معلونت برفامه ریزی و تغفارت راهبردی ریس جمهور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. جمهوری اسلامی ایران معلونت برفامه ریزی و تغفارت راهبردی ریس جمهور سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان فشربه شماره ۶۲۲۷ معاونت نظارت راهبردی امور نظام فنی یگ ۱۳۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- 2( سا معاو مت باه رم یو تّطارت را رویز س ور بخشنامه به دستگاه‌های اجرابی. مهندسان مشاور و پیمانکاران تاریخ: ۱۳۹۳/۹/۰۱ به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و مواد (۶) و (۷) آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانی - مصوب سال ۱۳۵۲و در چارچوب نظام فنی و اجرایی کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۴۲۳۳۹ /ت ۳۳۴۹۷ه مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت محترم وزیران)» به پیوست نشریه شماره ۶۲۲ امور نظام فنی. با عنوان «مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حربق ساختمان» از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود. رعایت مفاد این ضابطه برای دستگاه‌های اجرایی, مشاوران, پیمانکاران و سایر عوامل ذینفع نظام فنی اجرابی در صورت نداشتن ضوابط معتبر بهتر. از تاریخ ۱۳۹۳/۲/۱ الزامی است. امور نظام فنی این معاونت در مورد مفاد نشریه پیوست. دریافت کننده نظرات و پیشنهادهای اصلاحی مربوط بوده و عهده‌دار اعلام اصلاحات لازم به طور آدواری خواهد بود. باقر نویخت معاون برلاشه ریزی و نظارت راهبردی ش ش: ۱۲۶۳۷۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- اصلاح مدارک فنی امور نظام فنی معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهور با استفاده از نظر کارشناسان برجسته مبادرت به تهیه این نشریه کرده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان؛ این اثر مصون از از این‌رو» از نسما خواننده گرامی صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده هرگونه ایراد و اشسکال فضی مراب را به صورت زیر گزارتس فرمایید: ۱- سماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. ۳- ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳- در صورت امکان من اصلاح تسده را برای جایگزینی ارسال نمایید. 2- نشانی خود را برای نماس احتمالی ذکر فرمایید. کارشناسان این امور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می‌شود. تشالنی برای مکانیه: تهران؛ میدان بهارستان» خیابان صفی علی‌شاه» مر کز تلفن ۱ معاونت برنامه‌ریزی 9 نظارت راهبردی رییس جمهور. آمور نظام فنی ی ۳ ۳: ۲2 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- طراحی, اجراء راهبری و نگهداری سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان‌ها براساس استانداردهای آن‌ها باتوجه به اهمیت حفاظت از تندرستی و حیات انسان‌ها و همجنین محافظت از ارزش‌های مادی و معنوی اموال و ساختمان‌هاء استفاده از یک آیین‌نامه و دستورالعمل استاندارد با رسته‌بندی نسبتاً کاملی را الزام‌آور می‌نماید. مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت محترم وزیران)» و به منظور ایجاد هماهنگی و یکنواختی در معیارهای طراحی, اجراء نظارت. راهبری و نگهداری این‌گونه سیستم‌ها در طرح‌ها و پروژه‌های سرمایه‌گذاری عمرانی کشور تهیه و تدوین شده است. در این مشخصات فنی استفاده از لوازم و مصالح اعلام حریق استاندارد و نیز رعایت اصول, روش‌ها و فنون اجرایی متناسب با تجهیزات کاربردی مورد تأکید قرار گرفته است. نشریه عمدتاً براساس استاندارد ۳۳553639-1 تهیه شده و در موارد لازم از دیگر استانداردها همجون استانداردهای ملی ایران.۸8797,150,13,3۸1,85آ[] و ۸1۳۳۸ نیز استفاده شده است. این مشخصات فنی حاوی ضوابط و معیارهای فنی لازم برای طیف وسیعی از سیستم‌ها شامل سامانه‌های متعارف. آدرس پذیر و آنالوگ در انواع مختلف و همجنین مجموعه‌های شبکه‌ای آشکارسازهای خودکار همراه با دیگر لوازم مربوط متصل به پنل‌های کنترل و مانیتورهای ارتباطی میانی می‌باشد. در این مجموعه مباحث مربوط به معرفی انواع سیستم‌ها و مشخصات فنی ساخت اجزای آن. استانداردها و ضوابط طراحی و اجراء کنترل آژیرهای خطاء راه‌اندازی و تحویل» و دستورالعمل‌های راهبری و نگهداری را به عهده داشته است و همچنین تمامی افرادی که در تهیه و تدوین و پیشبرد این نشریه اهتمام ورزیده‌اند. -------- صفحهٔ بعد -------- مهندسی مشاور که با اظهارنظرهای سازنده خود این معاونت را در جهت غنا بخشیدن به آن یاری نموده‌اند سپاسگزاری و قدردانی نموده و توفیق روزافزون آنان را از درگاه ایزد یکتا آرزومند است. معاون نظارت راهبردی زمستان ۱۳۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- انشریه شماره ۶۲۲] مجری : دانشگاه علم و صنعت ایران - معاونت پژوهش و فناوری اعضای گروه تژهیه کننده : پرویز سیداحمدی امور نظام فنی کارشناس مهندسی برق وحید طباطباوکیل دانشگاه علم و صنعت ایران دکترای برق - مخابرات اعضای گروه هدایت و راهبری پروژه : علیرضا توتونچی معاون امور نظام فنی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول - کلیات و تعاربف دوم و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و م۱ ۱-۱ دامنه پوشش ۱۳ ۲-۱ تعاریف و اصطلاحات ی ۱۳ ۳-۱ بررسی ضرورت استفاده از سیستم اعلام حریق ۹۵ ۴-۱ تعریف مسوولیت‌ها و تبادل اطلاعات ۱ ۵-۱ رسته‌بندی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱۱ فصل دوم - استانداردها و انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حربق ۱۱۸۳ ۱-۲ استانداردهای مرجع برای طراحی, ساخت و اجرای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱1۸۳ ۲-۲ انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱۵ ۱-۲-۲ سیستم‌های متعارف ۱۵ ۲-۲-۲ سیستم ردیابی و اعلام حریق آدرس‌پذیر ۱ ۳-۲-۲ سیستم اعلام حریق آدرس‌پذیر آنالوگ 6 ۱۳ ۴-۲-۲ مقایسه سیستم‌های آدرس‌پذیر با سیستم‌های متعارف ۱۳۳ فصل سوم - مشخصات فنی سیستم‌های ردبابی و اعلام حریق خودکار م۳۳ ۱-۳ اجزای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۱۳۳ ۲-۳ مرکز اعلام حریق ۱۳۳ ۱-۲-۳ نمایش شرایط عملکردی ۱۳۳ ۲-۲-۳ نمایش نشانه‌ها (نشان‌دهنده‌ها) ۸۳ ۱۳ ۲-۲-۳ شرایط اعلام خطر ۱۸ ۴-۲-۳ شرایط اعلام خطا ۱۳۹۳ ۵-۲-۳ شرایط از کاراندازی ۱۳۹ ۶-۲-۳ شرایط آزمون ۱ ۷-۲-۳ واسط‌های ورودی / خروجی استاندارد ۱ ۸-۲-۳ الزامات طراحی ۳۹ ۹-۲-۳ الزامات طراحی نرم‌افزاری ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰-۲-۳ نشانه‌گذاری و مشخصات قنی ی و ۳0 ۲-۲-۳ نشان دهنده‌ها ی ۳۹ ۷-۳-۳ نشانه گذار ی و ۳۹ ۶-۴-۳ واکنش به کندی آتش گیری ‏ و ۳۳ ۷-۳-۳ نشانه گذاری و ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۵-۳ نشانه گذاری ی ۳ ۳ ۲-۶-۳ نشانه گذاری سس ۳ ۷-۳ تجهیزات منابع تعغذیه تیرو سس و 0 -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست مطالب ۱-۴ رسته سیستم و ارتباط آن با نواحی مورد حفاظت و 1و ۳-۶-۴ آشکارسازهای خودکار غیر آدرس پذی را ۱۳ ۲-۷-۴ توصیه‌های لازم ‏ و ۱۹ -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان ۸-۳ ۹-۴ ۱۰-۴ ۱۱-۴ ۱۲۴ ۱۳۳۴ ۱۴-۴ صفحه ارتباط با آتش‌نشانان ۹ ۱-۸-۴ کلیات ۱ ۲-۸-۴۳ توصیه‌های لازم مک 8 سیگنال های هشدار صوتی ۵ ۱-۹-۴ کلیات ۵ ۲-۹-۴ اصول طراحی ۳ سیگنال‌های هشدار دیداری ی هه ۱-۱-۴ کلیات 8 ۲-۱-۴ اصول طراحی ی ی ی ها سیگنال‌های هشدار برای افراد ناشنوا 0 ۱-۱-۴ کلیات 0 0 ۲-۱۱-۴۳ توصیه‌های لازم ی و اعلام حریق مرحله‌ای وم ۴ ۹ ۱-۱۳-۴۳ کلیات ۵ ۲-۱۲۴ اصول طراحی موم ۳۴ 6 شستی‌های اعلام حریق ۹۳ ۱-۱۳۴ کلیات ۴ 6 ۲-۳-۴ اصول طراحی ۹۳ انواع آشکارسازهای حریق و روش انتخاب آنها ۹ ۱-۱۴-۴۳ کلیات ی ی ی ی ی ی ۵( ۲-۱۴۴ آشکارسازهای حرارتی 6 ۳-۱۴۴ آشکارسازهای دودی و 0 ۴-۱۴۴ آشکارسازهای گاز سوختی ۹1 ۵-۱۴۴ آشکارسازهای شعله‌ای ۹ ۶-۱۴-۴۳ آشکارسازهای چندحسگری 6 ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- عنوان ۷-۱۴۴ انتخاب اصول تشخیص حریق سا ۸-۱۴۴ اصول طراحی ی ۱۵-۴ تعیین محصل نصب و فواصل آشکارسازهای خودکار حریق ۱-۱۵۴ کلیات و ۲-۱۵۴ آشکارسازهای خودکار حریق ی ۳-۱۵۴ آشکارسازهای حرارتی و دودی ی ۴-۱۵۴ آشکارسازهای منواکسید کربن ی ۵-۱۵۴ آشکارسازهای پرتو نوری ی ۶-۱۵۴ آشکارسازهای خطی حرارتی ی ۷-۱۵۴ آشکارسازهای شعله ی ۸-۱۵-۴۳ حدود ارتفاع سقف و ۹-۱۵۴ آشکارسازهای دودی قابل نصب در کانال تهویه ۱۶-۴ مراکز اعلام حریق - تجهیزات کنترل و نمایش و ۲-۱۷۴ اصول طراحی ود ۲-۱۸۴ اصول طراحی منابع تغذیه اصلی چم ۳-۱۸-۴ واحدهای منابع تغذیه سیستم اعلام حریق ی ۴-۱۸-۴۳ منابع تغذیه برق پشتیبان و ۱-۱۹-۴۳ کلیات ی ار رن ی رن ی رن ی ار رن ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۱۹-۴ اصول طراحی ۱۳۳ ۲۰-۴ سیستم رادیویی بر ۱۵ ۱-۲۰-۴۳ کلیات ۱۳ ۲-۲۰-۴۳ اصول طراحی ۱۳ ۲۱-۴ سازگاری الکترومغناطیسی وک ۱۳ ۱-۲۱-۴۳ کلیات ۳۳ ۱ ۲-۲۱-۴۳ اصول طراحی ۱۳ ۲۲-۴ ایمنی الکتریکی ۱۳۹ ۱-۲۲-۴۳ کلیات ۱۳۳ ۲-۲۲-۴۳ اصول طراحی ۳۳ ۱ فصل پنجم - کنترل آزیرهای خطا ی ی ی ی ی ی ره هر ۱۵ ۱-۵ مسوولیت محدودیت آزیرهای خطا ۱۳ ۱-۱-۵ کلیات ۱ ۲-۱-۵ توصیه‌های لازم ۱۳ ۲-۵ طبقه‌بندی آژیرهای خطا ۱۳1 ۱-۲-۵ کلیات ۱1 ۲-۲-۵ توصیه‌های لازم ۱۳ ۳-۵ نرخ قابل قبول برای آژیرهای خطا ۱ ۱-۳-۵ کلیات ۱1 ۲-۳-۵ توصیه‌های لازم ۱ ۴-۵ علل آژیرهای خطا و راهکارها یی ی ی ی ی ی ۱۱۸ ۱-۴-۵ آزیرهای ناخواسته ۱ ۲-۴-۵ راهکارهای قابل توصیه ی ی ی ی ۸۵ ۱۱ ۵-۵ فرآیند طراحی برای محدود نمودن آژیرهای خطا ۳۳ ۱۱۸۵ ۱-۵-۵ کلیات ۵۳ ۱۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۵-۵ فرایند طراحی ۱ ۶-۵ اقدامات لازم برای محدود نمودن آژیرهای خطا ۸۵ ۱۳ ۱-۶-۵ طبقه‌بندی ۱۳ ۲-۶-۵ راهکارهای قابل توصیه ۸۵ ۱۱ فصل ششم -اصول و روش‌های نصب. راه‌اندازی. تحویل و تایید ۱ ۱-۶ وظایف نصب کننده سیستم همم 0 و ۱ ۲-۶ شستی‌های دستی و اشکارسازها ۱۵ ۳۲-۶ سیستم تغذیه. سیم‌کشی و کابل کشی ۳ ۱۳۵ ۴-۶ بازرسی و آزمون سیم کشی‌ها ۵ ۱ ۱-۴-۶ کلیات و ۱ ۲-۴-۶ آزمون‌ها ۱۱۵ ۵-۶ راه‌اندازی و تحویل و ۱ ۱-۵-۶ کلیات ۵ ۱۳ ۲-۵-۶ ضوابط و معیارها ۱۵ ۶-۶ مستندسازی ۱ ۱-۶-۶ کلیات و و ۱ ۲-۶-۶ اسناد و مدارک ی ۱۵ ۷-۶ گواهی‌های پایان کار ره ۱۳۵ ۸۶ پذیرش و تحویل ۱ ۱۸۶ کلیات و و ۱ ۲-۸-۶ اصول مراحل پذیرش و تحویل ۱۵ ۹-۶ بررسی و تایید سیستم اعلام حریق بخ ۱3 ۱-۹-۶ کلیات رب بخ ۱3 ۲-۹-۶ فرآیند کلی بررسی و تایید یه ۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم -نگهداری و مسوولیت‌های بهره‌برداری یر ی یرب ۵ ۱۵ ۱-۷ آزمون‌های جاری ی یی ی ری وی ی و و ی ی ری ۵ ۱۵ ۱-۱-۷ کلیات ی ی ی یی ی ی یر ی ۵ ۱۵ ۲-۱-۷ آزمون‌های هفتگی بهره بردار ی ی ی ی ی ی ی ری ۵ ۱۵ ۲-۱-۷ بررسی‌های ماهیانه بهره‌بردار ی ی ی ی ی ۵ ۱۵ ۲-۷ بازرسی و سرویس ۱۳ ۱-۲-۷ کلیات ۱۳ ۲-۲-۷ بازرسی‌های سه ماهه باتری‌های منفذدار ی ی ی ی یور رو را ۵ ۱۵ ۳-۲-۷ بررسی و آزمون دوره‌ای سیستم ی ی ی ی و۵ ۱۵ ۴-۲-۷ بازرسی سالیانه سیستم ی ی ی ی یی ی و و ی ۸۸ ۱۵ ۳-۷ بررسی‌های غیر جاری ی ری یی ری و یی یر ۵ ۱۵ ۱-۳-۷ کلیات ی ی ی یی ی ری ی ی ی ری ری ی ی را ۵ ۱۵ ۲-۲-۷ بازرسی ویژه به علت مسوولیت یک شرکت جدید ۵ ۱۵ ۲-۲-۷ تعمیرات سیستم ی ی یی ی ی ری ی ی ۵ ۱۵ ۴-۲-۷ تغییرات و اصلاح سیستم ی یی ی ریب یر ۸ ۱۵ ۴-۷ مسوولیت‌های بهره‌برداری و 3 ۱-۴-۷ فرد مسوول یی ی یی یی ری ی ی ی ی ری ۵ ۱۳ ۲-۴-۷ دفتر کار سیستم ۳ پیوست الف : طبقه‌بندی حدود دسترسی‌ها و 0 پیوست ب : نمونه فرم دفتر کار سیستم ردیابی و اعلام حریق ۵ ۱۳ واژه‌نامه انگلیسی - فارسی 1 فهرست منابع و استانداردها ی ی ی ی ری ی ی ی ی ی ی ری ۱۱۸ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول کلیات و تعاریف -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۱ این نشریه حاوی ضوابط و معیارهای فنی لازم در زمینه برنامه‌ریزی» طراحی, اجراء راه‌اندازی و نگهداری سیستم‌های ردیابی 9 اعلام حریق ساختمان 9 محوطه اطراف آن می‌باشد. مباحث ارایه شده همچنین شامل سیستم‌های متعارف. آدرس‌پذیر و آنالوگ در انواع مختلف ونیز مجموعه‌های آشکارسازهای خودکار همراه با دیگر لوازم مربوط متصل به پانل‌های کنترل و مانیتورهای ارتباطی میانی می‌باشد. ۳۲-۱ تعارف و اصطلاحات واژه‌ها و اصطلاحات مورد استفاده در این نشریه دارای تعاریف زیر خواهد بود : ۱-۲-۱ سیستم آدرس‌پذیر ‎٩۳54017((‏ ع۶۹201ع200۳) سیستمی که در آن سیگنال‌های ارسالی از هریک از آشکارسازهاء شستی‌های دستی یا دیگر لوازم به دستگاه‌های کنترل و نمایشگر به صورت فردی قابل شناسایی باشد. ۲-۲-۱ مرکز در یافت هشدار (۸1 ,۲۵۲۳۵ ۳۵۲۵۱۷18 212۳10) محلی باحضور دایمی کارمند. به دور از محل نصب سبیستم اعلام حریق که اطلاعات مربوط به وضعیت سیستم اعلام حریق در آنجا نمایان یا ثبت می‌شود و آتش‌نشانان را می‌توان احضار کرد. ۳-۲-۱ منطقه اعلام حریق (ع7010 (212۳17) بخش فرعی از ساختمان و محوطه حفاظت شده‌ای که در آن هشدار حریق به طور مستقل و جداگانه از سایر بخش‌ها اعلام می‌شود. ۴-۲-۱ سیستم ردبابی هواکشی با استنشاقی دود (57510171 (0401061101 510166 2301721108) سیستم ردیابی خودکاری که در آن یک نمونه از هوای فضای حفاظت شده به وسیله بادزن پا پمپ به درون ۵-۲-۱ رسابی صدا (2101011110) ویژگی صدا که شنیده شدن آن را در میان صداهای دیگر میسر می‌کند. ۶-۲-۱ سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار (57516170 212۳770 11۳۵ 20 0406101101 11۳۵ 2010172116) سیستمی (غیر از یک واحد خودکفای (0ع201۵11 - ۵[۲؟) هشدار دود یا حریق) که در آن یک هشدار حریق می‌تواند به طور خودکار شروع به‌کار کند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان یادآوری ۱ : سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق را می‌توان به شرح زیر طبقه‌بندی کرد : ب - سیستم ردیابی حریق آنالوگ - سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکاری است که علاوه بر دو حالت *عادی " و *آتش* دارای حداقل یک حالت غیرعادی دیگر نیز می‌باشد. در این‌گونه سیستم‌ها سیگنال‌ها درون آشکارسازها یا در مرکز اعلام حریق فرآیند شده و ممکن است در صورت رسیدن به آستانه ثابت یا به یاداآوری ۲ نسیستم‌های دارای بیش از دو حالت تشخیص, سیستم چند حالتی (ع121:-1111) نامیده می‌شود. ۷-۲-۱ مدار (1۳0۱11)) ۸-۲-۱ فضاهای گردشی (2۳625 1۳1211010)) فضا یا سطحی (از جمله راه پله) که عمدتاً برای دسترسی بین یک اتاق و یک خروج از ساختمان و مانند آن مورد استفاده قرار می‌گیرد. ۹-۲-۱ آشکارساز گازسوختی (461610۲ 825 ۲01۶0) آشکارسازی است که نسبت به فرآورده‌های گازی حاصله از احتراق و یا تلاشی حرارتی حساس است. ۱-۲-۱ راه‌اندازی با پذ برش (0117115510101118)) فریندی است که انطباق سیستم منصوبه با الزامات تعریف شده تعیین می‌شود. ۱-۲-۱ فرد صلاحیتدار با مجاز ((067۹501 ۲)01106101) فرد آموزش دیده. با تجربه و مطلعی که ابزارها و لوازم مورد لزوم را در اختیار داشته و بتواند وظایف محوله را انجام دهد ۱-۲-۱ مرکز اعلام حریق (:۳آن) ,0۹۱101761 101021178 200 |۱۳۵)) جزء یا اجزای یک سیستم ردیابی و اعلام حریق که از طریق آن برق اجزای دیگر تغذیه شده و وظایف زیر را انجام می‌دهد : الف - استفاده در موارد زیر : ۱- دریافت سیگنال از آشکارسازهاء شستی‌های دستی, یا دیگر لوازم (مانند واحدهای ورودی و خروجی) -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف 9 ۲- تعیین این که سیگنال دریافتی شرایط اعلام حریق را دارد یا خیر ۳ نشان دادن این که شرایط اعلام حریق به صورت دیداری و / یا شنیداری باشد. ۴ نشان دادن محل خطر ۵- احتمالاً ثبت هر یک از اطلاعات فوق ب - کنترل و مانتیور عملکرد سیستم و صدور اخطارهای دیداری یا شنیداری برای هرگونه اشکال در آن (مانند اتصال کوتاه, باز بودن مدار یا اشکال در منبع تغذیه برق) پ -انتقال سیگنال اعلام حریق به لوازم و دستگاه‌های زیرء در موارد لازم : - دستگاه‌های اعلام حریق دیداری یا شنیداری - از طریق تجهیزات انتقال مناسب به مراکز دریافت هشدار - از طریق تجهیزات کنترل دیگر به سیستم اطفای حریق خودکار ۱۳-۲-۱ مسیر سیگنال بحرانی (021[0 [1872؟ [۵ع۲111)) کلیه اجزاء و اتصالات بین هر نقطه شروع اعلام حریق (شستی‌های دستی یا آشکارسازهای آتش خودکار) و ترمینال ورودی درونی یا بیرونی هر وسیله اعلام حریق. ۱۴-۲۱ طراح (0651810۲) شخص یا سازمان مسوول انجام مطالب مندرج در فصل چهارم ۱۵-۲-۱ منطقه ردیابی با کشف حربق (ع7013 0016611010) بخش فرعی از ساختمان و محوطه حفاظت شده‌ای که وقوع حریق در آن به وسیله سیستم اعلام حریق جدا از سایر بخش‌ها نشان داده می‌شود. یادآوری : یک منطقه ردیابی حریق(منطقه حریق) معمولا عبارت از منطقه حفاظت شده‌ای است که در آن چند ۱۶-۲۱ آشکارساز (04010010۴) بخشی از یک سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار با حداقل یک حسگری که به طور مداوم یا در فواصل مکرر حداقل یک پدیده مناسب فیزیکی و / پا شیمیایی همبسته با آتش را کنترل نموده و حداقل یک سیگنال متناظر با آن را به مرکز اعلام حریق ارسال نماید. یادآوری : تصمیم‌گیری برای صدور فرمان اعلام حریق یا به‌کار انداختن دستگاه‌های حفاظت از حریق ممکن است در آشکارساز یا در بخش دیگری از سیستم مانند مرکز اعلام حریق اتخاذ شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۷-۲-۱ آزیر خطا (212۳10 2196)) سیگنال اعلام حریق به هر علتی غیر از آتش‌سوزی یادا وری : آزیرهای خطا به چهار دسته به شرح زیر تقسیم می‌شود : الف - هشدارهای ناخواسته ناشی از نوع طراحی سیستم یا تکنولوژی آن که قاعدتاً قابل پیش‌بینی است به شرح سیستم» وجود گردوغبار یا حشرات. فرآیندهایی که دود یا شعله ایجاد می‌کند. یا آثار محیطی که برخی آشکارسازها را ناپایدار می‌کند مانند جریان سریع هوا) - خرابی‌های تصادفی - اشتباهات انسانی (مانند آزمون‌های تعمیر و نگهداری سیستم بدون اعلام به ساکنین ساختمان) ب - یر خطای دستگاه ناشی از خرابی سیستم پ - هشدارهای عمدی ناشی از فشردن شستی‌های دستی یا تحریک آشکارسازها با آگاهی از عدم وجود حریق ت - هشدارهای ناآگاهانه ناشی از فشردن شستی‌های دستی یا باعث عملکرد آشکارسازها شدن به تصور وجود آتش‌سوزی ۱۸-۲۱ وسیله اعلام حریق (عع46۷1 212۳17 11۳۵) جزیی از سیستم اعلام حریق که در مرکز اعلام حریق ترکیب نشده و برای اعلام حریق استفاده می‌شود (مانند زنگ یا آژیر و یا چراغ چشمک‌زن اعلام حریق) ۱۹-۲۱ آزبراعلام حریق (۲ع0۱/1۵٩) وسیله شنیداری اعلام حریق ۲-۲-۱ راه‌حل مهندسی حریق (501111010 61181160۲178 ۲1۳۵) کاربری روش‌های علمی و مهندسی برای حصول به یک یا چند هدف ایمنی حریق به گونه‌ای که اهداف مورد نظر بدون پیروی کامل از توصیه‌های یک آیین‌نامه اجرایی تامین شود. ۲-۲-۱ سطح خطر آتش (12۲۵1 27۵۳۵[ ۲1۳۵) احتمال وقوع حریق -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۵ ۲۲-۲-۱ ساختمان مقاوم حریق (:۸10۲ ۲0۲۶1۲ ۲۵۹15118 11۳۵) ساختمانی که می‌تواند برای مدت تعیین شده‌ای برخی یا تمامی معیارهای مندرج در استاندارد 476 15 (آزمون‌های حریق بر روی مصالح ساختمانی و ساختارها) را برآورده سازد. ۲۳-۲۱ خطر حریق (]5ا۲ ۲1۳۵) تر کیب احتمال وقوع آتش‌سوزی و عواقب ناشی از آن ۲۴-۲۱ سیگنال حربق ‎٩18121[(‏ 11۳۵) سیگنال مورد نظر برای نشان دادن وقوع آتش‌سوزی ۲۵-۲-۱ آشکارساز شعله‌ای (۲10۲ع1461 ۲1216) آشکارسازی است که نسبت به پرتوهای منتشره از شعله‌های آتش واکنش نشان می‌دهد. ۲۶-۲۱ آشکارساز حرارتی (4616۲40۲ ۱621) ۲۷-۲۱ آشکارساز خطی (461010۲ 1116) ۲۸-۲۱ آشکارساز نقطه‌ای (461010۲ 00111) آشکارسازی است که احساسگر آن در مجاورت یک نقطه ثابت. نسبت به پدیده مورد نظر عمل می‌کند. ۲۹-۲۱ آشکارساز دودی (010۲ع461 ع510) اشکارسازی است که نسبت به ذرات حاصله از احتراق یا تجزیه شیمیایی به وسیله گرما (ذرات معلق در هوا) ۳۰-۲۱ آشکارساز دودی پونیزه (۲10۳ع04616 5130166 10117211010) آشکارسازی است. که در برابر ذرات حاصله از احتراق که بر جریان یونیزه داخل آشکارساز تاثیر می‌گذارد. ۳۱-۲۱ آشکارساز دودی نوری (10۲ع04616 51016 [0000۵) پرتوهاء بخش‌هایی در فروسرخ, نور مریی یا فرابنفش از طیف الکترومغناطیسی را دارد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲۳۲-۲-۱ آشکارساز مقدار ثابت آشکارسازی است که هرگاه مقدار پدیده اندازه‌ گیری شده از مدت زمان معینی تجاوز نمود.ء سیگنال اعلام حریق دهد. ۳۳-۲۱ آشکارساز نرخ افزایش (4610010 ۲1۹0 0۲ ۲۵1۵) اشکارساز حریق خودکاری است که هرگاه نرخ تغییر اندازه‌ گیری شده پدیده‌ای. به مدت کافی از حد معینی تجاوز نمود.ء ایجاد سیگنال اعلام حریق نماید. ۳۲۳۴-۲-۱ منطقه با اتاق دارای ربسک حربق کم (۳0۵171 0۳ 2۳62 ۲15 11۳۵ 10۷۷) منطقه یا اتاقی که در آن اجناس سوختنی کم بوده 5 وجود نداشته 9 فاقد منابع احتراقی باشد و آتش‌سوزی تهدید قابل ملاحظه‌ای برای ساکنین یا خسارت به اموال محسوب نشود. ۳۵-۲۱ شستی اعلام حریق (00111 [[2» [1212) ۳۶-۲۱ سیستم دستی (5751617 [1112732) سیستمی که در آن هیچگونه آشکارساز خودکار وجود ندارد و اعلام حریق فقط به وسیله شستی‌های دستی انجام می‌شود. ۳۲۳۷-۲-۱ حداکتر بار هشدار (1020 212۳11۵ (1112711111017) حداکثر باری که یک سیستم اعلام حریق در شرایط هشدار بر روی منبع تغذیه برق قرار می‌دهد که شامل نیروی برق لازم برای عملکرد کلیه وسایل اعلام حریق (دستگاه‌های آژیر)» سیگنال‌های حریق از تمامی آشکارسازهای خودکار و شستی‌های دستی در ساختمان, برق مورد نیاز دیگر سیستم‌ها و تجهیزات مورد نیاز در شرایط اعلام حریق و همچنین نیروی برق لازم برای انتقال سیگنال‌ها به یک مرکز دریافت هشدار (در صورت وجود) می‌باشد. ۳۲۳۸-۲-۱ نمودار میمیک (1128172170 ع17111711) نمایش توپوگرافی ساختمان و محوطه حفاظت شده و بخش‌های فرعی آن. شامل نمایش دستگاه‌ها برای هر بخش فرعی به گونه‌ای که نمایان شدن نشانه حریق را بتوان با طرح محوطه و ساختمان به سرعت مرتبط نمود. ۳۹-۲۱ حداقل حرارت واکنش استاتیک (۵۱۱۳0۵۳۵۸۳۵] ۳۵۹01186 512116 (1111111101017) حداقل حرارتی که یک آشکارساز حرارتی در صورت قرار گرفتن در معرض یک افزایش نرخ حرارت خیلی کم -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۷ ۴-۲-۱ آشکارساز ترکیبی (دارای چند حسگر) (4616۲10۲ 11۳۵ 5011907 - [1[1) ۴۱۲-۱ سیستم شبکه‌ای ‎٩75160110(‏ 11۵1۷۷۵۲۵۵) سیستم ردیابی و اعلام حریقی که در آن چند مرکز اعلام حریق بهم متصل بوده و بتواند با یکدیگر تبادل اطلاعات کند. ۴۲-۲۱ تغذبه عادی (51:00[7 [۱0۳1۵) منبع تغذیه‌ای که برق سیستم اعلام حریق در شرایط عادی از آن تامین می‌شود (برق شهری) ۴۳-۲۱ تخلیه مرحله‌ای (:۵۲2۱2۵101 012560) سیستم تخلیه‌ای که در آن بخش‌های مختلف ساختمان به صورت مرحله‌بندی تخلیه می‌شود به گونه‌ای که بخش‌های دارای بیشترین ریسک در اولویت اول قرار می‌گیرد. ۴۴-۲۱ پیش هشدار (۷۷۵۳7۱1118 212۳100 - 0۳۵) ۴۵-۲-۱۱ حفاظت (0۳۵۵۲11013) وجود یک یا چند آشکارساز خودکار حریق که در صورت بروز آتش‌سوزی اقدام لازم برای ایمنی زندگی افراد و اموال را آغاز کند. ۴۶-۲۱ خریدار (01۳1]۵907) ۴۷-۲۱ سیستم ارتباط رادیوبی (7510170چ5 111660 - ۲20۵10) سیستم اعلام حریقی که در آن برخی یا کلیه اتصالات داخلی بین اجزای آن از طریق ارتباط رادیویی باشد. ۴۸-۲۱ فاصله جستجو (6ع015121 118 502۲) فاصله‌ای که جوینده باید برای دیدن نقطه حریق درون منطقه حریق طی کند. یادآوری : این فاصله بین نقطه ورود به منطقه حریق و محل حریق اندازه‌گیری نمی‌شود بلکه بین نقطه ورود به منطقه مزبور و محلی که فرد جوینده حریق ابتدا از محل حریق اطلاع پیدا می‌کند خواهد بود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۹-۲۱ ناحیه (5010۳) یادآوری : یک ناحیه ممکن است بیش از یک ساختمان را در بر گیرد. ۵-۲-۱ ایبزولاتور مدار اتصال کوتاه (19012107 01۳۵۷۸1۳ ‎)٩00۳1 و اعلام حریق قرار می‌گیرد. یادا وری : یک دستگاه ایزولاتور اتصال کوتاه مدار ممکن است از نظر فیزیکی به طور جداگانه نصب شود و یا این که در دستگاه دیگری مانند آشکارساز یا پایه آن گنجانیده شود. ۵۱-۲-۱ هشدار کارکنان (2127۲17 51211) هشدار محدودی که متعاقب عملکرد یک شستی دستی با آشکارساز خودکار در ساختمان و محوطه به کار کنان ۵۲۳۲-۲-۱ سیستم اعلام حربق مرحله‌ای (57516100 212۳170 11۳۵ 512800) سیستم اعلام حریقی که در آن دو یا چند مرحله هشدار برای منطقه یا مکان مورد نظر داده می‌شود. نمونه‌های سیستم سه مرحله‌ای شامل مرحله هشدار کار کنان مرحله هشدار و مرحله تخلیه. ۵۳-۲-۱ منبع پشتیبان (5۱001[7 5120007) تغذیه برق, معمولا از باتری قابل شارژء که در صورت قطع جریان برق عادی به طور خودکار سیستم اعلام حریق ۵۴۳۴-۲-۱ سیستم مرتبط با زمان (57516170 ۳612100 - 1116) سیستمی که در آن واکنش یا حساسیت آشکارسازهای حریق خودکار در طول روز متغیر است. ۵۵-۲۱ سیستم هشدار صوتی ‎٩7516771(‏ 212۳771 ع6ع۲۵1) سیستم پخش صدا که مجهز به وسایل خودکار پخش پیام‌های صوتی و علایم اخطاری است. این‌گونه سیستم‌ها معمولا دارای امکانات لازم برای پخش پیام های زنده نیز می‌باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۹ ۵۶-۲-۱ دستگاه با وسیله آغازگر (عع46۲1 111121108) جزیی از سیستم که باعث تغییر حالت شرایط آن می‌شود مانند یک آشکارساز. شستی اعلام حریق یا کلید نظار تی (11ع۷/11٩ ‎)٩06۳۷1۹0۲( ۳-۱ بررسی ضرورت استفاده از سیستم اعلام حربق ۱-۳-۱ به طور کلی کلیه ساختمان‌ها بنا بر الزام قانونی و بر حسب ارزیابی خطر آتش‌سوزی به وسیله کارشناسان حفاظت از حریق, به نوعی سیستم ردیابی و اعلام حریق نیاز دارند. یادآوری : در مکان‌ها و فضاهای خیلی کوچکی که به صورت نسبتا باز طراحی شده و بروز حریق به سرعت توسط متصرفان قابل تشخیص بوده و افراد می‌توانند یکدیگر را با صدا زدن یا با وسایل مکانیکی ساده مانند زنگ دستی آگاه نمایند نیاز به سیستم اعلام حریق نخواهد بود. ۲-۳-۱ سیستم اعلام حریق خودکار معمولا به منظور آشکارسازی حریق در مراحل اولیه وقوع آن به‌کار می‌رود تا با کشف به موقع آن بتوان : الف - افراد را از وقوع حریق آگاه ساخت ب -برای فرار افراد و نجات کسانی که در معرض خطر قرار دارند اقدام کرد. پ - اقدامات لازم برای خاموش نمودن حریق و درخواست کمک از سازمان‌های آتش‌نشانی را به موقع به عمل آورد. ت - سیستم‌های خودکار خاموش نمودن آتش را فعال نموده و در نهایت باعث کاهش تلفات جانی و خسارات ۳-۳-۱ در موارد زیر سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار باید مورد استفاده قرار گیرد : الف - در مواردی که سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار بخشی از یک راه حل مهندسی حریق باشد. ب - در مواردی که در سیستم‌های حفاظت از حریق از درب‌های خودبسته‌شو یا سیستم‌های کنترل دود پ - در مواردی که پایین بودن سطح تصرف در ساختمان یا بخشی از آن» به گونه‌ای است که ممکن است پیش از آگاهی ساکنان از وقوع حریق, به راه‌های فرار از حریق صدمه و آسیب وارد شود. ۴-۳-۱ سیستم‌های اعلام حریق دستی اغلب در اماکن و کارگاه‌هایی که هیچ‌کس نمی‌خوابد یا افراد به طور شبانه‌روزی بیدار بوده و مشغول کارند و احتمال آتش‌سوزی ضعیف است. کفایت می‌کند. لیکن در مکان‌هایی که افراد می‌خوابند باید علاوه بر سیستم‌های دستی از سیستم‌های اعلام حریق خودکار نیز استفاده شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴-۳ ۱-۴-۱ ۲-۴-۱ ۳-۴-۱ ۴-۴-۱ ۵-۴-۱ ۶-۴-۱ تعریف مسوولیت‌ها و تبادل اطلاعات در طراحی و اجرای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق تعریف مسوولیت‌ها و تبادل اطلاعات به شرح زیر باید در نظر گرفته شده و رعایت شود : طراح سیستم باید با ارتباط با نهادهای قانونی مسوول (شهرداری, سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی و غیره) از قوانین و مقررات حاکم و مجوزهای لازم آگاهی و اطلاع حاصل نماید. مشاوره با مهندسین طراح ساختمان طراح سیستم همچنین باید با مهندسین طراحی معماری, تاسیسات برقی و تاسیسات مکانیکی برای کسب اطلاعات لازم مشاوره و تبادل نظر نماید. مسوولیت هر یک از مراحل زیر باید قبل از سفارش سیستم به وضوح تعریف و مستند شود : -‏ طرح سیستم - راه‌اندازی (پذیرش) - طراح سیستم - بهره‌بردار از ساختمان فرون نده ۹ ۰.۰ ادغام سیستم‌ها در مواردی که یک سیستم ردیابی و اعلام حریق با یک سیستم اعلام صوتی ادغام می‌شود.ء یک سازمان باید مسوولیت اتصالات ارتباطی 9 تمام ار تباطات لازم بین دو سیستم را به عهده گیرد. در مواردی که یک سیستم ردیابی و اعلام حریق با یک سیستم یا دستگاه دیگر اینترفیس می‌شود (مانند سیستم اطفای حریق» سیستم کنترل دود یا سیستم به همکف آوردن آسانسور)» مسوولیت هر سازمان باید به روشنی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۱۱ ۵-۱ رسته بندی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱-۵ مقدمه سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق که در ساختمان‌ها و مجموعه‌های ساختمانی نصب می‌شود معمولا برای تأمین دو هدف عمده یعنی حفاظت از زندگی افراد و صیانت از اموال در نظر گرفته می‌شود. اهداف دیگری که ممکن است علاوه بر موارد یاد شده مورد توجه قرار گیرد شامل حفاظت از محیط زیست و تداوم امور می‌باشد. این گونه سیستم‌ها براساس استاندارد 5839-1 835 به شرح بندهای ۲-۵-۱ تا ۴-۵-۱ رسته‌بندی شده است. ۲-۵ سیستم‌های رسته ۸1 این گونه سیستم‌ها شامل شبکه‌های دستی بوده و در آن از آشکارسازهای خودکار استفاده نمی‌شود. ۳-۵-۱ سبستم‌های رسته را سیستم‌های رسته با برای حفاظت از زندگی در نظر گرفته شده و در آن از آشکارسازهای خودکار استفاده می‌شود. این‌گونه سیستم‌ها به شرح زیر تقسیم می‌شود : الف - سیستم‌های رسته ابا سیستم‌هایی که در تمامی بخش‌های ساختمان نصب می‌شود. هدف از یک سیستم رسته الا حصول به زود هنگام‌ترین هشدار حریق ممکن است به گونه‌ای که بیشترین ب - سیستم‌های رسته 2]ا دامنه پوشش حفاظتی سیستم‌های رسته 2] همانند سیستم 3.] می‌باشد مضافاً به این که در این‌گونه سیستم‌ها مناطق پر مخاطره ساختمان همچون موتورخانه. اتاق برق و مانند آن نیز پوشش داده می‌شود و پ - سیستم‌های رسته قا این نوع سیستم‌ها باید به گونه‌ای طراحی شود که فرمان اعلام حریق در مرحله زود هنگامی صادر شود که کلیه متصرفان ساختمان قبل از این که راه‌های فرار به علت وجود آتش. دود و گازهای سمی غیر قابل عبور شود به صورت ایمن فرار نموده و از ساختمان خارج شوند. این‌گونه سیستم‌ها معمولا راه‌های فرار از حریق و اتاق‌هایی که به آن باز می‌شود را شامل می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۲ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ت -سیستم‌های رسته شا این گونه سیستم‌ها در بخش‌هایی از راه‌های فرار شامل مکان‌ها و فضاهای گردشی مانند راهروها و راه‌پله‌ها نصب می‌شود. هدف از سیستم ما تامین ایمنی متصرفان ساختمان به وسیله اعلام هشدار وجود دود در مسیرهای فرار می‌باشد. در این نوع سیستم نصب آشکارسازها در دیگر مکان‌ها نیز بلامانع است. ث - سیستم‌های رسته درا سیستم‌هایی است که در آن مکان‌های مورد حفاظت و / یا محل نصب آشکارسازها برای تامین ایمنی ویژه‌ای در نظر گرفته شده است (غیر از سیستم‌های الل ۵ل 1.3 و 14) مانند اتاق‌های کامپیوتر. این گونه سیستم‌ها برای مواردی در نظر گرفته می‌شود که دارای ریسک ویژه بوده و باید مورد توجه خاص قرار گیرد مانند یک مکان مخاطره آمیزی که استحقاق نصب آشکارسازهای خودکار را دارد لیکن در آن یک سیستم دستی نیز مورد نیاز است. ۴-۵-۱ سیستم‌های رسته 0] سیستم‌هایی است مجهز به آشکارسازهای خودکار برای حفاظت از اموال که به شرح زیر تقسیم می‌شود : الف - سیستم‌های رسته ۳۱ : سیستم‌هایی که در کلیه بخش‌های ساختمان نصب می‌شود. هدف از سیستم‌های رسته ۳۱ دریافت اخطار آتش‌سوزی در زود هنگام‌ترین زمان ممکن است به گونه‌ای که فاصله زمانی بین احتراق و ورود آتش‌نشانان به حداقل برسد. ب - سیستم‌های رسته ۳2 : سیستم‌هایی که در بخش‌های تعریف شده از ساختمان نصب می‌شود. هدف از سیستم‌های رسته ۳2 دریافت اخطار آتش‌سوزی زود هنگام در مناطقی است که سطح خطر حریق بالا باشد و یا این که وقفه در ادامه کسب و کار حائز اهمیت باشد. این‌گونه بخش‌ها ممکن است شامل فضاهای کوچک مانند یک یا دو اتاق در ساختمان و یا بخش‌های وسیع مانند طبقات ساختمان باشد. ۵-۵-۱ انتخاب نوع رسته‌بندی انتخاب نوع رسته‌بندی بر حسب مورد مصرف متفاوت است و باید با در نظر گرفتن موارد زیر متناسب با نیازها برگزیده و اجرا شود : ۱-۵-۵-۱ استفاده از شستی‌های دستی در کلیه موارد اجتناب‌ناپذیر است زیر حتی در ساختمان‌هایی با سیستم ردیابی و اعلام حریق کامل نیز وجود شستی‌های دستی اعلام حریق از آرزش ویزژه‌ای برخوردار است. افرادی که در مجاورت حریق قرار دارند معمولا زودتر از آشکارسازهای خودکار حریق می‌توانند با استفاده از این گونه شستی‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول : کلیات و نعاریف ۱۳ ۲-۵-۵-۱ در مواردی که در یک سیستم بیش از یک رسته‌بندی مورد استفاده قرار می‌گیرد طراحی باید به گونه‌ای انجام شود که الزامات هر دو سیستم رعایت شود. به طور مثال در مواردی که هدف حفاظت از اموال در تمامی ساختمان است (سیستم رسته ۳1) زنگ اعلام حریق نباید ساکنان ساختمان را بیدار کند. در صورتی که چنانچه سیستمی برای ایمنی زندگی برای همان ساختمان طراحی شود (سیستم رسته ا) لاجرم باید زنگ اعلام حریق همه ساکنان ساختمان را بیدار کند. ۳-۵-۵-۱ در انتخاب نوع رسته‌بندی سیستم اعلام حریق موارد زیر باید در نظر گرفته شود : الف - قوانین و مقررات موجود (به بند ۱-۴-۱ نگاه کنید) ب - طراح سیستم باید با توجه به الزامات قانونی و ارزیابی ریسک حریق برای فضاهای مختلف ساختمان‌های مورد حفاظت نوع رسته‌بندی مورد نیاز را تعیین کند. پ - رسته‌بندی فضاهای مورد حفاظت جز در موارد 1[ و ۳1 باید همراه با اطلاعات کافی ارایه شود. ت - سیستم‌های رسته آاء 12 ۰13 و 4] باید ضوابط مربوط به سیستم ۷ را نیز تامین کند. ث -در مواردی که از سیستم‌های ۳1 ۳2 و 5 همراه با سیستم ۸1 استفاده می‌شود. سیستم ترکیبی به صورت 4 ۳2/۱ و 15/1 نمایش داده می‌شود. ج - همچنین در مواردی که اهداف بیش از یک سیستم باید تامین شود. سیستم ترکیبی باید به صورت ۷/( نشان داده شود (مانند 12/۳2 1.3/82 و غیره) ۴-۵-۵-۱ نمونه سیستم‌هایی که در ساختمان‌های مختلف معمولا استفاده می‌شود در جدول ۱-۱ ارایه شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۴ جدول ۱-۱ : انتخاب نوع محل با ساختمان محل‌های کار مانند دفاترن کار خانه‌هاء انبارها 0 رستوران‌ها هتل‌ها. مسافرخانه‌ها و مجموعه‌های شبانه‌روزی مدارس (به استثنای مدارس ۱۶۰ دانش‌آموز) سینماهاء تغاترهاء نمایشگاه‌هاء موزه‌هاء مراکز تفریحی و مانند آن : اماکن کوچک (با ظرفیت اماکن دیگر ترمینال‌های حمل و نقل مراکز خرید سرپوشیده مراکز نگهداری (سالمندان, کودکان و مانند آن) زندان‌ها با ۳2/۱1 با ۳1/۸ الآ یا 12 با ۷/1/۳2 با ۱ یا 4آ/۲1/۳2 یا 5 آ/۲1/۳2 ۹ شآ تا آساآً ی سیستم ردیابی و اعلام حریق ساختمان‌ها و محل‌های مختلف حداقل سطح حفاظت با استفاده از سیستم رسته | بوجود می‌آید لیکن به منظور تامین پوشش کاملتر برای حفاظت اموال و همچنین جلوگیری از توقف کسب و کار و رعایت الزامات بیمه‌ای از سیستم‌های |۳1 و ۳2 نیز بر حسب مورد استفاده می‌شود. توصیه‌های سیستم رسته‌3] استوار است. لیکن با توجه به این که بروز حریق در هر نقطه‌ای از ساختمان تهدیدی برای ساکنان این اتاق‌ها محسوب می‌شود. آشکارسازها نوعاً در کلیه اتاق‌ها و فضاها نصب می‌شود مناطق و اتاق‌ها دارای آشکارسازهای حرارتی. دودی و گازی است سیستم بیمارستان) و جلد سوم از سری نشریات ۲۸۷ (طراحی بناهای درمانی) یا 2 11۷ نگاه کنید. رسته‌بندی سیستم‌ها معمولاا براساس آرزیابی ریسک حریق صورت می‌گیرد. در مدارسی که کلاس‌های شبانه برگزار می‌شود سیستم‌های می‌شود. طرح دقیق با بررسی کارشناسی صورت می‌گیرد که اغلب بخشی از یک راه حل مهندسی حریق خواهد بود. اما معمولا برای مراکز بزرگ در نظر گرفته می‌شود. نمان -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم استانداردها و انواع سیستم های ردیابی و اعلام حربق -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم: استانداردها و انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱۵ ۱-۲ استاندارهای مرجع برای طراحی, ساخت و اجرای سیستم‌های ردبابی و اعلام حربق ۱-۱-۳ کلیات در این فصل استانداردهای مرجع برای طراحی و اجرای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق و لوازم مورد مصرف معتبر زیر طراحی, ساخته و مورد آزمون قرار گیرد : ۲-۱-۲ استانداردهای سازمان ملی استاندارد ابران ۱-۲-۱-۲ اجزای سیستم‌های اعلام حریق خودکار (اتوماتیک) - بخش اول : مقدمه 6 ]15۱ ۲-۲-۱-۲ سیستم‌های اعلام حریق - بخش چهارم : مرکز اعلام حریق 7 ]ما5۱ ۳-۲-۱-۲ اجزای سیستم‌های اعلام حریق خودکار (اتوماتیک) - بخش نهم : آزمون حساسیت در برابر آتش 48 ]|15 ۴-۲-۱-۲ اجزای سیستم‌های اعلام حریق خودکار - بخش هفتم : آشکارسازهای دودی نقطه‌ای, براساس نور پراکنده» نور انتقالی و یا یونیزه شدن 099 ]15۱ ۵-۲-۱-۲ اجزای سیستم‌های اعلام حریق خودکار (اتوماتیک) - بخش هشتم : آشکارسازهای دمای زیاد 15٩1|] 0 ۶-۲-۱-۲ اعلام حریق و سیستم‌های آلارم برای ساختمان‌ها - قسمت دوم : مشخصات شستی اعلام حریق 4 ]15۱ ۱-۳-۱-۲ 85 1۵۳ ۹15رد 212۳0 11۳۵ 200 0610100 ۳۱۳۵ 06 لل ۲01۳11۹۹101۶ 1۹1۵1101100۰ +20 افعل ‎٩۹1۵۵‏ 1۵۲ 0۲201166 0۲ 006 :]۲۳۵۳۲ 2 : | - 5639 5ظ ٩۷۹16۶ 1۵۳ ۱185 ۲۳۱۲‏ 212۳0 200 000ع1عل ۳۳۲۵ 58 212۳0 ۷۵1۵6 آ0 50۳۷1008 200 1۹1۵113000 مصعنحعل ۳۵ 1۵۲ 0۳01106 ا0 006 :۲۳۶۵ 8 - 56539 5ظ ٩۷۹1۹ 1۵۳ ۱1185 ۲۳۱۲‏ 212۳0 200 061000 ۳۱۳۵ 6 6۳۳86۷ آ0 1۵116266 200 ۹۵1121100 مصعاحعل ۵ 1۵۶ ۲20606 او 0006 : ۲۳۳۹9 -------- صفحهٔ بعد -------- 00111۵110 5 9 - 5839 5ظ ٩120۵5 1۳۵ ۹۵۱1۷ 5 ۴-۲-۱-۲‏ ۵۵۱۷۱۵ 00105 1۵۵ 1۵۶ عنام ام علمن ۲٩5 5979 - 0 ۲1۳۵ 0010110 200 11۳۵ 212۳ 5 ۵-۳-۱-۲ ۳۵۲۱|: | - ۹54 ۳۲۷ ۹5ظ ۳۲۵ 00160100 200 11۳۵ ۵127 5 ۶-۳-۱-۳ ۲۵۶۲ 2 : 00۵] 200 1301021138 601 55 ۳۵ 54 - 2 ۷-۳-۱-۲ 5 212۳10 11۳۵ 200 00101100 ۳1۳۵ 5 - 065[ 0۷ل 2100 ۳1۲۵ :۳۵۳۲3 ظ۹٩‎ ۳۲ 54 - 3 ۸-۳-۱-۳ 5 2121 ۲1۳۵ 200 01100ع1عل0 ۲۳۲۵ 601 ۷أم‌مباه ۳۵۷۵۲ : ۳۵۲4۹ ۲۹5 ۳۵ 54-4 ۹-۳-۱-۲ 5 210۳10 11۳۵ 200 0010110 ۲۳1۳۲۵ 5 ۳۵۱۵ - 1010۳۵ع0ل ۲۵1 :۳۵۶۹5 ظ٩5‎ ۳۲ 54 - 5 ۱۰-۳-۱۲ 5 ۵127 11۳۵ 200 00160100 ۳۲۵ 0 06 1181 1۳۵۵111100 با 12| ۵۵0ع اد ع صاخ دمامعاعل ۳۵۱۵۲ - دماماعل امک :۳۵۶۲/۰ ظ٩5‎ ۳۲ 54 - 7 ۱۱-۳-۱۳ 58 212۳ 11۳۵ 200 00101100 ۳۳۵ 5 م۳1۵6 : 10 ۳۵۲۲ ظ۹٩‎ ۳۲۲ 54 - 0 ۲1۳۵ 0010110 200 11۳۵ 212۳ 5 ۱۳-۳-۱۳ ۳۵۲۲۱۱۰: 1۵0۵ ‏الده‎ 0010٩ | - 54 ۳۵ ۹5ظ ۱۳-۳-۱۳ 5 ۵127 11۳۵ 200 00160100 ۳۲۵ 5 0۵ [ام0 - دمامعاعل عمامورگ : ۱2 ۲۵۶۲ 5 ۳۲ ۹54 - 2 ۱۴-۳-۱۲ ۵3۳۵5 6۳۳۵۲۵2۵۷ 1۵ ۹۵ ۲۵۳ کعاطای اه اد ۳۵10 ۵ 1۳۵ ۵ ععمفاها 1۵۳ ادا ان ۱۳۵۵ 00 ۳۲۵ 5ظ ۱۵-۳-۱۳ ۷ 000010۶ 0۵1 ۷۵11۵826 3۵ ۷۲۵ 1۳1۵110۹ ۳عط) مصه حعلاطای اهاط ۱۷۱۳۵۱ 5[ 2 : | ۳۵۲۲ | - 60702 ۳۸ 5ظ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم: استانداردها و انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱۷ ۱۶-۳-۱۲ ۷ ع6 00660 ۵1 ۷۵11۵26 ۵10 2 ۷:1 ۳1۵1100۹5 ۲6۱۳ 0ص حعاطای معاد| ۹۵ ۱۱۵۸۳۵۱ ۳۵۳۲205 2 - 60702 ۳۸ ۹5ظ ۱۷-۳-۱۲ 2 ۷160۳۵۵۱ 16031۵ ۲1210 5 0461601100 200 ۸1۵۳۵ ۴-۱-۲ استاندارهای ‎۸۳۷٩1‏ الآ , ۲۷۳۳۸ ٩۱821۵1106 58 ۱-۴-۱-۲‏ 0۳01661101 ۲11۳۵ 1۵۲ دمامعاعل ع6ام 5 48 - []/[۸۲۷5 ۲-۴۳۱۲ 0 2010 - ع 00 ‎٩1820211028‏ 200 27اه 11۳۵ [۵ ۷۵110 2 ۲۳۳۸ ۲-۴۱۲ 5 م0۵6٩ ‎٩12110‏ 016[ 200 51216 ۸۱۲۷۹٩1/1 7 سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق را می‌توان به سه نوع به شرح زیر تقسیم‌بندی نمود : - سیستم‌های متعارف - سیستم‌های آدرس‌پذیر ۱-۲-۲ سیستم‌های متعارف ۱-۱-۲-۲ معرفی کمی در تکنولوژی آن بوجود آمده ولی طرح و9 قابلیت ۱ طمینان به آن افزایش > ره جشمگیری داشته است. این گونه سیستم‌ها صدها هزار ساختمان‌های مختلف را طی سالیان بسیاری در سراسر جهان حفاظت نموده است. یک سیستم اعلام حریق متعارف اغلب انتخاب طبیعی برای استفاده در ساختمان‌های کوجک و مواردی است که محدودیت بودجه وجود دارد. در یک سیستم اعلام حریق متعارف معمولی مغز متفکر سیستم در پانل مرکز کنترل آن استقرار داردء که علایم را از آشکارسازهای متعارف یا شستی‌های دستی در هر منطقه حریق دریافت نموده و به وسایل دیگر مانند زنگ اعلام حریق با تجهیزات راه دور منتقل می‌نماید. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲-۱-۲-۲ منطقه‌بندی در این‌گونه سیستم‌ها به منظور تسهیل در تعیین نقطه حریق در ساختمان و کنترل آن. ساختمان مورد حفاظت به شماری منطقه حریق تقسیم می‌شود و آشکارسازهای حریق متعارف معمولا از طریق مدار اختصاصی هر منطقه به پانل مرکز کنترل حریق متصل می‌شود به گونه‌ای که هر مدار حفاظت یک منطقه هشدار حریق را هشدار حریق به چندین آشکارساز یا شستی دستی متصل است که دارای دو حالت عادی و غیر عادی است که ۳-۱-۲-۲ نقشه شماتیک نمونه یک سیستم اعلام حریق متعارف ساده در شکل ۱-۲ آارایه شده است. در این شکل یک پانل کنترل, دو مدار برای دو منطقه ردیابی حریق (یکی از نوع سیستم بسته و یک مدار از نوع سیستم بازه منبع تغذیه برق عادی و منبع تغذیه برق اضطراری, و مدار هشدار با زنگ حریق نشان داده شده است. ال 0 مقاومت انتهای خط آژیرازنگ شستی دستی آشکار ساز دودی/حرارتی منبع تغذیه برق عادی مدار زنگ اعلام حریق ا با حم مرکز اعلام حریق 3 1 ] 1 سس : مدار تغذیه برق اضطراری مدار منطقه ردبابی حریق(سیستم بسته) ی : مر : رهمما| مدار منطقه ردنابی حر بق(سیستم باز) ِ زل ۹ ی ۱ ۱ ۲ ِ : شکل ۱-۲: نمونه سیستم اعلام حریق متعارف -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم: استانداردها و انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۱۹ ۲-۲-۲ سیستم ردیابی و اعلام حریق آدرس‌پذیر ۱-۲-۲-۲ معرفی سیستم این گونه سیستم‌ها که در آن سیگنال‌های ارسالی از هر یک از آشکارسازهاء. شستی‌های دستی یا دیگر لوازم به دستگاه‌های کنترل و نمایشگر به صورت انفرادی قابل شناسایی است. معمولا دارای ۱ تا ۸ مدار و گاهی تا ۳۰ مدار می‌باشد. در این نوع سیستم مدارها به صورت حلقوی است. به گونه‌ای که دو رشته سیم از مرکز اعلام حریق به کلیه آشکارسازها و شستی‌های مدار مربوط متصل شده و نهایتا به مرکز مزبور باز می‌گردد و تشکیل یک حلقه یا لوپ ۱ (1000 2 آ5) را می‌دهد. هر حلقه بر حسب پروتکل مربوط ممکن است دارای چند صد وسیله شامل آشکارسازهاء. شستی‌های دستی و مدول‌های ورودی یا خروجی باشد. در برخی پروتکل‌ها هر مخلوطی از آشکارسازها و مدول‌های ورودی / خروجی قابل استفاده بوده و در برخی دیگر پنجاه درصد از ظرفیت کانال به آشکارسازها / سنسورها و پنجاه درصد دیگر به مدول‌های ورودی / خروجی اختصاص دارد. هر مدار نا5 بر حسب سازنده ممکن است از چند تا چند صد دستگاه را کنترل و پاسخگویی کند. سیستم‌های بزرگ ممکن است دارای مدارهای نح.ا5 چندگانه باشد. هر وسیله یا دستگاه بر روی مدار 5۴ دارای آدرس اختصاصی خود است به گونه‌ای که پانل کنترل مرکزی از شرایط وسیله متصل به آن آگاهی می‌یاید. ۲-۲-۲-۲ دستگاه‌های ورودی دستگاه‌های ورودی آدرس پذیر معمولی شامل موارد زیر است : آشکارسازهای دودی - آشکارسازهای حرارتی (حرارت ثابت و نرخ افزایش) - شستی دستی اعلام حریق - پاسخ‌دهنده‌ها (د۹00۵1۵6ع۲) - وسایل اعلام حریق - ورودی شبکه بارنده (111011 ‎٩۳011116161 ٩۱۹1611‏ 11۳6) - کلیدها : - کنترل جریان جداکننده 1- 512۵1108 1106 )۳1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۲۳۰ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۳-۲-۲-۲ دستگاه‌های خروجی دستگاه‌های خروجی آدرس‌پذیر که به عنوان رله ((۲۵1۵) شناخته می‌شود شامل موارد زیر است : - رله‌های سیستم اخطار یا زنگ - رله‌های دربازکن - رله‌های فرعی (کنترل عملکرد) مانند موارد زیر : - کلید زنی هواکش‌ها - بازکردن یا بستن درها - فعال‌سازی سیستم‌های خاموش‌کننده حریق - فعال‌سازی وسایل آگاهی از حریق - خاموش کردن تجهیزات صنعتی - کنترل آسانسورها و انتقال کابین به طبقه ایمن - فعال‌سازی پانل اعلام حریق دیگر ۴-۲-۲-۲ برنامه‌ریزی سیستم‌های آدرس‌پذیر دارای قابلیت برنامه‌ریزی تقریبا نامحدودی است. در این‌گونه سیستم‌ها می‌توان برنامه‌ریزی‌هایی همچون نوبت‌بندی تخلیه ساختمان‌های بلند. کنترل درهای مختلف. ایجاد تاخیر در فعال‌سازی, فرمان به انواع تجهیزات خاموش کردن حریق مانند شبکه‌های بارنده مانیتور ایستگاه‌های اعلام حریق و بسیاری موارد دیگر را نام برد. ۵-۳-۳-۲ شبکه‌سازی و مانیتورینگ اصول شبکه‌سازی شامل اتصال چندین پانل حریق به یکدیگر است که برای تبادل اطلاعات صورت می‌گیرد. در این نوع شبکه ورودی یک پانل ممکن است خروجی پانل دیگر را فعال نماید یا در شبکه ممکن است مانیتور سیستم‌های بسیاری صورت پذیرد. شبکه‌سازی اغلب در مواردی استفاده می‌شود که یک سیستم به قدر کافی بزرگ نباشد یا چندین ساختمان جداگانه مطرح باشد. ۳-۲-۲ سیستم اعلام حریق آدرس‌پذیر آنالوگ در یک سیستم اعلام حریق آدرس‌پذیر آنالوگ آشکارسازها مجهز به آدرس اختصاصی خود بوده و به صورت حلقه‌ای سیم‌کشی می‌شود. این گونه سیستم‌ها بر حسب ظرفیت و نیاز طراحی ممکن است دارای یک یا چند "سلامت؛ "هشدار*" یا "خطا"" و غیره از آن دریافت می‌کند. همچنین با توجه به این که هر آشکارساز دارای -------- صفحهٔ بعد -------- قصل دوم: استانداردها و انواع سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ۲۱ طبعاً بدون این که منطقه‌بندی مورد نیاز باشد محل دقیق آتش‌سوزی مشخص می‌شود. هرچند منطقه‌بندی نیز برای سهولت کار ممکن است انجام شود. آشکارسازهای آدرس‌پذیر آنالوگ دستگاه‌های "هوشمندی*است که می‌تواند موارد بسیاری را گزارش نماید. از جمله این‌گونه موارد وجود آلودگی درون دستگاه (گردو خاک و غیره) است که وقتی به مقدار معینی رسید قبل از این که ایجاد مشکل نماید آن را گزارش می‌کند تا نسبت به نگهداری آن اقدام شود. آشکارسازهای مزبور همچنین می‌تواند در زمانی که دود یا حرارت به مقدار از قبل تعیین شده‌ای رسید. پیش هشدار بدهد و قبل از این که فرمان تخلیه داده شود با بررسی نسبت به وجود خطر اقدام پیشگیرانه شود. زنگ یا آزیر اعلام حریق در این گونه سیستم‌ها ممکن است با استفاده از یک مدار اختصاصی یا با به کارگیری انواع آدرس‌پذیر آن در مدار اعلام حریق قرار داده شود. نمونه یک سیستم ردیابی و اعلام حریق آدرس‌پذیر آنالوگ در شکل ۲-۲ ارایه شده است. دستگاههای فرعی مانند در نجه دود با خاموش کردن تأسیسات مدار حلقه ای ردبابی و از بر آدرس پذ بر مدار آژ بر احتصاصی سیگنال دهی خارحی(احتیاری) یس [] آشکارساز دودی/حرارتی 1 ۱ ۳ زنگ با ار بر پا وی دستگاه ورودی اخروجی شکل ۳-۲:نمونه سیستم ردیابی واعلام حریق از نوع آدرس پذیر آنالوگ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۴-۲-۲ مقایسه سیستم‌های آدرس پذیر با سیستم‌های متعارف ۱-۴-۲-۲ سیستم‌های آدرس‌پذیر در مقایسه با سیستم‌های متعارف دارای تفاوت‌های زیر می‌باشد : - پانل نشان‌دهنده محل وقوع حریق دارای یک صفحه 1۳10 است که معمولا بجای یک چراغ مشخص کننده منطقه حریق, محل نصب آشکارساز را شناسایی ونشان می‌دهد. - هر آشکارساز یا شستی دستی دارای آدرس اختصاصی است. - آشکارسازها به صورت مدار حلقه‌ای سیم‌کشی می‌شود. - منطقه‌بندی حریق برای سهولت در مکان‌یابی امکان‌پذیر است ولی اجباری نیست. - وجود صفحه کلید (۷۵4(ع) بجای کلیدهای جداگانه - وجود واسط‌های لازم برای ارتباط با سرویس‌های دیگر در ساختمان ۲-۴-۲-۲ ویژگی‌های مدار حلقه‌ای مدارهای حلقه‌ای در سیستم‌های آدرس‌پذیر در مقایسه با مدارهای شعاعی در سیستم‌های متعارف دارای امکانات اضافی زیر است : - عملکرد آشکارسازها به طور مداوم کنترل می‌شود. - در صورت بازشدن مدار از یک طرف سیستم می‌تواند از طرف دیگر ارتباط برقرار نماید. - داده‌ها دارای قابلیت انتقال می‌باشد که ممکن است برای کنترل خروجی‌ها مانند سرویس‌های مکانیکی, از کارانداختن دستگاه‌ها و سرویس‌های ورودی همچون کلید شناورهاء پمپ‌های آتش‌نشانی و غیره به کار رود. ۳-۴-۲-۲ امتیازات سیستم‌های آدرس‌پذ بر به طور کلی سیستم‌های اعلام حریق آدرس‌پذیر در مقایسه با سیستم‌های متعارف از امتیازات زیر برخوردار است : - سریع‌تر شدن زمان پاسخ : هر دستگاه آشکارساز یا شستی دستی منفردا در پانل نمایشگر حریق ظاهر می‌شود. - کاهش هزینه تاسیسات : کابل و نیروی کار - انعطاف بیشتر : سهولت افزایش دستگاه‌های اضافی, اتصال پانل نمایشگر حریق به دیگر پانل‌هاء ایستگاه‌هاء پانل‌های میمیک و غیره. قابلیت منطقه‌بندی حریق در صورت لزوم. -------- صفحهٔ بعد -------- قفصل سوم اعلام حربق خودکار -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۲۱۳ ۱-۳ اجزای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار اجزای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار شامل موارد زیر خواهد بود : الف - مرکز اعلام حریق ب - آشکارسازهای حریق پ - وسایل اعلام حریق ت - شستی‌های دستی اعلام حریق ث - تجهیزات مسیر ارتباط اعلام حریق چ - کنترل تجهیزات خودکار اطفای حریق ح - تجهیزات خودکار اطفای حریق خ - تجهیزات مسیر ارتباط اعلام خطا د - مرکز دریافت اعلام خطا د- منبع تغذیه نمونه اجزای یک سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار در شکل ۱-۳ ارایه شده است. ۲-۳ مرکزاعلام حریق مرکز اعلام حریق باید برابر جدیدترین ویرایش استاندارد 54-2 1۸۲ یا یکی از استانداردهای شناخته شده و معتبر جهانی مشابه طراحی, ساخته و مورد آزمون قرار گیرد. عمده‌ترین مشخصات فنی این‌گونه مراکز به شرح زیر خواهد بود : ۱-۲-۳ نمایش شرایط عملکردی مرکز اعلام حریق باید بتواند بدون ابهام شرایط عملکردی زیر را نشان دهد : - شرایط ساکت (201۵111010 ‎)٩16806111 - وضعیت اعلام خطا (ع1۵[1۷۷۵۲۲۱۱) - شرایط غیرفعال (0415۵01616111) - شرایط آزمون -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان پ ۵ ۲۳ ۲۳ ب ۸ د ح ۹ اً 2 اف 9 ۲ 1 د ۴ الف : مرکز اعلام حریق پ : وسایل اعلام حریق ت : شستی‌های دستی اعلام حریق ث : تجهیزات مسیر ارتباط اعلام حریق 3 : ایستگاه آتش‌نشانی چ : کنترل تجهیزات خودکار اطفای حریق ح : تجهیزات خودکار اطفای حریق خ : تجهیزات مسیر ارتباط اعلام خطا د : مرکز دریافت اعلام خطا شکل ۱-۳: نمونه اجزای یک سیستم ردیابی و اعلام حریق خودکار -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۲ ۲-۲-۳ نمایش نشانه‌ها (نشان دهنده‌ها) تمامی نشانه‌های اجباری باید به روشنی قابل شناسایی باشد. در مواردی که از نمایشگرهای آلفانمریک استفاده می‌شود شرایط عملکردی مختلف ممکن است به صورت همزمان بر روی این نمایشگرها نشان داده ۳-۲-۳ شرایط اعلام خطر ۱-۳-۲-۳ دریافت و فرآیند سیگنال‌ها - مرکز اعلام حریق باید بتواتند از تمامی مناطق ردیابی حریق سیگنال‌های اعلام حریق را دریافت و فرآیند نماید. دریافت سیگنال از یک منطقه حریق نباید باعث ابطال فرآیند. ذخیره و / یا نشان دادن علایم دریافتی از دیگر مناطق شود. - زمان لازم برای مرور یا پرسش, یا فرآیند سیگنال‌های دریافتی از آشکارسازها در یک منطقه حریق یا یک استفاده می‌شود مرکز اعلام حریق باید طی ۱۰ ثانیه نسبت به اعلام شرایط حریق عمل نماید. - نشانه‌ها و خروجی‌های الزامی نباید به وسیله سیگنال‌های چندگانه حاصل از آشکارسازهای همان منطقه یا مناطق دیگر که به صورت همزمان یا جز آن تولید می‌شود ابطال گردد. ۲-۳-۲-۳ نشان دادن شرایط اعلام حریق شرایط هشدار حریق باید بدون پیش مداخله دستی نشان داده شود. این‌گونه هشدارها با حصول شرایط زیر الف - یک نشانه قابل رویت به وسیله یک چراغ جداگانه (نشانه کلی وقوع حریق) ب - یک نشانه قابل رویت برای نشان دادن منطقه حریق پ - یک نشانه صوتی به شرح بند ۴-۳-۲-۳ ۳-۳-۲-۳ نمایش مناطق حریق مورد هشدار - مناطق حریق مورد هشدار باید به وسیله یک چراغ جداگانه برای هر منطقه و / یا بر روی نمایشگر - در مواردی که از نمایشگر آلفانمریک استفاده می‌شود با توجه به محدودیت ظرفیت صفحه نمایشگر و عدم - اخیرترین منطقه حریق در شرایط هشدار باید به طور دایم در محل دیگری نمایش داده شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان - مجموع شمار مناطق حریق در شرایط هشدار باید به طور دایم نمایش داده شود. - مناطق حریق در شرایط هشداری که نمایش داده نشده باید دارای دسترسی درجه یک باشد. دسترسی به هر اطلاعی در مورد مناطق حریق باید با یک عمل دستی تنها با جایگزینی در اولین منطقه یا محل دیگری حاصل شود به گونه‌ای که در فاصله زمانی ۱۵ تا ۳۰ ثانیه نمایشگر به صورت اولیه باز گردد. ۶-۳-۲-۳ وسایل اعلام خطر شنیداری وسایل هشدار شنیداری باید دارای شرایط زیر باشد : الف - این‌گونه وسایل را باید بتوان به وسیله یک کنترل دستی جداگانه با سطح دسترسی درجه یک یا درجه دو ساکت نمود.این وسیله کنترل باید فقط به منظور ساکت نمودن وسیله شنیداری قابل استفاده باشدء لیکن ممکن است برای ساکت نمودن شرایط اعلام خطا نیز به‌کار رود. ب -وسایل شنیداری اعلام خطر نباید به طور خودکار ساکت شود و در صورت بروز حریق در مناطق جدید باید مجددا بصدا درآید. ۵-۳-۲-۳ شرایط اعلام خطر بر روی نمایشگر آلفانمریک در مواردی که از نمایشگر آلفانمریک استفاده می‌شود موارد زیر باید در نظر گرفته شود : الف - اطلاعاتی که به شرایط اعلام خطر مربوط نمی‌شود باید موقوف شود مگر این که نمایشگر دارای بیش از یک پنجره نمایش بوده و یک پنجره برای نمایش شرایط اعلام خطر اختصاص داده شده باشد. ب - اطلاعات موقوف شده در مورد شرایط خطا و از کارافتادن (1152101611) را باید بتوان در هر زمان با این عملیات باید با آنجه در بند ۳-۳-۲-۲ در مورد نمایش منطقه حریق در هشدار آمده است متفاوت یا علاوه بر آن باشد. اگر نمایش در محلی بر روی صفحه است که اولین منطقه در هشدار نشان داده شده است. نمایش اطلاعات منطقه مزبور باید پس از هر بازیابی به فواصل ۱۵ تا ۳۰ ثانیه باز گردد. ۶-۳-۲-۳ بازنشانی سیستم پس از شرایط اعلام خطر مرکز اعلام حریق باید مجهز به یک کنترل دستی جداگانه با سطح دسترسی درجه دو برای بازنشانی سیستم پس از شرایط اعلام حریق باشد. این کنترل باید فقط برای بازنشانی شرایط اعلام حریق قابل استفاده باشد لیکن ممکن است برای بارنشانی شرایط خطا نیز به‌کار رود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۷ پس از بازنشانی سیستم» نمایش شرایط صحیح عملکردی باید طی ۲۰ ثانیه متناسب با نوع سیگنال دریافتی ۷-۳-۲-۳ خروجی‌های شرایط اعلام حریق خروجی‌های شرایط اعلام حریق باید تابع شرایط مندرج در استاندارد 54-1 1۸ به شرح زیر باشد : الف - خروجی شرایط اعلام حریق برابر بند 7.7 ب - خروجی به وسایل اعلام حریق برابر بند 7.8 پ. - خروجی به تجهیزات مسر ارتباط اعلام حریق برابر بند 7.9 ت - خروجی به تجهیزات خودکار حفاظت حریق برابر بند 7.10 ث - الزامات تاخیر وسایل اعلام حریق برابر بند 7.11 ج -الزامات انطباق ردیابی برابر بند 7.12 چ -الزامات کنتور آلارم برایر بند 7.13 ۴-۲۳ شرایط اعلام خطا شرایط اعلام خطا باید تابع شرایط مندرج در استاندارد 54-1 1۸ به شرح زیر باشد : الف - دریافت و فرآیند سیگنال‌های خطا برابر بند 8.1 پ - قطع منبع تغذیه برابر بند 6.4 ت - خطای سیستم برابر بند 8.5 ث -نشانه شنیداری برابر بند 8.6 ج - بازنشانی شرایط اعلام خطا برابر بند 8.7 چ - خروجی خطا برابر بند 6.8 ح - خروجی به تجهیزات مسیر اعلام خطا برابر بند 8.9 ۵-۲-۳ شرایط از کاراندازی (0152016116711) شرایط از کاراندازی یا به کاراندازی مجدد مناطق حریق, سیگنال‌های خروجی و نقاط آدرس‌پذیر باید تابع ضوابط مندرج در بند 9 از استاندارد 54-1 ۳:۸ به شرح زیر باشد : الف - شرایط عمومی برابر بند 9.1 ب -نمایش شرایط از کاراندازی برابر بند 9.2 پ -نمایش موارد از کاراندازی ویژه برابر بند 9. 3 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ت - از کاراندازی مناطق حریق, سیگنال‌های خروجی و/ یا مسیرهای انتقال و نحوه نمایش آن برابر بند 9.4 ث - از کار اندازی نقاط آدرس‌پذیر برابر بند 9.5 ۶-۲-۳ شرایط آزمون ۱-۶-۲-۳ الزامات عمومی مرکز اعلام حریق باید مجهز به امکانات لازم برای آزمون فرآیند و نمایش سیگنال‌های مناطق حریق به شرح ب - ورود یا خروج از حالت آزمون باید فقط با استفاده از یک وسیله دستی با دسترسی درجه ۲ یا ۲ پ - آزمون هر منطقه حریق باید به تنهایی امکان‌پذیر باشد. ت - مناطق حریق مورد آزمون نباید مانع از نمایش الزامات و خروجی‌های مناطق دیگر شود. ث - سیگنال‌های ناشی از منطقه حریق مورد آزمون نباید موجب عملکرد خروجی‌ها در موارد زیر گردد : - وسایل اعلام حریق جز در مورد منطقه مورد آزمون که به صورت موقتی عمل خواهد کرد. - تجهیزات مسیر اعلام حریق - کنترل‌های تجهیزات خودکار اطفای حریق ۲-۶-۲-۳ نمایش شرایط آزمون شرایط آزمون بایدبا استفاده از امکانات قابل رویت به شرح زیر نشان داده شود : الف - یک نمایش دهنده نوری جداگانه (نشانه عمومی آزمون) ب - یک نشانه برای هر منطقه به شرح بند ۳-۶-۲-۳ ۳-۶-۲-۳ نمایش مناطق حریق در حالت آزمون هر یک از مناطق حریق در حالت آزمون باید به وسیله یک چراغ جداگانه و / یا بر روی نمایشگر آلفانمریک نشان داده شود. این گونه نشانه‌ها همجنین ممکن است برای نمایش شرایط از کاراندازی نیز استفاده شود. ۷-۲-۳ واسط‌های ورودی / خروجی استاندارد مرکز اعلام حریق باید مجهز به یک واسط ورودی / خروجی استاندارد شده برای انتقال و دریافشت سیگنال‌های تجهیزات فرعی (مانند پانل آتش‌نشانان) به شرح زیر باشد : -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۹ الف - واسط باید بتواند حداقل وقوع موارد زیر را منتقل نماید : - شرایط اعلام حریق - هر منطقه حریق در هشدار - انتقال سیگنال‌های خروجی به تجهیزات مسیر اعلام حریق (شکل ۱-۳ ث) - انتقال سیگنال‌های خروجی به تجهیزات اطفای حریق (شکل ۱-۳ چ) - اعلام شرایط خطا - هر خطای منطقه حریق - از کاراندازی و به کاراندازی مجدد هر منطقه حریق - از کاراندازی و به کاراندازی خروجی به وسایل اعلام حریق (شکل ۱-۳- پ) ب -واسط باید بتواند حداقل اطلاعات زیر را در بافت و عملکردهای مربوط به آن را در مرکز اعلام حریق - ساکت نمودن علایم شنیداری - بازنشانی شرایط اعلام حریق - ساکت نمودن و مجدداً بصدا در آوردن وسایل اعلام حریق (شکل ۱-۳ پ) - از کاراندازی و به کاراندازی مجدد مناطق اعلام حریق - از کاراندازی و به کاراندازی مجدد خروجی به وسایل اعلام حریق (شکل ۱-۳- پ) - از کاراندازی و به کاراندازی مجدد سیگنال‌های خروجی به تجهیزات مسیر اعلام حریق (شکل ۱-۳- ث) ۸-۲-۳ الزامات طراحی ۱-۸-۲-۳ الزامات عمومی و اعلام سازنده سازنده باید موازد زیر را به صورت مکتوب اعلام نماید : الف - تمامی اجزای مرکز اعلام حریق براساس سیستم مدیریت کیفی و با رعایت قواعد طراحی یکسان طراحی و ساخته شده است. ب - اجزای مرکز اعلام حریق برای عملکرد مورد نظر انتخاب شده و برابر مشخصات فنی آن در شرایط محیطی خارج از جعبه برابر کلاس 5 3 از استاندارد 721-3-3 1۳20 قابل بهره‌برداری است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۲-۸-۲-۳ مستند سازی سازنده باید اسناد نصب و کاربر را همراه بامرکز اعلام حریق به مقام آزمون کننده یا خریدار تحویل نماید. این اسناد باید حداقل دارای اطلاعات زیر باشد : الف - شرح عمومی دستگاه شامل موارد زیر : - عملکردهای اختیاری براساس استاندارد 54-2 ۳۸ - عملکردهای دیگر براساس بخش‌های دیگر استاندارد 54 |۳۸ - عملکردهای فرعی که در استانداردهای فوق ذکر نشده است ب ‏ - مشخصات فنی ورودی‌ها و خروجی‌های مرکز اعلام حریق باید به گونه‌ای ارایه شود که ارزیابی مکانیکی. الکتریکی و سازگاری نرم‌افزاری با سایر اجزای سیستم امکان‌پذیر باشد. این مشخصات فنی شامل موارد زیر خواهد بود : - برق مورد نیاز دستگاه - حداکثر شمار مناطق حریق, نقاط و / یا نقاط آدرس‌پذیر در هر مدار ردیابی - حداکثر شمار مناطق حریق, نقاط. نقاط آدرس‌پذیر و /یا وسایل اعلام حریق در هر مرکز اعلام حریق - حداکثر و حداقل مشخصات الکتریکی هر ورودی یا خروجی - اطلاعات مربوط به پارامترهای ارتباطی به‌کار رفته در هر مسیر انتقال - پارامترهای مرتبط با کابل توصیه شده برای هر مسیر انتقال - اندازه فیوز مورد نیاز پ - اطلاعات مورد لزوم برای نصب شامل موارد زیر است : - تناسب استفاده دستگاه در محیط‌های گوناگون - در مواردی که بیش از ۳۲ آشکارساز و شستی دستی در یک مدار ردیابی در نظر گرفته می‌شود باید ترتیبی اتخاذ شود که بروز اتصال کوتاه یا قطعی مدار موجب قطع هشدار حریق از لوازم مذکور نخواهد شد. - در مواردی که مرکز اعلام حریق در بیش از یک کابینت استقرار دارد باید دستورالعمل نصب مورد نیاز با توجه به استقرار کلیدهای کنترل ونشان دهنده‌ها در نظر گرفته شود. - دستورالعمل نصب دستگاه‌ها - دستورالعمل اتصال ورودی‌ها و خروجی‌ها ت - دستورالعمل چگونگی انتخاب ترکیب دستگاه‌ها و راه‌اندزی آن ث - دستورالعمل راه‌اندازی سیستم -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۱ ج - اطلاعات مربوط به نگهداری سیستم سازنده باید همچنین اسناد طراحی را همراه با مرکز اعلام حریق به مقام آزمون کننده یا خریدار تحویل نماید. این اسناد شامل نقشه‌هاء فهرست قطعات. نمودارهاء مدارها و شرح عملکرد دستگاه‌ها تا حدودی که بتوان آن را با مفاد استاندارد 54-2 ۲۸ مورد بررسی قرارداد خواهد بود. ۲-۸-۲-۳ الزامات طراحی مکانیکی جعبه مرکز اعلام حریق باید دارای ساختار محکم با حداقل درجه حفاظت 1۳30 برابر استاندارد 60529 ۳۲| باشد. مرکز اعلام حریق ممکن است در بیش از یک جعبه نیز نصب شود. در این‌گونه موارد کلیه کنترل‌های دستی و نشان‌دهنده‌های لازم باید بر روی یک جعبه قرار داده شود و در صورتی که بر روی بیش از یک کلیه کنترل‌های دستی و نشان‌دهنده‌های نوری باید دارای پلاک مشخصه‌ای باشد که به وضوح عملکرد آن را نشان دهد. اطلاعات مندرج بر روی پلاک‌ها باید از فاصله ۸۰ سانتیمتری با شدت روشنایی محیطی ۱۰۰ تا ۵۰۰ لوکس خوانا باشد. ترمینال‌های مسیرهای انتقال و فیوزها باید به روشنی علامت‌گذاری شود. ۴-۸-۲-۳ الزامات طراحی الکتریکی مرکز اعلام حریق باید امکان گروه‌بندی سیگنال‌ها از نقاط را برای منطقه‌بندی حریق داشته باشد. در فرآیند سیگنال‌ها سیستم باید به گونه‌ای طراحی شود که بالاترین اولویت به نمایش اعلام حریق داده شود. تغییر وضعیت تغذیه برق از تغذیه اصلی به برق پشتیبان جز در مورد نشان دادن شرایط تغذیه به برق نباید هیچگونه آثری بر نشان دهنده‌ها و خروجی‌های دیگر داشته باشد. ۵-۸-۲-۳ مسیرهای انتقال خطا در هر مسیر انتقال بین مرکز اعلام حریق و اجزای دیگر سیستم ردیابی حریق نباید آنری در عملکرد درست مرکز اعلام حریق با مسیرهای انتقال دیگر داشته باشد. در مواردی که منبع تغذیه در جعبه جداگانه‌ای پیش‌بینی می‌شود باید واسطی پیش‌بینی شود که دارای حداقل دو مسیر انتقال به منبع تغذیه باشد به گونه‌ای که قطع یکی از آن دو اثری بر مسیر دیگر نداشته باشد. در مواردی که براساس مدارک سازنده مرکز اعلام حریق در بیش از یک جعبه قرار دارد. ترتیبی باید -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان اتخاذ شود که بروز اتصال کوتاه یا قطعی مدار بین جعبه‌ها موجب قطع هشدار حریق ناشی از آشکارسازها و ۶-۸-۲-۳ قابلیت دسترسی کنترل کننده ها و نشان دهنده‌ها قابلیت دسترسی به کنترل کننده‌ها و مشاهده نشان دهنده‌ها بر روی دستگاه مرکز اعلام حریق به چهار درجه طبقه‌بندی شده است (به پیوست یک نگاه کنید) کنترل کننده‌های دستی و دیگر عملکردها باید بر حسب درجه دسترسی مربوط برابر استاندارد 54-2 [۳۲] گروه‌بندی شود. با زکردن یک در). کنترل‌های دستی با دسترسی درجه یک باید بدون هیچگونه عمل ویژه‌ای در دسترس قرار گیرد. نشان دهنده‌ها و کنترل‌های دستی با دسترسی اجباری درجه یک باید در دسترسی درجه ۲ نیز قابل ورود به دسترسی درجه ۲ باید محدود به اقدامات ویژه باشد. ورود به دسترسی درجه ۲ باید محدود به اقدامات ویژه متفاوت با دسترسی درجه ۲ باشد. ورود به دسترسی درجه ۴ باید منحصر به استفاده از وسایل مخصوصی باشد که بخشی از مرکز اعلام حریق ۷-۸-۲-۳ نشان دهنده‌های نوری نشان دهنده‌های اجباری باید در شدت نور محیطی نا ۵۰۰ لوکس با زاویه ۲۲/۵ درجه از خط عمود بر سطح نصب نشان دهنده به شرح زیر قابل رویت باشد : - در فاصله ۳ متری برای نشان دهنده‌های عمومی شرایط عملکردی - در فاصله ۲ متری برای نشان دهنده منبع تغذیه - در فاصله ۸۰ سانتیمتری برای سایر نشان دهنده‌ها در مواردی که از چراغع چشمک‌زن استفاده می‌شود. فواصل روشن و خاموش شدن چراغ نباید از ۰/۲۵ ثانیه کمتر و فرکانس آن از مقادیر زیر کمتر باشد : - یک هرتس برای هشدار حریق - ۰/۳ هرتس برای هشدار خطا (خرابی) -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۳ در صوتی که یک چراغ واحد برای نشان دادن شرایط خطا و شرایط از کارافتادن دستگاه استفاده می‌شود چشمک‌زدن و علامت از کارافتادن به صورت مداوم باشد. ۸-۸-۲-۳ نمایشگرهای آلفانمریک - نمایشگرهای آلفانمریک که برای نمایش نشانه‌های اجباری استفاده می‌شود باید حداقل دارای یک پنجره واضح و قابل تشخیص شامل دو فیلد (11014) روشن و قابل شناسایی باشد. - در صورتی که نمایشگرهای آلفانمریک به عناصر یا بخش‌هایی تقسیم می‌شود. خرابی یک بخش نباید بر اطلاعات مورد نمایش موثر واقع شود. - اگر منظور از هر اطلاع در آن منعکس نباشد باید عنوان هر فیلد به روشنی مشخص شود. - طول هر فیلد باید حداقل به شرح زیر تعیین شود : الف - در مواردی که نمایش اعلام حریق برای تعیین محل آن به اطلاعات دیگری ارجاع می‌شود طول فیلد ب -در مواردی که نمایش اعلام حریق شامل اطلاعات کاملی در مورد محل حریق است طول فیلد باید ۴۰ -‏ نشانه‌های اجباری بر روی نمایشگر آلفانمریک باید از فاصله ۸۰ سانتیمتری در شدت نور ۵ تا ۵۰۰ لوکس و در زاویه عمود بر صفحه نمایشگر به شرح زیر خوانا باشد : - ۲۲/۵ درجه از نگاه جلو - ۱۵ درجه از نگاه بالا و پایین ۹-۸-۲-۳ رنگ نشانه‌ها رنگ نشانه‌های عمومی و ویژه ناشی از نشان دهنده‌های نوری به شرح زیر خواهد بود : الف - قرمز در موارد زیر : - اعلام حریق - سیگنال‌های انتقال به تجهیزات مسیر اعلام (شکل ۱-۳ ث) - سیگنال‌های انتقال به کنترل تجهیزات خودکار اطفای حریق (شکل ۱-۳ج) ب - زرد در موارد زیر : - اعلام خطا (آژیر خطا) - از کاراندازی - مناطق حریق مورد آزمون -------- صفحهٔ بعد -------- - سیگنال‌های انتقال به تجهیزات مسیر ارتباط اعلام خطا (شکل ۱-۳ خ) پ - رنگ سبز برای نشان دادن وجود برق در مرکز اعلام حریق (روشن بودن دستگاه) برای نمایشگرهای آلفانمریک استفاده از رنگ‌های مختلف الزامی نمی‌باشد لیکن در مواردی که از رنگ برای نشانه‌ها استفاده می‌شود باید سیستم رنگ‌بندی فوق رعایت شود . ۱-۸-۲-۳ نشانه‌های شنیداری در مرکز اعلام حریق برای نشانه‌های شنیداری اعلام حریق و آژیر خطا ممکن است از یک وسیله استفاده حداقل سطح صوتی در شرایط بدون پژواک در فاصله یک متری با هر درب دسترسی به شرح زیر خواهد بود : - برای اعلام حریق (۸) 41 60 - برای اعلام خطا (۸) ۵8 50 ۱۱-۸-۲۳ آزمون نشانه دهنده‌ها کلیه نشان‌دهنده‌های دیداری و شنیداری باید با استفاده از یک کلید دستی با دسترسی درجه یک با درجه ۲ مورد آزمون قرار گیرد. ۹-۲-۳ الزامات طراحی نرم‌افزاری الزامات طراحی نرم‌افزاری برای تجهیزات کنترل و نمایش دهنده به شرح استاندارد 54-2 1:۸ برابر موارد زیر خواهد بود: الف - مستندسازی نرم‌افزار برابر بند 13.2 شامل موارد زیر : - شرح عملکرد برنامه اصلی - شرح حافظه برای موارد مختلف (مانند برنامه‌هاء مشخصات سایت. و داده‌ها) - شرح چگونگی تعامل نرم‌افزار با سخت‌افزار مرکز اعلام حریق -‏ تهیه مستندات جزییات طراحی شامل شرح هر مدول از برنامه؛ و جزییات ابزارهای نرم‌افزاری مورد استفاده. ب - طراحی نرم‌افزار برابر بند 13.3 شامل موارد زیر : - مدولار بودن ساختار نرم‌افزار - طراحی واسط‌ها - ضوابط جلوگیری از قفل شدن برنامه -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۵ ت - ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها برابر بند 13.5 ث - کنترل و نظارت بر محتوای حافظه برابر بند ۱3.6 ج -راهبری مرکز اعلام حریق در صورت بروز خطا در سیستم برابر بند ۱3.7 ۱۰-۲-۳۳ نشانه‌گذاری و مشخصات فنی بر روی سطح جلویی دستگاه مرکز اعلام حریق اطلاعات زیر باید به صورت خوانا با دسترسی درجه یک الف - شماره استاندارد ب -نام شرکت سازنده سازنده باید اطلاعات یا اخطارهای ضروری مرتبط با ایمنی اپراتور و سرویس کار را به روشنی بر روی دستگاه‌ها نشانه‌گذاری نماید. ۱-۲-۳ آزمون‌ها مرکز اعلام حریق باید برابر استاندارد 54-2 ۳۸۷ به شرح زیر مورد آزمون قرار گیرد : الف - شرایط عمومی - آزمون‌ها باید پس از تثبیت شرایط محیطی استاندارد بر روی نمونه به شرح زیر انجام شودء مگر این که روش آزمون دیگری تعیین شده باشد : - میزان دما : ۱۵ تا ۳۵ درجه سلسیوس - رطوبت نسبی : ۲۵ تا ۷۵ درصد - فشار هوا: ۸۶ تا ۱۰۶ کیلو پاسکال دما و رطوبت باید اساسا برای هر آزمون محیطی و در جایی که شرایط جوی استاندارد اعمال - انتخاب نمونه‌ها باید به گونه‌ای انجام شود که حداقل یک نمونه از آشکارساز مسیر انتقال و مدارهای داخلی در آن لحاظ شود. - نمونه باید در وضعیت نصب عادی و توسط وسایل عادی نصب آن که توسط سازنده تعیین شده است در دسترسی درجه یک قرار داده شود. مگر آن که در یک روش آزمون» به گونه دیگری تعیین شده -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ - منبع تغذیه باید در شرایط عادی بهره‌برداری باشد مگر آن که به نحو دیگری مقرر شده باشد. در مواردی که روش آزمون مقرر می‌دارد که نمونه در شرایط بهره‌برداری مورد آزمون قرار گیرد. نمونه باید به منبع تغذیه‌ای که با شرایط مندرج در استاندارد 54-4 ۳۳ مطابقت دارد متصل شود. تمامی مدارهای ردیابی و مسیرهای انتقال باید به کابل‌ها و تجهیزات یا بارهای مصنوعی متصل شود و حداقل از هر نوع مدار ردیابی یکی در حداکثر بار تعیین شده به وسیله سازنده مورد آزمون قرار ب - آزمون عملکرد آزمون‌های عملکرد باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی شود که هر نوع عملکرد ورودی و خروجی در آن پیش‌بینی شده باشد. بررسی عملکردها شامل شرایط اعلام حریق, وضعیت اعلام خطا و شرایط از کاراندازی به شرح زیر خواهد بود : - شرایط اعلام حریق آزمون عملکرد هشدار حریق و بازنشانی آن باید حداقل در دو منطقه حریق انجام شده و نشانه‌های مربوط بر روی مرکز اعلام حریق و خروجی‌های مرتبط با پ. ث وچ در(شکل ۱-۳) کنترل شود. - شرایط اعلام خطا آزمون عملکرد هشدار خطا و بازنشانی آن باید حداقل شامل موارد زیر انجام شده و نشانه‌های مربوط بر روی مرکز اعلام حریق و خروجی خ در (شکل ۱-۳) کنترل شود. - قطع یکی از منابع تغذیه برق - اتصال کوتاه در یک مدار ردیابی - قطع یک مدار ردیابی قطع یک مسیبر انتقال به ب. ث و چ در (شکل ۱-۳) - شرایط از کاراندازی آزمون عملکرد شرایط از کاراندازی و به کاراندازی مجدد و بررسی نشانه‌ها بر روی مرکز اعلام حریق شامل موارد زیر خواهد بود : - از کاراندازی و به کاراندازی یک منطقه حریق - از کاراندازی و به کاراندازی مسیر انتقال به پ. ث و چ در (شکل ۱-۳) پ - آزمون شرایط محیطی آزمون‌های شرایط محیطی باید به شرح جدول ۱-۳ انجام شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ ۱-۳-۳ جدول ۱-۳ : آزمون‌های شرایط محیطی ۶ شماره بند استاندارد آزمون دمای مرطوب. حالت پایدار در حال کار 155 آزمون ضربه در حال کار 156 لرزش سینوسی در حال کار 157 تخلیه الکتر یسیته ساکن در حال کار 158 تداخل امواج الکترو مغناطیسی در حال کار 159 ولتاز لحظه‌ای. انفجاری تند در حال کار 1510 ولتاز لحظه‌ای - ضربه آنرژی کند درحال کار 1511 افت و قطع ولتاز اصلی در حال کار 1512 تغییرات ولتاژ تغذیه در حال کار 1۹513 دمای مرطوب. حالت پایدار پایداری 1514 لرزش سینوسی پایداری 1515 آشکارسازهای حرارتی نقطه‌ای باید برابر جدیدترین ویرایش استاندارد 54-5 8۸ 135 یا یکی آشکارسازها به شرح زیر خواهد بود : اشکارسازهای حرارتی نقطه‌ای از نظر حرارتی به شرح جدول ۲-۳ طبقه‌شده است. جدول ۲-۳ : طبقه‌بندی حرارتی آشکارسازها حرارت کاربری حداکثر حرارت حداقل حرارت حداکثر حرارت کلاس اشکارساز نوعی کاربری پاسخ استاتیک پاسخ استاتیک ۶۵ ۵۴ ۵۰ ۳۵ ۸1 ۷۰ ۵۴ ۵۰ ۳۵ ۸2 ۸۵ ۶۹ ۶۵ ۴۰ 8 ۱۰ ۸۴ ۸۰ ۵۵ ۱۱۵ ۹۹ ۹۵ ۷۰ ۱8( ۱۳۰ ۱۱۴ ۱۱۰ ۸۵ 1۳ ۱۳۵ ۱۳۹ ۱۳۵ ۱۰۰ ۲۳ نج ۱۱۵ ۱۴۰ ۱۳۴ ۱۶۳۰ ۳۷ از استانداردهای -------- صفحهٔ بعد -------- ۰.۰ ۲-۳-۳ محل قرار گرفتن عنصر حساس حرارتی هر آشکارساز باید به گونه‌ای ساخته شود که بخشی از عنصر حساس حرارتی آن حداقل ۱۵ میلیمتر از سطح پایه بالاتر قرار گیرد. ۲۳-۳۳ نشان‌دهنده‌ها آشکارسازهای طبقات ۸1 ۸2 8. 2 و ] باید مجهز به یک نشان دهنده قرمز باشد به گونه‌ای که در صورت اعلام حریق به وسیله آن بتوان آشکارساز تحریک شده را مشخص نمود. این گونه نشان دهنده‌ها باید تا زمان بازنشانی روشن بماند. نشان دهنده‌های دیگرء در صورت وجود. باید متمایز از نشان دهنده حریق باشد. در مورد آشکارسازهای جدا شدنی نشان دهنده ممکن است در پایه یا سر آن پیش‌بینی شود. نشان دهنده دیداری باید در نور محیطی تا ۵۰۰ لوکس از فاصله ۶ متری قابل دیدن باشد. در آشکارسازهای کلاس تل ۳ و 0 نشان دهنده ممکن است بر روی آشکارساز یا به گونه‌ای دیگر به صورت ۴-۳-۳ اتصال وسایل فرعی در مواردی که آشکارساز به وسایل فرعی (مانند نشان دهنده‌های راه دور یا رله‌های کنترل) متصل می‌شود. باز شدن یا اتصال کوتاه مدار در این گونه موارد نباید مانع از عملکرد آشکارساز شود. ۵-۳-۳ کنترل آشکارسازهای جدا شدنی آشکارسازهای جدا شدنی باید مجهز به یک سیستم کنترل (مانند اتصال به مرکز اعلام حریق) باشد به گونه‌ای که جداشدن سر آشکارساز از پایه قابل شناسایی باشد. ۶-۳-۳ تنظیمات سازنده تنظیمات سازنده نباید بدون استفاده از نوعی وسیله (مانند رمز ویژه یا ابزار یا برداشتن مهر سازنده) ۷-۳-۳ نشانه‌گذاری هر آشکارساز باید به وضوح به شرح زیر نشانه‌گذاری شود. الف - شماره استاندارد مربوط ب - کلاس آشکارساز (مانند اه ۸18 ۸15 ۸2 3 و غیره) پ -نام یا علامت تجاری سازنده ت - شماره مدل آشکارساز و سال ساخت -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳۹ ج -برخی علایم یا کدهایی (مانند شماره سری یا کد دسته‌بندی) که سازنده می‌تواند به وسیله آن حداقل محل ساخت و یا مشخصات نرم‌افزار مورد استفاده در آشکارساز را معرفی کند. در آشکارسازهای جداشدنی, سر آشکارساز باید حاوی اطلاعات مندرج در بند الف. ب. پ. ت وج بوده» و پایه حداقل دارای اطلاعات مندرج در بند ت و ث باشد. علایم و اختصارات غیر معمول باید در داده‌های نشانه‌ها باید در زمان نصب قابل مشاهده بوده و در زمان نگهداری در دسترس باشد. این گونه نشانه‌ها نباید بر روی پیچ‌ها و قسمت‌های قابل برداشت قرار گیرد. ۸-۳-۳ داده‌ها اطلاعات فنی لازم برای تنظیم» روش نصب. راهبری و نگهداری آشکارسازها باید همراه با هر آشکارساز ارایه ۹-۳-۳ آشکارسازهای دارای کنترل نرم‌افزاری ۱-۹-۳-۳ در آشکارسازهای مجهز به کنترل نرم‌افزاری اطلاعات زیر باید به صورت مستند آرایه شود : الف - شر ح عملکرد برنامه اصلی شامل موارد زیر : ۱- شرح مختصر مدول‌های برنامه و عملکرد هر یک ۲- روش تعامل مدول‌ها ۳- سلسله مراتب کلی برنامه ۴ روش تعامل نرم‌افزار با سخت‌افزار ۵- فرآیند به کارگیری مدول‌ها ب - شرح محل‌های حافظه مورد استفاده برای مقاصد مختلف (مانند محل ذخیره برنامه. اطلاعات ویژه و داده‌های جاری). پ - یک علامت مشخصه برای شناسایی نوع نرم‌افزار مورد استفاده. ۲-۹-۳-۳ سازنده باید مستندات طراحی برای استفاده آزمونی را به شرح زیر ارایه دهد : الف - شرح کلی ترکیب مجموعه نرم‌افزاری و سخت‌افزاری سیستم ب - شرح هر یک از مدول‌های برنامه شامل موارد زیر : -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۳- شرح واسط‌ها شامل نوع انتقال داده‌هاء طیف داده‌های معتبر و بررسی آن پ - شرح کامل کدهای منبع مانند |[ ۸5۳ و بیان جریان گردش برنامه با جزییات مربوطه ت -شرح جزییات هر ابزار نرم‌افزاری مورد استفاده در فاز طراحی و اجرا ۱-۳-۳ طراحی نرم‌افزار برای حصول اطمینان از قابلیت اعتبار آشکارسازء طراحی نرم‌افزار باید با توجه به الزامات زیر انجام شود : الف - ساختار نرم‌افزار باید مدولار باشد. ب - طراحی واسطها برای ایجاد داده‌ها به صورت دستی یا خودکار باید به گونه‌ای باشد که داده‌های پ - نرم افزار باید به گونه‌ای طراحی شود که مانع از ایجاد وقفه در جریان برنامه شود. ۱-۳-۳ ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها برنامه‌های ضروری مرتبط با استاندارد و همچنین برنامه‌های تنظیمی سازنده دستگاه‌ها باید در حافظه ناپایدار نگهداری نشود. ذخیره اطلاعات در این بخش از حافظه باید فقط با استفاده از رمز یاابزار ویژه امکان‌پذیر بوده ودر زمان عادی بهره‌برداری از آشکارساز نیز میسر نباشد. داده‌های ویژه سایت باید در حافظه‌ای نگهداری شود که حداقل برای دو هفته بدون تغذیه برق از خارج سیستم به آشکارساز ماندگاری داشته باشد. مگر این که سیستم به گونه‌ای طراحی شده باشد که اطلاعات مزبور به صورت خودکار طی یک ساعت پس از برقراری برق تجدید شود. ۱-۳-۳ آزمون‌ها آزمون‌های آشکارسازهای حرارتی نقطه‌ای باید برابر استاندارد 54-5 [۸ث] به شرح زیر انجام شود : الف - شرایط عمومی آزمون‌ها باید برابر بند فرعی 5.1 انجام شود. ب - آشکارسازهای قابل تنظیم مجدد (:4010010۲ 10 ۲:۵11۵) باید برابر جدول ۳-۳ مورد آزمون قرار گیرد. پ - آشکارسازهای غیر قابل تنظیم مجدد (:210010۲ع4 ۲۹۵۸1۵10 - ۵1) باید برابر جدول ۴-۳ مورد آزمون -------- صفحهٔ بعد -------- جدول ۳-۳ : آزمو شرح آزمون زمان پاسخ در حرارت کاربردی نوعی زمان پاسخ در حرارت ۲۵ درجه سلسیوس زمان پاسخ در حرارت محیطی بالا تغییر در پارامترهای تغذیه بررسی حدود زمان پاسخ سرما (در حال کار) حرارت خشک (پایداری) حرارت مرطوب. دوره‌ای (در حال کار) دمای مرطوب (حالت پایدار) فساد در برابر دی‌اکسید گوگرد (پایداری) ضربه ناگهانی (در حال کار) ضربه (در حال کار) لرزش سینوسی (در حال کار) تشعشع میدان‌های الکترومغناطیسی (در حال کار) تداخل هدایت شده به وسیله میدان‌های مغناطیسی (درحال کار) انفجار لحظه‌ای تند (در حال کار) ضربه ولتاژ انرژی بالای کند (در حال کار) آزمون‌های اضافی برای آشکارسازهای با پسوند 5 آزمون‌های اضافی برای آشکارسازهای دارای پسوند 1 * به لحاظ صرفه‌جویی درآزمون‌ها استفاده از یک نمونه : 30-4 501 1۳7] نگاه کنید). 010۳86 )۱( ۱ (۱) ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۳۲ جدول ۴-۳ : آزم شرح آزمون زمان پاسخ در حرارت کاربردی نوعی زمان پاسخ در حرارت ۲۵ درجه سلسیوس زمان پاسخ در حرارت محیطی بالا تغییر در پارامترهای تغذیه بررسی حدود زمان پاسخ سرما (در حال کار) حرارت خشک (پایداری) حرارت مرطوب. دوره‌ای (در حال کار) دمای مرطوب (حالت پایدار) فساد در برابر دی‌اکسید گوگرد (پایداری) ضربه ناگهانی (در حال کار) ضربه (در حال کار) لرزش سینوسی (در حال کار) تشعشع میدان‌های الکترومغناطیسی (در حال کار) تداخل هدایت شده به‌وسیله میدان‌های مغناطیسی (درحال کار) انفجار لحظه‌ای تند (در حال کار) ضربه ولتاژ انرژی بالای کند (در حال کار) تخلیه الکتروستاتیک (در حال کار) آزمون‌های اضافی برای آشکارسازهای با پسوند 5 آزمون‌های اضافی برای آشکارسازهای دارای پسوند 18 * به لحاظ صرفه‌جویی درآزمون‌ها استفاده از یک نموذ 50130-4 5۸ نگاه کنید). 010۵26 )۱( ساختنمان 8 )۱( عغوطه‌وری -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۳ ۴-۳ اشکارسازهای دودی نقطه‌ای, براساس نور پراکنده. نور انتقالی و با بونیزه شدن آشکارسازهای دودی نقطه‌ای که براساس نور پراکنده, نور انتقالی و یا یونیزه شدن کار می‌کند باید برابر جدیدترین ویرایش استاندارد 54-7 ۳۲۷ 5 یا یکی از استانداردهای شناخته شده و معتبر جهانی مشابه بود : ۱-۴-۳ نشان دهنده‌ها هر آشکارساز باید مجهز به یک نشان دهنده قرمز رنگ باشد به گونه‌ای که در صورت اعلام حریق به وسیله آن بتوان آشکارساز تحریک شده را مشخص نمود. این‌گونه نشان دهنده‌ها باید تا زمان بازنشانی روشن بماند. نشان دهنده‌های دیگرء در صورت وجود. باید متمایز از نشان دهنده حریق باشد. در مورد آشکارسازهای جدا شدنی نشان دهنده ممکن است در پایه یا سر آن پیش‌بینی شود. نشان دهنده دیداری بایددر شدت نور ۲-۴-۳ اتصال وسایل فرعی در مواردی که آشکارساز به وسایل فرعی (مانند نشان دهنده‌های راه دور یا رله‌های کنترل) متصل می‌شود. باز شدن یا اتصال کوتاه مدار در این گونه موارد نباید مانع از عملکرد آشکارساز شود. ۳-۴۳ کنترل آشکارسازهای جدا شدنی آشکارسازهای جداشدنی باید مجهز به یک سیستم کنترل (مانند اتصال به مرکز اعلام حریق) باشد به گونه‌ای که جدا شدن سر آشکارساز از پایه قابل شناسایی باشد. ۴-۴-۳ تنظیمات سازنده تنظیمات سازنده نباید بدون استفاده از نوعی وسیله (مانند رمر ویژه 5 ابزار یا شکستن مهر آب‌بندی سازنده) امکان‌پذیر باشد. آشکارساز باید به گونه‌ای طراحی شود که کره‌ای با قطر (۰/۰۵ + ۱/۳) میلیمتر به محفظه آن وارد نشود. ۶-۴-۳ واکنش به کندی 2 نشگیری آشکارساز باید به گونه‌ای طراحی شود که میزان انحراف حساسیت آن بر اثر مواردی همجون کثیف شدن موجب عدم ردیابی حریق کند نشود (به بند فرعی 4.5 از استاندارد 54-7 ۳۲ 35 نگاه کنید). -------- صفحهٔ بعد -------- ۷-۴-۳ نشانه‌گذاری هر آشکارساز باید به روشنی به شرح زیر نشانه‌گذاری شود : الف - شماره استاندارد ب‌ - نام یا علامت تجاری سازنده پ‌ - شماره مدل آشکارساز و سال ساخت ث -برخی علایم یا کدهایی (مانند شماره سری یا کد دسته‌بندی) که سازنده می‌تواند به وسیله آن حداقل محل ساخت و یا مشخصات نرم‌افزار مورد استفاده در آشکارساز را معرفی کند. در آشکارسازهای جداشدنی, سر آشکارساز باید حاوی اطلاعات مندرج در بندهای الف. ب. پ و تَ‌ بوده و پایه حداقل دارای اطلاعات مندرج در بندهای پ و ت باشد. علایم و اختصارات غیر معمول باید در داده‌های تحویلی شرح داده شود. نشانه‌ها باید در زمان نصب قابل مشاهده بوده و در زمان نگهداری در دسترس باشد. این گونه نشانه‌ها نباید ۸-۳-۳ داده‌ها اطلاعات فنی لازم برای تنظیم. روش نصب. راهبری و نگهداری آشکارسازها باید همراه با هر آشکارساز ارایه ۹-۴-۳ آشکارسازهای دارای کنترل نرم‌افزاری به بند ۹-۳-۳ نگاه کنید. ۱-۴-۳ طراحی نرم‌افزار به بند ۱۰-۳-۲۳ نگاه کنید. ۱۱-۴۳-۳۳ ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها به بند ۱۱-۳-۳۲ نگاه کنید. آشکارسازهای دودی نقطه‌ای, براساس نور پراکنده. نور انتقالی و یا یونیزه شدن باید برابر استاندارد 4-7 11۸ به شرح زیر مورد آزمون قرار گیرد : الف - شرایط عمومی آزمون‌ها باید برابر بند فرعی 5.1 انجام شود. ب - فهرست ازمون‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل : آشکارسازهای نمونه باید برابر جدول ۵-۳ مورد آزمون قرار گ بود که پس از انجام آزمون همسانی تولید. چهار نمونه دارای بالاترین آستانه عملکرد می‌باشد) با شماره‌های ۱۷ تا ۲۰ مش شماره ۱ تا ۱۶ شماره‌گذاری می گردد. حدول ۵-۳ : فهرست آزمون‌ها (استاندارد 4-7 همسانی تولید جابجایی هوا حرارت خشک (در حال کار) سرما (در حال کار) حرارت مرطوب. حالت پایدار (در حال کار) حرارت مرطوب. حالت پایدار (پایداری) خورندگی در برابر دی اکسید گوگرد (پایداری) ضربه ناگهانی (شوک) - (در حال کار) ضربه (در حال کار) لرزش سینوسی (در حال کار) لرزش سینوسی (پایداری) تخلیه الکتروستاتیک (در حال کار) تداخل هدایت شده توسط میدان‌های مغناطیسی (در حال کار) تشعشع میدان‌های مغناطیسی (در حال کار) انفجار لحظه‌ای تند (در حال کار) ضربه ولتاژ انرژی بالای کند حساسیت در برابر آتش (در حال کار) (۱) -این آزمون فقط در مورد اشکارسازهای نور پراکنده و انتقالی انجام می‌شود. (۲) - به لحاظ صرفه‌جویی در نمونه‌هاء استفاده از یک نمونه برای بیش از یک ازم 4-7 |۳۲ نگاه کنید). ری نمونه‌ها بدین : ساسیت (نمونه‌ه- سایر نمونه‌ها به : یک نمونه انتخابی یک نمونه انتخابی ۱ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰ ۱۱ ۱۱ ۱۳ ۳ ۱۳ ۱۴ ۱۵۱ ۱۶ ۳ خواهد بود (به بند ۰ طور دلخواه از 51-7 از استاندارد -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۵-۳ شستی دستی اعلام حریق شستی‌های دستی اعلام حریق باید برابر جدیدترین ویرایش استاندارد [54-1 ۳:۵ یا یکی از استانداردهای شناخته شده و معتبر جهانی مشابه طراحی, ساخته و مورد آزمون قرار گیرد. عمده‌ترین مشخصات فنی این گونه شستی‌ها به شرح زیر خواهد بود : ۱-۵-۳ تعاربف الف - شرایط هشدار (201۵11101 2[0711) وضعیت شستی پس از فعال شدن عنصر (المان) راه‌اندازی آن ب -المان شکننده (1۵(:1ع21 ع[101ع1۳۵118) جزیی شیشه‌ای یا به ظاهر شیشه‌ای که تحت فشار یا ضربه شکسته یا جابجا شود به گونه‌ای که نا هنگام جایگزینی یا بازنشانی به همان وضعیت باقی بماند. پ -المان شکننده غیر قابل تنظیم مجدد (2121۵۲1 1۳۵821016 ع۳:۵11201 - ۱01) عنصر شکننده‌ای که پس از فعال شدن شستی دستی برای بازگشت به شرایط عادی باید جایگزین ت - آلمان شکننده قابل تنظیم مجدد (21[01۲1 1۳۵۳8۵1010 ع۵11201:ع۲) عنصر شکننده‌ای که برای بازگشت شستی به شرایط عادی می‌تواند بدون جایگزینی به موقعیت اصلی باز گردد. ث -شستی دستی اعلام حریق (0011 2۵1 [1211۵) جزیی از سیستم ردیابی و اعلام حریق که برای به کاراندازی دستی اعلام حریق استفاده می‌شود. ج - نوع ۸ : به کاراندازی مستقیم (006۲۵11010 11۳۵01 : ۸ ۱۷06) شستی دستی که تغییر به شرایط هشدار با شکستن یا جابجایی المان شکننده آن به صورت خودکار انجام می‌شود (بدون نیاز به عمل دیگری) چ - نوع 8 : به کاراندازی غیرمستقیم (0061۵11010 ۱۵1۳001 : 8 1۷۳06) شستی دستی که تغییر به شرایط هشدار پس از شکستن یا جابجایی المان شکننده آن اقدام دیگری نیز مورد لزوم خواهد بود. ۲-۵-۳ نشانه‌گذاری هر شستی دستی باید به طور دایمی به شرح زیر علامت‌گذاری شود : الف - شماره استاندارد (مانند 54-11 [۳۸) ب -نام شرکت سازنده یا علامت تجاری آن -------- صفحهٔ بعد -------- قصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۷ پ -مدل شستی (نوع ۸ با ۲ا) ج -برخی علایم یا کدهایی که سازنده می‌تواند به وسیله آن حداقل تاریخ و محل ساخت و با مشخصات نرم‌افزار مورد استفاده در شستی را معرفی کند. علایم و اختصارات غیر معمول باید در داده‌های تسلیمی همراه دستگاه شرح داده شود. نشانه‌ها باید در زمان نصب قابل مشاهده بوده و در زمان نگهداری در دسترس باشد. این گونه نشانه‌ها نباید بر روی پیچ‌ها 9 قسمت‌های قابل برداشت قرار داده شود. ۳-۵-۳ داده‌ها شستی‌های دستی باید همراه با اطلاعات فنی کافی, و داده‌های مرتبط با نصب. بهره‌برداری و نگهداری صحیح ارایه شود. در اطلاعات مزبور باید الزامات فرآیند صحیح سیگنال‌ها مشخص شده یا به پروتوکل مربوط با مرکز اعلام حریق مربوط ارجاع داده شود. - استفاده از شستی نباید باعث مجروح شدن استفاده کننده شود. -‏ نیروی لازم برای فعال‌سازی المان کارانداز در شستی‌های نوع ثا باید با الزامات مندرج در استاندارد 694-3 ۳۸ مطابقت نماید. استفاده کننده نشود لیکن شعاع انحنا نباید از 2 ۰/۵ متجاوز باشد (به جدول ۶-۳ نگاه کنید). جدول ۶-۳ : ابعاد شستی‌های دستی ابعاد ۱۹۴-۳ ۵-۳ ْ ارتفاع صفحه جلو 3 ۱۳۵ که ک ۲ ۸۵ | ۳۵ ۱۳۵ 25 ۲ ۸۵ عرض صفحه جلو 5 ۱۳۵ کط ک ۵ ۸۵ | ۵۳۵ ۱۳۵ کط گ ۵ ۸۵ نسبت عرض به ارتفاع صفحه جلو 0/3 ۵ ک 2 ک ۵ ۰/۹۵ | ۳/۵۱/۰۵ ۳ ۰/۹۵ ارتفاع صفحه راه‌انداز ح 0 ۵ ۵ ۰/۵ 0 ۵ ۵ ۰/۴ عرض صفحه راه‌انداز 5 0 ۵ ۵2 ۰/۵ 0 ۵ 2 ۵ ۰/۸ نسبت عرض به ارتفاع صفحه راه‌انداز / ۵ کل > ۰/۹۵ ۱ کل > ۱/۹ حداکثر انحراف عمودی صفحه راه‌انداز ت ۳۵ + -------- صفحهٔ بعد -------- ۴۳۸ ب - شکل و ابعاد - صفحه جلو شستی باید به صورت مربع بوده و ابعاد آن برابر جدول ۶-۳ باشد. صفحه مزبور باید به گونه‌ای طراحی شود که حداقل ۱۵ میلیمتر از سطح اطراف آن برجسته‌تر باشد. - صفحه راه‌انداز باید یا مربع برابر شکل ۲-۳ و یا مستطیل برابر شکل ۳-۳ باشد. صفحه مزبور ممکن ۳- صفحه راه‌انداز ۳- صفحه راه‌انداز 4 تاع (به جدول ۶-۲ نگاه کنید) ۸ تاع (به جدول ۶-۲ نگاه کنید) ۰ ۹ ۲-۳ : اس ۰.۰ ۵ ۰۰ با ری کر ۳-۳ : ۰ ۰ ۵ ۰ صفحه راه‌انداز مربع با صفحه راه‌انداز مستطیل پ. -رنگ سطح قابل رویت شستی دستی جز در موارد زیر باید به رنگ قرمز باشد : - صفحه راه‌انداز - علایم و حروف - دسترسی ابزار ویژه» سوراخ‌های ورود کابل و پیچ‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۹ رنگ صفحه راه‌انداز جر علایم 9 حروف باید به رنگ سفید باشد. رنگ بخش قابل رویت المان راه‌انداز (شستی نوع 7]) سیاه خواهد بود. ت -علایم و حروف شستی‌های دستی باید برابر شکل‌های ۴-۲ ۵-۲ و ۶-۲ و شرح مندرج در بندهای 4.7.3.2 و 4.7.3.3 از استاندارد 54-11 ۳۸ علامت‌گذاری شود. ام ن‌ م۱۱ وا ۳ کم ت‌ ۳ ۰ ۸ کی پا ۱ ۸ 7 1 سا 4 ای ب‌ - علامت روی صفحه راه‌انداز الف - علامت روی صفحه جلو هه ه‌ کم ۸ ۸ 1 از « ‌ ۳ 1 ۱ ای 6 0 0 هه نت 5 ۸ !۸ که 7 ها ت - علامت روی صفحه راه‌انداز برای پ - علامت روی صفحه راه‌انداز برای کلید : ۵ (ارتفاع صفحه جلو - جدول ۶-۳) شکل ۴-۳ : علایم مورد استفاده برای شستی‌های دستی -------- صفحهٔ بعد -------- 6 ۹ کب ه ۱ ۵ ۹ و۶ ف - نمونه استفاده از صفحه ,اه‌اندا: ب - نمونه استفاده از صفحه ,آه‌آندا: تط الف نمو استفا از راهاً از مربع ب - نمو استفا از رها از شکل ۵-۳۲ : نمونه علامت‌گذاری سطح جلو و سطح راه‌اندازی برای شستی‌های دستی نوع ۸ ۳ ی ۹ ۹ !5 ار ۶ ِ 1 الف - نمونه استفاده ا: صفحه ,اه‌اندا: ر با نه استفاده ا: صفحه ,اه‌اندا: تط نمو ر ر ر مربع نمو ر ر ر شکل ۶-۳ : نمونه علامت‌گذاری سطح جلو و سطح راه‌اندازی برای شستی‌های دستی نوع ۲ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار 5۱ در مواردی که از شستی‌های مجهز به کنترل نرم‌افزاری استفاده می‌شود سازنده باید اطلاعات مندرج در بند ۹-۳-۳ را به صورت مستند آرایه نماید. ۶-۵-۳ طراحی نرم‌افزار برای حصول اطمینان از قابلیت اعتبار شستی‌های دستی, طراحی نرم‌افزار باید برابر ضوابط مندرج در بند ۱۰-۳-۳ انجام شود. ۷-۵-۳ ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها باید برابر ضوابط مندرج در بند ۱۱-۳-۳۲ صورت گیرد. ۸-۵-۳ آزمون‌ها آزمون‌های شستی‌های دستی باید برابر استاندارد 54-11 ۳۸ به شرح زیر انجام شود : الف - شرایط عمومی برابر بند فرعی 5.1 ب - آزمون علمکرد راه‌اندازی برابر بند فرعی 5.2 پ - آزمون توانایی الکتریکی برابر بند فرعی 5.3 ت - آزمون تجهیزات آزمون برابر بند 5.4 ث - آزمون قابلیت اطمینان از نظر پایداری برابر بند 5.5 ج - برنامه آزمون برابر جدول ۷-۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۲ جدول ۷-۳ : برنامه آزمون‌های شسا سازگاری الکترومغناطیسی (در حال کار)"" ب - میدان‌های الکترومغناطیسی تابشی پ -اختلالات هدایت شده به وسیله میدان‌های الکترومغناطیسی ت -ولتاژ لحظه‌ای, انفجار لحظه‌ای تند ث -ولتاز لحظه‌ای. ضربه ولتاژ انرژی بالای کند (۱) - آزمون فقط برای شستی‌های دستی با اجزای الکترونیکی فعال انجا (۲) - برای صرفه‌جویی در آزمون‌هاء استفاده از یک نمونه برای بیش از یب استاندارد 50130-4 1387 نگاه کنید. ۹ ی آن -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار 5۳ ۶-۳ آزیر با صدا دهنده‌های اعلام حربق ۱-۶-۳ ساختار - دستگاه آژیر باید مجهز به ترمینال لازم برای اتصال کابل‌های ورودی به محفظه آن بوده و سوراخ‌های ورودی کابل یا محل آن از قبل پیش‌بینی شده باشد. - ترمینال‌ها باید به گونه‌ای طراحی شود که هادی‌های با سطح مقطع از ۰/۲۸ میلیمتر مربع تا ۱/۵ میلیمتر مربع بدون صدمه و آسیب به آن بین سطوح فلزی محکم شود. - دستگاه آژیر باید از موادی ساخته شود که در برابر آزمون‌های مندرج در بندهای 5.2 تا 5.17 از استاندارد 2001 : 54-3 ۳۸ مقاوم بوده و به علاوه در مواردی که از محفظه‌های پلاستیکی الف - در مواردی که دستگاه‌ها با ولاز منبع کمتر از ۳۰ ولت موتر (1.111.5) 5 ۴۳۴۳/۴ ولت مستفیم و قدرت کمتر از ۱۵ وات کار می‌کند ماده مورد استفاده باید برابر استاندارد ۳1-2 یا ۳۷-2 دعه‌ال) 1992 : ۱210 50[ باشد. قدرت بیش از ۱۵ وات کار می‌کند ماده مورد استفاده باید برابر استاندارد : 10351 150 |-۳۷ دده‌ال) ۱992 باشد. - درجه حفاظت محفظه دستگاه‌های آژیر باید با الزامات زیر مطابقت نماید : الف - دستگاه‌های هشدار شنیدنی نوع ۸ : [ ۱99 :60529 |۳۲ بل [2 00001۳ ب - دستگاه‌های هشدار شنیدنی نوع 7 : [ ۱99 :60529 ]۳ ,ل) 33 00101۳ دستگاه‌های یر باید به گونه‌ای طراحی شود که دسترسی به اجزای آن برای تعویضص قطعات یا 8 تنظیم و9 5 برداشتن دستگاه مستلزم استفاده از ابزار ویزه 5 رمر محصوص 9 مانند آن باشد. ۲-۶-۳ نشانه‌گذاری هر دستگاه آژیر اعلام حریق باید به روشنی به شرح زیر علامت‌گذاری شود : الف - شماره استاندارد مربوط (مانند 54-3 [۳۸) ب -نوع شرایط محیطی (مانند نوع ۸ یا نوع 3ا) پ - نام شرکت سازنده یا علامت تجاری آن ت -مدل آژیر -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۳ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان چ - قدرت و جریان مصرف ح - برخی علایم یا کدهایی که سازنده می‌تواند به وسیله آن حداقل تاریخ و محل ساخت و یا مشخصات نرم‌افزار مورد استفاده در دستگاه را معرفی کند. علایم و اختصارات غیر معمول روی دستگاه باید در داده‌های تسلیمی همراه دستگاه شرح داده شود. نشانه‌ها باید در زمان نصب قابل مشاهده بوده و در زمان نگهداری در دسترس باشد. این‌گونه نشانه‌ها نباید بر روی پیچ‌ها و قسمت‌های قابل برداشت قرار داده شود. ۳-۶-۳ داده‌ها اطلاعات مندرج در بند ۲-۶-۲ همراه با اطلاعات زیرین بایدهمراه دستگاه ارایه شود : الف - طیف ولتا کار دستگاه ب - طیف فرکانس تغذیه. در موارد مربوط پ -حداقل سطح صدا بر حسب دسی‌پل (413) برای دستگاه‌های قابل نصب بر روی سطح و یا تیر به شرح بند 4.6.260 از استاندارد 54-3 ۳۲ ت -فرکانس‌های صدای اصلی, طیف فرکانس‌ها و طرح‌های صدا ث - کد 1۳ برابر استاندارد 60529 [۳۸] ج - هر اطلاع لازمی که برای نصب. کاربری و نگهداری صحیح دستگاه ضرورت دارد. ۴۶-۶-۴۳ آزمون‌ها آزمون‌های دستگاه‌های آژیر باید برابر استاندارد 54-3 ]۳ به شرح زیر انجام شود : الف - شرایط عمومی آزمون‌ها برابر بند فرعی 5.1 ب - برنامه آزمون برابر جدول ۸-۳ -------- صفحهٔ بعد -------- سل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار جدول ۸-۳ : برنامه آزمون‌ها برای دستگاه‌های آ: قابلیت تکثیر عملکرد عملیاتی (در حال کار) دوام حرارت خشک (در حال کار) حرارت خشک (پایداری) سرما (در حال کار) دمای مرطوب. دوره‌ای (در حال کار) دمای مرطوب. حالت پایدار (پایداری) دمای مرطوب. دوره‌ای (پایداری) خوردگی در برابر دی‌اکسید گوگرد (: 5) (پایداری) ضربه ناگهانی (شوک) (در حال کار) ضربه (در حال کار) لرزش (در حال کار) لرزش (پایداری) تخلیه الکتریسیته ساکن (در حال کار) تابش میدان‌های مغناطیسی (در حال کار) تداخل هدایت شده به وسیله میدان‌های مغناطیسی (در حال کار) ولتاز لحظه‌ای. آنفجار لحظه‌ای تند (در حال کار) ولتاز لحظه‌ای, ضربه ولتاژ انرژی بالای کند (در حال کار) ۱- در مواردی که سطح صدای وزنی ۸ در آزمون‌های مندرج در بندهای 5.5 تا ۱.16 8 متفاوت است برای آزمون بعدی باید از نمونه جدیدی استفاده شود. ۲- آزمون‌های ۳۸/2۲ مندرج در بند 5.16 برای آزیرهایی که در آن از اجزای الکترونب ۳- انجام ازمون‌ها بر روی نمونه‌ها ممکن است با هر ترتیبی صورت گیرد بجز آزمون ه تمامی نمونه‌ها انجام شود و آزمون مندرج در بند 5.17 که بایدبه ترتیب بر روی نم ز اه -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۶ ۷-۳ ۱-۷-۳ ۲-۷-۳ تجهیزات منابع تغذیه نیروی برق سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق باید برابر جدیدترین ویرایش استاندارد 54-4 ۳۳۲ یا یکی از استانداردهای شناخته شده و معتبر جهانی مشابه طراحی, ساخته و مورد آزمون قرار گیرد. عمده‌ترین مشخصات فنی این گونه تجهیزات به شرح زیر خواهد بود : شرایط عمومی منابع نیرو برای تغذیه سیستم ردیابی و اعلام حریق باید حداقل دو منبع تغذیه نیروی برق شامل منبع تغذیه برق دستگاه‌های منبع برق پشتیبان باید مجهز به باتری قابل شارژ مجدد و دستگاه شارژ کننده و نگهدارنده حالت شارژ کامل باشد. هر یک از منابع تغذیه برق باید به تنهایی بتواند برق مورد نیاز سیستم ردیابی و اعلام حریق را تامین کند. هنگامی که سیستم برق اصلی برقرار است. سیستم مزبور باید تنها تامین کننده نیروی سیستم ردیابی و اعلام حریق بوده و مضافا برق شارژر باتری را نیز تامین کند. در صورت قطع برق اصلی سیستم باید به طور خودکار به نیروی برق پشتیبان منتقل شده و پس از برقراری برق اصلی به طور خودکار به سیستم مزبور برگردد. در مواردی که تجهیزات منابع تغذیه درون تجهیزات دیگر سیستم ردیابی و اعلام حریق یکپارچه می‌شود. کلیدزنی از یک منبع به منبع دیگر نباید هیچگونه تغییری در شرایط و نشان دهنده‌ها غیر از آنچه که در مواردی که تجهیزات منابع تغذیه نیرو جدا از تجهیزات سیستم ردیابی و اعلام حریق در نظر گرفته می‌شود. و کلیدزنی از یک منبع به منبع دیگر باعث ایجاد وقفه در تغذیه برق می‌شود. طول زمان وقفه باید در داده‌های سازنده مشخص شود. قطع یکی از منابع تغذیه برق نباید باعث قطع هیچ‌یک از منابع تامین برق یا قطع تغذیه برق سیستم شود. تجهیزات منابع تغذیه برق هنگام تغذیه از منبع برق اصلی باید تابع شرایط زیر باشد : الف - بتواندمستقل از منبع برق پشتیبان برابر مشخصات ارایه شده توسط سازنده نیروی برق مورد لزوم سیستم را تامین کند که شامل هر نوع شرایط شارژ باتری» مدار باز و اتصال کوتاه باتری خواهد بود. ب - به‌علاوه بتواند جریان لازم برای شارژ باتری یا باتری‌ها را تامین کند. -------- صفحهٔ بعد -------- قصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار 5۷ ۳-۷-۳ عملکرد منبع برق پشتیبان (باتری) تجهیزات منابع تغذیه برق هنگام تغذیه از منبع برق پشتیبان باید بتواند مستقل از منبع برق اصلی برابر مشخصات آرایه شده توسط سازنده نیروی برق مورد لزوم سیستم را تامین کند. باتری‌ها باید حایز شرایط زیر باشد : الف - قابل شارژ باشد. ب - برای نگهداری در حالت شارژ کامل مناسب باشد. پ -برای استفاده به عنوان باتری ساکن ساخته شده باشد. ت -نوع باتری و تاریخ تولید علامت‌گذاری شده باشد. در مواردی که باتری همراه با دیگر تجهیزات سیستم ردیابی و اعلام حریق در یک قفسه نصب می‌شود. ۴-۷-۳ عملکرد شارژر شارژر باید به گونه‌ای طراحی و ساخته شود که : الف - باتری را بتوان به طور خودکار شارز نمود. ب -باتری تخلیه شده در ولتا نهایی را بتوان ظرف مدت ۲۴ ساعت حداقل تا ۸۰ درصد ظرفیت شارذ نمود و ظرف مدت ۴۸ ساعت دیگر به ظرفیت کامل رساند. پ - مشخصات شارژر باید با مشخصات ارایه شده توسط سازنده باتری برای طیف حرارت محیطی مورد نظر جز در موارد جریان‌های مرتبط با مانیتور سیستم. باتری نباید هنگامی که ولتاژ شارژ کمتر از ولتاز باتری است از طریق شارژر تخلیه شود. ۵-۷-۳ گزارش خرابی‌ها الف - قطع منبع برق اصلی, طی مدت ۳۰ دقیقه از زمان رخداد ب. - قطع منبع برق پشتیبان» طی مدت ۱۵ دقیقه از زمان رخداد پ - کاهش ولتاژ باتری به کمتر از ‎۰/٩‏ ولتاز نهایی. طی مدت ۲۰ دقیقه از زمان رخداد ت - قطع شارژر باتریء طی مدت ۳۰ دقیقه از زمان رخداد -------- صفحهٔ بعد -------- ۵۸ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۶-۷-۳ طراحی مکانیکی ۱-۶-۷-۳ جعبه تجهیزات منابع تغذیه برق باید دارای ساختار محکم بوده و حداقل دارای درجه حفاظت 30 ۳] باشد. ۲-۶-۷-۳ تجهیزات منابع تغذیه برق ممکن است در یک کابینت قرار داده شده و یا این که همراه با دیگر تجهیزات و دستگاه‌های سیستم اعلام حریق در یک کابینت مشترک جاسازی شود. ۳-۶-۷-۳ در مواردی که تجهیزات منابع تغذیه برق در قفسه یا جعبه مرکز اعلام حریق نصب می‌شود. کنترل‌های دستی, فیوزهاء عناصر درجه‌بندی و غیره که برای قطع اتصال و تنظیم منابع نیرو به‌کار می‌رود باید فقط دارای دسترسی درجه ۲ باشد (به استاندارد 54-2 ۳۲ نگاه کنید). ۴-۶-۷-۳ در مواردی که تجهیزات منابع تغذیه برق در مرکز اعلام حریق نصب نمی‌شود. کنترل‌های دستی, فیوزها. عناصر درجه‌بندی و غیره که برای قطع اتصال و تنظیم منابع نیرو به‌کار می‌رود باید فقط از طریق استفاده از ۵-۶-۷-۳ کلیه کنترل‌های دستی, فیوزهاء عناصر درجه‌بندی و ترمینال‌های کابل باید به طور واضح علامت‌گذاری شود (مانند تعیین ظرفیت اسمی, عملکرد یا ارجاع به نقشه). ۶-۶-۷-۳ در مواردی که نشان دهنده‌های اجباری برابر استاندارد 54-2 ۷( بر روی محفظه جداگانه تجهیزات منابع تغذیه نیرو تکرار می‌شود. مقررات الزامی استاندارد مزبور نیز باید در نظر گرفته شده و رعایت شود. ۷-۷-۳ طراحی الکتریکی ۱-۷-۷-۳ تمامی خروجی‌ها باید دارای قدرت الکتریکی مناسب و محدودی باشد که در صورت بروز اتصال کوتاه خارجی خطری از نظر ایجاد حرارت بوجود نیاید. ۲-۷-۷-۳ تجهیزات منابع تغذیه نیرو باید دارای مشخصات ایمنی برابر استاندارد 60950 ۳6| به منظور حفاظت در برابر تماس مستقیم و غیر مستقیم و جدایی مدارهای ولتاژز مستقیم خیلی پایین از مدارهای ولتاژ پایین متناوب و زمین کردن قسمت‌های قلزی باشد. در مواردی که تجهیزات منابع تغدذدیه نیرو به گونه‌ای طراحی شده باشد که تحجهیزات مزبور در جعبه‌ای جداً از مرکز اعلام حریق استقرار داشته باشد. باید یک واسط با حداقل دو مسیر انتقال به مرکز اعلام حریق در نظر گرفته شود به نحوی که اتصال کوناه یا قطع اتصال در یک مسبر آثری بر مسیر دیگر نداشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم: مشخصات فنی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق خودکار ۹ ۹-۷-۳ مستند سازی ۱-۹-۷-۳ مستندات کاربر سازنده باید مستندات لازم برای نصب و استفاده از تجهیزات منابع تغذیه نیرو راء به شرح زیر تهیه و به مقامات آزمون کننده یا خریدار تحویل نماید : الف - شرح عمومی تجهیزات ب -ارایه مشخصات فنی ورودی‌ها و خروجی‌های تجهیزات منابع تغذیه به شرح زیرء به گونه‌ای که برای ارزیابی سازگاری مکانیکی و الکتریکی آنها با سایر اجزای سیستم امکان‌پذیر باشد : ۱ نیروی برق لازم برای بهره‌برداری ۲- حداقل و حداکثر میزان برق برای هر ورودی و خروجی ۳- اطلاعات مربوط به پارامترهای به‌کار رفته توسط مسیرهای انتقال ۴ اندازه فیوز ۵ نوع و حداقل و حداکثر ظرفیت باتری‌ها ۶- حداکثر جریان بار باتری‌ها هنگام قطع نیروی برق عادی پ -اطلاعات نصب شامل موارد زیر : ۱- تناسب دستگاه‌ها برای شرایط محیطی ۲- دستورالعمل‌های نصب ۳- دستورالعمل‌های اتصال ورودی‌ها و خروجی‌ها ت - دستورالعمل‌های راه‌اندازی ث - دستورالعمل‌های راهبری ج - اطلاعات مربوط به نگهداری ۲-۹-۷-۳ مستندات طراحی سازنده باید مستندات مرتبط با طراحی را همراه با دستگاه‌ها به مقامات آزمون‌کننده یا خریدار تحویل نماید. این مستندات شامل نقشه‌هاء فهرست اقلام, نقشه مدارهاء نمودارها و شرح عملکرد دستگاه‌ها باشد به گونه‌ای که کنترل انطباق با استاندارد مربوط و ارزیابی الکتریکی و مکانیکی آنها امکان‌پذیر گردد. ۱-۷-۳ علامت‌گذاری تجهیزات منابع تغذیه نیرو باید به وضوح به شرح زیر علامت‌گذاری شود : الف - شماره استاندارد مربوط (مانند 54-4 ۳۸۲) -------- صفحهٔ بعد -------- ب -نام شرکت سازنده یا علامت تجاری آن ت - تاریخ تولید یا رمز مشخص کننده آن در مواردی که تجهیزات در جعبه مستقل خود قرار دارد حداقل باید بندهای الف. ب و پ بر روی بدنه خارجی جعبه علامت‌گذاری شود و در مواردی که تجهیزات منابع تغذیه نیرو با دیگر تجهیزات سیستم ردیابی و اعلام حریق در یک جعبه مشترک قرار داده می‌شود. حداقل باید ردیف‌های الف و ب بر روی بدنه ۱-۷-۳ آزمون‌ها آزمون‌های تجهیزات منابع تغذیه نیرو باید برابر استاندارد 54-4 1:۸ به شرح زیر انجام شود : ب - آزمون‌های عملکرد برابر بند 9.2 پ - آزمون شارژر و منبع تغذیه برق پشتیبان برابر بند 9.3 ج - آزمون کار تجهیزات در حالت پایداری و شرایط محیطی مرطوب برابر بند 9.6 چ - آزمون مصونیت تجهیزات در برابر ضربه برابر بند 9.7 ح - آزمون مصونیت تجهیزات در برابر لرزش سینوسی (در حال کار) برابر بند 9.8 ذ - آزمون مصونیت تجهیزات در برابر انفجار لحظه‌ای تند ولتاژ برابر بند 9.11 ر - آزمون مصونیت تجهیزات در برابر ولتاژ لحظه‌ای انرژی بالای کند برابر بند 9.12 س - آزمون پایداری تجهیزات در برابر دمای مرطوب در شرایط پایدار برابر بند 9.14 ش - آزمون پایداری تجهیزات در دراز مدت در برابر لرزش سینوسی برابر بند 9. 15 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم ضوابط طراحی -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی 1۱ ۱-۴ رسته سیستم و ارتباط آن با نواحی مورد حفاظت پیش از آغاز طراحی اصلی سیستم. ضرورری است رسته سیستم (807«۷ع۲۸1 5(81010) تعریف شود چون براساس آن. نواحی که در آنها شستی اعلام حریق و آشکارسازهای خودکار حریق باید نصب شوند و نیز سایر پارامترهای طراحی مشخص و تعریف می‌گردند. فضاهایی که باید مورد حفاظت قرار گیرند بایستی قادر به برآورده ساختن اهداف سیستم باشند. در واقع رسته سیستم معیار ساده‌ای از دستی یا خودکار بودن سیستم اعلام حریق بوده و در مورد سیستم‌های خودکار. هدف سیستم اعلام خودکار حریق را توصیف می‌کند. در تعیین نحوه و حدود آشکارسازی خودکار حریق, بجای اختصاص بی قید و شرط رسته سیستم به هر ساختمانی با نوع و کاربرد معین. معمولا ارزیابی خطر حریق ملاک عمل می‌باشد. ۱-۱-۴ حفاظت انسان‌ها اگر هدف حفاظت از ساکنین ساختمانی باشد که در آن فردی نمی‌خوابد و قبل از این که دود قابلیت دید را در مسیرهای فرار به طور جدی کاهش دهد حریق با احتمال بالا توسط مردم تشخیص داده خواهد شد. در این صورت نیازی به آشکارسازی خودکار حریق نبوده و سیستم رسته ۸1 می‌تواند کافی باشد. در پاسخ به این سئوال که آیا نیازی به آشکارسازی خودکار حریق است و در صورت مثبت بودن جواب. حدودی که این آشکارسازی باید تامین شود» باید گفت که ارزیابی خطر حریق که از طرف کاربر صورت می‌پذیرد آن را مشخص خواهد کرد و امکان دارد از نظر قانون چنین ارزیابی خطر حریق ضروری باشد. اگر احتمال زیادی وجودداشته باشد که آتش در ساختمان یا بخشی از آن مانع فرار ساکنین قبل از اعلام حریق توسط مردم در ساختمان شود سیستم رسته 1 محتملا کافی نبوده و پیش‌بینی اعلام خودکار حریق ضروری خواهد بود. شرایط مذکور می‌تواند ناشی از احتمال در معرض قرار گرفتن برخی از ساکنین در خطر خاص (مانند ساکنین در حال خواب). حفاظت سازه‌ای ناکافی در برابر حریق یا احتمال گسترش بسیار سریع آتش باشد. در برخی از ساختمان‌هاء امکان دارد ارزیابی خطر حریق نشان دهد که با نصب آشکارسازهای حریق در برخی از اتاق‌ها یا نواحی ساختمان, می‌توان خطر غیر قابل قبول برای ساکنین را کاهش داد. در این صورت سیستم رسته 5 می‌تواند مناسب باشد ولی ضروری است که خریدار یا کاربر اطلاعات لازم را در مورد اتاق‌ها یا نواحی مورد حفاظت در اختیار طراح قرار دهد. سیستم رسته 5ا می‌تواند بخشی از راه حل مهندسی حریق را تشکیل دهد که در آن آشکارسازی خودکار حریق فقط یک جزء از راه حل می‌باشد. اگر نیازی به روش هشدار قابل اطمینان در مورد وجود دود در مسیرهای فرار باشد. سیستم رسته 4ا که در آن آشکارسازهای دودی در مسیرهای فرار مانند کریدورها و پله‌کان‌ها نصب می‌شوند. می‌تواند مناسب باشد. برای مثال می‌توان موردی را در نظر گرفت که در آن کارگران به صورت انفرادی در ناحیه بزرگ و عموما غیر ساکن ساختمانی به‌کار مشغول بوده و سطح خطر حریق در آن ساختمان نسبتا بالا ارزیایی می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۲ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان در ساختمان‌هایی که در اتاق‌های آن مردم می‌خوابند و دسترسی به اتاق‌ها از طریق کریدورها (به استثنای کریدورهای کوتاه) امکان‌پذیر است. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که عبور گازهای گرم حریق از میان شکاف در می‌تواند دود به قدر کافی غلیظ و سرد بوجود آورده و قبل از هشدار آشکارسازهای کریدورء آن را مملو از دود نماید. در این موردء سیستم رسته 3 که در آن آشکارسازها در اتاق‌هایی که به مسیرهای فرار راه دارند ونیز در خود مسیرهای فرارء نصب می‌شوند. انتخاب مناسبی خواهد بود. هدف از این آشکارسازها در اتاق‌های مذکور آن است که به ساکنین (به غیر از اشخاصی که در اتاق مبدا حریق هستند) هشدار کافی اولیه‌ای داده و قبل از این که مسیر فرار آنها به علت دود زیاد و غیر قابل عبور شود. زمان کافی برای فرار داشته باشند. متناسباء استفاده از یک یا چند آشکارساز از انواع آشکارسازهای دودی, حرارتی, گازسوختی یا چندحسگری در این اتاق‌هاء می‌تواندمنجر به نتایج رضایت بخشی شود. نکند. ارزیابی خطر حریق, امکان دارد نشان دهد که علاوه بر حفاظت حاصل از کاربرد سیستم رسته قل استفاده از آشکارسازهای حریق در اتاق‌ها و نواحی که تحت حفاظت سیستم رسته 3آ نیستند نیز ضروری است. در این صورت باید به سیستم رسته 2] متوسل شد. سیستم رسته 2] هنگامی انتخاب می‌شود که آرزیابی خطر حریق مشخص سازد خطر حریق در اتاق‌هاء به غیر از اتاق‌هایی که به مسیرهای فرار راه دارند.ء غیر قابل قبول است. به عبارت دیگرء امکان دارد اعلام هشدار اولیه ارتقاء یافته‌ای به ساکنین برخی از اتاق‌هاء مانند اتاق افراد معلول, در مورد حریق در اتاق آنهاء. ضروری به‌نظر بر سد. در این مورد. آشکارسازهای دودی یا گازسوختی در اتاق‌های مورد نظر باید نصب شوند و از آشکارسازهای حرارتی به علت عدم پاسخ سریع در این حالت استفاده ارتقاء ایمنی زندگی افراد به بالاترین حد ممکن توسط سیستم رسته ابا تامین می‌شود. در این نوع سیستم. تمام نواحی ساختمان به وسیله آشکارسازهای خودکار حریق حفاظت می‌شوند.در اتاق‌ها یا نواحی که آشکارسازی خودکار حریق به منظور حفاظت ساکنین آنهاء. ضروری است. آشکارسازهای دودی یا گازسوختی باید مورد استفاده قرار گیرند. در سایر اتاق‌ها کاربرد آشکارسازهای حرارتی می‌تواند قابل قبول باشد. سیستم الآ می‌تواند برای ساختمان‌هایی مناسب باشد که در آنها تصداد زیادی اشخاص در خطر خاصی در صورت وقوع حریق می‌باشند (مانند بیمارستان‌ها و ساختمان‌های مسکونی مراقبت از افراد) یا در ساختمان‌هایی که اقدامات احتیاطی در برابر حریق از نظر سازه ساختمان مطابق استاندارد مورد لزوم آن ساختمان پیش‌بینی و انجام نشده سیستم رسته 1 که در آن از سیستم آشکارسازی خودکار حریق استفاده نمی‌شود فقط برای ساختمان‌هایی کاربرد دارد که در آنها افرادی نخوابیده و احتمالا حریق توسط افرادء قبل از اینکه دود به طور جدی قابلیت دید را در مسیرهای فرار کاهش دهد. تشخیص داده می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۳ ۲-۱-۴ حفاظت اموال اگر هدف. حفاظت اموال است. آشکارسازهای خودکار حریق بایستی به تعداد کافی پیش‌بینی شود تا بتوان اطمینان حاصل کرد که حریق در مراحل اولیه آشکار شده و هشدار موثری به موقع اعلام گردیده و در نتیجه آتش‌نشانان قبل از وارد شدن خسارت غیر قابل قبول به اموال اقدامات لازم را انجام داده و نیز مکان حریق به آنهایی که به سیگنال هشدار پاسخ می‌دهند نشان داده شود. ارزش سیستم به ترکیبی از سرعت آشکارسازی. تاخیر تا فراخواندن آتش‌نشانان» مدت زمان مراقبت و رسیدگی آتش‌نشانان آموزش دیده و نرخ احتمالی گسترش حریق. بستگی خواهد داشت. اگر مدت زمان مراقبت سرویس حریق (خصوصی یا سازمان‌های دولتی محلی) با نرخ احتمالی گسترش حریق ناسازگار باشد. با استفاده از آشکارسازی خودکار حریق. حتی نصب سیستم رسته [۳. نمی‌توان به حفاظت اموال کافی دست یافت. به هر حال, امکان دارد سیستم جزیی از یک بسته" معیارهای حفاظت حریق مانند بخش‌بندی (محدود کردن گسترش آتش قبل از ورود سرویس حریق) یا سیستم فرونشانی خودکار حریق (کنترل یا خاموش کردن حریق قبل از ورود سرویس حریق) را تشکیل دهد. بالاترین استاندارد حفاظت اموال توسط سیستم رسته ۳1 قابل حصول است. در این سیستم» آشکارسازهای خودکار حریق در کلیه نواحی ساختمان نصب می‌شوند. این نوع رسته برای سیستمی می‌تواند مناسب باشد که در آن الزامات بیمه‌گرهای حریق باید برآورده شود یا ساختمان و لوازم و تجهیزات آن بسیار ارزشمند بوده و یا تجهیزات مورداستفاده در ساختمان از نظر کارکرد و عملیات یک سازمان. حساس و تعیین کننده تلقی شود. جهت حفاظت اموال با استاندارد پایین‌تر ولی اغلب کافی, می‌توان از سیستم رسته ۳2 نام برد. در چنین رسته‌ای, آشکارسازهای خودکار حریق فقط در اتاق‌ها یا نواحی مشخص شده‌ای از ساختمان نصب می‌شوند. نواحی حفاظت شده معمولا فضاهایی هستند که سطح خطر حریق در آنها بالا بوده یا از نظر گسترش آتش و وارد نمودن خسارت به لوازم بسیار با ارزش» پتانسیل بالایی دارند. از آنجا که تعیین این عوامل به ارزیابی خطر حریق بستگی خواهد داشت. توجه به این امر اهمیت دارد که در صورت طراحی و پیش‌بینی سیستم رسته ۳2 به منظور اعتبار و اطمینان بیشترء جزییات آتاق‌ها و نواحی مورد حفاظت آرایه گردد. ۳-۱-۴ انتخاب نوع سیستم برای ساختمان‌های مختلف الف - در مستندات سیستم» شامل هرگونه مشخصات فنی خرید و تهیه لوازم. مدارک مناقصه. طرح پیشنهادی ۰ گزارش های تسلیمی به مقامات مسوول یا بیمه‌گرها جهت تصویب. و گواهینامه‌های صادره توسط طراحان, بایستی رسته سیستم به وضوح مشخص شده و در مواردی که نیاز است نواحی مورد حفاظت و هر پیشنهاد خاص برای انواع آشکارسازهای مورد استفاده به روشنی ذکر شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ ب -هرگونه مشخصات فنی یا پیشنهاد برای سیستم رسته 5آ بایستی اتاق‌ها و نواحی که توسط آشکارسازهای خودکار حریق حفاظت می‌شوند را به روشنی مشخص کند. توضیح ساده‌ای در مورد اهداف حفاظت پیشنهادی, بخصوص در ارایه به مقامات مسوول می‌تواند مفید واقع شود. پ - در سیستم‌های رسته 3] و 4اء آشکارسازهای دودی یا ترکیبی از آشکارسازهای دودی و گازسوختی باید برای مکان‌های زیر پیش‌بینی شود : - تمام پله‌کان‌های فرار - تمام کریدورها ت -در سیستم‌های رسته 3 آشکارسازهای حرارتی» دودی, گازسوختی یا چندحسگری بایستی در تمام اتاق‌هایی که به مسیرهای فرار مندرج در بند پ فوق راه دارند نصب شوند.ء با این استثناء که اتاق‌هایی که به کریدورهای به طول کمتر از ۴ متر باز می‌شوند نیازی به محافظت ندارند. مشروط بر آن که ساختمان مقاوم در برابر حریق بوده و درها این کریدورها را از بخش دیگر مسیرهای فرار جدا سازد. ث -در سیستم رسته 2 اتاق‌ها یا نواحی باید به نحوی مورد حفاظت قرار گیرند که ضوابط مندرج در بندهای پ و ت فوق در آنها ملاک عمل قرار گرفته و علاوه بر آن» در اتاق‌هایی که ریسک حریق به اندازه کافی بالا ارجاع به سیستم رسته 1.2 باید اتاق‌ها یا نواحی که در آنها این آشکارسازهای اضافی نصب می‌شوند و نوع آنها به وضوح مشخص شود. ج -در سیستم رسته انآ یا [۳. آشکارسازهای خودکار حریق بایستی در تمام اتاق‌ها یا نواحی ساختمان نصب شوند ولی اتاق‌ها یا نواحی زیر اگر دارای ریسک حریق پایین باشند نیازی به حفاظت ندارند. - توالت‌هاء اتاق‌های دوش و حمام‌ها یادآوری ۱ : در برخی ساختمان‌های عمومی مانند بیمارستان‌ها یا مراکز خرید. توالت‌ها می‌توانند ریسک حریق پایین را دارا نباشند و علت آن احتمال وجود مواد انفجاری و آتش‌زا است. -‏ پله‌کان و راهروهای توالت - قفسه‌های کوچک (معمولاء کمتر از یک مترمربع) - برخی فضاهای کم عمق (به عمق کمتر از ۸۰۰ میلیمتر) چ -در سیستم رسته آباء آشکارسازهای مسیرهای فرار باید از نوع دودی یا ترکیبی از دودی و گازسوختی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی یک <ح -در سیستم رسته ۳2 اتاق‌ها یا نواحی مورد حفاظت توسط آشکارسازهای خودکار حریق بایستی در مشخصات فنی یا پیشنهاد به وضوح مشخص شوند. بایستی بین نواحی حفاظت شده و حفاظت نشده» موانع فیزیکی پیش‌بینی شود تا گسترش دود و گازهای داغ راء حداقل در مراحل اولیه حریق, محدود سازد. ۲-۴ فعال‌سازی سایر سیستم‌های حفاظتی هر یک از سیستم‌های رسته تعریف شده در بخش ۱-۴ را می‌توان جهت فعال‌سازی سایر سیستم‌های حفاظت در برابر حریق یا به کارانداختن تجهیزات ایمنی به منظور ایمنی زندگی, حفاظت آموال یا ترکیبی از این دو به‌کار برد. اگر سیستم برای فعال‌سازی سیستم‌های حفاظتی یا تجهیزات ایمنی دیگر به‌کار گرفته شود. امکان دارد ضوابط استاندارد 5839 835 بخش اول, ضروری یا کافی باشد و یا نباشد. سیستم ممکن است از نظر تعداد. منطقه‌بندی و محل نصب آشکارسازهاء تامین منابع تغذیه. کنترل, نمایش یا سایر تسهیلات یا مراقبت و مقاوم در برابر حریق بودن سیم‌کشی مدارات. الزامات خاصی را دارا باشد. در اتصال سایر سیستم ها یا دستگاه ها به سیستم اعلام حریق باید اطمینان حاصل شود که قابلیت اعتماد به سیستم دچار اختلال نگردد. در مواردی که سیستم‌ها جهت فعال‌سازی سایر سیستم‌های حفاظتی در برابر حریق یا تجهیزات ایمنی (مانند به کارانداختن سیستم اطفاء خودکار حریق. بستن درهای مقاوم در برابر حریق, خاموش کردن سیستم تهویه هوا با متوقف ساختن آسانسورها در طبقه همکف) به‌کار می‌روند اصول زیر باید ملاک عمل قرار گیرد : الف - ضوابط مندرج در هر بخش مرتبط از استاندارد 7273 135 بایستی در سیستم رعایت شود. ب -اگر هیچ‌کدام از بخش‌های استاندارد 7273 135 قابل استناد و اعمال نباشد.ء در مشخصات فنی خرید با پیشنهادهای طراحی, الزامات خاص در طراحی سیستم باید مشخص شود. پ -اگر عملکرد سیستم اعلام حریق در طول آزمون جاری به سایر سیستم‌ها یا دستگاه‌هاء اثرات نامطلوبی وسیله از کارانداختن و نشانگر آن باید هماهنگ با مفاد استاندارد 54-2 8۸ 35 باشد. ت -در حالت غیر حریق, به غیر از نشانگرها و وسایل رابط مانند رله‌هاء توان سار دستگاه‌ها یا سیستم‌ها محاسبه ظرفیت باتری در نظر گرفته شود. ۳-۴ مناطق مخاطره آمیز در صورتی که نصب دستگاه های اعلام حریق یا سیم‌کشی آن در مناطقی که به علت وجود گازهاء بخارها یا مه قابل اشتعال یا وجود گردوغبار قابل احتراق, ممکن است اتمسفر قابل انفجار بوجود آید. ضروری باشد. تمهیدات -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۶ حفاظتی خاصی باید پیش‌بینی گردد تا مطمئن شد که پتانسیل و قابلیت مشتعل شدن اتمسفر در اثر دستگاه اعلام حریق یا سیم‌کشی آن به حداقل رسیده است. در این شرایط اصول زیر باید ملاک عمل قرار گیرد : الف -اگر در هرگونه سیستم (یا بخشی از سیستم) که ناحیه‌ای را حفاظت می‌کند یا در هر سیستم کابل‌کشی که از ناحیه‌ای عبور می‌کند امکان وجود اتمسفر گازء بخار یا مه قابل انفجار باشد. نواحی مذکور باید الزامات استاندارد 60079-14 ۳:۸ 35 را برآورده سازند. ب - اگر در هرگونه سیستم (یا بخشی از سیستم) که ناحیه‌ای را حفاظت می‌کند یا در هر سیستم کابل‌کشی که از ناحیه‌ای عبور می‌کند امکان وجود اتمسفر گردوغبار قابل انفجار باشد. نواحی مذکور باید الزامات استاندارد 50281-1-2 |۳۸ 35 را برآورده سازند. ۴-۴ اجزاء سیستم ردیابی و اعلام حریق قابلیت اعتماد هر سیستم در انجام کار کردهای مورد انتظار آن, تا حد قابل توجهی, تحت تاثیر قابلیت اعتماد یکایک اجزاء آن است. به طور کلی, تاکید می‌شود که تمام اجزاء مانند شستی‌های اعلام حریق, آشکارسازهاء مراکز اعلام حریق و وسایل اعلام حربق, ضوابط استاندارد‌های بین‌المللی را رعایت کرده و تحت آزمون‌های نوعی این استانداردها قرار گرفته باشند. همچنین تاکید می‌شود که از اجزایی استفاده گردد که دارای گواهینامه از در شرایطی که استاندارد بین‌المللی یا اروپایی مرتبط وجود نداشته باشد. قابل تاکید داست که اقدامات احتیاطی و دقت کافی بعمل آید تا از مناسب بودن اجزاء با توجه به اهداف آنها اطمینان حاصل شود. تایید طرف سوم معتبر در مقابل استاندارد آزمون مربوطه می‌تواند چنین اطمینانی را فراهم سازد. انطباق یکی از اجزاء سیستم با استاندارد معتبری الزاما نمی‌تواند عملکرد رضایت‌بخشی را به همراه جزء دیگری که با استاندارد مربوطه‌اش منطبق است تضمین نماید. بنابراین ضروری است که طراح سیستم سازگاری بین اجزاء را مد نظر داشته باشد. در رابطه با اجزاء سیستم ردیابی و اعلام حریق نکات ذیل بایستی ملاک عمل الف - شستی‌های اعلام حریق بایستی با الزامات استاندارد برای شستی‌های اعلام حریق نوع ۸ (تک عمل) آشکارسازهای حرارتی نقطه‌ای باید با الزامات استاندارد 54-5 ,5۸ 85 برای آشکارسازهای کلاس ۸۱ یا ۸2 انطباق داشته باشند مگر آن که حداکثر دمای محیط قابل پیش‌بینی در ناحیه تحت حفاظت برابر با یا بیش از ۴۰ درجه سانتیگراد باشد که در این صورت آشکارساز کلاس 83.60 باید به‌کار رود. ب - آشکارسازهای دودی نقطه‌ای باید با استاندارد 54-7 [۳:۸] 85 مطابقت داشته باشند. پ - آشکارسازهای شعله‌ای باید با استاندارد 54-10 [۸:] 85 انطباق داشته باشند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۷ ت - آشکارسازهای دودی پرتو نوری بایستی با استاندارد 54-12 5۸ 85 انطباق داشنه باشند. ثْ - در غیاب هرگونه استاندارد بین‌المللی یا اروپایی مرتبط, آشکارسازهای حریق مونواکسید کربن باید قادر به تشخیص حریق در ۶۰ ثانیه باشند مشروط بر آن که تمرکز مونواکسید کربن از ۶۰۳۲ تجاوز کند و نیز بایستی دارای حساسیت حریق (در ترکیب با هر حسگر دیگری در آشکارساز حریق) منطبق با 7۳5 در 4-7 |۲۲ 85 (که در آن آشکارساز مذکور برای نصب به جای آشکارساز دودی مناسب است) بوده با منطبق با 7۳2 و 7۳3 در 54-7 5۸ 85 (که در آن آشکارساز فقط برای تشخیص حریق‌های بدون شعله مناسب است) باشد. هرگونه محدودیت در کاربرد این‌گونه اشکارسازها که توسط سازنده‌ها اعلام شود ج -مرکز اعلام حریق باید با استاندارد 54-2 |8۸ 85 مطابقت داشته باشد. چ -وسایل اعلام حریق شنیداری بایستی با استاندارد 54-3 ۸ 85 انطباق داشته باشد. ح -دستگاه‌های تغذیه توان باید با استاندارد 54-4 ۸ 85 مطابقت داشته باشند. خ -در کابل‌ها باید ضوابط مندرج در بخش ۱۹-۴ ملاک عمل قرار گیرد. د -آن کارکردهایی از سیستم که در این فصل توصیف شده‌اند و برای آنها ذخیره برنامه‌ها و داده‌ها جهت کنترل آشکارسازی حریق در سیستم اعلام حریق ضروری است باید با الزامات طراحی اضافی برای مرکز اعلام حریق با کنترل نرم‌افزاری مندرج در استاندارد 54-2 5۸ 85 مطابقت داشته باشند. ذ -در مواردی که کامپیوتر شخصی (-)۳) به عنوان واسط کاربر به‌کار می‌رود (برای مشال در سیستم‌های شبکه‌ای)» باید آن را واسط اضافی تلقی کرده و مرکز اعلام حریق منطبق با استاندارد 54-2 ۸ 135 در مجاورت آن باید نصب شود چون مطابقت ۳۲ با الزامات استاندارد مذکور غیر محتمل است. را -فرستنده‌ها و گیرنده‌های پیجینگ رادیویی بایستی با استانداردهای بین‌المللی یا اروپایی مرتبط مطابفت ۵-۴ مدارهای خارجی مرکز اعلام حریق ۱-۵-۴ کلبات مدارهای خارجی باید به نحوی طراحی و پیاده شوند که احتمال ایجاد خرابی‌های منجر به ممانعت از هشدار حریق به حداقل برسد. به هر حال چنین خرابی‌هایی مورداً رخ می‌دهند. کار با سیستم به منظور ایجاد تغییر, تعمیر پا نگهداری متعارف نیز می‌تواند باعث بوجود آمدن نواقصی در عملکرد طراحی شده سیستم در مواقع حریق شود. هدف از معیارهای مندرج در این بخش, محدودساختن احتمال معایب حاصل از خرابی‌ها یا کار با سیستم و نیز محدود کردن مدت زمان هرگونه نقصی است. سیم‌کشی تمام مسیرهای اصلی سیگنال در مقابل صدمه مکانیکی -------- صفحهٔ بعد -------- ۶۸ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان یا خسارت ناشی از حریق باید محفاظت شود. مسیرهای اصلی سیگنال تحت مراقبت قرار گرفته و خرابی‌ها به خرابی‌های مذکور می‌گردد. بنابراین» احتمال این که در زمان وقوع حریق, نقصی بوجود آید فوق‌العاده کم در نظر گرفته می‌شود. در صورت وقوع حریق صدمه حریق» به سیم‌کشی در مدت زمان لازم برای تخلیه ساکنین غیرمحتمل خواهد بود. مشروط بر آن که توصیه‌های این بخش در موردکابل‌های مقاوم در برابر حریق ملاک با توجه به نکات فوق, مضاعف‌سازی یا افزونگی برای مدارهای خارجی معمولا ضروری نیست. به هرحال, در مورد مدارهای وسایل اعلام حریق, معیارهای بخصوصی باید در نظر گرفته شود تا بتوان مطمئن شد که در طول با پس از تخلیه. صدمه به هرگونه سیم‌کشی و به تبع آن از دست رفتن سیگنال تخلیه. به مفهوم ایمن بودن ساختمان یا اشغال مجدد آن. از نظر ساکنین نباشد. اطمینان فوق را می‌توان بدین‌صورت کسب کرد که در صورت وقوع اتصال کوتاه در هر مدار وسیله اعلام حریق در طول زمان حریق (به عنوان مثال در ترمینال یک کابل). حداقل یک وسیله اعلام حریق قابل شنیدن به صدا درآمده و گوشزد کند که سیستم ساکت نشده یا به حالت اولیه بازنگشته است. معمولا این آیر در مجاورت مرکز اعلام حریق مستقر می‌شود چون دستگاه یا مرکز مذکور در ناحیه مناسبی (به عنوان مثال بخش پذیرش, اتاق کنترل امنیت یا اتاق انتظار ورودی اصلی) قرار داده می‌شود تا وضعیت به اطلاع عموم ساکنین و کارکنان برسد. باید توجه کرد که مضاعف‌سازی مدارهای آژیر در سراسر ساختمان عموما ضرورت نداشته و حتی می‌تواند سبب عدم نیل به هدف فوق‌الذکر شود. در این مورد. اگر حریق به مداری صدمه رسانده باشد. صدمه به هر مدار دیگر در آن ناحیه نیز محتمل است. به هر صورت. در ساختمان بزرگ با مدارات آژیر چندگانه. هر مدار مناطق متفاوتی از ساختمان را سرویس داده و هدف فوق را تحقق می‌بخشد. در ساختمان کوچک که در آن فقط یک مدار آژیر پیش‌بینی شده است. معیارهای اضافی ضروری است تا بتوان اطمینان حاصل کرد که در صورت از کارافتادن این مدار در طول وقوع حریق, حداقل یک آژیر (به عنوان مثال در مدار دوم) به کار خود ادامه دهد. به هر حال, در ساختمان‌هایی که برای تعداد زیادی از عموم مردم و معمولا در یک فضای متمرکز طراحی شده‌اند. در صورت وقوع حریق, به خطر افتادن زندگی مردم می‌تواند عاملی باشد که با توجه به آن استفاده از مدارهای وسایل اعلام حریق اضافی علاوه بر مدارهای فوق‌الذکرء قابل توجیه بوده و این امر امکان از کارافتادن با معیوب شدن یک مدار منفرد و در حال سرویس دادن به یک فضای عمومی بزرگ را در زمان حریق بسیار سیستم‌هایی, استاندارد 5839-8 135 استفاده از مدارهای بلندگوی اضافی در فضاهای عمومی قسمت‌بندی نشده ساختمان‌های عمومی مانند ترمینال‌های حمل و نقل» مراکز خرید. مکان‌های تفریحی و فروشگاه‌های بزرگ را توصیه می‌کند. اندازه فضای عمومی قسمت‌بندی نشده مورد توصیه استاندارد مذکور کاملا اختیاری بوده ولی به -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۹۹ منظور هماهنگی, اگر چنین فضای عمومی بزرگ توسط وسایل اعلام و هشدار قابل شنیدن حفاظت شود. مضاعف‌سازی و توزیع یکنواخت در نصب مدارهای وسایل اعلام حریق در این فضاها ضروری است. به هر صورت. در سایر بخش‌های ساختمان این امر لزومی ندارد. طراحی سیستم باید به نحوی باشد که مقدار و گستره نواقص حاصل از خرابی‌ها یا کار عادی سیستم را محدودسازد. سیگنال خرابی (منظور حریق نیست) که در صورت ایجاد نقصی در مسیر اصلی سیگنال بوجود می‌آید بایستی در مرکز اعلام حریق پیش‌بینی شود. در مواقع استفاده از کابل‌های چند رشته‌ای برای سیم‌کشی بیش از یک مدار باید اقدامات احتیاطی لازم بعسل آید. ضروری است که فرض شود هرگونه خرابی در کابل چند رشته‌ای بر تمام هادی‌های کابل تاثیرگذار است. ۲-۵-۴ نظارت بر خرابی از نظر مراقبت از صحت کار مدارات سیستم اعلام حریق و نظارت بر خرابی‌ها و نواقص, اصول زیر باید ملاک عمل قرار گیرد : الف - در مدت زمان ۱۰۰ ثانیه از وقوع هر یک از شرایط زیر» یک شناسه خرابی بایستی در مرکز اعلام حریق ظاهر و تشخیص داده شود : ۱- مدار باز یا اتصال کوتاه در هر مدار شستی‌ها یا آشکارسازهای اعلام حریق ۲- جابجایی یک شستی یا یک آشکارساز اعلام حریق که براساس طراحی قابلیت جدا شدن دارند. ۳ مدار باز یا اتصال کوتاه در هر مدار وسایل اعلام حریق. ۴- مدار باز پا اتصال کوتاه در هر مدار سیم‌کشی بین هر منبع تغذیه که در محفظه جداگانه‌ای قرار دارد و دستگاهی که از آن منبع توان را دریافت می‌کند. 9 35 باشد. ۶ سوختن هرگونه فیوز یا قطع شدن هر وسیله حفاظتی دیگر که بر قابلیت سیستم از نظر کارکرد بر طبق استاندارد 5839 135ء موثر باشد. ۷ مدار باز یا اتصال کوتاه در سیم‌کشی بین دو مرکز کنترل و یا مرکز نشانگر جداگانه که براساس ضوابط استاندارد 5839 135 پیش‌بینی و طراحی شده‌اند. ۸- مدار باز یااتصال کوتاه در سیم‌کشی بین مرکز اعلام حریق اصلی و هر مرکز کنترل و یا مرکز نشانگر تکراری (مانندنمودار میمیک) که براساس ضوابط استاندارد 5839 85 پیش‌بینی و طراحی شده‌اند. ۹- مدار باز یا اتصال کوتاه در سیم‌کشی بین مرکز کنترل و هر محفظه جداگانه مرکز که جهت انتقال سیگنال‌های هشدار به مرکز دریافت هشدار به‌کار می‌رود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۰-جابجایی هر وسیله اعلام حریق, که براساس طراحی قابل جداسازی است. از مدار خود. ب - در مدت زمان‌های مندرج در زیر و در صورت وقوع هر یک از رخدادهای ذیل, یک شناسه خرابی باید بوجود آید : ۱- قطع تغذیه توان اصلی به هر بخش سیستم (در ۳۰ دقیقه از وقوع) ۲- قطع تغذیه توان اضطراری (در ۱۵ دقیقه از وقوع) ۳ از کارافتادن شارژ کننده باتری (در ۳۰ دقیقه از وقوع) ۴- کاهش ولتاژ باتری به کمتر از ولتاژ مشخص شده در استاندارد 54-4 1۸ 35 که در آن اخطار خرابی باید اعلام شود (در ۳۰ دقیقه از وقوع) پ -در طول مدت زمان شرایط اعلام حریق, شناسه‌های تصویری خرابی مندرج در بندهای الف - ۳و الف ‎٩- بایستی در مرکز اعلام حریق باقی مانده و خاموش نشوند. سایر شناسه‌های خرابی را می‌توان در زمان اعلام حریق خاموش و حذف کرد. ت -در مواردی که منبع تغذیه اضطراری از تعدادی باتری‌های اتصال یافته به صورت موازی تشکیل شده باشد. در صورت قطع اتصال هر یک از باتری‌ها یک شناسه خرابی باید بوجود آید (در ۱۵ دقیقه از وقوع). ث -اگر سیستم از یک سیستم هشدار صوتی جداگانه استفاده کند. هرگونه اتصال کوتاه یا قطع اتصال لینک ارتباطی بین سیستم اعلام و آشکارسازی حریق و سیستم هشدار صوتی بایددر مدت زمان ۱۰۰ ثانیه در مرکز سیستم اعلام و آشکارسازی حریق شناسایی و تشخیص داده شود. ج -اگر سیستم برای به کارانداختن سایر سیستم‌های حفاظت در برابر حریق یا تجهیزات ایمنی مورداستفاده قرار گیرد. ضوابط استاندارد 7273 135 یا استانداردهای مرتبط دیگر در مورد مانیتور کردن اتصالات بین سیستم تشخیص و اعلام حریق و سایر سیستم‌ها یا دستگاه‌هاء بایستی ملاک عمل باشد. چ -در مواردی که برای افراد دارای مشکل شنوایی» وسایل اعلام حریق قابل لمس نصب شود. سیستم باید عدم ۳-۵-۴ بکپارچگی سیستم از نظر بی عیب بودن و یکپارچگی سیستم. اصول زیر در هنگام طراحی باید ملاک عمل قرار گیرد : الف - هرگونه خرابی در یک مدار شامل شستی اعلام حریق, آشکارسازهای حریق یا وسایل اعلام حریق, یا ترکیبی از آنهاء نباید بر مدار دیگری تاثیرگذار باشد. ب - هرگونه خرابی که منجر به اتصال متقابل بین مدار آشکارساز و مدار آژیر شود نباید بر هر مدار به غیر از -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل چهارم: ضوابط طراحی ۷۱ پ - یک خرابی حاصل از مدار باز یا اتصال کوتاه در مدار آشکارساز خودکار حریق, نبایستی در ناحیه‌ای بیش از ۰ مترمربع یا بیش از یک طبقه از ساختمان به اضافه حداکثر پنج وسیله (آشکارسازی خودکار, شستی‌های اعلام حریق, آژیرها یا ترکیبی از آنها) درست در طبقه بالای آن و حداکثر پنج وسیله درست در طبقه پایین آن. حفاظت را از کار بیاندازد. ت -دو خرابی همزمان در یک مدار شستی اعلام حریق یا آشکارساز حریق نبایستی در ناحیه‌ای بزرگتر از ۰ مترمربع حفاظت را از کار بیاندازد. ث - در مرکز اعلام حریق مبتنی بر کنترل نرم‌افزاری که دارای بیش از ۵۱۲ آشکارساز و پا شستی اعلام حریق اتصال یافته به یکدیگر می‌باشد. دستورالعمل‌های سازنده مورد ارجاع قرار گرفته و مطابقت با ضوابط استاندارد 54-2 [5۸] 35 نیز بایستی مد نظر باشد. ج -در مواردی که آشکارسازها به نحوی طراحی شده‌اند که به منظور نگهداری متعارف سیستم» می‌توان آنها را ۱- بدون توجه به این که از وسایل قفل کننده برای محکم کردن آشکارسازها به پایه‌شان استفاده شده. جابجایی و خارج شدن هر آشکارساز از مدار نباید بر کار هر شستی اعلام حریق تاثیر داشته باشد. ۲ در مرحله طراحی» امکان جابجایی آشکارسازها از روی سوءنیت باید در نظر گرفته شود.اگر جابجایی با نیت بدخواهی محتمل باشد. از آشکارسازهایی که فقط با ابزار خاص یا تکنیک بخصوص, می‌توان چ -هرگونه تسهیلات و تجهیزات که برای از کارانداختن عمدی مدارهای شستی‌های اعلام حریق و آشکارسازها پیش‌بینی و فراهم شده است باید به نحوی باشد که امکان از کارانداختن حفاظت در یک منطقه از سیستم عملکرد کنترل های فرمان تخلیه ساختمان که بر روی مرکز اعلام حریق با در مجاورت آن قرار دارد» شود. ح -خارج شدن هر شستی اعلام حریق یا آشکارساز از مدارش نبایستی بر قابلیت هر وسیله اعلام حریق در پاسخ به یک سیگنال هشدار, اثرگذار باشد. به استثنای وسایلی که در آنها آزیر اعلام حریق و آشکارساز در خ -وسایل اعلام حریق بایستی فقط با استفاده از ابزار خاص قابل جابجایی باشند. د -در صورت وقوع فقط یک خرابی در اثر مدار باز یا اتصال کوتاه در هر مداری که به آژیرهای اعلام حریق سرویس می‌دهد. در شرایط وقوع وضعیت اعلام حریق در ساختمان. حداقل یک آژیر اعلام حریق که معمولا در مجاورت مرکز اعلام حریق قرار دارد. باید همچنان به طرز صحیح به آژیر خود ادامه دهد. این آزیر اعلام حریق باید دارای صدایی مشابه صدای آژیرهای اعلام حریق معمولی در ساختمان باشد. ضابطه فوق را می‌توان با یکی از دو ترتیب زیر برآورده کرد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۲ - سیم‌کشی تمام آژیرهای اعلام حریق ساختمان در یک مدار آژیر تنهاء به همراه پیش‌بینی مدار آژیر مستقل دوم که به آن فقط یک آژیر متصل بوده و زیر مذکور در مجاورت مرکز اعلام حریق, مطابق شکل ۱-۴ (الف)» قرار دارد. از دو جهت انتقال به گونه ای که سه وسیله اول (یا آخر) مدارء مطابق شکل ۱-۴ (ب) از یک ایزولاتور وسیله انتهای خضا ۱ معمولا در محاورت پنل کنترل قرار دارد : وسیله انتهای خط زیر مدار ازیر دو اک یا اس هه هه هه ها ام او ! ژیرهای سرویس دهنده به سایر بخش های ساختمان ایزولاتور اتصال کوتاه می تواند در دستگاه کترل باشد اژیر نزدیک به دستگاه کنثرل که از هر 3 دو طرف با ایزولاتور اتصال کوتاه یا در هوا ال و زیا 2 ایز ولاتور اتصال کوتاه ار اتحسال گوتاه می نواند درد تگاه کنترل باشد زو دنوز اتصال کوتناه اشکار ساز شکل ۱-۴ (ب) : مدارهای آژبر حلقوی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۷۳ ذ -در ساختمان‌هایی که برای عامه مردم به تعداد زیاد طراحی شده‌اند (مانند ترمینال‌های حمل و نقل. مراکز خرید. مکان‌های تفریح مردم و فروشگاه‌های بزرگ)» باید حداقل دو مدار آژیر برای هر فضای عمومی قسمت‌بندی شده پیش‌بینی شود به طوری که فضای مذکور یکی از شرایط زیر را دارا باشد : ۳- برای استفاده بیش از ۰ نفر انسان طراحی شده باشد. این امر بایستی توسط حداقل دو مدار آژیرء که به طور یکنواخت توزیع و در هم بافته شده‌اند تحقق یابد. به طوری که آزیرهای مجاور در مدارهای متفاوت قرار دارند. روش دیگر برای تحقق موارد فوق (مانند مدار حلقه محافظت شده) عبارت است از این که در صورت وقوع یک خرابی حاصل از مدار باز یا اتصال, بیش از ۰ درصد آژیرها در آن ناحیه از دست نروند. ر -در مواردی که به دو (یا بیشتر) مدار زیر به منظور برآورد ساختن الزامات بندهای (د) یا (ذ) نیاز است. مدارها نباید در یک غلاف کابل مشترک قرار گیرند. برای مثال, دو مدار برای برآورده ساختن الزامات دست ندادن همزمان هر دو مدار قابل حصول نیست. ز - اگر توان مرکز اعلام حریق از دستگاه منبع تغذیه‌ای که در محفظه جداگانه‌ای قرار دارد تامین شود. اتصالات بین دستگاه مرکز باید مضاعف‌سازی شود تا یک مدار باز یا اتصال کوتاه در اتصالات. به طور کامل انتقال توان به مرکز را قطع نکند. ۶-۴ مناطق تشخیص حریق ۱-۶-۴ کلبات به منظور هدایت طرف‌های پاسخگو به سیگنال هشدار حریق (بخصوص سرویس حریق) به ناحیه آتش‌سوزی, کلیه ساختمان‌هاء به غیر از ساختمان‌های بسیار کوچک. باید به مناطق تشخیص حریق تقسیم شوند. این مناطق باید به اندازه کافی کوچک باشند تابتوان محل حریق را به سرعت تعیین کرد. حتی اگر سیستم آدرس‌پذیر باشد. شناسه منطقه تشخیص حریق باید پیش‌بینی شود چون این روش در مقایسه با نمایش متن آدرس‌پذیر نوعی, سریع‌ترء هر چند با دقت کمتر مکان حریق را شناسایی می‌کند. همچنین شناسه‌های منطقه. یک دید آنی و ساده از مقدار گسترش حریق یا دود را فراهم می‌سازند. می‌تواتند گمراه کننده باشد چون فردی که متوجه حریق شده و شستی اعلام حریق را فعال کرده. ممکن است در فاصله قابل ملاحظه‌ای از حریق باشد. بنابراین مزایای منطقه‌بندی در سیستم رسته 1 از اهمیت کمتری -------- صفحهٔ بعد -------- اگر آشکارساز در یک ناحیه نسبتا غیر قابل دسترسی (مانند فضای خالی در کف یا سقف. مشابه سقف کاذب) آدرس پذیرء امکان دارد پیش‌بینی نشانه دوردست ضرورتی نداشته باشدء مشروط بر آن که مکان هر آشکارساز به وضوح در مرکز اعلام حریق شناسایی و مشخص شود. ۲-۶-۴ اصول طراحی کلی الف - اگر شستی‌های اعلام حریق در قسمت مسطح ورودی پله‌کان محصور شده مستقر شوند.ء شستی اعلام حریق در هر سطح باید جزء منطقه‌ای محسوب و طراحی شود که وسایل زندگی و اموال آن را از نظر حریق سرویس می‌دهد. ب - اگر سطح کل طبقه ساختمان از ۳۰۰ مترمربع بیشتر باشد. هر منطقه باید به یک طبقه محدود گردد. پ -اگر سطح کل طبقه ساختمان کمتر از ۳۰۰ مترمربع باشد. یک منطقه می‌تواند بیش از یک طبقه را پوشش دهد. ت - در مورد فضاهای خالی در کف و سقف یک اتاق. می‌توان آنها را جزء منطقه اتاق در نظر گرفت. مشروط بر آن که فضاهای خالی و اتاق به عنوان یک بخش حریق منفرد تلقی شود. ث - در مورد مناطق تشخیص حریق که فقط دارای شستی اعلام حریق می‌باشند مساحت یک منطقه نباید از ۰ مترمربع تجاوز کند. به استثنای منطقه‌ای که از یک ناحیه باز و تنها (مانند انبار قسمت‌بندی نشده) دی تشکیل شده ومساحت ان از ۱۰ مترمربع بین بیشتر در دیست. ۳-۶-۴ آشکارسازهای خودکار غیر آدرس‌پذبر ملاک عمل باشد : الف - مساحت طبقه یک منطقه نباید از ۲۰۰۰ مترمربع تجاوز نماید. ب - فاصله جستجو (فاصله‌ای که هر فرد. در پاسخ به سیگنال اعلام حریق. پس از ورود به منطقه به منظور تعیین مکان حریق به صورت مشاهده. باید بپیماید) نباید از ۶۰ متر تجاوز کند (شکل ۲-۴). در اندازه گیری فاصله حستجوء بدترین حالت که در آن حریق در دورترین ناحیه مخفی از هر نقطه ورود محتمل به منطقه پ - آشکارسازهای خودکار حریق در داخل پله‌کان‌های محصورء چاه آسانسور و سایر ساختارهای لوله مانند محصور باید به صورت یک منطقه جداگانه تلقی شوند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۷۵ .۳ ورود به منطّقه ی 0 ٍ ی شکل ۲-۴ : مثالی از فاصله جستجو در یک محیط باز ۴-۶-۴ آشکارسازهای خودکار آدرس‌پذبر الف - حتی اگر اطلاعات متن قابل آدرس‌دهی نیز موجود باشد. شناسه منطقه باید در مرکز اعلام حریق آرایه و ب - ضوابط بخش ۳-۶-۳۴ قابل اعمال بوده ولی در موارد زیر بند ۳-۶-۴ ب را نمی‌توان ملاک عمل قرار داد : -------- صفحهٔ بعد -------- ۷۶ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۱- بدون هیچگونه دخالت دستی, نمایش متنی و واضح آدرس محل حداقل اولین آشکارسازء در پاسخ به حریق. در مرکز اعلام حریق موجود باشد. ۲- نمایش مذکورء و در صورت لزوم به همراه سایر اطلاعات در مرکز اعلام حریق یا دستگاه‌های مجاور آن. آتش‌نشانان را که به ساختمان آشنایی ندارند به محل حریق باید هدایت کند. برای مثال, مرکز اعلام حریق می‌تواند شناسه متنی در مورد شماره اتاق را نمایش داده و نقشه‌ای در مجاورت مرکز اعلام حریق محل اتاق را نشان دهد. ۷-۴ مناطق هشدار حربق ۱-۷-۴ کلبات در بسیاری از ساختمان‌هاء استراتژی تخلیه بسیار ساده خواهد بود: در صورت فعال شدن هر شستی اعلام حریق یاتنشخیص حریق توسط آشکارساز خودکار حریق, آژیرهای اعلام حریق در سراسر ساختمان عمل کرده و لزوم تخلیه کل ساختمان را یادآوری خواهند نمود. در ساختمان‌های بزرگتر و پیچیده‌ترء سیگنال " تخلیه"" در اولین لحظه. از نظر گستره می‌تواند محدود باشد (مانند یک طبقه به تنهایی, تعداد محدودی از طبقات. یا ناحیه محدودی از ساختمان). در سایر نواحی. سیگنال "خطار" را می‌توان به منظور اطلاع ساکنین از سیگنال هشدارء بدون الزام ساکنین به تخلیه. تولید و اعلام کرد. به منظور پشتیبانی از چنین ترتیب‌هایی» ضروری است که ساختمان به تعدادی مناطق هشدار مجزا تقسیم شده به نحوی که وضعیت کار آژیرهای اعلام حریق در هر منطقه هشدار از وضعیت کار آژیرهای اعلام حریق در سایر مناطق هشدار مستقل باشد. بنابراین آژیرهای اعلام حریق در ساختمان گروه‌بندی شده و در هر لحٌظه از زمان. تمام آژیرهای اعلام حریق واقع در یک منطقه دارای وضعیت و حالت مشابه می‌باشند (یعنی ساکت. سیگنال لزوم تقسیم ساختمان به مناطق اعلام حریق مجزا می‌تواند دلایل متعددی داشته باشد که از جمله آنها می‌توان به دلایل زیر اشاره کرد. - استفاده از تخلیه مرحله‌ای. - پرهیز از توقف غیر ضروری کار سیستم اعلام حریق در شرایطی که هشدارهای خطا رخ می‌دهند. - هرگونه موارد دیگری که در آن از ترتیب هشدار دو مرحله‌ای استفاده می شود. از آنجا که در مواردی, از ساکنین یک منطقه هشدار درخواست می‌شود ساختمان را تخلیه کنند در حالی که از ساکنین یک یا چند منطقه هشدار در بالاء پایین یا مجاورت آن منطقه.ء انتظار می‌رود در ساختمان باقی بمانند. هر منطقه هشدار بایستی توسط سازه مقاوم در برابر حریق از تمام مناطق هشدار دیگر جدا شود. (در برخی ساختمان‌های عمومی پیچیده و مجتمع. مانند مراکز خرید. مناطق هشدار حریق به نحوی طراحی می‌شوند که -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۷۳۷ بر مناطق کنترل دود منطبق شوند. به طوری که مناطق کنترل دود به جای سازه مقاوم در برابر حریق توسط پرده‌های دود از یکدیگر جدا می‌شوند. به هر حال در این مورد.ء سیگنال شنیداری معمولا به جای به کارگرفتن وسایل هشدار حریق شنیداری,» به صورت پیام صوتی تولید و پخش می‌شود). با توجه به این که. تقسیم ساختمان به مناطق هشدار بدان مفهوم است که. در مراحل اولیه حریق, از ساکنین ۲-۷-۴ توصیه‌های لازم رعایت توضیه‌های زیر ضروری است : الف - مرزهای هر منطقه هشدار حریق (به غیر از دیوارهای خارجی) باید از سازه‌های مقاوم در برابر حریق ب - مقدار هم‌پوشانی سیگنال‌ها بین مناطق هشدار نباید به حدی باشد که سبب سردرگمی ساکنین هر ناحیه شکل ۳-۴ : مناطق هشدار حریق -------- صفحهٔ بعد -------- پ. - یک سیگنال مشترک در سراسر مناطق هشدار به منظور آگاهی ساکنین از ضرورت تخلیه باید به‌کار رود و یک سیگنال مشترک (متناوب) باید در سراسر مناطق هشدار برای هرگونه سیگنال اخطار که توسط سیستم تولید می‌شود. به‌کار گرفته شود. ت -اگرچه یک منطقه هشدار می‌تواند بیش از یک منطقه تشخیص حریق را پوشش دهد (ولی نه بر عکس) مرزهای مناطق هشدار باید بر مرزهای مناطق تشخیص حریق مربوطه منطبق باشد (به شکل ۳-۴ رجوع کنید). ث -کاربر یا خریدار باید اطمینان حاصل کند که در صورت اقتضاء پیکربندی مناطق هشدار توسط مقامات مسوول ۸-۴ ارتباط با آتش‌نشانان ۱-۸-۴ کلیات به منظور بهره‌مندی حداکثر از سیستم اعلام حریق. ضروری است که در هر مورد فعال شدن سیستم. آتش‌نشانان یا سرویس حریق تا حد امکان سریعا احضار شوند.ء در عین حال به خاطر پرهیز از ارسال هشدارهای خطا به سرویس حریق, تمهیدات فیلترسازی مناسب خواهدبود. در ساختمان‌های دارای سکونت. اولین وسیله برای احضار سرویس حریق, تلفن ساکنین به آتش‌نشانی با استفاده از سیستم تلفن اضطراری عمومی می‌باشد. حتی اگر وسیله‌ای برای انتقال خودکار هشدارها به یک مرکز دریافشت هشدار دردسترس باشد. استفاده از تلفن اضطراری باید انجام شود چون هر سیستم خودکار امکان دارد در زمان نیاز به عمل, از کار بیافتد. اطمینان از این که آزیرهای اعلام حریق نمی‌توانند با تلفن اضطراری به سرویس حریق تداخل کنند ضروری است. در مورد سیستم‌های هشدار حریق دستی, انتقال خودکار به مرکز دریاشت هشدار معمولا غیر ضروری است. هنگامی که ساختمان خالی از سکنه است. سیستم به حریق پاسخی نخواهد داد ولی اگر در ساختمان ساکن شده باشند. تلفن ساکنین به آتش‌نشانی کفایت می‌کند. انتقال خودکار به عنوان روش و وسیله دوم جهت احضار افراد ساکن در آن. می‌تواند به تاخیر قابل توجهی بین کشف حریق و احضار آتش‌نشانی منجر شود و این امر مضاعف‌سازی ارتباط با سرویس حریق را ضروری می‌سازد (یعنی ارتباط به‌عمل آمده دستی از ساختمان و محوطه و ارتباط خودکار با مرکز دریافت هشدار. از آنجا که در سیستم رسته با تخلیه ساکنین هدف اصلی بوده و حفاظت از اموال نقش و اهمیت فرعی دارد. احضار سرویس حریق به طریق تلفن اضطراری (دستی) دوباره می‌تواند کافی باشد. به هر حال, اگر در صورت وقوع حریق. حضور زودهنگام سرویس حریق جهت ایمنی زندگی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۳۹ کافی جهت اطمینان از عدم وجود تاخیر در هر لحظه از زمان برای احضار سرویس حریق با تلفن اضطراری توسط ساکنین, اندیشیده شده باشد. حتی در سیستم رسته باء اگر در برخی زمان‌ها ساختمان و محوطه آن خالی از سکنه بوده و سیستم دارای امکانات تشخیص خودکار حریق در بخش قابل توجهی از ساختمان و محوطه باشد. از نظر حفاظت اموال, نمود. در سیستم رسته ۳ اگر در ساختمان و محوطه آن در تمام زمان‌ها به طور دایم افرادی سکونت داشته باشند. عدم پیش‌بینی انتقال خودکار سیگنال هشدار به مرکز دریافت هشدار در سیستم اعلام حریق طراحی شده. تحقق هدف حفاظت اموال احتمالا امکان‌پذیر نخواهد بود. حتی در سیستم رسته ۳2. در ساختمان‌ها و محوطه‌های دارای سکنه, عدم وجود وسیله خودکار سیگنال‌های حریق به مرکز دریافت هشدار از نظر اقتصادی, امری اشتباه خواهد بود مگر آن که حدود و گستره تشخیص خودکار حریق به حداقل برسد. در ساختمان‌ها و محوطه‌های دارای ساکنین چندگانه و متفاوت. مسوولیت احضار سرویس حریق متعاقب فعال شدن سیستم اعلام حریق, بخصوص در موارد سیستم‌های رسته ایا رسته ۳ باید به وضوح تعریف شود. مشورت با سرویس حریق توصیه می‌شود. اگر سیستم رسته با یا رسته ۳ در ساختمان‌ها و محوطه‌های غیر بومی با ساکنین چندگانه نصب شود. امکان دارد انتقال خودکار سیگنال‌های هشدار به مرکز دریافت هشدار ضروری باشد. وسیله مقدماتی برای احضار سرویس حریق, اگر عملی باشد. همچنان عبارت است از ارتباط تلفنی با آتش‌نشانی توسط افرادی از ساختمان و محوطه مورد نظر. به هر حال, در برخی ساختمان‌ها و محوطه‌ها با ساکنین چندگانه قابلیت اعتماد این تمهیدات می‌تواند ناکافی بوده و وسیله دوم برای احضار آتش‌نشانان از طریق مرکز دریافت هشدار امکان دارد موردنیاز قابلیت اعتماد روش‌های احضار سرویس حریق, به صورت دستی یا خودکارء همیشه نیاز به بررسی و تجدید نظر دارد. روش‌های انتقال خودکار را می‌توان عموماء با توجه به نحوه ارتباط با مرکز دریافت هشدارء به چهار دسته تقسیم وگروه‌بندی کرد : - سیستم‌های "حامل"" که در آنها سیگنال‌های هشدار (و معمولا سیگنال‌های مانیتور خط) توسط خطوط تلفنی معمولی منتقل شده و در این خطوط مکالمات تلفنی متعارف بدون تداخل با کار کرد انتقال هشدار - سیستم‌هایی که از مخابرات رادیو سلولی خصوصی یا عمومی استفاده می‌کنند. - مدارهای مخابرات خصوصی بین ساختمان‌های حفاظت شده و مرکز دریافت هشدار. - سیستم‌هایی که شبکه تلفن سویچینگ عمومی (مخابرات دیجیتالی) را به‌ کار می‌گیرند. -------- صفحهٔ بعد -------- البته. سیستم‌هایی که در آنها مسیر انتقال به طور دایم مانیتور می‌شود ارجحیت دارند. در این گونه سیستم‌هاء هرگونه نقصی در مسیر انتقال به سرعت قابل شناسایی بوده و می‌توان اقدام لازم جهت به حداقل رساندن مدت زمان از کار افتادگی سیستم را انجام داد (به استاندارد 50131-1 ۳:۸ 135 مراجعه کنید). صرفنظر از این که تمهیدات جهت احضار سرویس فنی به صورت دستی (با تلفن اضطراری) یا به طور خودکار باشند. اثر آتش‌سوزی بر قابلیت اعتماد چنین تمهیداتی بایستی در نظر گرفته شود (به عنوان مثال, اثر حریق بر افراد مسوول احضار سرویس حریق و اثر حریق بر روی خطوط و دستگاه‌های مخابراتی). در سیستم‌هایی که مراکز دریافت هشدار به طور تجاری کار می‌کنند. ضروری است که مرکز دریافشت هشدار ترتیبات رسمی بامسوولین آتش‌نشانی مربوط به حفاظت ساختمان‌ها و محوطه‌های مورد نظر داشته باشد تا بتوان ارتباط سریعی با سرویس فنی به طرق قابل اعتماد برقرار نمود. اگر امکانات انتقال خودکار سیگنال‌های حریق به مرکز دریافت هشدار فراهم شود. در اغلب موارد. ارسال سیگنال خرابی در سیستم اعلام حریق به صورت یک سیگنال قابل تشخیص جداگانه امری ساده خواهد بود. مزیت این کار عبارت است از این که. در ساختمان‌های خالی از سکنه. خرابی‌های رخ داده در سیستم اعلام حریق مورد ۲-۸-۴ توصیه‌های لازم رعایت توصیه‌های زیر ضروری است : الف - کاربر باید اطمینان حاصل کند که پیش‌بینی‌ها و اقدامات مناسب جهت آگاهی و احضار سرویس فنی, هنگام فعال شدن سیستم اعلام حریق, بعمل آمده است. پیش‌بینی‌ها و اقدامات مذکور باید به نحوی باشد که برای فرد مسوول احضار سرویس فنی. خطر را به حداقل برساند. ب -در ساختمان‌های دارای سکنه. اولین روش برای احضار سرویس فنی باید همیشه به صورت یک تلفن به سرویس فنی توسط ساکنین با استفاده از سیستم ارتباط اضطراری عمومی باشد. پ - در ناحیه‌ای که به طور مشخص آن را برای احضار سرویس فنیء در صورت وقوع حریق, انتخاب و اختصاص داده‌اند. سیگنال هشدار حریق نباید به حدی بلند باشد که با مکالمه تلفنی تداخل کند. یادآوری : مواردی گزارش شده است که در آنها فرکانس آژیرهای هشدار به نحوی بوده که با سیستم‌های شماره‌گیری براساس نوا (706) تداخل کرده و منجر به از کارافتادن ارتباط اضطراری شده است. ت -طراح با سئوال از خریدار یا کاربر باید تصمیم بگیرد که وسیله خودکار انتقال سیگنال‌های هشدار به مرکز دریافت هشدار مورد نیاز کاربر است یا نه. ث -اگر احضار سریع سرویس فنی, از نظر ایمنی ساکنین. آمری حیاتی و مهم تلقی می‌شود (مانند مورد مبتنی بر آرزیابی ریسک حریق)» تمهیداتی به منظور انتقال خودکار سیگنال‌های هشدار به مرکز دریافت هشدار -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۸ باید اندیشیده شود. مگر آن که امکانات قابل اعتمادی برای احضار سرویس فنی توسط افراد حاضر در ساختمان وجود داشته باشد. -به استثنای مورد ساختمان‌ها و محوطه‌هایی که همیشه و دائما دارای سکنه هستند. سیستم‌های رسته ۲ باید مجهز به امکانات ارسال خودکار سیگنال‌های حریق به مرکز دریافت هشدار باشند. چ - در ساختمان‌ها و محوطه‌های غیر خانگی با ساکنین چندگانه. سیستم‌های رسته با باید دارای امکانات ارسال خودکار سیگنال‌های هشدار به مرکز دریافت هشدار باشند مگر آن که تمهیداتی برای احضار سرویس فنی توسط ساکنین در تمام زمان‌هایی که ساختمان‌ها دارای سکنه هستند. اندیشیده شده است. ح -هر مرکز دریافت هشدار که سیگنال‌های هشدار حریق به آن ارسال می‌شود باید منطبق بر ضوابط استاندارد 9 85 باشد. خ -اگر سیستم رسته ایا رسته ۳ مجهز به امکانات ارسال خودکار سیگنال‌های حریق به مرکز دریافت هشدار باشد. هر اتاق سوییچ تلفن یا هر اتاق مرکز تلفن که ارسال خودکار به آنها وابسته هستند بایستی توسط سیستم اعلام حریق خودکار یا اطفاء حریق خودکار حفاظت شود. برای هرگونه کابل ساختمان (شامل خطوط تلفن) که ارتباطات به آنها وابسته است. تا آنجا که به طور منطقی عملی و امکان‌پذیر باشد. باید ویژگی‌های زیر ملاک عمل قرار گیرد : ۱ از نواحی که ریسک حریق کمتری دارند مسیردهی شده و عبور کنند: یا ۲- از نواحی که توسط سیستم اعلام حریق خودکار یا اطفاء حریق خودکار حفاظت می‌شوند عبور نمایند : یا ۳ از نوع کابل‌های استاندارد یا کابل‌های ارتقاء یافته مقاوم در برابر حریق باشند. د -انتقال خودکار سیگنال‌های هشدار نباید. به علت ساکت و غیر فعال نمودن آژیرهای هشدار حریق, متوقف شده و نیز نبایستی به حالت و وضعیت هرگونه سوییچ ساکت کننده بستگی داشته باشد. ذ -در شرایطی که وسیله انتقال هشدار در محفظه جداگانه و متفاوتی با مرکز اعلام حریق (۲15) نصب می‌شود. اتصال از 15) به وسیله انتقال هشدار بایستی تحت مانیتور و مراقبت باشد. 18) بایستی منطبق با ضوابط استاندارد 54-2 5۸ 85 باشد. را -منابع تغذیه. جهت هرگونه تجهیزات وسایل مورد استفاده در ارسال سیگنال‌های هشدار حریق به مرکز -------- صفحهٔ بعد -------- ۹-۴ سیگنال‌های هشدار صوتی ۱-۹-۴ کلبات ضروری است که سیگنال‌های هشدار از نظر کیفیت. نوع و شدت و حدت برای اخطار به تمام افرادی که این سیگنال‌های هشدار برای آنها طراحی شده» کافی باشند. در ساختمان‌های ساده. هشدار حاصل از سیستم رسته 4 یا رسته ا باید قادر به دادن اخطار به تمام ساکنین ساختمان, بدون توجه به مکان آنهاء باشد. اگر افرادی در در برخی ساختمان‌ها که معمولا پیچیده‌تر هستند. هشدار عمومی از نوعی که در سطور فوق شرح داده شد. خواب طراحی نشده و فقط لازم است کارمندان از سیگنال هشدار مطلع شوند. در بعضی ساختمان‌های بزرگ با در سیستم‌های رسته ۳ امکان دارد. سیگنال هشدار برای اخطار به تمام ساکنین طراحی نشده باشد و اخطار به پرسنل کلیدی جهت اطمینان از انجام اقدامات مربوط به مبارزه با حریق, کفایت کند. در عملء سیستم رسته ۳ معمولا با سیستم رسته ادغام شده و در چنین موردی ضوابط و ملاحظات مربوط به سیستم رسته 4 ارجح 9 اولی خواهد بود چون آنها دشوارتر و سنگین‌تر می‌باشند. در آن نواحی که سیگنال‌های هشدار صوتی برای اخطار به ساکنین طراحی شده. سطح فشار صدا و فرکانس سطوح فشار صدای کافی در فضاهای سلولی کوچک مانند دفاتر سلولی, توالت‌ها و اتاق‌های گلخانه. اقدامات حریق پذیرفته شده است. به هر حال, اختلاف سطح فشار صدای ۲ تا ۲ دسی‌بل فقط برای گوش انسان محسوس و قابل درک است. بنابراین اگر در نواحی بازء (۶۵۵)۸ به طور کلی برقرار باشد. نصب آژیرهای اعلام حریق فشار صدای حداقل (۶۰4)۸ بدست آید. آن را قابل قبول می‌توان در نظر گرفت. همچنین سطح فشار صدای (۶۰4)۸ در فضای محصور کوچک. مانند دفاتر سلولی و در پله‌کان‌ها را می‌توان قابل قبول تلقی کرد. -------- صفحهٔ بعد -------- قصل چهارم: ضوابط طراحی ۸۳ به منظور پرهیز از سطوح فشار صدای اضافی که می‌تواند باعث بی نظمی و حتی صدمه به شنوایی شود. تعداد بیشتری از آژیرهایی با صدای آرام‌تر بر تعداد معدودی از آژیرهایی با صدای بسیار بلندتر ارجحیت دارد. به طور کلی سیگنال‌های هشدار پس از شروع به کار خود ادامه داده تا این که توسط یک کنترل ساکت کننده به طور دستی ساکت می‌شوند. در مناطق بزرگ متشکل از تعداد زیادی ساختمان که تحت یک مالکیت می‌باشند (مانند مناطق صنعتی) وسیله هشدار حریق خارجی از نظر هدایت آتش‌نشانان به ساختمان دچار حریق می‌تواند مفید واقع شود: همچنین وسیله هشدار حریق خارجی می‌تواند در هدایت آتش‌نشانان به ورودی صحیح ساختمانی بزرگ با تعداد زیادی ورودی مثمر ثمر باشد. لزومی ندارد یر هشدار حریق خارجی به مدت زمان طولانی به صدا درآید چون این امر به علت اختلال در مناطق همسایه. بخصوص اگر هشدار خطا در ساختمان‌های خالی از سکنه حفاظت شده رخ دهد. احتمالا قابل قبول نخواهد بود. در سیستم‌های ارتباط رادیویی, که در آنها منبع تغذیه آژیرها ممکن است از باتری‌ها تشکیل شده باشد. فعال بودن آژیرها به مدت طولانی (به عنوان مثال, در نتیجه هشدار خطا در شرایطی که ساختمان‌ها و محوطه خالی از سکنه هستند) می‌تواند باتری‌ها را خالی کرده و ساختمان‌ها و محوطه‌ها در زمانی که متعاقبا دارای سکنه شدند فاقد سیستم اعلام خطر عملیاتی باشد. از آنجا که این امر سبب بوجود آمدن ریسک بزرگتری در ارتباط رادیویی, به طور خودکار ساکت شود. مشروط بر آن که موافقت مسوولین ذی‌ربط کسب گردد. ۲-۹-۴ اصول طراحی ۱-۲-۹-۴ سیستم‌های ر سته ۸1 و را( به استثنای محیط‌های درمانی و نگهداری) در این نوع از سیستم‌هاء اصول زیر در مورد سیگنال‌های هشدار صوتی بایدملاک عمل قرار گیرد. الف - سطح فشار صوتی سیگنال‌های هشدار باید ویژگی‌های زیر را دارا باشد : ۱(- عموما در سراسر تمام نواحی قابل دسترسی ساختمان |به استثنای مورد مندرج در ۲-۸-۴ پ و در محفظه‌های کمتر از -*17۳] نباید کمتر از (۶۵۵])۸ باشد ولی همان طور که در شکل ۴-۴ نشان داده شده است. می‌توان آن را در موارد زیر به (۶۰4/3)۸ کاهش داد : - پله‌کان‌هاء - محفظه‌هایی با مساحت کمتر از ۶۰1۰ (مانند دفاتر سلولی)» - مکان‌های خاص به اندازه محدود -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ نقطه مشخص با آندازه محدود کمتر از ۶۰ متر مربع 8 0ب ۰ دسیبل باشد 9 ۵ 9-0) سطوح کمتر از یک متر مربع از فضای مسکونی حد اقلی ندارد 11 ۳ ۹ نیازی به اندازه گیری در 0 (سطح هاشور خورده)نمی باشد شکل ۴-۴ : سطوح فشار صوتی ۲- در مکان‌هایی که سطح فشار صدای نویز زمینه از (۶۰۵)۸ بیشتر است. سطح فشار صدا سیگنال هشدار حریق بایستی ۵418 بالای سطح فشار صدای نویز زمینه باشد. باید توجه کرد که می‌توان از نویزهای زمینه‌ای که بیش از ۳۰ ثانیه تداوم ندارند صرفنظر کرد. همچنین نویز زمینه مطروحه در این بند شامل نویز حاصل از صدای جاری شدن آب در حمام‌ها و اتاق‌های دوش نمی‌باشد. ۳- در بالاسر تختخواب اتاق‌ها که در آنها از سیستم اعلام حریق برای بیدار کردن افراد از خواب استفاده می‌شود. نباید از (۷۵۵)۸ کمتر باشد. ۴ در هر مکان معمولا قابل دسترسی, از (۱۲۰413)۸ بیشتر نباشد. ب -فرکانس(ها) تولید شده توسط آژیرهای اعلام حریق بایستی در گستره ۵۰۰117 تا ۱۰۰۰]]7 قرار داشته باشد. مگر آن که فرکانس نویز زمینه به نحوی باشد که این فرکانس‌ها را بپوشاند که در این حالت. به‌کار بردن فرکانس‌های آژیر متفاوت و خارج از این گستره قابل قبول است. آژیرها باید خروجی پیوسته‌ای تولید کنند. هرچند فرکانس و دامنه آن می‌تواند تغییر کند. تا لزوم تخلیه و سایر پاسخ‌های فوری را یادآوری -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۸ پ -تمام آژیرهای اعلام حریق در داخل ساختمان باید مشخصه‌های صدای یکسان داشته باشند به استثنای شرایط خاص مانند ناحیه‌ای با نویز زمینه بالاء که این امر را غیر عملی می‌سازد. آزیرها از نظر صدا بایستی متمایز از صداهای سایر سیستم‌های هشدار در ساختمان باشند. برای مثال, ترکیبی از زنگ‌ها و آژذیرهای الکترونیکی نبایستی در یک ساختمان به عنوان وسایل اعلام حریق به‌کار رود. آژیرهای اعلام حریق بایستی از نظر صدا متمایز و قابل تشخیص باشند. ت - در محیط‌هایی که برای سرگرمی عموم مردم و خرید و فروش طراحی شده‌اند و ساختمان‌ها و محوطه‌های مشابه که در آنها سطح فشار صدای موسیقی احتمالا از (۸۰413)۸ بیشتر خواهد بود. هنگامی که سیگنال اعلام حریق برقرار می‌شود.ء موسیقی باید به طور خودکار قطع شود. ث - در بخش‌هایی از ساختمان با ماشین‌آلات نویزدارء برای نیل به (41)۸ ۵ بالای نویز زمینه. به آژیرهای اعلام حریق (آژیرهای اولیه)» آزیرهایی که به منبع تغذیه اصلی متصل بوده و فاقد منبع تغذیه اضطراری می‌باشند (آژیرهای ثانویه) اضافه می‌شوند. آژیرهای مذکور در همان مدار (ها) نهایی ماشین‌آلات نویزی عمل کرده و در نتیجه از کارافتادن ارسال توان از منبع تغذیه به آزیرهای ثانویه به ساکت شدن ماشین‌آلات نویزی منجر می‌شود. آزیرهای اولیه از نظر برآورده ساختن ضوابط ۱-۲-۹-۴ الف -۱ در ج -در مکان‌های بزرگ با شمار زیادی ساختمان. یا در مورد ساختمان‌های بزرگ با تعداد زیادی ورودی. ُژیر(ها) خارجی و یا وسایل هشدار دیداری یا قابل رویت را می‌توان پیش‌بینی کرد تا آتش‌نشان‌ها به ساختمان یا ورودی مرتبط به ساختمان هدایت شوند. در مواردی که استفاده از چنین آژیرها و یا وسایل هشدار دیداری در نظر گرفته می‌شود باید با سرویس فنی و آتش‌نشانی مشاوره لازم در مورد تایید ضرورت و مزایای آنها بعمل آید. آژیرها و یا وسایل هشدار دیداری باید به وضوح دارای کلمات "هشدار حریق* بوده و علامت‌گذاری شوند. چ -به منظور ساکت کردن سیگنال‌های هشدار, تسهیلاتی باید طراحی و تامین شود به طوری که کارکرد این تسهیلات دارای ویژگی‌های زیر باشد : ۱- عملیات آن دستی باشد. ۴ اگر پس از ساکت نمودن آژیرهای اعلام حریق, منطقه جدیدی به حالت هشدار درآید. تسهیلات مذکور آژیرهای اعلام حریق متعلق به آن منطقه را فعال سازد و نیز بایستی آن آژیرهای اعلام حریقی که قبلا به صدا درآمده بودند دوباره فعال نگهدارد. ۵- از عملکرد صحیح هرگونه کنترل جهت شروع با شروع مجدد آژیرهای هشدار جلوگیری نکند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۶ ۶ از ارسال هشدار به مرکز دریافت هشدار جلوگیری نکند. شده)» به استثنای موارد زیر : ۱- هر آژیر اعلام حریق خارجی در سیستم‌های رسته با و ۳ء بایستی پس از ۳۰ دقیقه به طور خودکار ساکت کنند. در صورتی که. قبل از بازنشانی (11۵۹۵۲) سیستم. شرایط هشدار دیگری رخ دهد. امکان ۲- در مواردی که سیستم رسته با یا ۳ با ارتباط رادیویی مجهز به آزیرهای اعلام حریق با تغذیه توان از باتری می‌باشند مشروط به موافقت مقامات مسوول قوانین ایمنی حریق, آژیرها بایستی پس از ۳۰ دقیقه به طور خودکار ساکت شوند مگر آن که به طور پیوسته دارای سکنه بوده و ساکنین به صورت مرحله‌ای. مدت زمان ۳۰ دقیقه را می‌توان به منظور برآوردن الزامات مشخصات سیستم افزایش داد. ۳- در سیستم هشدار دو (یا بیشتر) مرحله‌ای, سیگنال‌های اخطار را می‌توان» پس از یک مدت زمان از قبل تعیین شده به طور خودکار ساکت نمود.ء مشروط بر آن که اصول مندرج در بند ۲-۲-۱۲۳-۴ ت خ - سیستم باید حداقل به دو آژیر اعلام حریق مجهز باشد. حتی اگر سطوح فشار صدای توصیه شده با یک آژیر د -اگر هشدارهای شنبداری مرکب از پیام‌های گفتاری تولید شده توسط یک سیستم هشدار صوتی باشد. از ملاک عمل قرار گرفته و به همراه ضوابط و اصول مندرج در این فصل رعایت شود. ذ - آژیرهای اعلام حریق به غیر از اخطار و هشدار در مورد حریق, نباید برای اهداف دیگری به‌کار گرفته شوند. مگر آن که پاسخ مورد نیاز با پاسخ وقوع حریق یکسان باشد (یعنی تخلیه سریع از طریق کلیه مسیرهای فرار). به هر حال. به عنوان یک استثنای متعارف. سیگنال اعلام حریق را می‌توان برای اعلام شروع یا پایان مدت زمان‌های از قبل تعیین شده به‌کار برد. مدت زمان چنین سیگنال‌هایی نباید از پنج ثانیه تجاوز نماید. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۸۷ ۲-۲-۹-۴ سیستم‌های ر سته ۲ اصول مندرج در بخش ۱-۲-۹-۴ در رابطه با نواحی که در آنها سیگنال‌های هشدار شنیداری به‌کار می‌روند برای سیستم‌های رسته ۳ نیز باید ملاک عمل قرار گیرد. ۳-۲-۹-۴ بیمارستان‌ها و مراکز نگهداری مسکونی هشدارهای شنیداری در مراکز نگهداری مسکونی بایستی هماهنگ با ضوابط مندرج در بخش ۱-۲-۹-۴ بوده و رعایت شود با این استثناء که. اگر هدف از سیگنال هشدار بیدار کردن ساکنین برخی یا تمام اتاق‌ها از خواب نباشدء مفاد بند ۱-۲-۹-۴-الف-۳ ملاک عمل نمی‌باشد. به هر حال, هرگونه تفاوت و انحراف از مفاد بند مذکور منوط به موافقت مشخص مقامات مسوول ضوابط ایمنی حریق در این‌گونه مراکز و محیط‌ها خواهد بود. ۱۰-۴ سیگنال‌های هشدار دبداری ۱-۱-۴ کلیات سیگنال‌های هشدار دیداری به منظور تکمیل سیگنال‌های هشدار شنیداری باید در مواردی به‌کار گرفته شوند که سیگنال‌های شنیداری احتمالا کارآمد نبوده ولی هر یک از آنها به تنهایی نباید مورد استفاده قرار گیرند. کاربرد سیگنال‌های هشدار دیداری اساسا در مناطقی است که سطوح صدای محیط بالا داشته و حفاظت شنیداری محتملا کم اثر خواهد بود. به هر حال, در برخی مواقع از آنها صرفا به عنوان اخطار اولیه به کارکنان در مواردی استفاده می‌شودکه اختلال و مزاحمت حاصل از اخطار شنیداری نامطلوب است (مانند استودیوهای تلویزیون و رادیوی سینماهاء تئاترها و اتاق‌های عمل‌جراحی بیمارستان‌ها). همچنین, سیگنال‌های هشدار دیداری می‌تواند به عنوان وسیله‌ای برای اخطار حریق به افرادی با شنوایی معیوب به‌کار رود. در شرایطی که سیگنال‌های هشدار دیداری مورد استفاده قرار می‌گیرند. ملاحظات مربوط به اثرات شدید بر داروهای ضد صرع حساس به نور بایددر نظر گرفته شود. ۲-۰-۴ اصول طراحی رعایت اصول زیر از نظر کاربرد سیگنال‌های هشدار دیداری در سیستم‌های اعلام حریق الزامی است : الف - سیگنال‌های هشدار دیداری در نواحی که سطوح نویز محیط از (۹۰4)۸ بیشتر بوده و در سایر مناطق که تحت شرایط نرمال حفاظت شنیداری به‌کار گرفته می‌شود. بایستی پیش‌بینی شود. ب -وسایل هشدار دیداری باید از نظر تعداد و توزیع کافی بوده و از تمام مکان‌های معمولا قابل دسترسی در سراسر ناحیه‌ای که آنها نصب خواهند شد. تحت سطوح روشنایی محیط نرمال قابل رویت باشند. پ - سیگنال هشداردیداری بایستی با نرخی در محدوده ۳۰ تا ۱۳۰ فلاش در دقیقه فلاش (برق) بزند. -------- صفحهٔ بعد -------- ت -سیگنال هشدار دیداری باید به روشنی از سایر سیگنال‌های دیداری مورد استفاده در محیط متمایز و قابل در اثر خیرگی مشکلی در رویت آن بوجود آید. ج -هشدارهای دیداری بایستی درارتفاع حداقل ۲/۱ مترء ولی نه کمتر از ۱۵۰ میلیمتر به سقف. نصب شوند. ۱۱-۴ سک سیگنال‌های هشدار برای افراد ناشنوا ۱۱۱-۴ کلیات معیوب بودن شنوایی بدان معنا نیست که انسان کاملا به صداء غیر حساس و بدون عکس‌العمل باشد. بسیاری افراد با نقص شنوایی شدید. درک به اندازه کافی روشن از برخی انواع سیگنال‌های هشدار شنوایی متعارف داشته و از نظر اخطار در موردحریق به تمهیدات خاصی نیاز ندارند. در بعضی موارد. اشخاص دیگری حضور داشته و می‌توانند به افراد ناشنوا در باره لزوم تخلیه اخطار بدهند و در این موارد امکان دارد تعیین روال‌هایی جهت اتکاء به دیگران برای دادن اخطارء ضروری باشد. به هر حال, در وضعیت‌هایی مانند ساختمان‌هایی با تعداد قابل توجهی از افراد ناشنواء ساختمان‌هایی که در آنها یک یا چند فرد با شنوایی معیوب در انزوای نسبی کار می‌کنند و ساختمان‌هایی که در آنها یک یا چند فرد ناشنوا در اطراف ساختمان تا حد زیادی حرکت می‌نمایند. پیش‌بینی وسایل اضافی برای دادن اخطار به افراد ناشنوا می‌تواند آمری ضروری باشد. اگر ساکنین مورد نظر در اکثر اوقات در ناحیه محدودی از ساختمان زندگی و یا کار کنند. سیگنال‌های هشدار دیداری در آن ناحیه (و دست‌شویی‌های مرتبط) می‌تواند گزینه مناسبی باشد. اگر آنها در ساختمان بخوابند. وسایل لمس کردنی با یا بدون وسایل هشدار دیداری مربوطه را می‌توان در نظر گرفت. این‌گونه وسایل که می‌توان آنها راء برای مثال زیر بالش یا تشک قرار دادء از طریق سیم به مدارهای وسایل هشدار حریق متصل شده و یا توسط سیگنال‌های رادیویی تحریک می‌شوند. وسایل هشدار برای افراد ناشنوا می‌تواند ثابت. متحرک یا قابل حمل باشد : دستگاه ثابت دستگاهی است که به نگهدارنده‌ای محکم شده یا در محل مشخصی محفوظ نگاهداشته شدهء با دستگاهی است فاقد دسته حمل و جرمی دارد که به آسانی قابل حرکت نیست (برای مثال, پانل کنترل سیستم اعلام حریق که به دیوار پیچ شده است). دستگاه متحرک. دستگاهی است که ثابت نبوده و هنگامی که محل آن تغییر کند معمولا در حال کار نخواهد بود (برای مثال,ء یک واحد محلی یا کنترل کننده که روی میزی قرار داشته و یک قطعه (۳۵4) ارتعاشی در تختخواب -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۸۹ دستگاه قابل حمل, دستگاهی است که برای کار و فعال شدن در حالی که حمل می‌شود طراحی شده است (مانند پیج کننده رادیویی). با توجه به اهداف این بخش, وسایل هشدار قابل حمل دارای ویژگی‌های زیر هستند : - جهت حمل توسط افراد ناشنوا ساخته شده‌اند. - قابلیت تولید سیگنال‌های دیداری و یا لمس کردنی را دارند. - معمولا به صورت رادیویی کنترل می شوند ولی سایر روش‌ها مستثنی نیستند : و - معمولا برای ارسال سیگنال‌ها به وسایل قابل حمل, به دستگاه کنترل نیاز دارند. باید توجه نمود که تمام سیستم‌های پیجینگ رادیویی مورد استفاده در سیستم‌های اعلام حریق بایستی دارای مجوز رسمی از سازمان یا شرکت‌های مسوول باشند. ۲-۱-۴ توصیه‌های لازم ۱-۲-۱-۴ کلیات رعایت توصیه‌های زیر ضروری است : الف - سیگنال‌های هشدار دیداری پیش‌بینی شده برای افراد ناشنوا باید منطبق بر ضوابط بخش ۱۰-۴ این فصل باشند. وسایل هشدار دیداری, از نظر اهداف این نشریه باید به منزله وسایل اعلام حریق تلقی شده و به عنوان مثال, مدارهایی که این وسایل را سرویس می‌دهند باید در برابر حریق مانیتور و حفاظت شوند. ب -وسایل هشدار لمس کردنی پیش‌بینی شده برای افراد ناشنوا می‌تواند ثابت. متحرک یا قابل حمل باشد. وسایل لمس کردنی ثابت یا متحرک با توجه به اهداف این نشریه باید به عنوان وسایل اعلام حریق تلقی شده و برای مثال, مدارهایی که این وسایل را سرویس می‌دهند بایستی در برابر حریق مانیتور و حفاظت پ - شدت خروجی وسایل هشدار لمس کردنی باید به حدی باشد که جلب توجه کند. ت - از نقطه نظر برآورده شدن الزامات هر سیستم هشدار لمس کردنی که از سیگنال‌های رادیویی استفاده می‌کند. هماهنگی‌های لازم با سازمان مسوول ارتباطات رادیویی باید بعمل آید. ۲-۲-۱-۴ وسایل هشدار قابل حمل اگر وسایل هشدار قابل حمل به عنوان مکمل وسیله ابتدایی اعلام حریق, توسط سیگنال‌های رادیویی فعال شوند الف - در طول پنج ثانیه از تولید سیگنال هشدار در آشکارساز حریق و مرکز اعلام حریق, هشدار باید در وسیله هشدار قابل حمل ایجاد و اعلام گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۹ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساخنمان ب -سیگنال هشدار صادر شده از وسیله هشدار قابل حمل بایستی حداقل ۶۰ ثانیه پس از دریافت هر سیگنال هشدار یا تا زمانی که در وسیله هشدار شناسایی و تصدیق می‌شود ادامه یابد. این سیگنال هشدار صادره می‌تواند تناوبی باشد. پ -در شرایط حریق, دستگاه کنترل باید به ارسال سیگنال هشدار به وسایل هشدار قابل حمل تا زمانی ادامه دهد که هشدار مذکور توسط سیگنالی از دستگاه کنترل اعلام حریق خنشی شود. اگر دستگاه کنترل, سیگنال حریق را به طور مداوم نفرستد. ارسال سیگنال هشدار توسط دستگاه کنترل به طور متناوب و با تناوبی که از ۱۰ ثانیه بیشتر نباشدء قابل قبول است. ت -در مواردی که وسیله هشدار قابل حمل برای مقاصد دیگر نیز به‌کار می‌رود (مانند پیجینگ عمومی)» دریافت کننده سیگنال پاید قادر به تفکیک سیگنال حریق و سایر سیگنال‌ها باشد. ث -در مواردی که وسیله هشدار قابل حمل برای اهداف دیگر نیز به‌کار می‌رود (مانند پیجینگ عمومی)» سیگنال حریق بایستی بر هر سیگنال دیگر اولویت داشته باشد. ج - خرابی در ارتباط (مانند انتقال رادیویی) بین مرکز اعلام حریق ووسیله هشدار قابل حمل باید در وسیله مذکور به صورت سیگنال دیداری و لمس کردنی. در مدت زمان ۵ دقیقه از وقوع خرابی, قابل چ -وسایل هشدار قابل حمل می‌توانند از یک منبع توان یکتا (مانندباتری) تغذیه شوند. ولتاژ منبع توان پایین باید در وسیله هشدار قابل حمل توسط سیگنال دیداری و لمس کردنی مشخص و نشان داده شود. ح -اگر وسیله هشدار قابل حمل به یک کلید خاموش کننده یا کلیدی که سیگنال هشدار را از کار بیاندارد. مجهز است طراحی کلید بایستی به نحوی باشد که به طور غیر عمدی کار نکند. خ - کلیه خرابی‌های مربوط به سیستم هشدار قابل حمل که در دستگاه کنترل شناسایی شده‌اند باید حداقل به یک اخطار خرابی مشترک در آشکارسازی حریق و مرکز اعلام حریق در طول ۱۰۰ ثانیه از شناسایی خرابی ۱۳-۴ اعلام حربق مرحله‌ای ۱-۱۲۴ کلیات در یک ساختمان ساده با اندازه محدود. پیش‌بینی اعلام حریق تک مرحله‌ای احتمالا کفایت خواهد کرد. در چنین سیستمی با فعال شدن هر شستی اعلام حریق یا آشکارساز خودکار حریق, یک سیگنال اعلام حریق یکتا در سراسر ساختمان‌ها و محوطه پخش شده و مفهوم آن برای سکنه. تخلیه فوری است (یعنی مورد. تخلیه تک مرحله‌ای" است) در برخی ساختمان‌های بزرگ و یا بلند مرتبه و برج‌هاء تمهیدات اعلام حریق چند مرحله‌ای می‌تواند مناسب باشد. در یک سبستم اعلام حریق چند مرحله‌ای, اخطار اولیه در مورد حریق به یک -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۹۱ ناحیه محدود یا محدود شده به پرسنل کلیدی, داده شده ولی می‌توان آن را در مراحل بعدی توسعه داده و در نهایت به تمام ساکنین ساختمان‌ها و محوطه‌ها اخطار داد. تمهیدات چنین سیستمی می‌تواند. بدون توجه به این که هشدار توسط شستی اعلام حریق یا آشکارساز خودکار حریق تحریک و بوجود آمده, طراحی شود یا فقط شامل موردی گردد که در آن سیگنال‌های هشدار توسط آشکارسازهای خودکار حریق تحریک و ایجاد می‌شوند. شرایط و مواردی که در آنها طراحی سیستم اعلام حریق مرحله‌ای می‌تواند امری مناسب و صحیح باشد. متناوب هستند این‌گونه مواردء هر چند به شرایط زیر منحصر نمی‌باشند. عبارتند از : الف - در برخی ساختمان‌های بزرگ یا بلند مرتبه, امکان دارد اولویت به تخلیه نواحی نزدیک به حریق و بلافاصله طبقات بالای آن داده شده و سپس سایر نواحی تخلیه شود. مثال مشخصی از این مورد که معمولا در ساختمان‌های بلند مرتبه به‌کار گرفته می‌شود. تخلیه چند مرحله‌ای نام داشته و در این شرایط طبقه مبدا حریق. طبقه بالای آن (و اغلب هر ناحیه زیر زمین) به عنوان مرحله اول, تخلیه می‌شود. پس از آن. هر مرحله بعدی شامل تخلیه دو طبقه به طور همزمان است تا این که تمام طبقات طی تعدادی از چنین مراحل, تخلیه شوند. این تمهیدات سبب کاهش تعداد و یا پهنای پله‌کان‌ها شده و تحت این شرایط از آنجا که به علت ظرفیت ناکافی پله‌کان‌ها تخلیه همزمان کلیه سکنه امکان‌پذیر نیست. کنترلی برای تخلیه کل ساختمان در یک مرحله یکتا پیش‌بینی نمی‌شود. ب -در برخی مواقع. تخلیه مرحله‌ای در انواع دیگر ساختمان‌هاء بدون توجه به این که ظرفیت‌های پله‌کانی آنها کاهش یافته یا نه (مانند مجتمع‌های تفریحی» مراکز خرید و ترمینال‌های حمل و نقل) نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این موارد. مرحله ابتدایی تخلیه می‌تواند افقی بوده و مردم به مکانی با ایمنی نسبی در پ - در بیمارستان‌هاء سیستم *تخلیه افقی پیشروی کننده"" به‌کار می‌رود که در آن بیماران نزدیک‌تر به محل حریق به قسمت حریق مجاور به صورت افقی جابجا می‌شوند. در بیمارستان‌های بزرگترء تخلیه بیشتر امکان خواهدداشت و باز هم. تخلیه مذکور فقط افقی بوده ونیازی به تخلیه عمودی مشکل‌تر نمی‌باشد. ت -به منظور حداقل رساندن تبعات حاصل از هشدارهای خطاء سیگنال‌های تولید شده در آشکارسازهای خودکار حریق می‌تواند در وهله اول به کارکنان سرویس حریق محدود باشد و کارکنان مذکور قبل از صدور سیگنال تخلیه. در مورد سیگنال هشدار رسیدگی‌های لازم را انجام می‌دهند. روش دیگر در این رابطه. تخلیه اولیه افراد و هدایت آنها به ناحیه‌ای است که از نظر اندازه و وسعت محدود باشد. ث -در برخی ساختمان‌های عمومی, مانند مکان‌های سرگرمی عمومی. اخطار اولیه در باره حریق در بعحعضی اوقات منحصر به کار کنان است تا از عکس‌العمل ناصحیح افراد و عامه مردم پرهیز شود و بعد از آن. کار کنان مسوول کنترل تخلیه با استفاده از سیستم هشدار صوتی می‌باشند. -------- صفحهٔ بعد -------- ج -در مواردی که ساختمان‌های کم ارتفاع در یک ناحیه پراکنده شده‌اند (مانند مجتمع‌های صنعتی)» امکان دارد نیازی به تخلیه ساکنین در یک ناحیه مجتمع. حتی در صورت وقوع حریق تایید شده به اندازه محدود و فاصله قابل توجه از ساکنین مذکور, نباشد. در تمام موارد فوق. استراتژی تخلیه توصیف شده معمولا به پشتیبانی سیستم هشدار مرحله‌ای نیاز دارد سیستمی که قادر به اعلام دو یا چند مرحله از هشدار در یک ناحیه باشد. در هشدار دو مرحله‌ای, سیستم می‌تواند قابلیت ایجاد سیگنال "اخطار*". به منزله اعلام تخلیه قریب‌الوقوع, در نواحی که بلافاصله تحت تاثیر حریق قرار نمی‌گیرند و تولید سیگنال " تخلیه". در نواحی که در آنها تخلیه فوری ضروری است. داشته باشد. شکل دیگری از هشدار دو مرحله‌ای عبارت است از این که هشدار اولیه منحصر به کارکنان بوده و معمولابه صورت پیجینگ یا پیام هشدار صوتی کد شده (هشدار کارکنان) می‌باشد و مرحله بعدی به شکل ایجاد سیگنال " تخلیه"" در سراسر محیط یا بخشی از آن خواهد بود. در یک سیستم هشدار سه مرحله‌ای, سیستم می‌تواند قادر به ایجاد و ارایه هشدار کارکنان. سیگنال *اخطار" و سیگنال "تخلیه" باشد. هدف از سیستم اعلام و تشخیص حریق, پشتیبانی از روش‌ها و روال‌های حریق و تخلیه مورد نیاز است. از آنجا که تمهیدات مختلفی امکان‌پذیر است. به استثنای ساختمان‌های کوچک و ساده. فرمول‌بندی روال‌های حریق و استراتژی تخلیه قبل از تکمیل طراحی نهایی سیستم اعلام و تشخیص حریق, امری مطلقا حیاتی و مهم است. منطق "علت و اثراسیستم. تجهیزات کنترل پیش‌بینی شده و پیکربندی مدارهای وسیله اعلام حریق تحت تاثیر و وابسته به روال‌های سیستم مورد نظر جهت پشتیبانی می‌باشد. برای مشال, به منظور سهولت بخشیدن به آرایش هشدار مرحله‌ای که در آن سیگنال‌های "اخطار"" و "تخلیه" تولید می‌شود. ضروری است ساختمان را به استفاده از سیستم‌های هشدار مرحله‌ای می‌تواند پیش‌بینی تسهیلات اضافی مانند سیستم هشدار صوتی و با سیستم ارتباطات صوتی اضطراری برای کنترل تخلیه را ایجاب کند. توصیه‌های لازم برای طراحی سیستم‌های هشدار صوتی در استاندارد 5839-8 85 و جهت طراحی سیستم‌هاء ارتباطات صوتی اضطراری در استاندارد 58399 35 ارایه شده‌اند. ۲-۲-۴ اصول طراحی اصول زیر در طراحی سیستم‌های اعلام حریق مرحله‌ای باید ملاک عمل قرار گیرد : بعمل اید. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی 1۳ ب. - در ساختمان‌های چند طبقه با تخلیه مرحله‌ای, اگر ظرفیت پله‌کان‌ها از نظر تخلیه همزمان تمام طبقات ناکافی باشد هیچگونه کنترل یکتا نبایستی باعث تولید سیگنال "تخلیه" در سراسر ساختمان شده و کنترل "تخلیه"" جداگانه باید برای هر منطقه هشدار پیش‌بینی شود. ۱-۲-۱-۴ هشدار کار کنان رعایت توصیه‌های زیر ضروری است : الف - هشدارهای کارکنان سرویس حریق باید فقط در مواردی به‌کار گرفته شود که کارکنان, شامل کارکنان شب‌کارء از نظر تعدادکافی بوده و از نظر اقداماتی که در صورت وقوع آتش‌سوزی باید انجام دهند به طور کامل دوره‌های کارآموزی را گذرانده باشند. ب - هشدارهای کارکنان معمولا در پاسخ به سیگنال‌های حاصل از آشکارسازهای خودکار حریق و نه در پاسخ به سیگنال‌های حاصل از شستی‌های اعلام حریق, بایستی تولید شوند. هرگونه پیشنهاد در باره استفاده از هشدار کارکنان به عنوان پاسخ اولیه به سیگنالی از شستی اعلام حریق باید منوط به بررسی‌های خاص و موافقت تمام مقامات مسوول ذی‌ربط باشد. در چنین مواردی, باید پیش‌بینی‌های کافی بعمل آمده و اطمینان حاصل شود فردی که شستی اعلام حریق را فعال می‌سازد از نظر موفقیت آمیز بودن عملیات فعال‌سازی, در حالت تردید باقی نماند (برای مثال, توسط نمایش یا شناسه دیداری در محل شستی اعلام حریق, مبنی بر این که سیگنال در دستگاه کنترل به طرز صحیحی دریافت شده و در مورد این که عمل شستی اعلام حریق به اخطار حریق شنیداری سریع منجر نخواهد شد. هشدار مناسبی داده می‌شود). برای به صدا درآوردن اخطار حریق شنیداری مطابق بخش ۹-۴ بعمل آید. در مرکز اعلام حریق و در مکان‌های اضافی در صورت اقتضاء بایستی تسهیلاتی برای تغییر مرحله اعلام حریق از مرحله هشدار کار کنان به مرحله "تخلیه"" فراهم گردد. از آنجا که عمل شستی اعلام حریق در شرایط عادی نباید به هشدار کارکنان منجر شود. معمولا برای آنهایی که به سیگنال هشدار کارکنان پاسخ می‌دهند باید همچنین امکان تغییر هشدار به علت عمل شستی اعلام حریق وجود داشته باشد. ث -سیگنال هشدار کارکنان بایستی. حداقل در منطقه هشدار ذی‌ربط. پس از یک پریود زمانی از قبل تعیین شده. به طور خودکار به اخطار حریق شنیداری تغییر یابد. مگر آن که متوقف ساختن تایمر مربوطه در مرکز کنترل به طور دستی صورت پذیرد. پریود زمانی مذکور باید توسط مقامات مسوول مرتبط تایید شود. معذالک بایستی مدت آن. جهت بررسی سیگنال هشدار اولیه توسط کارکنان. کافی بوده و در شرایط عادی این پریود زمانی از شش دقیقه تجاوز ننماید. -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۳ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۲-۲-۱-۴ سیگنال‌های اخطار شنیداری رعایت توصیه‌های زیر ضروری است : الف - سیگنال اخطار شنیداری بایستی متناوب باشد به طوری که (۱*۰/۵) ثانیه روشن و (۱۰/۵) ثانیه ب - سیگنال‌های حاصل از وسایل هشدار حریق مختلف بایستی همزمان باشند. پ - تمهیداتی جهت تغییر دستی سیگنال " تخلیه"" در هر ناحیه باید پیش‌بینی شود. ت - پیش‌بینی‌های لازم برای آن که سیگنال "اخطار"" پس از ۳۰ ثانیه به طور خودکار خاموش شود باید ثانیه دوباره برقرار شود تا این که به طور دستی ساکت گردد. ۱۳-۴ شستی‌های اعلام حربق ۱۱۳-۴ کلیات شستی‌های اعلام حریق باید در مکان‌هایی نصب شوند که به سهولت قابل مشاهده بوده و از شستی‌های اعلام حوادث غیر از حریق سریعا قابل تشخیص و متمایز باشند و بایستی به نحوی توزیع شوند که از هر نقطه در ساختمان بخواهیم طبقه با ساختمان را ترک کنیم عدم عبور از جلوی یک شستی اعلام حریق غیرممکن باشد. شستی‌های اعلام حریق باید به اندازه کافی پیش‌بینی شود تا به میزان قابل قبولی, تاخیر بین تشخیص وکشف حریق و به صدا درآمدن اعلام حریق به حداقل برسد. در مواردی که سطح خطر حریق بالا است و انتظار می‌رود آتش‌سوزی سریعا توسعه یابد. این تاخیر باید متناسبا کوتاه‌تر شود. اگر شستی‌های اعلام حریق در مناطق بدون نظارت نصب شوند می‌توانند تحت اقدام شرورانه فعال شده و کار کنند. بدین دلیل, آنها در محیطهایی مانند نواحی عمومی مجتمع‌های خرید و خانه‌های عمومی معینی, نصب نمی‌شوند. در پارکینگ‌های عمومی داخل یک ساختمان. می‌توان از سیستم ارتباطات صوتی اضطراری بجای ۲-۱۳۴ اصول طراحی اصول زیر در طراحی شستی‌های اعلام حریق باید ملاک عمل قرار گیرند : الف - روش عمل تمام شستی‌های اعلام حریق یک سیستم باید مطابق نوع ۸ مشخص شده در استاندارد 4-1 50 35 باشد. کلیه شستی‌های اعلام حریق باید مشابه و یکسان باشند مگر آن که دلیل خاصی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی 1۰ آن قرار داد باید از سه ثانیه بیشتر نشود. پ. -شستی‌اعلام حریق بایستی در مسیرهای فرار و بخصوص در تمام خروجی‌های طبقات و تمام خروجی‌هایی که به فضای باز راه دارند (مستقل از آن که خروجی‌ها به طور خاص به عنوان خروجی‌های حریق طراحی شستی‌های مستقر در خروجی‌های طبقه را می‌توان در اتاق‌ها (و کریدورها) یا در قسمت مسطح شروع پله‌کان که خروجی طبقه به آن منتهی می‌شود. قرار داد (به شکل ۵-۴ مراجعه کنید). در ساختمان‌های اول قابل استفاده است و تحت این شرایط شستی‌های اعلام حریق نبایستی در قسمت مسطح شروع پله‌کان نصب شوند چون ممکن است افرادی که از پله‌کان‌ها پایین می‌روند شستی اعلام حریق چند طبقه زیر طبقه دچار حریق را فعال کرده و این امر منجر به تخلیه بی مورد و غیر ضروری آن نواحی شود. اس شستی اعلام حریق می تواند در مکا نهای , 8 یا ۸ نصب شود سس لصا شکل ۵-۴ : شستی‌های اعلام حریق در مسیرهای فرار -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۶ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ت - توزیع شستی‌های اعلام حریق باید به نحوی باشد که هیچ فردی لزومی به پیمودن بیش از ۴۵ متر (به استثنای مواردمندرج در بند ۲-۱۳-۴۳ ث) جهت رسیدن به نزدیک‌ترین شستی, با در نظر گرفتن مسیری که فرد در عمل با توجه به طرح‌بندی دیوارها و پارتیشن‌ها طی می‌کند. نداشته باشد. اگر در مرحله طراحی, طرح‌بندی و نقشه‌های ساختمان و محیط نامعلوم باشد. حداکثر فاصله خط مستقیم بین هر نقطه در ساختمان و نزدیک‌ترین شستی اعلام حریق نباید از ۳۰ متر (به استثنای موارد مندرج در بند ۲-۱۳-۴ ث) تجاوز نماید. هر چند پس از تکمیل نهایی نقشه‌های ساختمان, حد ۴۵ متر همچنان باید رعایت گردد. ث -اعداد ۳۵ متر و ۳۰ متر مندرج در بند ت فوق‌الذکر بایستی در موارد زیر به ترتیب به ۲۵ متر و ۱۶ متر ۱- در مکان‌هایی که بخش قابل توجهی از ساکنین تحرک محدودی داشته و منطقا می‌توان انتظار داشت که یکی از این ساکنین فردی باشدکه برای به کارانداختن سیستم اعلام حریق. در صورت وقوع اتش‌سوزی, اقدام می نماید: یا ۲- در مکان‌هایی که فرآیندهای آن ناحیه منجر به توسعه احتمالا سریع حریق می‌شود (برای مثال, در مکان‌هایی که مایعات شدیدا قابل اشتعال یا گازهای قابل اشتعال به‌کار رفته یا فرآیند سازی می‌شوند). -در مکان‌هایی که دستگاه‌ها یا فعالیت‌های خاص منجر به ایجاد سطح خطر حریق بالا می‌شود (مانند. آشپزخانه‌ها یا موارد اسپری کردن رنگ سلولزی)» باید یک شستی اعلام حریق در نزدیکی آن نصب شود. چ -در ساختمان‌هایی با تخلیه مرحله‌ای, به شستی‌های اعلام حریق بیشتری نیاز است تا مطمئن شد که در هر خروجی اختصاص یافته در منطقه هشدارء یک شستی اعلام حر یق مستقر خواهد شد. ح -شستی‌های اعلام حریق باید در ارتفاع ۱/۳ متر بالای سطح تمام شده کف نصب شده و به سهولت قابل دسترسی و در وضعیتی با روشنایی خوب و قابلیت بالای مشاهده شدن, باشد. در مواردی که احتمال بالا وجود دارد اولین فرد فعال کننده اعلام حریق از ویلچر استفاده کند. نصب شستی در ارتفاع پایین‌تر قابل خ -در مکان‌هایی که شستی‌های اعلام حریق به سهولت قابل مشاهده هستند می‌توان آنها را توکار نصب کرد. معذالک در محل‌هایی که آنها از سطوح جانبی قابل دیدن هستند (مانند کریدورها)» بایستی به صورت روکار نصب شوند یا به صورت نیمه توکار به طوری که سطح جلویی شستی فاصله‌ای بیشتر از ۱۵ میلیمتر از سطح نصب (دیوار) داشته باشد. د -در مکان‌هایی که احتمال دارد شستی‌های اعلام حریق تحت اقدامی بی‌مورد یا شرورانه فعال شوندء منوط به تایید مقامات مسوول ذی‌ربط. می‌توان مجهز کردن شستی‌ها به یک درپوش شفاف لولادار را آمری قابل قبول تلقی کرد. فعال شدن این نوع شستی اعلام حریق شامل برداشتن درپوش و شروع به‌کار شستی به -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۹۷ ذ -در پارکینگ‌های عمومی, هرگونه استفاده از سیستم ارتباطات صوتی اضطراری به جای شستی‌های اعلام حریق بایستی مورد تصویب مقامات مسوول مربوطه رسیده و سیستم ضوابط استاندارد 5839-9 135 رعایت شود. تمام ایستگاه‌های بیرونی باید از نوع 13 تعریف شده در استاندارد مذکورء باشند. ایستگاه مادر بایستی ۱۴-۴ انواع آشکارسازهای حریق و روش انتخاب آنها ۱-۱۴۴ کلیات آشکارسازهای حریق به منظور تشخیص یک یا چند مشخصه حریق به شرح زیر طراحی می‌شوند : - حرارت - دود - گاز سوخت (مانند مونواکسید کرین) - تشعشع مادون قرمز یا ماوراء بنفش در برخی سیستم‌های تشخیص حریق, هنگامی که مشخصه‌ای به آستانه از قبل تعیین شده‌ای می‌رسد. سیگنال حریق بوجود می‌آید. به جای مورد فوق یا علاوه بر آن» سیگنال حریق هنگامی تولید می‌شود که نرخ تغییر مشخصه‌ای بیانگر وقوع حریق باشد. در مورد آشکارسازهای نقطه‌ای, مشخصه در نقاط تعریف شده‌ای از ناحیه مورد حفاظت آشکارسازی می‌شوند. در مقابل, آشکارسازهای خطی توانایی آشکارسازی مشخصه در امتداد خط تعریف شده‌ای داخل ناحیه مورد حفاظت را دارا هستند. در آشکارساز خطی جمع شونده, اثر مشخصه بر روی آشکارساز در طول خط جمع زده می‌شود. در حالی که آشکارساز خطی غیر جمع شونده» این امر رخ نداده و آشکارساز به نحوی عمل و رفتار می‌کند که گویا از تعداد بیشماری از آشکارسازهای نقطه‌ای در طول خط تشکیل یافته است. در آشکارسازهای حریق چندحسگری, هر آشکارساز شامل چندین حسگر بوده و چند مشخصه حریق را (مانند حرارت و دود) مراقبت می‌کند. براساس تحلیل سیگنال‌های دریافتی از حسگرهاء تعداد پاسخ به پدیده‌های متفاوت با حریق کاهش یافته و در عین حال پاسخ کافی در برابر حریق داده خواهد شد. ۲-۱۴۴ آشکارسازهای حرارنی آشکارسازهای حرارتی می‌توانند به شکل آشکارسازهای نوع نقطه‌ای یا نوع خطی باشند. امکان دارد سیستم تشخیص حریق به نحوی طراحی شده باشد که در شرایط رسیدن به یک دمای ثابت پاسخ دهد. آشکارساز -------- صفحهٔ بعد -------- حرارتی می‌تواند مجهز به حسگری باشد که به نرخ افزایش دما جواب دهد. در این مورد. آشکارسازء هنگامی که افزایش دما از نرخ معینی تجاوز نماید یا زمانی که به دمای ثابت و معینی برسد. پاسخ خواهد داد. آشکارسازهای حرارتی منطبق با استاندارد 54-5 13۸ 135 براساس روال فوق عمل می‌نمایند. آشکارسازهای حرارتی که در شرایط غیر عادی بودن نرخ افزایش دما عمل کرده ولی هنگامی که دما به مقدار مصین و ثابتی می‌رسد کار نمی‌کنند نبایستی مورد استفاده قرار گیرند چون قادر به تشخیص حریقی که به کندی گسترش می‌یابد نخواهند بود. ۳۲-۱۴۴ آشکارسازهای دودی عملکرد آشکارسازهای دودی نقطه‌ای مبتنی بر یکی (یا هردو) از دو مکانیسم زیر است : -‏ آشکارسازهای دودی اتاقک یونیزاسیون با توجه به کاهشی که در جریان بین الکترودهای اتاقک یونیزاسیون در داخل آشکارساز. به واسطه دود رخ می‌دهد. دود را تشخیص می‌دهند. -‏ آشکارسازهای دودی نوری با توجه به پراکندگی نور ناشی از یک منبع نور کوچک داخل آشکارساز. دود را تشخیص می‌دهند. آشکارسازهای دودی پرتو نوری در واقع از آشکارسازهای دودی نوع خطی هستند. آنها از یک منبع نور (معمولا در فرکانس‌های مادون قرمز عمل می‌کند) و یک گیرنده تشکیل یافته‌اند. این دو در دو محفظه جداگانه قرار داشته پا در داخل یک واحد تنها تعبیه می‌شوند که در این حالت. از منعکس کننده‌هایی به منظور انعکاس نور از فرستنده به گیرنده مربوطه استفاده می‌شود. آشکارسازهای پرتو نوری براساس تشخیص وجود مانع در مسیر نور حاصل از منبع که به علت دود ایجاد می‌شود عمل می‌نمایند. برخی آشکارسازهای پرتو نوری همچنین می‌توانند براساس تغییرات در شاخص انکسار نور که در واسط‌های متلاطم بین هوای داغ و سرد رخ می‌دهد (سوراخ‌هایی در بدنه لوله) در داخل ناحیه مورد حفاظت. جذب و به آشکارساز مرکزی هدایت می‌شوند. آشکارساز می‌تواند براساس مکانیسم اتاق یونیزاسیون یا نوری عمل کند. مقدار هوایی که معمولا از هر نقطه نمونه برداری وارد می‌شود کوچک بوده و نبایستی تلقی شود که جریان‌های هوا یا دود را در ناحیه مورد حفاظت تغییر می‌دهد. به طور کلی, هر نقطه نمونه‌برداری را می‌توان به صورت یک آشکارساز دودی نوع نقطه‌ای جداگانه در نظر گرفت مشروط بر آن که هر نقطه نمونه‌برداری به تنهایی همان حساسیت معادل آشکارساز دودی نوع نقطه‌ای را داشته باشد. همچنین دود را می‌توان توسط فنون ویدئو آشکار کرد به طوری که در آنها دوربین‌های تلویزیون مدار بسته ناحیه مورد حفاظت را مانیتور کرده و سیگنال‌ها از هر دوربین به طور الکترونیکی تجزیه و تحلیل شده و با -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی 1۹ توجه به وجود موانع و اشکالاتی که در بخشی از میدان دید دوربین وجود دارد. دود را آشکار ساخت. بنابراین آشکارسازی مبتنی بر روشنایی میدان دید به وسیله منابع نور نرمال یا نور مادون قرمز نصب شده می‌باشد. این نوع آشکارسازها در کاربردهای خاص به‌کار رفته و نیاز به طراحی خاص دارند. ۴-۱۴۴ آشکارسازهای گازسوختی آشکارسازهای گازسوختی از نوع آشکارسازهای نوع نقطه‌ای بوده وبه گاز (گازهای) تولید شده در انر حریق پاسخ می‌دهند. به عنوان مثال, هنگامی که در اثر محدود بودن اکسیژن موجود. فرآیند سوخت ناقص رخ می‌دهد مونواکسید کربن تولید می‌گردد. مونواکسید کربن توسط برخی اقلام و اشکال ساختمان امکان اشاعه دارد. بنابراین» در صورت وقوع حریق, آشکارسازهای مونواکسید کربن می‌توانند در فاصله قابل توجهی از محل حریق و در طبقاتی غیر از طبقه آغاز حریق, عمل نمایند. بایستی اقدامات احتیاطی لازم بعمل آید تا اطمینان حاصل شود که این امر باعث ارایه اطلاعات گمراه کننده به آتش‌نشانان یا سایر افرادی که به سگینال حریق پاسخ می‌دهند. نشود. حسگرهای الکتروشیمیایی موجود درون آشکارسازهای گازسوختی عمر محدودی داشته و پس از آن بایستی تعویض شوند. ضروری است که کاربر و بهره‌برداری کننده از مدت زمان کار هر آشکارساز گازسوختی مورد استفاده در سیستم هشدار و تشخیص حریق اطلاع داشته باشد. ۵-۴-۴ آشکارسازهای شعله‌ای آشکارسازهای شعله‌ای تشعشع مادون قرمز و یا ماوراء بنفش ساطع شده از شعله را آشکار می‌کنند. هر دو نوع این آشکارساز از سلول‌های حساس به تشعشع که شعله را مستقیما یا از طریق عدسی‌های داخلی با منعکس کننده‌هاء مشاهده و حس می‌کنند. استفاده می‌شود. آشکارسازهای شعله‌ای مادون قرمز معمولا به نحوی طراحی شده‌اند که به مشخصه‌هایی از شعله مانند فلیکر, اندازه یا بیش از یک فرکانس تشعشع معین پاسخ دهند. آشکارسازهای فضای آزاد و خارج ساختمان را می‌توان به نحوی طراحی کرد که به باندهای فرکانسی مادون قرمز مشخصی که جزء باندتشعشع خورشیدی نیستند پاسخ دهد. آشکارسازهای شعله ماوراء بنفش معمولا در طول موج‌هایی که لایه اوزون آنها را در تشعشع خورشیدی فیلتر می‌کند عمل می‌نمایند. بنابراین آشکارسازهای ماوراء بنفش معمولا به نور خورشید پاسخ نداده و می‌توان آنها را در خارج ساختمان به‌کار برد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۶-۴-۴ آشکارسازهای چندحسگری در یک سیستم اعلام حریق شامل آشکارسازهای چندحسگری, هر آشکارساز دارای بیش از یک حسگر بوده و هر یک به یک مشخصه مختلف فیزیکی و با شیمیایی حریق حساسیت داشته و پاسخ می‌دهد. هدف از ترکیب حسگر بدین طریق در واقع ارتقاء عملکرد سیستم در تشخیص حریق یا مقاوم بودن آن در برابر حداقل برخی انواع بخصوص از أُریر خطا یا هر دو می‌باشد. روش (در صورت وجود) ترکیب سیگنال‌ها از هر حسگر در سیستم‌های اعلام حریق چند حسگری انحصاری و تخصصی, متفاوت است. در برخی از این نوع سیستم‌هاء قابلیت قابل توجهی برای کاهش انواع آژیرها خطا وجود دارد. در بعضی آشکارسازهای چندحسگری می‌توان یک حسگر آشکارساز را از کار انداخت. این مورد می‌تواند در یک سیستم مرتبط با زمان به منظور کاهش آژیرهای خطا به‌کار گرفته شود. برای مشال, در یک آشکارساز چندحسگری حرارتی و نوری» می‌توان حسگر نوری را در طول روز غیرفعال کرد. در چنین مواردی. ضروری است که فواصل آشکارسازها بر مبنای حسگری با حداقل حساسیت (که در این مورد.ء حرارت است) تعیین شود. ۷-۴-۴ انتخاب اصول تشخیص حربق هیچ نوع آشکارسازی رانمی‌توان برای تمام کاربردها مناسب‌ترین تلقی و انتخاب کرد. انتخاب نهایی در درجه اول به عوامل زیر بستگی دارد. سرعت پاسخ مورد لزوم (به منظور تحقق اهداف ایمنی در برابر حریق)» نیاز به حداقل نمودن آژیرهای خطاء ۹ ماهیت خطرات حریق به هر حال در نظر گرفتن سایر عوامل, مانند هزینه. مناسب بودن برای محیط مورد نظر و الزامات نگاهداری می‌تواند ضروری باشد. در برخی شرایط. ترکیبی از انواع مختلف آشکارساز به منظور بهینه‌سازی سرعت آشکارسازی یا حداقل نمودن آژیرهای خطاء می‌تواند مناسب باشد. کلیه آشکارسازهای حریق تا حدودی به پدیده های متفاوت با حریق نیز پاسخ خواهند داد. معیارهای لازم جهت به حداقل رساندن چنین آژیرهای خطا و اثرات آنها در فصل ۵ بررسی و شرح داده می‌شود. اشکارسازهای حرارتی معمولا در مقایسه با سایر انواع آشکارسازهای حریق, حساسیت کمتری داشته ولی می‌توانند حریق‌های خیلی تمیز بخصوصی, مانند حریق‌های درگیر با مایعات قابل اشتعال (مانندالکل) را سریع‌تر از آشکارساز دودی یا گازسوختی تشخیص دهند. این نوع آشکارسازها به حریق‌های بدون شعله یا نیمه سوز احتمالا حساس نبوده وطبعا به شعله‌هایی از حریق که به یک سوم فاصله تا سقف برسند نیاز دارد تا فعال شوند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۱ در نواحی که هشدار به علت وجود دود ضروری است یا در مکان‌هایی که حریق کوچکی می‌تواند سبب خسارت غیر قابل قبولی شود. آشکارسازهای حرارتی با توجه به عدم حساسیت آنها وسیله مناسبی جهت حفاظت نمی‌باشند. از طرف دیگرء آشکارسازهای حرارتی عموما در مقایسه با سایر انواع آشکارسازها مقاومت بیشتری در برابر شرایط محیطی دارند. بدین دلیل, در اغلب موارد. آنها مصونیت بیشتری در برابر آژیرهای خطا دارند. علاوه بر این» آنها به طور کلی به حداقل مراقبت و توجه متداول در طول نگاهداری سیستم نیازمند هستند. آشکارسازهای دودی اتاقک یونیزاسیون به طور اخص به دود حاوی ذرات کوچک مانند دود حاصل از حریق‌های با شعله‌های سوزان سریع حساس می‌باشند ولی امکان دارد به ذرات بزرگتر موجود در دود غلیظ قابل رویت و حاصل از اجرام مشابه مانند دود ناشی از حریق‌های بدون شعله شامل فوم پلی اورتان یا ۳۷۲ بیش از حد داغ آشکارسازهای دودی نوری به دود غلیظ قابل رویت حساسیت دارند ولی به ذرات کوچک موجود در حریق‌هایی که به نحو تمیز آتش‌سوزی داشته و دود قابل رویت کمی تولید می‌کنند کمتر حساس می باشند. آشکارسازهایی که براساس اصل پراکندگی نور عمل می‌کنند به دودهایی با رنگ روشن بیشتر حساس هستند. بنا به تعریف. دود بسیار تاریک بجای پراکنده کردن نور آن را جذب می‌کند ولی به وسیله آشکارساز دودی که براساس اصل غیر مریی عمل می کند (مانند آشکارساز نوع پرتو نوری) به آسانی تشخیص داده می‌شود. یکی از خطرات موجود در مسیرهای فرار و پله‌کان‌هاء دود مریی می‌باشد که می‌تواند قابلیت دید مسیر و علایم خروجی را کاهش یا غیر مریی و غیر قابل تشخیص کند. بنابراین آشکارسازهای دودی نوری برای کاربرد در مسیرهای فرار مناسب هستند چون می‌توانند دود مریی را آشکار کرده و امکان دارد قبل از این که مسیر فرار هر دو آشکارساز دودی نوری و اتاقک یونیزاسیون که ضوابط استاندارد 54-7 ۳۸ 85 را ملاک عمل قرار داده‌اند گستره وسیعی از نظر پاسخ دارند که در بسیاری کاربردهای آشکارسازی دودی مناسب می باشد. به هر حال در برخی مناطق, امکان دارد در مواردی ریسک خاصی وجود داشته و به سبب آن یکی مناسب‌تر باشد واین موارد می‌تواندحساسیت به نوع حریق پیش‌بینی شده یا مقاوم بودن در برابر آُژیرهای خطا در نظر گرفته شود. در شرایط خاص, می‌توان توصیه کرد که آشکارسازهای دودی نقطه‌ای با حساسیت بیتشر یا کمتر و در صورت امکان به همراه یک سیستم وابسته به زمان نصب گردد. در چنین موردی. سازنده باید راهنمایی‌های کاربردی تخصصی را ارایه دهد. آشکارسازهای دودی پرتو نوری برای حفاظت فضاهای بزرگ و با سقف‌های نسبتا بالا (مانند انبارها)» بخصوص در مواردی که دسترسی به آشکارسازهای دودی نقطه‌ای به منظور نگاهداری و تعمیر مشکلات عملی خود را دارد. می‌تواند اقتصادی و کارآمد باشد. به هر حال ضروری است که این نوع آشکارسازها بر روی سطح مستحکم -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰۲ ساختمان نصب شده ودر اثر تغییر دما یا بار اعمال شده دچار خمش نشوند چون این امر سبب انحراف و عدم تنظیم پرتو نوری شده و منجر به سیگنال‌های اشتباه و آژیرهای خطا می‌گردد. سیستم‌های آشکارساز دودی متعارف نمی‌توانند اجزاء ناشی از آتش‌سوزی تمیز (مانند سوختن الکل) را که نمی‌تواند ذرات دود را تولید کند. تشخیص دهند. معمولا این امر مشکل جدی نبوده و هر آتش‌سوزی در مراحل اولیه عموما مواد و اقلام قابل احتراق دیگر را نیز شامل می‌شود. اگر حریقی فقط شامل ماده‌ای باشد که بدون تولید دود می‌سوزد. توسط آشکارساز دودی پرتو نوری قابل تشخیص بوده و اساس کار این آشکارساز تشخیص اختلال حرارتی می‌باشد. برخی آشکارسازهای حریق چندحسگری نیز به حریق‌های بدون ذرات دود پاسخ به طور کلی, آشکارسازهای دودی به نحو قابل توجهی سریع‌تر از آشکارسازهای حرارتی به حریق پاسخ می‌دهند عطرء گردوغبار و غیره تولید شده و امکان فعال شدن آشکارساز دودی وجود دارد. لازم است از انواع دیگر آشکارسازهای حریق استفاده شود. سیستم‌های آشکارساز دود استنشاقی عموما مجهز به آشکارسازی هستند که حساسیت بسیار بیشتری از آشکارسازهای دودی پرتو نوری یا نقطه‌ای دارند. چنین "سیستم‌های آشکارسازی استنشاقی با حساسیت بالا" غالبا برای حفاظت اتاق‌های تجهیزات الکترونیکی حساس و مهم که در آنها حتی یک حریق بسیار کوچک می‌تواند سبب خسارت غیر قابل جبران شود. به‌کار می‌رود. ضوابط مربوط به حفاظت در برابر حریق براساس این گونه تجهیزات در استاندارد 6266 85 ارایه شده است. در برخی موارد» سیستم‌های آشکارسازی دودی استنشاقی نیز برای حفاظت فضاهایی که در آنها آشکارسازهای دودی نوع نقطه‌ای باعث مشکلاتی می شوند با شرایط زیر به‌کار می‌روند : * لوله‌کشی استنشاقی را می‌توان در فضاهای خالی (کاذب) طبقه با نصب یک لوله باریک نمونه برداری هوا از فضای زیرین توسط سوراخ کوچکی که در سقف ایجاد می شود. اجرا نمود. حساسیت بالای برخی سیستم‌های استنشاقی به همراه امکان نصب عمودی لوله‌ها در دیوارها و قفسه‌های انبارداری می‌تواند در مقایسه با آشکارسازهای دودی نقطه‌ای نصب شده در ترازهای بالا. حفاظت ار تقاء یافته‌ای را تامین کند. در انبارهای سرد. آشکارساز می‌تواند در خارج فضای مورد نظر مستقر شود و در نتیجه مستقیما در در مورد سیستم‌های استنشاقی. ضروری است راهنمایی‌های کاربردی تخصصی از سازنده درخواست شود. در حالتی که مونواکسید کربن گاز اصلی است که آشکارساز گازسوختی به آن پاسخ می‌دهد. آشکارساز به حریق‌های نیمه‌سوز و بدون شعله و حریق‌هایی که در آنها نرخ سوختن توسط هوای موجود کنترل می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱.۳ بیشترین حساسیت را خواهد داشت. چنین آشکارسازهایی می‌تواند به حریق‌های آزادسوز که حجم فراوانی از اکسیژن را دارا هستند نسبتا غیرحساس باشد. آشکارسازهای مونواکسید کربن می‌تواند در برابر برخی اثرات محیطی مانند گرد و غبارء بخار و دود سیگار مصون و غیر حساس بوده و به آزیرهای خطا از سیستم‌های آشکارسازی دودی معین منجر شود.ء در حالی که به برخی انواع حریق بسیار سریع‌تر از آشکارسازهای حرارتی پاسخ می‌دهد. آشکارسازهای شعله‌ای به علت عدم توانایی در تشخیص حریق‌های نیمه‌سوز و بدون شعله و هزینه نسبتا بالای آنهاء نبایستی به عنوان آشکارسازهایی با کاربرد عمومی در نظر گرفته شوند و معمولا در کابردهای خاص مانند آشکارسازی حریق در کارخانه‌هایی که در آنها گازها و مایعات شدیدا قابل اشتعال استفاده یا انبار می‌شوند به کار گرفته می‌شوند. آشکارسازهای شعله‌ای مادون قرمز در برخی موارد برای حفاظت فضاهای داخلی با ارتفاع زیاد به‌کار گرفته می‌شوند. لزومی ندارد این نوع آشکارسازها در سقف نصب شوند و آنها را می‌توان در ترازهای نسبتا پایین روی دیوارهای اطراف فضای مورد حفاظت بسیار بالا مستقر کرد. در حالی که در داخل فضای مذکور فقط یک حریق بسیار عظیم را می‌توان با آشکارسازهای دودی یا حرارتی نصب شده در سقف تشخیص داد. آشکارسازهای شعله‌ای ماوراء بنفش عموما برای این کاربرد مناسب نیستند. چون تشعشع ماوراء بنفش توسط دود به طور قابل توجهی تضعیف شده ولی تشعشع مادون قرمز به خوبی در دود نفوذ می‌کند. اگرچه تحقق هدف ایمنی در برابر حریق (بعنی اخطار به ساکنین محوطه دچار حریق قبل از این که مسیرهای فرار غیر قابل عبور شوند) باید همیشه در اولویت باشد. به پرهیز از آژیرهای خطا بایستی وزن و اهمیت مشابه‌ای در ملاحظات آشکارسازی طراح در مرحله طراحی داده شود. سطح بالایی از آژیرهای خطانه تنها فعالیت‌های ساکنین, امور تجاری و کسب و کار را مختل می‌سازد بلکه به واسطه از کارانداختن بخشی از سیستم یا کل آن یا پاسخ نامناسب ساکنین به سیگنال‌های حریق. می‌تواند باعث عدم تحقق هدف ایمنی در برابر حریق شود. بنابراین در انتخاب اصول آشکارسازی حریق باید نکات زیر مد نظر باشد : -‏ سرعت آشکارسازی حریق مورد لزوم» مبتنی بر ارزیابی ریسک حریق. - ماهیت و مقدار مواد سوختنی موجود. شامل سهولت احتراق, نرخ اشاعه حرارت. شکل محتمل احتراق (مانند نیمه‌سوز بودن یا شعله‌ور شدن) و مستعد بودن از نظر تولید دود - نرخ محتمل افزایش و توسعه حریق - ماهیت محیط (مانند رطوبت. دماء پاک و تمیز بودن, مقدار و حدود مواد آلوده کننده و ماهیت فرآیندهای کاری) - استراتژی پیشنهادی تخلیه به علت حریق -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۰۴ - ارتفاع و شرایط مکانی ناحیه مورد حفاظت - زمان مراقبت سرویس حریق (بخصوص در مورد سیستم‌های رده ۳) - سایر معیارهای حفاظت در برابر حریق فعال و غیر فعال موجود - استعداد مواد در برابر حرارت. دود و آب - سرعت پاسخ به حریق و نرخ‌های آژیر خطای محتمل انواع مختلف آشکارساز حریق به طور کلی» در یک حریق کند نیمه سوزء آشکارساز گازسوختی قبل از آشکارساز حرارتی عمل می‌کند. حریقی که به سرعت حرارت و شعله را گسترش داده و دود بسیار کمی تولید می‌کند. می‌تواند آشکارساز حرارتی یا شعله‌ای را قبل از آشکارساز گازسوختی یا دودی فعال سازد. در حریق ناشی از مایعات قابل شعله‌ور شدن, ابتدا آشکارساز شعله‌ای فعال می‌شود. در مواردی که سرعت پاسخ در محیطی که در آن آزیرهای خطا امکان دارد از نوع آشکارسازی حریق مورد نظر ناشی شود. اهمیت و اولویت دارد. آشکارسازهای حریق چندحسگری یا سیستمی که قادر به آشکارسازهای چندگانه همزمان می‌باشد می‌تواند آشکارسازی اولیه را بدون نرخ غیر قابل قبولی از آژیرهای خطا به اجرا در آورد. اگرچه سریع‌ترین پاسخ قابل حصول به حریق مطلوب نظر است. ولی با توجه به هدف سیستم. سایر معیارهای حفاظت در برابر حریق موجود. ماهیت محتمل حریق و پتانسیل گسترش حریق, امکان دارد پاسخ مذکور همیشه ضروری نباشد و حتی اگر منجر به نرخ غیر قابل قبولی از آژیرهای خطا شود مسلما مطلوب نظر نخواهد به عنوان مثال, اگر برای حفاظت آتاقک ترانسفورماتور در یک محیط کثیف الزاماتی حاکم باشدء ضروری است ملاحظاتی در مورد دلیل حفاظت بعمل آید. اگر دلیل مذکور در رابطه با خطری باشد که ترانسفورماتور روغنی برای نواحی مجاور آیجاد می‌کند و این نواحی با ساختمان کاملا مقاوم در برابر حریق از ترانسفورماتور جدا شده‌اند. ممکن است آشکارسازی حرارتی مناسب باشد. حریقی که در آن روغن قابل شعله‌ور شدن می‌سوزد کاملا سریع آشکارسازی شده و قبل از این که یکپارچگی ساختمان مقاوم در برابر حریق در معرض تهدید قرار گیرد. حریق مذکور تشخیص داده می‌شود. حتی اگر اخطارهای اولیه توسط تشخیص دود داده شود.ء پتانسیل افزایش یافته آژیرهای خطا و بار افزایش یافته تعمیر و نگاهداری ممکن است قابل قبول وتضمین نباشد. به طریق دیگرء اگر دلیل حفاظت. از ترانسفورماتور که درآمد زیادی از آن حاصل می‌شود در برابر حریق در کابل‌های داخل محفظه باشد. امکان دارد آشکارساز دودی الزامی باشد. مشابها در یک سیستم رده 12 یا 13 در ساختمانی که در آن مردم می‌خوابند. نصب آشکارسازهای حرارتی در اتاق خواب‌ها امری قابل قبول است. هدف این آشکارسازها دادن اخطار تا حد امکان ابتدایی و اولیه به ساکنین اتاق خواب که در آن حریق آغاز شده نمی‌باشد. بلکه ارایه اخطار به سایر ساکنین قبل از این که یکپارچگی و عملکرد درب اتاق خواب توسط حریق در معرض تهدید قرار گیرد. -------- صفحهٔ بعد -------- اخطار اولیه توسط آشکارسازهای دودی داده می‌شود و برای مثال امکان دارد در اتاق‌های افراد معلول مطلوب نظر باشد ولی ریسک آژیرهای خطا را افزایش می‌دهد. اخطار اولیه با افزایش کمتر در ریسک آژیرهای خطا را می‌توان با استفاده از آشکارسازهای مونواکسید کربن یا سیستم آشکارسازی حریق چندحسگری تحقق به منظور اطمینان از این که اهداف سیستم بدون سطح غیر ضروری از آژیرهای خطا.ء برآورده شده است. مشاوره اولیه و مابین طرفین ذینفع توصیه می‌شود.ارزیابی ریسک حریق در این مشاوره نیز پیش‌بینی و منظور می‌گردد. ۸-۱۴-۴۴ اصول طراحی الف - نوع (انواع) آشکارساز حریق مورد استفاده در سیستم باید برای ساکنینء اموال یا هر دو مطابق رسته سیستم حفاظت را تامین کرده و در عین حال ریسک هشدارهای خطا را حتی‌الامکان به حداقل برساند. در موارد ابهام؛ بایستی بین کلیه طرفین ذینفع مشاوره اولیه بعمل آید. الزامات تعمیر و نگاهداری برای انواع مختلف آشکارساز به همراه هرگونه الزامات خاص کاربر (برای مثال اثر سیستم آشکارسازی حریق بر ظرافت و زیبایی محیط) باید در نظر گرفته شود. ب - آشکارسازهای حرارتی را به استثنای موارد زیر می‌توان در هر ناحیه‌ای به‌کار برد : ۱- نواحی سیستم رده ۳ که در آن حریق کوچکی (شامل هرگونه حریق نیمه‌سوز و بدون شعله) می‌تواند باعث خسارت غیر قابل قبولی باشد. ۲- مسیرهای فرار در سیستم‌های رده با (ولی آشکارسازهای حرارتی را می‌توان در سایر نواحی, از جمله اتاق‌هایی که به مسیرهای فرار باز می‌شوند به‌کار برد). ۳- نواحی که در آنها بوجود آمدن دود قبل از این که توسط مردم یا آشکارسازی حرارتی احتمالا تشخیص داده شود. می‌تواند تهدیدی برای فرار ساکنین باشد. ۴- نواحی که در آنها آشکارسازهای حرارتی پتانسیل بالایی از نظر هشدارهای خطا دارند. پ - آشکارسازهای دودی را به استثنای موارد زیر می‌توان در هر ناحیه‌ای مورد استفاده قرار داد : ۱ نواحی که در آنها خطر اصلی حریق وجود مایعات و گازهای قابل اشتعال بوده و این مواد هنگامی که دچار حریق می‌شوند دود جزیی تولید می‌کنند. ۲- نواحی که در آنها آشکارسازهای دودی پتانسیل بالایی از نظر هشدارهای خطا دارند. مگر آن که با توجه به ریسک حاصل از حریق, به‌کار بردن آشکارسازی خودکار حریق الزامی بوده و استفاده از سایر انواع آشکارسازهای حریق براساس سرعت پاسخ آنها به حریق‌های مورد انتظار امکان‌پذیر نباشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۶ ت -در سیستم‌های رده بل آشکارسازهای دودی نصب شده در کریدورها و پله‌کان‌ها که بخشی از مسیر فرار را تشکیل می‌دهند باید از نوع بصری (نوری) باشند. مگر آن که آشکارسازهای نوری به نحو قابل توجهی نرخ هشدارهای خطا را افزایش دهند. ث -در نواحی که در آنها تشخیص اولیه حریق نیمه‌سوز الزام آور است. آشکارسازهای دودی نوری. آشکارسازهای پرتو نوری و آشکارسازهای حریق مونواکسید کربن یا آشکارسازهای حریق چندحسگری باید مورد استفاده قرار گیرد. به کار گرفته شود. اگرچه آشکارسازهای حرارتی با حساسیت مناسب نیز امکان دارد در نظر باشد. چ - آشکارسازهای حریق مونواکسید کربن را می‌توان برای حفاظت مناطق زیر به‌کار برد : ۱- هر ناحیه‌ای که در آن استفاده از آشکارساز حرارتی مجاز باشد. به استثنای مناطقی که در آنها خطر اصلی حریق به واسطه مایعات قابل اشتعال بوده و در صورت اشتعال منجر به آتش‌سوزی شعله‌ور سریع می‌شود. ۳۲- اتاق‌هایی که بد مسیرهای فرار در سیستم رده 3] باز می‌شوند. ۳- تمام مسیرهای فرار در سیستم‌های رده 3]آ یا شآ مشروط بر آن که آشکارسازهای مونواکسید کربن به همراه آشکارسازهای دودی مورد استفاده قرار گیرند. از سازنده باید درخواست شود که راهنمایی‌های تخصصی کاربردی را آرایه دهد. ۴- سایر نواحی که در آنها خطر حریق (به عنوان مثال, ماهیت مواد قابل اشتعال و سوختنی, نوع حریق مورد انتظارء مقدار تهویه هوا) به نحوی است که مستندات آزمون جهت اثبات و تایید کفایت <ح - آشکارسازهای شعله‌ای فقط باید در مواردی به‌کار گرفته شوند که پاسخ به حریق‌های شعله‌ورء نه پاسخ به حریق‌هایی که بدون شعله قابل توجه دود تولید می‌کنند (مانند حریق‌های نیمه‌سوز) مد نظر بوده و کفایت کند. به منظور کارآمد بودن آشکارسازهای شعله‌ای, آنها باید دارای دید مستقیم شفاف به ناحیه مورد خ - آشکارسازهای شعله‌ای ماوراء بنفش نباید به عنوان تنها وسیله تشخیص حریق در مناطقی از ساختمان‌ها د -سیستم‌های تشخیص ویدئویی دود بایستی قادر به آشکارسازی قابل اطمینانی از دود.ء در غیاب روشنایی عادی داخل ساختمان و در غیاب نیروی برق لازم برای روشنایی که به طور اخص جهت کمک به -------- صفحهٔ بعد -------- قصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۷ ۱۵-۴ تعیین محل نصب و فواصل آشکارسازهای خودکار حریق ۱-۱۵۴ کلیات آشکارسازهای حرارتی و دودی با انتقال گازهای داغ و دود از محل حریق به آشکارساز براساس جابجایی (0۱۱۷۵۵110)) عمل می‌کنند. در تعیین محل نصب و فواصل این نوع آشکارسازهاء ضروری است زمان لازم برای این انتقال محدود شده و اطمینان حاصل شود که نتایج و عناصر حاصل از سوختن با غلظت کافی به آشکارساز برسد. در یک ساختمان, داغ‌ترین گاز و بیشترین غلظت دود عموما در بالاترین ارتفاع بخش‌های نواحی بسته و مسدود بوجود می‌آید و بدین دلیل آشکارسازهای حرارتی یا دودی در این نواحی باید نصب شوند. هنگامی که دود و گازهای داغ از حریقی بوجود می‌آیند. با هوای سرد و تمیز مخلوط شده و دچار غلظت کم‌تر (رقیق‌تر) گشته و به صورت هاله پر مانند در می‌آیند. بدین سبب با افزایش ارتفاع (فاصله) سقف از حریق, اندازه حریق مورد نیاز برای فعال نمودن آشکارسازهای حرارتی یا دودی به سرعت افزایش می‌یابد. برای مقابله با این گونه موارد.تا حدودی می‌توان از آشکارسازهای حساس‌تری استفاده کرد. آشکارسازهای پرتو نوری در مقایسه با آشکارسازهای نوع نقطه‌ای حساسیت کمتری به اثرات ارتفاع سقف دارند چون اندازه افزایش یافته هاله بخش بزررگی از طول مسیر پرتو نوری را در بر داشته و سبب اعتدال اثرات غلظت کاهش یافته دود می‌شود. علاوه بر این گردش هوا باعث سردشدن گازها می‌شود.اگر سقف مرتفع بوده و دمای محیط در بالاترین قسمت فضای تحت حفاظت بالا باشد. هاله دود و گازهای داغ ممکن است قبل از رسیدن به سقف دمایی برابر با دمای محیط داشته باشد. اگر دمای هوای اطراف بر حسب ارتفاع افزایش یابد (برای مثال, در نتیجه نور آفتاب) امکان دارد هوا در بالاترین تراز دارای دمای بیشتری از دمای هاله باشد. در چنین حالتی, هاله گسترده شده و قبل از رسیدن به سقف لایه‌ای از دود را تشکیل داده و مشابه "سقف نامریی* در یک ارتفاع مشخص در داخل فضای تحت حفاظت عمل می‌کند. این پدیده را آلایه بندی"" (517۵11110211010) می‌نامند و در این مرحله از توسعه حریق. دود و گازهای داغ آشکارسازهای نصب شده در سقف را (مستقل از حساسیت آنها) فعال نخواهند ساخت. معمولا پیش‌بینی لایه‌بندی با هر درجه اطمینانی و تخمین ترازی که در آن لایه‌بندی رخ می‌دهد امری مشکل است. این تراز به خروجی حرارتی حریق به واسطه جابجایی و نیز به پروفایل دما(تغییر حرارت هوا در ارتباط با ارتفاع) در فضای تحت حفاظت در زمان وقوع حریق بستگی دارد که هیچکدام از آنها کمیات دقیقا شناخته شده نیستند. اگر آشکارساز در یک تراز لایه‌بندی مورد انتظار نصب شود و لایه‌بندی رخ ندهد یا در تراز بالاتری رخ دهد. آشکارسازی ممکن است به نحو خطرناکی دچار تاخیر گردد چون هاله نسبتا باریک می‌تواند مانع کار آشکارسازها شود. در نهایت. با گسترش حریق و تولید حرارت بیشترء هاله از حالت یک مانع حرارتی خارج شده و آشکارسازهای نصب شده در سقف عمل خواهند کرد. البته در یک مرحله دیرتر از حریق در مقایسه با حالتی که هیجگونه لایه‌بندی رخ نداده بود. بنابراین. اگرچه. در فضای مرتفع که در آن لایه‌بندی -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۸ محتمل است. آشکارسازی مکمل می‌تواتد در ترازهای پایین‌تر که بتواند محل لایه بندی را آشکار کند باریک است. لازم است شعاع پوشش آشکارسازی مکمل کاهش یابد. این نقطه نظرء آنها نیازی به نصب در سقف نداشته و در هر حالت. تحت تاثیر پدیده آلایه‌بندی" قرار نمی گیرند. به هرحال, حساسیت آنها به حریق در صورت افزایش فاصله از حریق, کاهش می‌یابد. چون شدت تشعشع تقریبا با مربع فاصله از منبع آن به طور معکوس متناسب است. از طرف دیگرء می‌توان آنها را در تراز نسبتا پایینی در فضای مرتفع نصب کرد تا حساسیت به حریق در تراز زمین به حداکثر برسد. از نقطه نظر دیگر چون عملکرد این نوع آشکارسازها به خط دید مستقیم شفاف با حریق وابسته است. نصب آنها در ارتفاع بسیار پایین می‌تواند مانع آشکارسازی ابتدایی یک حریق شود. اگرچه ارتفاع سقف افزایش یافته عموما بدین مفهوم است که حریق آشکارسازی شده در بار اول» توسط آشکارسازهای سقفیء حریقی بزرگتر است. خسارت نهایی وارده به اموال نیز به تاخیر بین آشکارسازی حریق و شروع کار آتش‌نشانان حرفه‌ای بستگی خواهد داشت. اگر این تاخیر کوتاه باشد در این صورت افزایش اندازه حریق در نقطه آشکارسازی را می‌توان در سیستم رده ۳ تقبل کرد. آشکارسازهای حریق اضافی, حفاظت "نقطه‌ای" محلی را فراهم کرد. برای مثال سیستم‌های آشکارسازی حرارتی نوع خطی می‌تواند بخصوص برای حفاظت برخی اقلام تاسیسات یا کابلکشی مناسب باشد. در مواردی که این آشکارسازها بدین منظور به‌کار گرفته می‌شوند ضروری است تا حد امکان در مجاورت مکانی که حریق یا یا در تماس حرارتی با آنها باشد. کارآمدی سیستم تشخیص خودکار حریق تحت تاثیر موانع موجود بین آشکارسازهای حرارتی و دودی و مواد حاصل از سوختن خواهد بود. ضروری است که آشکارسازهای حرارتی و دودی در مجاورت بسیار نزدیک موانع موجود در مسیر جریان گازهای داغ و دود به طرف آشکارساز نصب نشده و تشعشع از شعله به آشکارساز شعله‌ای مسدود نشود. در محل اتصال دیوار و سقف " فضای مرده‌ای" وجود دارد که در آن تشخیص دود و حرارت به اندازه کافی کارآمد نمی‌باشد. اثر کارآمدی آشکارسازی در مورد آشکارسازی مونواکسید کربن می‌تواند کاهش یابد چون انتقال مونواکسید کربن به آشکارساز به کمک پخش («11110: 10) صورت می‌پذیرد. مشابهّاء با حرکت و جریان افقی گازهای داغ و دود در سراسر سقف. یک لایه راکدی که در سطح سقف بوجود آمده مانع از عملکرد عنصر حساس آشکارسازهای حرارتی یا دودی که به صورت توکار در سقف نصب شده می گردد. در مورد نقاط نمونه‌برداری سیستم آشکارسازی دود استنشاقی, محدودیت فوق باید در نظر گرفته شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۰۹ در هنگام تعیین محل آشکارسازهای حرارتی» دودی و گاز سوختی, ملاحظاتی در مورد الگوی ممکن حرکت هوا در ساختمان‌ها باید بعمل آید. سیستم‌های تهویه هوا با نرخ بالای تغییر هواء توسط مکش هوای تازه به طرف آنها و دورکردن حرارت. دود و گازهای سوختی از آنها یا به وسیله رقیق نمودن دود و گازهای سوختی داغ حاصل از حریق ۰ به طور گسترده‌ای بر پاسخ آشکارسازها اثر می‌گذارند. دراین شرایط امکان دارد به مشاوره و آشکارسازهای دود را می‌توان به نحوی نصب کرد که دود موجود در کانال‌ها و داکت‌های خروج تهویه هوا را مانیتور کند. به طور کلی. چنین آشکارسازهایی به منظور جلوگیری از انتشار دود توسط سیستم تهویه. با از کارانداختن گردش و سیر کولاسیون هواء در صورت وقوع حریق, مورد استفاده قرار می‌گیرند. این آشکارسازها را می‌توان به سیستم اعلام حریق اتصال داد ولی اگر آشکارسازهای دود دارای حساسیت معمولی و نرمال باشندء وسیله رضایت بخشی برای تشخیص حریق در ناحیه‌ای که در آن هوا مکیده شده و دود توسط هوای تمیز رقیق شده» نخواهند بود. امکان دارد دود در یک یا چند لایه در داکت‌های تهویه هوا جمع شده و بدین دلیل لازم است در عمل نمونه‌های زیادی از داکت بدست آید. ۲-۱۵۴ آشکارسازهای خودکار حریق اصول طراحی زیر باید ملاک عمل قرار گیرد : الف - در پله‌کان‌های محفوظ و در فضای بسته. آشکارسازهای حریق بایستی در بالای پله‌کان‌ها و در هر طرف ورودی پله کان‌ها مستقر شوند. ب -به استثنای سیستم‌های رده ما و کاء و ۳2 اگر هر نوع ساختار لوله مانند. پله کان‌های باز و غیر محصورء شافت. آسانسورها و بالابرها یا هرگونه مجرای محصور و بسته که به یک یا چند سقف راه داشته باشد. یک آشکارساز حریق باید در بالای شافت یا محفظه و در هر سطح در محدوده تقریبا ۱/۵ متر از محل ورود به پ -اگر رده سیستم به نحوی است که آشکارسازی خودکار حریق بایستی در هر ناحیه‌ای شامل فضای خالی افقی به ارتفاع ۸۰۰ میلیمتر یا بیش از آن. پیش‌بینی شود. آشکارسازی خودکار حریق همچنین باید در داخل فضای خالی در نظر گرفته شود. فضای خالی با ارتفاع کمتر از ۸۰۰ میلیمتری نیازی به حفاظت ندارد مگر آن که موارد زیر حاکم باشد : ۱- فضای خالی به نحوی است که توسعه وسیع حریق یا دود. بخصوص ما بین اتاق‌ها و بخش‌هاء قبل از آشکارسازی رخ می‌دهد. ۲ براساس ارزیابی ریسک حریقء ریسک حریق در فضای خالی به نحوی است که حفاظت فضای خالی را ایجاب می‌کند. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳-۱۵۴ آشکارسازهای حرارتی و دودی اصول طراحی زیر باید ملاک عمل قرار گیرد : الف - در سقف‌های هموار, فاصله افقی بین هر نقطه در ناحیه مورد حفاظت و نزدیک‌ترین آشکارساز به آن نقطه نباید از مقادیر زیر تجاوز کند. ۱- ۷/۵ متر اگر نزدیکترین آشکارساز از نوع دودی باشد. ۲- ۵/۳ متر اگر نزدیکترین آشکارساز از نوع حرارتی باشد. ب -اگر ناحیه مورد حفاظت دارای سقف شبب‌دار باشد. برای آن که آشکارسازهای واقع در نوک یا سمت‌الرأس سقف یا مجاورت آن. فواصل افقی مندرج در ۴--۳-۱۵ الف را می‌توان به آزاء هر درجه شیب یک درصد اضافه نمود مشروط بر آن که حداکثر افزایش ۲۵ درصد باشد. برای آشکارسازهایی که در نوک سقف با مجاورت آن نمی‌باشند فواصل داده شده در ۳-۱۵-۴ الف ملاک عمل خواهد بود . پ -در پشت بام‌های شیب‌دارء آشکارسازهای حریق بایستی در هر نوک پشت بام یا مجاورت آن نصب شود به استثنای موردی که در آن اختلاف در ارتفاع بین پایین بام و بالای نوک بام از اعداد زیر کوچکتر باشد که در این شرایط بام را می‌توان هموار در نظر گرفت (به شکل ۶-۴ مراجعه کنید) : ۱(- ۶۰۰ میلیمتر اگر ناحیه توسط آشکارسازهای دودی حفاظت شود. ۲- ۱۵۰ میلیمتر اگر ناحیه توسط آشکارسازهای حرارتی حفاظت شود. در بام هانی با گام کمتر از 600 میلیمتر اشکار سار های دودی می تواند در در بام هانی با گام بیش از 600 میلیمتر اشکار ساز های دودی باید در ارتفاغ 0 میلیمتر فوقانی نصب شده و بو اسطه شیب بام‌پوشش افز ایش یافته ای هر نقطه ای از بام نصب شود شکل ۶-۴ : استقرار آشکارسازهای دودی در بام‌های شیب‌دار با زاویه‌دار -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۱ ت -به استثنای اتاق‌های سیستم رده 3.آ یا در فضاهای خالی یا مکان‌هایی که در آنها سقف افقی از یک سری عناصر حساس آنها در محدوده فواصل زیر از سقف قرار گیرد : ۱- ۲۵۳۳۱ تا ۱۵۰۳۲۵ برای آشکارسازهای دودی ۲- ۲۵۳۲۱ تا ۶۰۰۱۱۳۵ برای آشکارسازهای حرارتی ث - آشکارسازها در اتاق‌هایی که به راه‌های فرار در سیستم رده 3.] راه دارند باید مطابق مفاد بند ۳-۱۵-۴۳ ت نصب شوند. یا روی دیوار و در مجاورت دری که به راه فرار باز می‌شود مستقفر شوند. آشکارسازهای نصب شده روی دیوار باید به نحوی نصب شوند که قسمت فوقانی عنصر آشکارسازی بین ۱۵۰ میلیمتر تا ۰ میلیمتر از سقف فاصله داشته و قسمت تحتانی آن بالا تر از در باز شونده به راه فرار قرار گیرد. ج -در فضاهای خالی بدون تهویه هواء عنصر حسگر آشکارسازهای حریق بایستی به نحوی نصب شوند که در ۱۳۵ میلیمتر فوقانی ۰ ادرصد فوفانی ارتفاع فضای خالی ‏ ارتفاع فضای خالی (با استفاده از برکت مناسب درصورت لزوم) شکل ۷-۴ : آشکارسازهای نصب شده در ۱۰ درصد فوقانی ارتفاع فضای خالی چ - آشکارسازهای حرارتی و دودی نباید در فاصله ۵۰۰ میلیمتری از هرگونه دیوارء پارتیشن یا هرگونه مانع جریان یافتن دود و گازهای داغ مانند تیرهای سازه‌ای و داکت ها که در آنها موانع دارای عمق بیش از لازم به ذکر است نکات فوق در مورد آشکارسازهای اتاق‌های متصل به راه‌های فرار در سیستم رده 13 -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۱۲ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان <ح -در مکان‌هایی که تیرهای سازه‌ای و داکت ها جهت فیتینگ‌های روشنایی یا سایر منضمات سقف با عمق از دو برابر عمق موانع از آنها نصب گردند (به شکل ۸-۴ مراجعه کنید). خ -در مکان‌هایی که پارتیشن‌ها و راک‌های انبارداری و نگهداری فاصله کمتری از ۳۰۰ میلیمتر به سقف دارند بایستی آنها را به عنوان دیوارهایی تلقی کرد که تا سقف امتداد دارند (به شکل ۹-۴ مراجعه کنید). شکل ۸-۴ : فاصله آشکارسازها از فیتینگ‌های سقف اشکار سار 0۵ ۱۱0۵۱ ۱۵۱۱۵۱۱۵۱ ۱۵۱ ۱۵۱ ۵۱ ۱۵۱ ۱۵۱ ۵0 ۵۱۵۱۱ ۱۵۱۱۵۱۱۵۱ ۱۵۱۱۵۱۵۱ ۵۱ ۱۵۱ ا 0 پرام با زن80۱ مثال از اثبار با راک‌های ز اری. فاصله بی. راک‌ها و سقف از ۳۰۰ ۳ تر است. ر آدبار با ر ی ری لین ر زح ر یام بنابراین هر راک باید دیوار تلقی شده و آشکارسازی بین آنها ضروری است. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۱۳ د -موانع سقفی مانند تیرهای سازه‌ای که دارای عمق بیش از ۱۰ درصد آارتفاع کل سقف می‌باشند باید به عنوان دیوار تلقی شوند (شکل ۱۰-۴ الف را ملاحظه کنید). سقف ها سااه ام گت ا اد از سرهای سره‌ای کمتر از ۱۰ درصد ۳ ر" اش رز سم از 1 1 ۳ ارندع اطاق به عنوان دیوار تلفی می سود رندخ اطاق صرفنصر می سود زنبوری)» محل استقرار آشکارسازها و فواصل آنها باید مطابق جدول ۱-۴ باشد (به شکل ۱۰-۴ ب جدول ۱-۴ : محل نصب و فاصله آشکارسازها در سقف‌های خانه زنبوری و مشابه ارتفاع کل سقف از کف عمق تیرچه حداکثر فاصله بین هر مکا- استق | آشکا. سا مکا- استق | آشکا سا اقا با نقطه و ندرکن اد ن استقرار رسار ن استقرار رسار ناق تا سلول ۵ و ریش رین اگر ( ۴ > ۷۷ است اگر (۴2 < ۷۷ است 51 0 آشکارساز دودی (حرارتی) ۶ متر یا کمتر کمتر از 11۸۱۰ مانند سقف‌های تخت سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول بیش از ۶ متر ۱ 1 مانند سقف‌های تخت سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول بیش از ۶ متر مانند سقف‌های تخت سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول ۳متر یا کمتر بیش از 11/۱۰ ۵ متر (۳ متر) سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول ۲ متر بیش از ۸۱۰ ]۲1 4۵ متر (۴ متر) سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول ۵ متر بیش از ۱۰ ۲1 ۶ متر (۴/۵ متر) سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول بزرگتر یا مساوی ۶ متر بیش از ۲1/۱۰ ۵ متر (۵ متر) سطح زیرین تیرها بر روی ورقه سازه‌ای سلول پهنای سلول (خانه) - ۷۷ عمق تیرهایی که هر سلول را ایجاد می‌کنند - (] -------- صفحهٔ بعد -------- شکل ۱۰-۴ ب : سقف‌های افقی متشکل از یک سری بخش‌های کوچک در مکان‌هایی که تعدادی تیرهای سازه‌ای با فواصل نزدیک از هم» مانند تیرهای سقفی, وجود دارد.ید: های کوچک. به عبارتی سلول‌ها طویل‌تر می‌شوند. مشروط بر آن که ابعاد طویل‌تر سلول‌ها از نا بیشتر نباشند. در این صورت در امتداد ابعاد کوچکتر سلول‌هاء ۸۸ یعنی فاصله بین آشکارسازها مطابق مفاد آشکارسازها باید در مرکز سلول‌ها قرار داده شوند. اگر ابعاد طویل‌تر سلول‌ها بیش از با به شرح زیر باشد. در آن صورت سلول باید تا عمق تیر امتداد داشته و از را تجاوز نکند. اگر این مر عملی نباشد. آشکارساز باید در هر سلول نصب گردد (به شکل ۱۰-۴ پ مراجعه کنید). برای آشکارسازهای دودی ۱۱ ۱۰/ ۶ -با برای آشکارسازهای حرارتی ۷/۵ - با جدول ۲-۴ : محل نصب و فاصله آشکارسازها در سقف‌هایی با تیرچه‌ها یا تیرهای سازه‌ای نزدیک به‌هم حداکثر فاصله بین هر دو آشکارساز دودی (حرارتی) که در عرض تیرها اندازه‌گیری می‌شود ۹ ارتفاع کل سقف از کف اتاق تا ورقه‌سازه‌ای ]1 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۱ شکل ۱۰-۴ پ : بخش‌های کوچک متشکل از تیرهای سقفی ر - آشکارسازها را می‌توان در بالای سقف کاذب مشبک (سوراخ‌دار) به منظور حفاظت ناحیه زیر سقف کاذب به کار برد مشروط بر آن که : ۱- سوراخ‌ها باید اساسا یکنواخت بوده و در سراسر سقف کامل وجود داشته و بیش از ۴۰ درصد ۲- حداقل ابعاد هر سوراخ در هر جهت برابر ۱۰ میلیمتر باشد. و در سایر مواردء آشکارسازها باید در پایین سقف کاذب نصب شوند و اگر حفاظت فضای خالی در بالای سقف کاذب ضروری باشد. آشکارسازهای اضافی بایستی در سقف سازه‌ای واقعی مربوط به فضای خالی ز - آشکارسازها نبایستی در فاصله یک متری دریچه هوای مربوط به سیستم تهویه اجباری, نصب شوند. در مواردی که هوا از طریق سقف سوراخ‌دار تهویه می‌گردد. سقف باید به شعاع حداقل ۶۰۰ میلیمتر حول هر آشکارساز فاقد سوراخ باشد (به شکل ۱۱-۴ مراجعه کنید). ژ - محل نصب آشکارساز باید به نحوی تعیین شود که فضای آزاد و بدون مانع به شعاع ۵۰۰ میلیمتر در پایین هر آشکارساز وجود داشته باشد (به شکل ۱۲-۴ مراجعه کنید). -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۱۶ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان بل دریچه به قطر حد اقل ۱۲۰۰ سس سل ربب اب۱۱ ۱ بلببپبببلل لرزا۱ا۱اا۱ا۱ا۱۱ عبور هوای تحت فشار اببلببلل ,ی از سقف سوراخ دا || له .ی , سا ای ال 3 ... ۷۱۱ 99 98 ۱۱11 اشکار ساز ال 8 7 یی ۱۱ 3 ۹91 8 98 11۱11 9 ]للم 92 بببللبلی ۱ لبلب |۱۱ اا یبا ۱۱۱۱۱ |ام .ما۱ ۱۱۱۱ لاب لبللللاااااا را ۱اااااااا ای با ۳۱۹ شکل ۱۱-۴ : نصب آشکارساز در سقف سوراخ‌دار سقف ا ۱ ۱ 1 7 ۱ / ۳ ۳ / 9 ۳ / ۱ , ب ۱ / ۹ کارتن ها کارتن ها توصیه نمی شود قابل قبول تس ی ۳ 0 شکل ۱۲-۴ : فضای آزاد و بدون مانع در اطراف آشکارساز -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۷ ۴-۱۵۴ آشکارسازهای مونواکسید آشکارسازهای حریق مونواکسید کربن بایستی مطابق ضوابط مندرج در بخش ۳-۱۵-۴ برای آشکارسازهای ۵-۱۵۴ آشکارسازهای دودی پرتو نوری اصول طراحی زیر باید در نظر گرفته شود : الف - آشکارسازهای نوع دودی پرتو نوری باید به نحوی تعیین محل شوند که هیچ نقطه‌ای از فضای تحت حفاظت فاصله بیش از ۷/۵ متر از نزدیک‌ترین نقطه پرتو نوری نداشته باشد. ب -اگر ناحیه تحت حفاظت دارای سقف شیب‌دار باشد. برای آشکارسازهای پرتو نوری در نوک یا سمت‌الرأآس سقف یا در مجاورت آن. عدد ۷/۵ متر مندرج در بند ۵-۱۵-۴ الف می‌تواند به ازاء هر درجه شیب یک درصد افزایش یابد مشروط بر آن که این افزایش از ۲۵ درصد عدد فوق تجاوز نکند. برای آشکارسازهای پرتور نوری که سمت‌الرأس سقف یا در مجاورت آن قرار ندارند همان فاصله بند ۵-۱۵-۴ الف منظور خواهد شد. پ -اصول مندرج در بندهای ۳-۱۵-۴ پ. ت. ج. خ» د. ر برای این نوع آشکارسازها نیز ملاک عمل خواهد بود. ت -اگر آشکارسازهای دودی پرتو نوری در فاصله‌ای بیش از ۶۰۰ میلیمتر پایین‌تر از سقف نصب شوند تا آشکارسازی تکمیلی لایه دود بالارونده در سقف های بلند را تامین کنند. پهنای ناحیه تحت حفاظت در هر طرف پرتو نوری باید به اندازه ۱۲۳/۵ درصد ارتفاع پرتو از بالای بالاترین نقطه ممکن حریق, در نظر گرفته شود (به شکل ۱۳-۴ مراجعه کنید). : ا م اد : پ ۳ اشکار سار نرنو نوری در فاصلهه عمودی #ملیمتراز اس زاویه بام که پهنای ۱۷/۵ متر را پوشش می دهد ۳/۵ و ۵ متر- محاسبه شده بر اساس ۵ متر-محاسبه:شده اسات. ده نان ۱۳/۵ ۵ درصد ارتفاع نصب ۱۰ متری ۳ اس دو برابر ۵ درصد ارتفاع نصب ۱۰ متری ۷ اشکارساز پرتو نوری در این ارتفاع مورد نیاز است شکل ۱۳-۴ : محل استقرار آشکارسازهای پرتو نوری -------- صفحهٔ بعد -------- ث - در مکان‌هایی که امتداد پرتوهای نوری دارای فاصله کمتر از ۵۰۰ میلیمتر تا دیوار» پارتیشن یا هر مانع جریان گازهای داغ باشد (مانند تیرچه‌های سازه‌ای و کارهای داکت) در این صورت آن بخش پرتو نوری را از نظر تامین آشکارسازی ناتوان و بی‌ثمر باید تلقی کرد. ج -اگر احتمال عبور و مرور مردم در ناحیه پرتو نوری وجود داشته باشد. در این صورت پرتو نوری باید حداقل ۲/۷ متر بالای تراز کف طبقه (اتاق) باشد. همچنین باید به امکان مسدود شدن پرتو نوری توسط کامیون‌های بالابر توجه شود که در این نوع موارد آشکارساز پرتو نوری بایستی در ارتفاع مناسبی نصب گردد. چ -فرستنده‌هاء گیرنده‌ها و هرگونه منعکس کننده باید بر روی ساختار جامد و محکم نصب شود به گونه ای که تفییرات دما یا بار اعمال شده بر آن ها باعث انسداد یا انحراف راستای پرتو نوری ح - طول مسیر پرتو نوری نباید از مقدار توصیه شده توسط سازنده تجاوز کند. ۶-۱۵۴ آشکارسازهای خطی حرارتی اصول طراحی زیر باید رعایت شود : الف - آشکارسازهای خطی حرارتی باید در مکانی مستقر شوند که هیچ نقطه‌ای از فضای تحت حفاظت در فاصله بیش از ۵/۳ متر از نزدیک‌ترین نقطه روی آشکارساز خطی حرارتی. قرار نداشته باشد. ب -اگر ناحیه مورد حفاظت سقف شیب‌دار داشته باشد. برای آشکارسازهای خطی حرارتی در سقف یا در مجاورت آن عدد ۵/۳ متر ذکر شده در بند ۶-۱۵-۴ الف را می‌توان به ازاء هر درجه شیب یک درصد و تا حداکثر ۲۵ درصد افزایش داد. برای آشکارسازهای خطی حرارتی در نوک سقف یا در مجاورت آن فاصله ذکر شده در بند ۶-۱۵-۴ الف منظور خواهد شد. پ - اصول مندرج در بندهای ۳-۱۵-۴ پ. ت. ج. خ. د. ر برای این آشکارسازها نیز ملاک عمل خواهد بود. ت -در محل‌هایی که امتداد آشکارسازهای خطی حرارتی دارای فاصله کمتر از ۵۰۰ میلیمتر تا دیوارء پارتیشن یا هر مانع جریان گازهای داغ (مانند تیرچه‌های سازه‌ای و کارهای داکت) باشد. در این صورت آن بخش اشکارسازهای خطی حرارتی را از نظر تامین آشکارسازی غیرفعال و ناتوان باید تلقی کرد. ث -در مکان‌هایی که آشکارساز خطی حرارتی به منظور حفاظت بخش یا اقلام بخصوصی از تاسیسات با کابل کشی نصب می‌شود (در مقایسه با تامین حفاظت کلی ناحیه)» آشکارساز باید تا حد امکان نزدیک به محلی که حریق یا افزایش بیش از حد دما ممکن است رخ دهد استقرار یافته و در بالای آن بخش یا در -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۷-۱۵۴ آشکارسازهای شعله الف فاصله بین آشکارسازهای ب - در مواردی که هدف از پ - در مواردی که آشکارسا ۸-۱۵۴ حدود ارتفاع سقف اصول زیر در مورد آشکارسازه الف - به استثنای بند ۰۱۵-۴ از حدود ذکر شده در با کل از ۱۰ درصد سطح بخش‌های مرتفع به طو مندرج در ستون ۲ جد نوع آشکارساز مطابقت آشکارساز حرارتی با 54-5 |۳۸ 35] کلاس |[ ۸ سایر کلاس‌ها آشکارسازهای دودی نقطه‌ای آشکارسازهای مونواکسید کربن آشکارسازهای دودی پرتو نوری سیستم‌های آشکارسازی هواکشی دودی‌مطابق با ۳5۸ 1317 برای سیستم‌های آشکارسازی هواکشی رده ۱ حساسیت نرمال سایر آشکارسازهای حریق ۱۱۹ ب آشکارسازهای شعله باید رعایت شود : شعله باید در محدوده حداکثر مشخص شده توسط سازنده قرار داشته باشد. کاربرد آشکارسازهای شعله, تامین حفاظت کلی ناحیه مورد نظر است. بایستی دید م نقاط ناحیه تحت حفاظت و یک یا چند آشکارساز شعله, وجود داشته باشد. زهای شعله جهت تامین حفاظت در برابر خطر (خطرات) خاصی به‌کار گرفته ای حرارتی. دودی و گازسوخت باید ملاک عمل باشد : ۰ ب. آشکارسازهای حرارتی. دودی و گازسوخت نبایستی در سقف‌هایی که بالاتر تون ۱ جدول ۳-۴ می‌باشند. نصب شوند. اگر بخش‌های کوچکی از سقف که در ر کافی مورد حفاظت قرار خواهند گرفت مشروط بر آن که ارتفاع سقف از حدود جدول ۳-۴ : حدود ار تفاع سقف (کلی) ستون ۱ ستون ۲ حد اکثر ارتفاع سقف ۰ ارتفاع سقف که نباید بزرگتر ازاعداد زیر باشد ۱۳/۵ ۱۲ ۱۵ مطابق مشخصات ارایه شده توسط سازنده -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۰ ب. -در مورد سیستم‌های ر نمی‌کند. آشکارسازهای در ستون ۱ جدول ۳- به طور کافی مورد حفا: جدول ۴-۴ تجاوز ننما, حدول ۴-۴ : حدود ار تف نوع آشکارساز مطابقت آشکارساز حرارتی با 54-5 ۳۸ 75 کلاس |۸1 سایر کلاس‌ها آشکارسازهای دودی نقطه‌ای آشکارسازهای مونواکسید کربن آشکارسازهای دودی پرتو نوری سیستم‌های آشکارساز هواکشی دودی‌مطابق با ۳5۸ 1311 برای سیستم‌های آشکارسازی هواکشی رده ۱ سایر آشکارسازهای حریق ۹-۱۵۴ آشکارسازهای دودی قابل در مواردی که طبق مشخصاد ضروری است : الف - آشکارسازهای دودی با دور از نزدیکترین خم. ب -مناسب بودن آشکارساز پ - کاوشکر ورودی نمونه بر ۳ که در آنها زمان حضور آتش‌نشان‌ها در محل حریق از پنج دقیقه تجاوز حرارتی. دودی و گازسوخت نبایستی در سقف‌هایی که بالاتر از حدود ذکر شده حت حفاظت تجاوز نمی‌کنند. از این حدود بیشتر شود. این بخش‌های مرتفع لت قرار خواهند گرفت مشروط بر آن که ارتفاع سقف از حدود مندرج در ستون ۲ ۵ اع سقف (سیستم‌های رده ۳و حضور آتش‌نشان در مدت زمان ۵ دقیقه) ستون ۱ ستون ۲ ارتفاع سقف حداکثر عموما قابل اعمال | 12۱۰ ارتفاع سقف که نباید بزرگتر ازاعداد زیر باشد ۱۳/۵ ۱۲ ۱۵ ۱۵ ۱۸ ۱۵ ۳۱ ۱۷ ۳۶ ۳۱ مطابق مشخصات آارایه شده توسط سازنده نصب در کانال‌های تهویه 5 فنی. آشکارسازهای دودی در کانال‌های تهویه باید نصب شود. رعایت اصول زیر د در قطعات مستقیم کانال‌ها و در فاصله‌ای که حداقل سه برابر پهنای کانال باشد وشه یا اتصال نصب شود. دودی برای این نوع کاربرد باید با توجه به راهنمایی‌های سازنده تعیین گردد. داری و سوراخ‌های آن باید براساس دستورالعمل‌های سازنده به نحوی باشد که تا 1 از کانال‌ها ر پوشش دهد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۱ ۱۶-۴ مراکز اعلام حریق - تجهیزات کنترل و نمایش ۱۱۶-۴ کلیات تجهیزات کنترل و نمایش سه وظیفه و کارکرد اصلی را به عهده دارند : - کنترل و نمایش خودکار مدارهای خارج از این تجهیزات (مانند آشکارسازی حریق و مدارهای وسایل هشدار حریق) و تامین توان برای این مدارها. -‏ نمایش سیگنال‌های حریق. سیگنال‌های خرابی و موقعیت آنها. - کنترل دستی به منظور تسهیل عملیات مانند انجام آزمون‌هاء از کارانداختن وسایل, تحریک سیگنال‌های حریق. خاموش کردن اخطارهای شنیداری حریق و بازنشانی سیستم پس از یک سیگنال حریق. با توجه به این که تسهیلات مذکور مورد نیاز افراد مختلف در زمان‌های مختلف می‌باشند. لزومی ندارد تمام این تسهیلات در یک مکان پیش‌بینی و قرار داده شود. برای مثال, مطابق شرایط محوطه, نمایش خرابی‌ها می‌تواند مورد نیاز مهندس سایت باشد در حالی که به اطلاعات و جزییات سیگنال‌های حریق نیازی ندارد و مشابهاً داشتن اطلاعات دقیق در باره مکان حریق برای سرویس حریق (آتش‌نشانان) الزامی است. گرچه آنها نیازی به داشتن اطلاعات بخصوصی در مورد خرابی‌های سیستم ندارند. در سیستم‌های کوچک و ساده. تجهیزات کنترل, نمایش و تامین توان سیستم معمولا در داخل یک محفظه تنها جایگذاری می‌شود. در مجموعه ها و تاسیسات بزرگ و پیچیده. مدارات تجهیزات کنترل اصلی می‌تواند در یک مکان نصب شود و منابع تغذیه توان را می‌توان در اطراف ساختمان توزیع کرده و تجهیزات اصلی نمایش به همراه برخی کنترل‌های اصلی در مکان دیگری, مانند مجاورت ورودی اصلی ساختمان قرار داد. تجهیزات نمایش مکررء با یا بدون کنترل‌ها را می‌توان در موقعیت‌های دورتر مانند نقاط متفاوتی در ورودی جهت سرویس حریق. نصب کرد. از آنجا که محوطه‌ها و ساختمان‌ها از نظر اندازه» پیچیدگی و استراتژی حریق با یکدیگر فرق دارند. ضروری است ماهیت و تعیین محل کنترل‌های دستی و تمام تجهیزات نمایش برای روش‌های کنترل حریق و تخلیه مورد نظر و برای اشخاصی که از سیستم استفاده خواهند کرد (مانند افراد ایمنی یا پذیرش و آتش‌نشانان) مناسب باشد. محل استقرار مدارات کنترل و منابع توان به احتمال زیاد براساس ملاحظات مهندسی و ار جحیت‌های خریدار یا کاربر تعیین خواهد شد. اگرچه استفاده از نمایشگرهای متنی (مانند نمایشگرهای کریستال مایع یا فلورسنت خلاء) می‌تواند جوابگوی نیازهای کاربر باشد. پیش‌بینی نمایشگر ساطع کننده نور جداگانه برای هر ناحیه از سیستم را می‌توان برای آتش‌نشانان ارزشمند تلقی کرد. این شرایط باعث نمایش ساده در یک نظر"" در تمام نواحی که در آنها حریق -------- صفحهٔ بعد -------- تشخیص داده شده. گردیده و نیازی به دخالت دستی آتش‌نشانان نبوده و سبب مانیتور آسان گسترش حریق ۲-۱۶-۴۳ اصول طراحی ۱-۲-۶-۴ مرکز اعلام حریق الف - تجهیزات نمایش به همراه وسایل و دستگاه‌های کنترل دستی مربوط باید در محل مناسبی جهت اعضای مسوول حریق و آتش‌نشانان قرار داده شوند. این محل معمولا در طبقه همکف و در مجاورت ورودی ساختمان که احتمالا توسط آتش‌نشانان مورد استفاده قرار می‌گیرد واقع شده یا اتاقی است که به طرز صحیح و مناسب تعیین محل شده و به طور دایم دارای نیروی انسانی بوده ودر آن. حداقل کنترل اولیه هر رخداد حریق, توسط افراد مسوول یا سرویس حریق صورت می‌پذیرد. در محوطه‌ها و ساختمان‌های بزرگ. بایستی مشاوره‌ای بین کاربر یا خریدار و سرویس حریق از نظر تعیین محل تمام تجهیزات کنترل و نمایش و تسهیلات پیش‌بینی شده بعمل آید. در مناطقی که چندین ورودی به ساختمان بزرگی وجود دارد. همچنین مشاوره‌ای با سرویس حریق از نظر نیاز احتمالی به تجهیزات نمایش و یا کنترل مکرر ب - کلیه تجهیزات کنترل, نمایش و تامین توان که احتمالا نیاز به نگهداری جاری دارند بایستی به نحوی تعیین محل شوند که به راحتی قابل دسترسی بوده و کار نگاهداری ایمن را تسهیل بخشد. پ - تراز نور محیط در مجاورت تمام تجهیزات کنترل و نمایش باید به نحوی باشد که نمایش بصری به روشنی قابل مشاهده بوده, کنترل‌ها به آسانی به کار رود و هر دستورالعمل به آسانی قابل خواندن باشد. ت - تراز نویز محیط در مجاورت تمام تجهیزات نمایش و کنترل نبایستی به حدی باشد که از شنیدن علایم شنیداری مانند آژیر اخطار خرابی جلوگیری نماید. ث - تجهیزات نمایش و کنترل اعلام حریق, تجهیزات منابع توان ۳۷ (ع۷۵1]28 ۵۷ ۳۳1۲۵)جهت تجهیزات نمایش و کنترل و سایر تسهیلات کنترل ضروری باید در مناطقی با تراز خطر پایین حریق تعیین محل و مستقر شوند تا این‌گونه تجهیزات قبل از اعلام اخطار کافی درگیر حریق نگردند. چ - در سیستم‌های رده با و رده ۳. نواحی که در آنها هرگونه تجهیزات نمایش و کنترل, منابع توان برای تجهیزات مذکور و سایر تسهیلات کنترل ضروری قرار دارد بایدتوسط آشکارسازی خودکار حریق مورد حفاظت قرار گیرد مگر آن که : ۱( تراز خطر حریق قابل صرفنظر کردن بوده و درجه کافی از جدایی حریق بین ناحیه مذکور و هر ناحیه‌ای که در آن نمی‌توان از تراز خطر حریق چشم پوشید. وجود داشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۳ ۲۳- ناحیه مورد نظر به طور دایم در سیستم‌های رده ۳ تحت مراقبت نیروی آنسانی بوده یا در مورد سیستم‌های رده با هنگامی که ساختمان تحت اشغال هر فردی است به طور دایم زیر نظر نیروی ۲-۲-۱۶-۴ تجهیزات نمایش سیگنال‌های حربق مجموعه ها و ساختمان‌های بزرگ بایستی مشاوره کافی بین طرفین ذینفع بعمل آید تا از پیش‌بینی ردیابی مذکور باشد. پ - شناسه منطقه ردیابی باید مرکب از یک نشانگر ساطع‌کننده نور جداگانه برای هر منطقه سیستم (برای مثال, یک ماتریس لأآنتأسا یا نمودار میمیک نورانی) بوده و تجهیزات نمایش قادر به نشان دادن همزمان ت -می‌توان از یک واحد نمایش بصری (ل]] ۷) استفاده کرد و نمایش مطروحه در بند ۲-۲-۱۶-۴ پ را پیاده ۱- ]۷ بتواند سیگنال‌های حریق تمام مناطق را بدون دخالت دست. به طور همزمان نشان دهد و ث - از آنجا که قابلیت اطمینان به یک ]۷ تنها کافی نیست. نوعی جایگزین نمایش یا شناسه منطقه ردیابی پیش‌بینی می شود. این جایگزین می‌تواند روش دومی از نمایش مطابق مفاد بند ۲-۲-۱۶-۴ پ بوده. ]۷ یا یک چاپگر که به طور خودکار اطلاعات حریق را چاپ می‌کندنمایش ثانوی باشد. ج - در تجهیزات نمایش یا مجاورت آن. باید توصیفی نموداری از ساختمان که حداقل, ورودی‌های ساختمان. تقسیم‌بندی به مناطق توسط نمایش مطروحه در بند ۲-۲-۱۶-۴ پ پا ۲-۲-۱۶-۳ ث پیش‌بینی نشده باشد. نقشه‌ای ( که به طرز صحیح توجیه شده باشد) از محوطه و ساختمان باید به نمایش ۳-۲-۶-۴ تجهیزات کنترل سیستم الف - دستگاه‌های کنترل باید برای روند مبارزه با حریق و تخلیه ساختمان. مناسب باشند. در مجموعه ها و ساختمان های بزرگ بایستی مشاوره کافی بین طرفین ذینفع بعمل آید تا از پیش‌بینی تسهیلات کنترل -------- صفحهٔ بعد -------- ب - علاوه بر کنترل ساکت کردن آژیر و آژیر مجدد که در تجهیزات کنترل و نمایش پیش‌بینی شده است. بایستی کنترل تخلیه نیز وجود داشته باشد. در تجهیزات کنترل و یا در مجاورت آن باید وسیله مجهز به برچسب و به وضوح قابل رویت برای این منظور تعبیه شود تا بتواند آژیرهای اعلام حریق را به‌کار اندازد. اگر کنترل‌های تخلیه شامل شستی‌های اعلام حریق باشدء شستی های اعلام باید به وضوع دارای برچسب بوده و کار کرد آنها از سایر نقاط اعلام دستی در ساختمان متمایز باشد. عملکرد چنین کنترلی نبایستی به حالت هر وسیله ساکت‌کننده یا از کارانداختن وابسته باشد. کنترل تخلیه می‌تواند همان کنترل آژیر مجدد باشد مشروط بر آن که تمام آژیرهای اعلام حریق سیستم را فعال کرده و به طرز مناسبی دارای پ - در شرایطی که محوطه و ساختمان به دو یا چند منطقه اعلام حریق تقسیم شده است. استراتژی تخلیه مرحله‌ای باید توسط طراح سیستم پیاده شود. معمولا یک کنترل تخلیه جداگانه. مطابق مفاد بند ۳-۲-۶-۴ ب. بایستی برای هر بخش محوطه و ساختمان مورد حفاظت که در آن سیگنال تخلیه باید به طور همزمان داده شود. پیش‌بینی و فراهم گردد. در محوطه وساختمان با تخلیه مرحله‌ای, که در آن ظرفیت پله‌کان برای تخلیه تک مرحله‌ای کافی نیست. نبایستی یک کنترل منفرد که سیگنال "تخلیه"" را در تمام مناطق اعلام حریق به طور همزمان تولید می‌کند. پیش‌بینی شود. در مقابل چنین کنترلی باید در تمام ساختمان‌های دیگر با دو یا چند منطقه ت - کار با برخی کنترل‌های دستی (برای مثال, کنترل از کارانداختن) بایستی محدود به پرسنل مجاز باشد. در یک سوییج) در این‌صورت می‌توان دسترسی به تجهیزات را با به‌کار بردن قفل محدود کرده و دسترسی به ۱۷-۴ سیستم‌های شبکه‌ای ۱۱۷-۴ کلیات در یک سیستم شبکه‌ای, وظایف و کارکرد تجهیزات کنترل و نمایش در یک مکان یا پانل متمرکز نشده و بین تعدادی * پانل‌های فرعی"" که از یکدیگر فاصله دارند توزیع می‌شود. این پانل‌ها توسط شبکه‌ای که به عنوان شاهراه داده ها عمل می‌کند به همدیگر متصل هستند. برخی پانل‌های فرعی ممکن است به صورت پانل "جمع‌آوری داده ها" عمل کرده و نمایشی در آنها در نظر گرفته نشود. سایر پانل‌ها ممکن است کار کرد کامل از نظر کنترل و نمایش داشته و بتواند به عنوان پانل مستقل در شرایطی که نقصی در لینک ارتباطی بین پانل‌های فرعی بوجود آید. به‌کار خود ادامه دهد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳ سیستم‌های شبکه‌ای معمولا در شرایط زیر نصب می‌شوند : الف - در مکان‌هایی که سیستم اعلام حریق بزرگ بوده از ظرفیت تجهیزات کنترل و نمایش منفرد تجاوز می‌کند. ب - در مکان‌هایی که به مانیتورکردن متمرکز و یا کنترل تعدادی سیستم‌های اعلام حریق در ساختمان‌های اثر خرابی ونقص لینک ارتباطات و تبعات آن بر کارکرد سیستم اعلام حریق به ساختار پیکربندی سیستم شبکه‌ای, نوع شبکه و این که شبکه بخشی از مسیر سیگنال اصلی را تشکیل می‌دهد یا نمی‌دهد بستگی دارد. شبکه‌های رینگ یا حلقه‌ای در مقایسه با شبکه‌های نوع شعاعی بیشتر قابل اصلاح هستند. شبکه‌های همتا به همتا در مقایسه با شبکه‌های دارای پردازشگر مرکزی کنترل کننده ارتباطات پانل با پانلء نسبت به از کارافتادن و از دست دادن کارکرد. کمتر حساس می‌باشند. اگر تمام پانل‌های فرعی می‌توانند به عنوان سیستم‌های اعلام حریق "مستقل" عمل کرده و به شبکه به منظور تسهیل کارکردهای اولیه اعلام حریق (مانند به آژیر درآوردن اعلام حریق و احضار سرویس حریق) وابسته نیستند. نقصی در ارتباطات اثر قابل ملاحظه‌ای نداشته و شبکه را می‌توان به عنوان یک مدار ثانوی محسوب کرد. به هر حال اگر علل و منطق اثر در کار سیستم به شبکه بستگی داشته باشد لینک ارتباطات باید قابلیت مانیتورکردن» یکپارچگی و قابلیت اعتماد مسیر اصلی سیگنال را دارا باشد. هرچه بیشتر سیستم شبکه‌ای به لینک ارتباطات به منظور تاثیر بر کارکردهای اولیه سیستم اعلام حریق وابسته باشدء ضرورت بیشتری جهت حفاظت لینک ار تباطات وجود خواهد داشت. در حالت الف فوق‌الذکرء یکپارچگی کلی, اطمینان‌پذیری و دسترسی‌پذیری سیستم شبکه‌ای بایستی مشابه سیستم اعلام حریق منفرد بوده وضوابط مندرج در این نشریه را بایستی رعایت کند. بالاخص, ضروری است شبکه از نظر نواقص مانیتور شده و با کابل مناسبی سیم‌کشی شود. در منطقه اعلام حریق مبداًء مدت زمان پاسخ به فعال شدن شستی اعلام حریق حداکثر سه ثانیه بوده و در خارج از منطقه اعلام حریق مبداء زمان مذکور ده ثانیه خواهد بود. در این حالت. لینک ارتباطی بین پانل‌های فرعی بایستی به عنوان بخشی از مسیر سیگنال اصلی در نظر گرفته شود. در حالت ب فوق‌الذکرء اگر قرار باشد لینک ارتباطی کارکردهای هشدار اولیه -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۲۶ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۲-۷-۴ اصول طراحی در طراحی سیستم‌های شبکه ای اصول زیر ملاک عمل قرار خواهد گرفت : الف - در پانل‌های فرعی که دارای کارکرد نمایش اطلاعات نمی‌باشند شرایط مندرج در بند ۲-۱۶-۴ الزامی نخواهد بود معهذا این گونه پانل ها باید به سهولت قابل دسترسی برای نگاهداری باشند. همچنین در این قبیل پانل ها اخطارهای شنیداری را می‌توان از کار انداخته و غیرفعال کرد. ب - خرابی در لینک مخابراتی بین پانل‌ها نبایستی بر عملکرد و کار هر پانل فرعی تاثیرگذار باشد. پ - در سیستم‌های شبکه‌ای که لینک مخابراتی مسیر سیگنال اصلی را تشکیل داده و شامل یک یا چند کابل است. ضوابط مندرج در بند ۲-۱۹-۴ بایستی رعایت گردد. ت - تاخیر بین کار هر شستی اعلام حریق و تولید سیگنال "تخلیه"" در منطقه اعلام حریق که در آن شستی منطقه‌های اعلام حریق خارج از منطقه شستی نبایستی از ده ثانیه تجاوز کند. ث - در سیستم‌های شبکه‌ای که در آنها لینک مخابراتی مدار فرعی را تشکیل داده و شامل یک یا چند کابل است. تاسیسات کابلی باید مطابق ضوابط بخش ۲-۱۹-۴ طراحی شود. ۱۸-۴ منابع تغذبه ۱-۱۸۴ کلیات توان منبع تغذیه متعارف برای سیستم اعلام حریق معمولا توسط نیروی برق ولتاژ پایین در ساختمان تامین شده و در صورت لزوم تبدیل و تغییر می‌یابد. منبع توان (تغذیه) بایستی قابل اعتماد بوده و قابلیت تامین بزرگترین بار اعمالی به آن را تحت شرایط کار عادی» حریق و نقص, داشته باشد. اگر نقص مربوط به منبع تغذیه بوده و سبب ایجاد جریان اضافی در مدار ولتاژ پایین شود کلید قطع مدار ولتاز پایین باید عمل کند. احتمال دارد در طول عمر سیستم اعلام حریق, زمانی منبع تغذیه دچار نقص شود. این امر می‌تواند ناشی از وجود خرابی در تامین نیروی برق به ساختمان یا وجود نقص در مدار نهایی تغذیه توان سیستم اعلام حریق, باشد. بنابراین علاوه بر منابع تغذیه عادی از منابع توان پشتیبان نیز که توانایی پشتیبانی از سیستم را دارند باید استفاده شود. منابع پشتیبان نیز بایستی قابل اعتماد بوده و مرحله تغییر از تغذیه اصلی به پشتیبان و بالعکس در صورت وقوع خرابی طولانی‌تر در منابع تغذیه در سیستم‌های رده با یا رده ۳ اگر ساختمان خالی از سکنه ساختمان همچنان ایزوله و قطع باشد. انتظار می‌رود اغلب کاربران اثر این امر را بر سیستم اعلام حریق و سایر -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۷ از سکنه باشد (مانند تعطیلات آخر هفته)» سیستم می‌تواند در اشغال مجدد ساختمان توسط ساکنین (کاربران) همچنان غیرفعال باشد. این حالت برای کاربران کمتر مشهود بوده و ضروری است که وجود منبع تغذیه در سیستم توسط یک نمایشگر بصری در تجهیزات نمایش نشان داده شده و در نتیجه خرابی منبع تغذیه کل برای کاربر قابل تشخیص بوده و در زمان اشغال مجدد. سیستم اعلام حریق را وارسی و کنترل نماید. سیستم‌های رده ۳ برای تامین حفاظت در محوطه و ساختمان‌های خالی از سکنه مورد نیاز هستند. به هر حال,. ضرورت دارد یک حد عملی بر مدت زمان باتری‌های پشتیبان در نظر گرفته شود. کاربر می‌تواند ترتیبی برای رسیدگی و بازرسی سیستم در دوره خالی از سکنه بودن, اندیشیده و تسهیلاتی جهت ارسال سیگنال‌های خرابی منبع تغذیه به مرکز دریافت هشدار در نظر گرفته یا مدت زمان طولانی‌تری برای باتری‌های پشتیبان منظور اگر در محوطه و ساختمان, مولد پشتیبان که به طور خودکار شروع به‌کار می‌کند. پیش‌بینی شده باشد. می‌توان ظرفیت باتری‌های پشتیبان در سیستم رده ۸1 یا رده دا را کاهش دادء مشروط بر آن که مدارهای تحت سرویس مولد شامل سیستم اعلام حریق باشد. این امر در مورد سیستم‌های رده 9 قابل اعمال نیست چون هنگامی که محوطه و ساختمان خالی از سکنه است. فردی حضور ندارد تا خرابی مولد پشتیبان راء که باید پس از نقص منبع تغذیه شروع به‌کار کند.ء تشخیص داده و اقدام لازم را بعمل آورد. ۲-۱۸۴ اصول طراحی منابع تغذیه اصلی در طراحی منابع تغذیه ولتاژ پایین برای سیستم‌های اعلام حریق به اصول زیر بایستی توجه شود : الف - بنا به دلایل ایمنی الکتریکی. منبع برق به تمام بخش‌های سیستم اعلام حریق بایستی از طریق یک وسیله حفاظتی ایزوله‌کننده (مدار کلید قطع‌کننده مدار)که در طرف بار وسیله ایزوله کننده اصلی ساختمان (فیوز اصلی ساختمان) قرار دارد تغذیه شود. اگر کاربر بخواهد در ساعات تعطیلی ساختمان را ایزوله کند. برای سیستم اعلام حریق باید منبع جداگانه‌ای پیش‌بینی شود. ب - مدارهای نهایی منبع تغذیه به تمام بخش‌های سیستم اعلام حریق بایستی منحصرا به سیستم اعلام حریق اختصاص یافته و نباید هیچ سیستم یا تجهیزات دیگری را سرویس دهند. مدارها بایستی از نقطه‌ای در سیستم توزیع الکتریکی ساختمان نزدیک به وسیله ایزوله‌کننده اصلی (فیوز اصلی) ساختمان -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۸ مشخصات قنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حربق ساختمان پ - مشروط به رعایت مفاد بندهای ۲-۱۸-۴ الف و ب. تعداد وسایل ایزوله‌کننده بین منبع تغذیه اصلی ساختمان و واحد منبع تغذیه سیستم اعلام حریق بایستی تا آنجا که در عمل امکان‌پذیر است به حداقل برسد. ت - هر وسیله ایزوله‌کننده و حفاظتی که منبع تغذیه را از سیستم اعلام حریق ایزوله و جدا می‌کند (به استثنای ایزوله کننده اصلی ساختمان) باید دارای برچسب زیر باشد : - "اعلام حریق* در موردی که وسیله حفاظتی فقط در مدار اعلام حریق کار کرده و کارکرد کلیدی دیگری را دارا نیست. با - "اعلام حریق کلید را قطع نکنید" در مورد یک کلید (می‌تواند وسیله حفاظتی باشد یا نباشد) که فقط در مدار اعلام حریق کار می‌کند. - "اخطار. این کلید همچنین منبع تغذیه سیستم اعلام حریق را کنترل می‌کند"" در موردی که کلیدی منبع تغذیه هر دو سیستم اعلام حریق مدارهای دیگر را قطع می‌نماید. ث - هرگونه وسیله ایزوله‌کننده, کلید و وسیله حفاظتی که قادر به قطع اتصال منبع تغذیه به سیستم اعلام حریق می‌باشد باید در مکانی نصب و مستقر شود که افراد غیر مجاز به آن دسترسی نداشته یا در برابر عملیات غیر مجاز دسترسی بدون ابزار خاص آمکان پذیر نباشد. چ - مستقل از شرایط هر باتری پشتیبان (قطع شده یا کاملا دشارژ شده) منبع تغذیه بایستی قابلیت تامین حد اکثر بار اعلام حریق را دارا باشد. ۳-۱۸-۴۳ واحدهای منابع تغذیه سیستم اعلام حریق الف - تغییر و تبدیل از منبع تغذیه معمولی به منبع تغذیه پشتیبان و بالعکس نبایستی سبب ایجاد وقفه در کار سیستم اعلام حریق یا منجر به هشدار و آژیر خطا شود. یک وسیله حفاظتی نبایستی منجر به خرابی هر دو منبع عادی و پشتیبان گردد. پ - وجود برق در منبع تغذیه عادی یا پشتیبان بایستی توسط یک نمایشگر سبز که در مکان به آسانی قابل رویت توسط شخص مسوول مانتیورکردن خراآبی‌ها (برای مثال در محل تجهیزات نمایش اصلی) قرار دارد. نشان داده شود. ت -منابع عادی و پشتیبان باید به نحو مستقل از یکدیگر و بدون وابستگی به شرایط منبع دیگر قادر به -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۹ الف - منبع تغذیه پشتیبان باید از یک باتری ثانویه (قابل شارز مجدد) با شارژکننده خودکار تشکیل شده باشد. ب - باتری باید به نوعی باشد که حداقل ۴ سال تحت شرایط سیستم اعلام حریق مورد نظر کار کند. باتری‌های اتومبیل که برای روشن کردن موتور آنها به‌کار می‌رود نبایستی مورد استفاده قرار گیرد. پ - برچسب‌هایی باید بر روی باتری‌ها چسبانده شود که تاریخ نصب آنها را نشان دهد. محل قرار گرفتن برچسب‌ها باید به نحوی باشد که خواندن آنها اختلالی در کار باتری‌ها ایجاد نکند. ت - نرخ شارژ باتری باید به نحوی باشد که پس از دشارژ شدن به ولتاز نهایی‌اش, باتری بتواند به حد کافی. مطابق مفاد بند ۳-۱۸-۴۳ ث و پس از پریود شارژز ۲۴ ساعت. شارژ گردد. ث - ظرفیت تمام باتری‌های پشتیبان که به عنوان بخشی از سیستم اعلام حریق مطابق مشخصات فنی نشریه حاضر عمل می‌کنند. باید اصول زیر را اقناع کند. ۱- در سیستم‌های رده ۸۸ یا رده نا ظرفیت باید به حدی کافی باشد که بتواند کار سیستم را برای حداقل ۲۴ ساعت پشتیبانی کرده و پس از آن ظرفیت کافی برای تولید سیگنال "تخلیه"" در تمام مناطق اعلام حریق برای حداقل ۳۰ دقیقه را دارا باشد. مگر آن که ساختمان مجهز به مولد اضطراری خودکار باشد. ۲- برای سیستم‌های رده ۸1 یا رده سا در یک ساختمان مجهز به مولد اضطراری خودکار که به سیستم اعلام حریق سرویس می‌دهد. ظرفیت باید به قدری کافی باشد که بتواند کار سیستم را برای حداقل ۶ ساعت پشتیبانی کرده و پس از آن ظرفیت کافی برای تولید سیگنال "تخلیه" در تمام مناطق اعلام حریق برای حداقل ۳۰ دقیقه را دارا باشد. ۳- برای سیستم رده ۳ که در آن یکی از موارد زیر برقرار خواهد بود. ظرفیت باید به حدی کافی باشد که بتواند کار سیستم را برای حداقل ۲۴ ساعت پشتیبانی کرده و پس از آن ظرفیت کافی باید باقی مانده باشد تا بتواند تمام وسایل اعلام حریق را به مدت حداقل ۲۰ دقیقه فعال و در حال کار نگاهدارد : - موردی که در آن ساختمان به طور دایم تحت مراقبت نیروی انسانی بوده و یا خارج از ساعات کاری عادی مورد بازرسی قرار می‌گیرد. به نحوی که افراد مراقب در ساختمان حداکثر تا ۶ ساعت از وقوع خرابی در منبع تغذیه سیستم اعلام حریق از آن آگاهی خواهند یافت یا - موردی که در آن سیگنال‌های خرابی منبع تغذیه به طور خودکار به یک مرکز دریافت هشدارها ارسال شده و آن مرکز فورا سرایدار (کلیددار) ساختمان را مطلع کرده و در صورت لزوم. ارایه دهنده سرویس را در جریان خرابی منبع تغذیه قرار می‌دهد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۴- برای سایر سیستم‌های رده ۳. ظرفیت باید به قدری کافی باشد که بتواندکار سیستم را برای حداقل ۴ ساعت بیشتر از حداکثر دوره ای که در آن ساختمان احتمالا خالی از سکنه است یا برای ۷۲ ساعت. هر کدام که کمتر باشد. پشتیبانی نماید و پس از آن ظرفیت کافی باید باقی مانده باشد تا بتواند تمام وسایل اعلام حریق را به مدت حداقل ۳۲۰ دقیقه فعال و در حال کار نگاهدارد. اگر احتمالا ساختمان به مدت بیش از زمان ظرفیت باتری پشتیبان خالی از سکنه بوده و تسهیلاتی برای انتقال سیگنال‌های حریق به یک مرکز دریافت هشدار وجود دارد. سیگنال‌های خرابی منبع تغذیه نیز بایستی به طور خودکار به آن مرکز ارسال شده و فورا سرایدار یا کلیددار در جریان امر قرار داده شود. ۱-۹-۴ کلیات اجزای اکثر سیستم‌های اعلام حریق توسط کابل‌ها و سیم‌کشی به یکدیگر متصل می‌شوند ولی امکان دارد توسط وسایل دیگر نیز این اتصال صورت پذیرد که به عنوان مثال می‌توان سیستم رادیویی یا فیبر نوری را نام برد. اصول سیستم‌های رادیویی مورد استفاده در سیستم اعلام حریق در بند ۲۰-۴ مورد بررسی قرار می‌گیرد. اگر اتصالات فیبر نوری به‌کار گرفته شود ضروری است حداقل یکپارچگی و قابلیت اعتماد معادل سایر کابل‌ها که بدین منظور به‌کار می‌روند در این اتصالات پیش‌بینی شود. در هر لحظه از حریق, باید تمام اتصالات داخلی به نحو صحیح عمل نمایند. این امر بخصوص در مورد کابل‌ها اهمیت دارد. کابل‌هایی که دستگاه کنترل را به شستی‌های اعلام حریق, آشکارسازهای حریق خودکار و وسایل آژیر حریق متصل کرده و سیگنال‌ها را به مرکز دریافت هشدار ارسال می‌کنند. این امر فقط در موردی اهمیت کمتر دارد که در آن. کابل‌های اتصال دهنده در طول مدت حریق, به شرایط خطرناکی منجر نشوند (برای مثال, به علت این که خرابی سبب می‌گردد که دستگاه دیگری به حالتی که برای شرایط حریق مناسب است تغییر حالت دهد). پیش بینی با هر دقتی, در مورد این که کدام نواحی از ساختمان دچار حریق می‌شوند یا نمی‌شوند. معمولا امکان‌پذیر نیست. در مرحله طراحی, مسیرهای دقیق کابل‌ها نیز می‌تواند نامشخص باشد. بنابراین برای حصول اطمینان از این که کابل‌های مورد استفاده در مسیرهای اصلی سیگنال به مدت کافی عملیاتی و قابل استفاده باقی خواهند ماند. کابل‌هایی با قابلیت ذاتی مقاوم در برابر حریق در سراسر چنین مسیرهای اصلی سیگنال باید به‌کار گرفته شوند. یکپارچگی منبع تغذیه برای سیستم باید مهم تلقی شود.ء حتی در حالتی که از منبع پشتیبان نیز استفاده می‌گردد. بدین لحاظ مدارهای منبع تغذیه بایستی در مقابل اثرات حریق به قدر کافی حفاظت شوند. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۱ هنگامی که سیگنال اعلام حریق تولید و ظاهر می‌شود. وسایل اعلام حریق نبایستی به سیگنال دایمی از هر سیستم‌های هشدار چند مرحله‌ای, قابلیت سیستم در فراهم ساختن نشانه هایی از آشکارسازهای حریق و شستی‌های حریق بیشتر در طول یک حریق می‌تواند برای سرویس حریق ارزشمند بوده و یا برای اطمینان از تشخیص ضرورت سیگنال‌های "تخلیه*" در مناطق هشدار اضافی اهمیت داشته باشد. به منظور حصول اطمینان از عملکرد رضایت‌بخش کابل‌های در معرض حریق, بایستی کابل‌هایی که الزامات آزمون حریق مندرج در ۲-۱۹-۴ ت یا ث را برآورده می‌سازند در سراسر مسیرهای سیگنال اصلی به‌کار روند. دو سطح از مقاومت در برابر حریق را برای سیستم‌های کابل مقاوم در برابر حریق می‌توان در نظر گرفت و بسته به نوع ساختمان و سیستم اعلام حریق نصب شده این سطوح را "استاندارد*" و "ارتقاء یافته" می‌نامیم. - استفاده از کابل‌ها با مقاومت در برابر حریق در سطح "استاندارد*" برای کاربرد عمومی توصیه می‌شود. - استفاده از کابل‌ها با مقاومت در برابر حریق در سطح "ارتقاء یافته*" برای سیستم‌هاء بخصوص انواع ساختمان‌ها که در آنها امکان دارد کابل‌ها ملزم به کار و عمل صحیح در طول حریق به مدت‌هایی بیش از زمانی که معمولا برای تخلیه تک مرحله‌ای ساختمان نباز است. باشند. مثالی از این مورد. ساختمان‌های بلند مرتبه که مجهز به سیستم آبپاش خودکار جهت فرونشاندن آتش نمی‌باشند و در آنها تخلیه مرحله‌ای پیش‌بینی شده است می‌باشد. همچنین می‌توان ساختمان و محوطه‌ای با ماهیت و اندازه مشابه را در نظر گرفت که در آن مناطق دور از حریق می‌تواند به مدت طولانی در زمان حریق دارای سکنه و کاربر بوده و حریق می‌تواند به کابل‌های مربوط به بخش‌های سیستم اعلام حریق در نواحی دارای سکنه صدمه وارد کند. بنابراین تمایز بین دو سطح عملکرد مطروحه در این بخش طراحان را قادر می‌سازد در مواردی که سطح بالاتری از مقاومت در برابر حریق مورد نیاز است از کابل‌هایی با عملکرد "ارتقاء یافته" استفاده نمایند. احتمال از کارافتادن هر بخشی از سیستم اعلام حریق به علت صدمه مکانیکی به کابل‌ها را می‌توان به وسیله استفاده از کابل‌های به اندازه کافی مستحکمء» انتخاب دقیق مسیرهای کابل و پیش‌بینی حفاظت در برابر صدمه مکانیکی در مناطقی که کابل‌ها مستعد صدمه مکانیکی هستند. کاهش داد. مانیتورکردن مدارها سبب اطمینان از عدم وقوع خرابی کابل‌ها نخواهد بود ولی برای به حداقل رساندن زمان بین وقوع و تشخیص (و در نتیجه تعمیر) خرابی» ضروری است. بنابراین مانیتورکردن مدارها و حفاظت کابل‌ها در برابر صدمه در واقع اقدامات اطمینان از این که مشخصه‌های الکتریکی کابل‌هاء از جمله ظرفیت حمل جریان و افت ولتاژ برای سیستم مناسب می باشد از مسوولیت‌های طراح خواهد بود. در انتخاب کابل و نیز مسیرهای کابل باید مشکل تداخل الکترومغناطیسی از سایر کابل‌ها و منابع تشعشع الکترومغناطیسی, بخصوص در مورد سیستم‌هایی که کابل‌ها -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۲ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان برای انتقال داده‌ها (مانند مدارهای وسیله قابل آدرس‌دهی) به‌کار می‌روند. در نظر گرفته شود. در مورد اخیر کابل انتخابی نیز باید با مشخصه‌های انتقال داده مانند سرعت و شکل موج سازگار بوده و به مدت کافی در زمانی که در معرض حریق است در همان شرایط باقی بماند. مدارهای سیستم‌های اعلام حریق باید از کابل‌های سایر مدارها جدا بوده و پتانسیل مدارهای دیگر در ایجاد اخلال در کار سیستم اعلام حریق به علل زیر به حداقل برسد. - از بین رفتن عایق کابل مدارهای دیگر و یا مدارهای اعلام حریق - حریق ایجاد شده به واسطه نقصی در مدار دیگر - تداخل الکترومغناطیسی در هر مدار اعلام حریق به علت مجاورت با مدار دیگر - صدمه حاصل از ضرورت نصب سایر مدارها یا جابجایی آنها در داکت‌ها (کانال‌ها) و ترانکینگ و از جمله مدار اعلام حریق. به منظور تسهیل در شناسایی مدارهای اعلام حریق. کابل‌ها باید ترجیحا رنگ قرمز داشته باشند مگر آنکه شکل دیگری از کدبندی رنگ مناسب در نظر گرفته شود. بدین ترتیب, تفکیک مناسب بین مدارها ممکن بوده و در طول کار با سایر مدارهای الکتریکی, احتمال تداخل دستی با مدارهای سیستم‌های اعلام حریق, کم خواهد بود. ۲-۱۹-۴۳ اصول طراحی در هنگام طراحی سیستم اعلام حریق» ضوابط زیر در مورد سیم‌هاء کابل‌ها و اتصالات باید ملاک عمل قرار گیرد: الف - مشخصات الکتریکی کلیه کابل‌ها از قبیل افت ولتاژه ظرفیت حمل جریان, امپدانس و در صورت اقتضاء ب - کابل‌های مورد استفاده در تمام بخش‌های مسیرهای سیگنال اصلی و در مدار نهایی که ولتاژ پایین سیستم را تامین می‌کند بایستی برابر اصول مندرج در بندهای ۲-۱۹-۳۴ ت با ۲-۱۹-۴۲ ت بوده و شامل یکی از انواع زیر باشند. ۱- کابل‌های غلافدار مسی با عایق مواد معدنی و با پوشش کلی پولیمریک مطابق استاندارد 60702۱ |5۸ 85 با سر کابل‌های مطابق 60702-2 ۸1 135 ۲- کابل‌هایی مطابق استاندارد 7629 135 ۳- کابل‌هایی مطابق استاندارد 7846 35] ۴ کابل‌های با ولتا نامی ۳۰۰/۵۰۰ ولت (یا بالاتر) که همان درجه ایمنی حاصل از استاندارد 7629 135 را تامین می‌کنند. پ - سیستم‌های کابل به‌کار رفته در تمام بخش‌های مسیرهای سیگنال اصلی و برای منبع تغذیه ولتاژز پایین سیستم باید به آندازه کافی در برابر حریق مقاوم باشند. برای اغلب سیستم‌های اعلام حریق. کابل‌های -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۳ مقاوم در برابر حریق استاندارد (به بند ۲-۱۹-۴ ت مراجعه کنید) بایستی مقاومت کافی در برابر اثرات حریق به همراه روش‌های مناسب جهت نگاهدارنده و اتصال آنها (به بند ۲-۱۹-۴۳ چ مراجعه کنید) در نظر گرفته شود برای سیستم‌های اعلام حریق در کاربردهای زیر» سیستم‌های کابل متشکل از کابل‌های مقاوم در برابر حریق "ارتقاء یافته"" (بند ۲-۱۹-۴ ث) با روش‌های مناسب از نظر نگاهداری و اتصالات باید به‌کار روند (بند ۲-۱۹-۴۳ چ): ۱- در ساختمان‌ها (یا بخش‌هایی از ساختمان‌ها) که در آنها سیستم آبپاش پیش‌بینی و به‌کار نرفته و استراتژی حریق شامل تخلیه در چهار مرحله یا بیش از آن است. ۲- در ساختمان‌های بدون سیستم آبپاش و با ارتفاع بیش از ۳۰ متر. ۳- در ساختمان‌هایی که در آنها حریق در یک منطقه می‌تواند بر کابل‌های مسیرهای اصلی سیگنال مرتبط با مناطق دور از حریق تاثیر داشته و در آن» به نظر می‌رسد در طول حریق» مردم در همان پیش‌رونده یا مکان‌های صنعتی بزرگ بخصوص باشند. کابل مقاوم در پرایر ربق از بقاء باقنه شکل ۱۴-۴ الف : مثالی از سیستم اعلام حریق شبکه‌ای در ساختمان چند طبقه و کاربرد کابل درجه استاندارد برای سیم کشی محلی و کابل درجه ار تقاً یافته برای کابل کشی شبکه -------- صفحهٔ بعد -------- کابل‌مقاوم در پرابر خر نق استاندارد مسبر کلی کابل شبکه متعددی از حلقه کابل شبکه ای وجود دارد تخهیرات کنترل در این ساختمان مدارهای ازیر سروس دشده به ساعمان‌های دوردست کابل معاوم در برابر حریق استاندارد ثابل مفاوم در برایر حریق ارنقاء یافنه شکل ۱۳-۴ پ : کاربرد کابل ار تقاء بافته. مقاوم در برابر حریق در برخی سایت های بزرگ -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۵ ۴ در هر ساختمان دیگرء که در آن طراح یا هر مقام مسوول ضوابط و مشخصات, بر مبنای ارزیابی ریسک حریق. ملاحظات مهندسی حریق را در نظر می‌گیرد. استفاده از کابل‌های مقاوم در برابر حریق ارتقاء یافته را ضروری می‌داند. ت - کابل‌های مقاوم در برابر حریق باید طبق طبقه‌بندی 30 ۳11 در هنگام انجام آزمون براساس استاندارد 0 15 بوده و در صورت قرار داشتن تحت آزمون زیرء یکپارچگی مدار را برقرار نگاهدارند : - نمونه‌ای از کابل به طور همزمان در معرض شعله در دمای ۴۰|۵] + ۸۳۰ و شوک مکانیکی به مدت ۵ دقیقه قرار گرفته و به دنبال آن به طور همزمان در معرض اسپری آب و شوک مکانیکی به مدت ث - کابل‌های مقاوم در برابر حریق ارتقاء یافته باید مطابق طبقه‌بندی 120 ۳11 در هنگام انجام آزمون 0 5۳ بوده و در صورت قرار داشتن تحت آزمون زیرء یکپارچگی مدار را برقرار نگاهدارند : - نمونه‌ای از کابل به طور همزمان در معرض شعله در دمای ۱۴۰۱|۰۲ + ‎٩۳۰‏ و شوک مکانیکی به مدت ۰ دقیقه قرار گرفته و به دنبال آن به طور همزمان در معرض اسپری آب و شوک مکانیکی به مدت ج -روش‌های طراحی نگاهدارنده‌های کابل‌ها بایستی به نحوی باشد که یکیارچگی مدار به پایین تراز مقداری که کابل می‌تواند تحمل کند کاهش نیابد و در هنگام پیش بینی نگاهدارنده‌های کافی, بتواند با دما و مدت زمان کاری کابل سازگار باشد. چ -در مواردی که در عمل امکان‌پذیر است. کابل‌ها باید بصورت یکیارچه و بدون اتصال خارجی نصب شوند. تمام سر کابل‌ها و اتصالات آنتهایی کابل‌ها و سایر لوازم مربوط باید به نحوی باشند که احتمال خرابی اولیه در زمان وقوع حریق به حداقل برسد. به استثنای اتصالات درونی اجزای سیستم مانند تجهیزات کنترل» شستی‌های اعلام حریق, آشکارسازهای حریق و آژیرهاء ترمینال‌های مورد استفاده در کابل‌ها باید از مواد و مصالحی ساخته شده باشند که بتواند آزمون دما و مدت زمان آن را همانند کابل مورد استفاده تحمل کند. تمام اتصالات. به غیر از آنهایی که در اجزای سیستم به‌کار می روند بایستی در داخل جعبه اتصالات قرار داشته و برچسب حاوی کلمات "اعلام حریق "" را دارا باشد تا با سایر سرویس‌ها اشتباه نشود. ح - به استثنای شرایط بخصوص دشوارء کابل‌های غلافدار مسی با عایق مواد معدنی مطابق استاندارد 2 5۸ 85 و کابل‌های زره‌دار با سیم فولادی مطابق استاندارد 7846 35 را می‌توان در سراسر بخش‌های سیستم بدون حفاظت مکانیکی اضافی به‌کار برد. سایر کابل‌ها باید در هر ناحیه‌ای که احتمال صدمه فیزیکی یا حملات جانوران جونده وجود دارد. تحت حفاظت مکانیکی قرار گیرند. در مناطقی که کمتر از دو متر از سطح طبقه (کف) فاصله دارند. ملاحظات خاصی باید بعمل آید. می‌توان با نصب کابل -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۶ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان روی سینی کابل یا دفن آن در سازه ساختمان یا نصب در لوله. داکت یا ترانکینگ. حفاظت مورد نظر را فراهم ساخت. در مکان‌هایی که احتمال شرایط بخصوص دشوار وجود دارد (مانند برخورد کامیونت‌های بالابر چنگالی یا حمل کننده‌های اموال و مصالح)» حفاظت اضافی و مستحکم باید برای تمام کابل‌ها پیش‌بینی شده و آنها را در سازه ساختمان یا در لوله‌های فلزی یا ترانکینگ فلزی نصب کرد. خ -اگر با توجه به مفاد بند قبل, استفاده از لوله ضرورت داشته باشد. لوله باید مطابق بخش مرتبط استاندارد 6 ۳۸۳ 85 باشد. هر گونه ترانکینگ غیر فلزی مورد استفاده در ساختمان بایستی هماهنگ با استاندارد 4678-4 35 باشد. د - تمام هادی‌ها بایستی دارای سطح مقطع حداقل یک میلیمتر مربع باشند. ذ - به منظور پرهیز از ریسک صدمه مکانیکی به کابل‌های اعلام حریق, این نوع کابل‌ها نباید در لوله‌ای که کابل‌های سرویس‌های دیگر قرار دارند نصب شوند. را - به منظور پرهیز از تداخل الکترومغناطیسی با سیگنال‌های اعلام حریق, هرگونه توصیه‌های سازنده تجهیزات اعلام حریق در مورد جدایی کابل‌های اعلام حریق از کابل‌های سرویس‌های دیگر بایستی رعایت ز - در مواردی که از کابل‌های چندرشته‌ای برای اتصالات مدارهای اعلام حریق استفاده می‌شود. هیجکدام از رشته‌ها و هادی‌ها نبایستی برای مدارهایی به غیر از مدارهای سیستم اعلام حریق, به‌کار گرفته شوند. زا - تمام کابل‌های اعلام حریق بایستی دارای یک رنگ ثابت باشند به طوری که رنگ مذکور در کابل‌های سرویس الکتریکی عمومی ساختمان به‌کار نرفته و در نتیجه بتوان آنها را از سایر کابل‌ها تمیز داد. س - کابل‌های اعلام حریق حاوی برق با ولتاز فوق پایین (0ع۷۵11۵ 0۷[ - ۳۷1۲۵) باید از مدارهای دارای ولتاز بیش از ولتاژ فوق پایین جدا باشند. بخصوص, کابل اصلی منبع تغذیه به هر تجهیزات کنترل و نمایش با منبع تغذیه نبایستی از همان ورودی کابل که کابل‌های ولتاز فوق پایین استفاده می‌کنند به تجهیزات مذکور وارد شوند. در داخل تجهیزات نیز کابل‌های ولتاز پایین و کابل‌های ولتاژ فوق پایین باید تا حدامکان ۲-۴ سیستم رادبوبی ۱-۲۰-۳۴ کلیات برخی ضوابط و اصول مندرج در این نشریه که به سیستم‌های با سیم قابل اعمال است در مورد سیستم‌های لینک رادیویی, مناسب نبوده یا قابل استفاده و استناد نمی‌باشد. به طور اخص, ضوابط مذکور به منابع تغذیه و مانیتورکردن خرابی‌ها مربوط می‌شوند. برای سیستم‌های لینک رادیویی اصول اضافی از نظر یکهارچگی و عملکرد لینک ار تباطات رادیویی بین اجزاء و تجهیزات کنترل و نمایش باید منظور شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۷ در عمل, هیچ سیستمی از قابلیت اعتماد کامل برخوردار نیست لیکن یکی از اهداف طراحی سیستمی خوب در واقع کاهش احتمال از کار افتادن آن درهنگام شروع آتش‌سوزی است. بررسی مزایا و معایب سیستم های لینک با سیم و لینک رادیویی سبب می‌شود که سیستم مناسبی برای مجموعه یا ساختمان مورد نظر انتخاب شود. به طور کلی در هنگام ارزیابی محوطه و ساختمان و انتخاب فناوری مناسب برای آن» باید احتیاط های لازم از هر جهت بعمل آید زیرا هیچ کدام از این دو نوع سیستم به تنهایی برای هر مکانی مناسب نیستند. اجزای سیستم که به طور رادیویی به یکدیگر اتصال می یابند شامل وسایل اعلام حریق مانند آژیرهای اعلام حریق و نیز آشکارسازها و شستی‌های اعلام حریق می‌باشند. به هر حال آزمایش سیستم اعلام حریق توسط انجام آزمون‌ها و تمرین‌های تخلیه.در صورتی که علاوه بر توصیه‌های سازنده باشد. می‌تواند عمر باتری‌های آژیر اعلام حریق لینک رادیویی را کاهش دهد. در برخی موارد از ساکت کردن خودکار آژیرهای لینک رادیویی استفاده می‌شود تا بر مشکل دشارژ غیر ضروری باتری‌های آژیر فائق آیند. به هر حال, آژیرهایی با چنین امکاناتی باید توسط هر حریق جدید یا فرمان تخلیه‌ای مرحله‌ای جدید دوباره فعال شود. چنین امکاناتی نبایستی سبب اخلال در قابلیت سیستم برای فراهم کردن اخطار شنیداری کافی به ساکنین در هنگام حریق گردد. اجزای دیگر سیستم لینک رادیویی می‌تواند واحدهای رله رادیویی باشد که در مسافت‌های دور از تجهیزات کنترل و نمایش نصب شده و برد سیستم را افزایش می‌دهند. در مواردی که چنین واحدهای رله به‌کار می‌روند و پانل‌های کنترل و نمایش جدا هستند. با سیستمی از نوع شبکه‌ای روبرو هستیم. همچنین ارتباطات رادیویی می‌تواند تعداد معدودی از آشکارسازها و سایر اجزاء را با سیستمی که با سیم است لینک رادیویی نماید. اصول این نشریه به سیستم‌های لینک رادیویی یکپارچه از نوع اخیر نیز قابل اعمال است. ۲-۲-۴ اصول طراحی در طراحی سیستم اعلام حریق لینک رادیویی باید اصول زیر مد نظر بوده و ملاک عمل قرار گیرد : الف - سیستم‌های لینک رادیویی باید با کلیه اصول مندرج در این نشریه منطبق باشند. به استثنای موارد زیر : ۱(- تمام اجزای لینک رادیویی باید حداقل از دو منبع برق مستقل تغذیه شوند. این منابع می‌توانند به صورت زیر به‌کار گرفته شوند. منبع تغذیه عادی به علاوه باتری ذخیره یا رزرو (اولیه یا ثانویه با شارژ دایمی) با [) باتری اولیه به علاوه باتری اولیه دوم یا ذزْ) باتری اولیه به علاوه باتری ثانویه ۲- اجزاء به غیر از تجهیزات کنترل و نمایش, می‌توانند برای تامین توان برق عادی از باتری استفاده -------- صفحهٔ بعد -------- ۳- منابع تغذیه‌ای که شامل یک یا چند باتری اولیه هستند باید حداقل به مدت ۳۰ روز در باره خرابی قریب‌الوقوع هر باتری اخطار دهند. این امر به شکل شرایط اخطار ضعیف بودن باتری در تجهیزات کنترل و نمایش نشان داده خواهد شد. ۴ در مواردی که منابع تغذیه برق به هر یک از اجزای لینک رادیویی به نقطه ای برسد که تأمین نیروی برق برای کار عادی اجزای مزبور برای بیش از ۷ روز کافی نباشد و بعلاوه وسایل اعلام حریق نتواند برای بیش از ۳۰ دقیقه در شرایط اعلام حریق تغذیه شود بایستی در تجهیزات کنترل و نمایش اخطار خرابی داده شود. ۵- منابع تغذیه اولیه بایستی دارای عمر عملیاتی عادی به مدت ۳ سال در گستره دمای ۱۵۵+ تا ۵ قبل از اعلام سیگنال توان کم و پایین. باشند. ۶ هرگونه خرابی منجر به از دست رفتن ارتباط با اجزای لینک رادیویی باید در تجهیزات کنترل و نمایش,» در عرض دو ساعت از وقوع آن خرابی, نشان داده شود. ب - کابل آنتن‌های سیستم لینک رادیویی بایستی از نطر مدار باز یا مدار اتصال کوتاه مانیتور شوند. هرگونه خرابی در تجهیزات کنترل و نمایش در عرض ۱۰۰ ثانیه از وقوع آنء بایستی نشان داده شود. پ - در کابل های آنتن مورد استفاده در مسیرهای غیر اصلی سیگنال ضوابط مندرج در بند ۲-۱۹-۴ باید رعایت شود. به هر حال,.کابل هایی که حایز شرایط مندرج در بند ۲-۱۹-۴ت نمی باشند را می توان به شرطی مورد استفاده قرار داد که از مسیر دارای ریسک کم حریق عبور داده شده یا به وسیله حد اقل ۱۲ میلیمتر گج پوشانده شده و یا با استفاده از موادی که حد اقل ۲۳۰ دقیقه در برابر حریق مقاوم است(برابر استاندارد 476 85) حفاظت شود . ت - آنتن‌ها بایستی به نحوی طراحی و ساخته شده باشند که جهت بازکردن و جابجایی محفظه خارجی آنها به ابزارهای خاصی نیاز باشد. ث - به استثنای حالتی که نمایش بصری در آشکارساز شروع و تولید سیگنال اعلام حریق به طور دستی در پانل کنترل باز نشانی می‌شود. نمایش مذکور باید به مدت حداقل ۲۰ دقیقه پس از شروع روشن باقی بماند و سپس به طور خودکار خاموش شود. ج -اگر هیچگونه انتقال رادیویی معتبر از هر وسیله حریق رادیویی به مدت ۲ ساعت دریافت نشده, شناسه یا نمایش خرابی باید در عرض ۱۰۰ ثانیه در ۳آلح ایجاد شود. چ - ۳۰ ثانیه پس از تداخل دایمی با سیگنال اصلی که می‌تواند عملکرد سیستم اعلام و تشخیص حریق را به مخاطره اندازد. شناسه خرابی بایستی در طول ۱۰۰ ثانیه دیگر در :۲1 ایجاد و به نمایش درآید. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱۳۹ ح - نصب سیستم لینک رادیویی فقط پس از رسیدگی و آرزیابی جامع به منظور رعایت نکات زیر صورت ۱- هیچگونه منابع انتقال رادیویی که با ارتباطات رادیویی بین تجهیزات کنترل و نمایش و سایر اجزای سیستم. تداخل کند یا آن را مسدود نماید. وجود ندارد. اجزای لینک رادیویی قرار است نصب شوند. وجود دارد. در این مورد. باید حداقل تراز قابل قبول سیگنال که توسط سازنده در مقایسه با تراز نویز زمینه رادیویی تعریف شده. در زمان آرزیابی مورد نظر باشد. ۳- در صورتی که سیستم به شکل شبکه‌ای باشد باید شرایط ارتباطات تعریف شده در بند ۲ فوق‌الذ کر ۴ سوابق و رکوردهای قرائت‌های شدت سیگنال برای هر وسیله رادیویی که در زمان ارزیابی انجام گرفته و نیز اطلاعات مرتبط با تراز نویز زمینه جهت استفاده آتی باید نگاهداری و بایگانی شود. کالیبراسیون بعدی قرار است انجام شود باید بر روی دستگاه ارزیابی مشخص و علامت‌گذاری شود. د - در زمان پیاده‌سازی و پس از نصب تمام دستگاه‌ها از جمله آنتن‌های دوردست. رکوردهای زیر در رابطه با داده‌های رادیویی باید ثبت و نگاهداری شود : مشابه در همان فرکانس پرهیز شود. ۲- جزییات تراز سیگنال دریافتی در هر واحد گیرنده. این داده‌ها باید شامل ترازهای سیگنال دریافتی در تمام وسایل رادیویی و تراز نویز زمینه باشد. در مورد سیستم شبکه‌ای (یعنی سیستمی با چند غیر این صورت باید اقدام اصلاحی ذی‌ربط بعمل اید. ۱- یک دستگاه کنترل و نمایش مادر که در آن تمام کنترل‌ها و نمایش‌ها وجود داشته و سایر پانل‌ها فاقد کنترل یا نمایش می‌باشند با -------- صفحهٔ بعد -------- ۲- یک دستگاه کنترل و نمایش نظارتی که در آن نمایش‌ها و شناسه‌های ضروری وجود داشته و احتمالا برخی کنترل‌ها نیز در آن پیش‌بینی شده باشد و سایر دستگاه ها نیز دارای بعضی از این نوع وظایف باشند. بسته به نوع پیکربندی سیستم» این گونه دستگاه ها باید بامشخصات مناسب و مرتبط انتخاب ۱-۲۱۴ کلیات در طراحی ونصب سیستم اعلام حریق به منظور پرهیز از تداخل الکترومغناطیسی, بخصوص دریافتی از با ارسالی به سایر تجهیزات باید نهایت دقت و احتیاط بعمل آید. تداخل الکترومغناطیسی در سیستم اعلام حریق می‌تواند از تلفن‌های همراه, فرستنده‌های رادیویی, سایر دستگاه‌های مورد استفاده در ساختمان. رعد و برق و حالات گذرای نیروی برق, ناشی شود. تجربه نشان داده که سوء عملکرد برخی سیستم‌های اعلام حریق به سبب تداخل الکترومغناطیسی حاصل از نزدیکی کابل‌های اعلام حریق به کابل‌های انتقال برق با بارهای القایی و جریان زیاد بوده است. گستره‌ای که در آن چنین امری ممکن است رخ دهد به عوامل زیر بستگی دارد. - تأثیر پذیری برخی تجهیزات اعلام حریق به تداخل الکترومغناطیسی - میزان حفاظت پرده ای(017016611010 50766111118) قابل تحمل توسط کابل - فاصله جدایی کابل های سیستم اعلام حریق از سایر سرویس ها در تمامی کابل‌های مندرج در بند ۲-۱۹-۴۳ ب درجه‌ای از حفاظت پرده ای پیش‌بینی شده است. ولی در اجرا باید سعی شود تا با استفاده از روش های مناسب و صحیح مانند دقت در اتصالات حفاظ انتهای کابل ها وحتی المقدور اجتناب از کابل کشی های طویل غیر ضروری (برای مثال, بیش از ۳۵ متر در مجموع) در مجاورت کابل‌های برق جریان بالا بویژه کابل هایی که بار القایی بالا دارند. تداخل الکترومغناطیسی را به حد اقل کاهش داد. تداخل الکترومغناطیسی را می‌توان با قراردادن یک صفحه فلزی جداکننده بین کابل‌های اعلام حریق و کابل‌های برق (مانند مورد ترانکینک بخش‌بندی شده) کاهش داد. جداسازی کابل‌های اعلام حریق و کابل‌های سایر سرویس‌ها در سراسر سیستم تاسیسات الکتریکی ممکن است عملی نباشد. به عنوان مثال. مسایل اقتصادی می‌تواند دیکته کند که کابل‌های اعلام حریق در سینی کابل یا داکت‌های کابل‌های سایر سرویس‌ها سهیم شوند. به هر حال باید احتیاط لازم بعمل آید تا گستره‌ای که در آن جداسازی قابل تحقق نیست به حداقل ممکن برسد. بخصوص در سیستم‌های آدرس‌پذیر و شبکه‌ای این امر اهمیت بیشتری را دارا است. اگر براساس دستورالعمل و مشخصات سازنده, جدایی مذکور لزومی نداشته باشد.» گستره مذکور به حداقل خواهد -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱:۱ رسید مانند این که اگر کابل‌های اعلام حریق همیشه عمود بر کابل‌های سایر سرویس‌ها بوده و از آنها عبور ۲-۲۱-۳۴ اصول طراحی الف - سیستم‌های اعلام حریق بایستی به نحوی طراحی و نصب شوند که سبب ایجاد تداخل الکترومغناطیسی یا انعطاف‌پذیری بدون دلیل در برابر آن نبوده و بر طبق ضوابط سازگاری الکترومغناطیسی ۱۹۹۳ (و نسخ اصلاح و به روز شده آن) که راهنمای 89/336/812 101۳۵00۷۵ ۳۳۸/12 را اجرا می‌کند. عمل نمایند. ب - به منظور رعایت ضوابط سازگاری الکترومغناطیسی, باید حداقل اصول زیر ملاک عمل قرار گیرد : ۱- هر جزء سیستم باید الزامات مربوط به استاندارد محصولات برای آن جزء را از نظر خصوصیات الکترومغناطیسی برآورده سازد. ۲- با استناد به اصول مندرج در بند ۲-۱۹-۳۴ کابل‌ها بایستی از یکدیگر جدا و متمایز شوند. ۳- روش نصب باید با اصول مرتبط مندرج در ضوابط سازگاری الکترومغناطیسی. بخصوص در مورد کیفیت اتصالات و ترمینال‌های انتهایی کابل و پیوستگی پرده های حفاظتی( سکرین‌ها)» مطابقت داشته باشد. برای کابل‌های غلافدار مسی با عایق مواد معدنی, ترمینال‌بندی پرده‌ها باید حول کل ۰ درجه پرده تاثیرگذار باشد. در مورد سایر کابل‌هاء باید احتیاط لازم بعمل آمده و مطمئن شد که اسکرین کابل تا ترمینال مناسب در پانل یا وسیله کنترل ادامه و پیوستگی داشته باشد. با استفاده از کابل‌هایی که در آنها هادی حفاظتی مدار عایق نشده در تماس دایم در تمام طول کابل است. امر فوق معمولا تحقق می‌یابد. ۴- هرنوع مشخصات کابل که توسط سازنده مشخص و اعلام شده و از نظر مطابقت با الزامات راهنمای 6 ]۳۱ اهمیت دارد باید ملاک عمل قرار گیرد. به هر حال کابل‌هایی که با اصول این نشریه مطابقتی ندارند فقط هنگامی می‌توانند به‌کار روند که توافق قبلی کلیه طرف‌های ذینفع کسب شده و مشخصات این کابل‌ها به عنوان تغییرات رکورد و ثبت شده باشد. ۵ زمین کردن صحیح تجهیزات به منطور عملکرد کافی 11۸12 و نیز ایمنی الکتریکی آمری حیاتی است. به اصول مندرج در بخش ۲۲-۴ بخصوص از نظر تفاوت مابین اتصالات زمین کارکردی و حفاظتی باید توجه شود. ۶- هماهنگ با الزامات عملی نصب. لخت‌کردن هسته و بیرون بودن آن از اسکرین بایستی به حداقل برسد. ۷ در مواردی که براساس مشخصات سازنده تجهیزات کنترل, سیستم به زمین‌های چند اسکرین برای هر مدار حساسیت دارد.ء دستورات سازنده در این رابطه بایستی انجام و مراعات شود. ۸- در صورت لزومء پرده کابل بایستی در سراسر کل مدار تداوم و پیوستگی داشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- -٩‏ در مواردی که ضروری است کابل‌های سیستم اعلام حریق از روی کابل‌هایی که می‌توانند تداخل ایجاد کنند عبور کند. کابل‌ها باید در زوایای قائم نسبت به آنها قرار داشته باشند. ۲۳-۴ ایمنی الکتریکی ۱۲۲-۴ کلیات سیستم اعلام حریق شکل و نوع خاصی از تاسیسات الکتریکی بوده و بخش اعظم آن در ولتاژ فوق پایین (51۷) عمل کرده و مفاد استاندارد 7671 135 در رابطه با ایمنی و زمین‌کردن قابل اعمال و استناد است. توجه به این نکته اهمیت دارد که منبع تغذیه تجهیزات معمولا دارای یک هادی حفاظتی مداری (۲۳0) می‌باشد که به عنوان زمین حفاظتی عمل خواهد کرد. برخی دستگاه‌های الکتریکی مانند تجهیزات مجهز به عایق دوبل (دوگانه) به علت ایمنی ذاتی منظور شده در طراحی. زمین حفاظتی ندارند. معذالک. به طور کلی. نیروی برق ولتاژ پایین (1۷) اعمالی به تجهیزات اعلام حریق به زمین حفاظتی نیاز دارند. سیستم‌های ۷ات می‌توانند یکی یا هر دو نوع اتصال زمین به شرح زیر را دار باشند : الف - زمین حفاظتی (]۳) به منظور حفاظت از خطر شوک وارده به هر فردی که بخش‌های هادی تاسیسات را لمس می‌کند پیش‌بینی و اجرا می‌شود. در صورت وقوع خرابی» هدف از ۳۳ هدایت جریان خرابی به زمین بوده و این امر باعث فعال شدن وسیله حفاظت مداری نهایی و قطع منبع تغذیه و در نتیجه جلوگیری از خطر شوک خواهد بود. ب - زمین کارکردی (]۳) زمینی است که برای اهداف, نه الزاما مرتبط با ایمنی, بلکه اساسا به عنوان اسکرین مدارهای مرتبط ضروری است. لازم است ]۳ مطابق دستورالعمل‌های سازنده به تجهیزات اعلام حریق اتصال یابد. آمکان دارد بیش از یک ت۳5 وجود داشته. به طوری که هر یک برای مثال با یک حلقه. یک مدار شعاعی یا یک واسط مرتبط باشد. به استثنای مواردی که سازنده روش دیگر و متفاوتی را توصیه کرده باشد. لازم است هرمدار ۳5 فقط در یک محل به ]۳ اتصال یابد. امکان دارد ۳۳ الزامات ۲۳۴ را برآورده نکند. مثالی از ]۲ برای سیم‌کشی حلقه‌ای در شکل ۱۵-۴ الف نشان داده شده است. توجه کنید که در این مثال, تا یا اسکرین برای حلقه فقط در 5ال) منتهی (پایاندهی) شده و از زمین‌های غیر منتظره و تصادفی جلوگیری کرده و در عین حال جدایی از ۲۳۲ مدار فرعی را حفظ می‌کند. مثالی از ]] برای شبکه در شکل ۱۵-۴ ب نشان داده شده است. توجه کنید که در این مثال, ۳ دو دستگاه را به طریق عمل خواهد شد. اگر براساس دستورالعمل‌های سازنده, ۳۳ و ۳۳ می‌توانند یکسان بوده و به صورت یک واحد عمل کنند (مانند مورد کاربرد کابل غلافدار مسی با عایق مواد معدنی). می‌توان قبول کرد که -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی ۱5۳ اسکرین در بیش از یک نقطه به زمین اتصال یابد. احتیاط خاصی لازم است بعمل آید تا از کفایت اتصال زمین و حفاظت در برابر شوک حاصل از تماس با اجزای فلزی اطمینان حاصل شود. امکان دارد به راهنمایی‌های متخصصین (برای مثال, از سازندگان تجهیزات) در ساختمان‌های بزرگ که در آنها پتانسیل‌های اتصال زمین مختلف وجود دارد نیاز باشد تا ایمنی الکتریکی مورد مصالحه قرار نگرفته و از جریان‌ها چرخان (ع0170121111) پرهیز شود. آسکارسازها و وسابل میدانی ناباندهی مبانی اسکرین بایاندهی اسکرین در تا|") به منظور جلوگیری از زمین‌های تصادفی پاباندهی اسکرین در ۱ 1۳) پایالدهی اسکرین در 2 1۳) شکل ۱۵-۴ ب : مثالی از شرایط شبکه -------- صفحهٔ بعد -------- همچنین لازم است که طراح از ایمنی سیستم در هنگام نگاهداری اطمینان حاصل کند. ضروری است که منبع تغذیه (1۷) هر دستگاه دارای تسهیلات ایزولاسیون دو قطبی در مجاورت خود باشد که در این صورت در زمان نگاهداری» سیستم از نظر خطر شوک ایمن خواهد بود. منابع تغذیه اعلام حریق بایستی مطابق ضوابط استاندارد 54-4 ۲۳۸ 85 باشند. اگر ترمینال‌های مدارهای ۷ات در معرض تماس با انسان باشند. برای مثال هنگامی که یک آشکارساز از پایه‌اش جدا می‌شود. منبع تغذیه اعلام حریق بایددارای ترانسفورماتور ایزوله ایمنی باشد تا تماس با ترمینال‌ها در هوای خشک ایمن بوده و خطری بوجود نیاید. مدارهای آدرس‌پذیر اغلب به جریان‌های چرخان حاصل از زمین‌های چندگانه حساس هستند. مدارهای غیر آدرس پذیر معمولا کمتر حساس بوده و زمین‌های چندگانه می‌توانند قابل تحمل باشند. ۲-۲۲۴ اصول طراحی الف - طراحی سیستم باید به نحوی باشد که الزامات مرتبط مندرج در استاندارد 7671 85 را اقناع کند. بخصوص هادی‌های ۲۳ به اندازه کافی از نظر مقادیر نامی باید تعریف شده باشند. ب - دستورالعمل‌های سازنده ۲15 یا علامت‌گذاری‌های محصول بایستی رعایت شده و بالاخص از نظر ترتیبات زمین کردن موارد فوق باید ملاک عمل قرار گیرد. پ -اگر کابل‌های اعلام حریق 81-۷ از همان کانال سیم‌کشی استفاده می‌کنند که سار کابل‌ها نیز در آن قرار دارندء عایق کابل‌های اعلام حریق باید دارای بالاترین ولتاژ نامی باشد. ت - در مدارهای 51.۷ با اجزای قابل جابجا شدن (مانند آشکارسازها یا اجزای آنها) که در آنها بخش‌های مداری هادی با پتانسیل 81.۷ قابل تماس می‌باشند. اصول زیر باید رعایت گردد. ۱(- کلیه منابع تغذیه مرتبط با آشکارسازی حریق و سیستم اعلام حریق بایستی مطابق استاندارد 4- ۸ 85 بوده و شامل ترانسفورماتورهای ایزولهکننده ایمنی بر طبق استاندارد 61558 ۸ 135 باشند. ترانسفورماتور»ء محفظه منبع تغذیه پا محفظه منبع تغذیه داخلی بایستی با سمبول و نماد مناسبی علامت‌گذاری شوند. در هنگام بازرسی و بازکردن دستگاه‌ها (به عنوان مثال, در هنگام سرویس کردن جاری و متعارف)» علایم باید قابل رویت و به سهولت قابل تشخیص باشند. -۲‏ در شرایط خشک. لزومی ندارد آشکارسازهای حریق به پایه‌هایشان قفل شوند. ۳ در مناطقی که شرایط مرطوب و نمناک وجود دارد. یک یا چند اصول و نکات زیر باید ملاک عمل - ولتاژهای مدار از ۱۵ ولت جریان مستقیم بدون موجک (۲10010) پا ۶ ولت ولتاز موثر جریان متناوب کمتر خواهند بود. - ابزاریا فنون خاصی برای جابجا کردن اجزاء و اقلام دارای ولتاژ ۷بأتا مورد نیاز خواهد بود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم: ضوابط طراحی : ۱ - اقلام و اجزای سیستم باید به نحوی استقرار یابند که به استثنای پرسنل نگاهداری مجازء افراد ث - به منظور ایزولاسیون دو قطبی منابع تغذیه اصلی به تمامی بخش های سیستم. باید امکاناتی پیش‌بینی شده و تجهیزات ایزولاسیون در مکان‌های مناسبی و در مجاورت دستگاه مربوطه تعبیه شوند به نحوی که برای کار با آن افراد و تکنیسین‌های نگاهداری نیازی به دسترسی به بخش‌های دوردست ساختمان نداشته باشند. این تجهیزات باید دارای قابلیت قفل شدن در هر دو حالت نرمال و ایزولاسیون باشند تا از -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ +۰ + کنترل آژبرهای خطا -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرلآزیرهای خطا ۱۳۷ ۱-۱-۵ کلیات آژیرهای خطا باعث ایجاد وقفه در فعالیت‌های روزانه و عدم اعتماد افراد به سیستم اعلام حریق می‌شود. این گونه آژیرها حتی ممکن است موجب به مخاطره افتادن ایمنی افرادی گردد که با تجربه شماری از این نوع آژیرها به یک هشدار واقعی عکس‌العمل مناسب نشان ندهند. مسوولیت محدودیت آیرهای خطا بر عهده تمامی کسانی است که به نحوی در تهیه مشخصات. طراحی, اجراء راه‌اندازی» مدیریت بهره‌برداری و نگهداری سیستم مشارکت داشته‌اند. مسوولیت اصلی بر عهده طراح سیستم است زیرا انتخاب نوع سیستم برای ساختمان مورد نظر از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. نقش پیمانکار. نصب سیستم برابر الزامات طراح است. لیکن در مواردی که پیمانکار نصب به مواردی برخورد کند دال بر این که سیستم برای شرایط محل نصب تناسب ندارد (مانند شرایط محیطی) و ممکن است باعث شمار غیرقابل قبولی آژیرهای خطا شود.ء ضرورت دارد که این مراتب به دستگاه نظارت. طراح یا مشاور گزارش شود تا نسبت به بررسی و در صورت لزوم اصلاح سیستم اقدام شود. پس از تحویل یک سیستم. مدیریت بهره‌برداری موظف خواهد بود که سیستم اعلام حریق و ساختمان مربوط را به گونه‌ای راهبری نماید که از بروز آژیرهای خطا حتی‌المقدور اجتناب شود. موسسات طرف قرارداد برای سرویس و نگهداری سیستم‌های اعلام حریق باید نسبت به نرخ آزیرهای خطا توجه داشته و در صورت لزوم توصیه‌های لازم در این زمینه را به بهره‌بردار آرایه نمایند. ۲-۱-۵ توصیه‌های لازم الف - در طراحی و اجرای سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق مشاور باید ضمن رعایت ضوابط و معیارهای مندرج در این بخش و در نظر گرفتن حفاظت‌های لازم و کافی برای افراد و اموال. شکل سیستم را به گونه‌ای انتخاب نماید که از وقوع آزیرهای خطا با نرخ غیرقابل قبول اجتناب شود. ب - در مواردی که پیمانکار نصب سیستم به مواردی برخورد می‌کند که ممکن است به آژیرهای خطا با نرخ غیرقابل قبول بیانجامد. باید این مراتب را به دستگاه نظارت و مشاور گزارش نماید. پ - در زمان راه‌اندازی و پذیرش سیستم (ع001711718910111) باید بررسی‌هایی بعمل آید تا پتانسیل مشهودی برای نرخ غیرقابل قبول آژیرهای خطا وجود نداشته باشد. ت - فرد مسوول پذیرش و تایید سیستم (بند ۸-۶) باید اجرای مقررات این بخش را از نظر طراحی, اجرا و راه‌اندازی و پذیرش مورد تایید قرار دهد. -------- صفحهٔ بعد -------- ث - مشاور و فروشنده تجهیزات سیستم اعلام حریق باید تواماً اطلاعات کافی از تکنولوژی سیستم و چگونگی راهبری آن را در اختیار بهره‌بردار قرار دهند به گونه‌ای که از نرخ غیرقابل قبول آزیرهای خطا جلوگیری ج - بهره‌بردار باید ترتیبی اتخاذ نماید که پس از هر بار یر خطا بررسی های مناسبی انجام شده و در صورت لزوم اقدامات اصلاحی صورت گیرد. این بررسی‌ها و اقدامات ممکن است شامل تغییرات مدیریتی در ساختمان, یا اصلاح سیستم اعلام حریق را نیز در بر گیرد. چ -بهره بردار باید جزییات هر آژیر خطا را به شرح زیر ثبت نماید : - تاریخ و زمان - کد شناسایی و محل نصب آشکارساز یا شستی دستی (در صورت آگاهی) - تعیین دسته‌بندی زیر خطا (به بند ۱۷-۲-۱ نگاه کنید) -‏ علت آژیر خطا (در صورت آگاهی) - شرح فعالیت در محل - اقدامات انجام شده - فردمسوول ثبت اطلاعات ح -در هر بار سرویس سیستم اعلام حریق» گزارش آژیرهای خطای ثبت شده باید به شرح زیر بررسی شود : - تعیین نرخ آژیرهای خطا در ۱۳ ماه گذشته بر حسب تعداد آژیرها در هر ۱۰۰ آشکارساز در سال؛ - تعیین رخداد دو یا چند آژیر خطا (جز آژیرهای ناآگاهانه) از یک آشکارساز یا شستی دستی از زمان بازدید قبلی؟ - شناسایی علت وقوع آژیرهای خطای مداوم خ -در موارد زیر باید حداقل یک بررسی مقدماتی به عنوان بخشی از برنامه کار سرویس انجام شود : ۱- در مواردی که نرخ آژیرهای خطا در یک سال گذشته از یک آژیر خطا در هر ۲۵ آشکارساز در سال تجاوز نماید. ۲- در مواردی که بیش از ۱۰ آژیر خطا از تاریخ آخرین سرویس رخ داده باشد (بازدیدهای سرویس سیستم معمولا ۶ ماهه است). ۳- در مواردی که دو یا چند آژیر خطا از یک آشکارساز یا شستی دستی اعلام حریق رخ داده باشد. ۴ در صورتی که علت تداوم آژیرهای خطا شناسایی شده باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرل از برهای خطا ۱۳۹ ۱-۲-۵ کلیات اژیرهای خطا معمولا تصور می‌شود که از خرابی دستگاه‌ها ناشی می‌شود. در صورتی که این‌گونه آژیرها ناشی از مجموعه‌ای از شرایط محیطی, پدیده‌های شبه آتش‌سوزی, اشتباهات انسانی و آسیب‌های تصادفی می‌باشد. که به عنوان "هشدارهای ناخواسته"" تعریف می‌شود و هشدارهای ناشی از خرابی دستگاه‌ها به عنوان *"آژیرهای خطای دستگاهی"" تلقی می‌شود. دو دسته دیگر از طبقه‌بندی هشدارها شامل " هشدارهای ناأگاهانه"" که ناشی از تصور آتش و هشدارهای عمدی"" که ناشی از خرابکاری است (به بند ۱۷-۲-۱ نگاه کنید). برای این‌که بررسی آژیرهای خطا مثمرثمر و قابل استفاده بوده و اقدام مناسبی در مورد آن انجام شود نوع دسته‌بندی آژیرهای خطا به طوری که در بالا بیان شد باید به درستی تعیین و ثبت شود. ۲-۲-۵ توصیه لازم اژیرهای خطا باید با تعیین نوع دسته‌بندی آن ثبت شود و در صورتی که تعیین نوع دسته‌بندی میسر نباشد نباید به حساب خرابی دستگاه‌ها گذارده شود بلکه باید به عنوان "نا شناخته؛" ثبت شود. ۳-۵ نرخ قابل قبول برای آژیرهای خطا ۱-۳-۵ کلبات از نقطه نظر بهره‌بردار و خدمات آتش‌نشانی هر نوع آژیر خطا ناخواسته است. معهذاء باید قبول کرد که حذف کامل این‌گونه آزیرهاء به ویژه در تاسیساتی که دارای شمار بسیاری آشکارسازهای خودکار است. غیر ممکن خواهد بود و گهگاه حوادئی رخ می‌دهد که باعث بوجود آمدن آزیرهای خطا می‌شود. هدف تمامی طرف‌های درگیر در مساله طراحی و اجرای سیستم ردیابی و اعلام حریق و کاربران آن به حداقل رساندن این‌گونه آژیرها بنابراین باید یک "آنرخ قابل قبول"" برای آژیرهای خطا تعریف شود. در هر سیستم اعلام حریق "متوسط" نرخ آژیرهای خطا به عوامل زیر بستگی خواهد داشت : - شمار آشکارسازهای خودکار - محیطی که آشکارسازهای خودکار در آن نصب شده است - فعالیت‌های درون ساختمان - میزان کنترل بر روی فعالیت‌های دیگران -------- صفحهٔ بعد -------- - مدت اشغال ساختمان (مانند شمار نوبت‌های کاری) - احتمال خراب‌کاری ۲-۳-۵ توصیه‌های لازم الف - در سیستم‌هایی که مرکب از بیش از ۴۰ آشکارساز خودکار است. بهره‌بردار در صورتی که یکی از شرایط زیر طی ۱۲ ماه متوالی رخ دهد باید با استفاده از متخصصین مناسب یک بررسی کامل بعمل آورد : ۱- در صورتی که نرخ متوسط آژیرهای خطا بیش از یک آژیر خطا در هر ۲۰ آشکارساز در سال باشد. ۲- در صورتی که بیش از دو زیر خطا از یک آشکارساز خودکار یا شستی دستی در سال رخ دهد. ب - در سیستم‌هایی که مرکب از ۴۰ آشکارساز خودکار یا کمتر است. در صورتی که بیش از دو آژیر خطا در ۲ ماه متوالی رخ دهد باید یک بررسی کامل بعمل آید. ۴-۵ علل آژیرهای خطا و راهکارها ۱-۴-۵ آژیرهای ناخواسته آژیرهای خطا در بسیاری موارد. اغلب به عنوان آژیرهای ناخواسته تلقی می‌شود. علل شناخته شده این‌گونه اژیرها به شرح زیر است : - بخارهای ناشی از پخت و پز (از جمله برشته نمودن نان) بخارهای ناشی از حمام. دوش و فرآیندهای صنعتی - دود ناشی از سیگار و تنباکو - گرد و غبار (چه ناشی از انباشت طی زمان باشد یا بر اثر فرآیندهای صنعتی) - حشرات - اسپری (مانند بوگیرها و مایعات تمیزکننده) - جریان هوای تند - دود ناشی از موارد غیر از آتش‌سوزی (مانند آتش‌پازی خارجی) - برش» جوشکاری و کارهای مشابه - دود فرآیندهای ناشی از شعله - دودهای نمایشی - بخارهای ناشی از دستگاه‌های بخور - تداخل الکترومغناطیسی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرلآزیرهای خطا ۱۵۹۱ - رطوبت زیاد - تغییرات زیاد دما - آسیب‌های تصادفی (به ویژه در مورد شستی‌های دستی) - آزمون یا نگهداری سیستم (بدون هماهنگی‌های لازم) - افزایش ناگهانی فشار آب تغذیه اصلی در شبکه‌های بارنده خودکار ‎٩۳۳۱110۲ ٩۷۹1۵1(‏ ع201012116) که با فرمان از طریق سیستم اعلام حریق عمل می‌کند. ۱-۳-۴-۵ در طراحی, اجراء راهبری و نگهداری سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق اغلب آزیرهای ناخواسته را می‌توان با انتخاب نوع مناسب و درست سیستم اعلام حریق و مدیریت صحیح آن حذف نموده و آژیرهای خطا را به حداقل کاهش داد. ۲-۲-۴-۵ آزیرهای خطای ناشی از خرابی دستگاه‌ها و لوازم (آژیرهای خطای دستگاهی) را باید با استفاده از تجهیزات دارای کیفیت بالا و برابر استاندارد به حداقل رساند. ۳-۲-۴-۵ آژیرهای خطای عمدی که اغلب در برخی فضاهای عمومی از قبیل مراکز تفریحی, مراکز خرید. مراکز و سالن‌های ورزشی. و موسسات فر هنگ مانند مدارس و دانشگاه‌ها رخ می‌دهد بیشتر ناشی از به کار انداختن شستٍ های دستی است. این گونه آیرها را ممکن است با دقت در تعیین محل نصب سس ها و استفاده از شستی‌های دو مرحله‌ای به حد قابل قبولی کاهش داد. ۴-۲-۴-۵ در مورد آژیرهای ناآگاهانه اقدام خاصی نمی‌توان انجام داد و حائز اهمیت خاصی نیز نمی‌باشد و نباید افراد را از ۵-۵ فرآبند طراحی برای محدود نمودن آژزبرهای خطا ۱-۵-۵ کلیات آژیرهای خطا اغلب از آشکارسازهای خودکار به ویژه آشکارسازهای دودی ناشی می شود تا شستی‌های دستی. گرچه در اغلب موارد.ء ردیابی خودکار حریق سطح ایمنی را فزونی می‌بخشد لیکن موارد خاصی وجود دارد که نصب آشکارسازهای خودکار نه تنها کمکی به تشخیص حریق نمی‌کند بلکه موجب ایجاد پتانسیل برای بروز آژیرهای خطا نیزر می‌شود. از این‌رو در این گونه موارد باید ریسک برور آژیرهای خطا در برابر مزایای استفاده از -------- صفحهٔ بعد -------- آشکارسازهای خودکار مورد بررسی قرار گیرد. نمونه این قبیل اماکن ساختمان‌های ساده‌ای است که تمامی فضاهای آن در تمام ساعات شبانه‌روز در تصرف است (مانند برخی کارخانه‌های کوچک). از جانب دیگرء عدم استفاده از سیستم اعلام حریق خودکار صرفاً براساس اجتناب از آژیرهای خطا نیز منطقی نخواهد بود. محدودیت آژیرهای خطا مقدمتاً بستگی به شناسایی شرایط محتمل ناشی از شکل سیستم پیشنهادی دارد که می‌تواند موجب افزایش این گونه هشدارها شود. بدیهی است که با انتخاب سیستم مناسب. توجه به اصول ردیابی و رعایت چیدمان نصب آشکارسازهاء در اغلب موارد نرخ آژیرهای خطا قابل قبول خواهد بود. ۲-۵-۵ فرآیند طراحی طراح در مرحله طراحی باید به احتمال تواتر آُژیرهای خطا توجه داشته باشد. این احتمال نباید به صورت مقادیر در سیستم‌های خیلی بزرگ با شمار بسیاری از آشکارسازهای دودی, طراح می‌تواند حدود آزیرهای خطا را براساس ضوابط مندرج در بند ۳-۵ برآورد نماید و در صورتی که قابل قبول نباشد. معیارهای طراحی را با در نظر گرفتن "اقدامات ویژه"" مورد تجدید نظر و اصلاح قرار دهد. "اقدامات ویژه"" ممکن است از انواع تغییر در اصول ردیابی طرح اولیه. تغییر نوع سیستم به یک سیستم پیچیده‌ترء یا به کارگیری روش دو مرحله‌ای که در مرحله نخست منجر به تخلیه ساختمان یا احضار آتش‌نشان‌ها نشود. در نظر گرفته شود. باید در نظر داشت که در این‌گونه موارد "اقدامات ویژه*" نباید باعث کاهش حفاظت از هر نوعی که باشد (مانند حفاظت از زندگی. هر سطح اصلی ساختمان باید به طور جداگانه مورد بررسی قرار گیرد و در صورتی که طرح اولیه به قدر کافی نسبت به محدود نمودن آژیرهای خطا موثر نباشد این فرآیند باید تا حصول به نتیجه مطلوب ادامه یابد. نمودار شکل ۱-۵ فرآیند طراحی برای محدود نمودن آژیرهای خطا را نشان می‌دهد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرلآزیرهای خطا ۱۹۳ گام دوم شناسایی شرایط. فرآیندها و فعالیت‌های دارای پتانسیل آژیرهای خطا گام سوم شناسایی امکاناتی که در سیستم پیشنهادی آژیرهای خطا را به حداقل می‌رساند آیا میزان تواتر قابل قبول است یا اکنون این تواتر قابل قبول است آیا اقدامات " ویژه"" برای اهداف سیستم مضر است آیا اقدامات " ویژه"" برای طرف‌های ذینفع قابل قبول است شکل ۱-۵ : فرآیند طراحی برای محدود نمودن آژیرهای خطا -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۴ مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۶-۵ اقدامات لازم برای محدود نمودن آژیرهای خطا ۱-۶-۵ طبقه‌بندی به طور کلی. اقدامات لازم برای محدود نمودن آژیرهای خطا به هشت گروه به شرح زیر تقسیم می‌شود : - انتخاب نوع و محل استقرار شستی‌های دستی - انتخاب نوع و محل نصب آشکارسازهای خودکار - حفاظت در برابر تداخل الکترومغناطیسی - کنترل و مانیتور سیستم‌های راه‌اندازی شده جدید - استفاده از روش‌های صافی گذاری (ع111:0: 10) - سرویس و نگهداری منظم ۲-۶-۵ راهکارهای فابل توصیه در طراحی, اجراء راه‌اندازی و پذیرش, راهبری و نگهداری سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق برای کنترل آژیرهای خطا راهکارهای قابل توصیه به شرح زیر خواهد بود : ۱-۲-۶-۵ انتخاب نوع و محل نصب شستی‌های دستی الف - شستی‌های دستی باید در محلی نصب شود که در شرایط عادی کار ساختمان مربوط در معرض آسیب‌های احتمالی (مانند حرکت چرخ دستی و مانند آن) قرار نگیرد و در صورت لزوم برای حفاظت آن از نوعی حفاظ استفاده شود (مانند سالن‌های ورزشی). ب - در مواردی که شستی‌های دستی در معرض رطوبت و آب قرار می‌گیرد مانند فضای آزاد یا بخش‌هایی از ساختمان‌های صنعتی, باید از دستگاه‌های مقاوم در برابر نفوذ رطوبت و آب استفاده شود. پ - به منظور کاهش احتمال آزیرهای عمدی در مراکز خرید سرپوشیده و مانند آن» شستی‌های دستی باید یا در محلی نصب شود که به نوعی وسیله نظارتی مانند تلویزیون مدار بسته مجهز بوده و پا این که فقط قابل دسترس افراد مجاز باشد. ت - در سایر مواردی که احتمال آژیرهای عمدی وجود دارد. استفاده از شستی‌های دستی با در لولادار قابل توصیه است (مانند مدارس, دانشگاه‌ها و برخی مراکز عمومی تفریحی). -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کنترل آزبرهای خطا ۱۵۵ ۲-۲-۶-۵ انتخاب نوع و محل نصب آشکارسازهای خودکار الف - در مواردی که نصب آشکارسازهای خودکار بروز آژیرهای خطای بسیاری را محتمل می‌کند. لزوم نصب این گونه آشکارسازها باید مورد بررسی و تایید قرار گیرد تا مشخص شود که اهداف نصب سیستم تامین شده است (به بند ۳-۱ نگاه کنید). ب - از آنجا که آشکارسازهای حرارتی نسبت به سایر آشکارسازهای خودکار دارای نرخ پایین‌تری از آزیرهای خطا است. قبل از استفاده از سایر آشکارسازها باید اطمینان حاصل شود که آشکارسازهای حرارتی اهداف مورد نظر را تامین نمی‌کند. پ - حداقل دمای پاسخ استاتیک آشکارسازهای حرارتی در دراز مدت نباید کمتر از ۲۹ درجه سلسیوس بالاتر از حرارت محیطی که آشکارساز در آن کار می‌کند باشد و در کوتاه مدت نباید کمتر از ۴ درجه سلسیوس بالاتر از حداکثر دمایی که آشکارساز در شرایط عادی کار می‌کند باشد. ت - آشکارسازهای نرخ افزایش دما نباید در محیط‌هایی که تغییرات حرارتی به طور سریع رخ می‌دهد نصب شود (مانند آشپزخانه‌هاء اتاق‌های دیگ بخار و امثال آن). ث - آشکارسازهای دودی نقطه‌ای و دودی نوری, در صورت عدم وجود ملاحظات ویژه, باید با توجه به راهنمایی‌های مندرج در جدول ۱-۵ مورد استفاده قرار گیرد. ج - آشکارسازهای دودی نوری نباید در محیط‌هایی که در شرایط عادی موانعی در مسیر پرتو آن ایجاد می‌شود چ - آشکارسازهای پرتو نوری (4010010۲۵ ۳۵۵1 [001102) باید بر روی ساختار ثابت به گونه‌ای نصب شود که پرتو نوری آن بر اثر حرارت در معرض تغییر مسیر یا انسداد قرار نگیرد. ح - سیستم‌های ردیابی حریق هواکشی یا استنشاقی اغلب از آشکارسازهای دودی نقطه‌ای حساس‌تر است و استفاده از آن در برخی پروژه‌ها ممکن است موجب بروز آژیرهای خطای بسیاری گردد. این سیستم‌ها باید بر حسب نوع کاربری در صورتی مورد استفاده قرار گیرد که آشکارسازهای دودی نقطه‌ای پاسخگوی اهداف خ - آشکارسازهای منواکسیدکربن نباید در محیط‌هایی مورد استفاده قرار گیرد که در شرایط عادی کار گاز منواکسیدکرین به اندازه‌ای تولید می‌شود که می‌تواند باعث بروز آژیرهای خطا شود. این‌گونه محیط‌ها شامل آشپزخانه‌های فاقد تهویه کافی, برخی لابراتوارها و محیط‌هایی با دود وسایل نقلیه و امثال آن می‌شود. د - آشکارسازهای منواکسیدکرین نباید در محیطهایی که در آن آلودگی سلول الکتروشیمیایی می‌تواند باعث هشدارهای ناخواسته شود. مورد استفاده قرار گیرد. در این‌گونه موارد راهنمایی‌های سازنده در زمینه اجتناب از هشدارهای ناخواسته باید مورد توجه قرار گیرد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۶ ذ - آشکارسازهای شعله‌ای آشکارسازها برای به جدول منطقه یا محل مورد حفاظت منطقه نزدیک به آشپزخانه مناطقی که در شرایط عادی بخار وجود دارد مناطقی که غبارهای غلیظ زیاد رخ می‌دهد کوچک (مانند افت غلات) به آن وارد می‌شود مناطقی که المان خسگر آشکارساز در معرض جریان هوای تند قرار گیرد مناطقی که رطوبت زیاد وجود دارد مناطق مجاور پنجره‌های باز شو می‌آید (مانند برخی اتاق‌های دیگ بخار) یاد آوری : جدول ۱-۵ در موارد زیر قابا ۱- در مواردی که استفاده ۲- در مواردی که در یک د ۳- در مواردی که آشکارسا جلوگیری می‌کند. نباید در محیط‌هایی مورا برای هشدارهای ناخواس حداقل رساندن آژیرهای از این رو همواره باید را ۱-۵ : ملاحظات انتخاب 9 کارد آشکارسازهای دودی 6 استفاده نخواهد بود : از اشکارسازهای دودی د لیکن اقدامات ویژه در میستم دارای زمان‌بندی ۱ ال می‌شود. های ترکیبی مجهز به ام مات فنی عمومی و اجرایی سیستم . استفاده قرار گیرد که منابع ته بوجود می‌آورد. با توجه با ناخواسته ناشی از تابش م: ننمایی‌های سازنده آشکارسازه ری آشکارسازهای دودی نقطه‌ای 9 آشکارسازهای دودی در صورت ۸ مگر این که نرخ تهویه به گونه‌ای باشد که از آژیرهای ۸ اشکارسازها ضرورت دارد به بند ۵۴-۲-۱ نگاه کنید)» | کاناتی باشد که از آژیرهای ناخ های ردبابی و اعلام حریق ساختمان شعه‌های مادون قرمز و ماورای این که در طراحی و ساخت ابع غیر از حریق تکنیک‌های | نیز مورد استفاده قرار گیرد. پرتو نوری آشکارسازهای مندرج زیر استفاده نشود آشکارسازهای پرتو نوری اشکارسازهای پرتو نوری اآشکارسازهای پرتو نوری آشکارسازهای پرتور نوری (مگر این که طراحی مناسبی برای جلوگیری از ورود حشرات انجام شده باشد) آشکار سازهای دارای محفظه یونیزاسیون آشکار سازهای دارای محفظه یونیزاسیون آشکار سازهای دارای محفظه یونیزاسیون و پرتو نوری یا این که آشکارسازهای نوع شکارسازهای دودی در شرایط -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرلآزیرهای خطا ۱۹۷ ۳-۲-۶-۵ انتخاب نوع سیستم الف - سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق آنالوگ نسبت به سیستم‌های ردیابی متعارف دو حالتی. مصونیت بهتری در برابر آیرهای خطا ایجاد می‌کنند به ویژه اگر سیستم مجهز به فناوری فرآیند سیگنال‌ها برای تمیزدادن سیگنال‌های حقیقی از سیگنال‌های خطا باشد. باید توجه داشت که برخی سیستم‌های دو حالتی نیز مجهز به چنین فرآیندی می‌باشد. بسیاری از سیستم‌های آنالوگ همچنین می‌توانند یک پیش‌هشدار تولید نمایند که امکان بررسی شرایط را میسر نموده و در صورت عدم انجام اقدام لازم منتهی به هشدار ناخواسته می‌شود. جز در مواردی که ملاحظات ویژه‌ای وجود داشته باشدء سیستم‌های حاوی تعداد زیادی از آشکارسازهای دودی باید از نوع آنالوگ انتخاب شود. یادآوری ۱ : تعداد زیاد آشکارسازهاء رقم بیش از یکصد واحد در نظر گرفته می‌شود. ب - برخی سیستم‌های ردیابی که از حسگرهای ترکیبی تشکیل شده است دارای پتانسیل بالایی برای کاهش آژیرهای ناخواسته دارد. میزان کاهش بستگی به ویژگی‌های آشکارساز ترکیبی مورد نظر و علل آژیرهای ناخواسته دارد. وجود بیش از یک حسگر در آشکارسازهاء به تنهایی, لزوماً عامل مهمی برای کاهش احتمال آذیرهای خطا نمی‌باشد. معهذاء در سیستم‌هایی که دارای تعداد بسیار زیادی از آشکارسازهای خودکار است (غیر از آشکارسازهای حرارتی)» استفاده از آشکارسازهای ترکیبی و انجام اقدامات ویژه مناسب برای کاهش آژیرهای خطا باید در مرحله طراحی در نظر گرفته شود. یادآوری ۲ : تعداد بسیار زیاد آشکارسازهاء رقم بیش از ۱۰۰۰ واحد در نظر گرفته می‌شود. ۴-۲-۶-۵ حفاظت در برابر تداخل الکترومغناطیسی الف - برای به حداقل رساندن تداخل الکترومغناطیسی که باعث آژیرهای ناخواسته می‌شود باید توصیه‌های مندرج در بند ۲۱-۴ در نظر گرفته شده و رعایت شود. ب - طراح باید احتمال انتشار امواج الکترومغناطیسی ناشی از میدان‌های مغناطیسی موجود در ساختمان مانند فرستنده رادیویی دوطرفه. تلفن‌های موبایل یا ایستگاه‌های مربوط به آن را در نظر بگیرد. پ - در موارد ویژه‌ای که میدان‌های الکترومغناطیسی قوی وجود دارد (مانند ایستگاه‌های فرستنده رادیویی, ترمینال‌های فرودگاه و ایستگاه‌های رادار)» برای کاهش هشدارهای ناخواسته باید با مشاوره با سازنده سیستم نسبت به تناسب سیستم پیشنهادی و اقدامات ویژه لازم (مانند استفاده از فیلتر بر روی مدارهای -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۵۸ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۵-۳-۶-۵ کنترل و مانیتور سیستم‌های راه‌اندازی شده جدید الف - سیستم‌هایی که دارای بیش از ۵۰ آشکارساز خودکار است. پس از پذیرش و راه‌اندازی باید قبل از تحویل در ارتیاط با آزیرهای خطا و دیگر اشکالات سیستم مورد آزمون قرار گیرد. این مدت که حداقل ۱- درمدت تعیین شده هیجگونه آژیر خطا رخ ندهد. ۲- آزیرهای خطای رخ داده به وسیله پیمانکار سیستم مورد تحلیل قرار گیرد و برای جلوگیری از تکرار آن تدابیر لازم اندیشیده شود. ۶-۲-۶-۵ استفاده از روش صافی‌گذاری ۱-۶-۲-۶-۵ کلیات به طور کلی دو روش اصلی برای صافی‌گذاری آزیرهای خطا وجود دارد. اولین روش» که فقط در مورد حفاظت از اموال قابل اعمال است. عبارت است از غیرفعال نمودن آشکارسازهای خودکار (به ویژه آشکارسازهای دودی) به طور خودکار در ساعاتی از روز (یا شب)» هنگامی که شرایط محیطی (مانند آنچه از فرآیندهای صنعتی ایجاد می‌شود) سبب افزایش آژیرهای ناخواسته شود. در حقیقت در ساعات کاری عادی که افراد حضور داشته و می‌توانند وجود آتش را ردیابی کنند سیستم به یک سیستم رسته ۸1 تبدیل می‌شود. و در خارج از ساعات کار که به این ترتیب کار می‌کند به عنوان "سیستم دارای زمان‌بندی"" خواهد بود (به بند ۵۴-۲-۱ نگاه کنید) و در واقع هشدارهای ناخواسته را صافی‌گذاری می‌کند. در این‌گونه موارد همجنین ممکن است بجای غیرفعال نمودن آشکارسازهای خودکارء» میزان حساسیت آن را در ساعات معینی به طور خودکار کاهش داد. همچنین در مواردی که از آشکارسازهای ترکیبی استفاده می‌شود می‌توان یکی از حسگرها (مثلا حسگر دودی) را غیرفعال نموده و حسگر دیگر (مانند حسگر حرارتی) را همچنان فعال نگهداشت. روش دوم فیلترگذاری, استفاده از روش هشدار کارکنان حریق است (به بند ۵۱-۲-۱ نگاه کنید). در این روش پس از هر هشدارء کارکنان محافظت از حریق در فاصله زمانی بوجود آمده نسبت به حقیقی بودن آتش‌سوزی بررسی می‌کنند و در صورت مثبت بودن حریق, آژیرها به صدا در می‌آید. این‌گونه هشدارها در ساختمان‌های بزرگ و عمومی و مواردی که دارای شمار بسیاری از آشکارسازهای دودی است مورد استفاده قرار می‌گیرد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم: کننرلآزبرهای خطا ۱۵۹ ۲-۶-۲-۶-۵ راهکارهای مورد توصیه در طراحی و اجرای سیستم ردیابی و اعلام حریق استفاده از روش صافی‌گذاری تابع شرایط زیر خواهد بود : الف - مواردی که صرفا صافی‌گذاری باید مورد استفاده قرار گیرد : ۱- پس از مشاوره و موافقت تمامی طرف‌های مربوط ۲- در مورد سیستم‌های رسته ۳.ء به طوری که در آن نیز مقرر شده» باید قبل از احضار آتش‌نشان‌ها یک مدت زمان بررسی در نظر گرفته شود. ۳ در مواردی که یا نرخ هشدارهای خطا (بر حسب شمار آژیرهای خطا در هر ۱۰۰ آشکارساز در سال) و یا شمار حقیقی آژیرهای خطاء را به وسیله دیگری نمی‌توان محدود به سطح قابل قبولی برای استفاده کننده و خدمه آتش‌نشانی رساند. ۴- در مواردی که استفاده از روش صافی‌گذاری اهداف سیستم را در زمینه‌های حفاظت از زندگی. پ - در سیستم‌های دارای زمان‌بندی, تغییر حالت سیستم در زمان‌های مشخص شده نباید متکی به اقدام انسانی باشد بلکه باید به صورت خودکار در زمان از پیش تعیین شده آنجام شود. بهره‌بردار باید از روش نجام تغییرات مورد نیاز در سیستم برای مواردی مانند تغییر ساعت در طول سال, ایام تعطیل و مانند آن آگاهی کامل داشته باشد. ت -هشدار کار کنان حریق باید برابر ضوابط مندرج در بند ۱-۲-۱۲-۴ در نظر گرفته شده و رعایت شود. ث - اگر خدمه آتش‌نشانی در شروع زمان بررسی هشدار کارکنان فوراً احضار نشوند. لازم است که در خاتمه زمان مزبور فوراً آگاه شوند. ج - در مواردی که سیگنال ناشی از شبکه بارنده خودکار به عنوان ورودی به سیستم ردیابی و اعلام حریق بارنده موظف است تغییرات ناشی از افزایش ناگهانی فشار آب تغذیه اصلی را به گونه‌ای تنظیم نماید که از بروز آژیرهای خطا اجتناب شود. در این‌گونه موارد استفاده از یک وسیله ایجاد تاخیر هیدرولیک با الکترونیک باید در نظر گرفته شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۶۳۰ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان ۷-۲-۶-۵ مدیریت سیستم اقدامات لازمی که مدیریت سیستم اعلام حریق باید برای محدود نمودن آزیرهای خطا بعمل آورد شامل موارد زیر خواهد بود : الف - مدیریت بهره‌برداری از سیستم باید اطمینان حاصل کند که کارکنان ساختمان و پیمانکاران مراجعه‌کننده به ساختمان از وجود آشکارسازهای خودکار در آن و همجنین از اقدامات لازم در ارتباط با کاهش آژیرهای خطا آگاهی دارند. ب - در متن قرارداد پیمانکاران انجام خدمات در ساختمان باید ماده‌ای گنجانیده شود که آنان را ملزم به آگاه ساختن کارکنان خود از شرایط حفاظتی ساختمان و وجود آشکارسازهای خودکار در آن بنماید. پ - در مواردی که کارهای موقت تولید گردوغبار» دود. اسپری رنگ و مانند آن در فضاهای حفاظت شده با آشکارسازهای دودی می‌نماید باید احتیاط‌های لازم برای جلوگیری از آزیرهای خطا بعمل آید. یکی از روش‌های مدیریتی برای این‌گونه کارها صدور اجازه نامه برای انجام آن است. روش‌های دیگری نیز به شرح زیر وجود دارد : ۱- جایگزینی موقت آشکارسازهای دودی با انواع آشکارسازهای دیگری که به آلوده‌کننده مورد نظر ۲- استفاده از یک پرده موقت بین محل کار و آشکارسازها (آأتشگیری پرده مورد نظر باید مورد توجه باشد). ۳- استفاده از پوشش‌های موقت به رنگ روشن بر روی آشکارسازها برای جلوگیری از ورود آلودگی. ۴- غیرفعال نمودن آشکارسازهای حریق. پس از پایان کار مورد نظر فرد مسوولی باید نسبت به فعال‌سازی سیستم حفاظتی اقدام نماید. ث - بهره‌بردار باید از نقائص ساختمان (مانند نشت سقف‌ها)» نقائص دستگاه‌ها (مانند نشت بخار» و مسایل محیطی (مانند تهویه ناکافی) که می‌تواند باعث آژیرهای ناخواسته شود. به طرز مناسبی آگاهی یافته و نسبت به اصلاح آن اقدام نماید. ج - کلیه آژیرهای خطا باید به وسیله بهره‌بردار در دفتر کار سیستم (0001 108) نوشته شود. چ -هنگام وقوع آژیرهای خطا بهره‌بردار باید اقدامات مناسبی که در بندهای ۲-۱-۵ ج و ۲-۳-۵ آمده است را انجام دهد. ۸-۲-۶-۵ سرویس و نگهداری سرویس و نگهداری سیستم‌های اعلام حریق باید به وسیله یک موسسه یا شرکت صلاحیتدار برابر دستورالعمل‌های مندرج در فصل شَشم این نشریه انجام شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ 9 أ ۰ ۰ اصول و روش های نصب. راه اندازی. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- الف - وظایف مرتبط با نصب سیستم باید قبل از شروع کار نصب به روشنی تعریف شده و در متن قرارداد ب - نصب‌کننده سیستم باید برابر بند ۴-۴-۱ با طرف‌های مربوط مشاوره نماید. پ - نصب‌کننده سیستم چنانچه در فرآیند نصب یا راه‌اندازی به مواردی برخورد کند که با ضوابط مندرج در این نشریه مغایرت داشته و اهداف سیستم را به مخاطره اندازد باید مراتب را به دستگاه نظارت. مشاور یا طراح گزارش نماید تا در صورت لزوم سیستم بررسی و اصلاح شود. ت -در مواردی که نصب‌کننده سیستم شرایطی را تشخیص دهد که ممکن است به نرخ بالایی از آژیرهای خطا منجر شود. باید این مراتب را به دستگاه نظارت. مشاور و بهره‌بردار گزارش نماید. ۲-۶ شستی‌های دستی و آشکارسازها الف - شستی‌های دستی باید در راه‌های فرار از حریق» به ویژه» خروجی کلیه طبقات و تمامی راه‌های خروج به فضای باز نصب شود. این‌گونه شستی‌ها در مواردی که به سهولت قابل دید است ممکن است به صورت توکار و در مواردی که از پهلو دیده می‌شود (مانند راهروها) باید به صورت روکار یا نیمه توکار به گونه‌ای ب - برای نصب آشکارسازهای نقطه‌ای, حرارتی. دودی و آشکارسازهایی که با گاز منواکسیدکربن کار می‌کند باید توصیه‌های مندرج در بندهای ۳-۱۵-۳۴ ت. ۲-۱۵-۳۲ چ. و ۲-۱۵-۳۴ ز رعایت شود. پ - برای نصب آشکارسازهای دودی نوری باید ضوابط مندرج در بندهای ۵-۱۵-۴ پ و ۵-۱۵-۴ ث تا چ ت - برای نصب آشکارسازهای حرارتی خطی باید ضوابط مندرج در بندهای ۳-۱۵-۴ ت. ۳-۱۵۴ ج. ۶-۱۵۴ پ و ۶-۱۵-۴ ث رعایت شود. ث - برای نصب آشکارسازهای دودی در کانال‌های تهویه باید ضوابط مندرج در بندهای ۹-۱۵-۴ الف و ۹-۱۵۴ پ در نظر گرفته شده و رعایت شود. الف - پیمانکار نصب تغذیه برق اصلی سیستم اعلام حریق باید از رعایت ضوابط مندرج در بند ۲-۱۸-۴ اطمینان حاصل کند. ب - نصب تجهیزات تغذیه برق و مرکز اعلام حریق باید به گونه‌ای انجام شود که از نظر تعمیر و نگهداری ایمن و به سهولت در دسترس باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۲ مشخصات فنی عمومی و اجرابی سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق ساختمان پ - کلیه سیم کشی‌ها باید با ضوابط و مقررات سیم‌کشی مندرج در استاندارد 7671 835 مطابقت نماید. ت - کابل‌هایی که مستقیما بر روی سطوح دیوار یا سقف نصب می‌شود باید به صورت مرتب و محکم. با بست‌های اتصال در فواصل مناسب استقرار یافته و برابر دستورالعمل سازنده نصب شود. این‌گونه کابل‌ها نباید بر روی سقف کاذب و امثال آن نصب شود. ث - سیم‌کشی‌ها باید با ضوابط و معیارهای مندرج در بندهای ۲-۱۹-۴ ج تا ۲-۱۹-۴ س مطابقت نماید. ج - از اتصال کابل‌ها به یکدیگر در خارج از محفظه تجهیزات باید حتی‌المقدور خودداری شود (به بند ۲-۱۹۴ چ نگاه کنید). چ -مسیر کابل‌ها باید حتی‌المقدور به گونه‌ای انتخاب شود که با ضوابط مندرج در بند ۲-۱۹-۴ مطابقت نماید. ح -اتصال زمین سیستم آعلام حریق باید برابر دستورالعمل‌های سازنده انجام شود. باید توجه داشت که تداوم الکتریکی پرده‌های الکترومغناطیسی و غلاف فلزی کابل‌ها کاملا حفظ شود (به بند ۲۲-۴ نگاه کنید). خ - کلیه قسمت‌های فلزی سیستم اعلام حریق شامل لوله‌های برق, کانال‌هاء کابل کشی‌ها و پوشش‌ها باید کاملا از سیستم حفاظت در برابر آذرخش جدا باشد. د - ظرفیت لوله‌ها. شینه‌کشی‌ها و سینی‌های کابل جدید. باید برابر ضوابط و معیارهای مندرج در استاندارد 7671 85 رعایت شود. ۴-۶ بازرسی و آزمون سیم کشی‌ها ۱-۴-۶ کلیات پس از تکمیل سیم‌کشی سیستم اعلام حریق یا بخشی از آن. بررسی و آزمون عایق‌بندی کابل‌ها و کافی بودن اتصال زمین باید انجام شود. معمولاء آزمون‌هایی که روی کابل‌ها صورت می‌گیرد باید پس از قطع اتصالات تجهیزات و دستگاه‌ها از سیستم و قبل از اتمام کل سیم‌کشی انجام شود. بدیهی است که پس از پایان نصب کل سیستم نیز آزمون‌هایی باید صورت گیرد که بخشی از فرآیند راه‌اندازی یا پذیرش (ع001115۹1013111) خواهد بود. در برخی سیستم‌ها (معمولا سیستم‌های آدرس‌پذیر)» سازنده ممکن است حداکثر امپدانس مدار را مشخص نماید. که در این‌گونه موارد اندازه‌گیری‌های آمپدانس نیز باید برابر دستورالعمل سازنده انجام شود. ۲-۴-۶ آزمون‌ها اندازه گیری‌ها و آزمون‌ها به شرح زیر خواهد بود : الف - عایق‌بندی تمامی کابل‌های نصب شده برای تغذیه اصلی سیستم اعلام حریق باید تحت ولتاذ ۵۰۰ ولت مستقیم مورد آزمون قرار گیرد. در هنگام انجام آزمون‌ها دستگاه‌هایی که ممکن است در معرض صدمه و أسیب قرار گیرد باید از سیستم جدا شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ششم: اصول وروش‌های نصب. راه‌اندازی. نحویل و نایید ۱۳۳ ب - مقاومت عایق‌بندی مورد اندازه گیری در آزمون‌های فوق, بین هادی‌هاء بین هر هادی و زمین و بین هر هادی و پرده (507661) باید حداقل دو مگااهم باشد. یادآوری : مرکز اعلام حریق ممکن است از نظر مقاومت عایق‌بندی سیم‌کشی به زمین دچار خطا شود. مثلا اگر این مقدار برابر با یک مگااهم قرار داده شود. اثر مجموع مقاومت عایق‌بندی کل سیم‌کشی نسبت به زمین باید بیش از این مقدار باشد تا از نمایش نشانه های خطای مزاحم اجتناب شود. برای سیستم‌های بزرگ. مقاومت مزبور باید بیش از دو مگااهم در نظر گرفته شود تا بتوان افزون بر مجموع یک مگااهم بدست آورد. برای سیستم‌های کوچک غیر آدرس‌پذیرء تا چهار منطقه حریق (زون)» دو مگااهم قابل قبول خواهد بود. پ - مداومت اتصال زمین و همچنین برای مدارهای تغذیه اصلی, امپدانس مدار خطای زمین, باید برابر ضوابط و معیارهای مندرج در استاندارد 7671 135 مورد آزمون قرار گیرد. ت - آزمون‌های زیر باید پس از اتمام کار نصب انجام شود مگر این که آزمون‌های مزبور در فرآیند راه‌اندازی و ۱- در مواردی که حداکتر مقاومت مدار به وسیله سازنده مشخص شده باشد. اندازه‌گیری مقاومت هر مدار ۲- هرنوع آزمون دیگری که به وسیله سازنده مشخص شده باشد. ث -نتایج کلیه آزمون‌ها باید ثبت شده و به دستگاهی که مسوول راه‌اندازی و پذیرش خواهد بود تسلیم گردد. ۵-۶ راه‌اندازی و تحوبل (0۷۵۲ 1270 200 ۲01115510118) ضوابط و معیارهای راه‌اندازی و تحویل سیستم‌های ردیابی و اعلام حریق به شرح زیر خواهد بود : ۱-۵-۶ کلیات فرآیند راه‌اندازی» عملکرد سیستم نصب شده را از نظر مطابقت با استانداردهای مربوط و مشخصات فنی ارایه شده مورد ارزیابی و آزمون قرار می‌دهد. در پایان کار راه‌اندازی همچنین باید تایید شود که کلیه مدارک لازم به بهره‌بردار تحویل شده است (به بند ۶-۶ نگاه کنید). موسسه یا شرکت مسوول راه‌اندازی ممکن است یک موسسه مستقل یا همان موسسه‌ای باشد که سیستم را طراحی و اجرا نموده است لیکن مسوولیت راه‌اندازی باید از هنگام شروع نصب به روشنی تعریف شده باشد. به طور کلی وظیفه مهندس راه‌اندازی بررسی و تایید درستی عملکرد سیستم برابر طراحی و نصب آن برابر استاندارد است. در برخی اقداماتی که فراتر از بررسی انطباق اجرا با طراحی ممکن است مطرح باشد. شرایط ساختمان مورد حفاظت است. زیرا با توجه به این که هنگام طراحی سیستم اعلام حریق ممکن است ساختمان ساخته و یا اماده نباشد. بنابراین پیش‌بینی تعداد آزیرها و سطح فشار -------- صفحهٔ بعد -------- صوتی در نظر گرفته شده ممکن است پاسخگوی نیاز نباشد. به همین مناسبت مهندس راه‌اندازی باید کفایت شمار دستگاه‌های آژیر و سطح فشار صوتی را بررسی و کنترل کند. ۲-۵-۶ ضوابط و معیارها برای راه‌اندازی و تحویل سیستم‌های اعلام حریق موارد زیر باید ملاک عمل قرار گرفته و رعایت شود : الف - راه‌اندازی سیستم باید به وسیله یک فرد صلاحیتدار و مجازی که به الزامات طراح (مشخصات سیستم) و مدارک مربوط دیگر مانند نقشه‌ها دسترسی داشته باشد. انجام شود (به بند ۱۱-۲-۱ نگاه کنید). ب -مهندس راه‌اندازی سیستم ردیابی و اعلام حریق باید حداقل از اطلاعات پایه و مفاهیم مندرج در فصل‌های پ - در مرحله راه‌اندازی, تمامی سیستم باید مورد ارزیابی و آزمون قرار گیرد تا از درستی عملکرد آن» به ویژه در موارد زیر اطمینان حاصل شود : ۱- کلیه شستی‌های دستی و آشکارسازهای خودکار باید مورد بررسی عملکرد برابر ضوابط مندرج در بند ۴-۲-۷ قرار گیرد. آشکارسازهای خودکار و دیگر لوازم و دستگاه‌ها باید مورد بازبینی و تایید قرار گیرد. ۳- عملکرد شستی‌های دستی و آشکارسازهای خودکار در هر منطقه حریق همراه با نمایش نشانه‌های مربوط بر روی مرکز اعلام حریق, و در مورد سیستم‌های آدرس‌پذیرء نمایش متن بر روی نمایشگرها باید کنترل شده و درستی آن مورد بررسی و تایید قرار گیرد. ۴- در مواردی که یک آشکارساز پرتو نوری از یک واحد مرکب از فرستنده / گیرنده در ارتباط با یک بازتابنده (رفلکتور) استفاده می‌کند. باید توجه شود که اثر انعکاس‌ها (مانند سطوح نزدیک به فرستنده / گیرنده) بر سیگنال دریافتی غالب نشود. جز در مواردی که دستگاه‌ها مجهز به تجهیزات ویژه برای جبران آثرات مزبور باشد. واحد نصب شده باید در مرحله راه‌اندازی از نظر انسداد جزیی در برابر پرتو نزدیک به رفلکتور مورد آزمون قرار گیرد. ۵- سطح فشار صوتی در تمامی مناطق ساختمان باید برابر ضوابط مندرج در ۲-۹-۳ باشد. و در مواردی که از سیستم‌های هشدار صوتی استفاده می‌شود.ء سطح وضوح شنوایی قابل قبول در کل ساختمان باید مطالق استاندارد 5639-86 75 در نظر گرفته شود. بررسی و آزمون قرار گیرد. یادآوری : مراکز دریافت هشدار حریق باید قبل از انجام آزمون آگاهی داده شود. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ششم: اصول وروش‌های نصب. راه‌اندازی. نحوبل و نایید ۱۳۵ ۷- هرگونه عملکرد علت و معلولی پیش‌بینی شده در طراحی مانند هشدارهای مرحله‌ای یا تحریک سیستم‌های حفاظتی یا تجهیزات دیگر و غیره باید مورد آزمون عملکرد قرار گیرد. ۸- کلیه عملکردهای سیستم از قبیل هشدارهاء موارد کنترلی, نمایش اطلاعات. موارد چاپی و عملکردهای فرعی سیستم باید بررسی و مورد آزمون قرار گرفته و در موارد لازم نشانه‌گذاری شود. -٩‏ تغییرات انجام شده در ساختمان پس از طرح اولیه آن (مانند پارتیشن‌بندی جدیدی که بر محل نصب آشکارسازها و رسایی صدای آژیر اثرگذار باشد) باید مورد بررسی و توجه قرار گیرد. ۰ شرایط نصب شستی‌های دستی باید برابر بندهای ۲-۱۳-۳۴ ح و ۲-۱۳-۴۳ خ مورد بازرسی و کنترل ۱-شرایط نصب آشکارسازهای نقطه‌ای حرارتی. دودی و منواکسیدکربن باید با ضوابط و معیارهای مندرج در بندهای ۳-۱۵-۴ ت تا ۳-۱۵-۴ د. ۳-۱۵-۴ ز, و ۳-۱۵-۴ ژ مطابقت نماید. ۲-شرایط استقرار آشکارسازهای دودی نوری باید با ضوابط و معیارهای مندرج در بندهای ۳-۱۵-۳۴ ت. ۳-۱۵-۴۳ج., ۳-۱۵-۴۲ خ ۲-۱۵-۳۲ د ۵-۱۵-۲۴ ث. ۵-۱۵-۳۲ ح. و ۵-۱۵-۳۲ چ مطابقت نماید. ۳-شرایط استقرار آشکارسازهای حرارتی خطی باید با معیارهای مندرج در بندهای ۳-۱۵-۴۳ ت. ۳-۱۵۴ ج. ۳-۱۵۴ خ. ۳-۱۵۴ ده ۶-۱۵-۴ت. و ۶-۱۵-۳۴ ث مطابقت نماید. ۴۳-استقرار سیستم‌های ردیابی هواکشی دود (به بند ۴-۲-۱ نگاه کنید) باید با دستورالعمل‌ها و راهنمایی ۵-اسقرار آشکارسازهای شعله باید با معیارهای مندرج در بندهای ۷-۱۵-۴ ب. و ۷-۱۵-۴ پ مطابقت ۶-نصب هر آشکارساز دودی در کانال‌های تهویه باید با معیارهای مندرج در بند ۹-۱۵-۴ الف مطابقت ۷-استقرار مرکز اعلام حریق و تجهیزات تغذیه برق باید با ضوابط و معیارهای مندرج در بندهای ۱-۲-۱۶۴۳ ب, ۱-۲-۱۶-۴ پ, ۱-۲-۱۶-۳ت. ۱-۲-۱۶-۲ ثو ۱-۲-۱۶-۳۴ ج مطابقت نماید. ۸-نمایش مناطق حریق پشتیبان بر روی ]۷ و مانند آن باید برابر شرح مندرج در بند ۲-۲-۱۶-۴ ث ۹-امکانات مربوط به نمایش هشدارها باید برابر ضوابط و معیارهای مندرج در بند ۱۰-۴ در نظر گرفته ۰دمنابع تغذیه برق اصلی باید تا جایی که به طور منطقی آمکان‌پذیر باشد. بررسی و انطباق آن با معیارهای مندرج در بند ۲-۱۸-۴ بررسی شود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱-منابع برق پشتیبان باید با معیارهای مندرج در بند ۴-۱۸-۴۳ منطبق بوده و جریان بار واقعی در تمامی شرایط بایستی نزدیک به برآورد طراح از نظر ظرفیت باتری باشد. ۳-کابل‌های مورد مصرف در کلیه بخش‌های سیستم. تاجایی که منطقی و عملی باشد باید با ضوابط و معیارهای مندرج در بند ۳-۶ مطابقت داشته باشد. ۳-سیستم باید تا سرحد امکان با ضوابط و معیارهای مندرج در فصل پنجم مطابقت نماید. ۴۳ددر مواردی که از سیستم‌های بی‌سیم استفاده می‌شود. قدرت سیگنال‌های رادیویی باید در کلیه فضاهای مورد حفاظت بررسی و کنترل شود. ۵-کلیه اسناد و مدارک مرتبط با سیستم اعلام حریق باید به بهره‌بردار تحویل شود (به بند ۶-۶ نگاه ت - آزمون‌هایی که در فرآیند راه‌اندازی انجام می‌شود باید ثبت و مستند شود. ث - برچسب باتری‌ها باید حاوی تاریخ نصب بوده و به گونه‌ای نصب شده باشد که در حالت عادی قابل رویت - پس از پایان مرحله راه‌اندازی مهندس مربوط باید مراتب انجام راه‌اندازی را گواهی و به بهره‌بردار تسلیم ۱-۶-۶ کلیات پس از نصب سیستم. باید اطمینان حاصل شود که اسناد و مدارک لازم در اختیار خریدار یا بهره‌بردار قرار گیرد. مسوولیت تهیه وتدوین اسناد و مدارک مزبور باید در قرارداد خرید و نصب تعریف و مشخص شود. این گونه اسناد و مدارک در زمان راه‌اندازی سیستم باید در اختیار طرف‌های ذینفع قرار گیرد و چنانجه کمبودی در آن وجود داشته باشد بایستی اقدامات لازم برای تامین آن در نظر گرفته شود. ۲-۶-۶ اسناد و مدارک اسناد و مدارک زیر باید در اختیار خریدار یا بهره‌بردار از سیستم قرار گیرد : الف - گواهی پایان کار طراحی, نصب و راه‌اندازی سیستم برابر بند ۷-۶ ب - دفتر راهنمای بهره‌برداری و نگهداری سیستم شامل اطلاعات زیر : ۱- فهرست تجهیزات سیستم و پیکربندی (201182۳۵10) آن. که ممکن است شامل تجهیزات ارتباط ۲- طرز استفاده از کلیه ادوات کنترلی. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳- توصیه‌های لازم برای بررسی شرایط اعلام حریق یا هشدار خطا و پس از خاتمه شرایط مزبورء اعلام ایمن‌بودن ساختمان برای سکونت مجدد. ۴- توصیه‌های لازم برای چگونگی بررسی شرایط هشدار خطا. ۵- دستورالعمل آزمایشات منظم هفتگی و ماهانه سیستم. ۶- دستورالعمل تعمیر و نگهداری سیستم برابر ضوابط و معیارهای مندرج در فصل هفتم. ۷- چگونگی اجتناب از آذیرهای خطا برابر فصل پنجم. ۸- دستورالعمل آزاد نگهداری فضای اطراف آشکارسازهای حریق و شستی‌های دستی. ۹- دستورالعمل حفاظت از آشکارسازها در زمان فعالیت‌های پیمانکاران. ۰-اهمیت اطمینان از تغییرات در ساختمان مانند جابجایی پارتیشن‌ها به گونه‌ای که بر استاندارد حفاظت اثر نگذارد. ۱-مسوولیت‌های دیگری که در فصل هفتم شرح داده شده است. پ - نقشه‌های اصلاح شده پس از نصب باید حاوی موارد زیر باشد : ۱(- موقعیت استقرار تمامی کنترل‌ها و تجهیزات نشان دهنده و تغذیه برق. ۲- موقعیت استقرار تمامی شستی‌های دستی, آشکارسازهای حریق و دستگاه‌های آژیر. ۳- موقعیت استقرار کلیه تجهیزاتی که به طور معمول نیاز به توجه یا تعویض دارد (مانند ایزولاتورهای اتصال کوتاه). ۴- نوع اندازه و مسیر واقعی کابل‌ها به گونه‌ای که یک فرد صلاحیتدار بتواند در صورت نیاز به کابل‌ها ت - کلیه امور مرتبط با سیستم اعلام حریق شامل سیگنال‌های اعلام حریق. سیگنال‌های خطاء آزمون‌های سیستم و مراحل نگهداری آن باید در دفتری ثبت و نگهداری شود. ث - تغییرأت توافقی از مشخصات طرح اصلی باید ثبت و نگهداری شود. - هرگونه اطلاعاتی که برای بهره‌برداری ممکن است مورد نیاز باشد مانند گزارشات آزمون مقاومت عایق‌بندی یا گزارش‌های مرحله راه‌اندازی. ۷-۶ گواهی‌های پایان کار رعایت استانداردهای مربوط یا ضوابط 9 معیارهای مندرج در این نشریه به وسیله طراح (مشاور یا فروشنده)» نصب‌کننده (پیمانکار نصب) و راه‌اندازی‌کننده» صادر و به کارفرما یا بهره‌بردار تسلیم شود. در هر یک از