلایه‌ای که خود ناهمواری‌های متعارفی دارد را حفظ نموده و در عین حال پایداری فیلتری خود را نیز از دست ندهند. معمولاء ژئوتکستایل‌های سوزن‌کاری‌شده نسبت به محصولات متصل شده با چسب یا تهیه شده تحت فرایند ذوب و نیز نسبت به ژئوتکستایل‌های بافته‌شده از میزان انبساط و انعطاف‌پذیری بیشتری برخوردار هستند. به‌عنوان یک اصل کلی, ملحقات سازه‌ای انعطاف‌پدذدیری ژئوتکستایل را کاهش می‌دهند. ضروری است که ژئوتکستایل و درزبندهای آن به‌گونه‌ای طراحی شوند که نیروهای مکانیکی خواص فیلترکنندگی آن‌ها را در طول عمر مفید سازه تحت‌تاثیر قرار ندهند و موجب خسارت ناشی از نیاز به تعمیر آتی از این لحاظ هم نگردند. معمولا: بارگذاری‌هایی که در حین عملیات اجرایی ایجاد می‌شوند مرتبط با تعیین خواص مواد مصرفی می‌باشند (ر.ک. ۲-۳-۳-۳). اهم خواص فیزیکی و شیمیایی مواد خام الیاف‌گونه‌ی متعارف (ر.ک. ۱-۴-۲-۳) در پیوست (۵) آرایه گردیده‌اند. براساس تحربیات موجود.ء این مواد خام الیاف گونه از لحاظ زیست‌محیطی سازگار و مناسب تلقی می‌گردند. ۲-۳-۳-۳ نفوذ‌پذیری نفوذپذیری ژئوتکستایل تحت تاثیر میزان تخلخل (در ژئوتکستایل‌های بافته نشده حدود ۹۵:/-۸۸۰)» اندازه‌ی منافذ و روزنه‌هاء نحوه‌ی توزیع ابعاد روزنه‌ها و ضخامت لایه می‌باشد. نفودپذیری بر حسب پارامترهای زیر ارایه می‌شود: - سرعت جریان ۷ بر حسب (1/5)؛ - دبی واحد طول جریان ‎٩‏ بر حسب (1/1*. ۵)؛ - ضریب نفوذپذیری در راستای عمود بر صفحه‌ی ژئوتکستایل ,| بر حسب (13/5). ۷ یا ‎٩‏ با افزایش هد هیدرولیکی افزایش می‌یابند (شکل ۱-۴)؛ ,1 با افزایش گرادیان هیدرولیکی 1 کاهش یافته و در بازه‌ی شاخص‌های عددی مربوطه در هد هیدرولیکی مشخصی با هم مقایسه شوند (0.2510 - ۳ یا 0.0510 > 11) [۴۷]. هم‌چنین,» از آن‌جا که مقادیر ‎٩.۷‏ و .ا با افزایش درجه حرارت زیاد می‌شوند بنابراین معمولا همه‌ی مقادیر برای درجه دمای ۴؟ ۲۰ داده می‌شوند (1 برای خاک‌ها در ۳" ۱۰ با توجه به استاندارد 130 18 1018 داده می‌شود). -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی / (حد)ط 0 / 005 ۹ 1 /( شکل ۱-۴- تغییر سرعت جریان و دبی در واحد طول جریان بر حسب ارتفاع ستون آب (1) (۳)70/5 (- 10 ]| ۹ ۱ را ۱ 9 ی ۱ 8 ۱ (0+1)- ۱ 10 ٍ ۱ ا 100 10 ای شکل ۲-۴-تغییر ضریب نفوذپذیری بر حسب گرادیان هیدرولیکی در حین و یا پس از اجرا؛ میزان نفودپذیری ژئوتکستایل نو و استفاده نشده ممکن است در طول زمان استفاده تحت عوامل زیر از حد اولیه پیش از اجرا کاهش یابد: الف - در دام افتادن ذرات خاک (انسداد. گرفتگی) انسداد (گرفتگی) در ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده هنگامی‌که ,ٍل 0.5 < ,0 باشد و در ژئوتکستایل‌های بافته‌شده تحت شرایط 3 > لآرخ می‌دهد. معمولا کاهش ۹.۷و ,| فقط می‌تواند به‌وسیله‌ی آزمایش‌های کارایی تعیین شود (ر.ک. ۲-۲-۴-۴). لیکن. برای زئوتکستایل‌های ضخیم بافته‌شده (11 2 < ]) با توجه به تحربیات موجود ضرایب ایمنی به شرح صفحه‌ی بعد را می‌توان در نظر گرفت: -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی خاک‌های سیلتی 6 ۴ 1 در 0.0570 < ۲ - خاک‌های با سیلت کم یا 10 حبا ب - جمع شدن ذرات ریزدانه عموما به خاک‌های فرار مرتبط است (ر.ک. ۵-۱-۳-۲). پ - کلوخه‌شدن و تشکیل گل‌اخرا (ر.ک. ۲-۴-۳-۳) ت - سربار یکنواخت با توجه به بخش (۵-۳-۴-۴) میزان کاهش ۹.۷و ,ا تحت فشار 21۳۵ 6 حتی در ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده ضخیم (21۳۳ < 7) قابل صرف‌نظر است (تحقیقات منتشر نشده ۸]۸0). ث - کاهش سطح فیلتر توسط آرمورهای حجیم (ر.ک. ۴-۳-۴-۴) بنایراین» وقوع این پدیده‌های فوق‌الاکر هم در طراحی و تعیین پارامترهای مجاز می‌بایست توسط طراح پیش‌بینی شود. ۳-۲-۳-۳ اندازه‌ی روزنه‌ها اندازه‌ی منافد روزنه‌های ژئوتکستایل با پارامتر ,10 هم بیان می‌گردد (البته اندازه‌ی روزنه‌ی موثر معمولا با وو0)نشان داده می‌شود). ,12 معمولا با الک کردن به‌دست آمده که در آن زئوتکستایل به‌عنوان الک به‌کار گرفته می‌شود. در این راستاء عبارت > (مو0) 0 به این معناست که ۹۰ منافذ کوچک‌تر یا مساوی قطر 2 سنگ‌دانه هستند. (وو0) به‌عنوان شاخص مقاومت دانه‌های خاک بستر نسبت به حرکت و بنابر قواعد فیلترها در طراحی ژئوتکستایل مورد استفاده قرار می‌گیرد (ر.ک. ۳-۲-۴-۴). البته» اندازه‌ی این پارامتر ثابت و غیرقابل‌تغییر نیست. این مقدار در اثر سربار می‌تواند کاهش یافته و یا برحسب نوع و مقاومت ژئوتکستایل مصرفی تحت اثر تغییرشکل‌های ژئوتکستایل و تغییرمکان الیاف ناشی از ضربه‌ی دینامیکی وارده در عمر مفید سازه افزایش هم یاید. در صورت لزوم» برای اثبات حصول حاشیه‌ی ایمنی بالا ثبات این پارامتر باید به‌وسیله‌ی آزمایش‌های تشخیص کنترل‌کارایی کنترل شود (ر.ک. ۲-۷). معمولاء وقوع این موضوع در حالت استفاده از ژئوتکستایل‌های بافته‌نشده با مقاومت نسبت به حرکت کافی در حد بخش (۵-۳-۴-۴) و در حالت کاربرد ژئوتکستایل‌های بافته‌شده با نقاط اتصال و گره‌های ثابت. حاد نمی‌باشد. البته. پارامتر ,10 پایداری فیلتراسیون هیدرولیکی ژئوتکستایل را که تابع تخلخل ژئوتکستایل و توزیع ابعاد منافذ و ضخامت لایه هم هست را نشان نمی‌دهد (ر.ک. ۲-۳-۴-۴ و ۴-۳-۴-۴). برای ملاحظات مرتبط با مقادیر ,1 لایه‌های اضافی, بخش (۲-۶-۶) ۴-۳-۴-۴ ضخامت لایه الف - ضخامت لایه از منظر کار کرد فیلترکنندگی البته» ضخامت لایه بر پایداری و عملکرد فیلتری ژئوتکستایل تاثیر می‌گذارد. با افزایش ضخامت لایه: - تبعات احتمال تغییرات چگالی جرمی در واحد سطح با تغییر اندازه‌ی منافذ کاهش می‌پیاید (ایمنی بیشتر در برابر -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی - حساسیت ژئوتکستایل نسبت به تغییرات زیاد در دانه‌بندی خاک زیرین کاهش می‌یابد (ایمنی بیشتر در برابر آب‌شستگی)؛ - ضربات هیدرودینامیکی (امواج و جریان‌های آشفته) که به‌واسطه ژئوتکستایل بر خاک زیرین وارد می شود می‌تواند بهتر مستهلک شود. به‌عبارت دیگر, با افزایش ضخامت لایه, بدون اینکه مقاومت فرسایشی خاک زیرین به خطر افتد می‌توان - قابلیت زهکشی حتی در نقاطی از فیلتر که با قطعات بزرگی از آرمور پوشیده شده» تقویت می‌شود (پایداری مکانیکی در حالت عادی, حداقل مقادیر داده شده در جدول (۶-۴) در خصوص ضخامت لایه‌ها جهت اعمال قابل توصیه می‌باشند. افزایش ضخامت لایه به‌عنوان یکی از الزامات طراحی فیلتر در حالت‌های خاص و نسبتا نادر زیر می‌تواند قابل صرف‌نظرکردن باشد: - در حالتی که سطح ایمنی پایینی ملاک باشد مثلا برای سازه‌های کوچک‌تر و موقت؛ - زمانی که خاک زیرین دقیقا مشخص و شناخته شده بوده و طبیعتی همگون هم داشته باشد (با بازه‌ی دانه‌بندی بسیار - اجرا روی خاک زیرین درشت‌دانه در صورتی‌که کاهش قابل‌ملاحظه‌ای در نفوذپذیری در اثر انسداد و بلوکه شدن منافد ژئوتکستایل حادث نشود (ر.ک. ۲-۲-۴-۴)؛ - در حالتی که اساسا نفودیذیری ژئوتکستایل در صفحه‌ی امتداد خود اهمیت چندانی نداشته باشد (اندازه‌ی نسبتا کوچک ذرات لایه‌های رویی). ب - ضخامت لایه از منظر کارکرد جداکنندگی هنگامی که ژئوتکستایل عملکرد جداکنندگی داشته باشد (ر.ک. ۲-۲-۳ نیازی به تعیین حداقل ضخامت لایه نمی‌باشد. در این‌صورت. ضخامت لایه فقط به ویژگی‌های مقاومتی مورد نیاز برای ژئوتکستایل در آن کاربری خاص بستگی خواهد داشت. ۵-۳-۳-۳ مقاومت و کرنش کشسشسی زئوتکستایل حدافل مقادیر مقاومت کششی ژزئوتکستایل در هنگام گسیختگی بنا بر توصیه‌ی ۷۸ در جدول (۶-۴ع) آرایه گردیده لیکن استفاده از مقادیر مربوطه فقط هنگامی که در زیر لایه آرمور با شیب ۱:۲ یا کمتر اجرا شود معتبر است. این آیین‌نامه مقادیر مذکور را برای پوشش تنش‌های کششی متعارف غیرقابل اجتناب دارای کفایت بیان می‌نماید (ر.ک. ۳-۳-۳). این مقادیر» میزان نیروهای کششی موجود ناشی از فشار جریان (1.513/5 > ۷)را نیز برای حالت نصب در زیر سطح آب مدنظر قرار می‌دهد. درخصوص زئوتکستایل‌هایی که در معرض پوسیدگی و کهنگی قرار می‌گیرند. اثبات حفظ مقاومت کششی باقیمانده آن‌ها در حد مجاز پس از انجام آزمایش سایش باید احراز گردد (ر.ک. ۷-۳-۴-۴). برای شیب‌های سازه‌ای تندتر از ۱:۲ یا در حالتی که بارگذاری ناشی از جریان یا امواج به هنگام اجرای ژئوتکستایل به میزان قابل‌ملاحظه‌ای است. مقاومت کششی لازم جهت کنترل وقوع ناپایداری از نوع گسیختگی باید به‌طور جداگانه بررسی و تعیین شود. در حالی‌ که معمولا این مقدار برای ژئوتکستایل‌های بافته‌شده بسیار کمتر از ۸۲۰ است. در خصوص ژئوتکستایل‌های متصل به -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژنوتکستایلی شبکه‌ی چپری (تشک استغراق) مقاومت کششی لازم در هنگام گسیختگی به اندازه‌ی تشک و نحوه‌ی قرارگیری آن و بستگ داشته ۶-۳-۴-۴ مقاومت در برابر نیروی‌های دینامیکی سوراخکننده هنگام قراردادن لایه‌ی پوششی آرمور سنگی» ژئوتکستایل در معرض نیروهای دینامیکی سوراخ کننده‌ی ناشی از سقوط مصالح در اثر ترکیب عوامل زیر قرار می‌گیرد: - شکل و وزن سنگ‌ها؛ - ارتفاع سقوط سنگ‌ها؛ - مقاومت خاک زیرین؛ - روش نصب در زیر آب یا در محیط خشک. لذاء ضروری است که از مقاومت ژئوتکستایل در مقابل این بارهای اجرایی اطمینان حاصل گردد. مقادیر آنرژی ناشی از سقوط مصالح در جدول (۶-۴) ارایه شده‌اند که با نیروی ناشی از سقوط سنگ آرمور کلاس آآ به وزن ۳۰۵ (کلاس آآ]. ۶۰۵) در محیط خشک از ارتفاع ۲:۱ متناظراند [۴۷ و ۵۴]. جدول (۶-۴) برای شرایط نصب در زیر آب (ر.ک. ۳-۳-۳-۳) اگرچه که وزن سنگ‌های آرمور در حین سقوط کاهش قابل‌ملاحظه‌ای می‌یابد هم به‌دلیل امکان وقوع بسیاری مسایل پیش‌بینی نشده‌ی اجرایی رعایت شود. محاسبه‌ی انرزژی سقوط به طریقی مشابه برای سنگ‌های سبک‌تر یا سنگین‌تر نیز به‌منظور تعیین مقاومت ژئوتکستایل در برابر نیروی دینامیکی ناشی از سقوط مصالح امکان‌پذیر است. تجربیات عملی نشان می‌دهد که ژئوتکستایل‌های با چگالی سطحی 5 << و مقاومت کافی مطابق جدول (۶-۴) در برابر سوراخ‌کنندگی افتادن سنگ‌های کلاس آآ هنگامی که خاک زیرین ماسه‌ای ریزدانه و ریزتر (خاک نوع ۲ الی ۴) باشد.ء به میزان کافی مقاومت دارند. در حالت وجود خاک زیرین درشت‌دانه‌تر در ساختگاه پروژه و یا استفاده از سنگ‌های سنگین‌تر در اجراء ضروری است مقاومت ژئوتکستایل در برابر نیروی دینامیکی ناشی از سقوط مصالح توسط آزمایش‌های کنترل کارایی به‌صورت متقن اثبات شود (ر.ک. ۳-۷). ۷-۳-۳-۳ مقاومت در برابر بارگذاری سایشی اثر نیروهای سایشی ایجاد خسارات به ژُئوتکستایل در طولانی مدت می‌باشد (رک. ۳-۳-۳-۳ که براساس تجربیات عملی, این نیروها در دو حالت زیر ایحاد می‌گردند: - تغییرات زیاد سطح آب مثلا به لحاظ جزر و مد یا طوفان‌های دریایی در محدوده‌ی تماس لایه‌ی محافظتی آرمور با تخلخل بالا (اندازه‌ی آرمور سنگی کلاس 11 یا بزرگتر)؛ - یا در اثر حرکت سایشی سیستم‌های بلوک بتنی نفوذپذیر در سطح ژئوتکستایل تحت اثر بارگذاری شدید امواج. زئوتکستایلی در برابر سایش دارای مقاومت لازم تلقی می‌گردد که ۷۵/ ضخامت اولیه و مقاومت بیشینه‌ی کششی لازم خود را پس از آزمایش سایش مربوطه حفظ کند. به جدول (۶-۴) رجوع شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ اگر بر می‌توانند باشد»ء خص لایه‌ی رو وقوع فرس ندارند که ۳-۴-۴ در س ژئوتکستا, بی سنگی ریزدانه‌تر (سنگ خردشده) کاملا مقاو این نکته مهم می‌بایست در طراحی لحاظ و در جدول ۶-۴- الزامات متد ۹/0 استای طولی و عرضی مقاومت در برابر نیروی دینامیکی ناشی از سقوط ۱ مصالح (انرژی سقوط) ضخامت پسماند (1]) لایه‌ی فیلتر پس از 11 مقاومت در برابر گسیختگی پس از ازمایش ۷ پسماند) - مقاومت در برابر بارگذاری‌های استاتی ایطی که به‌لحاظ مسایل اجرایی یا در طی طا ل غیرقابل اجتناب باشد (ر.ک. ۲-۳-۳-۳) از ابه به ساختگاه محل اجرا جهت حصول یقین از راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ی از جابه‌جایی رسوبات بستر"" دریا که همواره تحت جریان‌های کرانه‌ای ر به لحاظ نوع سازه‌ی در دست طراحی و شرایط محیطی ساختگاه مدنظر بزرگ استفاده شود. زئوتکستایل می‌باید حتما در برابر سایش با اجرای یک م گردد تا خود زئوتکستایل در معرض سایش بار بستر قرار نگیرد. در صورت اسنتتیکی مقاومت طولانی مدت کافی در برابر نیروهای سایشی متداوم را صورت لزوم با تعبیه‌ی یک لایه‌ی اضافی رعایت شود. اول در خصوص خواص مقاومتی ژزئوتکستایل نوع و ساختار لایه‌ی رویی مطابق شکل پ-۱۹-۳ 5 3 کب | ۲<3۳/۵۶ دص با نوع خاک 3 - 1: 3.5 < ۳ نوع خاک 4 << ]" کی سوراخ کننده ول عمر مفید سازه اثرات ناشی از نیروهای استاتیکی سوراخ‌کننده بر روی مایش کنترل‌کارایی درخصوص مقاومت در برابر این نیروها در محیطی با کار کرد مناسب توصیه می‌گردد. [4 - 60-1020 1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژنوتکستایلی معمولاء ژئوتکستایل‌های مقاوم در برابر نیروهای دینامیکی سوراخ‌کننده مطابق جدول (۶-۴) به شرطی که ضابطه‌ی ضخامت لایه‌ی حفاظتی آن‌ها مطابق بخش (۱۰-۶) هم رعایت شود.ء می‌توانند در برابر نیروهای سوراخ کننده استاتیکی نیز مقاوم باشند چراکه اصولا" نیروهای دینامیکی اثر شدیدتری بر سطح زئوتکستایل اعمال می‌نمایند. ۹-۳-۳-۳ مقاومت در برابر دماهای بالا 0 پیشنهاد می‌نماید. هنگامی که اجرای یک لایه‌ی آرمور به‌همراه مواد قیر طبیعی داغ, مستقیما بر روی ژئوتکستایل قرار داده شود که البته این نوع سازه‌ی دریایی در کشور ما متداول نمی‌باشد (برای حصول به مقاومت کششی پسماند لازم» ر.ک. ۳۴-۴- ۵-۳) در صورت استفاده از الیاف خام متداول ژئوتکستایلی می‌تواند نیازی به تمهیدات خاصی هم در قبال وقوع درجه حرارت بالا لازم نباشد (به استثنای خصوصا پلی‌اتیلن. مطابق پیوست ۵). ۷1۸ با استناد به آزمایش‌های متعدد عنوان نموده است که ژئوتکستایل‌های نصب شده زیر مواد داغ تا دمای ۳" ۲۰۰ که در برخی سازه‌های دریایی جهت مقاوم‌سازی لایه‌ی آرمور به امواج و جریان‌ها به‌کار می‌روند می‌توانند دارای مقاومت کافی به لحاظ گرمای بالای محیط باشند. لیکن توصیه می‌شود در هر حالت به‌صورت خاص بررسی‌های لازم توسط طراح صورت گیرد. ۱۰-۳-۴۴ ضریب اصطکاک در سازه‌های متعارف حفاظت شیب معمولا" کنترل وجود مقدار کمینه‌ی قابل‌قبولی برای ضریب اصطکاک ژئوتکستایل با خاک زیرین می‌تواند در شرایطی مورد نیاز نباشد اگرچه این کنترل برای همه سازه‌های مهم دریایی و ساحلی توصیه می‌گردد. به‌دلیل وجود ناهمواری در سطح مشترک ژئوتکستایل و خاک زیرین که در اثر اجرای نصب لایه‌ی آرمور با قطعات نسبتا سنگین پدید می‌آید (به‌طور مثال لایه‌ی رویی مطابق شکل پ-۱۹-۳)» ضریب اصطکاک ژئوتکستایل می‌تواند برابر زاویه اصطکاک داخلی خاک در نظر گرفته شود. البته. این به شرطی است که وقوع قفل و بست بین ژئوتکستایل و خاک زیرین با توجه به اندازه‌ی روزنه‌های زئوتکستایل و دانه‌بندی خاک زیرین ممکن باشد (ر.ک. ۲-۳-۴-۴). در غیر این‌صورت. یا عدم حصول اطمینان از تحقق شرط مذکور» توصیه می‌شود که ضریب اصطکاک جهت کاهش ضرب در عدد ۰/۸ گردد. برای شیب‌های تندتر از ۱:۲ (۲ افقی و ۱ قائم)» حتما لازم است ضریب اصطکاک ژئوتکستایل با انجام آزمایش کنترل‌کارایی تعیین گردد. به‌عنوان یک راه‌کار تقویتی» عملکرد اصطکاکی ژئوتکستایل بر روی خاک چسبنده با سطح نرم با اجرای یک لایه‌ی اضافی زئوتکستایل دارای منافد با اندازه‌ی بزرگ‌تر در حد بزرگ‌ترین اندازه‌ی مجاز می‌تواند به میزان قابل‌توجهی افزایش یابد (رمک. ۲-۶-۶ زیرا که به‌هنگام نفوذ الیاف لایه‌ی اضافی در خاک زیرین» چسبندگی خاک زیرین در افزایش اصطکاک فصل مشترک موثر واقع می‌شود. ۱۱-۳-۳-۳- جرم واحد سطح اصولاء جرم واحد سطح ژئوتکستایل ناشی از خواص مورد استفاده و خصوصیات سیستم فیلترکنندگی متغیر بوده و مقدار آن به‌عنوان عددی نسبی در کنترل کیفیت به‌کار می‌رود که می‌بایست مورد آزمایش اندازه‌گیری قرار گرفته و حسب مورد تعیین گردد (ررک. ۷) -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی براساس تجربیات عملی» میزان جرم در واحد سطح می‌تواند به‌عنوان معیاری استاندارد لیکن اولیه جهت قضاوتی اولیه درخصوص میزان تامین خواص لازم مواد زئوتکستایل مربوطه به‌کار رود. ۵-۳- ضوابط تکمیلی طراحی ژئوتکستایل‌ها با توجه به استاندارد اروپایی 11۱1 بخش (۵-۴) در واقع تشریح ضوابطی مکمل ضوابط بخش (۳-۴) در خصوص موارد مهمی مانند رگاب یا تورم خاک جهت رعایت کامل این ضوابط در طراحی موج‌شکن‌ها و سازه‌های حفاظت ساحلی توده سنگی با استفاده از زئوتکستایل می‌باشد. ۱-۵-۳- پایداری سطح مشترک فیلتر زئوتکستایل و خاک بستر ضابطه‌ی پایداری سطح مشترک فیلتر ژئوتکستایل و خاک بستر معمولا براساس اصل فیلتر با هندسه‌ی بسته انجام می‌شود. ضابطه‌ی عمومی در این‌خصوص بنابر رابطه‌ی زیر بیان می‌شود: (۲-۴) 1 00 سره که در آن ,0 اندازه‌ی منغذ ژئوتکستایل می‌باشد که بر اساس استاندارد 12956:1999 90] ۳۳ اندازه‌گیری می‌شود؛ ,10 قطر شاخص *" درانی است که باید فیلتر شوند که به مشخصات ژئوتکنیکی لایه‌ی بستر بستگی دارد؛ و ,مدآ حداقل اندازه‌ی منفد زنُوتکستایل متناظر با حداکثر قطر ذره‌ای است که در حالت معلق منتقل می‌شود. حداقل اندازه‌ی .:م1 (ژیرود 01۳0۱۵)) برابر 0۳ > ,0 تخمین زده شده است و بنابر استاندارد 038061:1993 ۸1۳ مقدار ,10 با رابطه‌ی زیر بدست می‌آید: (۳-۴) ۲۳ 0 که در آن 10 قطری از خاک بستر است که 7/۸۵ ذرات ریزدانه تر از آن باشد. آیین‌نامه‌ی ۳ برای فیلتر زئوتکستایلی مورد استفاده در سازه‌های حفاظت ساحل یا دیواره‌های کناره‌ی رودخانه‌ها با استفاده از مصالح سنگی, ضریب لح برای مصالح بستر با توزیع یکنواخت و ضابطه‌ی 5> بن) (که رال ضریب یکنواختی می‌باشد و به صورت نسبت «,م2] به «1۸0 تعریف می‌شود) به صورت زیر - 0.4<) اگر مصالح مورد بحث حالت سست و غیرمتراکم داشته باشد؛ - 0.6 اگر مصالح بستر حالت متراکم داشته باشد. برای خاک غیرچسبنده (لایه‌ی ماسه‌ای) با ضریب یکنواختی 5< از ضوابط دیگری به شرح زیر استفاده می‌شود: (۴-۴) (5096 < را) دازمد عحدعل 0۶ ۹ ۱8 0 (500 > نآ) دازود 00۵6[ 10۶ ۳۹ 96 که در آن ,| شاخص چگالی (یا همان دانسیته نسبی)"" می‌باشد و با رابطه‌ی زیر تعریف می‌شود: 58 - 15 7 1101000۷6 - 16[ 160۹(1۷ -17 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژنوتکستایلی که در آن 6(۰ و ۵۸:۸ به‌ترتیب بیشینه و کمینه‌ی نسبت تخلخل مصالح بستر می‌باشند. - لافلور (2116۲]آ) و همکاران (۱۹۹۶) نیز رابطه‌ی زیر را ارایه کردند که با توجه به نوع توزیع منحنی دانه‌بندی خاک بسترء» قطر شاخص را بر حسب اندازه‌ی ممیزه‌ی خاک به‌قرار زیر بیان می‌کند [۵۷]: (-۶) برای منحنی دانه‌بندی خطی 5 ,0 برای منحنی دانه‌بندی مقعر رو به بالا 300 برای لایه‌های خاک جسبنده (رسی) اگر نتیجه‌ی محاسبه از ۸۰1۲۱ کمتر باشد با توجه به استاندارد 036-061:1993) ۸۳ باید کمینه‌ی مقدار 80۲۳ < ,1 اعمال گردد. به منظور ارتقاء پایداری سطح مشترک» لایه‌ی دانه‌بندی دیگری می‌تواند بین لایه‌ی آمور اصلی و لایه‌ی فیلتر ژئوتکستایل درنظر گرفته شود (حالت فیلتر مرکب). هدف اصلی از این لایه. کاهش گرادیان هیدرولیکی در خاک بستر به لحاظ اثر نشت است اگرچه کار کردهای مفید دیگری نیز می‌تواند داشته باشد. این لایه» زئُوتکستایل را در حین اجرا و نصب و در مقابل جابجایی قطعات بزرگ آرمور حفاظت می‌کند. بنا بر آیین‌نامه‌ی 1۹۸4 ضخامت این لایه‌ی دانه‌بندی باید حداقل پنج برابر 1۶0 لایه‌ای از مصالح سنگی با حداقل مقدار ۰/۲1 باشد. به‌علاو» این لایه‌ی دانه‌بندی سنگی, ژئوتکستایل را در برابر آسیب‌های احتمالی محافظت می‌کند. لایه‌ی میانی محافظ مستقر روی ژئوتکستایل و زیرلایه‌ی حفاظتی باید به‌عنوان فیلتری برای لایه‌ی آرمور اصلی طراحی شود. فیلتر البته» معمولا فیلترهای دانه‌ای با استفاده از مصالح سنگی نسبت به خاک بستر و زئوتکستایل از نفوذپذیری بالاتری برخوردارند و وزن واحد سطح آن‌ها نیز بیشتر است. ۲-۵-۴- الزامات نفوذپذیری فیلتر ژنوتکستایل الزامات طراحی نفوذپذیری برای فیلتر زئوتکستایلی مشابه فیلترهای دانه‌ای می‌باشد. الزام کلی نفوذپذیری این نوع فیلترها بدین گونه است که با حداقل مقاومت در برابر حرکت سیال در آن‌ها از بوجود آوردن فشار آب منفذی, که به ناپایداری سازه می‌تواند انجامد» جلوگیری گردد. به این منظور» ضریب نفودپذیری لایه‌ی فیلتر» (1/5) ۲ باید بیش از ضریب نفوذپذیری لایه‌ی بستر «! )1/٩(‏ باشد. در حالت جریان آرام» به طور مثال در حالتی که بستر از خاکی ماسه‌ای تشکیل گردیده استء» این ضابطه‌ی طراحی در آیین‌نامه‌ی 11۸/1 به‌صورت زیر ارایه می‌گردد: 5 (۷-۴) 5 1۵ 16< ۳ جهت مقایسه» مراجع مختلف دیگری با توجه به نوع خاک بستر پیشنهادهای متفاوتی را در این خصوص مطرح نموده‌اند: -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۸ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی - ,ا100< ,۴ برای سازه‌های حفاظت ساحل [۵۸)؛ - ما50 < ,ا برای خاک‌های سیلتی [۳۱]؛ - ,10 < ,ابرای خاک‌های کمی سیلتی [۳۱]؛ ,20 < ۶ [۴۷] اعداد داده شده توسط 01۳۵۵ [۵۸] و ۳۱۱۱1۸6 برای خاک‌های سیلتی بسیار بالاتر از ضریب ۱۶ الی ۲۵ مذکور در معادله‌ی ۷-۴ است. این بدان‌سبب است که در اثر پدیده‌ی انسداد.ء نفوذپذیری فیلتر در طول عمر مفید سازه به‌ویژه در خاک‌های سیلتی به‌طور قابل‌توجهی کاهش می‌یابد [۷] و [۸]. این مورد همچنین به این دلیل است که مقاومت مجموعه‌ی ترکیبی خاک و ژئوتکستایل در برابر سیال ممکن است با مجموع مقاومت هر یک از آن‌ها به تنهایی متفاوت باشد [۷]. مشخصه‌ای که در این خصوص با توجه به استاندارد 11058:1999 190 ۳۸۲ روی ژئوتکستایل در زیر افت فشار ۵۰1۲ اندازه‌گیری می‌شود شاخص سرعت آب یا سیال ‎۷:۶۸)7/٩(‏ می‌باشد. [ ,1/ ,0.05 و۷ که در آن با ضخامت ژئوتکستایل برحسب متر است. ضابطه‌ی اخیر می‌تواند به‌صورت رابطه‌ی زیر نیز نوشته شود: (۸-۴) ی (5 0.510) < م۷ جهت ملاحظات طراحی, مقاومت نهایی ژئوتکستایل در برابر نفوذ سیال که نسبت ضخامت به نفوذپذیری است (,6/,)) از نفوذپذیری به تنهایی مفیدتر است. لذاء ضابطه‌ی 1 << ,1 می‌تواند با ضابطه‌ی مناسبتری که طبق آن مقاومت ژئوتکستایل در برابر سیال باید از مقاومت لایه‌ای از بستر به ضخامت ۱۰۵11۱ کمتر باشد جایگزین شود. یا به‌عبارت دیگر: (۹-۴) پ که در رابطه‌ی بالاء به‌جای مقدار اولیه‌ی :)1 مقدار نفودذیذیری کاهش یافته در درازمدت می‌بایست در طراحی مورداستفاده قرار گیرد. ۳-۵-۳ سایر الزامات فیلتر زئوتکستایل ژئوتکستایل تنها زمانی می‌تواند عملکردهای یک فیلتر مناسب را در طول عمر مفید سازه تامین نماید که الزامات ضروری زیر نیز - نصب ژئوتکستایل با دقت انجام شده باشد تا از آسیب‌های احتمالی جلوگیری و هم‌پوشانی مناسب بین صفحه‌های انرژی,» ایستادگی در برابر نیروی سوراخ‌کننده‌ی ایستا و پایداری در برابر نیروی سوراخ‌کننده‌ی دینامیک نیز مورد توجه کامل قرار گیرند. - دوام سازه در حد مطلوب باشد که مستلزم توجه به ویژگی‌هایی چون تداوم عملکرد فیلترکنندگی در درازمدت و پایداری در برابر محیط‌های نامساعد است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی ۳-۵-۳- ضابطه‌ی پایداری فیلتر زئوتکستایل در برابر تورم خاک پایداری خاک بستر در مقابل تورم باید با تأمین ضوابط ارایه شده در روابط (۱۰-۴) و (۱۱-۴) برای هر ستون خاک مرتبط کنترل شود. در رابطه‌ی (۱۰-۴) پایداری برحسب برآیند اثر عامل بی‌ثبات‌کننده‌ی فشار آب منفذی»(۴۳۵) ۵ » و نیروی پایدارکننده‌ی تنش عمودی, (۴۳۸) .6 بیان می‌شود [۷]. (۱۰-۴) 714 6 رابطه‌ی زیر شرایط فوق‌الذ کر را بر حسب نیروی نشت عمودی» (۴۸) ,رآ و وزن غوطه وری (/ ۷۷۰ بیان می‌دارد [۷]: (۱۱-۴) > ور با 8(یم -۷)۵ ک مرا که در آن ۷ حجم خاک بر حسب * و م چگالی خاک اشباع به همراه آب بوده که از رابطه‌ی زیر بدست می‌آید: (۱۲-۴) 0 +( 8 -1) پم ک مم دجوم عم که در رابطه‌ی بالا ,۸ نسبت تخلخل حجمی» ,م چگالی حجمی" خاک خشک و ,م چگالی قسمت جامد خاک می‌باشد (۷۵/1). همچنین رابطه‌ی پایداری فیلتر در برابر تورم می‌تواند برحسب گرادیان هیدرولیکی قائم [ و وزن مخصوص غوطه‌وری ( 7 - 7) < */ به‌قرار زیر نوشته شود: (۱۳-۴) 4۸ ک ز با ی/*/(ی/*-۷) | که منظور از 7 وزن مخصوص خاک اشباع (خاک دانه‌ها به اضافه آب) می‌باشد (*۴۳۷/1). ۵-۵-۳- ضابطه‌ی پایداری فیلتر ژئوتکستایل در برابر پدیده‌ی رگاب پدیده‌ی رگاب در صورتی‌که گرادیان تولیدکننده‌ی نشت قائم بر سطح خاک از مقداری بحرانی (که برحسب قطر متوسط درات 0 و ضریب یکنواختی بیان می‌شود)» در لایه‌ی نفودپذیر بیشتر شود اتفاق می‌افتد. به‌عنوان یک تخمین اولیه. گرادیان تولیدکننده‌ی نشت می‌تواند به‌صورت عددی متوسط بر حسب نسبت تغییر افت فشار (۸[1)1 و خط تراوش (1) ,با بیان شود. در این رویکرد اگر مقدار (10) با از ,۸.۰ بیشتر شود این مجراها به‌وجود نمی‌آید یا گرادیان» ,]/۸۳» از مقدار حداکثر ,1/0 بیشتر نشود: (۱۴-۴) هه پا «ا۵<حبا که در آن ,2 ضریب خزش بوده که در جدول زیر ارایه گردیده است [۷]. برای محاسبه‌ی خط تراوش آیین‌نامه‌ی 1۹۸1 دو روش 0ع1[ظ و 26] را معرفی می‌نماید بدون اینکه یکی را بر دیگری رجحان دهد. خط تراوش در روش (اع11 7 [۶۱] برابر حاصل‌جمع خط تراوش‌های افقی و عمودی تعریف می‌شود ( یس + یا * ,ا)» ولی در روش ۸۵] [۶۲] این طول به‌صورت جمع خط تراوش عمودی با تنها یک سوم خط تراوش افقی بیان گردیده است (3/ یا + »,| * ,ا). با وجود این» روش ع2:0] با توجه به جدیدتر بودن جهت استفاده می تواند توصیه شود. رابطه ۱۴-۴ عموماً برای سازه هایی نظیر سدها استفاده می‌شود.ء لیکن برای سازه ااازد 160 3011 - 18 -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی هایی نظیر دایک‌ها که دارای لایه های نفوذپذیری هستند که توسط لایه های نفودناپذیر احطه شده‌اند نیز قابل قبول است. برای اطلاعات بیشتر به مرجع [۷] مراجعه شود. جدول ۷-۴- ضریب خزش ,0 اس هت دسا ات تا اب تا سک سس شا ۶۳۳ ای -------- صفحهٔ بعد -------- ملا حغللت فصل 5 زئوتکستایل -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- هدف این فصل از راهنمای حاضرء تدوین برخی ملاحظات اجرایی مهم نصب ژئوتکستایل در آب یا خشکی می‌باشد تا مهندسان مشاور بتوانند در طراحی و تدوین قراردادهای پروژه‌های دریایی و ساحلی با استفاده از زئوتکستایل از لحاظ شدن ملزومات اجرایی لازم احراز اطمینان نمایند. در شروع این فصل ضروری به عنوان نمودن است که اگرچه تجربیات عملی سایر کشورها در رابطه با کاربردهای گذشته‌ی فیلتر زئوتکستایلی در پروژه‌های دریایی تدوین یک‌سری اصول, قواعد و روش‌های کلی نصب و نگهداری از زئوتکستایل‌ها را ممکن ساخته, لیکن حسب نوع پروژه و شرایط ویژه ساختگاه سازه‌های دریایی» امکان وقوع شرایط منحصر به فرد ممکن است تکنیک‌های اجرایی خاصی و یا جایگزینی را نسبت به موارد متداول مطروحه لازم آورد. همین‌طورء» توجه مهندسان طراح کشور در وضعیت کنونی عدم وجود تجربه کافی در اجرای پروزژه‌های ژئوتکستایلی می‌بایست به هنگام طراحی براین نکته نیز بیش از پیش معطوف باشد که آیا امکان اجرای صحیح طرح ایشان توسط پیمانکاران داخلی با عنایت به دانش و تجربه‌ی اجرایی موجود مقدور خواهد بود یا خیر. رعایت این موضوع به‌لحاظ پیشگیری از ارائه طرح‌هایی که از نظر اصول تئوریک صحیح بوده ولی با بضاعت کنونی کشور غیر اجرایی یا دارای ریسک اجرای بالا" باشند ضروری است. ۱-۵- لزوم آماده سازی خاک یا لایه‌ی سنگی زیرین زیرلایه‌ی فیلتر باید به‌طور هموار تسطیح و تنظیم شیب گردد. هرگونه فضاهای خالی که اغلب در هنگام اجرای زیرلایه بر روی خاک چسبنده حادث می‌شوند و نیز هرگونه کانال‌های فرسایش موجود هم باید توسط خاک مناسب با ویژگی‌های فیلتری پر شوند (رمک. ۳-۶). هرگونه پوشش‌های گیاهی» سنگ‌ها و احیانا آشیای خارجی ناهموارکننده‌ی موجود نیز باید برچیده شوند. در غیر این‌صورت» مصرف مقادیر بیشتری ژئوتکستایل از حد لازم مورد نیاز خواهد بود که این عدم کاربرد بهینه به‌دلیل رعایت نشدن نکات مشکل‌ساز برای اجرای هم‌پوشانی‌ها و اتصالات ژئوتکستایل‌ها با سازه‌ها به‌دلیل کافی نبودن ژئوتکستایل تهیه شده و در نهایت عدم اطمینان از ایجاد پوشش کامل به‌وجود آورد. از سایر اثرات جانبی عدم آماده‌سازی صحیح این است که میزان پایداری مکانیکی موضعی لایه‌ی آرمور در شیب‌های سازه می‌تواند در اثر پدید آمدن حفره‌های بزرگ در زیر ژئوتکستایل کاهش یابد (رک. ۱-۶) که این امر ریسک غیرقابل قبولی برای سازه‌های دریایی که اهتمام رعایت در لزوم اجتناب از تعمیر این سازه‌های نسبتا پرهزینه می‌باشد ۳-۵- استقرار زئوتکستایل اصولاء استقرار ژئوتکستایل نیازمند مجموعه مهارت‌ها و دقتی فراتر از سطح دقت اجرایی خاص سازه‌های صرفا سنگی است و رواداری‌های اجرایی دقیق‌تر و مشکل‌تری هم نسبت به سازه‌های توده‌ی سنگی دارد. بدیهی است که کاربرد موفقیت‌آمیز ژئوتکستایل‌ها در پروژه‌های دریایی پس از اقناع ضوابط نظری و قواعد طراحی به نحوه و کیفیت اجرایی نصب اولیه‌ی منسوج وابستگی زیادی دارد. ترتیب جایگذاری ژئوتکستایل تقریبا با نوع و کاربرد مورد نظر هر پروژه‌ی خاص تعیین می‌شود.ء لیکن در کل, رعایت دستورالعمل‌های صفحه‌ی بعد توسط /۳۸-) توصیه گردیده است: -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۴ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی زئوتکستایل‌ها باید به آرامی در محل قرار داده شوند و عاری از چین و چروک و تاخوردگی باشند. این عمل کمک نموده تا زئوتکستایل پس از قرار گرفتن مصالح نسبتا سنگین‌تر رویی در برابر ناهمواری‌های خاک یا لایه‌ی سنگی زیرین خود را حتی‌الامکان هماهنگ کند. اجرای ژئوتکستایل بر روی شیب‌هایی که در معرض بارگذاری امواج قرار می‌گیرند که در واقع کل سواحل کشور مگر برکه‌ها و دریاچه‌های کوچک کم و بیش شامل این امرند می‌باید از پاشنه‌ی سازه شروع و به سمت بالا ادامه یابد به‌طوری که ورقه‌ی بالایی بر روی ورقه‌ی پایینی قرار گیرد. برای شیب‌هایی که در معرض اصابت جریان‌ها یا امواج تقریبا در راستای محور طولی سازه‌ی دریایی هستند» ورقه‌های بالادست" جریان یا موج می‌باید ورقه‌های پایین‌دست جریان " یا موج را هم‌پوشانی کنند. هنگامی که شیب سازه در ورای لایه‌ی محافظ آرمور ادامه می‌یابده فیلتر ژئوتکستایلی باید در قسمت بالای سازه و در درون حفره‌ای به دور از آثر بارگذاری به‌دلیل سرریزی امواج قفل شود. قفل قسمت آنتهایی مشابهی برای پاشنه‌ی سازه مطابق شکل (۱-۱) قابل اجرا است. قرار دادن منسوج در زیر آب به‌صورت افقی باید از قسمت کنار ساحل آغاز و به سمت دریا ادامه یابد. برای کاربرد محافظت در برابر آب‌شستگی " عملیات اجرا باید از مجاورت سازه‌ی محافظت‌شده آغاز و به سمت مرز بیرونی محدوده‌ی هرگونه لایه‌ی شنی یا سنگی رویی باید نفوذپذیری لازم را داشته و حفظ نماید تا جریان داخل ژئوتکستایل در طول عمر اجرای قطعه سنگ‌های حفاظت روی فیلتر باید از پاشنه آغاز و بر روی امتداد شیب به بالا برده شود. در بعضی پروژه‌ها که خاص مناطق پرتلاطم دریایی توصیه می‌شود. برای نگهداری از منسوج در برابر آثر اصابت آمواج یا جریان‌هاء توصیه می‌گردد فرآیند نصب ژئوتکستایل و سنگ رویی هم‌زمان صورت گیرد تا امواج و جریان‌ها سبب صدمه به اجرا نشوند. بدیهی است که در هنگام قرار دادن لایه‌ی آرمور باید دقت لازم در استقرار قطعات سنگین آرمور صورت گیرد تا از سوراخ شدن ژئوتکستایل جلوگیری شود. جدول‌های (۱-۵) و (۲-۵) ارتفاع مجاز اجرایی برای سقوط سنگ آرمور یا بلوک‌های بتنی آرمور را در حین اجرا ارایه می‌کند. شرایط بارگذاری مربوطه مطابق جدول (۱-۴) خواهد بود. هیچ‌گونه سنگی با وزن بیش از ۲ ۴۴۰ نباید در روی منسوج به پایین غلطانیده شود که در عمل این محدودیت بدین معناست که اصولا هیچ‌گاه سنگ آرموری نمی‌بایست برخلاف پروژه‌های صرفا سنگی بر روی شیب سازه غلطانیده گردد. اگرچه برای فیلترهای [| - 7 2 - 3 3 - 7۳ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسوجات ژئوتکستایلی نصب ژئوتکستایل‌ها در خشکی معمولا نسبت به نصب در زیر آب دارای سهولت نسبی است (ر.ک. ۲-۳-۳-۳). با وجود این» می‌بایست تمهیداتی در پیش‌گیری از حرکت و جابه‌جایی ژئوتکستایل‌ها در برابر نیروهای بادء امواج و جزر و مد و غیره حین طول عمر مفید سازه در نظر گرفته شود تا هم به ایجاد سوراخ در سطح لایه‌ی فیلتر ژئوتکستایلی منجر نشود و هم در هنگام اجرای آتی لایه‌ی حفاظتی آرمور تنش‌های کششی غیرقابل قبول پدید نیاید. بنا بر تصریح ۸/1۸0 زئوتکستایل‌ها پس از اجرا می‌باید اجازه‌ی لغزش بر روی خاک یا لایه‌ی سنگی زیرین را داشته باشند. اصولاء از رانندگی بر روی ژئوتکستایل‌ها پیش از اجرای لایه‌ی حفاظتی مناسب می‌باید اجتناب شود (ر.ک. ۲-۳-۳-۳) که رعایت کامل این نکته حین اجرا ضروری است. ۴-۵- برخی نکات نصب در زیر آب استقرار قطعات ژئوتکستایل در مکان مطلوب طرح واقع در زیر آب صرفا به‌کمک وسایل و روش‌های حرفه‌ای خاص یا با استفاده از ملحقات سازه‌ای خاص امکان‌پذیر است (ر.ک. ۶-۶). بدون وجود سربار به‌دلیل وزن کم ژئوتکستایل (پیوست ۵) و حباب‌های هوای محبوس در لابه‌لای آن» منسوج در آب پایین نرفته و بر روی خاک زیرین قرار نمی‌گیرد. نکات اجرایی زیر در روش نصب ژئوتکستایل‌ها در داخل آب باید مد نظر قرار گیرند (این موارد در تشک‌های مستغرق کاربرد ندارند (ریک. ۲-۶-۶)): - به هنگامی که اجرای لایه‌ی پوششی آرمور روی ژئوتکستایل شروع می‌گردد. ژئوتکستایل می‌باید قبلا با خاک زیرین بستر یا لایه‌ی سنگی زیرین در تماس بوده و اگر این امر ممکن نبود. باید منسوج در حالی که به میزان کمی پیش‌تنیده شده است در فاصله‌ی کمی روی آن قرار گرفته باشد (کمتر از ۰/۵7). لذاء مستغرق ساختن ژئوتکستایل به‌طریق نصب آن در محل مورد نظر صرفا با قرار دادن مصالح سنگی روی آن قابل‌قبول نیست. به‌علاو» مصالح سنگی ممکن است به زیر ژئُوتکستایل راه یافته» تولید حفره نموده و پایداری مکانیکی لایه‌ی رویی آرمور را هم کاهش دهند (ر.ک. ۱-۶) و در نتیجه خرابی‌های ناشی از سایش را افزایش داده و نهایتا سبب ناپایداری کلی سازه هم شوند. - حتی در صورتی هم که تضمین قراردادی لازم در خصوص روش مناسب نصب و یا استفاده از ملحقات سازه‌ای توسط پیمانکار وجود داشته باشدء بهرحال می‌باید قبل از قرارگیری لایه‌ی حفاظتی رویی» استقرار ژئوتکستایل در موقعیت مناسب آن توسط غواص کنترل کیفیت و ثبت شود (ر.ک. ۶-۶). در اعماقی که استفاده از غواص مقدور نباشد می‌توان از دستگاه‌های فیلم‌برداری زیر آب متحرک استفاده کرد. - حتی در صورتی‌که اجرای صحیح سطوح هم‌پوشانی بین صفحه‌های ژئوتکستایلی توسط ملحقات و تمهیدات سازه‌ای استفاده شده یا روش مطمئن نصب تضمین شودء باز هم توصیه می‌شود این امر توسط غواص قبل از نصب ژئوتکستایل مجاور کنترل شود تا از وقوع پوشش کامل و عدم وجود سنگ‌های اضافی روی سطح منسوج اطمینان حاصل گردد. ژئوتکستایل پیش آمده از لایه‌ی نفوذناپذیر رویی (أستر) ممکن است به کاهش غیرقابل‌کنترل آب در محل آب‌بندی -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی - هرگونه تعمیر حین اجرای ژئوتکستایل در حالتی که امکان خسارت به سطح فیلتر (مثلا در اثر میخ‌کوبی) وجود داشته باشد غیرمجاز است. - تمام لبه‌هایی که ژئوتکستایل بر روی آن گردش می‌کند می‌باید گرد شوند تا حداقل نیروی ساییدگی ناشی از حرکت تجهیزات نصب به ژئوتکستایل تحمیل گردد. حین عملیات اجرایی, توصیه می شود که در محدوده‌ی اجرا و نصبء حداکثر سرعت مجاز ناوبری به 611۳/1 - ,۷ محدود شود تا در حد امکان از لغزش و آب‌شستگی زیرلایه و آسیب به ژئوتکستایل دراثر فشار آب و تغییر مکان هم‌پوشانی‌ها در اثر امواج و جریانات بازگشتی جلوگیری شود [۳۱]. در صورت لزوم» عرض محدوده مورد تردد ناوبری حین اجرا می‌بایست توسط علایم کمک ناوبری کاهش یابد تا تاثیرات شناور و یا امواج تولید شده توسط شناور با ایجاد فاصله‌ی لازم بر محل اجرا حداقل گردد. اضافه می‌گردد که به هنگام اجرای زیرلایه مصالح سنگی تسطیح‌کننده رعایت توصیه‌های ارایه شده در بخش (۳-۳) الزامی ۵-۵- تعمیرات زئوتکستایل ید لحاظ اصولی؛ ترمیم خرابی‌ها و خسارات وارده ید منسوج ژزئوتکستایلی با برداشتن قسمت خسارت دیده و جایگزینی آن با منسوج سالمی که از جمیع جهات حداقل ۰.۴ هم‌پوشانی داشته باشد به شرط این که تاثیر سوبی بر سازه نداشته باشد قابل انجام است. لبه‌های منسوج جایگزین باید با ایجاد هم‌پوشانی لازم در زیر ژئوتکستایل أسیب‌ندیده قرار گیرد. در صورتی‌که خسارت وارده در ورقه‌هایی وقوع یافته باشد که مقاومت کششی منسوج به‌لحاظ مسلح‌سازی خاک مورد نیاز باشد. در این‌صورت تعویض و جایگزینی کل ورقه ضروری است. تعمیر منسوج آسیب‌دیده در زیر آرمور موج‌شکن توده‌سنگی دارای صعوبت نسبی بیشتر است چرا که اول باید سنگ‌ها یا قطعات بتنی آرمور آن ناحیه برداشته شود و سپس ژئوتکستایل ناحیه‌ی آسیب‌دیده تعویض و سپس لایه‌ی آرمور به طرز صحیح. اجرای محدد گردد. برای کشور ما با عنایت به نسبتا محدود بودن امکانات اجرایی دریایی و لذا بسیار گران بودن برداشت سنگ یا قطعات بتنی آرمور و سپس اجرای مجدد آن‌ها توصیه می‌گردد که نیازهای تعمیراتی حین عمر مفید بهره‌برداری در حد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم - ضوابط طراحی منسو جدول ۱-۵- محدودی الف) جهت اصلی قوی‌تر (8010) درزبند. ب) محدودیتی در تعداد لایه‌های زیرین # این جدول برای موج‌شکن‌هایی که در وزن سنگ معدنی ارمور با اندازه‌های با عنایت به جدول فوق مشخصر چراکه در صورت بسیار سنگین بودر وجود محدودیت در وزن قطعاد ت‌های اجرایی استفاده از ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های حفاظت شیب از نوع آرمور سنگی * س ‏ ع ی سنگ در مجاورت ژئوتکستایل کل ح ع با لایه‌های سنگی بعدی سس سح ۴۴ ۴۳۴ ۴۴ ای ژئوتکستایل باید عمود بر راستای ساحل قرار داده شوند. بین آرمور و ژئوتکستایل وجود ندارد. مغزه‌ی آن‌ها به جای سنگ از ماسه استفاده شده است نیز کاربرد دارد. یکسان. دنی که در محدوده‌ی اندازه‌ی وسیعی پخش شده است. است که اجرای ژئوتکستایل‌ها در بیشتر سواحل ایران که انرژی امواج آن‌ها نیازمند به وزن‌های تا محدود بودن حداکثر وزن سنگ روی ژئوتکستایل دجار محدودیت امکان استفاده‌ی بهینه است قطعات ارمور رویی نیاز به یک لایه فیلتر سنگی به‌هر حال به‌دلیل محدودیت وزن سنگ روی تواند مزیت استفاده از ژئوتکستایل را از بین ببرد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۸ جدول ۳-۵- محدودیت‌های اجرایی .9 بلوک‌های بتنی با کابل به هم بسته شده حداکثر وزن بلوک * جهت قوی‌تر (اصلی) ودرزبندهای ژئوتکستا با قاعده‌ی صاف. ۰۰ به‌عنوان روش اجرای متعارف: در این / راهنمای کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریابی استفاده از ژئوتکستایل‌ها در سازه‌های حفاظت سیب از نوع آرمور بلوک بتنی واقع در زیر آب گروه ۸ سس ال لب ۳ و بلوک‌های بتنی پیش‌ساخته مجوف دش بلوک‌های بتنی در هم قفل شونده کاربرد در زیر دریا ۳/۳ ۸/۹ ۸/۹ ۱۳۹ ۱۹ ۱ ۱۹ ۳/۳ ۱۳/۳ ۱ ۳/۳ استقرار داده شود استقرار داده شود استقرار داده شود ۳۳ پل در راستای عمود بر ساحل سل گیرند. در صفحه‌ی افقی با کابل به هم بسته شده‌اند. بنگ آرمور و ژئوتکستایل وجود ندارد. ایه‌ها محدودیت خاصی برای زئوتکستایل وجود ندارد. ۵۳ا۷ا||عه اع۳۲ - . 8 4 -------- صفحهٔ بعد -------- گونه‌های ۰ ۰ اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل تُسشم - گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور این فصل دربر گیرنده‌ی معرفی گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور خاص موج‌شکن‌ها و سازه‌های حفاظت ساحلی با کاربرد ژئوتکستایل در آن‌ها می‌باشد که البته رعایت ملاحظات و ضوابط اجرایی ارایه شده در فصل (۵) برای کلیه گونه‌های معرفی شده‌ی این فصل ضروری است. هدف از معرفی این گونه‌ها افزایش دید اجرایی در بهتر نهایی شدن طراحی تفصیلی حسب شرایط خاص هر ساختگاه هم می‌باشد. اصولاء انواع لایه‌های آرمور که طراحی آن‌ها در نشریه‌ی شماره ۳۰۰ با عنوان " آیین‌نامه‌ی طراحی بنادر و سازه‌های دریایی " بیان شده می‌توانند جهت استفاده به‌همراه فیلتر ژئوتکستایل بررسی شوند. ۱-۶ حالات نصب زئوتکستایل به هنگام استفاده از آرمورهای نفوذپذیر هنگام استفاده از آرمورهای نفودذپذیر که بخش عمده‌ی سازه‌های حفاظتی ساحلی و دریایی فعلی کشور را شامل می‌شود. می‌توان استفاده از انواع فیلترهای زیر را حسب نوع خاک زیرین» شیب سازه» بارگذاری هیدرولیکی و شرایط و امکانات اجرایی برای نصب - استقرار ژئوتکستایل مستقیما بر روی خاک بستر (سابگرید)" (کاربرد متداول)؛ - استقرار زئوتکستایل بر روی یک زیرلایه‌ی رگلاژی دانه سنگی؛ - استقرار ژئوتکستایل به‌همراه یک لایه‌ی فیلتر سنگی با دانه‌بندی محدود نشده"؛ - استفاده از مصالح دانه سنگی میان‌لایه‌ای " بین ژئوتکستایل و لایه‌ی آرمور. طراحی و اجرای نوع فیلتر ژئوتکستایلی و لایه‌ی آرمور مورد استفاده باید به‌گونه‌ای باشد که تحت همه‌ی انواع بارگذاری‌های محتمل (ر.ک. ۲-۳-۳) خصوصا در شیب‌هاء کل فصل مشترک ژئوتکستایل و خاک زیرین پایدار باشند تا از انتقال و جابه‌جایی غیر مجاز خاک زیرین جلوگیری شود. پدیده‌ی رگاب در زیر ژئوتکستایل می‌تواند نقطه‌ی آغازی برای خرابی حفاظت شیب باشد. بنابراین» جهت پیش‌گیری در این خصوص, ضروری است ژئوتکستایل با لایه‌ی زیرین خود تماس کامل داشته باشد. اضافه بر این» وجود حفره‌هایی مملو از آب در زیر ژئوتکستایل در صورت افت ناگهانی سطح آبء پایداری مکانیکی موضعی حفاظت شیب را در اثر فشار بر به مخاطره می‌اندازد که این امر می‌تواند به تخریب‌های جزیی و کلی منجر شود. برای اتصال لبه‌های سطح فیلتر به سازه و جزییات اجرایی مناسب. انتخاب روش‌های خاص اجرا ضروری است. به‌علاوه» توجه به این نکته حایز اهمیت است که در صورت استفاده به‌همراه یک لایه محافظتی نفوذناپذیر» ژئوتکستایل زیر چنین آرموری فقط کارکرد جداکنندگی خواهد داشت (ر.ک. ۲-۲-۲ و ۲-۲-۴-۴). ۳-۶ استقرار زئوتکستایل مستقیما بر روی خاک بستر (کاربرد متداول) روش متعارف اجراء قراردادن مستقیم ژئوتکستایل بر روی خاک بستر (درصورت لزوم به همراه سازه‌ی اضافه, ر.ک. ۶-۶) می‌باشد (شکل پ-۱-۳). امکان کاربرد این نوع فیلتر با تحقق شرایط زیر است: - خاک زیرین همگون باشد و هرگونه پوشش‌های گیاهی موجود و بقایای سازه‌های پیشین هم به‌طور کامل برداشته شود 6 - | 7 2۲۵۷1۵۴ 1۳0۵۲۵۵] -2 0۲۵۷1۵۳۴ - 3 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی (ررک. ۴-۱-۳-۳)؛ - به‌دلیل خواص خاک زیرین می‌توان بستر مسطحی" که در کل زمان اجرا پایدار می‌ماند برای ژئوتکستایل ایجاد نمود (ریک. ۲-۱-۲-۳۲)؛ - در حالتی که احتمال آب‌شستگی خاک بستر در محل موجود باشد وجود لایه‌ی آرمور فوقانی باید بتواند یک سطح تماس - در صورتی که احتمال گریز مصالح از خاک زیرین وجود داشته باشد ملحقات سازه‌ای اضافه‌ای به‌همراه ژئوتکستایل نباید استفاده شود چراکه این موضوع به انسداد ژئوتکستایل و کاهش کاربری به این دلیل منجر خواهد شد (ریک. ۲-۶-۶)؛ - هیچ‌گونه جریان زیرزمینی متمرکزی بیش از ظرفیت هیدرولیکی لایه‌ی ژئوتکستایلی وجود نداشته باشد (ر,ک.۱۰-۶). ملاحظه می‌گردد که برای استفاده در کشور ماء شناخت کاملی از ساختگاه پروژه دریایی قبل از انتخاب گونه‌ی نحوه‌ی اجرا ضروری است. ۳-۶- استقرار ژئوتکستایل بر روی یک زیرلایه‌ی رگلازی دانه سنگی (تنظیم شیب) در حالت اجرا بر روی شیب‌ها و تحقق شرایط زیرء اجرای یک زیرلایه‌ای تسطیح و ترازکننده (رگلاژ) دانه سنگی در زیر زئوتکستایل (شکل پ-۲-۳) توصیه می‌شود: - به‌دلیل خواص فیزیکی یا شیمیایی خاص خاک زیرین» اجرای یک لایه‌ی سابگرید مسطح یا مقدور نمی‌باشد و یا در حالتی که چنین زیر لایه‌ای حین مدت اجرا پایدار نماند (ر.ک. ۲-۱-۳-۳)؛ - در صورت ناهمگون بودن خاک زیرین (ر.ک. ۴-۱-۲-۲)؛ - در حالت فرار بودن خاک زیرین (ررک. ۵-۱-۳-۳)؛ اساساء زیرلایه‌ی رگلاژ (تنظیم شیب)» سطحی همگون و هموار برای ژئوتکستایل فراهم می‌آورد. بدیهی است منحنی‌های دانه‌بندی چنین زیرلایه‌ی رگلازی و خاک زیرین باید با یکدیگر هم‌خوانی داشته تا از یک‌سو از امکان نشست ناشی از وزن زیرلایه‌ی تسطیح‌کننده به‌دلیل بیش از حد درشت‌دانه بودن جلوگیری شود و نیز از سوی دیگر از بالا آمدن خط تراوش, هنگامی که لایه‌ی یادشده بیش از حد ریزدانه باشد.ء پرهیز شود. دانه‌بندی مناسب برای زیرلایه‌ی رگلاژز بر روی خاک زیرین با مشخصه 0.7110 > ,له در پیوست (۴) توصیه شده است. کیفیت و حجم مصالح مصرفی می‌بایست چنان تعیین شود که حفره‌ها و ناهمگونی‌ها کاملا پر شود و حداقل ضخامت لایه‌ی پوششی 0 (درصورتی که زیر آب باشد حداقل ۱۰۵۲۲ یا بیشتر حسب امکانات اجرایی و کنترل کیفیت اجرا در پروژه‌های خاص) تضمین گردد. در پروژه‌های کشور ماء که بعضا ضخامت لایه با عنایت به رواداری‌های اجرایی و دقت اندازه‌گیری زیرآب تعیین می‌شود این ضخامت به‌لحاظ اجرایی تلقی شدن ممکن است ناچارا بیش از حداقل کافی تعیین شود. 0 اند 8۷۵۵ - 4 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل تسم - گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور که نسبت به مصالح سنگی رودخانه‌ای متفاوت و تیز گوشه‌ترند استفاده شود. در این حالت استفاده از لایه‌ی رگلازی,» طراحی زئوتکستایل می‌بایست با توجه به مشخصات زیرلایه‌ی رگلاز کنترل و نهایی شود (ررک. ۲-۴-۴ و ۳-۴-۴). ۳-۶ استقرار زئوتکستایل به‌همراه یک لایه‌ی فیلتر سنگی با دانه‌بندی محدود نشده در شرایط مرزی خاص مشروح زیر لایه‌ی ژئوتکستایل اصولا می‌تواند به‌عنوان یک فیلتر رویی برای یک فیلتر سنگی متشکل از دانه‌بندی محدود نشده‌ی زیری هم به‌کار رود (شکل پ-۳-۳) : - زمانی که انواع بسیار متنوعی از خاک در بستر وجود دارد و در نتیجه استفاده از تئوری طراحی برای چنین بستری,» بیش از - هنگامی که از مصالح مناسب به‌دست آمده از عملیات خاک‌برداری برای مقاصد فیلتر استفاده می‌شود؛ - برای کاستن از فشار آب هنگامی که زه شدید و موضعی آب زیرزمینی (مثلا به‌دلیل جوشش آب از کف) وجود دارد؛ - برای کاربرد در زهکشی. مشخصات فنی ضروری ژئوتکستایل در این حالت می‌تواند به‌صورت نسبی کاهش یابد (ریک. ۴-۲-۴-۴). ۵-۶ استفاده از مصالح دانه‌سنگی میان‌لایه‌ای بین زئوتکستایل و لایه‌ی آرمور تجربیات به‌دست آمده از نواحی در معرض جرر و مد و امواج سازه‌هاً نشان می‌دهد که در حالت فرسایش‌پذیر بودن خاک زیرین؛ بهتر است از مصالح دانه‌سنگی میان‌لایه‌ای بین فیلتر ژئوتکستایل و لایه‌ی آرمور سنگی از نوع نسبتا درشت‌دانه در حد مصالح کلاس 1۲ یا بزرگ‌تر (پیوست 4۵ استفاده شود که البته در صورت اجرای این حالت می‌باید اندازه‌ی دانه‌بندی مصالح سنگی میان‌لایه‌ای با ابعاد قطعات لایه‌ی آرمور با توجه به لزوم تحقق شرایط پایداری مکانیکی برای میان‌لایه سازگار شود (شکل پ-۴-۳) [۴۱] این روش اجرا می‌تواند به ایجاد یک سطح تماس کامل بین ژئوتکستایل و زیرلایه حتی در حالت اصابت بارگذاری‌های سنگین ۶-۶- زئوتکستایل با ملحقات سازه‌ای ۱-۶-۶ کلیات در شرایط محیطی نسبتا دشوار نصب در زیر آب و بسته به شرایط مرزی هیدرودینامیکی و ژئوتکنیکی ساختگاه هر پروژه خاص» اصل استفاده از ملحقات سازه‌ای زیر به‌همراه زئوتکستایل می‌تواند در اجرا مدنظر قرار گرفته شود: - لایه‌ی اضافی ژئوتکستایلی در زیر ژئوتکستایل فیلتر؛ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰۳۴ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دریایی 1 ۵ ۰ - شبکه‌ی چپری متصل به زئوتکستایل؛ ۲-۶-۶- زئوتکستایل به همراه لایه‌ی اضافی زئوتکستایلی استفاده‌ی اصولی از یک لایه‌ی اضافی زئوتکستایل در زیر فیلتر ژئوتکستایل (شکل پ-۵-۳ و شکل پ-۶-۳) طراحی شده می‌تواند مزایای اجرایی زیر را داشته باشد: - با اجرای لایه‌ی زیرین» در حین نصب از ایجاد چین‌خوردگی جلوگیری بیشتر شده و در نتیجه سطح تماس با خاک بستر زیرین قبل از نصب لایه‌ی رویی افزایش می‌یابد (که این امر خصوصا در خاک‌های فرسایش‌پذیر حایز اهمیت است)؛ - مقاومت بیشتر در برابر نیروهای دینامیکی حین اجرای سازه‌ی ناشی از سقوط مصالح (ر.ک. ۶-۳-۴-۴) یا بارگذاری سوراخکننده (ررک. ۸-۳-۴-۴)؛ - تقویت پایداری ژئوتکستایل بر روی شیب‌های تند به‌دلیل افزایش ضریب اصطکاک (ر.ک. ۱۰-۳-۴-۴). اندازه‌ی روزنه‌های لایه‌ی اضافی معمولا براساس دانه‌بندی خاک زیرین تنظیم می‌شود. لایه‌های اضافی می‌توانند در نوع لایه‌هایی با ساختار منفذی کوچک در اندازه‌های متناسب با خاک زیرین (لایه‌ای پایدارکننده» در صورتی که برای پایدار کردن سطح مشترک ژئوتکستایل و خاک زیرین به‌کار روند) و نیز نوع لایه‌هایی با ساختار منفدی بزرگ (لایه‌ای مهار کننده)» طبقه‌بندی شوند. پس از گذشت زمان کوتاهی از وقوع بارگذاری هیدرولیکی مثلا تحت اثر امواج» لایه‌ی دوم می‌تواند برای مهاربندی کردن ژئوتکستایل در لایه‌ی سابگرید به کار رود. توصیه می‌شود که لایه‌ی اضافی با چشم غیرمسلح به وضوح قابل رویت و ثبت باشد تا از صحت عملیات اجرا اطمینان حاصل شود. البته, مانند سایر پروژه‌های دریایی» ضروری است دستگاه نظارت با استفاده از غواص و تجهیزات فیلم‌برداری زیر آب مراحل اجرا را ثبت نماید. برای تعیین ساختار انواع لایه‌ی اضافی پارامترهای آرایه شده در جدول (۱-۶) توصیه می‌گردد: جدول ۱-۶- روش تعیین ساختار لایه‌ی اضافی اندازه‌ی روزنه نوع لایه‌ی اضافی ضخامت (۲۱۲) ۲ ((13317) ( وو0)) 2] نوع خاک ۲ الی ۴ ضروری است از استفاده از لایه‌ی اضافی در حالت‌های زیر اجتناب نمود: 5 - ۳۵۹۵۱6 0 6 - 8 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل تُسشم - گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور - شیب‌هایی که خاک زیرین آن‌ها در معرض آب‌شستگی شدید قرار داشته و حاوی سنگ نسبتا بزرگ هم می‌باشند (ررک. ۲-۱-۳-۳ در این‌صورت وجود این سنگ‌هاء لایه‌ی اضافی را پس از اجرا به‌طور نامطلوبی اصطلاحا علم نموده و لذا حفره‌های بزرگ و یا کانال فرسایش در زیر ژئوتکستایل تولید می‌گردد؛ - شیب‌هایی که مستقیما روی خاک خصوصا ریزدانه قرار دارند (رمک. ۵-۱-۳-۳)» زیرا لایه‌ی اضافی می‌تواند پس از زمان نسبتا کوتاهی بعد از اجرا در اثر انسداد توسط مصالح ریزدانه خاک تقریبا نفوذناپذیر شود؛ - هنگام ورود شدید زه آب زیرزمینی یا جوشش‌آب»" زیرا نفوذپذیری کمتر لایه‌ی فیلتر نسبت به لایه‌ی اضافی می‌تواند ۳-۶-۶- ترکیب ژئوتکستایل با شبکه‌ی چپری الحاقی (تشک استغراق) با اتصال یک شبکه‌ی چپری به قسمت رویی زئوتکستایل به‌صورت اصولی,» نصب با کیفیتی با تحقق ایجاد یک سطح تماس کامل بدون چین و چروک ژئوتکستایلی امکان‌پذیر می‌گردد (شکل پ-۷-۳). در حالتی که نصب زیر آب انجام شود (حالتی که اصطلاح تشک استغراق را تعریف می‌نماید)» سازه ژئوتکستایلی مربوطه می‌تواند یا با قرار دادن ماده‌ی پوششی خاص بر روی آن و یا به‌وسیله‌ی یک تیر سنگین و مستغرق شود. هم‌چنین تعبیه‌کردن شبکه‌ی چپری الحاقی» میزان پایداری مصالح سنگی روی ژئوتکستایل را افزایش می‌دهد. این نوع اجرای فیلتر می‌تواند خصوصا در حفاظت بستر پروژه‌هایی که در اعماق زیاد آب مثلا در موج‌شکن‌ها اجرا می‌شوند از یک‌سو و نیز از سوی دیگر در حفاظت شیب از نوع بدون طراحی یک تکیه‌گاه پاشنه (که مثال این نوع حفاظت شیب‌ها پایدارسازی یک شیب طولانی ملایم در داخل دریاست)» به‌دلیل داشتن مزیت اجرایی و احیانا اقتصادی این راه‌کار مدنظر قرار گیرد. ۴-۶-۶- ترکیب ژئوتکستایل با مصالح پرکننده‌ی سنگی معدنی وزن واحد سطح ژئوتکستایل تمام شده را می‌توان در کارخانه با استفاده از مصالح دانه‌ای کنترل کیفیت شده مانند ماسه یا شن‌ریزی بین دو لایه‌ی ژئوتکستایل به میزان قابل توجهی افزایش داد. هنگام نصب در زیر آب» این امر به استقرار راحت‌تر زئوتکستایل در محل دقیق مورد نظر بدون لزوم تحمیل سربار اضافی (پیشگیری از تغییر مکان از محل نصب دل‌خواه به‌دلیل شناور شدن ژئوتکستایل و به‌وجود آمدن چین و چروک در سطح تماس) منجر می‌شود. ۷-۶ لبه‌های لایه‌ی زئوتکستایل در سازه‌های حفاظت سیب هنگام نصب بر روی یک شیبء حفاظت از لبه‌ی بالایی ژئوتکستایل در برابر آب‌شستگی زیرسطحی ناشی از روان آب‌های سطحی, بالاروی امواج" و سرریزی امواج در کل طول زمان اجرا و متعاقب آن در طول عمر مفید سازه ضروری است (شکل‌های پ- ۸-۳ الی پ-۱۰-۳). تحقق این امر خصوصا برای ژئوتکستایل‌های با لایه‌ی اضافی مهم است (ر.ک. ۲-۶-۶). هم‌چنین» لبه‌های جانبی در شروع و انتهای سطح فیلتر می‌بایست در برابر آب‌شستگی زیرسطحی که به‌دلیل ضربه‌های امواج و جریانات آشفته‌ی 7۲ 6۵۷86( - 7 ۵-۵۳ 8-۷۵۷6 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی موجود در ساختگاه ایجاد می‌گردند هم محافظت کامل شوند (برای مثال با راه‌کار پایدارسازی از نوع مدفون کردن لبه‌ها در خاک زیرین تا یک عمق مناسب از سطح بستر). برخی انواع پاشنه‌های قابل استفاده در اتصال بخش پایینی سازه‌های حفاظت شیب در شکل‌های (پ-۱۱-۳) الی (پ-۱۳-۳) نمایش داده شده‌اند. ۸-۶ اتصال زئوتکستایل با سازه‌ها جزییات اتصال یک فیلتر ژئوتکستایلی با یک سازه می‌بایست به‌گونه‌ای اجرا شود که در صورت تغییر شکل در اتصال مورد نظر (بالا آمدن نقاط اتصال)» خاک زیرین حتما حفاظت شده بماند. این‌گونه سیستم‌های اتصال داده شده می‌باید از پایداری فیلتری طولانی مدت هم برخوردار باشند. حتی پس از اتصال با یک سطح دارای شرط صاف بودن در حالت اجرا در خشکی می‌تواند به‌طریقه اجرای یک اتصال محکم به سازه مثلا با ایجاد هم‌پوشانی با استفاده از قطعه‌ی ژُئوتکستایلی مجزا امکان‌پذیر گردد. اتصال مورد نظر می‌باید به‌گونه‌ای اجرا شود که در صورت حرکت حین طول عمر مفید سازه» در معرض کرنش‌های مخاطره‌آمیز غیرقابل‌قبول هم قرار نگیرد (شکل پ-۱۴-۳) نحوه‌ی اتصالات ژئوتکستایل با سطوح هموار غیرصفحه‌ای (مانند دیوار سپری") هم در حالت اجرا در خشکی و هم در حالت اجرا در زیر آب به کمک هم‌پوشانی با مصالح فیلتری سنگی یا بتنی اجرا می‌گردد (شکل‌های پ-۱۵-۳ و پ-۱۶-۳). ۹-۶- هم‌پوشانی‌ها و درزها ژئوتکستایل‌ها در طول‌های نسبتا بلند تولید و عرضه شده اما عرض آن‌ها با توجه به ملاحظات اجرایی ساخت و حمل و نقل محدود می‌گردد. البته. استفاده از ورقه‌های عریض‌تر می‌تواند تعداد هم‌پوشانی‌های لازم را کاهش دهد که به نوبه‌ی خود از احتمال ایجاد خطا در خلال نصب و قرارگیری هم می‌کاهد. لذاء در پروژه‌های دریایی که حمل دریایی دارای محدودیت عرضی نمی‌باشد می‌توان به استفاده از زئوتکستایل با ورقه‌های عریض‌تر به‌عنوان یک راه‌کار اجرایی دارای مزیت توجه نمود. به‌عنوان مثال, اگر سفارش دریایی جهت تحویل ژئوتکستایل به بندری در خود ساختگاه یا نزدیکی آن مورد نظر باشد می‌توان به‌دلیل عدم وجود محدودیت خاص حمل زمینی عرض‌های بیشتری را به کارخانه سفارش داد تا هم سرعت عملیات اجرایی بالا رفته و هم کنترل کیفیت لازم در حجم کار کم‌تری لازم شود. آیین‌نامه‌ی ۸۷1۸0 بیان می‌نماید که هم‌پوشانی دو ژئوتکستایل می‌باید شرایط زیر را رعایت نماید [۴۶]: - در حالت اجرا در خشکی بزرگ‌تر یا مساوی ۰/۵ متر؛ - در اجرای زیر آب بزرگ‌تر یا مساوی ۱/۰ متر باشد. البته. خاص امکانات و تجارب اجرایی کشور ماء این حداقل‌ها می‌تواند با عنایت به رواداری‌های مجاز قراردادی تعریف شده و افزایش یابد. در مقایسه, توصیه‌ی آیین‌نامه‌ی ۲1:۸1 نیز این است که هم‌پوشانی‌هایی که در معرض تنش قرار ندارند می‌باید حداقل عرضی به اندازه‌ی ۴۵ سانتیمتر را داشته باشند. 1 عازم 5000 - 9 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سم - گونه‌های مختلف اجرای لایه‌های فیلتر و آرمور نوارهای هم‌پوشانی باید در امتداد جهت شیب ادامه یابند. اگر هم‌پوشانی افقی بر روی شیب ناگزیر باشد» در محل هم‌پوشانی صفحه‌ی پایینی همیشه باید بر روی صفحه‌ی بالایی قرار گیرد (شکل پ-۱۸-۳). لایه‌های اضافی نباید هم‌پوشانی داشته باشند . درز ورقه‌های ژئوتکستایلی در حین اجرا یا قبل از آن به‌وسیله‌ی درزبندهایی به‌هم دوخته یا چسبانده می‌شوند که معمولا روش دوختن بر اتصالات اجرا شده در محل با رعایت کنترل کیفیت ترجیح داده می‌شود. شایان ذکر است که مناسب‌ترین دستورالعمل اتصال در محل ساختگاه برای یک منسوج ژئوتکستایلی خاص» معمولا" به‌وسیله‌ی تولیدکننده‌ی محصول تجویز می‌شود که ضروری است همیشه در عمل اخذ و رعایت کامل شود. بنا بر توصیه‌ی ۸1۸6 درزبندها باید با فاصله‌ی حداقل ۳۵۲۱ نسبت به حاشیه‌ی ژئوتکستایل قرار داده شوند. درزبندها از نوع اصطلاحا درزبند رو به بالا" باید با لبه‌ها به سمت بالا اجرا شوند تا از بلند شدن ژئوتکستایل جلوگیری کنند (شکل پ-۱۷-۳). /۲1۳۸ بیان می‌نماید که گیره‌های فولادی حفاظتی نصب (در صورت لزوم) باید دارای حداقل قطر ۵11110 بوده و نیز سرهای آن‌ها قابلیت نگهداری واشرهای فولادی با قطر خارجی ۳/۸۵۲۲ را داشته باشند. طول گیره‌ها برای خاک‌های با تراکم متوسط تا بالاا باید حداقل ۴۵۰۵۲۲ باشد که این مقدار برای خاک‌های نرم‌تر افزایش هم می‌یابد. گیره‌ها می‌باید در وسط قسمت هم‌پوشانی قرار داده شوند. یک معیار اجرایی دیگرء فاصله‌ی بین گیره‌ها است که در شیب‌های تندتر از ۱:۳ نباید از ۰/۶1 در شیب‌های بین ۱:۳ تا ۱:۴ از ۱/۰1 و در شیب‌های ملایم‌تر از ۱:۴ از ۱/۵11 بیشتر باشد. در غیر این‌صورت.» می‌باید گیره‌های اضافی برای جلوگیری از لغزش ژئوتکستایل استفاده گردد. برای اطلاعات دقیق‌تر در این خصوص می‌بایست به توصیه‌های روش اجرای سازندگان هر مورد خاص و نیز کتاب‌های تخصصی در زمینه‌ی ژئوتکستایل‌ها رجوع نمود. لایه‌ی حفاظتی آرمور اصولا می‌بایست به‌گونه‌ای طراحی و اجرا شود که به غیر از کاربری اصلی حفاظت از پایداری کل سازه در برابر بارگذاری امواج و غیره» ژئوتکستایل را نیز از خسارت‌های ناشی از برخورد اجسام شناور و کشتی و پوسیدگی تدریجی ناشی از اثر اشعه‌ی فرابنفش (ر.ک. ۵-۳-۳)» در طولانی مدت هم محافظت نماید. بنابراین» توجه مهندسان طراح به این نکته ضروری است که در صورت استفاده از ژئوتکستایل در محیط‌های دریایی دارای تردد» خصوصا در سواحل جنوب کشور با میزان بالای اشعه‌ی فرابنفش, لایه‌ی آرمور نسبت به طراحی سازه‌های صرفا سنگی» لحاظ نمودن ویژگی‌های کاربردی بیشتری را به‌دلیل لزوم حفاظت خاص از زئوتکستایل طلب می‌نماید. باشد (ر.ک. ۱-۶). به‌علاوه» هرچه اندازه‌ی دانه‌بندی مصالح رویی» ریزتر هم باشد طبعا تماس بین ژئوتکستایل و لایه‌ی مصالح سنگی زیری همگون‌تر و یکنواخت‌تر خواهد گردید (ر.ک. ۵-۶). منال‌های انواع اجرای لایه‌های آرمور متناسب با پروژه‌های حفاظت شیب یا بستر در شکل (پ-۱۹-۳) نشان داده شده‌اند. برای حصول به اهداف دو مبحث مهم اجرایی در کشور مایعنی هم حفاظت در برابر پوسیدگی ناشی از اشعه‌ی فرابنفش و همین‌طور پیش‌گیری از صدمات و پارگی‌های ناشی از اصابت لنگر پرت شده کشتی‌ها", شیارسازی توسط لنگرها" و یا برخورد [0 - ۳۳۵۷۵۳ 0 |۱- ۸۳۵۳۵۴ 1 [12- ۸۵] 8 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۸ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی کشتی با سازه‌ی ساحلی و دریایی می‌توان از حداقل ضخامت‌های لازم زیر برای لایه‌ی حفاظتی که بر پایه‌ی آزمایش‌های تجربی و میدانی و پایش شرایط اجرا شده در گذشته به‌دست آمده‌اند» استفاده نمود: - مصالح پرکننده‌ی درشت دانه و با اندازه‌های غیر هم‌اندازه: دنا - لایه‌ی آرمور کلاس 11 یا 111 با اجرای معمولی و بدون متراکم‌سازی: ی - لایه‌ی آرمور کلاس ]] با تزریق موضعی: 2( - لایه‌ی آرمور کلاس آ] کاملا تزریق شده: 2( - بتن آسقالنی: ۲۳ که جهت تفسیر ضوابط فوق, تقسیم‌بندی آرمورها بر اساس دانه‌بندی آن‌ها طی پیوست (۵) ارایه گردیده است. البته» توجه به این نکته هم ضروری است که ضوابط طراحی و اجرای لایه‌ی آرمور طبق نشریه‌ی شماره ۳۰۰ جهت حفاظت از سازه‌ی دریایی و ساحلی در قبال اثر امواج می‌بایست کماکان تامین گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل آزمایش -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم -آزمایش‌ها این فصل از راهنما به همراه پیوست ‎)٩(‏ به معرفی و تأکید بر لزوم انجام انواع آزمایش‌هایی می‌پردازد که در فرآیندهای طراحی» خرید و نصب ژئوتکستایل برای استفاده در سازه‌های دریایی 9 ساحلی می‌باید در نظر گرفته شده و در تدوین مشخصات فنی قراردادهای تیه و اجرای ژئوتکستایل با پیمانکاران استفاده شوند. بازه‌های قابل قبول نتایج آزمایش‌ها در فصل ۴۱( حسب ۱-۷ کلیات مطابق مشروح در پیوست ‎»)٩(‏ آزمایش‌های لازم جهت کنترل و تضمین کیفیت می‌تواند به دسته‌های کلی زیر تقسیم شود: - آزمایش‌های عمومی (پایه)؛ - آزمایش‌های کنترل کارایی؛ - آزمایش‌های کنترل کیفیت در حین تولید در کارخانه!؛ - آزمایش‌های کنترل کیفیت توسط کارفرما یا دستگاه نظارت"؛ که در این راستا توصیه می‌شود به‌عنوان پیش‌شرط تایید یک محصول, کلیه این آزمایش‌ها مطابق مشروح در پیوست ‎)٩( ۲-۷- آزمایش‌های عمومی تر کیبات استفاده شده در تهیه مواد و روش خاص اجرای مورد برای رسیدن به هدف مطلوب پروژه انجام می‌شود و اسناد احراز کیفیت لازم جهت تایید نهایی کارفرما قبل از تصمیم به استفاده از محصول خاصی آرایه می‌گردد. مهندسی مورد نظر با در نظر گرفتن نحوه‌ی اجراء مطابق مشخصات فنی که باید به‌صورت کامل مندرج در قرارداد مربوطه شوند به‌کار می‌رود. این آزمایش‌ها نیز باید در یک بازه‌ی زمانی کافی قبل از شروع عملیات اجرایی انجام و مدارک مثبته مربوطه تولید شوند. آزمایش کنترل کارایی محصول ژئوتکستایل برای موارد زیر ضروری است: - برای اثبات تأمین شده بودن هرگونه ملزوماتی که در شرایط خاص یک پروژه اجرایی باید رعایت گردند از طرف پیمانکار و این موارد در گواهینامه‌های آزمایش‌های عمومی بند قبلی گنجانده نشده باشند؛ 6 10۳1۳6 |00۳۵ 0۵111 - | |0۳1۵ 1۳36 ۷ دادع) 0۵۸۵۱ - 2 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۱۳۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی - در موارد نیاز به سطح ایمنی بالاتر مثلا برای سازه‌های مهم و حساس و در حالتی‌که خاک زیرین ساختگاه از نظر ویژگی‌های فیلترکنندگی ژئوتکستایل در حالت بحرانی قرار داشته باشد (آزمایش‌های کنترل کارایی با استفاده از دانه‌بندی خاک زیرین به‌عنوان خاک مورد آزمایش)؛ - در حالتی که روش اجرای خاصی که قبلا آزمایش‌نشده برای پروژه موردنظر باشد و یا در حالتی که تجربه‌ای کافی برای اجرای ژئوتکستایل در زیر آب وجود نداشته باشد که وقوع این وضعیت در خصوص اجرای ژئوتکستایل در پروژه‌های دریایی فعلی کشور کاملا صدق می‌نماید؛ - اگر خصوصیات مواد پایه مورد استفاده با آن‌چه در آزمایش‌های عمومی پیش‌بینی شده از نظر منبع تهیه و یا نوع مواد و غیره» تفاوت داشته باشند. به عبارتی دیگر اگر تغییر قابل ملاحظه‌ای در خواص این مصالح نسبت به فرضیات طراح یا ۳-۷ آزمایش‌های کنترل کیفیت در حین تولید در کارخانه بین‌المللی مربوطه در صورت لزوم تایید گردد. آزمایش‌های کنترل کیفیت در کارخانه آن‌دسته آزمایش‌هایی هستند که برای اطمینان از این‌که کیفیت مواد ساخته شده» ۵-۷- آزمایش‌های کنترل کیفیت توسط کارفرما یا دستگاه نظارت آزمایش‌های کنترل کیفیت توسط کارفرما یا دستگاه نظارت به جهت حصول اطمینان از این امر است که مشخصه‌های کیفیت مواد مورد استفاده در اجراء ترکیب‌های مواد_ساخت و اصطلاحا سامانه مواد-ساخت حاصله که این سامانه به ترکیبی از فن‌آوری‌های مواد و ساخت اطلاق می‌گردد الزامات مشخصات فنی قراردادی مدنظر طراح را برآورده می‌سازد. نمونه‌ها برای آزمایش طبق دستورالعمل مورد قبول کارفرما توسط پیمانکار به‌دستور کارفرما اخذ شده و پس از تایید توسط کارفرما به آزمایشگاه مورد تایید ارسال می‌گردد. به عنوان مثال, موارد زیر در نمونه‌های ارسالی به آزمایشگاه درج می‌گردند: -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم -آزمایش‌ها - الزامات قراردادی؛ - نام و نوع محصول؛ - شماره‌ی رول؛ - نام پروژه‌ی اجرایی؛ - بازه‌ای که نمونه‌ی اخذ شده نماینده‌ی آن است؛ - وجه رویی ژئوتکستایل به‌لحاظ اجرا؛ - تاریخ نمونه‌گیری؛ - نام مسوول مربوطه. اگر مطابق قرارداد قرار است درزبندها در محل اجرا تولید شوند نیز ضروری است نمونه‌هایی از آن‌ها به تعداد کافی قبل از شروع اجرا برای آزمایش ارسال شود. برنامه‌ریزی مناسب عملیات اجرایی می‌بایست به گونه‌ای صورت گیرد که نمونه‌ها در زمان مناسب قبل از اجرا به آزمایشگاه فرستاده شده تا نتایج آزمایش قبل از هرگونه شروع عملیات اجرایی در دسترس و قابل بررسی باشند و صرفا پس از تایید نتایج شروع عملیات اجرایی صورت پذیرد. به‌عنوان یک نکته‌ی پایانی که در کل این فرآیندهای طراحی و خرید و حمل و اجرای ژئوتکستایل در کشور ما مهم است عنایت به زمان انتظار خاص یک محصول وارداتی مانند ژئوتکستایل اگر مقرر باشد از منبع خارجی تهیه شود است. در این‌صورت کلیه‌ی فرآیند سفارش و ساخت و حمل دریایی و ترخیص از گمرک همگی باید در زمان‌بندی اجرای پروژه پیش‌بینی شوند. عنایت به این نکته در پروژه‌هایی که مثلا به‌دلیل شرایط مواج بودن بیش از حد فقط چند ماه در سال امکان اجرای آن سازه‌ی دریایی خاص موجود است کاملا ضروری است تا از تاخیر به‌دلیل دیر در دسترس بودن ژئوتکستایل پیشگیری شود و آزمایش‌ها هم به‌دلیل لزوم جهت جبران تاخیر در عملیات اجرایی کاهش کمی و کیفی ننمایند. 3 - 1۵[[| ۲ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بر خی پروزژه‌های عملی کاربر زئُوتکستایل در پروزه‌های دریا: -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هشستم - برخی پروژه‌های عملی کاربرد ژنئوتکستایل در پروژه‌های دریایی هدف از این فصل راهنماء آرایه‌ی برخی مثال‌های عملی استفاده از زئوتکستایل در پروژه‌های بین‌المللی خصوصا با معرفی مثال‌های سامانه‌های زئوتکنیکی یا زئوسیستم‌ها است که هنوز مرجع راهنمای طراحی بین‌المللی یا ملی خاصی در دنیا در حال حاضر ندارند و طراحی آن‌ها برحسب توصیه‌های سازندگان» تجارب موجود و مطالعات موردی خاص هر پروژه انجام می‌گرددد. البته, مثال‌های محاسباتی انجام طراحی مطابق ضوابط مندرج در این راهنما طی پیوست‌های راهنمای حاضر تشریح بیشتر و آرایه شده‌اند. ۱-۸- استفاده از لوله‌های لانگارد در ایتالیا به منظور حفاظت از جزیره‌های دلتایی که در اطراف قوس ناحیه‌ی دلتای پو (ه1۵[عل ۳۵) تشکیل شده‌اند و در خلال دهه‌های گذشته دست‌خوش فرسایش مستمر و فزاینده بوده‌اندء این پروژه در ناحیه‌ی ساحلی به‌نام 502700۷۵۲1 (ع[0] 50۵00۵ اجرا گردید. پدیده‌ی فرسایش این جزیره‌ها از این نظر مهم است که از بین رفتن آن‌ها موجب محرومیت دلتا از حفاظت ساحلی طبیعی‌اش می‌شود. لذاء برای مداخله در این فرآیند باید روشی درنظر گرفته شود که در عین جامعیت دارای هم‌خوانی راه‌حل با مشکلات فنی و محیطی بوده و اکوسیستم محلی ساحل را نیز محفوظ دارد (شکل ۱-۸). ز شکل ۱-۸- پلان و مقطع پروژه در [502700۷۵۳ اع|ع1 52002 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۱۸ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ظرفیت باربری پایین بخش‌هایی از کناره‌های ساحلی که بالای سطح آب قرار می‌گیرند و نبود عمق آب اطراف آن‌ها سبب بروز معضلات متعدد در کاربرد روش‌های سنتی مانند سازه‌های حفاظت ساحلی از نوع سخت مانند انواع معرفی شده در نشریه‌ی ۳۰۰ می‌شود. لذاء استفاده از لوله‌های لانگارد که با ماسه یا سیلت پر می‌شوند به جهت استفاده از مصالح محلی و عدم نیاز به استخراج و حمل مصالح از خارج محیطء انتخاب مناسبی به نظر رسید. فرآیند پرکردن به کمک پمپ‌های ویژه‌ای که مصالح ماسه‌ای را در داخل سازه‌ی لوله تزریق می‌کند انجام شده است. لوله‌های لانگارد در قطرهای مختلفی تا ۲/۳۱۱ و طول‌های مختلفی تا ۱۰۰1 در دسترس بوده‌اند. هنگامی که این سازه‌ها در ترکیبات مختلف استفاده شوندء سازه‌های حفاظت ساحلی‌ای را تشکیل می‌دهند که با قرارگیری در مسیر قطع جریان‌های کرانه‌ای توانایی به تله انداختن ماسه‌ی موجود و لذا جمع کردن مقدار قابل توجهی از رسوب را خواهند داشت که تحجمع این رسوبات هم تیوب را در برابر فرسایش حفاظت می‌کنند. هنگامی که این سازه‌ها با پوشش گیاهی طبیعی محلی منطقه ساختگاه مانند برگنو و درخت گزء که این پوشش‌های گیاهی طبیعی محیط ساختگاه به‌دلیل فرسایش قبلی کرانه‌ها قبل از احداث سازه‌ی حفاظت ساحلی جدید ناپدید شده بودندء ترکیب شوند در نتیجه این امرء سازه‌ی حفاظت ساحلی یک‌پارچگی کاملی هم از این نظر با محیط اطراف حاصل می‌کند. سازه‌های ساحلی برای حفاظت و بازسازی کرانه‌های ماسه‌ای ضرورتا از قسمت‌های زیر تشکیل گردیده است: ۱- خطی که به‌عنوان موج‌شکن فراساحلی عمل می‌کند و در عمق ۲ الی ۳ متری زیر سطح متوسط آب (51]) و در فاصله‌ی تقریبی ۱۵۰1۱ از ساحل قرار گرفته. این خط از لوله‌های لانگارد با قطر ۱/۸۲۳ و طول تقریبی ۱۰۰1۱ و فواصل ۴۰11۱ به‌گونه‌ای در پلان قرار گرفته‌اند که با اثرات جهت باد غالب مقابله نمایند (شکل ۲-۸). ۲ سیستمی از ورقه‌های عرضی که با موانع موازی ناپیوسته" ترکیب می‌شوند تا با پیش‌روی طبیعی که متعاقب به ساخت این موج‌شکن فراساحلی صورت خواهد گرفت خط ساحل آتی را به‌وجود آورد. این ورقه‌های متشکل از لوله‌های لانگارد با قطر 7 هر ۱۰۰1۲۱ قرار گرفته و دارای طول ۱۰۰1۲۱ بودند. این لوله‌ها بر روی فیلتری به عرض ۳/۷۵۱۲ برای پیش‌گیری از فرسایش بستر دریا قرار داده شده‌اند. این موانع ناپیوسته از لوله‌های با قطر ۱/۸1۲ و طول ۱۰1۳ تشکیل شده‌اند. ۳- خاک پشته" پیوسته‌ای در خط اولیه‌ی سطح آب از لوله‌های لانگارد با قطر ۱/۸۳ تشکیل شده‌اند. این لوله‌ها روی فیلترهای با قطر ۱/۵1 قرار گرفته تا کد ارتفاعی بین ۱/۲:۱+ تا (۱/۵1+ بالاتر از سطح متوسط آب دریا را تضمین نمایند که این امر جهت پیش‌گیری از عبور آمواج به‌دلیل سرریزی امواج می‌باشد. ۴ سامانه‌ای متشکل از خطوط عرضی ژئوتیوب‌های لانگارد که برای محافظت از کرانه‌ی ماسه‌ای مورد نظر در محورهای عرضی موازی یک‌دیگر بر کرانه‌ی ماسه‌ای در فواصل ۲۰۰1۱ تا ۳۰۰۱۱ در امتداد خط داغ آب داخل تالاب اجرا شده‌اند. این تیوب‌ها دارای قطر ۱17۱ می‌باشند که در مقابل اصابت امواج پس از پر شدن با ماسه‌ی مناسب پایداری لازم را تامین نمایند. 7 آع[[0272 121900110۵ - | 86 - 2 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هتم - برخی پروژه‌های عملی کاربرد ژئوتکستایل در پروژه‌های دریایی ی ۰ 57 را لوله ای لانگارد به قطر ۱/۸ متر طرح کلی شکل ۲-۸- شکل کلی لوله‌های لانگارد اجرای پروژه: پروژه در سال ۱۹۸۲ آغاز و در چهار مرحله‌ی متناوب به اجرا گذاشته شد و در نتیجه‌ی اجرای آن حفاظت کرانه‌ای به طول کلی 5 احداث شد که یک‌چهارم آن در جنوب دهانه‌ی رودخانه احداث گردیده است. سرعت عمدا پایین اجرای پروژه طی یک دهه. فرآیند همگون‌سازی تدریجی آن را با محیط اطراف ممکن ساخته و حداقل ضربه را به اکوسیستم دلتا وارد آورده است. در سال ۰۱۹۹۲ کارهای مرتبط با ترمیم دهانه و استحصال تقریبا به پایان رسید. تجهیزات مورد استفاده در پروژه شامل یک لایروب مکنده جهت تامین ماسه لازم» یک پانتون برای قراردادن لوله‌های لانگارد و حمل آن‌هاء سه قطعه تجهیزات خاص برای پرکردن لوله‌های لانگارد» یک قایق یدک‌کش» یک دوبه موتوردارء پنج عدد لودر و یک بولدوزر بودند. پروژه در مدت خالص پانزده ماه ولی در طول ده سال اجرا گردید و در آن از ۱۷۶۰۰۲۵ لوله‌ی لانگارد با قطرهای مختلف» ۷۰۰۰۲ تشک فیلتر با عرض‌های ۲-۸- رانه‌گیر ژئوتکستایلی بزرگ در استرالیا در سال ۰۱۹۸۴ رانه‌گیر موقتی در ساحل کرا (1۳1۲۲۵) واقع در منطقه‌ای به نام ساحل طلایی (02۹1-) 0010)) استرالیا با عمر مفید مورد نظر ۵ سال شروع به احداث گردید تا در خلال آن مدت با داشتن اطلاعات پایش این سازه انتخاب راه‌حل بلند مدت مشکل فرسایش شدید محل مورد تحقیق گرفته و به موقع به اجرا گذاشته شود. به لحاظ تصمیم بر اجرایی بودن این راه‌کار» تحقیقات وسیعی برای مقدور بودن عمل‌کرد مناسب اجرای ژئوتکستایل‌های پرشده با ماسه صورت گرفت تا این سازه‌ها هم به‌راحتی در هنگام نیاز قابل برداشتن از محل اجرا و جمع‌آوری باشند و هم در برابر امواج نسبتا پرارتفاع (دارای ارتفاع امواج محیط تا ۵17 در آب عمیق) پایداری داشته باشند. یک ضابطه‌ی دیگر طراحی» سازگاری با فعالیت‌های تفریحی» ورزشی و توریستی جاری در محل ساختگاه بوده در ارتباط با همین پروژه» برای تخمین بهتر پتانسیل‌ها و ریسک‌های طراحی» رانه‌گیر کوچکی هم به طول ۴۰1۵ و ارتفاع لوله‌ی در نقطه‌ای دیگر از ساحل طراحی و نصب گردید که پرکردن این رانه‌گیر آزمایشی به کمک مصالح لایروبی و با پمپ مناسب صورت گرفت (شکل ۲-۸). -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی لوله ورود مواد لایروبی دریچه خروجی هوا : ی مس 0 با./1.۷] ژئوتکستایل سوزن کاری شده با استر غیر قابل نفود پلی پروپیلنی شکل ۳-۸-روند پرکردن رانه‌گیر کوچک متعاقباء رانه‌گیر اصلی پروژه به‌طول حدود ۱۳۰1۷ عرض زیرین ۱۳۵ و ارتفاع ۵17 متشکل از پنج ردیف ژئوتیوب با قطر ۱/۳۸۵ اجرا گردید (شکل ۴-۸). ژئوتکستایل مورد استفاده در ژئوتیوب‌ها از نوع سوزن‌کاری‌شده با وزن مخصوص *۱۲۰۰8/۲۲ و مقاومت کششی ۴۴۸۷/۱ برای لایه‌ی خارجی و الیاف بافته‌شده‌ی نفوذناپذیر از جنس پلی‌اتیلن با مقاومت گسیختگی ۳۸۷۲/۲۰ برای لایه‌ی داخلی بوده است. حداکثر تنش مقاوم صفحه‌ای در ممبران مرکب ۶۵۷/1۲ به‌دست آمد. ژئوتیوب‌ها به‌لحاظ سازه‌ای با دیافراگمی پوشانده شدند تا با هم ترکیبی عمل کنند. این رانه‌گیر در سال ۱۹۸۵ اجرا گردید. محل انجام کار به‌طور موقت با ساخت یک بند ماسه‌ای حین کار محافظت گردید. سطح بستر نیز به میزان ۲/۵۱۷ زیر متوسط سطح آب گودبرداری شد. قبل از قراردادن و پرکردن زئوتیوب‌ها لایه‌ی فیلتری با پهن کردن ژئوتکستایل در کف بستر دریا و قراردادن ژئوتیوب‌هایی بر آن برای محافظت از خوردگی بستر اجرا گردید. ۵ 1 ۱۳۳۵ << ۳ ۱ دام نس :۲۱۹ 5 ۷ 4 11 ۰ یم ۷ ** 3 + : ۳ 1 سس : سس شش پ 5 سس ۱ ۱ ی تا 3۵ 4 و 0 یا ۹ رو وا سل سس 0 رای نی :یا 2 یس لا به ی روبی از زئوتکسنابل ۱۲۰۰گرمی ۱ 1 ٍ ژئوتکگستایل پیرامونی ۱۳۰۰گرمی جزئیات تیوب ها پلان شکل ۴-۸- مقطع و شمای رانه‌گیر زئوتکستایلی در ساحل ‎0۵۶٩1‏ 0010 در مقایسه, هزینه‌ی اجرایی رانه‌گیر فوق تا حدودی کمتر از رانه‌گیر متعارف از نوع توده سنگی بود. جهت حصول اطمینان از پایداری» مدل فیزیکی این رانه‌گیر در مقیاس ۱:۲۵ هم در آزمایشگاه تحقیقات هیدرولیکی دانشگاه شهر (۵ع۷۷/۵1 50:1۳ ۷ع۱7) -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هشستم - برخی پروژه‌های عملی کاربرد ژنئوتکستایل در پروژه‌های دریایی مورد آزمایش قرار گرفت. در نتیجه‌ی این مدل‌سازی فیزیکی» سازه‌ی فوق در برابر امواج آب عمیق به ارتفاع ۵10 تحت زاویه‌ی برخورد صفر درجه (حالت جهت موج عمود بر موج‌شکن) پایدار بود. برای اصابت مایل امواج, پایداری کاهش یافته به‌طوری‌که برای زاویه‌ی برخورد ۲۲/۵ درجه نسبت به محور طولی رانه‌گیر» پایداری سازه صرفا مادامی که سطح آب این طوفان پایین‌تر از سطح ژئوتیوب‌های لایه رویی باشد. برقرار بود و در صورت وقوع سطح آب‌های بالاتر که لایه رویی را مستغرق می‌ساخت» ناپایداری کامل لایه‌ی رویی و نیز دو لایه‌ی زیرین ژئوتیوب به‌دلیل حرکت‌های جانبی» حتی در ارتفاع موج ۳/۷۵/۲۱ هم حادث می‌گردید. احتمال سرقت و خراب‌کاری در حین ساخت این رانه‌گیر و پس از آن» معضلی مشهود بود. نخستین نشانه‌های وقوع آنء مشاهده پارگی‌های متعدد با چاقو بود که ترمیم لازم به کمک وصله‌های زئوتکستایلی که با چسب چسبانده شده بودند صورت گرفت. پس از اجرای رانه‌گیر و وقوع طوفانی با ارتفاع امواج ۲/۵ الی ۲ متری, قدری نشست در قسمت هد رانه‌گیر ثبت گردید. در ژانویه سال ۶ بریدگی نسبتا وسیعی به طول ۲1۲ آلی ۲1۲۱ در ردیف دوم رئوتیوب‌ها در قسمت هد مشاهده گردید. این بریدگی باعث شد که ژئوتیوب لایه‌ی رویی به کناره‌ها رانده شود و نهایتا به پارگی دیافراگم پوششی ژئوتیوب‌ها و خرابی کلی ۲۰1 پایانی سازه بینجامد. در آگوست سال ۰۱۹۸۶ سی عدد کیسه ژئوتکستایلی بزرگ به ابعاد ۴۲۳ در ۱/۲1۳ برای ترمیم قسمت آسیب‌دیده جایگذاری شد و فضای بین آن‌ها نیز با مخلوط ماسه-آسفالت پوشانده شد. لیکن نشست‌های بعدی سازه‌ای باعث شستگی مخلوط ماسه-آسفالت در نتیجه‌گیری, اگرچه وقوع خراب‌کاری و ضعف سازه‌ای در قسمت هد به خرابی کلی ۳۰1 پایانی این سازه‌ی موج‌شکن‌مانند انجامیدء آن‌هم در حالتی‌ که این سازه به کرات در معرض امواج آب عمیق با ارتفاع قابل توجه تا ۵1 نیز قرار گرفت (که امواج شکنا پس از انتقال به آب کم‌عمق با ارتفاع ۲ الی ۲/۵ متری در هد سازه اتفاق می‌افتد) ولی مابقی سازه تا به‌حال عملکرد رضایت بخشی مشاهدات کلی نشان می‌دهد که با وجود نیاز به تکمیل دانش طراحی هد.ء ایده‌ی استفاده از این‌گونه سازه‌هاء. خصوصا هنگامی که مصالح مناسب محلی موجود نباشد به‌صورت اصولی قابل بررسی است که مهندسین طراح می‌توانند با پیش‌بینی مدل‌سازی فیزیکی هد با امواج مایل از صحت طراحی برای منطقه‌ی هد خصوصا برای جهت حاد اصابت امواج به این نوع سازه یقین بیشتری حاصل ۳-۸- کاربرد ژئوکانتینر در موج‌شکن‌ها و سازه‌های دریایی پروژه با نام اصطلاحا مسیر چشم قرمزی (ع۳0۹۵10) ۳۷۵ 1+00) بندر اوکلند واقع در ایالت کالیفرنیا شامل شش بند خاکی به طول مجموع ۲۱۳۰1۲ می‌شد که یک پروژه با حجم کار نسبتا متوسط کم در سازه‌های دریایی تلقی می‌گردد و در سال ۱۹۹۳ میلادی اجرا گردید. کیسه‌ها روی دوبه به‌وسیله لودر در محل قرار داده شدند و ژئوکانتینرها نیز با فروافتادن از دوبه‌ی از وسط بازشونده بر روی بستر سقوط نموده و اجرا شدند. جزییات هزینه‌های اجرایی و احجام و مقادیر مصالح مصرفی در پروژه براساس بهای واحد حجم مصالح پرکننده محاسبه گردید. طی این پروژه» در حدود ۲۹۰۰۰۱۲ کیسه پلی پروپیلنی که به‌صورت مکانیکی از ماسه پر شدند استفاده گردید. بهای واحد تمام شده -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی کیسه‌ها ۳۶/۶ دلار در هر مترمکعب برآورد گردید. محیط کیسه‌ها ۳/۶۵۲۱ و طول آن‌ها ۳/۶۵۲۱ بود که پس از دوخته شدن به قطر می‌رسید. در این پروژه از ۵۵۶ عدد ژئوکانتینر استفاده شد که به‌صورت مکانیکی با ماسه پر شدند. این ژئوکانتینرها هر یک بین ۷۶/۵۲ الی ۴۰ ماسه را در خود جای دادند که بهای واحد ۲۱/۴۶ دلار در هر مترمکعب با احتساب هزینه‌ی ژئوکانتینر و هزینه‌ی عملیات پرکردن حاصل می‌شود. محیط ژئوکانتینرها ۱۳/۷۲۳ و طول‌شان بین ۱۲۲ الی ۳۵۲۳ بود. حداکثر طول به عرض در آن‌ها بین ۳/۳ تا ۶ متغیر بود. بین ۶۰ تا ۷۰ درصد حجم ژئوکانتینرها با ماسه پر شدند. قبل از قراردادن ژئوکانتینر در دوبه» مقدار ۱۱۵۲۳ ماسه به دوبه اضافه گردید. این امر به سهولت دوختن رویه ژئوکانتینر کمک نموده پس از باز کردن دوبه, لایه‌ی ماسه‌ی اضافی با جریان موجود با سرعت تقریبی 1۲۷/۹ ۱/۲ شسته شد و ژئوکانتینر به‌طور یکنواخت و بدون پیچ و تأب در محل مستقر گردید. در شروع پروژه سه زئوکانتینر» از مجموع ۵۵۶ عدد دچار گسیختگی شدند. گزینه‌ی اجرایی دیگری خاص پروژه‌ی فوق‌الذ کر با استفاده از سنگ با هزینه‌ی ۱۶ الی ۲۰ دلار در هراتن و یا هزینه‌ی ۳۱ الی ۹ دلار در هر مترمکعب قبلا مورد بررسی قرار گرفته ولی گزینه‌ی ژئوتکستایلی انتخاب گردیده بود. با مقایسه‌ی بهای واحد هر گزینه‌ی مختلف, هزینه ۲/۳۲۳ کیسه‌ی ماسه‌ای معادل هزینه‌ی سنگ به‌دست می‌آید اما هزینه‌ی ژئوکانتینرهای پرشده با ماسه حدود ۸۵۰ ارزان‌تر از سنگ بود. این مثال نشان‌گر حالت خاصی است که در برخی نقاط دنیا به‌دلیل رقابت تولید و اجراکنندگان محصولات ژئوتکستایلی, استفاده از ژئوکانتینرها نه تنها ارزان‌تر تمام می‌شود بلکه خطرات کم‌تری نیز متوجه نفت‌کش‌هایی که در بندر تردد می‌کردند می‌نمود چراکه از حمل دریایی و زمینی سنگ به منطقه جلوگیری گردید. نهایتاء هزینه‌ی کل پروژه که در حدود ۰ دلار محاسبه گردید به‌دلیل کاهش هزینه‌ی نگهداری در طول دو سال جبران گردید و این پروژه تا به‌حال بدون مشکل خاصی مورد بهره‌برداری قرار گرفته است. تعداد سه عدد از ژئوکانتینرها به اندازه‌گیر تنش و فشار مجهز شدند.ء ولی هزینه‌ی این اندازه‌گیرها در هزینه‌ی کلی پروژه لحاظ نگردید. زئوکانتینرها در عمق ۱۸ متری در آب رها شدند. داده‌های تنش اندازه‌گیری شده از اندازه‌گیرها نشان می‌داد که ضریب ایمنی نو کانتینرها نزدیک به ۱/۰ بوده است. پس از اتمام اجرای پروژه مقدار کمی از ماسه‌ی درون کیسه‌های ژئوتکستایلی و ژئوکانتینرها به‌دلیل بزرگی ابعاد روزنه‌ی ژئوتکستایل مورد استفاده از آن‌ها خارج گردید. لیکن مقدار فرار مصالح ماسه‌ای آن‌قدر زیاد نبود که به پایداری سازه آسیبی وارد آورد. ۳-۸- احداث جزیره‌ی مصنوعی در بحرین به کمک ژئوتیوب پروژه "امواج " ([۸1۷/۵) احداث جزیره‌ای مصنوعی در شمال شرقی جزیره‌ی محرق در سواحل شمالی خلیج فارس واقع در بحرین را به مساحت تقریبی ۲۸۷۹۰۰۰۰۰۲ شامل می‌شود. نکته‌ی قابل توجه در این پروژه استفاده از زئوتیوب در محیط جزیره است که حدود دوازده میلیون مترمکعب ماسه‌ی لایروبی را داخل خود دربرگرفته است. طول تقریبی ژئوتیوب مورداستفاده در این پروژه در حدود ۱۰۱ بوده است. موقعیت مکانی جزیره‌ی امواج در خلیج فارس در شکل صفحه‌ی بعد نمایش داده شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- کنترل شده و به حداقل م ژئُوتکستایل بافته‌شده‌ی پل طول هر یک از پرده‌ها در ۱ ۳ 5 ۱ ای عملی کاربرد ژئوتکستایل در پروژه‌های دریایی یامه در 1 در بر ی ۱:30 یبای اس 7 ۰ نانز نید 1 82۳۳3۱۳ ۵ ۱ 23 ۲3۵۱۲۱ تا مت نت مر انار ازروزرری ۵ ۴۱۵۵۶۱3110۱۳ «دااه‌رام ۵0 ههمو ۵۵ ۷3۵۲۱۶ (23052۷3 ۲۵۱۵۵ وا + ]۱۳۹۵۲۱۹۲10۱۵۱ ۵ اوه اه‌مد مره بط ۳ 50۲۳۲۱۱۷ شکل ۵-۸- موقعیت مکانی جزیره‌ی مصنوعی امواج در بحرین زیست‌محیطی» می‌بایست میزان حرکت لای و سیلت در خلال عملیات لایروبی و استحصال زمین از دریا مکن کاهش می‌یافت تا محیط طبیعی دریایی را تحت‌الشعاع قرار ندهد. بدین منظورء پرده‌هایی از جنس ی‌پروپیلنی مطابق شکل زیر برای جلوگیری از حرکت لای و سیلت در اطراف محل پروژه نصب شدند. حدود ۲۰۰1۲۱ و ارتفاع آن‌ها ۳1۳ بوده است. ۲۰۰ صفحه ی زنوتکستایلی مهار زنجیری کل ۶-۸- پرده پلی پروپیلنی برای جلوگیری از حرکت لای و سیلت در حین اجرای پروزه -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی برای طراحی موج‌شکن‌های توده‌سنگی در این پروژه» موج طرح با دوره‌ی بازگشت ۵۰ سال در نظر گرفته شد. به‌دلیل نیاز به استفاده از منظره‌ی دریاء موج‌شکن‌ها از نوع مستغرق ۲ طراحی گردیدند. در پیرامون جزیره» ساحل مصنوعی ماسه‌ای نیز احداث گردید که موج‌شکن‌ها وظیفه‌ی محافظت از آن‌را در برابر أب‌شستگی برعهده خواهند داشت. در ساحل شرقی این جزیره بین ال ۲/۵1۳ و لالح ۱/۵ متغیر است. در کرانه‌ی شمال شرقی» شیب بستر دریا تند بوده و با فاصله‌ی ۱۵ از موج شکن. عمق ید ) ۲/۵۲۳ می‌رسد. به‌دلیل عمق کم در محل پروژه» ارتفاع امواج با شکستن تدریحی آن‌ها به‌صورت محسوسی کاهش می‌یابد و به‌اصطلاح توسط عمق محدود می‌گردد. رفتار جزر و مدی در محل پروژه از نوع مخلوط نیمه‌روزانه بوده و مشخصات آن به‌شرح زیر است: جدول ۱-۸ ارتفاع‌های جزر و مدی در محل جزیره‌ی امواج سس لوح محاسبه گردیده بود.ء میزان افزایش سطح آب برای دوره‌ی باز گشت ۰ ساله برابر ۱۹ بالاتر از سطح متوسط آب ی 0 0 درنظر گرفته شد. لذاء با در نظر گرفتن اثر متوسط مد بیشینه» رقوم ارتفاع طراحی برابر (آن) ۲/۵1۷ انتخاب گردید. ۳۰ ۰و ۰ ساله محاسبه شدند. پریود متناظر امواج فوق‌الّد کر نیز بین ۸الی ۱۰ ثانیه بوده است. می‌شود. لذا شرایط امواج طراحی در محل پروژه به‌صورت جدول زیر کاهش می‌یابد: جدول ۲-۸- حداکثر ارتفاع موج در حالت عادی و طوفانی در محل پروژه برای طراحی» از موج‌شکن‌های تاج‌پهن مستغرق در هر دو قسمت کم‌عمق و عمیق استفاده گردید. ارتفاع تاج موج‌شکن برابر ارتفاع متوسط سطح آب دریا (-۷151) و عرض موج‌شکن نیز در حدود ۵۰۲ (تقریبا برابر یک طول موج) تعیین شد. طراحی 640 - 3 [1۵ل56:31-0 ۷11۳۵۵0 - 4 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هتم - برخی پروژه‌های عملی کاربرد زئوتکستایل در پروژه‌های دریایی با استفاده از ژئوتیوب محاسبه گردید. الیاف ژئوتکستایلی به‌کار رفته در زئوتیوب‌ها از نوع ژئوتکستایل بافته‌شده از جنس پلی‌پروپیلن با مقاومت بالا در برابر اشعه‌ی فرابنفش بوده است. شکل (۷-۸) سطح مقطع طراحی شده‌ی موج‌شکن‌ها را در عمق‌های مختلف نشان مقطعی از موج‌شکن فراساحلی که درعمق سمتر 7 ۰۰/۵ نا ۱/۵۳)01- ساخته شده : 50 یک لایه نگ بای را تمد ما ار نفاغ نسبت به ۲۲ 5-۳ 0 ۸150-2000۵ دولایه سنگ چ ۳۰۰-۱۰۰۰ سار صر ۲۳-0 ۱۱۵ ۲۵ 2170-450 ره مر ۹ جا؟. ۱۱ [۲۱ .۸۱۴۱ 2.07 0 رویوت مقطعی آزموج شکن فراساحلی که درعمق بستر 1 ن) ۳ ۱/۵- تا (1 )۲ ۲/۵- ساخنه شده دولایه سیگ ۳۰۰-۱۶۰۰ لاه 050-7 با ۸۷۲3-630 یو 5 ۱ ارنفاع نسبت به 2-0 برهریک لاید سنگ ق۳۰۰۴ ۶ ۱ آرتغاع ۱ انا سود 309 ۹ الاح 23 9ل). ۳ 3 : رَئوتوب با محبما پیرامون ۰۳۳/۲8 غرض_ زج ۱۰/۵۵ وا.تفاع ۷۳1 مقطعی آزموج شکن فراساحلی که در عمق بستر 3 ۲/۵۱- تا 1ن) ۱ ۲/۵- ساخته شده یک #ابه نگ ۲۶ ۰.۰ رنه وت ۰ ۱۰ رات 60 )۱75 2.000۲8 150-۰ ۱ ژتوتیوب با محیفا بیرامون ۲۲:۱۱ و عرش 131 ۲۰ وارتغاغ [۳۱۱ دولایه سیگ ۵8 ۳-۱۰۰۰ ا 00560-:۹0 و32 را 1۹0-650 8 9 ی سس 0 | 0سا ۳ 2+ ۱.0+ 1 0 ۱ ۰ ۱ ستگ ۰120 ۱۰ ارتفا ‎٩‏ یک لابداسنگ و۱۱۰۰ ۳۰ ستا سم ار نفاع نسبت به .۲.0 150650650 یک لاید سنک ۶۰-۲۱۰۲۵ 1 ۱۹5 (230 ۰ ۲۱5۵ شکل ۷-۸- سطح مقاطع موج‌شکن‌ها در عمق‌های مختلف پروزه امواج بحرین در شکل‌های (۸-۸) و (۹-۸) سطح مقاطع ماشین‌رو و حفاظت ساحلی پیرامون جزیره آرایه گردیده‌اند. مقطع تیب جهت تردد وسایل نتلیه روی موج شکن لا 20.0 رتفاع اسو ۳ 2.60 1 رتَوتیوت با محیط پبر مور ۵11۹ و ارتفاع ۱۱۸۱۱ وخجم واحد عرض پر ۱11 ۱/۶۵ ئوتیوب بامحیط پبرامون (۱۳۱۳» ارتقاع ۲/۶ و حجم واحدعرض ,172 ۱/۲۵ لد یگ ششک االش. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دریایی دولابه سنگ ۵ :۰۱:۰ ۳ [ - ها 502-0۵5 وا 50-020 انا ی سس سس وت ۹ سس 8 : سس ی 0 تسه ِ ۱ ۱ ۰ : سر مر ی ۰ از نوروز ی ص رک س تا سس ۳ ی و ی مر ّ سم 0۳ ۹ کی کی 0 ۲ ا مه ۳ ۰ ۰ ی س‌ِ ی لاید اول مسالح برکنده حاسله از لاپرویی سس اک اس اس سا را سس شکل ۹-۸- سطح مقطع سازه‌ی حفاظت ساحلی پیرامون جزیره مشخصات فنی زژئوتکستایل مصرفی نیز در جدول زیر ارایه گردیده است: جدول ۳-۸- مشخصات فنی زئوتکستایل مصرفی در پروژه‌ی امواج بحرین سا ات تاد ۲ و موس کی صدیست اه زاریش تیرمکان ان نوی مورا کته هه مس سس (یرحسب د درصد ند مقاومت نهایی 4 ۳۲۷ 1 ۹ بدستامده) 069 را تا ا اه ی 5 64 مزیت اصلی عنوان شده جهت استفاده از ژئوتکستایل‌ها در این پروژه سرعت بالای اجرا بوده است. به‌علاوه» مطابق اسناد ثبت هزینه‌های اجرایی مورد استناد مالکیت پروژه» ظاهرا استفاده از زژئوتیوب به صرفه‌جویی تا حد ۵۰ درصدی در هزینه‌ی اجرایی پروژه انجامید. البته, قبل از نتیجه‌گیری از این نکته هم نمی‌باید گذشت که امکان استفاده از مصالح لایروبی آن‌هم در آن حجم و با سرعت تهیه‌ی بالا که قطعا این میزان زیاد لایروبی تبعات زیست محیطی نامناسب برای محیط نسبتا حساس منطقه‌ی طرح ایعنی خلیج‌فارس هم داشته است نمی‌توان به‌سادگی عبور نمود و به‌صورت مستقل امکان بررسی این‌که آیا واقعا تا ۵۰ درصد صرفه‌جویی تحقق هم یافته به‌دلیل در دست نبودن اسناد مقایسه‌ی مربوطه موجود نمی‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- اج لاه ه. بیوست 1 ای فیلتر و با -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۱- کنترل نیاز به لایه‌های فیلتر و یا جداکننده پ-۱-۱- نحوه‌ی کنترل در صورتی که نسبت ,۸ از مقدار مجاز آن با : بین خاک بستر و لایه‌ی حفاظتی پوششی ضرورت م ن)ا 20 18 16 4 ۸: نسبت متوسط قطر درات 0,0 لایه‌ی حف رنل): ضریب یکنواختی خاک بستر یا خاک لاه رن): ضریب یکنواختی مصالح لایه‌ی حفاظتی توجه: نمودار 51107/71۳۸/5آن) برای خ 00( > (] > 4 می‌باشد. لیکن : لذا می‌توان آن را برای تعیین ضرورت می‌تواند برای تشخیص ضرورت لایه‌ی 40 36 32 28 ۱ 4 ی 3 20 0 16 12 8 4 و دانه‌بندی فیلتر در بازه‌ی ی هندسی درات تنظیم شده» ار برد. این ضوابط هم‌چنین ز استفاده شود (ر.ک. ۲-۲-۲). -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی الف - لایه‌ی محافظتی از سنگ آرمور کلاس آ1 بر روی خاک زیرین تشکیل شده از ماسه با شن‌های بسیار درشت 0 2.0 > ول 1.5 > ول خاک بستر: 111 ۵4 کدی لایه‌ی حفاظتی: 0 (0 > و1 (پیوست ۵) ۲۳7 با توجه به نمودار 197181/71۳۸/5ح: مقدار و۸ مجاز ۱۱ می‌باشد. مقدار موجود ,۸ برابر ور 1۳ 5 < و۸ >مقدار مجاز ,۸ است. در نتیحه فیلتر ضروری است. 50 ب - لایه محافظتی از سنگ آرمور کلاس آآ بر روی خاک زیرین شنی نسبتا همگن 0 (2)0 > ول 0 6[ >< ول خاک بستر: 111 ۵4 کدی لایه‌ی حفاظتی : 0 ( > و1 (پیوست ۵) 17 نت۲ با توجه به نمودار 157181/71۳۸/5: مقدار و۸ مجاز < ۱۱ 8 117 <- ر.۸ <مقدار محاز .۸ است. در نتیجه نیازی به تعبیه‌ی لایه‌ی اضافه‌ی 50 0 -------- صفحهٔ بعد -------- کنترل ۰ ۶ خاک در برایر فرار -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۳- کنترل پایداری خاک در برابر فرار مصالح پ-۱-۲- نحوه‌ی کنترل ۱- منحنی دانه‌بندی را مطابق شکل زیر در نقطه‌ای اختیاری قطع کنید. قطرهای ریزدانه‌تر به‌عنوان بازه‌ی پایه (م0). قطرهای درشت‌دانه‌تر به‌عنوان بازه‌ی فیلتر (م0) خواهند بود. قطر قطع‌کنندگی (ع04) و درصد وزنی (۷۷» 0) را نیز بخوانید. ۷ زانط 8 ۲[ ۷4۱۱۷۱۲ و6301 *2 23856۰71371 19 لاد ات ۱ ماه با وال اک یل 36۳5 ها اه ی ماد ۵ اه ! 7 ز ی وا رورا اد داح و ۳۳۱۵ 3 ۸ب۸۷ه 8 0۲33۱713 , ۳۴ دا ۲۵ 22206 سس رو -اهع 2 623:100 7 : 6 17 322( ۱ که 2 1 ال ۲با9اد1 ها وانترسات هادای ۱ ای زد لا وا ان 20۳ 1 8 1 ۷6 ۲12 ۷6 6 ۷۱ 1+ ۱ ]0۱411۱۳۶ 24۱۱ یر قطر ذرات شکل پ-۱-۲- منحنی دانه‌بندی خاک و دانه‌بندی کسر خاک پایه و خاک فیلتر برای قطر قطع‌کنندگی انتخابی م1 ۲- با توجه به رابطه‌های (پ-۱-۲) و (پ-۲-۲) منحنی دانه‌بندی محزایی را برای هر یک از کسرهای خاک پایه (بستر) و خاک فیلتر به‌دست آورید. برای این منظور حداقل ۵ قطر با توزیع یکنواخت در هر حالت باید استفاده گردد: الف - تعیین منحنی دانه‌بندی کسر خاک پایه یا زیرین! درصد وزنی برای قطر دانه‌بندی انتخابی رب خواهیم داشت: ۷ (پ-۱-۲) 1009 0 ری/۷ 5 ب - تعیین منحنی دانه‌بندی کسر خاک فیلتر درصد وزنی برای قطر دانه‌بندی انتخابی رم خواهیم داشت: ۷۷ را ۵ (پ-۲-۲) 6دک امش رزرم/۷ ۷۳ - 1۱0096 | - 730-0 - -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳ راهنمای کاربرد ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دربایی که در آن: - رن۷/۸: درصد وزنی منحنی دانه‌بندی کسر خاک پایه (بستر) در قطر دانه‌ی انتخابی رل - رنم۷۷: درصد وزنی منحنی دانه‌بندی کسر خاک فیلتر در قطر دانه‌ی انتخابی رنمل - و/۷: درصد وزنی خاک در قطر دانه‌ی انتخابی رنمل یا رنمل در منحنی دانه‌بندی اصلی - . ۷۷ : درصد وزنی خاک در قطر قطع‌شدگی عل4 در منحنی دانه‌بندی اصلی ۳- پایداری مکانیکی فیلتراسیون را برای منحنی دانه‌بندی کسر پایه و فیلتر با توجه به نمودار 51181/7[1۳۸/15آن) کنترل کنید. ۴ مراحل ۱ تا ۳ را برای قطرهای قطع‌کنندگی متفاوت انجام دهید (شکل پ-۲-۲). خاکی در برابر فرار مصالح پایدار است که پایداری مکانیکی (هندسی) فیلترکنندگی بین کسرهای پایه و فیلتر آن به ازای تمامی قطرهای قطع‌کننده تامین شده باشد. 2۵و 5 5 ۰-3۷ 0 هو 9۵ 80 ۵ > 30 3 ک 20 5 10 100 20 10 6 1 01 6ع 9 2 0 41 ۵006 2 0 شکل پ-۲ -۲- قطرهای قطع‌کنندگی متعدد پ-۲-۲- مثال محاسبه‌ی طراحی ۱- منحنی دانه‌بندی موجود در شکل (پ-۲-۲) را در قطر قطع‌کنندگی 11| < عل به کسر فیلتر و پایه تقسیم کنید. (پ-۳-۲) 6 - ۷۷ ۲- به منظور تعیین منحنی دانه‌بندی کسر پایه و فیلتر خاک تقریبا تمام قطرهای دانه‌بندی باید مورد استفاده قرار گیرد: 0.6 0.35: 0.2: 0.15: 0.۱1 > رل (پ-۴-۲) 0 (20: 16 ۱0۵+ 6.0: 4.0: 2.0 > رل مثلا برأای 0.211۱ < درلداریم 1942 < ,۷۷ (ریک.شکل پ-۱-۲). از رابطه‌ی (پ-۱-۲): (پ-۵-۲) 6 - 199/489۷1009 - ۷۷ مثلا برای 61۲۳ * ,م4 داریم 596 - و۷۷ (رمک.شکل پ-۱-۲) -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۳- کنترل پایداری خاک در برابر فرار مصالح از رابطه‌ی (پ-۲-۲): ۲ - م5956 (بپ-۲-ع۶) 216 - ۱0090 7۹86 296 ۷۳ ۱ 56 - م1006" به‌طریق مشابه درصد وزنی کسرهای فیلتر و پایه‌ی منحنی‌های دانه‌بندی را برای سایر قطرهای تعیین شده به‌دست آورید. ۳- به منظور کنترل پایداری فیلترکنندگی کسرهای پایه و فیلتر قطرهای مشخصه‌ی زیر و منحنی دانه‌بندی آن‌ها مورد نیاز است: کسر پایه کسر فیلتر 0 > ول 0 < و1 0 > ول 0 > و10 (پ-۷-۲) : 0.0097 - 1 ع 1 ود ۹0 - 8 0 - 16 و1 با توجه به پیوست (۱) با 3.3 > ررنکو 5 <* رناداریم 22 < رو ۸(مجاز) 19 ۱8 محاز .۸ < 76 لش ۸ د ار 0و 025 01 50 (موجو ( پایداری مکانیکی فیلترکنندگی بین منحنی‌های دانه‌بندی کسر پایه‌ی فیلتر وجود ندارد. به‌عبارت دیگر این ترکیب در برایر فرار مصالح با توجه به قطر قطع‌کنندگی موجود پایدار نمی‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ست ۳ ار ما برخی نکلت اجرایی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۳- برخی نکات اجرایی نی پ- ۱-۳- انواع روش‌های اجرای فیلترها تا 2 ساک یا یر مک در مک اه خا سا 9 ۱ 1 . را نمی 2 تکاس حیرض :. 1 ۱ 7 ۹ اس ی ی ی یا ۷ ۳ ی 7 ۹ 1 ۰ .۹ اس 2 << ۹ اس ۰ ۰ ۶ ۱ ۱ 1 ۰ هه هد ۳ ی َ سس ۳ - ار سا سم ۹ ۹ ۱ یک ز وتیل ۰ ‌ ی ۹ ۳ ۹ ی ۹ رو ۳ را و مج و ی ۳ ۰ هو هر "یه و ام کج یار اه دهم خر نور یالقم سرب یا هناد یا ریز پا وی خن بش ۰ مک را بشید سورخ اه و ی و دو و و ید و ی ار ی اب ان 0 یا یا را تر دا را یا اب و 0 را هری یاق سشکل پ-۲-۳۲- زئوتکستایل بر روی زیرلایه‌ی رگلاز از مصالح دانه سنگی (ر.ک. ۳۶) م مد :1 ی اش ۱ ۰ ات ان ۹ 1 و در یا سم 2 ی اه یا - را ۳ ۹ ی ۱ ی :1 ی اس ۹ ۹ س + - ایک مه ۳ .۹ ۹۰ ِ + نج کت مکی کت فف سنششی مشود تشه او مه ی ویو و و دا 9 ول ی بت و ۰ 9۰ ۹۰ ۰ و ۶ی ‎٩+٩ 9 ی 7 ه ۰ ۰ زا ۰ ۰ ‌ ۰ رد راومه ۰ ۹ پش‌ هه شسکل پ-۳-۳- زئوتکستایل بر روی فیلتر سنگی نامحدود (ر.ک. ۴۳۶) ی 7 0 ی مر رس ار ۱ ۱ زا 7 ۹ 1 0 ی ۱ ۶ س ی ی ام سس سر ام رصم ۸ ۳ سس 1 و و اوه یک ما ماو با مشاه و 1 وگ وا زلوتکنایل ۳ بو تمد ۳ مکی ۳ موم ۹ ۳2 مود ۳ ۰ ۳ 2 یا 0 / ۰ ی 9 3 3 ی ط ۹ 9 9 خاک زیونی 4 ً ای ر ی بر ی ی کر را ال اس کر ی که ۳ تک هک که هه کح هه هه ههد هههده شکل پ-۳-۳- مصالح دانه‌ای بین لایه‌ای بین زئوتکستایل 9 لایه‌ی روبی (ر.ک. ۵-۶) -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۴۰ راهنمای کاربرد زئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی او مه مه ۷ ری پ- ۲-۲- زئوتکستایل با ملحقات سازه‌ای 1 و کی ۰ هی با 2 ۰ تن ۸ ,۳ ۸ ۹ ۹ یم ۱۳ _مض [ 7 را تسم ۳ اس ک 1 1 - ۹ ی را تک در ۰ ی -‌ ی یا شکل پ-۵-۲- ژئوتکستایل با ملحقات سازه‌ای با منافد نسبتا کوچک 1 . وی سوم ای _ ۰ سس 2 ۹ 1 ۱ ۶ ۸ : , ۲ 2 ۳ را جر ۰ سوه هک ۰ ل #ست س هه ۰ کت ۰ ی که ۰ ۰ شکل پ-۶-۳- زئوتکستایل با ملحقات سازه‌ای با منافذ نسبتا بزرگ ۳ مب کت - ف ۱ 5 ۹ ۰ ری ی ی ی ۲ ست و ۰ ۰۰ خی ۰ ۸ [ ی سا 1 را ی ی : سا اه ار ی : ی 5 م۳ ۳ ن پر ۰ 1 ی اس ۰ رو نس و ۰ سم اک اه 2 : اه جر ۴ حور ی را 6 و ۲ هچ ار ی دا ال و - نی ای و مس وس ی سب مشچ وی با ی ۴ ی سر ۰ 1 ۰ ی , : ۰ سا ویس ۹ ۰ + ام 1 ۹ ی ی ام و َ 8 ککام 1 6 ار ک ۳ سر وگن جح سا رو تسه ۰ ی 5 س ُ 0 2 مممیسد ی دک مس یم 2 ما ی هر سم را ست او اس مو 5 رس 5 : ها : و ی - را رید حو 2 رن ۱ 2۳ 2 کر و ۹ مور هر اس مها ۹ اه سر حور هه ادا ۱ شکل پ-۷-۳- ژئوتکستایل با ملحقات شبکه‌ی چیری (تشک استغراق) (ررک. ۳-۶-۶) -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۲- برخی نکات اجرایی پچ ب- ۳-۲- مثال‌هایی از جزییات اجرایی لبه‌ی بالایی در سازه‌های حفاظت سب (ر.ک. ۷-۶) ۰ ۹ دی ۳ ار ۱ نی ‌ , سک و کر وس دم 1 ضد یو تنور را را ی ره کر را سشکل پ-۸-۳- لبه‌ی بالایی فیلتر در حالت دبی ملایم آب‌های سطحی را ی / را ۰ ض را ۳ ۰ ری 1 ت , 0 ۱ ی ۹ ده ۱ را رد و تا ای 1 ی ی ۵ ۹ را وا ی 7 1 یه 7 ۰ 0 ایدیش :2 لت 4 ی پوس سشکل پ-۱۰-۳- لبه‌ی بالایی فیلتر در حالت سیب طولانی یک سازه با ارتفاع آزاد زیاد -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی رس بپ- ۳-۳- نخودی اجرای پاسنه در سازه‌ی حفاظت سبت (مثتال لأیه‌ی آرمور با درریق نافقفص ( الف - پاسنه‌ی فرسی: فقط در خاک‌هایی که به میزان کمی در معرص آاب‌سستگی هستند (211۳ < 10 3< ( ام ی رتور سا اه ی و مر اس و با ی سا ار 9 رپ ی سا در ۹ ست ی تا ماس پچ ماس هس رو و از ی مک ما 2 ۲ تا وی موی ب - پاشنه‌ی جاسازی شده: طراحی تا عمق آب‌شستگی - 51.ص در حالت خاک غیرچسبنده ریزدانه - 70(.7510 #1 در حالت خاک شنی دید ی ازمور مه یر ما شکل پ-۱۲-۳- پاشنه‌ی مدفون - 2.510 0 در حالت خاک غیرچسبنده ریزدانه - 270.751 در حالت خاک شنی 40 ۳۵۳۵|۱۷ - | -------- صفحهٔ بعد -------- دی آرمور 1 خاک ستر . کشک دیوارسپری شکل پ-۱۳-۲- پاشنه‌ی منتهی به دیواره‌ی سیری پ- ۵-۳- اتصال زئوتکستایل با سازه (ر.ک. ۸-۶) تال مجد‌ای زتوتکسای 0 فیسررتوتکسایی ۳ 2:۱۳ ممازه ۲ 1 ۱ سم پزشانی ۵ ۷:۰۵ شکل پ-۱۴-۳- اتصال ژئوتکستایل با سطح صاف : دبها گ ی 17 نورر هس 1 ۰ خاک بستر که مره 9 ب فا فانه دی خاک مه ۴ : تففسمم 1 ۳۶/۱۵( هنم اجرا در خشی ف -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳۴ راهنمای کاربرد ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظتنی دربایی وا نژرو کمل ۱ رح و و و شب و ور کر ی کیا کر وا کر یار یا را پر ررمدی ارو رو رو ار رو رک خاک سر ۰۲۵۸ ۴ ۱ ۱ شکل پ-۱۶-۳- اتصال زئوتکستایل با سطح غیرصفحه‌ای (مانند دیواره سپری) - گزینه ۲ ۹ از تا بت‌اتمال رگ اضر اد وی واه ۱ ت ی و ات یا ور رو مود ۰ ی ۰ مه " ی ۳ له فبلفرزیری ری ۳7 ت ۹ شکل پ-۱۷-۳- درزبند (بست اتصال) رو به بالا شکل پ-۱۸-۲- هم‌پوشانی بر روی شیب پ-۶-۳- اجراهای متداول انواع لایه‌های آرمور برای حفاظت شیب و بستر (ر.ک. ۱۰-۶) [۴۹] اندازه ی ستک 9 تور 11 اد 18 ۳ توجه ری یپوست ۸ خاک بسترد آست و که درمفرضن آب خی قوار دار ۵ با در یرایری رای و 5 اد مد من ی رای ها رما ی رما دم و و ‏ صاص -------- صفحهٔ بعد -------- خاک بستر با آستر که در معرض آب شستگی فرار دارد یا در برابر بارهای دینامیکی سورخ کننده شیرمقود است 122 سنک آرمور به اندازه ی [[ باتوجه به پیوست [2] که به صور لایه ی جد! کننده ی زئوتکستابلی 130 لایه ی جداکننده‌ی زتوتکسنایلی خاک سیر ۱0: -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۶ راهنمای کاربرد ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظتنی دربایی ...<< لایه ی بوششی نفود پذیر مانند بلوگهای پننی وگابپون‌ها خبلتر رئوتگستابل خاک سر پا آستر که در معروض ب شستنگی قرار دارد پا در برابر 01۳ تم را را هر ی یر جرم رک ی را -------- صفحهٔ بعد -------- شش چه +4 فجهمین یم چ+ه+ ۳ لس فر ما -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پ-۱-۳- بازه‌ی دانه‌بندی توصیه شده برای زیرلایه‌ی تسطیح کننده از مصالح سنگی با الا ابا انلنا ال لا با | ۷ | با با ار الا ال ی هه 01 1 1 00| :1 / و || ۷ ای لا لا ی الا اه ۷ اس 0 مدا شکل پ-۱-۴- بازه‌ی دانه‌بندی توصیه شده برای زیرلایه‌ی تسطیح کننده از مصالح سنگی (ر.ک. ۳-۶) پ-۲-۳- تخمین نفوذپذیری خاک ۱( نمودار ۳۷۲۹ 0۲ 9۲3۲ (۲۲۳) .0 مصص رل ام ار 5 صصصس سل 9 الا ال ام 9 سص سس 01 سل لبلب بل ل سس ال سل ون 0 لا الب بل یی سل ال یلص سس لا ونان سس ل_ل_للل ل بل رل بل لنلص سل | وه با | با لبلب لا تسام الا اک 5۹ 2 3 910 8 7 و6 و 4 3 2 4 10 و 8 7 مه و 4 3 2 (۲۳/۹5) ۷ ۵۲۳۵2۵۱۱1۷ ۷۷2۵1۵۲ 0۵۲۱۵۲10۶ شکل پ-۳-۴- ضریب نفوذپذیری برحسب ضریب یکنواختی و اندازه‌ی ن,1 ذرات خاک -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۰ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی ۲- رابطه‌ی 1]۸7/20 برای خاک‌های غیرچسبنده - خاک‌های یکنواخت (5گ ,۲) (پ-۱-۴) (9/ ۱ 21۷60 ۴ 0 1۳ 81۷60 ررل) : رل ۷ (1.5 10 1. 0) یگ - خاک‌های غیریکنواخت (5 < رل)) : : : : : (1.5 10 10 (پ-۲-۴) (1/۹ 1 81۷61 ۴ 6 10 81۷610 ررل) در ۵ * هریگ 6 -------- صفحهٔ بعد -------- و ازهه چه + سب چه ای دستشه‌شنشد ی دس زگ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۵- بازه‌های دسته‌بندی اندازه سنگ‌های آرمور براساس ۸1۸67 با ۷۱1 ۷ظ 0۵۲0۵1236 (0۳) 526 ۲810و 5 اهاه!) ۱۳۵ ۵۲ 0 90 80 70 ۵0 50 که 40 ۵5 30 25 0 ۹8 141516 12 ما و هو اج هو 4 را 100 ص ر ‏ ص رم لصا مس زر لد مه اقا ات ار با کر اک کرک را را کح ات اس 05 سس رم کر کل ۱ رم رم رک مه رمرم ۱ ۹ و ام وم کل کر دم رمی ریل کم م سم سم مر 9 مر را زب زر لا سا رم دص ام کل تا ۳ ۰ 7 ۱5 لللنلنننن ناملبم لیا ساسا ۱ 1 20 0 0 ی 45 !۱ 15 80 ۷ ۷ | 100 5 30 10 شکل پ-۱-۵-بازه‌های دانه‌بندی مجاز سنگ‌های آرمور جدول پ-۱-۵- مواد خام مورد استفاده در ژئوتکستایل‌ها و خواص آن‌ها [۶۷]. ۱ چگالی مقاومت مقاومت در برابر مقاومت در برابر مفاومت در دمای نرم شدن نوع الیاف مواد خام 3 ۱ آب اسیدی آب قلیایی برابر اسعه (7۳)/ دمای ذوب (8/00) اون | رووچرم | (و(ک 7 | فرابنفشی( شدن (0*) پلی اکریلیک ۴ الی ۱/۱۸ بیج + ++ -/ ۲۰۰ (۳۸0) (۶۰- ۵۰) ۳۸6 ۰ ۱۸۰]/ پلی‌آمید + ۰ - ۲۱۵ (۳۸) ند ْ (۱۵- ۵ ۳66 ۵ - ۲۲۰ | ۲۲۵-۰ (1۳: ۹) (۱۵ - ۵) بالا ۵ الی ۰/۹۶ ++ ++ ++ (عددی در دست ۱۰۵-۱۲۰/۱۲۵-۵ (۳17) نیست) پلی پروپیلن ۰ الی ۰/۹۲ بد بو بو ی | ۱۵۱۶۰/۱۶۵ (1۲) (۱۰- ۰) + پایداری عالی: + پایداری خوب؛ + پایداری کافی؛ (۱) درصد مقاومت پسماند به مقاومت اصلی پس از هوازدگی به‌مدت ۱۲ ماه در شرایط اقلیمی فلوریدا (۲) در صورت استفاده از انواع پایدارشده با مواد افزاینده میزان ذکر شده افزایش می‌یاید. (۳) تقویت‌های ضروری با اضافه کردن پایدار کننده‌ها امکان‌پذیر است. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- طقشه‌بندی خاک زیر ژزئوتکستایل به انواع الی4 براساس ی( -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۶- طبقه‌بندی خاک زیر ژئوتکستایل به انواع ۱ الی ۴ براساس ۸1۸6 جهت سهولت طراحی؛ 06 یک طبقه‌بندی ۴ گانه از خاک زیرین با شکل‌های زیر در برخی حالت‌ها در نوع آرمور رویی اساسا نیازی به استفاده از پ- ۱-۶- بازه‌ی اعتبار طبقه‌بندی خاک‌ها به انواع ۱ و ۲ (ر.ک. 1 مرج نزمه اه مجهه7 وازلنزاه/ اس کر ام اش ی 4 ]| 7090110328 ۱ ۳38 10 رال ۱۹1 ۱ ۱۱۱ ی ۱۹۱ 1 / 1 ۱۹/۱ | ۹16۳ ۱ ۲ ار ۱۳۱ ۳/۲ ۱ تواط ۵ ۸۵ خع۸ | موادم با ار ور مر ۱ ۱۳۵ ۱۱ 1۱0 1 عه‌ععاه 28ع مط+ ۵۲ را 1 1 0 68۵ زه:۸ ۵زا ۵6 1 ۵06 8و۵ از۵ 06 ۱ا۲0) 7۲۳ حعهنه‌۲ط۶ شکل پ-۱-۶- بازه‌ی اعتبار طبقه‌بند خاک آزمایشی [571: ‎1/٩‏ *: ۴-4۷10 (مقدار متوسط) 2 همجن نزمه ‎٩۱‏ ۲۸۸۵۴ 91۱81۲۲ 1 ۹ ۱ ی ۳/۱ آه ده‌ه< / 1 1 ۹11 ی ۱ 48 ۱۱ ۱۱۱1۱۱۱8 ۳ ۱۱8811۱۱۱881111۱ 51 ۱۱۱۱۱ ۱۱۱۱۵۱۱۵۱ ۱۲۱۷ 0 60 8۵ ۱۵ 6 1[ 0۵ هه 03 06 (سها ۲ قاح57 شکل پ-۲-۶- بازه‌ی اعتبار طبقه‌بند خاک آزمایشی 572: ‎1/٩‏ * 3*10 - ۴ (مقدار متوسط) تعریف مطابق ادامه‌ی این م: )۲-۲-۴-۴ 1 از 002 ی خاک نوع ۹ ۱. ت ی 0 2 اه 9۵۵6 02 ی خاک نوع ۲ ن آرایه می‌دهد که مطابق واه ی 100 :۰ 0 2 8 هه ۰ ۵ 5 هه :۳ 20 8 ال 3 0 0 0 ۱ 100 |۱1 و زا 0 28 ا[ا وت ۱ 9 اااا ۳ 50 || و 4۸0 * ۱۱1 ات 0 6 ج از وت 2 ۱ 10 1111 0 0 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۹۸ پ- ۲-۶- بازه‌ی اعتبار خاک‌های نوع ۲و ۳ 3 هون زود اه هجهده و۱۵۱ |1ع ۲78۷ 0 8۵| 146011030 2۵۵ | 08788ه0 هو ناژ۵ ۵ ها ۱1۱ 8۵1۱1۱۱11۱۱۱۹۵۱۱ 2013۱11۱۱ ۱11۱۱9 11 11 11 ۳ / ۳ ۱۱۱۱/۱ ۱۱۱۱۹۳۵۱۹۱۱۱۱۱۵۱ ۱8111( 11 88111 ۱۱۳ آه 7۶۵۱8۵ ابع] 1 80111 ۱۱۶ ۳ 7 !۱ 3 ۰۹/۲ ۱۱۱۱ ۱۱ 8۸1۱۱:/[۱۱۱۱۵۸۱۱۱/۱ ۱88111۱۱۱1۱۱۱ ۱۱۱/۱۱ ۵ طعنطاب ها دعدهت ار زر ۵۲۵1[۶ دج 111167 / 2 200698377 800 ۱ ۱ 5 8۳۵۴۴ 1۵3۱10۲ 4 ومو‌واه وجنه م۲ ان و ۱111۱۱ سل تلللللا ال 0۶ 11 1 0 60 20 0 6 2 1[ 0.6 03 1 3 (۳) 7۳ هته7ع شکل پ-۳-۶- بازه‌ی اعتبار طبقه نا خاک آزمایشی 513: 1/۵5 6۳107 < ۴ (مقدار متوسط) 4 جرا آزمه ۵1 7۵۳6۵ ۷غ1۵31 ۳۳1 ان 84 | 2641060 صصزاً | ۵98786 اهتقنلهت غهزا ۱1۱ ۸1۱ 88۸11۱۱۱۱۱۱۱۱۵ 111۱۱111۱ 1۱۱۵ سر " 111۱۱ 18111۱۱11۱۱۱8۸ ۱ 2۶۵586 7 001111۱111118811 رود ۱ 1 ۱۱|[ ۱۱1۱88 1ات۱ مک سا 8811111۱1۱۱8811۱ ۱۱۱۱۱88۱111۱ ۹۸11۱۱۱۱۱۱۱۱۵۸۱۱ ۱1111 !881111۱11۱۱۱8111 ۱۳۹۱۱۱011111۱11۱ 11111۱۱88111۱۱ 111111111۱881111 0 !8۸۱۱۱۱۱1۱۱۱۱۹۸۱۱ ۱۱۹۱۱۱۹۹۱۹۹۹۱۱۱۱ 0 ۵60 20 1۵ 6 2 1 ۵6 0۵ 1 نز شکل پ-۳-۶- بازه‌ی اعتبار طبقه‌بندو خاک آزمایشی 574: 13/5 1۳107 > (مقدار متوسط) راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریای ۹۳۹ 0189۱۱۱۱۱۱۱۹۱۱ 8 ۹۲۲ سنا ی 8188۱۱۱1۱۱۱۹1۱ 8181۱۱۹1۱ : ۴ 8۱88911۱1۱1۱۱۱۱۸ 0 سل بل ۵ به 30/۱88 را ی 0.۹ 2 0.01 ۵06 002 مک خاک نوع ۳ 1 : 501971 8111 818111۱۷ 8۱۱ هط 1 80 ا۱: کج 1 8 8و8 81۱8181۱10 و 1 او ۱ ۲/۲/۷۲ َ [ [ سس‌فکند 881(۱ راصح وس ۲ ۴۱ ۳ +9 20 8 تا رانا اس " ۵0.9۱ 2 ۵.01 0.006 1 ۹ خاک از نوع ۴ - -------- صفحهٔ بعد -------- حی فیلتر ردو نکستار در سازه‌های حفاظت شش نفود دبذ 0 ی مجاور آبراهه ه س روش طرا حی 1۸0 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۷- مثال‌هایی حل‌شده از طراحی فیلتر ژئوتکستایلی در سازه‌های حفاظت سیب نفوذپذیر براساس روش طراحی ۸1۸6 پ- ۱-۷- مثالی از یک لایه‌ی خاکی یا سنگی قرارگرفته بر روی خاک نوع ۱ تا ۴ پ-۱-۱-۷- شرایط مرزی محلی داده‌ها: - خاک زیرین در بازه لا5 تا 5 براساس شکل (پ-۱-۷) (لایه‌ی متناوب بحرانی وجود ندارد ر.ک. ۴-۱-۳-۳). مشخصات خاک به‌قرار زیر می‌باشند: - برای خاک [ا٩5:‏ *30 - ۲ و رو رآ مجهول هستند؛ - برای خاک 5۳: *35 < *0؛ - عملیات اجرایی نصب اساسا در زیر آب می‌باشد؛ - ضربه‌ی موج و جریانات ناشی از حرکت شناور در زمان اجرا نیز وجود دارد؛ -‏ لایه‌ی رویی از سنگ آرمور (1(1)» اندازه‌ی کلاس آ11 می‌باشد؛ - شیب سازه معادل 1:3 (18.46- 0). 018 | 8.11 ‏اماه نت‎ 1۰۵2-٩1 عقوم ۸۳۵۶۵ |۱۹۵۵ عهدل] ۳۶۵ ۱041۵۱ عهوز]‎ 3۵۹۲۵ |۵۵ 881111۱111۱۱8811 11۱11۱۱ 8۴ (811۱1۱۱۱ ۱۱۱۱۱8811۸۱۱۱۱۱۱ ی 881111۱111۱88111 801111۱11۱۱ 8811۱۱1۱۱ ۱۱۱۱8۵111۱۱۱1۱۱۱ ی ور 1 یی : ْ ۱01 0511/0117 08101111111۱88111۱ اْ 11 یل / لاً۱۱ ۱[ تنل 8 طتاه‌جع لامه آل || ا8 وهه<ع لامه ج ۵ ۸۳۵۲۶۵۵6 ی 82007۵۵8 1 ی ۱۱۱۱۱۱۱۱۱۷۲ ال موم ۱ ۱۱۱/۱ ار را وم رس 7۳ (س ۵5 ۰ میا 3 ۱۱۱۱۱ 858111۱۱۸۱۷/811( ۱ 4 ۱1۱ 881111۱1111۱8811 11۱ 1 0 ۱۱ ۷۷ 881 ((1ه881۱((۱ !| 0 6۵0 06 2 0.1 0.06 2 0.01 0.006 0002 (صص) امن" هلهبج شکل پ-۱-۷- بازه‌ی دانه‌بندی خاک بستر پ-۲-۱-۷-تعیین خواص خاک بستر برای تعیین خواص خاک بستر منحنی دانه‌بندی و زاویه‌ی اصطکاک داخلی موثر برای خاک‌های لا5 و 58 در دسترس هستند. این خاک‌ها طبیعتی غیرچسبنده دارند (1:۳ 0.006 < رودله) و در خلال اجراء در معرض آب‌شستگی قرار می‌گیرند -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۶۲ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی پ-۳-۱-۷-تعیین بارهای هیدرولیکی بر اساس بند (۲-۳-۳) باید بارگذاری‌های هیدرولیکی در طراحی فیلتر درنظر گرفته شود. پ-۳-۱-۷- انتخاب نوع اجرای لایه‌ی فیلتر در ارتباط با طراحی لایه‌ی رویی 11 (کلاس ]1آ) با توجه به پیوست (۱)» لایه‌ی فیلتر ضروری است. از آنجا که زئوتکستایل قابلیت آب‌شستگی دارد.ء باید لایه‌ای اضافی نیز اجرا شود (ر.ک. ۲-۶-۶). پ-۵-۱-۷-طراحی فیلتر ژئوتکستایل پ-۱-۵-۱-۷- طبقه‌بندی خاک بستر به خاک نوع ۱ الی ۴ با توجه به کسر دانه‌بندی ول الی ,م1 بازه‌ی دانه‌بندی لا5 الی 5 باید با بازه‌ی قابل اعتبار خاک نوع ۱ الی ۴ مقایسه و نوع خاک تخصیص داده شود (پیوست ۶). نتیجه به قرار زیر است: - لآ5از نوع خاک ۴ می‌باشد (شکل پ-۲-۷)؛ - 5 از نوع خاک ۲ می‌باشد (شکل پ-۳-۷). [ا5به پایداری مکانیکی فیلترکنندگی ژئوتکستایل و 515 به پایداری هیدرولیکی ژئوتکستایل نیاز خواهند داشت (ررک. ۱-۲-۴-۴). 1890 ً اس ۱۱ او اد تخت / 1/۱ 55 70 ال بو امد 0 کال مضه مه را ۳ 11 ۱85 ۱۱۱۱۱۱۳۹۵۹۱۱ ۱ ۳ ۵۳اه کر 7 1 ۱ را ۹۱11۱۱۷ ۱881۱۱۱؛ ۱ ۱۸۱۱۱۱۱8 را ال 1 ۱ 4 1 شکل پ-۲-۷- وضعیت خاک نا5 شکل پ-۳-۷- وضعیت خاک 51۳ 1 ۳ 1: 3 جه 996 4 (هصا چمصط ما پ-۲-۵-۱-۷- خواص مواد بر اساس نوع اجرای لایه‌ی رویی, الزامات کیفیتی ژئوتکستایل در خصوص موارد زیر باید تامین گردد: - مقاومت در برابر نیروی دینامیکی ناشی از سقوط مصالح؛ -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۷- مثال‌هایی حل‌شسده از طراحی فیلتر ژئوتکستایلی در سازه‌های حفاظت سیب نفوذپذیر براساس روس طراحی ۸1۸60 برای طراحی شیب الزامات مندرج در جدول (۵-۴) و لایه‌ی رویی [7] (111) مطابق شکل (پ-۱۹-۳) استفاده می‌شود. پ-۶-۱-۷-سایر مشخصات زئوتکستایل سایر مشخصات ژئوتکستایل مطابق جدول‌های (۵-۴) و (۶-۴) برای خاک‌های بستر [ا5 و 5 به‌قرار زیر است: - میزان خاک مجاز عبوری (مرتبط با ریزدانه‌ترین خاک غیر چسبنده)؛ - خاک نوع ۴ : < 7م(30) 300 ؛ - مقدار عددی ,ا برای ژئوتکستایل پر شده با خاک (مرتبط با نفودپذیرترین خاک)؛ - خاک نوع ۲: ‎1/۹٩‏ * 6۳10 < با؛ -‏ ضخامت لایه‌ی فیلتر: 613۱1۱ < ] (مرتبط با خاک نوع ۴ ریک. ۴-۲-۴-۴)؛ - مقاومت کششی در لحظه‌ی گسیختگی: 181/10 0-12 31/10 1200؛ - مقاومت در برابر نیروی دینامیکی سوراخ‌کننده مرتبط با سنگ آرمور نوع ]11 قرار گرفته بر روی خاک نوع ۲ الی ۴: > 21 1200 ؛ - ضخامت پسماند" لایه‌ی فیلتر پس از آزمایش سایش: :4.51 <7 (خاک نوع ۴)؛ - مقاومت کششی پسماند پس از آزمایش سایش: ۷7/10 9 - ۴۳۲/10000 ۰900 - لایه‌ی اضافی روی خاک نوع ۲ الی ۳. - ساختار با منافذ کوچک ۳-5-1500 , 201۳0 -0.3 - 0؛ - ساختار با منافد بزرگ 251171 -5 << ]1 ب 8-2010 - ۰.10 پ-۷-۱-۷- انتخاب زئوتکستایل به لحاظ عملکرد فیلتری» هرگونه ژئوتکستایلی که برای ساخت حفاظت شیب به‌کار رود و ملزومات فوق‌الذ کر را برآورده سازد قابل استفاده می‌باشد (ر.ک. ۲-۷). لیکن سایر ملاحظات طراح با عنایت به شرایط محیطی مانند اشعه‌ی فرابنفش, زلزله و مشتقات نفتی و غیره می‌باید در یک واژه‌ی اجرایی همگی مورد بررسی و حالت بهینه به لحاظ جمیع شرایط فنی» اجرایی و اقتصادی انتخاب گردد. پ-۲-۷- مثال برای خاکی که بخشی از آن در بازه‌ی تعریف خاک نوع ۱ الی ۴ قرار گرفته است پ-۱-۲-۷- سشرایط مرزی موضعی داده‌ها: 1131065 [۵ 100 - | -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳۴ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظنی دربایی - خاک بستر بر روی لایه‌ی متناوبی از مصالح دانه‌بندی در بازه‌ی /78 تا لا5براساس شکل (پ-۴-۷) زیر قرار گرفته و دارای مشخصات به شرح صفحه‌ی بعد است: - /10: 15877/۱17 < بع؛ 8 - ما - 7ا5: ‎37٩‏ - ا0؛ - تاثیرات جریان و آمواج ناشی از حرکت شناور وجود دارد؛ - لایه‌ی رویی از سنگ آرمور کلاس ][] می‌باشد که بخشی از آن تزریق موضعی شده است (72])؛ - شیب 1:3 (*0<18. 4)؛ - باقی‌مانده سازه‌ی حفاظت شیب قبلی در محل ساختگاه موجود است؛ - عملیات اجرایی در محیط خشک صورت می‌گیرد؛ - درحین عملیات اجرا جریان نشت از شیب به خارج وجود دارد. الادیت ای تیه لاه‌ا» ا نواعت 7۳01 11706 1 سح سس 100 11 11۱5 ۳11 ۱ 1:1 1/11 1 ۱۱۱۱ ۵۱۱ ۱88111۱۱۱1۱1۱۱۵8 ۱ 5۱ ۱۹۱۳3881۱۱/۱۱۱۱۱۱۳888111۱۱۱۱۱۱۱8111۱ را سا 1۱۱۱8 ۱ سل مس ۱۱ 1۱۱ 081111۱111۱۱8811 0۱۱۱۱۱11۱۱۱89111 ام ۷۷۱[ 8881111۱111۱۱881 ۱1۱۱1۱1۱۱۳8۱/81111۱1۱1۱۱ ۱18811 : ۱ ً ۱۱۱۱ ۹111۱۱۱1۱۱۱۱88۱۱ ,3 ات7 سل ‎ * 91111۱111۱۱38111 611 ,۵۵۵۵333333 1 8 17۴7 و 5 1۱۱ 811 8811111۱1111۱8 88111111111 111/111۱8 11۱۱8811 ۱۱۱۱۱881111۱۱1 سل ۱۱| ۱۱۱۱۱8۵۸۱۱۱۱۱ ۱ 1۱۱۱۱۹۹ ۵ 6۵ 1 ۵.6 1 ۵0۵6 2 ۵0.01 ۵.۵06 0002 (۳) #مامص صندته شکل پ-۴-۷- دانه‌بندی خاک بستر پ-۲-۲-۷- تعیین خاک بستر منحنی‌های دانه‌بندی و مشخصات مکانیکی خاک‌های 7۸/1 و لآ در دست می‌باشند. 4 خاک چسبنده و لا٩‏ غیرچسبنده می‌باشد. هر دو گروه خاک در معرض آب‌شستگی هستند (ررک.۲-۱-۳-۳ و ۳-۱-۳-۳). خاک‌های غیرچسینده بین 784 و لا5 در صورتی‌که 072 2 0 باشدء در خلال اجرا در معرض آب‌شستگی و ناپایداری قرار می‌گیرند. با توجه به بخش (۴-۱-۳-۳) اگر بقایای حفاظت شیب قدیمی برداشته شود خاک باقی‌مانده به‌عنوان خاک ناهمگون شناخته نخواهد گردید. با توجه به کنترل پایداری در برابر مصالح, این خاک‌ها در زمره‌ی خاک‌های فرار قرار نمی‌گیرند (پیوست۲). تاثیرات خاص آب با توجه به بند (۴-۳-۳) در این خصوص مطرح نمی‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۷- مثال‌هایی حل‌شسده از طراحی فیلتر زئوتکستایلی در سازه‌های حفاظت سیب نفوذپذیر براساس روش طراحی ۸/۸0 پ-۳-۲-۷- تعیین بارگذاری هیدرولیکی بارگذاری دینامیکی با توجه به بخش (۲-۳-۳) در طراحی فیلتر باید مدنظر قرار گیرد. پ-۳-۲-۷- انتخاب نوع اجرای فیلتر در ارتباط با نوع لایه‌ی رویی 122 (کلاس آآ) (شکل پ-۱۹-۳) لایه‌ی فیلتری با استفاده از پیوست (۱) باید طراحی شود. انواع گزینه‌ی اجرایی می‌تواند درنظر گرفته شود: - در صورتی که حفاظت شیب قبلی برداشته شود. ژئوتکستایل بدون لایه‌ی اضافی می‌تواند روی خاک زیرین قرار گیرد. - در صورتی‌که حفاظت‌شیب قبلی برداشته نشود یا شیب در حین اجرا پایدار نباشد می‌توان ژئوتکستایل را بر روی یک لایه‌ی تسطیح کننده از مصالح سنگی اجرا کرد. پ-۵-۲-۷- طراحی فیلتر زئوتکستایل پ-۱-۵-۲-۷- تعیین نوع خاک زیرین با توجه به طبقه‌بندی انواع خاک ۱ تا ۴ الف - زئوتکستایل بدون لایه‌ی اضافی که مستقیما بر روی زیرلایه قرار گرفته است: باید کسر دانه‌بندی ولو ,ول برای هر دو خاک 1۸ و لا5 (شکل پ-۴-۷) با بازه‌ی اعتبار خاک‌های ۱ تا ۴ (پیوست ۶) مقایسه و نوع خاک تعیین گردد. نتیجه‌ی نهایی به‌قرار زیر است: -‏ لآ5 از نوع خاک ۲ می‌باشد (شکل پ-۵-۷)؛ -‏ 18 در بازه‌ای قرار دارد که اگر رو ما در آن معلوم باشد الزامات فیلتری می‌تواند کاهش یابد. اگر منحنی دانه بندی" بین لآ5 و 78/1 وجود داشته باشد (که در اینجا چنین فرض گردیده است)» این خاک‌ها در بازه‌ی ۴ قرار می‌گیرند که در هر حالت به طراحی پایداری مکانیکی فیلتر نیاز است. در خاک ل(آ5 طراحی پایداری هیدرولیکی نیاز خواهد بود. .ی | مموسم | نی ی ۵7 حور اش جوز مسج اش« ٍ 5 1 0 اج و۳ پل وحدد_ ]| موه 1.6 جودوی. | جد‌نه‌مه یر سا ۱ ۱ ۳ ی ْ: ۱ 01111۱1111۱38811 ۱۱۱ ار :۱۱۳111 ی - ۳ ۱ ۳ ۱۱ ۳ 9 0 آطل 1 : ۳ ۱ سا از ۱ 3 هْ 1 اه هه ۵ه :3 ۱9 ده وه 6 ۳۳۳ رها بمامسعنه هاه‌ و بسحه ۳ رو شکل پ-۵-۷- موقعیت لاد شکل پ-۶-۷ -موقعیت ۳3 - زنوتکستایل بر روی زیرلایه‌ی تسطیح‌کننده از مصالح سنگی 2 - 00۳۵16 6 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۶۶ راهنمای کاربرد ژئوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریایی دانه‌بندی زیرلایه‌ی تسطیح‌کننده از مصالح سنگی باید با شرایط مندرج در بخش (۲-۶) هم‌خوانی داشته باشد. زیرلایه‌ی تسطیح قرار گرفته در بازه‌ی توصیه شده (ر.ک. پیوست۴) باید برای خاک نوع ۱ تخصیص داده شود. به‌دلیل نوع اجرای لایه‌ی روبی ارایه شده» الزامات زیر در خصوص ژئوتکستایل ضروری به‌نظر می‌رسد: - مقاومت در برابر نیروی دینامیکی ناشی از سقوط مصالح. برای شیب مورد نظرء الزامات جدول (۷-۴) و الزامات لایه رویی 12 (شکل پ-۱۹-۲) برای مقابله با تنش‌های مورد انتظار در پ-۶-۲-۷- سایر مشخصات ژزئوتکستایل پ-۱-۶-۲-۷- زئوتکستایل بدون لایه‌ی اضافی که مستقیما روی زیرلایه قرار گرفته است: در ژئوتکستایل فیلتری بدون لایه‌ی اضافی, الزامات مورد نیاز برای خاک نوع ۳ و ۴ و اجرای لایه‌ی آرمور به روش 12 (شکل پ-۱1۹-۳) می‌باشد. سایر مشخصات مرتبط با فیلتر ژئوتکستایل و خاک زیرین 5 و 1۸ در یل درج گردیده است (رمک. جدول‌های ۵-۴ و ۶-۴). -‏ میزان خاک مجاز عبوری (مرتبط با ریزدانه‌ترین خاک غیرچسبنده)؛ -‏ خاک نوع ۴ : < 87 (30) 300؛ - مقدار عددی ,)ا برای ژئوتکستایل پر شده با خاک (مرتبط با نفوذپذیرترین خاک)؛ - خاک نوع ۳: ۲/5 1.2107 < بل؛ -‏ ضخامت لایه‌ی فیلتر: 611۱ < آ (مرتبط با خاک نوع ۴)؛ - مقاومت کششی در لحظه‌ی گسیختگی 10۷/10 12 < ۲1۱/10010 1200؛ پ-۳۲-۶-۲-۷- ژئوتکستایل روی زیرلایه‌ی رگلاژ از مصالح سنگی این ژئوتکستایل بدون لایه‌ی اضافی برای تامین الزامات فیلتری خاک نوع ۱ (در صورتی که منحنی دانه‌بندی در محدوده‌ی مجاز برای رگلاژ با توجه به پیوست (۴) قرار گیرد) و مشخصات مواد مورد نیاز برای لایه‌ی رویی 12 می‌باشد (شکل پ-۱۹-۳). سایر محدوده‌های مرتبط با ژئوتکستایل و لایه‌ی رگلاژ به‌قرار زیر است (با توجه به جدول‌های ۵-۴ و ۶-۴): - میزان خاک مجاز عبوری : <2 30(87) 300 (خاک نوع ۱)؛ - مقدار عددی .)ا برای ژئوتکستایل پر شده با خاک؛ - خاک نوع 1/۵:۱* 810 < با؛ -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست ۷- مثال‌هایی حل‌شده از طراحی فیلتر ژئوتکستایلی در سازه‌های حفاظت سیب نفوذپذیر براساس روش طراحی ۸1۸6 - ضخامت لایه‌ی فیلتر 4.5۳۲ < ۲. فقط در صورتی که کاهش نفودذپذیری در اثر انسداد یا بلوکه شدن ممکن باشد. مورد نیاز است» به‌عبارت دیگر اگر 0.547 < 1 (ر.ک. ۲-۳-۴-۴)؛ مقاومت کششی در لحظه گسیختگی, > 60011؛ پ-۷-۲-۷- انتخاب ژئوتکستایل (ریک. پ-/۱-۶-۲-۷ و پ-۲-۶-۲-۷ برحسب نوع اجرای فیلتر). -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- - قواعد در اساس استاندارد 4 ۸۳14/۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- بازه‌ی خاک دانه‌ای ضوابط خاک با قابلیت جابه‌جایی بالای دانه‌ها قواعد پایداری عملکرد فیلتری براساس استاندارد 6.14 ۸۲14/۸۸ ول پ-۱-۸- قواعد فیلتر 6.14 14/۸۸ ۸1 برای طراحی پایداری مکانیکی فیلتر زئوتکستایل [۵۰] ۸ 00 > ول 00 ۱ کسردانه‌بندی < 0.06131 و 5[ > > رن ۲- 0.02110 < 0 < 0.1 > ۹5096 ۱ ۳ 15696 < 0.15 > ما یا نسبت خاک رس به سیلت کمتر از 5.. الف) بارگذاری هیدروستاتیک «وو1 1 > وو - به‌علاوه برای خاک‌های با جابه‌جایی بالای دانه‌ها ول > رو( - مقدار مجاز برای خاک با چسبندگی درازمدت «و20 >وو ب) بارگذاری هیدرودینامیک رول) > وو و 3110171. > وو -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۷۲ ادامه بازه‌ی خاک دانه‌ای ضوابط خاک با قابلیت جابه‌جایی بالای دانه‌ها راهنمای کاربرد ژنوتکستایل در سازه‌های حفاظتی دریابی جدول پ-۱-۸- قواعد فیلتر 6.14 14/۸۸ ‎۸۲٩‏ برای طراحی پایداری مکانیکی فیلتر ژئوتکستایل [ ۵۰] ظ الا ات ۰ تا ای الا ۱۱ 5 اب ان ٌ ۱۱۷ 8 وم عمط | | الا فطداعی ‏ ام 5 لا لا اما قفش ار 5 را ۱ 8 / را لا را ۰ ال انا را ِ: ال انبم ۱۱۱ ۱۱۱۹۱۱ ۱۱۱۹۱۱ ۱۱۱۱ ۱۱۱ .۵8 20 3 ۸ 2 1 06 83 4 ۵8 199 1 ۵006 692 کمحصوان بولو منجج ۱ کسر دانه‌بندی < 0.06171 و 5] > 4 ۹ ۲ 0.021 < 0 < 0.1 > 0۹ الف) بارگذاری هیدروستاتیک 50 > و00 و و2 و0 - به‌علاوه برای خاک‌های با جابه‌جایی بالای دانه‌ها رو >رو(0) ب) بارگذاری هیدرودینامیکی / ۱5 > رو( و 5133110. > رول ک و0 سا