مهلونت برفامه‌ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهور

⚠ این متن با نرم‌افزار از روی تصویر خوانده شده و ممکن است خطا داشته باشد؛ برای استناد، اصلِ سند را ببینید. حمهوری اسلامی‌ابران مهلونت برفامه‌ریزی و تغقارت راهبردی ریس جمهور راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین افرزی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کلربری ضایطه شماره ۶۶۷ معاونت نظارت راهبردی وزارت نیرو امور نظام فنی پژوهشگاه نیرو گ 0 7373۳ ۱۳۹۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- 0 سا مهاون رام ری ارت را رویز س و شماره: ۳۷۳ بخشنامه به دستگاه‌های اجرایی. مهندسان مشاور و پیمانکاران بخشنا تاریخ: ۱۳/۳ موضوع : راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژزی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری به استناد ماده (۲۳) قانون برنامه و بودجه و مواد (۶) و (۷) آیین‌نامه استانداردهای اجرایی طرح‌های عمرانی- مصوب سال ۱۳۵۲ و در چارچوب نظام فنی و اجرایی کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۹ ت ۳۳۴۹۷ مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت محترم وزبران)» به پیوست ضابطه شماره ۶۶۷ امور نظام فنی. با عنوان « راهنمای طراحی سستم‌های فتوولتا بیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری » از نوع گروه سوم ابلاغ می‌شود. رعایت مفاد این ضابطه در صورت نداشتن ضوابط معتبر بهتر. از تاریخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۱ الزامی است. امور نظام فنی این معاونت دریافت کننده نظرات و پیشنهادهای اصلاحی در مورد مفاد این ضابطه بوده و اصلاحات لازم را اعلام خواهد کرد. شش ش: ۲۳۴۶۸۱ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- خواننده گرامی امور نظام فنی معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورء با استفاده از نظر کارشناسان برجسته مبادرت به تهیه این ضابطه کرده و آن را برای استفاده به جامعه مهندسی کشور عرضه نموده است. با وجود تلاش فراوان, این اثر از این رو از شما خواننده گرامی‌صمیمانه تقاضا دارد در صورت مشاهده هرگونه ایراد و اشکال فنی مراتب را به صورت ۱- شماره بند و صفحه موضوع مورد نظر را مشخص کنید. ۲- ایراد مورد نظر را به صورت خلاصه بیان دارید. ۳- در صورت امکان متن اصلاح شده را برای جایگزینی ارسال نمایید. کارشناسان این امور نظرهای دریافتی را به دقت مطالعه نموده و اقدام مقتضی را معمول خواهند داشت. پیشاپیش از همکاری و دقت نظر جنابعالی قدردانی می‌شود. نشانی برای مکاتبه : تهران» میدان بهارستان, خیابان صفی‌علی‌شاه, مرکز تلفن ۳۳۲۷۱ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رییس جمهورء آمور نظام فنی ۳:12 ۲ ۷ -------- صفحهٔ بعد -------- بسمه تعالی نظام فنی و اجرایی کشور (مصوبه شماره ۴۲۳۳۹/ت ۳۳۴۹۷ ه مورخ ۱۳۸۵/۴/۲۰ هیأت وزیران) به کارگیری معیارهاء استانداردها و ضوابط فنی در مراحل تهیه و اجرای طرح و نیز توجه لازم به هزینه‌های نگهداری و بهره‌برداری در قیمت تمام‌شده طرح‌ها را مورد تأکید جدی قرار داده است و این امور به استناد ماده ۲۳ قانون برنامه و بودجه و نظام فنی اجرایی کشورء وظیفه تهیه و تدوین ضوابط و معیارهای فنی طرح‌های توسعه‌ای کشور را به عهده دارد. در سال‌های اخیر. به دلیل محدودیت و گرانی سوخت‌های فسیلی و نیز مسائل زیست‌محیطی, استفاده از انرژی‌های غیرمستقیم در دسترس می‌باشد. تابش خورشید بزرگترین منبع تجدیدپذیر آنرژی روی کره زمین است و اگر فقط یک درصد از صحراهای جهان با نیروگاه‌های خورشیدی به کار گرفته شوند.» همین مقدار برای تولید برق سالانه جهان کافی خواهد بود. برای بهره‌مندی از انرژی خورشیدی دو راه وجود دارد: ۰ استفاده از نور خورشید و تبدیل آن به الکتریسیته از طریق سلول‌های فتوولتاییک. ۰ استفاده از انرژی حرارتی خورشید و تبدیل آن به انواع انرژی‌های دیگر و یا استفاده مستقیم از آن. کشور ایران در منطقه‌ای با میزان بالایی از جذب آنرژی خورشیدی قرار گرفته است؛ بنابراین, باید سیاست‌ها و واحدهای متصل به شبکه سراسری برق یا مستقل از آن جهت تأمین انرژی الکتریکی به‌کار گرفته می‌شوند. استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک در حالت مستقل از شبکه. می‌تواند در جهت تأمین انرژی الکتریکی مصرف‌کنندگانی که به شبکه توزیع برق به علت شرایط جغرافیایی دسترسی ندارند. بسیار مقرون به صرفه و مشکل‌گشا باشد. همچنین در مورد مصرف‌کنندگان متصل به شبکه نیزء استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک گام مهمی در بهبود مدیریت مصرف محسوب می‌شود. همچنین ویژگی‌های سیستم‌های فتوولتاییک از جمله امکان به‌کارگیری در مقیاس‌های کوچک و بزرگ. امکان استفاده در مناطق شهری و روستایی و زمان‌بری کم مراحل نصب و راه‌اندازی آنها باعث می‌شود که استفاده از این سیستم‌ها جایگاه ویژه‌ای را در بین انرژی‌های تجدیدپذیر به خود اختصاص دهد. یکی از اقدامات مورد نیاز برای آماده‌سازی شرایط لازم جهت استفاده گسترده‌تر از سیستم‌های فتوولتاییک. تدوین اسناد فنی حاوی مشخصات فنی و دستورالعمل‌ها و الزامات مرتبط با به‌کارگیری این سیستم‌هاست. در این راستاء پروژه حاضر از سوی کارفرماء معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس‌جمهور با عنوان "راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تأمین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری" در قالب یکی از معیارها و ضوابط مورد نیاز صنعت برق تعریف شد و در راستای انجام آن ضابطه حاضر تدوین گردید. -------- صفحهٔ بعد -------- معاونت نظارت راهبردی به این وسیله از پژوهشگاه نیرو(پژوهشکده برق) که مسوولیت انجام این پروژه را به عهده داشته است و همچنین از تلاش و جدیت رییس امور نظام فنی جناب آقای مهندس غلامحسین حمزه مصطفوی, کارشناسان محترم آمور نظام فنی و شرکت‌های مهندسین مشاور که با اظهار نظرهای خود این معاونت را در جهت غنا بخشیدن به آن پاری نموده‌اند سپاسگزاری و قدردانی نموده و از ایزد منان توفیق روزافزون همه‌ی این بزرگواران را آرزومند می‌باشد. امید است متخصصان و کارشناسان با ابراز نظرات خود در خصوص این ضابطه ما را در اصلاحات بعدی یاری فرمایند. معاونت نظارت راهبردی تابستان ۱۳۹۳ -------- صفحهٔ بعد -------- راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری مدبر پروژه: زهرا مدیحی بیدگلی پژوهشگاه نیرو کارشناسی مهندسی برق- قدرت اعضای گروه تمیه کننده محمد ستاره پژوهشگاه نیرو کارشناسی ارشد مهندسی برق- قدرت سید وحید خاتمی پژوهشگاه نیرو کارشناسی ارشد مهندسی برق- قدرت حسین کوهانی پژوهشگاه نیرو کارشناسی ارشد مهندسی مواد اعضای گروه تاییدکننده داود جلالی پژوهشگاه نیرو کارشناسی مهندسی برق- قدرت نیکی مسلمی پژوهشگاه نیرو کارشناسی ارشد مهندسی برق- قدرت همایون برهمندپور پژوهشگاه نیرو کارشناسی آرشد مهندسی برق- قدرت نسترن ریاحی نوری پژوهشگاه نیرو دکترای مهندسی مواد فرزانه آقا رمضانعلی رییس‌گروه برق. مکانیک. کشاورزی و معدن- امور نظام فنی محمد رضا طلاکوب کارشناس مهندسی برق- آمور نظام فنی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۱: انرژی خورشیدی و سیستم‌های فتوولتاییک ۱ مقدمه وم ۳ ۱-۱- سیستم‌های فتوولتاییک و و و وم همم موم ۱۳ ۲-۱- طبقه‌بندی تیپ سیستم‌های فتوولتاییک از لحاظ کاربری م ‏ و و ۱۳ ۱-۲-۱- سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه هم ۱۳ ۲-۲-۱- سیستم‌های مستقل از شبکه‌ی سراسری برق ۹ ۳-۱- اجزای سیستم فتوولتاییک ۹ ۱-۳-۱- آرایه فتوولتاییک و 8 ۲-۳-۱- سیستم‌های دنبال کننده تابش خورشید و م۱ ۳-۳-۱ اینورتر یا مبدل الکترونیک قدرت ۸۲/06 مه ۱۳ ۴-۳-۱- ذخیره‌ساز وم همم مهم ۱۴ ۹ ۵-۳-۱- دنبال کننده حداکثر توان ی ۸۳ ۱۳ ۶-۳-۱- سایر تجهیزات و و و و ۱ فصل ۲: طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با توجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۱۵ مقدمه و هم و ۱ ۱-۲- اصول طراحی سیستم‌های فتوولتاییک مه و و 1 ۳-۲ روند کلی طراحی سیستم‌های فتوولتاییک وم و 0 ۳ ۳-۲- طراحی سیستم فتوولتاییک برای یک منزل مسکونی و ۴ ۱۳ ۱-۳-۲- مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک در حالت طراحی بر اساس میزان انرژی سالانه مورد نیاز... ۲۵ ۲-۳-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک در حالت طراحی بر اساس میزان فضای موجود ۳ ۳-۳-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و ابعاد آرایه فتوولتاییک در حالت حضور ذخیره‌ساز ۱۳۳ ۴-۳-۲ - طراحی مبدل مه و م۳ ۵-۳-۲- طراحی سیم کشی هم و ۳۹ ۴-۲- طراحی سیستم فتوولتاییک برای یک واحد آموزشی ار ۱-۴-۲- طراحی بر اساس میزان انرژی سالانه مورد نیاز و 5 ۳ ۲-۳-۲ طراحی بر اساس میزان فضای موجود و 6 ۴۳ ۳-۴-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و ابعاد آرایه فتوولتاییک در حالت حضور ذخیره‌ساز ۳۹ فصل ۲: راهنمای تیپ نصب سیستم‌های فتوولتاییک ۳ مقدمه هه هم ۱۳۹ ۱-۳- نصب آرایه‌های خورشیدی و ۱۳۹ ۲-۳- ملاحظات سیم‌کشی سیستم‌های فتوولتاییک ی ۸۵ ۳-۳- زمین کردن و و مه و و و و -------- صفحهٔ بعد -------- ۴-۳- قطع‌کننده و نمایشگرها هم 8 ۵ ۵-۳- نحوه اتصال اجزای سیستم فتوولتاییک مه مه فصل ۲: راهنمای بهره‌برداری سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه م۳ ۱- ۴ -تعیین ابعاد آرایه فتوولتاییک ی یا ۵ ۲-۴۳-تعیین سیستم ذخیره‌ساز دم ما همم ما مه یم مهم ی مهم ۶۴ ۳-۴- دسترس‌پذیری بخ نا ۴-۴ ملاحظات سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه با توجه به کاربری آنها و ( ( ۱ سیستم روشنایی فتوولتاییکی را ی ار ار ار ی یر یر ری ری یر رت ری رت ری ور ور را ری ری ری را پر ریت ۳ ۵-۴- پایش سیستم‌های فتوولتاییک و2 فصل ۵: راهنمای بهره‌برداری و اتصال سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه ی را ۱-۳-۵ محدوده مجاز فرکانس ۱۳ ۳-۳-۵ اغتشاشات ولتاز ی یه ۵ ۱ ۳-۳-۵- هارمونیک‌ها ری ره ۱۵ ۳-۳-۵ هارمونیک‌های میانی ای پر ۸ ۵ ۵ ( [ اغتشاشات فرکانس ار یر را ری ری را یر ری یر ی را رو ری ی یر یر ری را را ری ور را ری رس ری ری ری رت ور بر ار دا ۸ ۳-۳-۵ اتصال محدد سر سیستم فتوولتاییک به شبکه بعد از رفع خطای شبکه و سنکرون شدن با آن و ۵-۳-۵- حفاظت در مقابل موج ضربه و 1 ۵-۵- پایش عملکرد سیستم فتوولتاییک و تبادل اطلاعات وم 80 ۱-۵-۵- نکات اندازه؟ بانش متغس‌ها و و و ۶-۵- مستندسازی, آزمون‌های راه‌اندازی و بازرسی سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه ۵ ۵--۱- داده‌های سامانه فتوولتاییک رد ۲-۶-۵- اطلاعات طراح سامانه فتوولتاییک ید ۳-۶-۵- اطلاعات نصب‌کننده سامانه فتوولتاییک و و و ۴ -------- صفحهٔ بعد -------- مقدمه و ۱- ۶- ماژول فتوولتابیک ی مه وم ۲-۶- دنبال کننده‌های خورشیدی هم 0 ۳-۶- مبدل و 0 ۴-۶- باتری و و و ۵ ۵-۶- کنترل‌کننده شارز هم مه ۹ ۶-۶- مشخصات اقلیمی هم 0 فصل ۷: استانداردهای فتوولتاییک دوم و ام ما ۱ مقدمه دم هه ام مه ۱ ۱-۷- استانداردهای بین‌المللی مورد استفاده برای سیستم‌های فتوولتاییک ره ۱۵ ۲-۷- استانداردهای سازمان ملی استاندارد ایران برای سیستم‌های فتوولتاییک را ۱ پیوست الف؛ بررسی اقتصادی سیستم‌های فتوولتاییک و مقایسه هزینه‌ی انرژی تولید شده با دیگر روش‌های متداول ۵ ۱۵ منابع و مه و ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- شکل (۱-۱): سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه برق توزیع [۳۴] یی ی یی شکل (۲-۱): سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه سراسری برق محهز به سیستم ذخیره انرژی [۴] یر شکل (۳-۱): سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه [۴| یی ی ری شکل (۴-۱): طرح سلول, ماژول» پانل و آرایه‌های فتوولتاییک ۹ شکل (۵-۱): انواع فناوری‌های سلول‌های خورشیدی و و ۱5 شکل (۶-۱): منحنی جریان- ولتاز یک پانل خورشیدی وم ۱ شکل (۷-۱): منحنی توان - ولتاز یک پانل خورشیدی شم ۱ شکل (۱-۲): روند کلی طراحی یک سیستم فتوولتاییک ۱۳۳ شکل (۲-۲): معیارهای کلی طراحی سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه ی اه شکل (۳-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار تامین انرژی مصرفی سالانه ره شکل (۴-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار طراحی بر اساس میزان فضای موجود ری شکل (۵-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار طراحی بر اساس بودجه موجود ۳۳ شکل (۷-۲): اندازه‌گیری طول و عرض مکان نصب آرایه فتوولتاییک ۳۹ شکل (۱-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک بر روی سطح بام شیب‌دار ۳ شکل (۲-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک بر روی بام مسطح و ۳۹ شکل (۳-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک در نمای ساختمان و ۳۹ شکل (۴-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک در بخش‌هایی از نمای ساختمان ۳۹ شکل (۵-۳): نصب آرایه‌های فتوولتاییک به عنوان نورگیر و سقف شیشه‌ای ۳۹ شکل (۶-۳): نصب آرایه‌های فتوولتاییک به عنوآأن نرده بالکن ۸ شکل (۷-۳): نصب آرایه‌های فتوولتاییک به عنوان سایه‌بان موم که شکل (۸-۲): نمونه‌ای از فرسودگی پیجها مد و 0 شکل ‎:)۹٩-۳(‏ نصب برچسب بر روی بخشهای مختلف سیستم فتوولتاییک و 0 شکل (۱۰-۳): نمونهای از بستهای پلاستیکی برای محتمع کردن سیمها 0 شکل (۱۱-۳): یک نمونه از نحوه زمین کردن سیستم فتوولتاییک ری شکل (۱۲-۳): وقوع آتش‌سوزی در اثر عدم بکارگیری سیستم حفاظت خطای زمین 0 شکل (۱۳-۳):کلیدها و قطع کننده‌های سیستم فتوولتاییک ۱- قطع‌کننده ۸» ۲- قطع کننده ۳], ۳- مبدل همراه با کلید (کلیدهای -۳] و ن)۸ و برروی پانل مبدل با دایره قرمز رنگ مشخص شده است) و ۴- کنتور اه شکل (۱۴-۳): نحوه اتصالات اجزای سیستم فتوولتاییک برای مصارف خانگی [۲۱] ی بر شکل (۱۵-۳): نحوه اتصالات اجزای سیستم فتوولتاییک برای ساختمان‌های تجاری [۲۱] ۹ شکل (۱-۴): رابطه میزان دسترس پذیری و هزینه های مصرفی اولیه [۲۸] ۳ ۸ سا شکل (۱-۶): نقشه میزان انرژی تابشی خورشیدی کل که در طول سال در نقاط مختلف ایران به واحد سطح افقی می‌رسد [۱] 8 -------- صفحهٔ بعد -------- شکل (الف-۲): درصد مشار کت اجزای مختلف سیستم فتوولتاییک در هرینه کلم ۱۱۵ شکل (الف-۳): روند تغییر قیمت سیستم فتوولتاییک در کشور آلمان طی سالهای ۲۰۰۶ تا ۹۱۳ سس سس ۱۱۵ 8 -------- صفحهٔ بعد -------- فهرست جدول‌ها جدول (۱-۱): بازده ماژول‌های مختلف فتوولتاییک [۸] ی ۳ ۱۵ جدول (۲-۱): بازده پانل‌های (آرایه‌ها) فتوولتاییک برای حالت‌های نصب مختلف ‎]٩[‏ ۱۵۳ جدول (۱-۲): جدول میزان مصرف لوازم خانگی یا ساختمان مسکونی ی ره ۱۵ جدول (۲-۲): ضریب درجه حرارت [۱۸] پر رخ ۱۷ جدول (۳-۲): جدول میزان مصرف یک واحد آموزشی وه و و و ۱۳۹ جدول (۱-۵): نحوه عملکرد در صورت بروز خطای ولتاز ۸۸ جدول (۲-۵): حدود مجاز اعوجاج ولتارٌ برای سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه فشار ضعیف ۷۸ جدول (۳-۵): حدود مجازهارمونیک‌های جریان سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه ۲۸۰ ولت ۵ جدول (۴-۵): حدود مجازهارمونیک‌های جریان سیستم فتوولتاییک با جریان کمتر از ۱۶ آمپر ۸ جدول (۵-۵): معیار و محدوده‌های مجاز جهت سنکرون کردن مبدل سیستم فتوولتاییک به شبکه ها جدول (۶-۵): پارامترهایی که بصورت لحظه‌ای باید اندازه‌گیری شوند و را ها جدول (۱-۶): پارامترهای مشخصه ماژول فتوولتاییک [۳۵ و ۳۶] و جدول (۲-۶): مشخصات فنی ماژول پلی کریستال نوع 1 شرکت 5۳۲1۸1۹۳ [۳۵] 0 جدول (۲-۶): مشخصات فنی ماژول تک کریستال نوع ۸/۳ شرکت ]51781511 ۲1]1 [۳۶] ۵ جدول (۴-۶): مشخصات دنبال کننده‌های خورشیدی [۴۷ و ۴۸] ۵ جدول (۵-۶): مشخصات دنبال کننده‌های خورشیدی مدل 1400 ]۳۳11 [۴۷] ی ی ۵یا جدول (۶-۶): پارامترهای مشخصه مبدل [۴۹] ی یره ۵یا جدول (۷-۶): مشخصات فنی مبدل ۷۷۷ 250 501۸1100 شرکت ۷ ۳۸/۳10 ۸1۷۸۲۷۳1 [۳۹] ۳ جدول (۸-۶): مشخصات فنی باتری [۵۰] ۱۵ جدول (۹-۶): مشخصات فنی باتری نمونه [۵۰] ۱۵ جدول (۱۰-۶): مشخصات فنی کنترل‌کننده شارز [۵۱ -۵۲] ۵ جدول (۱۱-۶): مشخصات فنی کنترل کننده شارژز مدل ‎٩01۵7 ٩۵۲1۵5‏ [۵۱] ها 0 جدول (۱۳۲-۶): مشخصات فنی کنترل کننده شارژمدل 0303 ۳1 و 0505 ۳1۹ [۵۲] 0 جدول (۱۳-۶): عرض جغرافیایی مراکز استان‌های ایران [۵۴] و و ۹۹ جدول (۱۴-۶): زوایای بهینه برای مراکز استانهای ایران [۵۳] ی بو جدول (۱-۷): استانداردهای بین المللی ماژول و آرایه‌های فتوولتاییک ره ۱۵ جدول (۲-۷): استانداردهای بین المللی سلول‌های فتوولتاییک ۱۵ جدول (۳-۷): استانداردهای بین المللی وسایل فتوولتاییک ی ۸ ۱ جدول (۴-۷): استانداردهای بین المللی کلیات سیستم فتوولتاییک ی یر ۱ جدول (۵-۷): استانداردهای بین المللی سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه ۱ جدول (۶-۷): استانداردهای بین المللی سیستم فتوولتاییک در برق رسانی به مناطق روستایی ره ۱۵ جدول (۷-۷): استانداردهای بین المللی سیستم روشنایی فتوولتاییک ۱ ط -------- صفحهٔ بعد -------- جدول (/۸-۱۷): استانداردهای بین المللی مبدل سیستم فتوولتاییک ۱ جدول (۹-۷): استانداردهای بین المللی شارژ کنترل‌کننده سیستم فتوولتاییک ۱ جدول (۱۰-۷): استانداردهای بین المللی باتری سیستم فتوولتاییک ۱ جدول (۱۱-۷): استانداردهای بین المللی پایش سیستم فتوولتاییک را ۱ جدول (۱۲-۷): استانداردهای بین المللی مربوط به نصب سیستم فتوولتاییک با ۱ جدول (۱۳-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به ماژول‌های فتوولتاییک ۱۵ جدول (۱۴-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به سلول‌های فتوولتاییک ور ۱۵ جدول (۱۵-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به قطعات سیستم فتوولتاییک ۳ ۵ ۱۵ جدول (۱۶-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به کلیات سیستم فتوولتاییک یر ۵ ۱۵ جدول (الف-۱): سیستم فتوولتاییک مدل ۵ کیلوواتی [۵۶] ی ی ی ۱۵۳ جدول (الف-۲): سیستم فتوولتاییک مدل ۱۵ کیلوواتی [۵۶] ی ۱۵ جدول (الف-۳): هزینه سوخت مصرفی برای تولید یک کیلووات‌ساعت برق در سال ۱۳۹۱ [۵۷] ۱۵ جدول (الف-۴): اطلاعات اقتصادی انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] ی ۵ ۱۵ جدول (الف-۵): هزینه تمام‌شده تولید هر کیلووات برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] ۱۳ جدول (الف-۶): هزینه تمام‌شده تولید هر کیلووات برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه بر مبنای قیمت واقعی سوخت [۱۲۱۰]۵۷ جدول (الف-۷): هزینه تمام‌شده هر کیلووات‌ساعت برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] ۱۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- انرزی فصل ۱ خورشیدی و سیستم‌های فتوولتابیک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیستم‌های فتوولنا یپیک ۳ مقدمه با توجه به تقاضای رو به رشد مصرف‌کنندگان در سطح جهانی, نیاز به تولید برق افزایش یافته است. در عین حال, افزایش بهای گاز طبیعی و تأکید مقررات بر محدود کردن انتشار گازهای گلخانه‌ای, هزینه تولید برق با استفاده از سوخت‌های فسیلی را افزایش داده است. به همین دلیل, رویکرد به استفاده از سایر منابع انرژی برای تولید برق, از جمله تولید برق خورشیدی با استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک. افزایش یافته است. سیستم‌های فتوولتاییک به علت مزایای زیادی که دارند. کاربرد فراوان دارند. اولین نوع آنها در اقمار مصنوعی آزمایش و کارایی خود را به نحو احسن انجام دادند. عمر طولانی (حدود ۲۰ سال)» قابلیت نصب و راه‌اندازی در شرایط جغرافیایی ویژه مانند مناطق صعب‌العبور و کوهستانی, قابلیت استفاده در سیستم‌های متحرک. نگهداری آسان, عدم وابستگی به شبکه در نقاط دوردست و قابلیت استفاده به صورت متصل به شبکه همه مزایایی هستند که آینده درخشانی را برای استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک ترسیم می‌کنند. میزان تولید برق از طریق سیستم‌های فتوولتاییک در جهان در هر پنج سال دو برابر می‌شود. پیشرفت‌های صنعتی و تکامل فناوری‌های مورد استفاده در تولید سلول‌های فتوولتاییک. بهره‌وری بالاتر و استفاده وسیع‌تر از این سیستم‌ها را در پی دارد. بطوریکه در طول دو دهه گذشته. هزینه ساخت و نصب یک سیستم فتوولتاییک در حدود ۲۳۰ درصد کاهش یافته و توان تولیدی هر واحد نصب‌شده دو برابر شده است ۱۱1 ۰ تبدیل مستقیم انرژی خورشید به الکتریسیته معمولاً به وسیله سلول‌های فتوولتاییک صورت می‌گیرد که از اثر فتوولتاییک استفاده می‌کنند. اثر فتوولتاییک بر اساس اثر متقابل فوتون‌هایی با آنرژی برابر با یا بیش از آنرژی باند ممنوعه مواد فتوولتاییک است. ماژول‌های فتوولتاییک انرژی خورشید را بدون آلودگی و سر و صدا و نوسانات به الکتریسیته تبدیل می‌کنند. انرژی خورشید چگالی انرژی کمی‌دارد و بنابراین» ماژول‌های فتوولتاییک باید سطح زیادی داشته باشند تا بتوانند انرژی کمی‌تولید کنند. سیستم‌های فتوولتاییک در شبکه‌های قدرت به هم پیوسته از مبدل استفاده می‌کنند تا جریان 46 تولید شده به وسیله آرایه‌های فتوولتاییک به جریان 20 متناسب با ولتاژ و فرکانس مورد انرژی الکتریکی خورشیدی منبع اصلی انرژی برای سفینه‌های فضایی از زمان شروع برنامه‌های فضایی است. همچنین, حدوداً از سه دهه‌ی پیش از آن برای تأمین انرژی در مصارف شهری و کشاورزی استفاده می‌شود. در یک دهه‌ی گذشته. از انرژی خورشیدی برای تأمین انرژی خانه‌ها و ساختمان‌های شهری به طور گسترده استفاده شده که نتیجه‌ی پیشرفت در تکنولوژی خورشیدی به همراه تغییرات در ساختار صنعت الکترونیک است. دا[ع) ۱۵۵۷۵۱۵۱۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری اگرچه انواع مختلف سیستم‌های فتوولتاییک وجود دارد. اما همه‌ی آن‌ها متشکل از سه جزء اصلی هستند: ماژول که انرژی خورشید را به الکتریسیته تبدیل می‌کند؛ مبدل که الکتریسیته را به جریان متناوب تبدیل می‌کند تا از آن بتوان در مصارف مختلف خانگی استفاده کرد؛ و احتمالاً باتری که انرژی الکتریسیته‌ی اضافی تولید شده در سیستم را ذخیره می‌کند. دیگر اجزای جانبی سیستم عبارتند از: سیم‌هاء سوئیچ برای قطع جریان» سازه‌های پشتیبانی و غیره. برای استفاده‌ی مناسب از سیستم‌های فتوولتاییک باید ساختار و کاربرد این سیستم‌ها بطور دقیق شناسایی شود. ۳-۱- طبقه‌بندی تیپ سیستم‌های فتوولتاییک از لحاظ کاربری بطور کلی سیستم‌های فتوولتاییک با توجه کاربردشان به دو گروه دسته‌بندی می‌شوند[ ۲و۲ ]: 9 واحدهای فتوولتاییک متصل به شبکه. واحدهای فتوولتاییک مجزا از شبکه. لازم به ذکر است که کاربری دیگر سیستم‌های فتوولتاییک به صورت چندگانه" می‌باشد که در این حالت سیستم فتوولتاییک در کنار منابع دیگر مانند توربین باد یا دیزل, تغذیه بار را انجام می‌دهند. ۱-۲-۱- سیستم‌های فتوولتابیک متصل به شبکه به‌منظور تقویت شبکه‌ی سراسری برق و جلوگیری از فشار الکتریکی وارده بر نیروگاه‌ها در طی روزء استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه سراسری برق به‌صورت متمرکز و یا غیرمتمرکز از جمله راه حل‌های این مشکل می‌باشد. امروزه سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه در بسیاری از کشورهای جهان در واحدهای کوچک از ۱ کیلووات الی ۵ کیلووات در بام منازل مسکونی و در واحدهای بزرگ‌تر به‌صورت نیروگاه‌های فتوولتاییک نصب و راه‌اندازی شده است. از مزایای این سیستم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد [۳]: * نصب و راه‌اندازی آسان. بازده‌ی بالا و عدم نیاز به تجهیزات جانبی پیچیده. ۹ عدم نیاز به باتری جهت ذخیره انرژی الکتریکی. طراحی سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه. به گونه‌ای است که هم‌زمان و به‌طور موازی با شبکه‌ی برق سراسری توان تولید می‌نمایند. یکی از اجزاء اصلی سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه. مبدل الکترونیک قدرت است که برق ۳ تولیدی توسط آرایه‌های فتوولتاییک را متناسب با ولتاژ و فرکانس شبکه به برق ۸۲ تبدیل نموده و در صورت عدم نیازء به‌طور خودکار انتقال نیرو را قطع می‌نماید. به‌طورکلی ارتباطی دو جانبه میان سیستم‌های فتوولتاییک و شبکه‌ی برق وجود دارد. به نحوی که اگر برق 0ع(] تولیدی توسط سیستم‌های فتوولتاییک بیش از نیاز بار مصرفی محلی باشد * ۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیسنم‌های فتوولتاییک ۵ مازاد آن به شبکه‌ی برق سراسری تغذیه می‌گردد و در هنگام شب و مواقعی که به دلایل اقلیمی‌امکان استفاده از نور خورشید وجود نداردء بار الکتریکی مورد نیاز سایت توسط شبکه‌ی برق سراسری تأمین می‌گردد. همچنین در کاربردهای متصل به شبکه در صورتی که سیستم فتوولتاییک به‌دلیل تعمیرات از مدار خارج گردد. برق مورد نیاز مصرف محلی از طریق شبکه‌ی برق سراسری تأمین خواهد شد. نکته مهمی‌که در این واحدها باید رعایت شود این است که اگر به هر شکل (۱-۱) طرحی از سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه‌ی برق بدون باتری ذخیره‌ساز را نشان می‌دهد [۴]. همانگونه که در شکل (۱-۱) مشاهده می‌شود. جهت شارش توان بین شبکه‌ی سراسری و واحد خورشیدی به صورت دو طرفه می‌باشد. این دو طرفه بودن تبادل توان به این معنی است که در صورت بیش از حد بودن توان تولیدی واحد خورشیدی, بخشی از آن صرف بار می‌شود و باقیمانده‌ی آن به شبکه‌ی سراسری تزریق می‌شود و در صورت کمبود توان و یا عدم تولید توان توسط واحد خورشیدی, نیاز بار از طریق شبکه برطرف می‌شود. همانگونه که توضیح داده شد اگر به هر دلیل شبکه بی‌برق شود.ء واحد خورشیدی نیز باید تولید توان و تزریق آنرا متوقف سازد. این تشخیص و توقف. توسط مبدل الکترونیک قدرت واحد خورشیدی صورت می‌پذیرد که در بخش ۳-۳-۱ به طور جامع بررسی خواهد شد. در برخی موارد برای افزایش قابلیت اعتماد سیستم. از سیستم‌های ذخیره کننده انرژی که عمدتاً باتری هستند. استفاده می‌شود. بنابراین سیستم‌های متصل به شبکه‌ی سراسری برق را می‌توان به دو گروه دارای سیستم ذخیره و بدون سیستم ذخیره طبقه‌بندی کرد [۴]. سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه‌ی برق مجهز به سیستم ذخیره به‌خصوص برای خانه‌های مسکونی و محل‌های تجاری کوچک بسیار مناسب هستند. زیرا در این سیستم‌ها از آنرژی ذخیره شده برای بارهای حساس مانند: یخچال, روشنایی, آسانسورء پمپ‌های آبرسانی و غیره استفاده می‌شود. در شرایط معمولی که شبکه‌ی سراسری برق دار است. سیستم فتوولتاییک برای شارژ باتری و تغذیه‌ی بار محلی انرژی تولید می‌نماید و در صورتیکه اضافه تولید داشته باشد به شبکه‌ی سراسری توان تزریق می‌نماید و در صورت کمبود تولید. توان مورد نیاز را از شبکه‌ی سراسری دریافت می‌نماید. در هر صورت باتری و یا دیگر ذخیره‌سازهای آنرژی در حالت شارژ کامل به سر می‌برند. شکل (۲-۱)» طرحی از سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه‌ی برق دارای باتری ذخیره را نشان می‌دهد. همانگونه که در این شکل مشخص شده است. مبدل الکترونیک قدرت توسط آرایه‌ی خورشیدی تغذیه می‌شود که خروجی آن به باتری به عنوان ذخیره‌ساز آنرژی بار محلی و بار حساس متصل است. رابطه‌ی بین شبکه‌ی اصلی و واسط واحد خورشیدی (پانل اصلی) از نظر شارش توان به صورت دو طرفه مشخص شده است که همانگونه توضیح داده شد کمبود و بیشبود توان از این طریق جبران می‌شود. همچنین رابطه تبادل توان بین واسط واحد خورشیدی و مبدل الکترونیک قدرت واحد خورشیدی نیز به صورت دو طرفه می‌باشد زیرا در صورتیکه شبکه‌ی سراسری برق‌دار باشد. باتری باید در شارژ کامل -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری باشد اما ممکن است در این حالت به هر دلیل واحد خورشیدی هیچ تولیدی نداشته باشد. بنابراین برای شارژ کردن باتری می‌توان از شبکه‌ی اصلی کمک گرفت. برای مثال در روزهای بارانی که تولید توان واحد خورشیدی کم و یا صفر است برای شارژ باتری از شبکه‌ی قدرت استفاده می‌شود. در زمانی که شبکه قدرت برق‌دار باشد مبدل الکترونیک قدرت. باتری را شارژ می‌نماید و در صورتیکه شبکه بی‌برق باشد این مبدل از باتری به عنوان منبع انرژی استفاده می‌نماید. مبدل در صورت قطع شبکه اصلی, کلید بین خود و واسط واحد خورشیدی را باز و کلید بین خود و بار حساس را در صورتیکه توانایی عملکرد مستقل از شبکه برای تولید فرکانس مناسب را داشته باشدء می‌بندد [۴]. شکل (۱-۱): سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه برق توزیع [۴] شکل (۲-۱): سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه سراسری برق مجهز به سیستم ذخیره انرژی [۴] -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیسنم‌های فتوولتاییک ۷ ۲-۲-۱- سیستم‌های مستقل از شبکه‌ی سراسری برق طراحی سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه به‌گونه‌ای است که باید مستقل از شبکه‌ی برق سراسری عمل نموده و قابلیت تغذیه بارهای مستقیم (16) و متناوب را دارا باشد. این واحدها مستقیماً به بار متصل می‌شوند و تمام بار را بر خلاف سیستم‌های متصل به شبکه تامین می‌نمایند. بنابراین برای طراحی اینگونه واحدهاء بایستی مدل بار و کل توان مورد نیاز بار در یک دوره شبانه روزی محاسبه شود و ظرفیت واحد و تعداد آرایه‌های فتوولتاییک بر این اساس محاسبه شود. همچنین به دلیل عدم وجود شبکه برق سراسری, تمامی توأن می‌بایستی از طریق سیستم فتوولتاییک تامین شود. از آنجایی که سیستم فتوولتاییک قابلیت تولید پیوسته توان را ندارد (شب هنگام) و میزان تولید توان آن کاملاً به شرایط جوی وابسته می‌باشد (کاهش تولید در روزهای آبری و بارانی)» برای تغذیه مناسب و مطمئن بار باید واحد فتوولتاییک به سیستم ذخیره‌ساز آنرژی مجهز شود. ظرفیت ذخیره‌ساز آنرژی به میزان مصرف بار در ساعت‌هایی که تولید وجود ندارد. بستگی دارد. همچنین برای افزایش حاشیه امنیت. باید سیستم ذخیره‌ساز انرژی قابلیت تغذیه کل بار سیستم را بدون استفاده از آنرژی سیستم فتوولتاییک برای چند روز داشته باشد. زیراً در صورتیکه چند روز متوالی شرایط جوی مناسب نباشد (چند روز آبری متوالی)» می‌بایست بارهای محلی را تغذیه نماید. شکل (۳-۱) طرح کلی یک سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه را نشان می‌دهد. همانگونه که دیده می‌شود. سیستم فتوولتاییک مجهز به باتری برای ذخیره آنرژی است و قابلیت تغذیه بارهای 1۳ و متناوب را دارا می‌باشد. در این حالت. سیستم فتوولتاییک باید مجهز به مکانیزمی برای تولید فرکانس و ولتاژ مناسب برای تغذیه بار مصرفی باشد [۴]. از جمله مزایایی که در رشد و توسعه‌ی سیستم‌های فتوولتاییک مجزا از شبکه نقش عمده ای دارد. می‌توان به موارد زیر آشاره کرد [۳]: عدم نیاز به شبکه‌ی سراسری, سیستم انتقال شبکه و تعمیر و نگهداری آن. ۹ عدم نیاز به سوخت و رفع مشکلات سوخت‌رسانی به‌ویژه در مناطق صعب‌العبور. ۹ عدم نیاز به تعمیر و نگهداری مداوم و طول عمر مناسب. کاربرد اصلی اینگونه واحدها در مکان‌هایی است که شبکه‌ی اصلی قدرت در دسترس نبوده و با برای اتصال به شبکه‌ی قدرت هزینه زیادی لازم است. برای مثال در سایت‌های مخابراتی که در کوهستان ایجاد شده‌اند. برای تأمین برق خانه‌های مسکونی, کلبه‌های روستایی» پمپ‌های آبرسانی» روشنایی و به‌طور کلی رفع نیاز الکتریکی مناطقی که دارای شبکه سراسری برق نمی‌باشند. می‌توان از سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه استفاده کرد. در این سیستم‌ها از آرایه‌های نصب شده بر بام‌ها و یا بر زمین. یک کنترل‌کننده‌ی شارژ باتری و یک مبدل برای تأمین برق استفاده می‌شود [۴] -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ۳-۱- اجزای سیستم فتوولتابیک تجهیزات مورد نیاز برای تولید برق از آنرژی خورشیدی عبارتند از [۵]: ۰ آرایه‌ی فتوولتاییک. ۰ سیستم‌های دنبال کننده‌ی تابش خورشید. ۰ ذخیره‌ساز. دنبال کننده حداکثر توان ". ۱-۳-۱- آرایه فتوولتاییک آرایه فتوولتاییک با اجتماع پانل‌های فتوولتاییک تشکیل می‌شود که پانل‌ها با ماژول‌های فتوولتاییک ساخته می‌شوند. ماژول‌های فتوولتاییک نیز متشکل از سلول‌های فتوولتاییک است که انرژی خورشید را به برق تبدیل می‌کنند [۶] شکل (۴-۱) طرحواره‌ای از سلول, ماژول, پانل و آرایه‌های فتوولتاییک را نشان می‌دهد. چهار نوع اصلی سلول‌های فتوولتاییک عبارتند از: تک‌کریستال, پلی‌کریستال, سلول‌های آمورف و سلول‌های نانو فتوولتاییک که جدیدترین سلول خورشیدی معرفی‌شده می‌باشند. در ادامه هر نوع از سلول‌ها به اختصار توضیح داده شکل (۳-۱): سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه |۴] ٩ ‏س؟‎ (7۲ ٩ ‏سنجه/‎ ۳0۷/۵۲ ۳۵۱۵۲ 1۳۵0۵۲ )۱۷۳۳1( -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیستم‌های فتوولنا یپیک ۹ ۳ / ۱ ماژول فتوولتاییک شکل (۴-۱): طرح سلول, ماژول. پانل و آرایه‌های فتوولتاییک * سلول پلی کریستال [۷]: اینگونه سلول‌ها از بهم پیوستن چندین تک‌کریستال سیلیکون تشکیل شده اند. فرآیند ساخت بدین گونه است که پلی‌کریستال سلیکون مذاب به صورت شمش قالب گیری می‌شود و بعد از آن. به صورت قرص‌های نازک بریده شده و برای سلول‌های خورشیدی آماده می‌شود. اینگونه از سلول‌ها بازده این دسته از سلول‌های خورشیدی کمتر از حالت قبل بوده و چیزی در حدود ۱۲/ تخمین زده می‌شود. * سلول‌های بی نظم" (آمورف) [۷]: در حالت کلی تفاوت عمده این دسته از سلول‌های خورشیدی نسبت به دو دسته قبلی این است که در این دسته از سلول‌ها به جای استفاده از ساختار کریستالی, از سلول‌های بی نظم اتم‌های سیلیکون که در لایه‌های یکدست نازک قرار می‌گیرد. استفاده شده است. این نوع از سلول‌ها را می‌توان هم بر روی بستر خشک و هم انعطاف پذیر نصب نمود که یکی از مزایای منحصر به فرد آن‌ها است. از معایب این دسته از سلول‌ها باید به بازده پایین آنها اشاره کرد که در حدود ۶/ تخمین زده می‌شود. امروزه از این سلول‌ها پانل‌های مختلف از نظر شکل و ظرفیت ساخته شده است. عالاوه بر انواع مطضرح شده امروزه مواد دیگری مانشد: (20476) 16110۲100 ۲20110 و |ام ۵۶۵ م۸۵۲۳ 5 -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری (110502) 419610106 1۵۱۳۳۱ 0006۲ برای تولید سلول‌های خورشیدی استفاده می‌شود. ایده اصلی استفاده از این موادء تولید آنرژی سریعتر و ارزانتر نسبت به سلول‌های سیلیکونی است. البته بازده پایین تر نسبت به انواع دیگر از مشکلات این دسته از سلول‌ها می‌باشد. همچنین مشکلات طول عمر مفید و پایداری این دسته از سلول‌ها همچنان پابرجاست [۷]. دسته دیگر سلول‌های خورشیدی, سلول‌های با فناوری نانو هستند. انتظار می‌رود نسل سوم سلول‌های خورشیدی (سلول‌های نانو) در سال‌های آینده به بازار عرضه شود و قیمت بالای سلول‌های خورشیدی نسل اول و دوم را به شدت کاهش دهد. در یک نگاه کلی انواع فناوری‌های استفاده شده در سلول‌های خورشیدی در نمودار شکل (۵-۱) ارائه شده سلول‌های خورشیدی اغلب از سیلیکون. مس. کادمیم سولفید و آرسنید گالیم تولید می‌شوند که سیلیکون به‌دلیل خواص نوری از موقعیت بهتری در بین این مواد برخوردار است. در جدول (۱-۲) بازده ماژول‌های خورشیدی ساخته شده از مواد مختلف نشان داده شده است [۸]. سیلیکون آمورف ۵۶-۹٩[ )2-51(‏ ۸0۳ پشت سرهم(7210617) میکروکریستالهای سیلیکون آمورف )3-51/1 10002/512 [1116( کادمیم. تلورید 1( 16-0 )710,( شکل (۵-۱): انواع فناوری‌های سلول‌های خورشیدی -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیستم‌های فتوولنا یپیک )۱ ولتاژ بالاتر .آرایه‌ها با یکدیگر سری و برای رسیدن به جریان بیشتر با یکدیگر موازی می‌شوند و یا حتی می‌توان به صورت موازی- سری آنها را به یکدیگر متصل نمود. ۲-۳-۱- سیستم‌های دنبال‌کننده تابش خورشید آرایه‌های فتوولتاییک به حالت ثابت و یا ردیاب متحرک که بنابر فصل با زاویه‌ی تابش خورشید خود را تطبیق می‌دهند. نصب می‌شوند. البته در برخی موارد آرایه‌ها به حالت ثابت فصلی نصب می‌شوند. در نصب آرایه‌های فتوولتاییک مهمترین نکته. زاویه‌ی نصب آنها می‌باشد. زاویه‌ی تابش خورشید به صفحات خورشیدی تاثیر بسیار زیادی در تولید انرژی الکتریکی دارد. ساده ترین حالت نصب آرایه‌ها به صورت ثابت است. البته به دلیل تغییر زاویه‌ی خورشید در طول روز و همچنین جابجایی آن در فصول مختلف سال, میزان تابش خورشید به صفحات ثابت در طول روز و سال کاهش می‌یاید. می‌باشد. ردیاب‌ها دارای دو نوع هستند. ردیاب‌هایی که بر روی یک محور و یا بر روی دو محور دوران می‌کنند و همواره پانل‌های (آرایه‌های) فتوولتاییک را در جهت تابش خورشید نگاه می‌دارند. بنابراین موجب افزایش بازده خروجی پانل‌ها (آرایه‌ها) می‌شوند. در جدول (۲-۱) بازده‌ی جذب انرژی برای حالت‌های نصب مختلف ارائه شده است [۹]. در پانل‌ها با پایه‌ی ثابت. پانل‌ها روی پایه‌هایی با شیب ثابت نصب شده و رو به خورشید قرار داده می‌شوند. برای مناطقی مانند ایران که در نیم‌کره‌ی شمالی هستند. پانل‌های فتوولتاییک باید به‌ گونه‌ای نصب شوند که سطح جاذب نور جدول (۱-۱): بازده ماژول‌های مختلف فتوولتاییک |۸| ماژول بازده (1) تک‌کریستال سیلیکون ۵- ۱۲/۵ پلی کریستال سیلیکون ۱۱-۴ مس ایندیم گالیم سلنید (1675-)) ۱۰-۳ کادمیم تلورید (ع041)) ‎٩۹-۲ سیلیکون آمورف ۵-۷ جدول (۲-۱): بازده پانل‌های (آرایه‌ها) فتوولتاییک برای حالت‌های نصب مختلف ‎]٩| نوع نصب ثابت ثابت دو فصلی تابت چهار فصلی ردیاب دو محوره / نسبت به حالت بهینه ۱/۱ ۵/۲ ۵/۷ ۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم ‏ و کاربری به سمت جنوب باشد زیرا خورشید در طول سال در وجه جنوبی روْیت می‌گردد. اما برای اینکه میزان جذب سالانه‌ی انرژی توسط یک سیستم خورشیدی به حداکثر میزان خود برسد. بهتر است که زاویه شیب ثابت. تقریباً برابر با عرض جغرافیایی منطقه‌ی نصب باشد. مثلاً برای شهر تهران در صورتی که پانل‌ها با زاویه‌ی ۳۶ درجه به سمت جنوب نصب شوند. بالاترین دریافت انرژی را در طول سال خواهند داشت [۱۰] البته این یک نظر قطعی نمی‌باشد و برای کسب بیشترین مقدار آنرژی لازم است محاسبات به دقت آنجام شود. برای این منظور می‌توان از مراجع |۶۱۱و۱۲]| استفاده نمود. نکته‌ی مهمی که در اینجا باید به آن اشاره نمود این است که حداقل زاویه‌ی نصب بایستی از *۱ درجه کمتر نباشد. زیر در زمان‌های بارانی بعد از بارش, اگر شیب ۱۶ وجود داشته باشد. گرد و غبار نشسته بر صفحات خورشیدی شسته می‌شود و از آن خارج می‌شود. همچنین آب باران و یا برف زودتر از روی صفحات خورشیدی خارج می‌شود. برای اینکه یک سطح فرضی که در معرض تابش خورشید است. بالاترین میزان دریافت انرژی را داشته باشد. لازم است که این سطح عمود بر زاویه تابش قرار گیرد. هر چه زاویه تابش به سطح پانل عمودتر باشد.ء جذب آنرژی بیشتر خواهد بود. پانل‌هایی که به‌صورت ثابت نصب می‌شوند. در هنگام طلوع و غروب آفتاب» چون خورشید به‌صورت مایل به سطح و غروب» تقریباً از پشت پانل‌ها تابیده می‌شود. پانل‌ها میزان بیشتری از انرژی قابل جذب را از دست می‌دهند. این سیستم‌ها تنها در میانه‌ی روز که تقریبا رو به خورشید هستند. می‌توانند دریافت قابل قبولی داشته باشند. به‌همین خاطر اگر بتوان با روش مناسبی, پانل‌ها را در تمام طول روز به‌صورت پیوسته رو به خورشید قرار دادء می‌توان گفت پانل‌ها تمام انرژی قابل دریافت را از خورشید تحویل می‌گیرند. برای این منظور می‌توان از ردیاب‌های تک‌محوره و یا دومحوره استفاده نمود. در دنبالکننده‌های تک محوره, پانل‌ها حول یک محور که در راستای شمال- جنوب و با زاویه‌ی مناسب رو به افق قرار گرفته‌اند. گردش می‌کنند. البته در این حالت نیز پانل‌ها دقیقا رو به خورشید قرار نمی‌گیرند اما نسبت به پانل‌های ثابت دریافت انرژی بیشتری دارند. اما در دنبال کننده‌های دو محوره پانل‌ها حول دو محور حرکت کرده و می‌توان گفشت دائماً رو به خورشید قرار می‌گیرند.در ردیاب دو محوره صفحه‌ی خورشیدی قابلیت چرخش هم در راستای شرقی- غربی و هم چرخش در راستای شمالی و جنوبی را دارد. بنابراین بیشترین جذب آنرژی در این روش اتفاق می‌افتد. در حالت تک محوره تنها قابلیت چرخش در راستای شمال- جنوبی را دارد که باعث حصول بازده کمتر نسبت به حالت دو محوره .]٩۹[ ‏می‌شود ۳-۳-۱- اینورتر یا مبدل الکترونیک قدرت ۸۲/0۲ مبدل وسیله‌ای است که برق ۳ را از آرایه‌های فتوولتاییک می‌گیرد و آن را به جریان استاندارد ۸۴ که در منزل -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرژی خورشیدی و سیستم‌های فتوولتاییک ۳ به کار می‌رود. تبدیل می‌کند و مشخصه‌های آن مانند ولتاژ و فرکانس را با مولفه‌های مورد نیاز مصرف‌کننده مطابقت نیز به دو دسته‌ی کلی مبدل‌های مجزا از شبکه و مبدل‌های متصل به شبکه تقسیم نمود [۵]. * مبدل‌های الکترونیک قدرت مجزا از شبکه: اینگونه مبدل‌هاء برق ۳] آرایه‌های خورشیدی را به جریان متناوب در سطح ولتاژ و فرکانس مورد نظر تبدیل کرده و بایستی قابلیت تغذیه بار در ولتاژ و فرکانس مورد نظر را در حالت تغییر ناگهانی بار داشته باشند. همچنین برای تغذیه‌ی از یکدیگر توسط یک ترانسفورماتور ایزوله به بار متصل می‌شوند [۱۳]. در انتخاب مبدل‌های مجزا از شبکه. دو پارامتر اساسی باید در نظر گرفته شود. که عبارتند از: ۱) شکل موج خروجی و ۲) تلفات در بی‌باری. شکل موج قابل قبول برای بارهای متناوب, شکل موج سینوسی می‌باشد. البته برخی از مبدل‌ها مخصوصاً با ظرفیت پایین» موج مربعی و یا موجی شبیه به سینوسی تولید می‌کنند. اینگونه از شکل موج‌ها می‌توانند در راه‌اندازی موتور القایی مشکل ایجاد کنند. مشکل دیگر مربوط تلفات بی‌باری مبدل‌ها است. در این حالت زمانی که مبدل روشن باشد و بار به آن متصل نباشد. می‌تواند جریان بی‌باری مصرف نماید که این امر می‌تواند به تخلیه‌ی باتری منجر شود. بنابراین برای حل این مشکل, سیستم کنترل مبدل باید به گونه‌ای طراحی شود که این مشکل را مرتفع کند. در حالت کلی مبدل‌های مجزا از شبکه باید حداقل‌های زیر را رعایت کنند [۱۳]: * تغییرات شدید ولتاژ ورودی. *‏ تولید شکل موج ولتاژ خروجی سینوسی و یا نزدیک به آن. *‏ کنترل ولتاژ خروجی. * بازده‌ی بالا. * قابلیت تحمل اضافه بار کوتاه مدت مانند راه‌اندازی موتور القایی. * تحمل جریان اتصال کوتاه. * مبدل‌های متصل به شبکه [۴و۱۳]: خروجی این نوع مبدل‌ها باید با شبکه‌ی اصلی قدرت سنکرون شود. سنکرون‌شدن بدین معنی که سطح ولتاز فرکانس و فاز ولتاژ خروجی مبدل با ولتاژ شبکه مطابق باشد. برای انتخاب مبدل‌های متصل به شبکه باید معیارهای -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری بازده, ایمنیء کیفیت توان مبدل و سیستم حفاظتی آن در نظر گرفته شود. ۴-۳-۱- ذخیره‌ساز ذخیره‌ساز سیستم فتوولتاییک معمولاً از نوع باتری است. سیستم باتری ممکن است همه یا بعضی از موارد زیر را نیز شامل شود [۱۳۶۴و۱۴ ]: ۱( محفظه باتری. ۳ پانل‌های فرعی مجزا برای مدارهای بار بحرانی. در مجموعه باتری, ذخیره آنرژی در قالب باتری صورت می‌گیرد و در صورت وجود بخش‌های فرعی مربوط به مدار بحرانی, در هنگام قطع برق, مدارهای مربوط به بار بحرانی در محل مصرف کار می‌کنند. در این صورت. وقتی شبکه سراسری بی‌برق می‌شود. واحد خورشیدی از شبکه اصلی جدا شده و تنها بارهای حساس که از قبل مشخص شده‌اند توسط واحد تغذیه می‌شوند. مدارات بار حساس, از یک پانل فرعی سیم‌کشی می‌شوند که از بقیه مدارات الکتریکی مجرا است. اگر قطع برق در طول ساعات روز اتفاق بیفتد. آرایه فتوولتاییک قادر است با کمک باتری, برق مورد نیاز را تأمین کند. اگر قطع برق در شب اتفاق بیفتد. باتری بار مورد نیاز را تأمین می‌کند. امروزه باتری‌های سرب اسید. نیکل- کادمیوم, هیدروکسید نیکل و لیتیوم در دسترس می‌باشند که باتری‌های سرب اسید مصرف بیشتری دارند. مختلف بدون ایجاد هرگونه خسارت و آسیب برای باتری است. برای دستیابی به ظرفیت‌های بالاتر می‌توان باتری‌ها را بایکدیگر سری و یا موازی نمود. باتری هم در سیستم‌های مجزا از شبکه و هم متصل به شبکه کاربرد دارد و در زمانی که تولید سیستم فتوولتاییک بیشتر از بار است. مازاد آنرژی را ذخیره می‌سازد. زمانی که نور خورشید در دسترس نباشد و یا مقدار تولید آنرژی سیستم خورشیدی کمتر از بار باشد. باتری وارد مدار می‌شود و کمبود آنرژی را جبران می‌سازد. بنابراین باتری باید قابلیت شارژ و دشار شدن مکرر را داشته باشد [۱۴]. دستگاه کنترل شارژ باتری در سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه. به‌منظور جلوگیری از تخلیه کامل باتری‌ها و پا شارژ بیش از حدآن به‌کار می‌رود. به‌طوری که از معیار حداکثر عمر مفید آن‌ها استفاده می‌گردد. بخش شارژه وضعیت شارژ باتری‌ها را از نظر جریان و ولتاژ ورودی» دمای محیط. غلظت الکترولیت وغیره کنترل کرده و در مواقع لزوم. طبق طراحی‌های انجام‌شده عملکرد لازم را متناسب با شرایط و وضعیت باتری‌ها بر سیستم اعمال می‌کند. به‌گونه‌ای که طول عمر مفید را افزایش داده و امکان استفاده از بیشترین ظرفیت قابل دسترس باتری‌ها را نیز در اختیار مصرف‌کننده قرار -------- صفحهٔ بعد -------- فصل اول- انرزی خورشیدی و سیستنم‌های فتوولتایپیک ۵ دهد. به‌طور خلاصه وظیفه این دستگاه عبارت است از [۱۳]: * اندازه‌گیری ولتاژ خروجی پانل‌ها. * اندازه‌گیری جریان خروجی پانل‌ها. *‏ اندازه‌گیری ولتاژ خروجی باتری‌ها. * اندازه‌گیری جریان خروجی باتری‌ها. * اندازه‌گیری دمای محیط. * اندازه‌گیری غلظت الکترولیت باتری‌ها. * تصمیم‌گیری قطع یا وصل ولتاژ و جریان خروجی پانل‌ها جهت شارژ باتری‌ها. *‏ تصمیم‌گیری قطع یا وصل ولتاژز و جریان خروجی پانل‌ها جهت مصرف‌کننده. کنترل کننده شارژ شارش توان از پانلل خورشیدی به باتری و بار را مدیریت می‌کند و ولتاز باتری را یک محدوده مجاز قابل قبول حفظ می‌کند. ۵-۳-۱- دنبال کننده حداکثر توان منحنی جریان- ولتاژ یک پانل خورشیدی نمونه در شکل (۶-۱) نشان داده شده است. همانگونه که دیده می‌شود به ازای هر نقطه روی منحنی یک ولتاژ و یک جریان متناظر با آن وجود دارد که لزوماً حداکثر جریان و یا حداکثر ولتاژ نمی‌باشد. برای مثال در نقطه تاء ولتاژ حداکثر ولی جریان متناظر با صفر می‌باشد و یا برای نقطه قلء جریان حداکثر است ولی ولتاژ متناظر با آن حداکثر نمی‌باشد. برای استفاده بهینه از انرژی تولید شده توسط پانل فتوولتاییک باید نقطه‌ای انتخاب شود که بیشترین جریان و ولتاژ را داشته باشد. بدست آوردن نقطه بهینه توسط دنبال‌کننده حداکثر توان انجام می‌شود. برای مثال در شکل (۶-۱) نقطه ۲ نقطه‌ای است که در آن بیشترین ولتاژز و جریان ممکن ایجاد می‌شود. در شکل (۷-۱) توان خروجی بر حسب ولتاژ برای یک پانل فتوولتاییک ارائه شده است [۴]. با مقایسه شکل‌های (۶-۱) و (۷-۱) ملاحظه می‌شود در نقطه ج حداکثر توان حاصل شده است که همان نقطه بهینه است. دنبال کننده حداکثر توان در واقع یک مبدل 2-0۳ با بازده بالاست که برای بدست آوردن حداکثر توان» ولتاز خروجی خود را در یک مقدار بهینه تنظیم می‌نماید. دنبال کننده حداکثر توان در روزهای ابری, سرد و یا در حالتی که از باتری استفاده می‌شود می‌تواند نقش بسیار موثری ایفا نماید. البته در انتخاب دنبال‌کننده حداکثر توان باید هزینه و پیچیدگی ناشی از آن را در نظر گرفت. در مواردی که واحدهای فتوولتاییک مجهز به دنبال کننده حداکثر توان هستند خروجی سیستم فتوولتاییک مستقیماً به مبدل و دنبال‌کننده حداکثر توان مربوط می‌شود. -------- صفحهٔ بعد -------- 2 راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ۷ من و۷ 0 شکل (۶-۱): منحنی جریان- ولتاژ یک پانل خورشیدی 0 ۷۳۵۳ ۷ شکل (۷-۱): منحنی توان- ولتاژ یک پانل خورشیدی ۶-۳-۱- سایر تجهیزات تا اینجا ویژگی‌های آرایه فتوولتاییک. سیستم ذخیره و مبدل ارائه گردید. به سایر اجزای سیستم‌فتوولتاییک. در اصطلاح 5۶ («تجهیزات متعادل کننده) اطلاق می‌شود. این تجهیزات شامل سیستم نصب و سیم‌کشی هستند تا به واسطه آنها ماژول‌های فتوولتاییک بتوانند در سیستم الکتریکی خانه یا محل دیگر مورد استفاده قرار بگیرند. علاوه بر 305 تجهیزات 6 0 گآ ۳۵13006" -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۲ ار را ۱ طراحی سستم‌های فتوولتاییک با توجه به مشخصات کاربری و اقلیم -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخحصات کاربری و اقلیم ۹ مقدمه سیستم‌های فتوولتاییک دارای اجزای مختلفی مانند: مبدل, آرایه‌های خورشیدی,» باتری و غیره هستند که در دو تعیین تعداد ماژول موردنیاز» تعیین نحوه چیدمان مازول‌ها به منظور تشکیل آرایه فتوولتاییک. انتخاب ظرفیت مبدل, کلیه مراحل مذکور به منظور دستیابی به هدف تعیین‌شده طراحی انجام می‌گیرد. بنابراین برای شروع طراحی باید ابتدا هدف و منظور از طراحی سیستم فتوولتاییک تعیین گردد. برای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه و متصل به شبکه می‌توان اهداف و معیارهای مختلف تعیین نمود. عواملی مانند کاربری‌های مختلف سیستم‌های فتوولتاییک. شرایط محیطی و اقلیمی. محدودیت‌های مکانی و مالی می‌توانند تعیین‌کننده معیار طراحی باشند. مشخصات سیستم‌های فتوولتاییک اقتضا می‌کند که در مراحل طراحی, تاثیر عوامل مختلف مانند شرایط آب و هوایی, آلودگی‌های محیطی, وضعیت تابش خورشید. مشخصات مصرف‌کننده‌های انرژی الکتریکی» میزان بهره‌وری اجزای سیستم فتوولتاییک و سایر مشخصات آنها لحاظ گردد. در این فصل ابتدا اصول و تمهیدات اولیه لازم برای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک عنوان می‌شود. سپس به طراحی یک سیستم فتوولتاییک با توجه به اهداف و قیود تعیین شده ۱-۲- اصول طراحی سیستم‌های فتوولتاییک بطور کلی برای طراحی سیستم فتوولتاییک باید اصول اولیه زیر نظر گرفته شود [۳] : * سیستم فتوولتاییکی که طراحی می‌شود باید انتظارات مصرف‌کنندگان را برآورده نماید. این انتظارات معمولاً شامل کاهش هزینه‌های ماهیانه برق. فواید زیست‌محیطی, ذخیره انرژی و غیره می‌شود. همچنین, ابعاد و جهت گیری آرایه‌های فتوولتاییک باید به گونه‌ای انتخاب و تنظیم شوند که بتوانند میزان انرژی مورد نظر را *‏ لازم است اطمینان حاصل شودکه پشت‌بام و یا دیگر مکان‌های نصب تجهیزات فتوولتاییک. توانایی تحمل وزن پانل‌ها و تجهیزات مربوطه را دارد. * برای تمام تجهیزات مورد استفاده در فضای بازء باید مواد مقاوم در برابر نور خورشید و هوا مورد استفاده قرار گیرد. * پانل‌ها باید در مکانی نصب شوند که میزان سایه ایجادشده به وسیله تجهیزات مجاورء شاخ و برگ درختان. لوله‌ها و غیره به کمترین میزان خود برسد. * سیستم باید به گونه‌ای طراحی شود که با مقررات ساختمان و تأسیسات الکتریکی آن مطابقت داشته باشد. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فنوولناییک به منظور نامین انرژی الکنتریکی به اتفکیک اقلیم ‏ و کاربری * سیستم باید به گونه‌ای طراحی شود که تلفات آنرژی در سیم‌هاء فیوزهاء سوئیچ‌ها و غیره به کمترین مقدار برسد. * چنانچه باتری در سیستم مورد استفاده قرار می‌گیرد. باید باتری‌های مناسب در نظر گرفته شود. * طراحی باید به گونه‌ای باشد که نیاز اتصالات بین شبکه محلی را برآورده نماید. علاوه بر اصول اولیه فوق, لازم است پیش از شروع طراحی سیستم فتوولتاییک. بررسی و مطالعه در زمینه محل بکارگیری سیستم فتوولتاییک انجام گردد. برای این منظور باید طراح خبره محل مورد نظر را مورد بازدید قرار دهد و موارد زیر را بررسی و تعیین نماید [۱۶]: ۱ آرزیابی ایمنی حرفه‌ای و سلامتی کار در حین کارکردن در محل مورد نظر. ۲ ارزیابی میزان دسترسی به نور خورشید در محل مورد نظر. ۲ تعیین زاویه تابش و جهت‌گیری محلی که آرایه‌های فتوولتاییک بر روی آن نصب می‌شوند. ۷ _بررسی لزوم نمایش‌گرهای کنترل کننده پانل و محل نصب آن. در طراحی م سبستم فتوولتاییک مانند دیگر طراحی‌ها (طراحی نیروگاه‌های سنت ۰ پست 0 غیره) اصول کل طراحی شرایط. بر روی خروجی واحد تاثیر می‌گذارند که مانند انواع دیگر طراحی‌هاء این شرایط جدید به صورت ضریب‌هایی تعریف شده و میزان خروجی را کم و یا زیاد می‌کنند. برای مثال افزایش دما یک عامل کاهنده در توان تولیدی سیستم‌های فتوولتاییک محسوب می‌شود که به صورت یک ضریب در روند طراحی اعمال می‌شود. در ادامه سعی شده تا کلیت طراحی یک سیستم فتوولتاییک ارائه و تاثیر عوامل خارجی مانند: دما و غیره در روند طراحی بیان و چگونگی اعمال آنها در طراحی معرفی شود. ۳-۲ روند کلی طراحی سیستم‌های فتوولتاییک در این بخش مراحل کلی طراحی سیستم‌های فتوولتاییک ارائه می‌شود. سیستم‌های فتوولتاییک به دو صورت متصل به شبکه و مستقل از شبکه مورد استفاده قرار می‌گیرند. اصول طراحی هر دو نوع با هم یکسان است؛ با این تفاوت که سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه در محل‌هایی بکار گرفته می‌شوند که دسترسی به شبکه اصلی برق موجود است -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳ و بارهای متصل به این سیستم‌هاء امکان تغذیه از طریق شبکه برق را نیز دارا هستند و امکان ارسال توان به شبکه برق از طریق این سیستم‌ها وجود دارد. اما سیستم‌های فتوولتاییک مجزا از شبکه می‌بایست به تنهایی تمام بار مصرفی محلی را برای طراحی می‌توان راهبردهای مختلفی را مدنظر قرار داد. به عنوان مثال اگر بخواهیم یک سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه را طراحی کنیم می‌بایست تعیین کنیم که هدف تأمین تمام بار مصرفی محلی و یا بخشی از آن. توسط سیستم فتوولتاییک است و یا اینکه در کنار سبستم فتوولتاییک. باتری وجود دارد 0 یا خبر. اگر هدف تأمین تمامی بار مصرفی باشد آنگاه ظرفیت سیستم فتوولتاییک باید بگونه‌ای باشد که قادر به تأمین بار مصرفی باشد. در این حالت ار تولید سیستم فتوولتاییک بیشتر از مقدار بار مصرفی باشد می‌تواند مازاد تولید را به شبکه تزریق کند. اگر هدف تأمین فتوولتاییک بتواند به تنهایی حداقل بارهای مهم و ضروری غیر قابل قطع را تامین نماید. اگر هدف طراحی سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه باشد آنگاه ظرفیتش باید بگونه‌ای باشد که تمامی بار مصرفی را تأمین کند. همجنین در تمامی حالات. امکان دارد که سیستم ذخیره‌ساز باتری در کنار آرایه‌های فتوولتاییک وجود داشته باشد که خود می‌تواند راهبرد طراحی را تغییر دهد. بدین‌گونه که درصدی از بار توسط آرایه‌های فتوولتاییک و بقیه‌ی آن توسط باتری تأمین شود و یا اینکه آرایه‌های فتوولتاییک ظرفیت تأمین تمام بار مصرفی را داشته و باتری به عنوان یک منبع رزرو جهت شرایط اضطراری مورد استفاده قرار بگیرد.بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که برای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک راهبرد. اهداف و روندهای مختلفی درنظر گرفت که اصول همه‌ی آن‌ها یکسان است و فقط در جزئیاتی مانند: مقدار توان تولیدی سیستم فتوولتاییک. امکان حضور باتری. ظرفیت باتری و غیره متفاوت هستند. در شکل (۱-۲) روند کلی طراحی یک همانگونه که در شکل (۱-۲) مشاهده می‌شود. مرحله ابتدایی در طراحی سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه. تعیین معیار طراحی است. تعیین معیار طراحی, در واقعء هدف از طراحی را مشخص می‌کند و طبعاً انتظارات مصرف‌کننده نیز با توجه به این معیار تعیین می‌شود. معمولاً طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با توجه به یکی از سه معیار کلی که در شکل (۲-۲) آمده است. انجام می‌گیرد [۱۷]. پس از تعیین معیار طراحی سیستم فتوولتاییک. اطلاعات مورد نیاز با توجه به معیار طراحی آماده می‌گردند. با توجه به معیارهای کلی طراحی که در شکل (۲-۲) ارائه گردیده است. مشخص می‌شود که این معیارها عمدتاً بر روی مرحله انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک تاثیرگذارند و با توجه به اینکه جه معیاری برای طراحی انتخاب شده باشد. نحوه انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک متفاوت -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری آماده سازی اطلاعات موردنیاز با توجه به معیار و هدف طراحی طراحی باتری (در صورت وجود) طراحی کنترل کننده شارژ (در صورت وجود باتری) شکل (۱-۲): روند کلی طراحی یک سیستم فتوولتاییک طراحی به منظور تامین مصرف طراحی با توجه به میزان فضای ۱ ی : . طراحی با توجه به بودجه موجود انرژی سالانه موجود برای نصب شکل (۲-۲): معیارهای کلی طراحی سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه در ادامه مراحل کلی لازم برای انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک به ازای هر یک از معیارهای انتخاب‌شده ارائه می گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - طراحی سیستنم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و افلیم ۳۳ الف - طراحی سیستم فتوولتاییک به منظور تامین مصرف انرژی سالانه شکل (۳-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار تامین انرژی مصرفی سالانه ب- طراحی سیستم فتوولتاییک با توجه به میزان فضای موجود شکل (۴-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار طراحی بر اساس میزان فضای موجود -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ج- طراحی سیستم فتوولتایبیک با توجه به بودجه موجود تعیین میزان انرژی خروجی آرایه فتوولتاییک تعیین مقدار آنرژی تحویلی به شبکه شکل (۵-۲): مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک با معیار طراحی بر اساس بودجه موجود در این بخش مراحل طراحی مانند بخش‌های قبل است با این تفاوت که محاسبات بر اساس میزان بودجه انجام می‌گردد. تشریح این قسمت در بند ۳-۳-۲ آمده است. ۳-۲- طراحی سیستم فتوولتاییک برای یک منزل مسکونی در این قسمت مراحل طراحی سیستم فتوولتاییک با اجراً بر روی یک سیستم نمونه تشریح می‌شود. فرض می‌شود سیستم فتوولتاییک برای تغذیه انرژی الکتریکی مورد نیاز در یک ساختمان مسکونی طراحی شود. به منظور برآورد مصرف انرژی الکتریکی یک واحد مسکونی نمونه. از جدول (۱-۲) که توان متوسط مصرفی لوازم خانگی در آن ارائه شده استفاده گردیده شده است. اطلاعات مندرج در این جدول بر اساس میزان مصرف لوازم خانگی معمول متعلق به یک واحد مسکونی دو اتاق خوابه به مساحت تقریبی ۱۳۰ مترمربع در شرق یا جنوب شهر تهران است. جدول (۱-۲): جدول میزان مصرف لوازم خانگی یا ساختمان مسکونی ردیف نام وسیله متوسط توان مصرفی اطلاعات مصرف لحظه‌ای (وات) ساعت مصرف وات ساعت کیلووات ساعت ۱ لامپ ۷۰ ۱۲ ۸۴۰ ۸۴ ۲ هواکش ۳۵ ۸ ۳۸۰ ۳۸ ۳ یخجال ۱۰۰ ۳۴ ۳۱۴۰۰ ۳:۴ ۳ فریزر ۱۵۰ ۳۴ ۳۶۰۰ ۳۶ ۵ تلویزیون 40 1.۳0 .۳ ۱ ۳ ۶ کولر آبی ۵۳۰ ۱۰ نهد ۵۳ ۷ ماشین لباسشویی ۱۵۰ ۱ ۱۵۰ ۱/۵ ۸ اتوی برقی ۲۰ ۱ تشه ۲ ۹ سایر (متوسط) ۱۳۴۰۰ ۴ یه ۵۶ جمع انرزی مصرفی روزانه بر حسب کیلوواتن ساعت ۲۳۵۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- قصل دوم- طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۵ ۱-۳-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک در حالت طراحی بر اساس میزان انرژی سالانه مورد نیاز گام اول: تعیین میزان مصرف سالانه انرژی که بر اساس آخرین فیش‌های برق مصرفی توسط مشتری تعیین می‌شود. حداقل لازم است که میزان مصرف در ۱۲ ماه گذشته مورد بررسی قرار گیرد و در صورت امکان, میزان مصرف آنرژی در چند سال اخیر نیز بررسی شود. در صورتی که خود مشتری فیش‌های مربوطه را ندارد لازم است که از اداره برق مربوطه اطلاعات مورد نیاز حاصل شود. از این داده‌ها برای برآورد میزان مصرف انرژی سالانه استفاده می‌شود. گام دوم: تغییرات مصرف لحاظ شود؛ اگر پیشنهاداتی برای انجام تغییرات در جهت بهبود بهره‌وری مصرف انرژی برای مصرف کننده وجود دارد. این تغییرات صورت گیرد و میزان تأثیر آن‌ها بر کاهش مصرف انرژی سالانه در نظر گرفته شود. همجنین لازم است که بارهای اضافی که در آینده به سیستم اضافه خواهد شد. لحاظ گردد. گام سوم: برآورد میانگین مصرف سالانه انرژی که بر اساس داده‌های حاصل در گام ۱و ۲ صورت می‌گیردو با استفاده از میانگین مصرف سالانه آنرژی, طراحی انجام می‌شود. گام چهارم: تعیین اندازه آرایه‌ها این مرحله آساسی‌ترین بخش طراحی را تشکیل می‌دهد. برای تحقق انجام این مرحله باید جزئیاتی که در ادامه تشریح می‌گردد. به دقت رعایت گردد. در ابتدای امر لازم است به موارد زیر توجه شود: - بازده مبدل. - تلفات سیستم (برای مثال: میزان تلفات در کابل‌ها). - میزان تابش خورشید در زاویه تابشی و جهت‌گیری مورد نظر. - خطاهای (تلورانس‌های) شرکت سازنده ماژول‌ها. - اثرات دما. - اثر آلودگی بر ماژول‌ها اطلاعات میزان تابش خورشید در دفترچه مشخصات فنی ارائه‌شده از سوی سازمان آنرژی‌های نو ایران (سانا) در مرجع [۱] موجود است. نکته قابل ذکر این است که در زمینه شدت تابش معیاری موسوم به ‎"۳٩][‏ تعریف شده است که برابر با تعداد ساعاتی است که در آن میزان انرژی تابش خورشید برابر یک ۴۱۷۷/۳/۲ می‌باشد. اطلاعات این شاخص برای کشور ایران در مرجع [۱] آمده است. ۶ دراگ ۳2 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فنوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری محاسبه میزان انرژی روزانه مورد نیاز از آرایه‌های فتوولتاییک: لازم است به این نکته توجه شود که بخاطر بازده مبدل و تلفات. میزان انرژی روزانه دریافتی از آرایه فتوولتاییک باید بیش از میانگین بار روزانه باشد. بازده مبدل را می‌توان از کارخانه سازنده دریافت کرد. معمولاً مبدل‌ها بازده بین ‎٩۹۰‏ نا ۶ درصد دارند. پیشنهاد می‌شود بازده مبدل ‎/۹٩۳۲‏ در نظر گرفته شود. این مقدار با لحاظ کردن بازده تجهیز ]۷۸۳۳ که طبق جدول (۱-۲) میزان مصرف آنرژی روزانه برای یک ساختمان مسکونی برابر ]۷۷ ۲۳/۵۲ می‌باشد. با در نظر گرفتن تاثیر تلفات که بیشترین مقدار آن 7/۵ فرض می‌شود 9 لحاظ کردن بازده مبدل ‎/٩۹۲(‏ فرض می‌شود). برای مثال مذکورء میزان آنرژی روزانه مورد نیاز به صورت زیر است: 26.91 >* 0.95 + 0.92 + ۷۷/۵ 23.52 با توجه به مرجع [۱] تهران بطور متوسط دارای میزان متوسط تابش سالانه خورشید(7۹5]1]) برابر ۵ ساعت باشد. بنابراین بیشترین انرژی مورد نیاز از آرایه فتوولتاییک به شرح زیر است: ۷ 5.382 < []۳۹] 5 + ۷/۲ [26.9 در ادامه باید عواملی را که برروی خروجی سیستم فتوولتاییک تاثیر می‌گذارند مورد بررسی قرار داد و تاثیر آنها را لحاظط نمود. این عوامل عبارتند از: ۱ _خطای خروجی سازنده (.ه.)) : توان خروجی ماژول‌های فتوولتاییک برحسب وات با خطایی تقریباً برابر ۵/ ۲ اثر آلودگی‌ها و گرد و خاک(.. ه): میزان توان خروجی یک ماژول فتوولتاییک ممکن است به دلیل آلودگی‌های موجود بر سطح ماژول, کاهش یابد و این کاهش با فاکتور کاهش در اثر آلودگی هوا محاسبه می‌شود. میزان کاهش در توان ماژول‌ها در اثر آلودگی, بستگی به اقلیم محل نصب آرایه‌ها دارد که در بعضی از مکان‌هاء به دلیل آلودگی هوا (مانند کلان شهرها)» زیاد است. به عنوان مثال, با فرض این که میزان کاهش به دلیل آلودگی در حدود ۵/ است. با توجه به اینکه میزان عملکرد ماژول ۲۶۵ واتی ذکرشده در بند ۱ به خاطر تلرانس به ۲۵۱/۷۵ وات کاهش یافته بود. اکنون مقدار آن در اثر آلودگی حدوداً به ۲۳۹/۲ وات می‌رسد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۷ ۳ اثر دما: بر اساس استاندارد ۸54059.2. میانگین دمای سلول داخل ماژول فتوولتاییک را می‌توان بر اساس فرمول زیر تخمین زد: (۱-۲) 5 + جملن ا] > رای ا] که در آن: #.اام» ] : میانگین دمای روزانه موْثر سلول به درجه سانتی‌گراد. ]: میانگین دما در طول روز (در ماه مورد نظر) به درجه سانتی گراد. ضریب دمای انرژی کمیتی است که نشان می‌دهد به ازای هر یک درجه افزایش دما بالای ۲۵ درجه سانتی گراد.ء توان تولیدی ماژول فتوولتاییک چقدر افزایش می‌یابد. هم‌اکنون, سه نوع متفاوت ماژول فتوولتاییک در بازار موجود است که دارای ضرایب دمایی مختلف هستند: ماژول‌های تک‌کریستال که اغلب دارای ضریب دمایی ۱*۳ ./ ۰/۴۵- هستند (یعنی به ازای هر یک درجه افزایش دما بالای ۲۵ درجه سانتی‌گراد.ء توان خروجی ۰/۴۵/ کاهش می‌یاید). ۹ ماژول‌های پلی‌کریستال که اغلب دارای ضریب دمایی 1*۳ / ۵/*- هستند. * ماژول‌های آمورف که دارای مشخصه دمایی متفاوتی می‌باشند که موجب کاهش ضریب دمایی می‌گردد و ضریب دمایی آن‌ها ۹۳ /./ ‎٩/۲‏ - است. البته. بعضی از ماژول‌های آمورف دارای ضریب دمایی صفر هستند که لازم است این مورد با مراجعه به شرکت سازنده تأیید شود. بنابراین کاهش میزان خروجی آرایه فتوولتاییک در اثر دما به جنس ماژول بکار رفته در آرایه و مقدار متوسط میزان کاهش توان بر اثر دما را می‌توان به صورت زیر محاسبه کرد: (۲-۲) ((می] مر آ) ۷ ۷) - |[ موی که در آن: : ضریب کاهش توان بر اثر دما ۷ مقدار مطلق ضریب دمای آنرژی به ازای هر درجه افزایش از ۲۵ درجه سانتی گراد ۰ : دمای سلول در شرایط استاندارد آزمون (57۳) به درجه سانتی گراد برای نمونه مورد طراحی, درجه حرارت متوسط محییط برابر ۲۵ درجه سانتی‌گراد و جنس ماژول پلی کریستال در نظر گرفته می‌شود. بدین‌ترتیب میانگین درجه حرارت روزانه سلول فتوولتاییک به صورت زیر محاسبه می‌شود: 50 > 25 + 25 > 25+ بومما > ری ]1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری بنابراین صریب کاهشضش توان بر اثر دما با استفاده از رأبطه (۲-۲) بصورت زیر محاسبه می‌شود: 5 م2.59 ۱-۱ 0.45907 * (25 -۹50)- | بنابراین توان ماژول فتوولتاییک نمونه مورد استفاده که توان خروجی آن با اعمال عوامل او ۲ از ۲۶۵ وات به ۲۳۹/۲ وات رسیده بود. با اعمال ضریب کاهش توان بر اثر دما به صورت زیر محاسبه می‌شود: 212.3 ۷۷72 239.2 ۷ 67.50 محاسبه کمترین تعداد برای آرایه‌های فتوولتاییک: تعداد ماژول‌های مورد نیاز در آرایه فتوولتاییک از تقسیم پیک توان مورد نیاز بر میزان توان تولیدی هر ماژول بدست می‌آید. بنابراین برای نمونه مورد طراحی, تعداد ماژول‌های ۲۶۵ وات مورد نیاز بصورت زیر محاسبه می‌شود: 6 > 25.35 ۷۷/7 212.3 ۳۷۷ 5.382 بنابراین ۲۶ ماژول» توان موردنیاز را فراهم می‌کند. تعیین آرایش نهابی آرایه‌های فتوولتاییک: آرایه باید با محدوده مجاز ولتاژ مبدل تطابق داشته باشد و بنابراین» آرایش نهایی آرایه به مبدل انتخابی و محدوده مجاز ولتاژ عملکرد آن بستگی دارد. تطبیق‌دادن آرایه با محدوده ولتاژ مبدل: بسیاری از مبدل‌های موجود دارای محدوده مجاز ولتاژ کاری هستند. اگر ولتاز آرایه فتوولتاییک خارج از این محدوده بیشترین و کمترین ولتاژ ورودی توسط سازنده مشخص می‌شوند. بیشترین ولتاژه ولتاژی است که در بیش از آن مبدل آسیب می‌بیند. لازم است که ولتاز خروجی آرایه‌های خورشیدی با ولتاژ کاری مبدل تطابق داشته باشد و هرگز به ولتاژ خروجی ماژول مشابه توان خروجی, تحت تأثیر تغییرات دمایی سلول است. سازندگان ماژول‌های فتوولتاییک. ضریب دمایی ولتاژ را ارائه می‌کنند که غالبا به صورت ولت یا میلی‌ولت بر درجه سانتی‌گراد بیان می‌شود. همچنین می‌توان آن را به صورت درصدی از ولتاژ مدار باز ( ۷*,۰) نیز بیان کرد. برای اطمینان از این که ولتاژ خروجی آرایه. خارج از محدوده ولتاژ داخلی 40 مبدل نیست. بیشترین و کمترین دمای شبانه‌روز برای مکان مورد نظر مورد نیاز است. وقتی که دما حداکثر است. بیشترین ولتاژ خروجی (,,*۷) آرایه نباید هرگز کمتر از کمترین ولتاز کاری مبدل باشد. لازم به ذکر است که ولتاژ واقعی در ورودی مبدل فقط م۷ آرایه نیست 06 ]زا۲0۳۲ 60م0 * ۳۱۵۲۲ 8۳0۷۱۵۲ ۷1۵0 * -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۹ مشابه رابطه (۲-۲) می‌توان برای کاهش ولتاز در اثر درجه حرارت نیز رابطه (۳۲-۲) را نوشت: (۳-۲) [(می 1 ری آ) ۷ ] موی ۷ کی ۷ که در آن: ایهم ۷: بیشترین ولتاژز خروجی در دمای موْنر سلول (ولت) م۵ ۷: بیشترین ولتاژ خروجی در شرایط )51 (ولت) ۷ ضریب دمایی ولتاژ (ولت به ازای درجه سانتی گراد) با توجه به دمای موثر سلول فتوولتاییک که محاسبه آن در رابطه (۱-۲) آمده است. لازم است که ولتاژ آرایه هرگز کمتر از کمترین مقدار مشخص مبدل نباشد. تعداد ماژول‌ها در هر رشته"( منظور از هر رشته. ترکیب سری ماژول‌هاست) باید به گونه‌ای انتخاب شوند که بیشترین ولتاژ خروجی در صورتی حاصل شود که حداکثر دمای قابل تصور رخ دهد. مثلاً برای کشور ایران که بیشترین دمای ممکن به حدود ۵۰ درجه سانتیگراد می‌رسد. برای این محاسبه باید حداکثر دمایی حدود ۰ درجه سانتیگراد انتخاب شود. به عنوان نمونه فرض کنید کمترین میزان ولتاژ برای یک مبدل برآبر ۱۱۰ ولت باشد و ماژول آنتخابی دارای ۷1۳ برابر ۷ و ضریب ولتاٌ ۰/۱۴ ولت بر درجه سانتیگراد باشد. با استفاده از رابطه (۲-۲) می‌توان نوشت: ۷ ((0.14)70-25)-7. 1 حور ۷ با احتساب ۵/ افت ولتاژ بازای هر ماژول ولتاژی برابر مقدار زیر به مبدل می‌رسد: 4۷ (0.95) 25.4۷ این عد برابر با ۷۸:۸۰ یعنی حداقل ولتاژ ]۱۸ موْثر ورودی به مبدل است. کمترین تعداد ماژول‌های رشته را می‌توان با رابطه زیر تعیین کرد: ۷۷ 1 ) اه 1 ۹7 ۹۱۳۱۵۵ 1131۱-۳۵۲ اه -۳ ۱1۱۷-1۱ که در آن: م۷ حداقل ولتاژ ۱۸807 مور یک ماژول در مبدل بازای بیشترین دمای موثر سلول. در نمونه مورد طراحی کمترین ولتاژ مجاز مبدل برابر ۱۱۶ ولت است. برای محاسبه تعداد ماژول‌ها پیشنهاد می‌شود که ۱۰ درصد حاشیه اطمینان در کمترین مقدار مجاز اعمال گردد. برای نمونه مورد طراحی بصورت زیر اعمال می‌شود: وورزس5 ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ۷ 1[ ۱10۳.12 بدین ترتیب کمترین تعداد ماژول در هر رشته بصورت زیر محاسبه می‌شود: 4 13 .1۱21/24" یسک وم سل با گردکردن به سمت بالا تعداد ماژول‌ها در هر رشته برابر ۶ بدست می‌آید. در سردترین دمای ممکن. ولتاژ مدار باز آرایه نباید هرگز بیش از بیشترین ولتاژ مجاز ورودی مبدل باشد. در اینجا از ولتاژٌ مدار باز (۷02) استفاده می‌شود چون این ولتاژ از ولتاژ 7۸48 بیشتر است. در روشنایی‌های اولیه صبحء دمای سلول به دمای محیط بسیار نزدیک است. زیرا خورشید زمان کافی برای گرم کردن ماژول را ندارد. بنابراین از کمترین دمای ساعات روز برای تعیین بیشترین ۷۵۵ باید استفاده کرد که با رابطه زیر که در آن: مد ۷: ولتاژ مدار باز در کمترین دمای سلول (ولت) ۷: ولتاٌ مدار باز در شرایط 516 (ولت) ۰ ضریب دمایی ولتاژ (*/۷) 0 کمترین دمای روزانه مورد انتظار (درجه سانتی‌گراد) برای نمونه مورد طراحی, با فرض اینکه کمترین دمای روزانه برابر صفر در نظر گرفته شود و همچنین ولتاژ مدار باز در شرایط )51 برابر ۳۸/۲ ولت باشد. بیشترین ولتاژ مدار باز در کمترین دمای سلول بصورت زیر محاسبه می‌شود: ۷[ 4( (0-25) 14۳ . 0)- ۵382 ۷۵۵ فرض می‌شود که بیشترین ولتاژ مجاز مبدل در نمونه نمورد طراحی برابر ۴۵۰ ولت باشد. بدین ترتیب بیشترین تعداد مازول‌ها در رشته (۳111۵۳-001-۹1718) با رابطه زیر تعیین می‌شود: 0 که در آن: ۷۰ بیشترین ولتاژ ورودی مبدل. برای نمونه مورد طراحی, بیشترین تعداد ماژول‌ها در رشته بصورت زیر محاسبه می‌شود: 9 ۳450/41 بو ۱ با گردکردن به سمت پایین بیشترین تعداد ماژول‌ها برابر ۱۰ بدست می‌آید. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۱ بنابراین در نمونه مورد طراحی, تعداد ماژول‌ها در رشته فتوولتاییک فقط می‌تواند ۶ الی ۱۰ تا باشد. از آنجا که تعداد کل ماژول‌های مورد نیاز برابر ۲۵ محاسبه شده است. بنابراین می‌توان سه رشته ‎٩‏ ماژولی را موازی کرد. بدین‌ترتیب با در نظر گرفتن محدوده مجاز کاری مبدل از نقطه نظر ولتاژ می‌توان آرایش نهایی آرایه را تعیین نمود. ۲-۳-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و آرایش آرایه فتوولتاییک در حالت طراحی بر اساس میزان فضای موجود گام اول: اندازه‌گیری مساحت فضای موجود برای نصب آرایه فتوولتاییک. ابتدا مساحت مکان مورد نظر برحسب متر مربع اندازه‌گیری می‌شود. در اندازه‌گیری باید قسمتی از سطح در نظر گرفته شود که کمترین سایه را داشته یا در صورت امکان اصلاً سایه نداشته باشد. گام دوم: تعیین بیشترین تعداد ایده‌آل ماژول‌هایی که در مساحت مورد نظر جا می‌شوند. با توجه به مشخصات ابعاد ماژول‌ها که از سوی سازنده ارائه می‌شود. مساحت ماژول‌ها محاسبه و بیشترین تعدادی که می‌توان در مساحت اندازه گیری‌شده در گام قبل جا داد محاسبه می‌شود. در اینجا باید فضای خالی بین ماژول‌ها را در نظر گرفت و به ابعاد ماژول اضافه کرد. بیشترین تعداد ماژول‌هایی که می‌توان نصب کرد برابر است با مساحت موجود (در سقف یا مکان دیگر مورد نظر) تقسیم بر مساحت موثر هر ماژول در طراحی نمونه مورد مطالعه که ماژول ۲۶۵ واتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. فرض می‌شود مساحت هر ماژول ۶ 65. 1.6251 1.0193۳ با در نظر گرفتن فاصله ۱۰ میلیمتری بین مازول‌هاء. مساحت بصورت زیر محاسبه می‌شود: ۶ 68. 1.6351 1.0293۳ فرض می‌شود مساحت سقف برای نصب بصورت زیر محاسبه شود: 5 9۳763 شم طول شکل (۷-۲): اندازه‌گیری طول و عرض مکان نصب آرایه فتوولتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری گام سوم: تعیین بیشترین تعداد ماژول‌هایی که می‌توان در محل نصب کرد. هر ماژول, دو بعد طول و عرض دارد. ماژول‌ها معمولا مستطیلی شکل هستند. ماژول‌ها را می‌توان در راستای طول و یا عرض نصب کرد. در هر فضایی, باید نصب ماژول‌ها در دو جهت مذکور بررسی کرد تا بتوان بیشترین تعداد واقصی ماژول‌ها را تعیین کرد. این محاسبات برای طراحی نمونه مورد مطالعه بصورت زیر هستند: حالت الف: نصب عرضی 6 6.8<> رز 029. 71/1 5د 5.5< رز ‎ /1.635‏ 9 به هر حال, تعداد کل ماژول‌های قابل نصب برابر با ۳۰ می‌باشد. 4 4.28< 1 6035. 71/1 هد 74 .6<- جوز 0290.[/ ۵ 9 در این حالت تعداد کل ماژول‌های قابل نصب برابر ۳۲ تا خواهد بود. بنابراین می‌توان گفت در نمونه مورد مطالعه بیشترین تعداد ماژول‌های قابل نصب برابر ۲۲ عدد بدست می‌آید. همانگونه که در طراحی بند قبل نیز ملاحظه گردید. آرایش نهایی آرایه وابسته به مبدل انتخابی است. پس از انتخاب مبدل و تعیین تعداد ماژول‌های مجاز در هر رشته. تعداد رشته‌های موازی محاسبه می‌شود. گام پنجم: تعیین میزان خروجی آرایه‌های فتوولتااییک میزان متوسط انرژی خروجی که به صورت روزانه از سیستم فتوولتاییک بدست می‌آید را می‌توان با استفاده از فرمول (۷-۲) ی ۳1 ۸ 11۳ ۸ زر ۸ دس ۸ ۳ _ ۳۳۵۵ که در آن: میزان توان خروجی ماژول در شرایط )51 (وات). مسا فاکتور کاهش در اثر دما (بدون واحد). دمن فاکتور کاهش در اثر تلرانس سازنده (بدون واحد). -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فتوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۳ تابش در ساعات اوج خورشید برای جهت‌گیری و زاویه برخورد خاص. تعداد ماژول‌ها در آرایه. برای نمونه طراحی مورد مطالعه. میزان آنرژی روزانه تولیدی بصورت زیر محاسبه می‌شود: 2-33.482 750.955 0.8 2650.95 برای محاسبه انرژی که توسط آرایه فتوولتاییک به شبکه تحویل می‌شود باید اثر بازده مبدل و تلفات را لحاظ نمود. برای این منظور از رابطه (۸-۲) استفاده می‌شود: (۸-۲) :11 ۸ م۳ _ ۳ که در آن: «وتا: میزان متوسط روزانه آنرژی خروجی از سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه برق. برای نمونه مورد مطالعه با فرض لحاظ کردن بازده ‎٩۹۳‏ برای مبدل و در نظر گرفتن تلفات برابر ۵/ میزان انرژی 5 0.95-29.26 ۳0.92۳ 33.462 ۳-۳-۲ -مراحل انتخاب ظرفیت و ابعاد آرابه فتوولتابیک در حالت طراحی بر اساس مبزان بودجه این راهبرد طراحی, همانند راهبرد طراحی بر اساس میزان فضای موجود است. با این تفاوت که در اینجاء مقدار بودجه نقش آساسی را دارد و با توجه به مقدار بودجه. اندازه و ظرفیت آرایه‌های فتوولتاییک انتخاب می‌شوند. لذا با توجه به مقدار بودجه ممکن است که نتوان از همه‌ی فضای موجود قابل نصب برای آرایه‌ها استفاده نمود. گام اول: تعیین ابعاد آرایه با توجه به میزان بودجه در این حالت میزان بودجه باید بتواند موارد زیر را تأمین کند: ۰ آرایه فتوولتاییک. نصب آرایه. مبدل و کابل‌های مربوطه, قطع کننده‌ها و تجهیزات کمکی. * هزینه‌های مربوط به اتصال به شبکه (برای مثال, هزینه بازرسی‌ها و اندازه گیری‌ها). -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری برای تعیین ابعاد نهایی آرایه فتوولتاییک. باید آرایش‌های مختلف سیستم مورد بررسی قرار گیرد و هزینه تجهیزات و نصب آن‌ها برآورد شود تا بتوان سیستم مناسبی را طراحی کرد. گام دوم: تعیین میزان انرژی خروجی آرایه فتولتاییک همانند حالت طراحی بر اساس فضای موجود.ء این قسمت قابل انجام است. گام سوم: تعیین میزان انرژی تحویلی به شبکه این مرحله نیز مشابه حالت طراحی بر اساس فضای موجود.ء قابل انجام است. ۴-۳-۲ مراحل انتخاب ظرفیت و ابعاد آرایه فتوولتاییک در حالت حضور ذخیره‌ساز فرض می‌شود میزان انرژی موردنیاز روزانه طبق مثال مطرح شده برابر ]۲۶/۹۱۷۷ باشد و سیستم فتوولتاییک با شبکه تبادل انرژی نداشته باشد. بنابراین تمام بار مصرفی باید توسط سیستم فتوولتاییک و باتری تأمین شود. تعیین ظرقیت باتری باید بگونه‌ای انجام شود که علاوه بر پاسخگویی معمول در ساعاتی از شبانه‌روز که تابش خورشید موجود نیست و یا کم است. در صورت وجود شرایط بد آب و هوایی نیز باتری بتواند تامین انرژی را انجام دهد. آمپرساعت کل برای بانک باتری از حاصل ضرب آمپرساعت مورد نیاز در شبانه‌روز در تعداد روزهای ابری به دست می‌آید. ابتدا با استفاده از انرژی مورد نیاز محاسبه‌شده و در نظر گرفتن ولتاژ ۴۸ ولت برای آرایه‌های فتوولتاییک (معمولاً ولتاژ آرایه‌های فتوولتاییک. بسته به نوع سیستم. ۰۱۲ ۲۴ یا ۴۸ ولت می‌باشد)» آمپرساعت بصورت زیر محاسبه می‌شود: 0 د۷-560.625 ۷۷/۲/48 260.91 با فرض اینکه تعداد روزهای ابری برابر ۳ باشد و در این روزها فقط باتری تأمین کننده‌ی بار مصرفی باشد. خواهیم 875. 16861 < ۷*3 560.625 معمولاً محدوده ولتاژی که باتری‌ها دشارژ شده ولی هنوز قادر به کار باشند بین ۰/۳ تا ۸/* می‌باشد (در این طراحی ۸/*). در طی شارژ و دشارژ بانک باتری. بخشی از انرژی تلف می‌شود و بنابراین باید انرژی ذخیره‌شده در باتری با لحاظ کردن میزان این تلفات محاسبه شود. این کار با استفاده از یک ضریب تلفات که برحسب درصد بیان می‌شود انجام می‌شود. با فرض اینکه ضریب تلفات باتری ۲۰ درصد و ولتاژ دشارژ آن ۰/۸ باشد.ء میزان آمپرساعت ذخیره به صورت زیر محاسبه می‌شود: ۳ 2522.6125 < 1.2 »۷ (0.8 + 1.875 168) خروجی باتری تابع دمای باتری و محیط آن می‌باشد. لذا تغییرات دما (مانند پانل خورشیدی) خروجی بانک باتری را تغییر می‌دهد. برای تاثیر دادن تغییرات دما بر روی خروجی باتری, لازم است آمپر ساعت بدست آمده در ضریبی که از -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخحصات کاربری و اقلیم ۳۵ جدول (۲-۲) استخراج می‌شود. ضرب شود. در سیستم نمونه. این عدد برابر ‎۱/۱۹٩‏ انتخاب شده است: 3002.146 < 1.19 * 2522.8125 جدول (۲-۲): ضریب درجه حرارت |۱۸] ضریب متوسط درجه حرارت منطقه در زمستان درجه سانتی گراد درجه فارنهایت ۸۰ ۳۲۷ ۱ ۷۰ ۲۳۱/۲ ۱/۰۴ ۶ ۱۵/۶ ۱۱ ۵۰ ۱۰ ۱/۱۹ ۴۰ ۴/۴ ۱/۳ ۳۰ -/۱ ۱/۴ ۳۰ ۶۷ ۱/۵۹۹ بعد از محاسبه کل آمپر ساعت لازم برای واحد خورشیدی لازم است تعداد باتری برای ایجاد چنین ظرفیتی محاسبه شود. برای به دست آوردن تعداد باتری‌های موازی» لازم است آمپرساعت کل بر آمپرساعت هر باتری تقسیم می‌گردد. در طراحی نمونهء فرض می‌شود باتری‌های در نظر گرفته شده دارای مشخصه‌ی ۱۰۰۰ آمپرساعت و ۲۴ ولت باشند [۱۹]. در این صورت خواهیم داشت: تعداد باتری‌های موازی 3 5 1000 + 3002.146 ب: تعیین تعداد ماژول‌های فتوولتابیک تعداد ماژول‌های فتوولتاییک باید بگونه‌ای طراحی و محاسبه شوند که هم بتوانند توان مصرفی واحد مسکونی را تامین کنند و هم باتری‌های تعیین‌شده را شارژ کنند. با توجه به ظرفیت باتری‌های تعیین‌شده. باید جریان مورد نیاز برای شارژ باتری با فرض دشارژ کامل باتری محاسبه و انرژی متناظر با آن به مقدار انرژی بار مصرفی افزوده شود تا مقدار انرژی که باید توسط سیستم فتوولتاییک تامین شود تعیین گردد. ضریب ۰/۱ به منظور رعایت قید نرخ شارز شدن باتری است. این ضریب با توجه به مشخصات باتری استفاده شده تغییر می‌کند. 0۰1۷1000-300 * دخومنودد | ۷۶7.2 24 ۷ ۸۱ 300)-۳8 ۳1 -20.9[1+۳80< 260.91 +7.2 <34.1 1 در روابط فوق 1017 آمپرساعت مورد نیاز برای شارژ باتری» ت] انرژی مورد نیاز برای شارژ باتری و آت] انرژی کل -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ماژول‌های ۲۶۵ وات بصورت زیر محاسبه می‌شود. توجه شود همانطور که در بند ۱-۳-۲ محاسبه گردید توان خروجی یک ماژول ۲۶۵ واتی پس از اعمال تأثیر دماء گرد و خاک و غیره به ۷۷ ۲۱۲/۳ می‌رسد. 2 ک 31.98 < 212.3 + (۳]5 5 + ۷۷۵ 34. 11)-۲ در رابطه فوق ۲ تعداد ماژول‌های مورد نیاز است. مساحت مورد نیاز جهت نصب این ماژول‌ها با ضرب تعداد ماژول‌ها در مساحت هر ماژول بدست می‌آید. در انتخاب کنترل کننده شارژ باید تعداد روزهای آفتابی بین دو روز ابری (,)) یا به عبارت دیگر, تعداد روزهایی که. پس از تخلیه باتری‌ها در روزهای ابری. لازم است تا در آن روزها باتری‌ها شارژ شوند درنظر گرفته شود. این زمان با نحوه طراحی کاملاً مرتبط است؛ مثلاً اگر لازم باشد در حداقل زمان ممکن باتری‌ها شارژ شوند. آنگاه جریان کنترل‌کننده شارژ باید زیاد باشد. در حالت کلی. می‌توان با استفاده از اطلاعات چند سال گذشته (موجود در نزدیک‌ترین ایستگاه هواشناسی) حداقل تعداد روزهای آفتابی را که بعد از دو روز هوای ابری در آن منطقه رخ داده استخراج نمود. در طراحی مذکور این زمان چهار روز در نظر گرفته شده است. میزان آمپرساعت مورد نیاز برای شارژ باتری‌ها برابر است با مقدار آمپرساعت باتری در روزهای ابری تقسیم بر تیداد روزهای در نظر گرفته شده برای شارژ باتری‌ها به علاوه‌ی نیاز معمول مصرف روزانه (بدون در نظر گرفتن شارژ باتری‌ها). در طراحی نمونه مورد مطالعه. با فرض اینکه 11,۰ برابر ۴ باشد. به‌صورت زیر عمل می‌شود: 0 752.662 3 < 3002.146 + (4 + 3002.146) از تقسیم عدد به دست آمده بر مدت زمان تابش خورشید در روز جریان کنترل‌کننده شارژ به دست می‌آید که نتیجه حاصله باید به عدد بالاتر گرد گردد. جریان کنترل کننده شارژز ۸ 750.536 5ج 315.9 < 5 +752.082د3 ۵-۳-۲ طراحی مبدل * میزان انرژی خروجی از آرایه. پتانسیل افزایش ابعاد آرایه در آینده. *تطابق محدوده مجاز کاری مبدل با آرایه . * استفاده از یک مبدل مرکزی یا چند مبدل (کوچکتر) -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخحصات کاربری و اقلیم ۳۷ در بعضی موارد پیشنهاد می‌شود که از چند مبدل!" استفاده شود. مزایایی که بر این امر دارد عبارتند از: ۹ اگر آرایه‌ها بر روی تعدادی سقف نصب شده‌اند که این سقف‌ها جهت‌گیری و زاویه تابش مختلف دارند؛ در این صورت بیشترین ولتاژ و جریان‌های خروجی از سقفی به سقف دیگر فرق می‌کند و استفاده از سیستم چند مبدلی بهتر است. در صورت استفاده از چند مبدل, هنگام از کار افتادن یکی از آن‌هاء بقیه مبدل‌ها می‌توانند به کار خود ادامه دهند. ۹ ماژولار بودن سیستم افزایش می‌یابد و امکان گسترش آن فراهم می‌شود. باید در نظر داشت که استفاده از چند مبدل با توان کمتر در مقایسه با یک مبدل با توان بیشترء مستلزم صرف هزینه مبدل‌هایی که در حال حاضر موجود می‌باشند. بر حسب موارد زیر دسته‌بندی می‌شوند: - حداکثر توان 17 ورودی. - حداکثر جریان 17۳ ورودی. - حداکثر توان خروجی (توان ۸۲ که می‌توانند برای شبکه فراهم کنند). پس از اینکه ابعاد آرایه بر اساس یکی از معیارهای طراحی تعیین شد (این معیارها شامل تامین میزان انرژی مورد نیاز سالانه» طراحی بر اساس میزان فضای موجود و طراحی بر اساس میزان بودجه موجود می‌باشند که در بندهای قبلی این فصل به آنها پرداخته شد)» بیشترین توان آرایه فتوولتاییک بر اساس رابطه زیر تعیین می‌شود: ۳ بیشترین توان آرایه فتوولتاییک* تعداد ماژول‌ها در آرایه * توان نامی‌ماژول انتخابی برای نمونه مورد طراحی در بخش ۱-۳-۲ تعداد ماژول‌ها برابر ۲۶ و توان نامی‌هر یک از آنها برابر ۲۶۵ وات می‌باشد. بنابراین بیشترین توان آرایه فتوولتاییک بصورت زیر محاسبه می‌شود: ۷۷ 260۳2605-689 بنابراین کمترین ظرفیت برای مبدل انتخابی برابر با توان فوق خواهد بود. البته لازم به ذکر است که با در نظر گرفتن تاثیرات کاهش توان در اثر تلرانس سازنده, آلودگی و دما که در بخش ۱-۳-۲ مفصلاً تشریح شد. بیشترین توان آرایه به صورت زیر تغییر خواهد کرد. 0.950.950.8۵8 75-0. 769-8 6.890.685.512 ۷۷ مما زا ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ۶-۳-۲ طراحی سیم کشی الزامات مورد نیاز برای طراحی کابل و سیم‌کشی سیستم فتوولتاییک به شرح زیر می‌باشد: *‏ کابل‌ها باید به گونه‌ای انتخاب شوند که افت کلی ولتاژ در شرایط استاندارد بین آرایه و مبدل کمتر از ۳/ * لازم است کابل‌ها به گونه‌ای انتخاب شوند که در برابر شرایط محیطی, ولتاژ و جریان اعمالی, گرمای ناشی از * بیشترین توان خروجی از یک آرایه فتوولتاییک همواره کمتر از مجموع بیشترین توان‌های خروجی هر یک از ماژول‌ها می‌باشد. این اختلاف به‌دلیل عدم هماهنگی در عملکرد یک ماژول با ماژول کناری آن است که مقاومت سیم‌ها مقداری از آنرژی هدر می‌رود. باید میزان این تلفات را به حداقل ممکن رساند و کمتر نگه‌داشتن آن‌ها از ۳/ کار دشواری است. فاکتوری که اغلب برای این تلفات در نظر گرفته می‌شود. ۹۵/ با ۵ است [۴]. لازم است که سیم‌ها و کابل‌ها تا حد ممکن کوتاه انتخاب شوند تا اشتباهات کاهش یابد. در مواردی که لازم است از کابل‌هایی بلند استفاده شود. باید آن‌ها را نام‌گذاری کرد. کابل‌های ۸۲ که مبدل را به مصرف‌کننده وصل می‌کنند باید بزرگ‌تر انتخاب شوند تا افت ولتاژ کاهش یابد. افت ولتاژی در حدود ۱/ پیشنهاد می‌شود. در تأسیسات بزرگ به کابل‌های خیلی بزرگی احتیاج است که تحقق این امر را غیرممکن و غیراقتصادی می‌کند. در این صورت. لازم است که طراح افت ولتاژ را به حداقل ممکن کاهش دهد و افت ولتاژ باید در محدوده پیشنهادی در استاندارد 7671 85 باشد. یک واحد آموزشی سه طبقه با مساحت ۶۰۰ مترمربع درنظر گرفته شده است که برای آن یک سیستم فتولتاییک مناسب طراحی شود. در این واحد آموزشی تعداد ۱۴ کلاس, سیستم صوتی تصویری, رایانه. چای‌سازء یخچال, دستگاه تکثیرء سیستم سرمایشی-گرمایش و مایکروفر وجود دارد. برای تخمین بار فرض گردیده است که این واحد آموزشی به طور متوسط ۸ ساعت فعالیت آموزشی روزانه دارد و مساحت متوسط کلاس‌ها برابر ۵۰ مترمربع است. جدول (۳-۲) مقدار متوسط بار مصرفی این واحد آموزشی را نشان می‌دهد. از فرضیات زیر برای محاسبه بار متوسط مصرفی استفاده شده است: تعداد کلاس‌های طبقه اول: ۴ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم - طراحی سیستم‌های فنوولناییک با انوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۹ * در هر طبقه یک اتاق برای استراحت کارکنان و یک سرویس بهداشتی وجود دارد. تعداد لامپ‌های هر کلاس: ۲۰ تا لامپ ۱۸ وات. * تعداد لامپ‌های هر اتاق استراحت کار کنان: ۱۰ تا ۱۸ وات. * تعداد لامپ‌های هر سرویس بهداشتی: ۳ تا ۱۸ وات. درهر کلاس از دو یونیت اسپلیت ۱۲۰۰۰ برای سرمایش و گرمایش استفاده شده است که متوسط جریان مصرفی هر کدام از آنها برابر ۵/۵ آمپر است. یک تلویزیون 40 (21] با توان ۲۰۰ وات و سه بلندگوی ۱۶ وات در ساختمان وجود دارد. (لوازم صوتی و در هر طبقه دو کلاس دارای رایانه و دیتاپروژکتور است. متوسط مصرف رایانه با مانیتور 1۳7 حدود ۴۵۰ وات و متوسط مصرف دیتاپروژکتور (مدل ۱۷13455 001012 شرکت مادیران) برابر ۲۲۲ وات است. * یک دستگاه تکثیر با توان ۱/۵ کیلووات در واحد آموزشی وجود دارد که سرعت تکثیر آن به طور معمول حدود ۰ برگ در دقیقه است. ۹ ابعاد ساختمان به صورت ۱۵۴۰ متر در نظر گرفته شده است و فرض می‌شود که از همه‌ی مساحت می‌توان استفاده نمود. جدول (۳-۲): جدول میزان مصرف یک واحد آموزشی ردیف نام وسیله متوسط توان مصرفی لحظه‌ای اطلاعات مصرف (وات) ساعت مصرف وات‌ساعت کیلووات ساعت ۱ لامپ (کلاس + اتاق‌های ۷۲ ۸ ۴۶ ۴۹۶ دیگر) ۲ سیستم سرمایش - ۴۴۰ ۵ ۳۳۵۰ ۳۹/۷ گرمایش ۳ یخچال ۱۰۰ ۲۴ ۳۱۴۰۰ ۳۴ ۳ چای‌ساز ۱۵۰ ۲ ۳۹۰ ۳ ۵ . تجهیزات صوتی تصویری ۳۳۰ ۲ ۴۶ ۴۶ ۶ رایانه و صفحه نمایش ۴۹۸ ۴ ۱۳۳۹۲ ۱۳/۳۹۲ ۷ دستگاه تکثیر ۱۵۰ ۳۳ ۵۰ 1۵ ۸ مایکروفر ۱۹ ۱ ۱۹ ۱ ۹ سایر مصارف ۳۹۹۰ ۵ ۱۵۰ ۱۵ جمع انرژزی مصرفی روزانه بر حسب کیلووات ساعت ۲۹/۹۳۸ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری ۱-۳-۲۳- طراحی بر اساس میزان آنرژی سالانه مورد نیاز طبق جدول (۲-۲) میزان مصرف آنرژی روزانه برای یک ساختمان مسکونی برابر ]۷۷ ۲۸۹/۹۳۸ می‌باشد. با در نظر گرفتن تاثیر تلفات که بیشترین مقدار آن 7/۵ فرض می‌شود 9 لحاظ کردن بازده مبدل ‎/.۹٩۳(‏ فرض می‌شود) برای مثال مذکورء میزان آنرژی روزانه مورد نیاز به صورت زیر است: 7 > 0.95 + 0.92 + ۷۷۷/۵ 289.938 با توجه به مرجع [۱] تهران به طور متوسط دارای میزان متوسط تابش سالانه خورشید (۲5]1) برابر ۵ ساعت باشد. بنابراین بیشترین انرژی مورد نیاز از آرایه فتوولتاییک به شرح زیر است: ۳۹٩ > 66.347 ۷۸‏ 5 ۸۷۷ 331.737 از ماژول‌هایی که در بند ۱-۳-۲ معرفی شده است استفاده می‌نماییم. 3 5[ 312.5 ۷/۶ 212.3 +۷۷ 66۵347 بنابراین ۳۱۳ ماژول» توان موردنیاز را فراهم می‌کند. طبق توضیحات داده شده در بند ۱-۳-۲ می‌بایست در هر شته. ۶ الی ۱۶ ماژول انتخاب شده با هم سری شود تا ولتاز مورد نیاز تولید شود. از انجایی که تعداد ۳۱۳ ماژول موردنیاز است لذا می‌توان از ۳۵ ردیف ‎٩‏ تایی استفاده نمود. ۲-۴-۲ طراحی بر اساس میزان فضای موجود در طراحی نمونه مورد مطالعه که ماژول ۳۶۵ واتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. فرض می‌شود مساحت هر ماژول بصورت زیر محاسبه شود: ۴ 65. 1.6251 1.0190 با در نظر گرفتن فاصله ۱۶ میلیمتری بین مازول‌هاء مساحت بصورت زیر محاسبه می‌شود: گر 1.68 1.635 1.029۳ هر ماژول, دو بعد طول و عرض دارد. ماژول‌ها معمولاً مستطیلی شکل هستند. ماژول‌ها را می‌توان در راستای طول و یا عرض نصب کرد. در هر فضایی, باید نصب ماژول‌ها در دو جهت مذکور بررسی کرد تا بتوان بیشترین تعداد واقصی ماژول‌ها را تعیین کرد. این محاسبات برای طراحی نمونه مورد مطالعه بصورت زیر هستند: حالت الف: نصب عرضی 4 7 14.5[ > رز 029. 3/1 15 4 24.460-< ۳ 1.635/ 40 به هر حال, تعداد کل ماژول‌های قابل نصب برابر با ۳۳۶ می‌باشد. حالت ب: نصب طولی 9 7 9.1> ۱ 635. 3/1 ۱5 48 8.87 3< 3 1.029/ 40 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل دوم- طراحی سیستم‌های فنوولتاییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳ در این حالت تعداد کل ماژول‌های قابل نصب برابر ۳۴۲ تا خواهد بود. بنابراین می‌توان گفت در نمونه مورد مطالعه بیشترین تعداد ماژول‌های قابل نصب برابر ۳۴۲ عدد بدست می‌آید. همانگونه که در طراحی برای ساختمان مسکونی ملاحظه گردید. آرایش نهایی آرایه وابسته به مبدل انتخابی است. پس از انتخاب مبدل و تعیین تعداد ماژول‌های مجاز در هر رشته. تعداد رشته‌های موازی محاسبه می‌شود. میزان متوسط انرژی خروجی که به صورت روزانه از سیستم فتوولتاییک بدست می‌آید را می‌توان با استفاده از رابطه (۷-۲) محاسبه کرد. لذا برای نمونه طراحی مورد مطالعه. میزان انرژی روزانه تولیدی بصورت زیر محاسبه می‌شود: 7.5 750.95534232 0.8 2605095 در نهایت برای نمونه مورد مطالعه با فرض لحاظ کردن بازده 7.۹۳۲ برای مبدل و در نظر گرفتن تلفات برابر ۵/ میزان 66.235 327.50.920952 ۳-۴-۲- مراحل انتخاب ظرفیت و ابعاد آرایه فتوولتاییک در حالت حضور ذخیره‌ساز فرض می‌شود میزان انرژی موردنیاز روزانه طبق مثال مطرح شده برابر ]۷۷ ۳۳۱/۷۳۷ باشد و سیستم فتوولتاییک با شبکه تبادل انرژی نداشته باشد. بنابراین تمام بار مصرفی باید توسط سیستم فتوولتاییک و باتری تأمین شود. ابتدا با استفاده از انرژی مورد نیاز محاسبه‌شده و در نظر گرفتن ولتاژ ۴۸ ولت برای آرایه‌های فتوولتاییک (معمولاً ولتاژ آرایه‌های فتوولتاییک. بسته به نوع سیستم» ۰۱۲ ۲۴ یا ۴۸ ولت می‌باشد)» آمپرساعت بصورت زیر محاسبه می‌شود: 0 1.2 ۷-691 ۳۷۷۲/48 331.737 با فرض اینکه تعداد روزهای ابری برابر ۳ باشد و در این روزها فقط باتری تأمین کننده‌ی بار مصرفی باشد. خواهیم 0 20734 < 3 * 6911.3 با فرض اینکه ضریب تلفات باتری ۲۰ درصد و ولتاژ دشارژ آن ۰/۸ باشد. میزان آمپرساعت ذخیره به صورت زیر محاسبه می‌شود: 0 31101 >< 1.2 ۴ (0.8 +20734) با استفاده از جدول (۲-۲) ضریب تاثیر دما در سیستم نمونه. برابر ۱/۱۹ انتخاب شده است: 37010 > 1.19 * 31101 بعد از محاسبه کل آمپر ساعت لازم برای واحد خورشیدی لازم است تعداد باتری برای ایجاد چنین ظرفیتی محاسبه شود. برای به دست آوردن تعداد باتری‌های موازی» لازم است آمپرساعت کل بر آمپرساعت هر باتری تقسیم می‌گردد. در طراحی نمونه. فرض می‌شود باتری‌های در نظر گرفته شده دارای مشخصه‌ی ۱۰۰۰ آمپرساعت و ۲۴ ولت باشند [۱۹]. در این صورت خواهیم داشت: تعداد باتری‌های موازی 37 5 1000 + 37010 -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۲ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور نامین انرژی الکتریکی به نفکیک اقلیم و کاربری تعداد ماژول‌های فتوولتاییک باید بگونه‌ای طراحی و محاسبه شوند که هم بتوانند توان مصرفی واحد آموزشی را تامین کنند و هم باتری‌های تعیین‌شده را شارژ کنند. با توجه به ظرفیت باتری‌های تعیین‌شده. باید جریان مورد نیاز برای شارژ باتری با فرض دشارژ کامل باتری محاسبه و انرژی متناظر با آن به مقدار انرژی بار مصرفی افزوده شود تا مقدار انرژی که باید توسط سیستم فتوولتاییک تامین شود. تعیین گردد. ضریب ۰/۱ به منظور رعایت قید نرخ شارژ شدن باتری است. این ضریب با توجه به مشخصات باتری استفاده شده تغییر می‌کند. 0 700 7۳0۰1۷۳1000-3 دخومود | 6. ۷۷-88 24 * (۸0 3700)-۳۳ ۳1-33 [1.73 7+۳۳ 331.7377886۳ در روابط فوق 107 آمپرساعت مورد نیاز برای شارژ باتری, قاتا انرژی مورد نیاز برای شارژ باتری و آتا انرژی کل می‌باشد. بنابراین میزان کل انرژی که باید توسط سیستم فتوولتاییک تولید شود. برابر ۴۲۰/۵۳۷ کیلووات ساعت است. تیداد ماژول‌های ۲۶۵ وات بصورت زیر محاسبه می‌شود. توجه شود همانطور که در بند ۱-۳-۲ محاسبه گردید توان خروجی یک ماژول ۲۶۵ واتی پس از اعمال تأثیر دماء گردوخاک و غیره به ۷۷ ۲۱۲/۳ می‌رسد. 7 > 396.17 < 212.3 + (5 5 + ۷/۳ 420.537)-۲ در رابطه فوق ۱ تعداد ماژول‌های مورد نیاز است. مساحت مورد نیاز جهت نصب این ماژول‌ها با ضرب تعداد ماژول‌ها در مساحت هر ماژول بدست می‌آید. این تعداد ماژول بدست آمده از تعداد حداکثر قابل نصب بر روی مساحت موجود بیش‌تر است. لذا در این حالت میزان آمپرساعت مورد نیاز برای شارژ باتری‌ها برابر است با مقدار آمپرساعت باتری در روزهای ابری تقسیم بر تعداد روزهای در نظر گرفته شده برای شارژ باتری‌ها به علاوه‌ی نیاز معمول مصرف روزانه (بدون در نظر گرفتن شارژ باتری‌ها). در طراحی نمونه مورد مطالعه. با فرض اینکه 11,۰ برابر ۴ باشد. به‌صورت زیر عمل می‌شود: 0 368676 > 31101 + (4 + 101 31) از تقسیم عدد به دست آمده بر مدت زمان تابش خورشید در روز جریان کنترل‌کننده شارژ به دست می‌آید که نتیجه حاصله باید به عدد بالاتر گرد گردد. جریان کنترل کننده شارژز ۸ 7753 7752.22 < 5 +38876 می‌باشد. بنابراین بیشترین توان آرایه فتوولتاییک بصورت زیر محاسبه می‌شود: -------- صفحهٔ بعد -------- فقصل دوم - طراحی سیستم‌های فنوولناییک با نوجه به مشخصات کاربری و اقلیم ۳۳ ۷ 2605-82.945 31۱3۳ بنابراین کمترین ظرفیت برای مبدل انتخابی برابر با توان فوق خواهد بود. البته لازم به ذکر است که با در نظر گرفتن تاثیرات کاهش توان در اثر تلرانس سازنده, آلودگی و دما که در بخش ۱-۳-۲ مفصلاً تشریح شد. بیشترین توان آرایه به صورت زیر تغییر خواهد کرد. 0.950.950.8۵8 75-0. 789-8 62.945 0.8-66.356 ۷۷ مرحله دیگری که در طراحی مبدل لازم است. تطبیق محدوده مجاز کاری مبدل با ولتاز خروجی آرایه است که با توجه به مشخصات مبدل باید انجام شود. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم -راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فنوولنایپیک ار مقدمه اصول ایمنی مانند حفاظت جان افرادء اصول مکانیکی مانند سازه نگهدارنده و اصول الکتریکی مانند افت ولتاژ و غیره همگی مواردی هستند که در نصب سیستم‌های فتوولتاییک باید مورد توجه قرار بگیرند. در این فصل نکات مربوط به نصب سیستم‌های فتوولتاییک معرفی و بررسی می‌شود. ۱-۳- نصب آرایه‌های خورشیدی آرایه‌های خورشیدی برروی پایه‌هایی نصب می‌شوند که در راستای زاویه مشخصی تنظیم می‌شوند. در برخی موارد برای کسب توان بیشتر از ردیاب‌های خوشیدی نیز استفاده می‌شود که تک‌محوره و یا دو محوره هستند. اما عموماً آرایه‌های خورشیدی به صورت ثابت نصب می‌شوند. برای نصب آرایه‌های خورشیدی برروی منازل و محل‌های تجاری می‌توان به چندین صورت عمل نمود. برخی از ساختمان‌ها بنا به شرایط محیطی (مانند شمال کشور) و از نظر طراحی ساختمان دارای سقف‌های به صورت شیب‌دار (شیروانی) هستند. در اینگونه از ساختمان‌ها آرایه‌ها مستقیماً برروی سقف و به موازات آن نصب می‌شوند. نکته‌ای که باید در این حالت مد نظر داشت این است که فاصله [1 رایه خورشیدی تا سقف حداقل ۱۰ سانتی‌متر باشد. این فاصله برای گردش هوا و خنک شدن آرایه خورشیدی است. همانگونه که در شکل (۱-۳) مشخص است آرایه‌ها برروی بام و به موازات آن نصب شده اند و تنها چندین سانتی‌متر از آن فاصله دارند که برای تهویه هوا حتما لازم است. کرک که و هه ۳ 9 بت سسوم 7 5 ۹ ی : سس ۳۳ ۹ ۹ 5 3 سح ۱ : رسای ‌ ی 7 1 ۱ ز۸ اه ی وا ف ۹ ۰ مس ال 5 ال ۹ ار وه ما 5 ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری در صورتیکه بام به صورت ساده (سقف صاف) باشد. می‌توان همانطور که در شکل (۲-۳) نشان داده شده است. با باید به آن توجه نمود این است ضلع پایینی آرایه خورشیدی که برروی ساختمان قرار می‌گیرد مستقیماً روی بام قرار نگیرد. دلیل این امر هم در این است که فاصله‌ای بین آرایه خورشیدی و زمین وجود داشته باشد تا محل عبور آب باشد و آب در پشت پانل خورشیدی جمع نشود [۲۰]. البته می‌توان برای ساختمان‌هایی که در حال ساخت هستنند از پانل‌های خورشیدی به عنوان نمای ساختمان استفاده کرد [۱۳]. در این صورت صرفه جویی در هزینه ساخت ساختمان صورت می‌گیرد که توجیه اقتصادی استفاده از نیروگاه خورشیدی برای منازل را موجه می‌سازد. یک نمونه از ساختمان‌هایی که در آن از آرایه خورشیدی به عنوان نمای ساختمان " از آن استفاده شده است در شکل (۲-۳) نشان داده شده است. همانگونه که در شکل (۲-۳) دیده می‌شود کل نمای سازه با استفاده از صفحه‌های خورشیدی پوشانده شده است. در ساختمان‌هایی با نمای مسطح نیز می‌توان با استفاده از پانل‌های فتوولتاییک در بخش‌هایی از نماء به چشم‌اندازی خوشایند و کاربردی دست یافت که نمونه‌ای از آن در شکل (۴-۳) نشان داده شده است. همجنین می‌توان از پانل‌های فتوولتاییک به عنوان سایه‌بان. نرده بالکن و یا سقف نورگیر در ساختمان استفاده نمود که نمونه‌هایی از آنها در شکل‌های (۵-۳) الی (۷-۳) آمده است. یه یو 35 سس ۱ :۰ 1 امه را مر مس ِ ی 9 ند ی ۱ ۱ ۳ شکل (۲-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک بر روی بام مسطح 81010۷۵11۵5 0۳100 ]-م انس ۶ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۹ ی وج چجچ پچ ۳ 7 ۳ 1 ۱ 9 ۳ 1 جر ن ۰ 2 ی ۷ ۷ ۳ ۰« ۹ ۰ ۰ ۰ 1 ور ۳ و با راون ۱ که کووی ۴ ۳ ۹ 7 9 رصم ِ ۷ ی امد یا هی ۰ نز + اه و تم را اه اد ِ ۱ یر ۳ ۲ :1 8 ‌سِ ژ ار ۰ - 2 1 زر ۳ خی ۱ ات 4 ۰ > 7 ک ۹ 7۹ ر »> مه ۹ هِ 9 : رو 7 ی ۳ ۳ ۳ را از یا جا ۹۳ 22 ورا ۱ ی آرایه‌های فتوولتاییک در نمای ساختمان کی کته : ِ عم چیه یش سس جوا وا ون ۳ ۱ ۹ ۳ ۱۱۲ هس ۹ ۹ مسا ۱ ات شم 1 بسن ۳ کت س - نسم ۳ که پچ ‎٩‏ ۱ ج ی اه : »۰ ۹ 1 ۱ سس ۳ ۹ یو هه ۱ و ی ۱۹۲ ْ, ۳ کت , مدش ۷ ۹ ۹ ۱ 5 ۹1 7« وی رز ی بخ ۱ چم 2 ع ۳ ۱.۹۱۹۱ ۱۰۱ 2 ۰ س وی سا ۷-۱ ۱۹ [ ۳۱ ۱ ۱ ۱ د ید ۳۳ ۳ وه 21 ی 2 سم موی سح "مس و وق شکل (۴-۳): نمونه‌ای از نصب آرایه‌های فتوولتاییک در بخش‌هایی پ ۱ « ین۹ ۰ ۳ ند 7 ۳ 5 8 ۸ سر ین سس بو ۱ ۹ رم از 1 ای ۵ ی کر خن ۵ ی رس 9 ۹ با یک ان رس ص تست دص ۳ ویک هو رید ۱ 9ص تفه 2 ی ۵ میج ۱ سا فک سا ی رس رک اهاست چ رت هچ 1 ۳ ۵ تب هی هک وی و ک 0 ۸ مک ی س ی 3 مچ 2 ۳ هر مک ی چ ج ۳ جهت 22 یا ی «۹ ۱ تی ۳ ق ۹ و « ۵ ۳ «* ۰ رخ ی و « ی یت << 3 ۸ هه سا هت ماس موادت مد مکی سر ای مه کی کیک جح تک تحص ۱ ا ۵ 9 > نکع ی سم تست وج 3 / , ری چ یج مکی مک کمن مج ۱ رح یه هدن ۳۹ جک 2۹ ۹ 4 سای ایح کی خی وم ی ۱ ۱ صحح کم عم میگ خم یک و ۱ کچ عمش << 7 ۱ ۳۳ ص مه ۱ اً / ۳ ۱ ۱ اس ۳ ۳ ۵ 1 شکل (۵-۳): نصب آرایه‌های فتوولتاییک به عنوان نورگر -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری شکل (۷-۳): نصب آرایه‌های فتوولتاییک به عنوان سایه‌بان همچنین می‌توان آرایه‌های فتوولتاییک را بر روی زمین هم نصب کرد. سیستم‌های فتوولتاییک نصب شده بر زمین, بر زمین پیچ می‌شوند و با کمک قابهایی نگهداری می‌شوند. این گونه سیستم‌ها را می‌توأن بر روی تبه‌ها نصب کرد. برای گردد و اجازه زه‌کشی کافی نیز فراهم شود و همچنین, گیاهان نباید موجب شوند که آرایه‌ها در سایه قرار بگیرند [۸] پارامترهای مهمی که در هنگام نصب آرایه‌ها بر سقف باید در نظر گرفت. عبارتند از [۲۰]: * براکت‌های نگهدارنده: در نصب پانل‌های فتوولتاییک باید توجه خاصی به ساختار سقف و درزبندی منفذهای سقف داشت. معمولاً برای هر ۱۰۰ وات از پانل‌های فتوولتاییک از یک براکت نگهدارنده استفاده می‌شود. وزن سیستم‌های فتوولتاییک: در مورد ساختمان‌های قدیمی, باید به ساختار سقف توجه زیادی گردد. لازم است بررسی شود که آیا سقف می‌تواند وزن سیستم فتوولتاییک را تحمل کند و یا لازم است تقویت گردد. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم-راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فنوولتاییک ما *‏ پانل‌های نصب شده بر بام‌های شیب‌دار را باید در طراحی سازه بام در نظر گرفت. چیدمان پانل‌ها و تعداد آرایه‌ها باید متناسب با شکل و ابعاد سقف باشد. ۹ در صورت امکان, لازم است که کل سقف با آرایه‌های فتوولتاییک پوشیده شود و در صورت عدم امکان لازم است که آرایه‌ها را به شکل مستطیلی منظم چید و یا از پانل‌های با اشکال معمول متناسب با شکل سقف استفاده کرد. ۹ باید توجه شود که دریچه‌ها و پنجره‌های موجود بر روی سقف با آرایه فتوولتاییک تداخل نداشته باشند. در سازه نگه‌دارنده که پانل‌ها برروی آنها نصب می‌شوند باید به دو نکته اساسی توجه کرد: سازه باید علاوه بر قابلیت تحمل وزن آرایه خورشیدی» تحمل نیروی ناشی از وزش باد.ء زلزله و یخ را نیز داشته باشد. بنابراین برای طراحی یک سازه مناسب ابتدا باید اطلاعات هواشناسی شامل قطر یخ و میزان وزش باد را بدست آورد و نیروی ناشی از آنها را تخمین زد و سپس بر اساس آن سازه مناسب را طراحی نمود. جنس سازه باید مناسب با شرایط محیطی و آب و هوایی باشد. برای این منظور وابسته به شرایط محیطی از مواد مختلفی استفاده می‌شود که در ذیل به این مواد و خواص آن‌ها اشاره شده است [۲۰] * آلومینیوم: سبک. محکم و مقاوم در برابر پوسیدگی» راحت برای کار کردن. جوشکاری مشکل. * آهن نبشی: راحت برای کارکردن. جوشکاری مشکل. در صورتیکه از آهن گالوانیزه استفاده شود در برابر پوسیدگی مقاوم است در غیر این صورت براحتی زنگ می‌زند. * استیل ضد زنگ: قیمت بالا و کار کردن مشکل, جوشکاری مشکل, بسیار مناسب برای محیط‌های مرطوب و نمکی. * چوب: ارزان؛کارکردن راحت و قابلیت دسترسی آسان, نامناسب برای محیط‌های مرطوب. برای افزایش طول عمر باید به مواد نگه‌دارنده آغشته شود. نکته بسیار مهم که در اینجا باید به آن اشاره نمود. این است که تمام اتصالات پیچ و مهره استفاده‌شده در سازه و سایر قسمت‌ها باید از جنس استیل ضد زنگ باشد [۱۳].همانگونه که در شکل (۸-۲) دیده می‌شود.ء پیچ‌ها دچار فرسودگی شده‌اند که این می‌تواند باعث سست‌شدن سازه و در نهایت منجر به آسیب دیدن آرایه خورشیدی شود. ۲-۳- ملاحظات سیم‌کشی سیستم‌های فتوولتاییک در مورد هادی‌ها و یا سیم‌های رابط استفاده شده در واحدهای خورشیدی نکته بسیار مهم قابلیت استقامت هادی و یا سیم در برابر شرایط محیط و تابش مستقیم نور آفتاب می‌باشد. بنابراین برای انتخاب نوع سیم و روکش سیم این نکته -------- صفحهٔ بعد -------- 2۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ی وچ : ۰ ۰ 8 ۲ ۰ ۹ ۳ ۱ ۱ , ۰ ی 7 ۹ ۲ ۹ 9 ۱ َ ۱ ۱ ۴ ۶ سس : َ ۳ م/ - موی ۸. ۰ 1 ۰ ی ۲ همم سم ی رز 2 ل ۱ سر - ز شکل (۸-۳): نمونه‌ای از فرسودگی پیچ‌ها باید مد نظر قرار گیرد. برای انتخاب ظرفیت‌هادی دو پارامتر کلیدی تاثیر گذار هستند. ۱- ظرفیت انتقال جریان و ۲- افت ولتاز در سیم ظرفیت‌هادی‌های استفاده شده در واحدهای فتوولتاییک رابطه مستقیم با حداکثر جریان اتصال کوتاه واحد دارد. در یک شرایط محیطی خاص, این امکان وجود دارد که واحد خورشیدی 7۱۲۵ جریان اتصال کوتاه در شرایط استاندارد را به مدت ۳ ساعت و یا بیشتر تولید نماید. بنابراین جریان نامی واحد بایستی 7۱۲۵ جریان اتصال کوتاه در شرایط استاندارد در نظر گرفته شود. به عنوان مثال در صورتیکه جریان اتصال کوتاه ماژول خورشیدی در شرایط استاندارد ۷/۲ آمپر داده شده باشد. جریان نامی‌آن ۷/۲3۱/۲۵۹ آمپر باید در نظر گرفته شود. از طرف دیگر برای انتخاب مطمئن سیم حاشیه امنیتی به اندازه ۲۵/ در نظر گرفته می‌شود. این بدین معنی است. حداکثر جریان در عدد ۵ اضرب می‌شود و حداکثر محاسبه می‌شود و بر مبنای آن سیم مورد نظر انتخاب می‌شود. برای مشال فوق حداکثر جریان ‎٩‏ آمپر محاسبه شد. بنابراین ۹۷۱/۲۵-۱۱/۲۵ آمپر مبنای محاسبه سیم می‌باشد. البته افزایش دما نیز باید در نظر گرفته شود. به این معنی که جریان گذرنده از هادی تولید حرارتی می‌نماید که این تولید حرارت نباید از ظرفیت مجاز حرارتی‌هادی بیشتر باشد. همچنین به دلیل تابش مستقیم خورشید به سیم‌هایی که در محیط آزاد قرار گرفته اند. تبادل حرارتی کاهش می‌یابد که در هنگام انتخاب سیم باید به آن توجه نمود. به طور کلی برای افزایش ایمنی دمای مجاز هادی را ۸۰ تا ۸۵ درجه سانتی گراد در نظر می‌گیرند. پارامتر مهم دیگر در انتخاب‌هادی افت ولتاژ در طول مسیرهادی می‌باشد. آرایه‌های خورشیدی که منبع اصلی تولید انرژی در واحدهای خورشیدی هستند. انرژی را در سطح ولتاژ پایین و چگالی جریان بالا تولید می‌نمایند. بنابراین در این -------- صفحهٔ بعد -------- قصل سوم -راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فتوولتاییک 4۳ شود. قطرهادی باید به گونه ای انتخاب شود که حداکثر افت ولتاژ بین آرایه خورشیدی و باتری و همچنین آرایه خورشیدی و کنترل کننده ج] به مقدار ۵/ و افت ولتاژ بین باتری و کنترل کننده ]1 به ۲/ محدود شود. همجنین افت ولتاژ بیش از حد در صورتیکه جریان افزایش یابد می‌تواند منجر به افزایش حرارت سیم ذوب و قطع شدن آن و آتش سوزی شود. با استفاده از قانون اهم. افت ولتاژ به صورت زیر محاسبه می‌شود: (۱-۳) << ۷ ۳ 1 7 (۲-۲) )سم ع< 0 1000/0/2 10 24 1000/2/۳2 ۳ ی ۵ ی 1 ۷ 0 مد ۵ تلل ات مووو که > موجن /1۵ چرره لا ریا : طول سیم بین دو اتصال پیاپی. در روابط بالا طول بر حسب فوت (11)» ولتاژ بر حسب ولت. جریان بر حسب آمپر و مقاومت بر حسب اهم است. به عنوان مثال چنانجه حداکثر جریان تولیدی ۷ آمپر باشد و از سیم رشته‌ای ۱۴۸۷/0 که مقاومت آن 2/۷11 ۳/۱۴ است. استفاده شود در صورتیکه طول سیم ۴۰۲۲ و حداکثر ولتاژ تولیدی ۲۴ ولت باشد. با جایگذاری در معادلات بالاء افت ولتاز بصورت زیر محاسبه می‌شود: ۸2 4 207407۲۳74۸ 7 - مور بد (عت) 90/۹/4 همانگونه ملاحظه می‌شود افت ولتاژ 1۷/۳ است که از مقدار مجاز بیشتر است بنابراین باید از سیم بزرگتر استفاده نمود و یا آزهادی‌های موازی (دو یا جندهادی به جای یک‌هادی) استفاده نمود. مقدار مقاومت بر متر برای انواع سیم‌های رایج در سیستم‌های فتولتاییک در جدول ۸ فصل ‎٩‏ استاندارد ۳)690 ۳1 آورده شده است. همجنین در استاندارد استرالیا -------- صفحهٔ بعد -------- 2۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری (2002 ,1۵[ ۸۱۹1۳۵ 512102105) نحوه انتخاب سیم بر مبنای جریان نامیء ولتاز سیستم» افت ولتاژ و همجنین سطح حفاظتی واحد ارائه شده است. در سیستم‌های فتوولتاییک باید تا حد امکان از سیم‌های رشته‌ای و نرم استفاده شود و از استفاده از سیم خشک اجتناب شود. دلیل این امر این است در صورت استفاده از سیم خشک ممکن است بر اثر جابجایی پانل و یا سایر قسمت‌هاء سیم دچار شکستگی و قطعی شود. تا حد امکان باید کلیه سیم‌های واحد خورشیدی اعم از ۸ و 10 از داخل کانال و یا از کنار گوشه‌های دیوار عبور داده شود. اما باید توجه داشت کلیه سیم‌ها واحد خورشیدی از سیم‌هایی که مربوط به واحد خورشیدی نیست مجزا نگه داشته شود. کلیه سیم‌های واحدهای خورشیدی باید با رنگ مشخص, برچسب مجزا و یا هر گونه علامت نشان دهنده دیگر از یکدیگر مجزا شوند و هر دسته سیم با علامت خاص نشانه گذاری شود [۲۱]. در ۳-690« دسته‌بندی سیم‌ها به صورت زیر ارائه شده است [۲۳-۲۰]: الف- مدار آرایه خورشیدی. ب- مدار بین مبدل و آرایه خورشیدی(۴]). برای‌هادی‌های هر قسمت باید از یک برچسب مشخص که بیانگر آنهاست. استفاده شود. به عنوان مثال باید برای قسمت ۳(] برچسبی تهیه و بر روی‌هادی در فواصل مختلف نصب شود که برروی آن نوشته شود" مدار 176۳ سیستم فتوولتاییک". این برچسب باید در برابر شرایط محیطی, تابش خورشید. نم و رطوبت مقاوم باشد. علاوه بر آن بایستی قابلیت درخشندگی باشد تا در زمانی که نور کافی وجود ندارد اطلاعات کافی را به بهره‌بردار منتقل نماید. در شکل (۹-۳) نمونه‌هایی از بر چسب‌زدن بر روی قسمت‌های مختلف سیستم فتوولتاییک ارائه شده است [۲۲]. همانگونه که در قسمت‌های مختلف شکل (۹-۳) مشاهده می‌شود. برای تمامی‌قسمت‌ها شامل مدارشکن‌هاء هادی‌ها. مبدل و حتی جعبه اتصال برچسب نصب شده است. برچسب‌ها به رنگ قرمز هستند و با روکش پلاستیکی در برابر رطوبت و غیره محافظت شده‌اند.برای اتصال سیم‌ها به یکدیگر (گروپ کردن) حتما باید از بست‌های پلاستیکی که در شکل (۱۰-۳) نشان داده شده است استفاده شود. 0۷۴ ۵0015 ند یس مه از اند یرای وی ودره ی 1 خی راون اه جوم وه ده ِ : +0 ۰ ۸ َ ۳ 3 ۹ 1 و اس ۳ چیه ی ی 1 4 ه 1 ۵ ۴ ۲۷ با 0 0000۱5 رسای اساسا تسه سمش ۰ 1 ا 6 ۱ نات ی هّ پا 1 3 / ۲ ۹ 1 1 ۱ رز : 1 ۱ 1 ف ۲ ایا ی 0 ۹9 1 ۱۱1۱0۱ 8 !۷ : ۱32 را ۹ 1 3 ۳ َ ا 2 را ۱ ها | و ان ۹ 9 ۷ اه ه سا اف ار کیال شید ۵ ۳ ها ۷ اج 1 لا هو هس وگلا شک ها نت ۹ الف ب -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم -راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فنوولناییک 2۵ ۹ سوت ۲ وک و 1 و کر رمک کش ۳1 : و ۵ ۷ پا ۸۵ جهن مه ی و کر سا ز! ۹ رگ کم ظ: 7 ی 9 مم وا پر رده 1 «رو9 رمع ما ۱ مرکا ه ۸ ۰ ۱ ر ۱ مح یی خد سا ری و ۸ ۳-۳- زمین کردن زمین کردن یکی از مهم ترین عوامل موثر بر عملکرد ایمن سیستم‌های فتوولتاییک می‌باشد. در صورتیکه ولتاز مستقیم سیستم از ۵۰ ولت بیشتر باشد حتما یکی آزهادی‌ها باید زمین شود. جزئیات روش ایمن و صحیح زمین‌کردن سیستم‌های فتوولتاییک در استاندارد 30690 به طور کامل توضیح داده شده است. سیستم زمین شامل سیم زمین, الکترود زمین و چاه ارت می‌باشد. هدف از زمین‌کردن در سیستم‌های فتوولتاییک این است که اطمینان حاصل شود که در هیچ شرایطی بین دو نقطه آهنی بی‌حفاظ (لخت) سیستم ولتاژی القا نمی‌شود. در صور تیکه ارایه خورشیدی برروی سقف منزل مسکونی و یا تجاری نصب شده باشد. باید سیستم حفاشت خطای -------- صفحهٔ بعد -------- 2۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری زمین بر روی واحد نصب شود. اگر هادی حامل جریان در بیش از یک نقطه زمین شود.ء بخشی از جریان که باید از الکترود زمین بگذرد از سیم‌های زمین می‌گذرد. در شکل (۱۱-۳) یک نمونه از نحوه زمین‌کردن یک واحد خورشیدی نشان داده شده است [۳۲۳]. همانگونه که در شکل (۱۱-۳) دیده می‌شود کلیه قسمت‌ها اعم از باتری, مبدل, آرایه خورشیدی 9 جعه اتصال رمین شده‌اند 9 همه در یک نقطه رمین شده‌آند. همجچچنین سیم حامل جریان منفشی در این شکا زمین شده است. حفاظت خطای زمین باید بر روی مبدل نصب شود و به گونه‌ای عمل کند که اگر جریان زمین از ۱ آمپر بیشتر شد. آنگاه مبدل, تغذیه سیم‌های زمین نشده را متوقف سازد و سیمی‌که به سیم زمین متصل شده است را باز کند. نکته قابل توجه این است که آستانه‌ای برای جریان زمین (۱ آمپری که در بالا ذکر شد) در هیچ استانداردی به صورت قطعی بیان نشده است. اما طبق استاندارد ۲۷10690 مقدار یک آمپر در نظر گرفته شده است [۲۳۶۲۰]. مطابق با استاندارد ۲۳690.45 تمامی‌قسمت‌های فلزی واحد فتوولتاییک که حامل جریان نیستند فارغ از سطح ولتاژ سیستم» باید زمین شوند. بدین معنی که در صورتیکه نیاز به زمین‌کردن سیم حامل جریان نباشد. باز هم تمامی‌قسمت‌های فلزی باید زمین شوند [۲۰ و ۲۳]. که که که که که که که ره هه که که که که اه که هه که هه که ره هه که هط خر که که رک ل ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ا وه وه رد اه سوت ۱ مد16 سس : را ۱ ۱ ! ۱ ۱ ۱ ! ۹ ۱ ۱۳۹ 0 1 مس لا امه ف ۳ سا عمکس ۹ ۰ اس | بل لا 60۹03 رح اس ی ۹ سس [ ۱ 2 ۸۷۸۱۲ با ۹ لل اجک رده سس ---ا مفماعد لس هه ۱ درد 82281 مس ده 1 تن 2 2 کمه ق کت ا ۱ ۱ 710 ناگ تام 0 9 نک اخداددت ید0 پخرخرفست شکل (۱۱-۳): یک نمونه از نحوه زمین کردن سیستم فتوولتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم -راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فنوولنایپیک ۵۷ در سیستم‌های فتوولتاییک به دلیل وجود هم ولتاژ مستقیم و هم متناوب. باید هر دو طرف (ل)(] و )۸) زمین شوند. خوشبختانه روش و آلزامات زمین‌کردن برای بخش ۳آ] و )۸ یکسان می‌باشد. برای زمین‌کردن واحد خورشیدی دو روش در استاندارد (۷۳۲690.47)۳« ذکر شده است که در ادامه بیان می‌شود [۲۰ و۲۲ و ۲۳]: مطابق با ۳250.52« و 3[۳0250.53 توسط یک‌هادی به یکدیگر متصل شوند. هادی الکترود زمین بخش ۳] و ۸۲ بایستی به یک الکترود زمین متصل شوند (تنها یک الکترود زمین برای هر دو 6 انتخاب شوند. برای واحدهای فتوولتاییکی که بر سقف منازل مسکونی نصب شده‌اند در صور تیکه سیستم حفاظت خطای زمین نصب نشده باشد مطابق با استاندارد ۲۳60.45 بایستی سیم زمین برای تمامی‌قسمت‌های زمین‌شده به نحوی انتخاب فتوولتاییک عبور می‌کنند عبور داده شود. در شکل (۱۲-۳) یک نمونه آرایه خورشیدی که به سیستم حفاظت خطای زمین مجهز نیست و دچار سیب شده نشان داده شده است [|۲۴]. بر اساس استاندارد ۲۲690 » سیستم حفاظت خطای زمین بایستی توانایی‌های زیر را داشته باشد: - قابلیت قطع اتوماتیک تمامی‌هادی‌ها و بر طرف‌کردن خطای زمین ی 5 ۹9 اس [ و ۰ ۳ ۰ وی با پا ,7 ۳ ۰ ۰ و + : : را ی رگن مکی کار وب اد 9 > هگ -------- صفحهٔ بعد -------- نمی راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ۴۳۳- قطع کننده و9 نماد ۳ بشگر ها در سیستم‌های فتوولتاییک به دلیل وجود بخش )۸ و 10 بایستی برای هر بخش یک قطع‌کننده در نظر گرفته و در شکل (۱۳-۳) یک واحد خورشیدی با کلید و قطع کننده نشان داده شده است [۲۴ و ۵] نمایش گرها دارای دو می‌توان میزان کل جذب آنرژی از خورشید. میزان تولید در ساعت‌های مختلف. تغییرات ولتاژ و غیره را برنامه ریزی و ۵-۳- نحوه اتصال اجزای سبستم فتوولتاییک در شکا های (۱۴-۳) ۴ (۱۵-۳۲) طرح واره‌هایی از دو نوع متداول سیستم فتوولتاییک نشان داده شده است. البته لازم به ذکر است که نحوه اتصالات نشان داده شده بدون در نظر گرفتن شرایط موجود در هر بخش قابل استفاده نیستند [۲۱]. این طرحواره‌ها به عنوان دو نمونه از اتصالات مختلفی هست که وجود دارد و متناسب با شرایط و تجهیزات مختلف. نحوه اتصالات متفاوت خواهد بود. یت مسجت وت + + ای چ ی ۰ و هس از ی - ۴۲ ۹ ۰ / ۰ ۱ زا و ۳ 0 _ 1 ۰ ل ۱ ۹ ۱ 0 3 ۳ ۱ 7 ۲ 4 ۱ ْ ۶ رش : 3 ۰ ۹ 3 ۰ ۳3 4 د‌ 3 ۹ ۶ ٩ ۲۳۶ 3 ۱ ۹‏ َ : ۱ 3 ۰ ۰ ۰ ۱ 4 ۱ ۱ نجدک سب میا 5 ۰ ۱ 3 1 1 ۰ نممم ؛ ۱ ۱ ۹ َ و 1 ۱ ۶ جوم ۳ ۰ 5 ۹ ۴ ۱ ۳ ۰.۹ ۱ ۹ 4 .و 2 رک ۰ نت 2 ۱ 4 ۱ ۳ ۳ ی یی اه نا و [ 7 / مت زج ]| < ۱ ۳ 3 ۰ ۰ ۰ 4 4 . ۰ تم ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ ۹ ۱ : ز 1 5 ۰ ۰ : : ۳ : 3 ۶ نو ۹ َ ۰ ۰ هه ۱ ۳ 4 لا نا ۰ 6 ها : ۹ ۱ 7 ۳ ۱ ول ز ۵ 8 ی 1 ۹ ۳ ی ۰ ۱ ۲ 1 هدیا حور ۹ ۰ ۱ ۹ ۷ ا 1 4 ۰ 8 0 : ر ر سوه و۳ .۰ ۰ 1 1 مه ‌ <ه سمخ << << از کت ِ شکل (۱۳-۳):کلیدها و قطع‌کننده‌های سیستم فتوولتاییک ۱- قطع‌کننده )۸. ۲- قطع کننده ۳], ۳- مبدل همراه با کلید (کلیدهای 126و ۸۴ برروی پانل مبدل با دایره قرمز رنگ مشخص شده است) و ۴۳- کنتور -------- صفحهٔ بعد -------- فصل سوم-راهنمای نیپ نصب سیستم‌های فنوولتاییک 4٩ ۰ 4 " ۱] ۱۳۹۱۵ ]۱۵۱۱۵۵ ۱۱ ۸ ۴:۲ 3:6. ۱۱۹۱0 ۴۷300۱6 00۲56 ۲ ۱۱۱۷۵۱ 2۱۱۱۵ - 59 /۴۳۹ عان ۱ات - دا ,لحل0 ۱۱۱1۵ 000۱۵۵۵ - ۱ 06ابال0 0۲0۷۵ 1 01۱5011۲ 6۰۱۹۱۱9 و موه موی بح تا )80 ان ۱۳۹۱۵۱۹۱۵۶۱۱۲ ریما 7 )۵۱۵ ۳۱۵۳ ۱۳۱۶۹۵۷۵۱۵۱۵ ام 00 51۵۱34:00 ۷۱ 1 با ادپوی 6۳۵۹۵ ۳ نها جان «هجغ ملاح ۱۱3 ۴۳0 با +عمه با مود ۳ یج م۳ ناخ کات که 0 رف دنل ق اج با که و و وا امومین وم ۳۳ یرنشکید تا 9 ۲۳ ۳۵ 0 ۱۷ موس و0 0ص وم ها وه مومت شکل (۱۵-۳): نحوه اتصالات اجزای سیستم فتوولتاییک برای ساختمان‌های تجاری [۲۱] ِ ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۴ ِ راهنمای بهره‌برداری پستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- راهنمای بهره‌برداری سیستم‌های فنوولناییک مستفل از شبکه ۶۳ مقدمه طراحی سیستم‌های مستقل از شبکه به گونه‌ای است که مستقل از شبکه برق سراسری عمل نموده و جهت تغدیه بار و میزان تولید توان آن کاملا به شرایط جوی وابسته می باشد (کاهش تولید در روزهای ابری و بارانی)» برای تغذیه از جمله مزایایی که در رشد و توسعه واحدهای خورشیدی مجزا از شبکه نقش عمده ای دارد.ء می‌توان به موارد زیر اشاره کرد [۴]: * عدم نیاز به شبکه سراسری, سیستم انتقال شبکه و تعمیر و نگهداری آن. ۹ عدم نیاز به سوخت و رفع مشکلات سوخت‌رسانی به‌ویژه در مناطق صعب‌العبور. ۹ عدم نیاز به تعمیر و نگهداری مداوم و طول عمر مناسب. قدرت هزینه زیادی لازم است. برای مثال برای سایت‌های مخابراتی که در کوهستان ایجاد شده‌اند. برای تأمین برق خانه‌های مسکونی, کلبه‌های روستایی, پمپ‌های آبرسانی و به‌طور کلی رفع نیاز الکتریکی مناطقی که دارای شبکه سراسری شده بر بام‌ها و یا بر زمین. یک کنترل‌کننده شارژ باتری و یک مبدل برای تأمین برق متناوب استفاده می‌شود. کاربرد دیگر سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه. مقاصد روشنایی است. مانند استفاده در روشنایی عمومی. ایستگاه‌های اتوبوس, چراغ‌های دریایی. پارک‌هاء اعلام خطر مناطق مرتفع, فرودگاه‌هاء کلیه مناطق دور افتاده و مناطق مرزری. بهره‌گیری از سیستم روشنایی بر مبنای سیستم‌های فتوولتاییک. با توجه به خصوصیات خاص خود. از جمله مستقل بودن از شبکه سراسری یا شبکه‌های محلی برق. همجنین هماهنگی هر واحد مزایای زیادی دارد. عدم وجود ارتباط الکتریکی بین هر واحد باعث بالا رفتن ضریب ایمنی و حذف هر گونه وابستگی و تاثیر بر روی یکدیگر می‌گردد. نمی‌باشد مناسب بوده وعملی تر به نظر می‌رسد. در این فصل الزامات کار کرد سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه ارائه می‌ گردد. برای تعیین ابعاد آرایه سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه. باید میزان انرژی مصرف‌کنندگانی است که قرار -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری است از طریق این سیستم تغذیه شوند. تعیین گردد. سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه ممکن است برای تامین آنرژی یک بار کوچک روشنایی طراحی شود یا اینکه ممکن است تغذیه بارهای الکتریکی یک ساختمان یا مجتمع را انجام دهند. به هر روی تعیین دقیق میزان آنرژی مورد نیاز در ابتدای امر ضروری است. عوامل متعددی باعث می‌شوند که در عمل توان تولیدی آرایه فتوولتاییک از مقدار نامی آنها کمتر باشد. بنابراین برای حصول اطمینان از تغذیه بار مورد نظر باید در تعیین ابعاد آرایه فتوولتاییک. اثرات این عوامل را لحاظ کرد. مهمترین این عوامل به شرح زیر هستند: ٩‏ بازده مبدل. * تلفات سیستم فتوولتاییک. خطاهای شرکت سازنده ماژول‌ها. ۹ اثرات دما. ۰ اثر آلودگی بر ماژول‌ها. پس از لحاظ نمودن عوامل فوق. برای تعیین آرایش نهایی آرایه فتوولتاییک باید تطبیق ولتاژ خروجی آرایه با محدوده مجاز ولتاژ مبدل انجام گردد. بنابراین» آرایش نهایی آرایه به مبدل انتخابی و محدوده مجاز ولتاز عملکرد آن بستگی دارد. ۲-۴-تعیین سیستم ذخیره‌ساز یکی از ضروریات سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه. طراحی ذخیره‌کننده انرژی است که عمدتاً باتری می‌باشد. تعیین ظرفیت باتری باید بگونه‌ای انجام شود که علاوه بر پاسخگویی معمول در ساعاتی از شبانه‌روز که تابش خورشید موجود نیست و یا کم است. در صورت وجود شرایط بد آب و هوایی نیز باتری بتواند تامین انرژی را انجام دهد. پیش از محاسبه اندازه باتری‌ها باید یک تخمین حداکثر از تعداد روزهای متوالی در سال که فاقد تابش خورشید است انجام شود. اندازه باتریها به گونه‌ای در نظر گرفته می‌شود که در طی این زمان بار موردنیاز کاملاً تأمین گردد. همچنین باید در نظر داشت که برای افزایش طول عمر باتری‌ها نمی‌توان باتری‌ها را بطور کامل دشارژ نمود و لذا حداکثر می‌توان به اندازه عمق تخلیه هر باتری که درصدی در حدود ۸۰/ می باشد از توان باتری استفاده کرد [۲۶] و [۲۷]. این درصد باید در محاسبهٌ اندازه باتری مورد استفاده در نظر گرفته شود. در صورتی که دسترس‌پذیری" کاملی از سیستم فتوولتاییک انتظار نرود. می‌توان درصد قابل توجهی از تعداد باتری‌ها و ماژول‌ها را کم کرد. این کار موجب کاهش قابل ملاحظه ای در اندازه باتری‌ها و در نتیجه صرفه‌جویی زیادی در زا 13۸۷۵1۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- راهنمای بهره‌برداری سیستم‌های فتوولتاییک مستفل از شبکه ۵ ۳-۴- دسترس‌پد بری دسترس‌پذیری (۸) به صورت درصدی از زمان که یک سیستم قدرت می‌تواند کل بار مورد تقاضا را تأمین کند مورد تغذیه دارد. برای بارهای حساس دسترس‌پذیری باید بالای ‎۹٩‏ و برای بارهای غیرحساس دسترس‌پذیری در حدود ۵ تعریف می‌شود [۲۶]. از جمله بارهای حساس می‌توان به ایستگاه‌های تکرار کننده مخابراتی در نقاط دور از شبکهه اصلی اشاره کرد. در شرایط اتصال سیستم‌های فتوولتاییک به شبکه اصلی نیز دسترس‌پذیری بالایی نیاز نیست. چرا که در صورت عدم تامین توان از طرف واحد فتوولتاییک شبکه اصلی قادر به تامین توان بارها خواهد بود. مهمترین عامل در افزایش دسترس‌پذیری یک مجموعه فتوولتاییک. اندازهٌ باتری مورد استفاده در سیستم فتوولتاییک است که اندازهٌ این باتری‌ها با توجه به دو عامل مقدار دسترس‌پذیری تعریف شده و محدودیت‌های اقتصادی در یک مجموعه فتوولتاییک شرایط آب و هواء خطاهای سیستم. نگهداری سیستم و افزایش بار مورد تقاضا مهمترین عوامل کاهش دسترس‌پذیری هستند. افزایش دسترس‌پذیری ارتباط مستقیمی با هزینه‌های نصب یک مجموعه فتوولتاییک دارد. در شکل (۱-۳) این ارتباط نشان داده شده است. میزان دسترس‌پذیری مناسب یک مجموعههٌ فتوولتاییک با توجه به دو عامل نیازمندی‌های بار و محدودیت‌های هزینه تعیین می‌گردد. برای یک سیستم تأمین برق خانگی معمولاً بارها به صورت غیرحساس در نظر گرفته می‌شوند. برای حل معضل دسترس‌پذیری سیستم‌های فتوولتاییک یک راه حل استفاده از سیستم‌های ترکیبی است | ۳۰]. س ۸۱۷۵:۱30۷ شکل (۱-۴): رابطه میزان دسترس پذیری و هزینه های مصرفی اولیه [۲۸] -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری در این سیستمهای ترکیبی یک مجموعهه فتوولتاییک در کنار یک منبع تغذیه دیگر که عموماً دیزل ژنراتوراست قرار می‌گیرد. این راه‌حل باعث می‌شود سیستم فتوولتاییک طراحی شده نیازی به دسترس‌پذیری بالا نداشته و لذا می‌توان از باتری کوچک‌تر استفاده کرد و یا از اضافه کردن تعداد بیشتر سلول فتوولتاییک خودداری کرد. البته در بسیاری از کاربردها استفاده توأمان از واحد فتوولتاییک و ژنراتور امکان‌پذیر نیست. برای مثال در کاربردهای واحدهای خورشیدی در نواحی دوردست نمی‌توان از هر منبعی استفاده کرد. ۴-۴- ملاحظات سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه با توجه به کاربری آنها همانگونه که قبلا نیز گفته شد, سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه برای مقاصد مختلف بکار گرفته می‌شوند. در ادامه الزامات مربوط به کاربری سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه ارائه می‌گردد. ۱-۴-۴- سیستم روشنابی فتوولتاییکی در طراحی سیستم روشنایی فتوولتائی باید موارد زیر در نظر گرفته شود [۳۱]: سیستم باید به صورت یک کامل به همراه همه سخت‌افزارها و سیم‌های لازم برای نصب ارائه شود. سیستم باید دارای نسبت آرایه به بار مناسب باشد (که این نسبت معمولا بین ۱/۳ تا ۱/۵ است) منظور این است که برای محاسبه ابعاد آرایه فتوولتاییک ۳۰ الی ۵۰ درصد به میزان بار اضافه گردد تا تاثیر عوامل کاهنده توان لحاظ شده باشد. ۹ همه اجزای سیستم فتوولتاییک باید تحمل دمایی در حدود ۲۰- تا ۴۵ درجه سانتی‌گراد (محدوده دمایی محل * سیستم باید قادر باشد که میزان آنرژی طراحی شده برای بازه زمانی مشخص را بدون استفاده از وسایل کمکی انرژی تأمین کند و عمر باتری در شرایط معمولی حداقل سه سال باشد. بیشترین میزان دشارژ شدن نباید بیش از ۵۰ درصد ظرفیت نامی باتری برای سرعت دشارژ شدن داده شده باتری باشد. *‏ جبران دمای شارژ باتری باید به وسیله بخشی از کنترل‌کننده شارژ تأمین گردد و ضرایب جبران دما باید ۰ لامپ‌هاء بالاست‌ها" و تجهیزات باید برای کار در محیط بیرون مناسب باشند. به خوبی توصیف شده باشند و (1۷0) 001۳1 561 001 ال ععما|۷۵ ۵ ۹ داده[|۵ط *۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل چهارم- راهنمای بهره‌برداری سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه ۶۷ دارای حداقل عمر سه سال باشند. ۹ تجهیزات روشنایی و لامپ‌ها باید دارای حداقل روشنایی ۰/۴ فوت- شمع برای زمینی به مساحت ۳۰۰ فوت مربع باشند و حداقل روشنایی ۸/* فوت- شمع برای مساحت داده شده برای سیستم روشنایی تابلوها لازم ۲-۴-۴ سیستم فتوولتابیک برای نقاط دور افتاده در طراحی سیستم فتوولتائیک برای نقاط دورافتاده لازم است نکات زیر در نظر گرفته شود [۳۱]: سیستم باید بتواند میزان انرژی طراحی شده برای حداقل زمان مشخص شده توسط تولیدکننده را بدون استفاده از انرژی‌های کمکی تأمین کند. تطابق‌ها بر مبنای نقطه ]۷[ در طول دمای زمستان با استفاده از باتری که حداقل عمر آن در شرایط معمولی سه سال است. می‌باشد. سیستم باید بتواند برق )۸ ۲۲۰ ولت و ۲17 ۵۰ تک‌فاز تولید کند. سیستم باید به طور کامل عرضه شود و همه سخت‌افزارهای مورد نیاز را داشته باشد. سیستم باید بتواند در دمای ۲۰- تا ۴۵ درجه سانتی‌گراد (محدوده دمایی محل نصب) کار کند و در برابر بادهای محلی مقاوم باشد. سیستم باید بتواند جریان !)۸ مورد نیاز روزانه را تولید کند (کیلووات ساعت در روز) و همچنین بتواند بیشترین ظرفیت برق ۸۲ (وات اوج ]۷۷۵1 022[6) در طول ماه‌های تابستان تولید کند. ۹ برای سیستم‌های دارای باتری, باتری‌های 2010 1220 1100060 برای نصب در هیچ یک از موارد مسکونی با کاری در منازل قابل استفاده نیستند. میزان خروجی ۸۲ آرایه‌های فتوولتاییک باید اندازه گیری شود. ۵-۴- پایش سیستم‌های فتوولتابیک پایش سیستم‌های فتوولتاییک مستقل از شبکه می‌تواند اطلاعات مفیدی در زمینه بهره‌برداری و اینکه چگونه عملکرد آنها بهبود یابد. در اختیار بهره‌بردار قرار دهد. ولی اگر داده‌ها به درستی گزارش نشوند. این تلاش‌ها بیهوده خواهد بود. برای مفید بودن این گزارش‌ها باید اطلاعات مرتبط و مفید بهره‌برداری به شکلی مناسب و قابل فهم گزارش شوند. پارامترهای عملکردی مناسب باید انتخاب شوند و به‌روزسازی گزارشات نیز باید بطور منظم انجام گردد. در بعضی موارد لازم اطلاعات خاصی برای بهبود وضعیت پایش شوند و گزارش داده شوند. مثلاً پایش پروفیل شارژ و دشارژ باتری برای تعیین زمان تعویض آن انجام می‌شود. در استاندارد 61724 ۳۳| شرایط پایش سیستم‌های فتوولتاییک آمده است. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۵ راهنمای بهره‌برداری و اتصال سیستم‌های فتوولتابیک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنحجم- راهنمای بهرهبرداری و انصال سیسنم‌های فنوولناییک منصل به شبکه )۳ مقدمه سیستم‌های متصل به شبکه فتوولتاییک در کنار سایر منابع تولید پراکنده به منزله نیروگاه‌های کوچک. انرژی الکتریکی را به شبکه تزریق می‌کنند. لذا ورود این منابع به شبکه برق مسایل تازه‌ای را مطرح می‌نماید. حفظ پایداری شبکه و آرائه کیفیت توان مطلوب در صورت افزایش استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه نیازمند تبعیت از استانداردهای جدیدی است که در این زمینه تدوین شده باشند. امروزه با توجه به اینکه منابع فتوولتاییک درصد کمی‌از توان تولیدی کل سیستم را تشکیل می‌دهند. لذا در دستورالعمل‌های شبکه اکثر کشورها الزاماتی خاص برای اتصال سیستم‌های فتوولتاییک وجود ندارد و بطور سطحی و خلاصه به این موضوع پرداخته شده است. معمولاً در این زمینه یک دستورالعمل تحت عنوان الزامات اتصال منابع تولید پراکنده به شبکه در کشورهای مختلف وجود دارد اما با توجه به رشد روز افزون آنواع منابع تولید پراکنده, نیاز به تدوین جداگانه ملاحظات لازم برای اتصال آنواع منابع تولید پراکنده در این فصل به بررسی الزامات اتصال سیستم‌های فتوولتاییک به شبکه که شامل محورهای کیفیت توان» ایمنی و حفاظت می‌باشد. پرداخته می‌شود. در مبحث کیفیت توان مسائل اغتشاشات ولتاق هارمونیک و غیره و در مبحث ایمنی و حفاظت موضوعات جریان لع(آ تراسفورماتور مجراسازء حفاظت در مقابل موج ضربه و غیره مورد بررسی قرار می‌گیرند. ۱-۵- محدوده‌ی ولناز کاری سیستم‌های فتوولتابیک ظرفیت سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه توزیع معمولاً در مقایسه با نیروگاه‌های بزرگ سنتی بسیار کمتر است و تأثیری بر روی ولتاژ شبکه ندارد. لذا این نوع سیستم‌ها در حالت منبع جریانی مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرند و وظیفه‌ی تنظیم ولتاژ را ندارند. به همین دلیل محدوده‌ی مجاز ولتاژ سیستم‌های فتوولتایپیک متصل به شبکه بر طبق سیستم‌های فتوولتاییک کوچک باید توانایی ادامه کار طبیعی در طول اغتشاشات کوچکی که در شبکه بوجود می‌آید و در محدوده مجاز هستند را داشته باشند. از نظر صاحبان سیستم‌های فتوولتاییک و بهره‌بردار شبکه» بهترین انتخاب برای تعیین محدوده مجاز باید بگونه‌ای باشد که نویز حاصل از قطع سیستم‌های فتوولتاییک حداقل باشد. بهترین محدوده مجاز برای این سیستم‌ها در محدوده ۸۸/ تا۱۱۰/ ولتاز نامی‌شبکه است [۳۲]. این محدوده‌ها مربوط به نقطه اتصال مشترک* (نقطه اتصال مشترک هر نقطه‌ای از شبکه است که یک سیستم مانند سیستم فتوولتاییک و با بار مصرفی به شبکه وصل می‌شود) می‌باشد و ضرورتاً مربوط به پایانه‌های سیستم فتوولتاییک نیست. اگر تجهیزات مبدل ۰ 0 ( 8 امباهت) 00۵۵ 0۲ اجرز ۳ ۹ -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری الکترونیک قدرت سیستم فتوولتاییک از لحاظ الکتریکی به اندازه کافی به نقطه اتصال مشترک نزدیک باشند تا بتوان از اختلاف ولتاژ بین پایانه‌های مبدل و نقطه اتصال مشترک صرف نظر کرد. آن‌گاه محدوده‌های ولتاژ کاری را می‌توان برای مبدل بکار برد. اما در هر صورت برخی از مبدل‌ها ممکن است محدودیت‌هایی داشته باشند که نتوان از اختلاف ولتاژز بین پایانه‌های مبدل و نقطه اتصال مشترک صرف‌نظر کرد. در چنین مواردی, مبدل باید دارای تجهیزاتی برای جبران این افت ولتاژ باشد زیرا ولتاز نقطه اتصال مشترک پارامتری است که در محدوده‌ی مجاز نگه داشته می‌شود. هرچند که ممکن است ولتاژ پایانه‌های مبدل از محدوده ولتاژ کاری خارج شده باشند. اما سیستم فتولتاییک تا زمانی که ولتاژ نقطه اتصال مشترک در محدوده مجاز تعیین شده باشد اجازه‌ی قطع از شبکه را ندارد. برای سیستم‌های فتوولتاییک مانند سیستم‌های نصب شده در بالای سقف منازل که مبدل آن‌ها در فاصله‌ای دور از نقطه اتصال مشترک نصب شده است. ممکن است که بین پایانه‌های مبدل و نقطه اتصال مشترک اختلاف ولتاژ وجود داشته باشد. از آنجایی که ولتا نقطه اتصال مشترک پارامتری است که در محدوده‌ی مجاز نگه داشته می‌شود. لذا مبدل می‌تواند دارای تجهیزاتی برای جبران این اختلاف ولتاژ باشد. مبدل‌ها از روش‌هایی برای این امر استفاده می‌کنند که شامل کلیدهایی در مبدل (سخت افزاری و یا نرم افزاری) هستند و حداکثر افت ولتاژ ممکن را به نقطه قطع ولتاژ اضافه می‌نمایند. مثلاً اگر محاسبه شود که ۲ ولت اختلاف بین پایانه‌های مبدل و نقطه اتصال مشترک وجود دارد. آنگاه این ۲-۵- ضریب توان معمولاً ضریب توان مبدل‌های الکترونیک قدرت سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه نزدیک به یک طراحی می‌گردد. برخی از عناصر این مبدل‌های الکترونیک قدرت. مانند فیلتر خروجی و ترانسفورماتورء بارهای راکتیو ثابت و کوچکی هستند که ممکن است در توان‌های کم ضریب توان مجموعه را کاهش دهند. در حالیکه در توان نامی‌ضریب توان نزدیک به یک می‌باشد. البته بعضی از سیستم‌های فتوولتاییک بمنظور جبران‌سازی تون راکتیو خطوط شبکه. می‌توانند با برنامه ریزی قبلی خارج از محدوده ذکر شده کار کنند. آلزامات ضریب توان برای این مولدها بدین گونه می‌باشد که اگر توان تولیدی سیستم‌های فتوولتاییک بیشتر از 7۱۰ توان نامی‌آن‌ها باشد.ء ضریب توانشان باید در محدوده‌ی بیشتر از 4۵ (پس‌فاز و یا پیش‌فاز) قرار بگیرد [۳۲]. ۳-۵- کیفیت توان کیفیت برق تناسب توان الکتریکی تحویلی به تجهیز مصرف‌کننده را مشخص می‌کند. سنکرون کردن (همزمانی فر کانس و فاز ولتاژ) به شبکه برق اجازه می‌دهد تا تجهیز بدون افت کیفیت قابل توجه عملکرد مطلوب را -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهره‌برداری و انصال سیستم‌های فتوولتاییک منصل به شبکه ۳۳ داشته باشد. بدون کیفیت توان الکتریکی مناسب. یک تجهیز الکتریکی ممکن است درست کار نکند پا خرابی نا بهنگام داشته باشد و یا کلاً از کار بیفتد. پارامترهای کیفیت برق شامل محدوده مجاز فرکانس و سطح ولتاژ شبکه. فلیکر ولتاژ اعوجاج هارمونیکی و ضریب توان می‌باشد. سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه از تعدادی سلول فتوولتاییک و یک مبدل الکترونیک قدرت که مجهز به توابع کنترلی مختلف است. برای تبدیل توان دریافتی از سلول فتوولتاییک به توان قابل تزریق به شبکه استفاده می‌کنند؛ به همین مسأله کیفیت توان در این نوع سیستم‌ها اهمیت دوچندانی پیدا می‌کند. کیفیت توان از دو دیدگاه بررسی می‌شود. کیفیت توان تولید شده توسط مبدل و کیفیت توان شبکه میزبان. توان تزریق شده به شبکه باید معیارهای کیفیت توان شبکه مقصد را تامین نماید. استانداردهای شبکه مقصد بیانگر این معیارها می‌باشد. در استاندارد پیشنهادی, معیارهای مندرج در استاندارد صنعت برق ایران در سطح توزیع انتخاب شده است. از سوی دیگر مبدل باید در شرایط کار عادی به شبکه توان تزریق کند. در صورت بروز خطا در شبکه. تزریق توان متوقف می‌گردد. بنابراین مبدل همواره با نمونه‌برداری از شبکه شرایط کار عادی را نظارت می‌نماید. تعریف شرایط کار عادی یک شبکه در استاندارد تدوین شده برای آن شبکه درج می‌شود و عدم التزام عملی شبکه به استانداردهای خود موجب ایجاد سلول‌های فتوولتاییک توان را با ولتاژ مستقیم تولید می‌کنند که با توجه به آرایش آن‌هاء سطح ولتاژشان متفاوت است. مبدل الکترونیک قدرت پس از افزایش سطح ولتاژ آن را تبدیل به ولتاژ متناوب با فرکانس شبکه می‌کند. این مبدل باید در شرایط کار عادی به شبکه توان تزریق کند و در صورت بروز خطا در شبکه. تزریق توان را متوقف کند. بنابراین اجزای کنترلی سیستم فتوولتاییک باید همواره با نمونه‌برداری از شبکه شرایط کار عادی را نظارت کنند [۳۲]. ۱-۳-۵- محدوده مجاز فرکانس فرکانس شبکه ایران در تمامی‌سطوح تولید. انتقال و توزیع. در محدوده‌ی ۴۹/۷ - ۵۰/۳ هرتز قرار دارد. لذا مبدل الکترونیک قدرت سیستم فتولتاییک متصل به شبکه باید همواره فرکانس شبکه را نمونه‌گیری کرده و توان هم فرکانس با فرکانس نقطه‌ی اتصال به شبکه که در محدوده‌ی مجاز قرار دارد. تزریق نماید. در صورتیکه در طول شش سیکل, فرکانس شبکه از حد مجاز فاصله داشته باشد. سیستم فتولتاییک باید تزریق توان به شبکه را متوقف کند [۳۳- ۳۵]. ۲-۳-۵- اغتشاشات ولتاذ وقتی شرایط غیرعادی در شبکه بوجود می‌آید. نیاز است که سیستم فتوولتاییک به این شرایط پاسخ دهد. این پاسخ عبارت است از: خارج شدن ولتاژ از محدوده مجاز خود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری سطح ولتا مجاز شبکه بین / ۸۸ تا ۱۱۰ ولتاژ نامی‌شبکه می‌باشد. در صورت اختلاف از این سطح طبق جدول (۱-۵) تزریق توان به شبکه باید قطع گردد [۳۳ و ۳۵]. حداکثر زمان قطع برابر است با حداکثر زمان از آغاز شرایط غیر عادی ولتاژ تا زمانی‌که مبدل توان تزریقی خود را به شبکه قطع می‌کند. از آنجا که مبدل متصل به شبکه تزریق کننده توان می‌باشد و نسبت توان نامی آن به کل توان تولیدی در شبکه. مقدار کوچکی است لذا نوسان ولتاژ شبکه برای مصرف کنندگان کمتر از ۱۶ آمپر که توان کمی نسبت به کل توان تولیدی در شبکه مصرف می‌نمایند. مشکل مبدل نیست و معمولاً اندازه گیری نمی شود و محدودیتی برای سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه اعمال نمی‌شود. در این حالت مبدل بصورت منبع جریان مدل‌سازی می‌شود [۳۳ و ۳۵]. ۳-۳-۵- هارمونیک‌ها هارمونیک‌ها ولتاژها و یا جریان‌های سینوسی هستند که فرکانس آن‌ها مضرب صحیحی از فرکانس نامی‌سیستم است. شکل موج اعوجاج یافته را می‌توان توسط سری فوریه به مولفه‌ی فرکانس اصلی و تعدادی‌هارمونیک تجزیه نمود و مقدار دامنه و فاز هر مولفه‌ی فرکانسی شکل موج اعوجاج یافته را محاسبه نمود. تجهیزات مختلفی از جمله مبدل‌های الکترونیک قدرت. کوره‌های القایی و غیره تولید جریان‌هارمونیکی می‌کنند. هارمونیک جریان تولید شده توسط تجهیزات مختلف باعث ایجاد افت ولتاژهارمونیکی در دو سر امپدانس شبکه می‌شود. از طرف دیگر اتصال خازن‌های تصحیح کننده ضریب قدرت ممکن است باعث ایجاد تشدید در فرکانس‌هارمونیک‌های تولید شده شود و باعث اضافه ولتاژ شود [۳۵]. محدودیت‌هارمونیکی مربوط به‌هارمونیک‌های جریان و ولتاژ می‌باشد که در هر یک از این موارد بصورت محدودیت بر روی اعوجاج تکی هرهارمونیک و هم‌چنین اعوجاج کلی ارائه می‌شود. اعوجاج کلی ولتاز یا جریان, که با 11110 نمایش داده می‌شود. طبق روابط (۱-۵) و (۲-۵) تعریف می‌شود: 1 )۱-۵( 50 ۲۷ 2 ۳ ۰ )۲-۵( 7770 - 1 00 1 که در روابط فوق» «و ۷۸ به ترتیب مولفه‌های‌هارمونیکی مرتبه 7 جریان و ولتاژ و «[ و ۷۰ به ترتیب جریان و ولتاز نامی‌هستند. اعوجاج تکی ولناز یا جریان بصورت نسبت دامنه هریک ازهارمونیک‌ها به دامنه‌هارمونیک اصلی بر حسب ۰ ۰ ۰ 17 ۲137۵۱ [2ا0]" -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهرهبرداری و انصال سیسنم‌های فنوولناییک منصل به شبکه ۳/۵ جدول (۱-۵): نحوه عملکرد در صورت بروز خطای ولتاز حداکثر زمان قطع ولتاژ پایانه ۶ سیکل 60 > ۷ ۰ سیکل 60 << ۷< م88 عملکرد عادی ۵ << ۷ <م۱۱0۹| ۰ سیکل 60 < ۷ < م۱379 در شرایط کار غیر عادی یعنی عدم رعایت استانداردهای فرکانس» سطوح ولتاژ شبکه و در صورت رخ دادن شرایط کار کرد جزیره‌ای, تزریق توان قطع می‌گردد. بنابراین سطح ولتاژ و فرکانس شبکه همواره باید توسط مبدل نمونه‌گیری شود. تغییر پارامترهای مربوط به پنجره مجاز فرکانس و ولتاژ توسط کاربران عادی امکان پذیر نمی‌باشد. در هر حالت پس از قطع تزریق توان» مبدل همچنان به نمونه‌گیری از شبکه ادامه می‌دهد. چنانچه خطا برطرف شده و به مدت پنچ دقیقه شرایط کار عادی برقرار باشد. مبدل شروع به تزریق توان به شبکه می‌نماید. پیش‌بینی روند راه‌اندازی نرم در مبدل‌های امروزی متداول است. چنانچه از نمونه ولتاژ شبکه به عنوان مرجع تولید سینوسی استفاده شود. اغتشاش موجود در شبکه انعکاس یافته و به شبکه تزریق می‌شود .در صورت وجود تعداد زیادی مبدل, این امر منجر به تشدید اغتشاش و ناپایداری شبکه می‌شود. برای جلوگیری از این رخداد پیشنهاد می‌شود مرجع سینوسی جریان مبدل به صورت داخلی و به کمک یک جدول ذخیره شده تولید شود. همچنین فیلتر خروجی مبدل باید از امپدانس کافی متناسب با هارمونیک چهلم فرکانس خط برخوردار باشد. توصیه می‌گردد نمونه‌گیری‌ها از جریان شبکه در ترمینال خروجی مبدل صورت گیرد [۳۳]. برای سیستم‌های فتوولتاییک. حدود مجازهارمونیک‌ها باید مطابق جداول (۲-۵) تا (۴-۵) باشد. در صورتی که محاسبات اتصال کوتاه انجام نشده باشد آن‌گاه باید از الزامات‌هارمونیکی رده ۸ تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی با جریان کمتر از ۱۶ آمپر که در جدول (۴-۵) نوشته شده و مورد تأیید استاندارد کیفیت برق ایران است. استفاده نمود ۳۴ و9 1۲۵ ۴-۳-۵- هارمونیک‌های میانی در فاصله بین‌هار مونیک‌های ولاز 0 جریان فرکانس قدرت. اغلب فرکانس‌های اضافی دیگری مشاهده می‌شوند که مضرب صحیحی از فرکانس اصلی سیستم نیستند. این فرکانس‌های اضافی ممکن است به صورت فرکانس‌های گسسته و یا یک طیف فرکانسی ظاهر شوند. به این‌هارمونیک‌هاء هارمونیک‌های میانی گفته می‌شود. منابع اصلی‌هارمونیک‌های -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری میانی مبدل‌های فرکانسی ایستاء سیکلو کانورترهاء زنجیره مبدل‌های زیرسنکرون". موتورهای القایی. ماشین‌های جوشکاری (شبکه‌های فشارضعیف) و کوره‌های قوس الکتریکی (فقط شبکه‌های فشارمتوسط ا/فشارقوی) هستند. هرهارمونیک میانی برابر ۰/۳۲ در صد ولاز نامی‌است [۳۵]. جدول (۲-۵): حدود مجاز اعوجاج ولتاژز برای سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه فشار ضعیف حد مجاز اعوجاج درصد ولتاژهارمونیک‌ها نسبت به ولتاژ نامی‌در فرکانس ۵۰ هرتز ولتاز اعوجاج تکی ولتاز : اعوجاج کلی ولتاژ (۲110) فرد روج ۰ ولت ۳ ۵ ۵ جدول (۳-۵): حدود مجازهارمونیک‌های جریان سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه ۳۸۰ ولت درصد توان اعوجاج نامی‌به توان اعوجاج تکی هرهارمونیک مرتبه 1 کلی اتصال کوتاه (]) جربان ((71170) ۱ [1 ۷ 1 ۱۱ ۳ > 1 > ۱۷ ۵ > 1 > ۲۳۲ ۲ ۳۵ فرد زوج فرد زوج فرد زوج فرد زوج فرد زوج ۹ > ۵ ۴ ۱ ۳ ۰/۵ ۱/۵ ۴ 1۶ ۱ ۳ ۰/۱ ۵ ۲۲۵ ۷ ۱/۷ ۳/۵ ۰/۹ ۳/۵ 1۶ ۱ ۳ ۰/۵ ۰/۱ ۸ ۲ چ۱>]۲ ۱۰ ۲۳/۵ ۴/۵ (۳8 ۴ ۱ ۱/۵ ۴ ۷ ۲ ۱۲ ۱ > ۰۱۱ ۱۲ ۳ ۵/۵ ۱/۴ ۵ ۱/۳۲ ۲ ۵ ۱ ۲ ۱۵ ۲۱ ۱۵ ۳/۸ ۷ ۱۷ ۶ ۱/۵ ۳/۵ 1۶ ۴ ۳ ۲۰ جدول (۴-۵): حدود مجازهارمونیک‌های جریان سیستم فتوولتاییک با جریان کمتر از ۱۶ آمپر حداکثرهارمونیک جریان قابل قبول |۸] 1 مر تبه‌هارمونیک ۳۱/۳۰ ۳ یم ۱8 65 60۷۵۳۵۴ 030۵۹5 ناگ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهرهبرداری و انصال سیستنم‌های فنوولناییک منصل به شبکه ۳۷ حداکثرهارمونیک جریان قابل قبول |[۸] 1 مر تبه‌هارمونیک ۵ ۱/۱۴ ۷ ۷۷ ۹ 1۴۰ ۱ ۳۳ ۱۳ ۱۳۱ ۳۹۳۱۱۵ ۲۳/1 هارمونیک‌های زوج ۲ ۱/۹۸ ۴ ۳۳ ۶ ۳ ۴۰۸ "(۳۳/7 ۵-۳-۵- فلیکر ولتاژ فلیکر در حقیقت یک احساس شخصی از کم و زیاد شدن میزان روشنایی است که بصورت سوسوزدن نور لامپ‌های رشته‌ای ظاهر می‌شود. به عبارتی دیگر فلیکر تأثیر زودگذر یک منبع روشنایی بر روی حس بینایی انسان است. در حالی که طیف فرکانسی یا شدت روشنایی آن تغییر می‌کند. بنابراین فلیکر ناشی از تغییرات منظمء کوچک و پریودیک ولتاز است. فلیکر ولتاژ دارای دو شاخص فرکانس و اندازه دامنه نوسانات ولتاژ می‌باشد. فرکانس نوسانات فلیکر بین ۵/* تا ۳۵ هرتز می‌باشد. عواملی مانند: کوره‌های الکتریکی. دستگاه‌های نورد آهن. جوشکاری, راه‌اندازی موتورهای الکتریکی باعث ایجاد فلیکر می‌شوند. برای بهبود فلیکر روش‌های مختلفی وجود دارد که برخی از آن‌ها عبارتند از: راه‌اندازی موتورها با کم نمودن ولتاژ اعمالی به موتورء استفاده از جبران‌کننده‌های سنکرون و )۷ 5. برای محاسبه فلیکر از دو شاخص فلیکر کوتاه مدت و فلیکر بلند مدت استفاده می‌شود که بترتیب با نمادهای ,۳ و نمایش داده می‌شوند. شاخص کوتاه‌مدت فلیکر. به میزان شدت فلیکر در یک دوره زمانی ۱۶ دقیقه‌ای گفته می‌شود. این معیار از سری‌های زمانی بدست آمده از فلیکر متر در مدت ۱۰ دقیقه استخراج می‌گردد. وقتی این شاخص برابر یک است. میزان فلیکر در آستانه آزاردهی چشم انسان می‌باشد. شاخص فلیکر بلند به میزان شدت فلیکر در یک دوره زمانی ۲ ساعت گفته می‌شود که با استفاده از شاخص کوتاه مدت فلیکر محاسبه می‌شود. تا به امروز تعیین معیار اندازه و فرکانس غیر مجاز فلیکر در استاندارهای مختلف مورد بحث است. برای این مشخصه کیفیت توانی باید به استاندارد ملی هر کشور رجوع کرد و در هر سطح ولتاز, محدوده مجاز فلیکر را رعایت نمود و در صورتی که چنین استانداردی وجود نداشته باشد باید الزامات فلیکر استاندارد 519-1992 213[ را رعایت نمود. در کشور -------- صفحهٔ بعد -------- ۳/۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ایران استاندارد فلیکر ولتاژ برای سطوح مختلف ولتاژ وجود دارد. در این استاندارد ذکر شده که برای شینه‌های در سطح ولتاژ فشار ضعیف. حد مجاز فلیکر کوتاه مدت و بلند مدت به ترتیب باید کم‌تر از ۱ و ‎٩/۸‏ باشد. از آنجا که سیستم فتوولتاییک یک تولیدکننده‌ی توان می‌باشد. لذا می‌بایست آنرا با یک شینه مدل نمود و حدود مجاز فلیکر ذکر شده را رعایت نماید [۲۵]. ۵-۳-۵- عدم تعادل ولتاز عدم تعادل ولتاژز به حالتی گفته می‌شود که مقادیر ولتاژ سه فاز با یکدیگر متفاوت بوده و یا اختلاف فاز ۱۲۰ درجه بین آنها وجود نداشته باشد. عدم تعادل ولتاژ مبحث بسیار مهمی‌است که باید با افزایش منابع پراکنده تک‌فاز در شبکه بطور جدی مدنظر قرار بگیرد. تا به امروزء ظرفیت منابع تولید پراکنده نسبت به منابع تولید سنتی بسیار کم‌تر است و مهم‌تر از آن. عمده ظرفیت منابع تولید پراکنده را نیروگاه‌های مجتمع شده توربین‌های بادی تشکیل داده‌اند که معمولاً به ولتا فشار قوی و بصورت سه‌فاز به شبکه متصل شده‌اند. لذا تأثیر منفی چندانی بر عدم تعادل ولتاژ ندارند. اما بتدریج با بالا رفتن ضریب نفوذ سیستم‌های فتوولتاییک متصل شده به شبکه در سطح ولتاژ فشار ضعیف که عمدتاً بصورت تک‌فاز هستندء شاخص نامتعادلی ولتا برای سطح ولتاژ فشار ضعیف اهمیت پیدا می‌کند. در استاندارد کیفیت برق ایران, حد مجاز عدم تعادل ولتاژ برای ولتاژ ۴۰۰ ولت که سیستم فتوولتاییک به شبکه وصل می‌شوند برابر ۲/ درنظر گرفته شده است. این معیار»ه شاخص مناسبی برای حد مجاز عدم تعادل ولتاز سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه‌ی توزیع می‌باشد [۳۵]. ۴-۵- ایمنی و حفاظت سیستم‌های فتوولتاییک معمولاً در نزدیکی و در معرض دید مصرف‌کننده قرار دارند. بگونه‌ای که برای یک مصرف‌کننده‌ی عادی می‌تواند خطر ساز باشد. به همین دلیل در سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه. ایمنی مصرف‌کننده از دیدگاه اتصالات الکتریکی و مسایل زمین کردن باید با توجه به استانداردها رعایت شود. گاهی مواقع کلیدهای مناسبی تعبیه گردد. این کلیدها می‌بایست آشکارء در دسترس و قابل قفل کردن بوده و از قدرت قطع مناسبی برخوردار باشند. چنانچه عملکرد سیستم فتوولتاییک به عنوان سیستمی‌که هیچ‌گاه در شرایط جزیره‌ای کار نمی‌کند تضمین شده باشد. آن‌گاه با توافق بهره‌بردار شبکه می‌توان کلید اتصال به شبکه را حذف نمود [۳۳]. ۱-۴-۵- جربان ۱۳ تزریق جریان مستقیم. امر نامطلوبی است که موجب ناپایداری شبکه می‌گردد. سطح جریان 12 تزریق شده به شبکه -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهره‌برداری و انصال سیستم‌های فنوولتاییک منصل به شبکه نا همواره پاید کمتر از ۵/*/ جریان متناوب نامی‌خروجی باشد. به منظور جلوگیری از تزریق جریان مستقیم, می‌بایست از ترانسفورماتور مجزاساز استفاده نمود و یا همواره جریان 17 خروجی را کنترل کرد و در صورت اختلاف با سطح مجاز. جریان خروجی را قطع نمود (۳۳] برخی از مزایای ترانفورماتور مجزاساز عبارتند از: جلوگیری از تزریق جریان مستقیم» کاهش‌هارمونیک و نوسان ولتاز, پیشگیری از اضافه ولتاژهای فرورزونانسی. با حذف این تراسفورماتورء مزایای ذکر شده را می‌بایست از طریق طراحی مناسب مبدل الکترونیک قدرت سیستم فتوولتاییک. فرمان کلیدهاء فیلتر خروجی و مدارهای حفاظتی تأمین نمود. امکان حذف ترانسفورماتور دراستانداردهای بسیاری از کشورها پیش‌بینی شده است و نمونه‌های صنعتی مبدل‌های بدون ترانسفورماتور مجزاساز به بازار کشورهایی نظیر آلمان و ایالات متحده آمریکا عرضه شده‌اند. ۳-۳-۵- پرهیز از کارکرد جزیره‌ای چنانچه شبکه توزیع قطع گردد و سیستم فتوولتاییک بدون حضور شبکه به تغذیه بارهای موجود در شبکه ادامه دهد., گفته می‌شود سیستم به صورت جزیره ای عمل می‌کند. کار کرد جزیره‌ای آمری نامطلوب است و مبدل الکترونیک قدرت سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه, تولید کننده کوچکی است که امکان حفظ ولتاژ و فرکانس نامی‌و مجاز شبکه را ندارد. بنابراین امکان آسیب رسیدن به بارهای موجود به شبکه در عملکرد جزیره‌ای وجود دارد. ممکن است شبکه به منظور رسیدگی و تعمیرات مورد نیاز قطع گردد. در این حالت چنانچه سیستم فتوولتاییک به کار خود ادامه دهد. برای کارگرانی که انتظار قطع کامل شبکه را دارند ایجاد خطر می‌نماید. از سوی دیگر سیستم فتوولتاییک متصل به شبکه. همواره فرکانس خود را همزمان با فرکانس شبکه می‌نماید اما شبکه خود را با سیستم فتوولتاییک همزمان نمی‌کند. بنابراین کار کرد جزیره‌ای می‌تواند در راه‌اندازی مجدهد شبکه در سیستم فتوولتاییک ایجاد اختلال کند. به طور کلی حفاظت‌های متداول در این زمینه به دو دسته حفاظت‌های غیرفعال و فعال تقسیم می‌شوند. حفاظت‌های غیرفعال پارامترهایی از شبکه را نظیر ولتاژ و فرکانس بررسی می‌نمایند. در اکثر موارد کنترل ولتاژ و فرکانس شبکه برای تشخیص جزیره کافی می‌باشد. اما مثال‌هایی بررسی شده است که این دو حفاظت موفق به تشخیص کار کرد جزیره‌ای نشده‌اند [۳۳ و ۳۶]. برای پرهیز از چنین مواردی حفاظت‌های فعال پیشنهاد می‌شوند. حفاظتهای فعال با اعمال تغییرات یا اغتشاشاتی به شبکه. با بررسی پاسخ حاصله سعی در تشخیص عملکرد جزیره‌ای دارند. ممکن است انجام این عمل توسط مدار قدرت صورت نگیرد و مدار حفاظتی بین سیستم فتوولتاییک و شبکه وظیفه تشخیص عملکرد جزیره‌ای و تصمیم به توقف تولید توان سیستم را به عهده داشته باشد. یکی از متداولترین روش‌های فعال تشخیص عملکرد جزیره‌ای با نام ۸5:]* یا ۰۸/510" شناخته می‌شود. این روش مورد 0 از ۵1100 50 جمعزامم‌ا اه المع ان مسا مها ٩ج‏ جمع سا زگ ۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری تایید استاندارد 10-۷10۳-0126] می‌باشد. و در بسیاری از نمونه‌های صنعتی تولید انبوه مورد استفاده قرار گرفته است. ۷151 از دو کلید یا رله سری تشکیل شده است که به صورت مستقل فرمان داده می‌شوند. هر یک از این دو کلید باید به صورت پیوسته ولتاذ فرکانس و امپدانس اندازه گیری شده را نظارت کنند. در این روش جریان کوچکی به شبکه اعمال شده و تغییر امیدانس متناوب مشاهده می‌گردد [۳۷]. ۳-۳-۵- اغتشاشات فرکانس سیستم فتوولتایپیک متصل به شبکه دارای یک حلقه‌ی قفل فاز"" می‌باشد که آن‌را با شبکه سنکرون می‌کند. به محدوده‌ی مجاز خود خارج شود باعث می‌شود که سیستم فتوولتاییک هم با همان فرکانس توان تولید نماید و شرایط فرکانس شبکه را بدتر کند. لذا زمانی که فرکانس شبکه از محدوده مجاز که در بند ۱-۳-۵ اعلام شده» خارج گردد. سیستم فتوولتاییک باید حدود ۶ سیکل. تزریق انرژی به شبکه را متوقف کند و سیس اگر فرکانس در محدوده مجاز ریادی ر م حارج سدن ار بوجود می‌اید. می ۴-۴-۵- اتصال مجدد سیستم فتوولتاییک به شبکه بعد از رفع خطای شبکه و سنکرون شدن با آن هنگامی‌ که خطا در شبکه بوجود می‌آید. سیستم فتوولتاییک خود را از شبکه قطع می‌نماید تا اینکه ولتاژ و فرکانس دوباره حداقل برای ۵ دقیقه در محدوده مجاز خود قرار بگیرند. بعد از این مدت. سیستم فتولتاییک اجازه خواهد داشت که بطور اتوماتیک به شبکه وصل شود [۳۲]. استاندارد 1۳۳۳1547 محدوده‌های مجاز مبدل الکترونیک قدرت جهت سنکرون شدن با شبکه را تعیین کرده است که در جدول (۵-۵) نشان داده شده است. در صورتی که محدوده‌های مجاز رعایت نشده باشد.ء مبدل سیستم فتوولتاییک اجازه اتصال به شبکه را ندارد [۳۸]. جدول (۵-۵): معیار و محدوده‌های مجاز جهت سنکرون کردن مبدل سیستم فتوولتاییک به شبکه اختلاف زاویه ولتاژ (درجه) اختلاف ولتاز ‎ ):(‏ | اختلاف فرکانس (117) سطح توان (۷۷۸) ۳۰ ۱ ۳ ۵0-۰ 1۵ ۵ 1۲ ۱۵۰۰-۰۰ ۹۱۰ ۳ ۰/۱ ۱۵۰۰۹ 0 ۰ ۹ ۰ ۰ ی ۰ ۰ ۰ ۰ ۰ 20 665 10 00۵0160 101065 ع دنا ک0|مم-ااخ۸ معاممما| ۸ از کانصن] ۱0۵0۵ ۱/۵۹ 21 0 06] ۳۳۵۵۹۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهره‌برداری و انصال سیستم‌های فتوولتاییک منصل به شبکه ۸ ۵-۴-۵- حفاظت در مقابل موج ضربه۲۳ موج ضربه موجی است که دارای دامنه‌ی بسیار زیاد در مدت زمان کوتاهی است. سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه باید توانایی ایستادگی در مقابل ولتاژ و جریان ضربه‌ای را مطابق با استاندارد 062.41.2-2002) 510 ۲۲| و با ۷۷37.90.12 510 ۳۳۲[ را داشته باشد. ۶-۴-۵- سیستم زمین سامانه‌های فتوولتاییک می‌بایست بر اساس استانداردهای موجود به منظور رعایت مسائل حفاظتی به زمین متصل شوند [۳۲ و ۳۹]. همجنین نحوه زمین کردن سامانه فتوولتاییک در بخش ۴-۳ مورد بحث قرار گرفته است. اندازه‌گیری و پایش شوند. مهم‌ترین پارامترهای که باید اندازه‌گیری و پایش شوند در جدول (۶-۵) نوشته شده‌است [۴۰]. ۱-۵-۵- نکات اندازه‌گیری و پایش متغیرها اندازه‌گیری تابش [۴۰ و ۳۱]: اندازهگیری باید توسط سنسورهایی که در سطح آرایه قرار گرفته‌اند انجام شود و خطای اندازه‌گیری کمتر از ۵/ باشد. ۹ اندازه‌گیری دمای محیط [۴۰ و ۴۱]: خطای اندازه‌گیری باید کمتر از ۱ درجه سانتی گراد باشد. ۰ اندازه گیری سرعت باد [۴۰ و ۳۱]: این آندازه‌گیری باید در ارتفاع انجام بگیرد. خطای اندازه‌گیری برای سرعت باد کمتر از ۵ متر بر ثانیه باید کمتر از ۵/ ۰ اندازه گیری دمای آرایه [۴۰ و ۳۱] خطای اندازه گیری باید کمتر از ۱ درجه سانتی گراد باشد. روش و ملاحظات اندازه‌گیری در مرجع [۴۲] که مربوط به روش‌های اندازه گیری مشخصه ولتاژ و جریان آرایه‌های فتوولتاییک می‌باشد. توضیح داده شده است. 0 م5 1 -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ۰ اندازه‌گیری ولتاژ و جریان [۴۰ و ۳۱]: ولتا و جریان ممکن است 1۳ و ۸۲ باشند.خطای اندازه گیری باید کمتر از ۱/ باشد. اندازه‌گیری توان [۴۰ و ۴۱] توان الکتریکی می‌تواند ۳] و یا ۸۲ باشد. توان ۳] را می‌تواند بصورت زمان واقعی "" از حاصلضرب ولتاژ در جریان بدست بیاید و یا بطور مستقیم توسط وات متر اندازه گیری شود. اگر توان ۳] از روش اول محاسبه شود آنگاه باید از مقادیر نمونه برداری شده ولتاژز و جریان استفاد نمود. توان )۸ که تعیین کننده ضریب توان و ضریب اعوجاج‌هارمونیکی جدول (۶-۵): پارامترهایی که بصورت لحظه‌ای باید اندازه گیری شوند پارامتر واحد کل تشعشع در سطح یک آرایه وات بر مترمربع هواشناسی دمای هوای محیط سانتی گراد سرعت باد متر بر ثانیه ولتاز خروجی ولتاز جریان خروجی امپر توان خروجی کیلو وات آرایه فتوولتایک دمای آرایه سانتی گراد زاویه التیتود یا آرتفاعی فقط در مورد سیستمهای فتوولتاییک دارای درجه ردیابی می‌بایست رصد گردد. زاویه آزیموت یا زاویه سمتی فقط در مورد سیستمهای فتوولتاییک درجه دارای ردیابی می‌بایست رصد گردد. انرژی ذخیره‌ساز " ولتاز ولتاز جریان تزریقی به ذخیره‌ساز" آمپر جریان خروجی از ذخیره‌ساز" مر توان تزریقی به ذخیره‌ساز" کیلو وات توان خروجی از ذخیره‌ساز" کیلو وات بار مصرفی محلی " ولتاژ بار ولتاز جریان بار آمپر توان بار کیلو وات جریان تزریقی به شبکه" امپر ۳۳ : ۲۵۵ 6 -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهره‌برداری و انصال سیستم‌های فتوولتاییک منصل به شبکه ۸۳ شبکه توزیع " جریان دریافتی از شبکه" آمپر توان تزریقی به شبکه" کیلو وات ولتاز خروجی ولتاز ۰ ی ۳ ۰ 51 توان خروجی کیلو وات " اندازه گیری سرعت باد. بنا به ضرورت می‌تواند انجام شود. ید مقادبر ولتاژ, جربان و توان در یک سیستم چند فازه. باید بطور جداگانه برای هر فاز تعیین کرد. " یک اندازه گیر و یا سنسور جریان (توان) می‌تواند برای اندازه‌ گیری جریان (توان) در دو جهت تزریقی به درون آرایه فتوولتاییک و خارج شدن از آن استفاده شود. به عنوان مثال اگر جهت خارج شدن جریان (توان) از آرایه فتوولتاییک را مثبت فرض نماییم. آن‌گاه اگر جریان (توان) اندازه‌ گیری شده مثبت باشد. یعنی از آرایه فتوولتاییک خارج شده و اگر منفی باشد یعنی به آرایه فتوولتایک تزریق شده است. ۶-۵- مستندسازی. آزمون‌های راه‌اندازی و بازرسی سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه هدف از این بند. فهرست کردن حداقل مستنداتی است که لازم است به دنبال نصب سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه فراهم شود. اطلاعات ذیل,ء حداقل الزامات مستندسازی سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه را شامل می‌شود. برای اطلاعات دقیق و کامل‌ تر درباره‌ی موضوعات این بند می‌بایست به استاندارد 6 ۳۵| مراجعه نمود که توسط سازمان ملی استاندارد ترجمه گردیده و تحت عنوان "سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه-حداقل الزامات برای مستندسازی, آزمون‌های راه‌اندازی و بازرسی سامانه" منتشر گردیده است. رعایت تمامی‌بندهای استاندارد فوق برای ۱-۶-۵- داده‌های سامانه فتوولتابیک بطور معمول, این اطلاعات "پلاک مشخصه""" باید بر روی جلد مستندات سامانه ارائه شود. الف) مرجع شناسایی طرح. پ‌( آرایه‌های فتوولتاییک 9 مبدل‌های الکترونیک قدرت- سازنده» تعداد 9 مدل. ث) تاریخ راه‌اندازی. ج) نام مشتری. 6ات٩‏ 24 -------- صفحهٔ بعد -------- ۸۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ۲-۶-۵- اطلاعات طراح سامانه فتوولتابییک حداقل, اطلاعات طراح سامانه مانند نام نشانی و غیره باید برای همه طراحان سامانه تهیه شود. ۳-۶-۵- اطلاعات نصب‌کننده سامانه فتوولتابیک حداقل, اطلاعات نصب کننده مانند نام نشانی و غیره باید برای همه افراد مسئول نصب‌کننده سامانه باید تهیه شود. ۴-۶-۵- نقشه کشی حداقل, باید یک نقشه سیم‌کشی تک خطی تهیه شود و اطلاعات زیر را شامل باشد: الف) مشخصات کلی آرایه‌ها: * تعداد آرایه‌ها و رشته‌ها. * تعداد آرایه‌ها در هر رشته. ب) اطلاعات رشته فتوولتاییک: مشخصات کابل رشته و اندازه و نوع آن. * مشخصات وسیله حفاظتی اضافه جریان رشته ( نوع و مقدار اسمی‌نامی‌ولتاز و جریان). نوع دیود سدکننده. مشخصات کابل اصلی آرایه (اندازه و نوع). * محل‌های جعبه اتصال آرایه. * وسایل حفاظتی اضافه جریان آرایه. نوع و محل و مقدار نامی‌ولتاژ و جریان آن‌ها. جزئیات کل رساناهای زمین, اندازه و اتصال آن‌ها جزئیات هریک از اتصالات به سامانه حفاظت صاعقه. جزئیات هر وسیله نصب شده برای حفاظت ضربه ولتاژ که شامل محل, نوع و مقدار نامی‌است. ج( سامانه ت)۸: -------- صفحهٔ بعد -------- فصل پنجم- راهنمای بهره‌برداری و انصال سیستم‌های فتوولتاییک متصل به شبکه ۸۵ ه محل و نوع و مقدار قطع‌کننده ۸۲ * محل, نوع و مقدار نامی وسیله حفاظتی اضافه جریان ۸۴. * محل, نوع و مقدار نامی وسیله جریان نشتی. این استاندارد حداقل الزامات برای مستندسازی اطلاعات مربوط به طراحی مکانیکی سامانه فتوولتاییک» تعمیر و نگهداری و تست آن را ارائه می‌دهد که برای کسب اطلاعات بیشتر باید به آن رجوع کرد. -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۶ برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتوولتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ششم- مشخصات فنی تجهیزات موردنیاز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتولتاییک ۸۹ مقدمه در این فصل جداول مشخصات فنی و نقشه‌های مورد نیاز برای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک ارائه می‌گردد. جداول مشخصات فنی شامل فهرست پارامترهای مشخصه ماژول‌های فتوولتاییک. دنبال‌کننده (ردیاب)‌های خورشیدی, مبدل‌هاء باتری‌ها و کنترل‌کننده‌های شارژ هستند. همچنین نقشه شدت تابش انرژی خورشید در نقاط مختلف ایران به همراه جداول عرض جغرافیایی مراکز استان‌ها و زاویه تابش بهینه در ماه‌های مختلف سال ارائه می‌گردد. ۱-۶- ماژول فتوولتابییک ماژول‌های فتوولتاییک به عنوان واحدهای سازنده آرایه‌های فتوولتاییک از سوی کارخانجات سازنده ارائه می‌شوند. بسته به جنس ماده و فن‌آوری بکاررفته در تولید ماژول‌هاء انواع مختلف این ماژول‌ها با مشخصات فنی مختلف عرضه می‌گردند. هر ماژول فتوولتاییک دارای تعدادی پارامتر مهم است که مشخصات فنی آنرا توصیف می‌کنند. با توجه به توان نامی هر ماژول و تکنولوژی ساخت آن, پارامترهای مشخصه آن در گستره‌ی وسیعی تغییر خواهند کرد. معمولاً مشخصات فنی به ازای شرایط استاندارد ارائه می‌شود. این شرایط در آزمایشگاه اعمال شده و پارامترهای مشخصه بدست آمده است. معمولاً برای سیستم‌های فتوولتاییک شرایط استاندارد بصورت قدرت تابش براپر ۲۷/۲۶ ۱۰۶۰ و دمای محیط برابر ۲۵ برای محل مورد نظر مطابقت داده شوند. در جدول (۱-۶) فهرست مشخصات فنی ماژول فتوولتاییک به همراه واحد محاسبه هر یک از پارامترها ارائه شده جدول (۱-۶): پارامترهای مشخصه ماژول فتوولتاییک |۴۵ و ۳۶| توان بیشینه در شرابط استاندارد وات ولتاژ یکسو شده بیشینه در شرایط استاندارد ولت (06) ولتاز در نقطه توان بیشینه در شرایط استاندارد ولت جریان در نقطه نوان بیشینه در شرایط استاندارد امپر ولتاژز مدار باز در شرایط استاندارد ولت جریان اتصال کوتاه در شرایط استاندارد آمپر بیشینه جربان مجاز در شرابط استاندارد آمپر محدوده دمای مجاز درجه سانتی گراد دمای نامی درجه سانتی گراد -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرزی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری بازده درصد خطای مقدار توان خروجی ۵ حل تعداد سلول‌ها عدد ابعاد سلول‌ها میلی‌متر ابعاد ماژول میلی‌متر وزن کیل و گرم به عنوان نمونه در جدول (۲-۶) مشخصات فنی ماژول پلی‌کریستال شرکت 511۸۳ و در جدول(۳-۶) مشخصات فنی ماژول تک‌کریستال شرکت ۲۱۲۳۲71 ۷۸17511315111 ارائه شده است. مدل 055( توان بیشینه در شرابط استاندارد ۱۹۵ ولتاژ یکسو شده بیشینه در شرابط استاندارد ۱۰۹۰/۵ ولتاژز در نقطه توان بیشینه در شرابط استاندارد ۲۳۶۶ جربان در نقطه توان بیشینه در شرایط استاندارد ۸۲۷۸ ولتاژ مدار باز در شرایط استاندارد ۲۱۹/۷۷ حربان اتصال کوتاه در شرابط استاندارد ۸ ۸/۶۸ بیشینه جریان مجاز در شرایط استاندارد ۸ ۱۵ محدوده دمای مجاز ۰- تا ۹۰ درجه سانتی‌گراد دمای نامی ۵ درجه سانتی‌گراد بازده ۱/۹ خطای مقدار توان خروحی ۵ -ل2 تعداد سلول‌ها ۸ عدد ابعاد سلول‌ها ۵ ۲ ۱۵۶/۵ 111 ابعاد ماژول رل ۱۳۱۸ ۰ (/۷۷) ۹۹۴ ۴۶ (11111 وزن ۵8 ۱۵/۵ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مشخصات فنی نجهیزات موردنیاز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتولتاییک ی جدول (۳-۶): مشخصات فنی ماژول تک کریستال نوع ۸11.۳ شرکت ۷11751818111 (۴۶] مدل 5 (1 ۷ توان بیشینه در شرابط نامی ۸ ۲۶۵ ولتاژ یکسو شده بیشینه در شرابط استاندارد ۱۹۹۰ ولتاژ در نقطه توان بیشینه در شرابط نامی ۳۱۷۷ جریان در نقطه توان بیشینه در شرایط نامی ۸/۳۸۸ ولتاز مدار باز ۳۸۲۷ جریان اتصال کوتاه ۹۸۸ بیشینه جریان مجاز ۸ ۱۵ دمای نامی ۷ درجه سانتی گراد بازده ۶ خطای مقدار توان خروجی ۵ عل تعداد سلول‌ها ۰ عدد ابعاد سلول‌ها ۶ ۷۸ 1 ابعاد ماژول (ا) ۱۶۲۵ *(/۷) ۱۹۱۹ ۴۶ 1113 وزن ۲۰۵ ۳-۶- دنبال کننده‌های خورشیدی دنبال کننده‌های خورشیدی به‌ کمک سنسورهای خورشیدی و سیستم کنترل, به‌صورت خودکار خورشید را ردیابی خورشیدی, محدوده ردیابی, حداکثر سرعت باد. ارتفاع پایه. زاویه ارتفاع, نوع سیستم حرکت افقی, نوع سیستم حرکت عمودی, نوع پایه. کنترل‌کننده و سنسورهای اندازه‌گیری. فهرست این پارامترها در جدول (۴-۶) ارائه شده است. در جدول (۵-۶) نمونه‌ای از مشخصات فنی دنبال‌کننده خورشیدی ساخته شده در کشور آمده است. جدول (۴-۶): مشخصات دنبال کننده‌های خورشیدی |۴۷ و ۴۸| -------- صفحهٔ بعد -------- ار راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری نوع دنبال کننده نحوه کنترل آرایش بالها تعداد ردیف‌ها از نظر تعداد محورها و جهت قرارگیری کیلووات (-)(]) به صورت ظرفیت ماژول‌ها یا ظرفیت موتور بیان می‌شود. دستی یا اتوماتیک مساحت کل ماژول‌هایی که در هر بال می‌توانند قرار بگیرند. مساحت ماژول‌های هر بال ضربدر تعداد ردیف‌ها مساحت کل را تشکیل می‌دهد. محدوده ردیابی در جه سیستم پایش وجود یا عدم وجود سیستم پایش و محل قرارگیری آن در صورت وجود محرک*" دنبال کننده نوع محرک و محل قرارگیری آن تعیین می‌شود. مشخصات منبع تغذیه نوع منبع تغذیه و محدوده ولتاژی آن محدوده درجه حرارت درجه سانتیگراد بیشترین و کمترین درجه حرارت مجاز زاوبه ار تفاع در جه ار تفاع پایه متر ولتاژ موتورهای حرکتی ولت (1(۳) نوع پایه امکانات اضافی نوع سنسور و چگونگی عملکرد آن در صورت وجود امکانات اضافی مانند پشتیبانی از سنسورهای حرارت و باد ر جدول (۵-۶): مشخصات دنبال کننده‌های خورشیدی مدل 1400 ۳۳07 |۱۴۷| مدل 0 ۲۳0۲7 سطح مازول‌های فتوولتاییک ۹۹ توان ماژول‌ها ۲۱۰-۳۰ توان تولیدی ۱۳۸۰ زاوبه چرخش در جهت سمت ۰ درجه (۱۲۰ تا ۱۲۳۰- درجه) زاویه ار تفاع ۰ درجه ارتفاع پایه ۴ ٩10۷ 6 موتورهای حرکتی ۴۸ یا ۲۳ نوع پایه چند وجهی فولادی با گالوانیزه گرم ۲۳ ۹۳۵۳ 1 25 ۰ ۳۳ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مشخصات فنی نجهیزات موردنیاز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتولتاییک ۳ ساخته شده در شرکت پارس النتک انرژی سرعت باد در حال حرکت 8 ۱۵*۶ و در سرعت‌های بیش از آن سیستم به حالت افقی بر می‌گردد. امکانات اضافی پشتیبانی از سنسورهای حرارت و باد ۳-۶- مبدل همان‌طور که اشاره شد. از اینورتر (یا مبدل) برای تبدیل جریان 2 تولید شده توسط سیستم فتوولتاییک به جریان استفاده می‌شود. پارامترهای مشخصه مبدل در جدول (۶-۶) آورده شده است. جدول (۶-۶): پارامترهای مشخصه مبدل |۴۹] ولتاژ )۸ ولت نمایشگر (]۳۴] سس محدوده مجاز ولتاز ولت تلفات بی‌باری وات جربان نامی متناوب آمپر محدوده ردیابی نقطه کار ولت بیشینه توان محدوده مجاز جریان آمپر محدوده تولید توان راکتیو کیلو ولت آمپر راکتیو توان نامی کیلووات محدوده دمای مجاز درجه سانتی گراد نوع موج سس محدوده رطوبت مجاز درصد فرکانس هرز محدوده فشار مجاز هوای کیلوپاسکال محیط ضریب توان مجاز 7 بازده درصد ضریب اعوجاج 1101 درصد ابعاد متر شده ولتاز مدار باز ولت کابل‌های ورودی ۳ کابل‌های خروجی ی -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری جدول (۷-۶): مشخصات فنی مبدل ۸۷۷ 250 ‎٩01.۸10‏ شرکت ۳۲۳۲۷ :۸0۷۸۲۳ (۳۹] مدل محدوده مجاز ولتاز جربان نامی متناوب محدوده مجاز جریان 501۸1۹0۳ 0 ۷ ۴۷ 0 ۳۸ ۸ در دمای ۳۰ درجه سانتی‌گراد و ۸ ۳۱۵ در دمای ۵۰ درجه سانتی گراد توان نامی ۷۷ ۲۵۰ نوع موج سینوسی فرکانس ۰ هرتز ضریب توان مجاز همه ضریب اعوجاج 1010 ۵ بیشینه جربان بکسو شده ۸ ۲۳۷۵ ولتاز مدار باز ۷۷ ۳۵ نمایشگر ]1.۳ دارای قفل صفحه کلید و دکمه اضطراری خاموش کردن سیستم تلفات بی‌باری ۷ محدوده ردیابی نقطه کار بیشینه ۳۳۰۷ تا /۷ 4۶۰۰ توان محدوده تولید توان راکتیو محدوده دمای مجاز ۹+ تا ]۳۴۷/۸ ۱۳۲۵- ۰- تا ۵۰ درجه سانتی گراد محدوده رطوبت مجاز ۰ تا ۹۵./ محدوده فشار مجاز هوای محیط 4۵ - ۷۳۵8 ۱۰۶ بازده ۵ - ۹۸/۱/ ابعاد ((1) ۸۸/۱ (/۷۷) ۱۸۸« (]چ) ۲۰۶/۲ 0 وزن ۵ کیلوگرم کابل‌های ورودی ۰ ۱۷1۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مشخصات فنی نجهیزات موردنیاز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتولتاییک ۹۵ کابل‌های خروجی ۳ ۱۶ ۱/100 ۴-۶ باتری پارامترهای مشخصه باتری برای استفاده در سیستم‌های فتوولتاییک در جدول (۸-۶) ارائه شده است. جدول (۸-۶): مشخصات فنی باتری [*۵] توان نامی وات خطای توان تولیدی درصد حداکثر ولتاژ (: ۷۱) ولت حداکثر جربان (11: 0) امپر جریان مدار باز (ع1۹) آمپر ولتاژ مدار باز (ع۷۵) ولت محدوده دمای مجاز درجه سانتیگراد ابعاد متر وزن کیل وگرم شرایط ضمانت توان خروجی درصد توان نامی و زمان ضمانت بر حسب سال در جدول ( ۹-۶) جدول مشخصات فنی یک باتری نمونه که از سوی شرکت سازنده آن ارائه شده. آمده است. خطای توان تولیدی 7 حداکثر ولتاز (۷: 70) رش حداکثر جریان (1110) ۸ ۰/۲۲ جریان مدار باز (ع1۹) ۸ ۰/۲۴ ولتاژ مدار باز (۷۵۹) ۳۷ محدوده دمای مجاز ۰- تا ۸۵ درجه سانتیگراد بیشینه ولتاز سیستم ۷۱۵ ابعاد 0 (]) ۳۲۰ *(/۷) ۱۶۰ (10) ۲۵ -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری وزن ۱۵ توان خروجی ضمانت شده ۵ سال, ۹۰ توان اسمی ۵ سال» ۸۰ توان اسمی ۵-۶- کنترل کننده شارژ نصب کنترل‌کننده شارژ در همه سیستم‌های منفصل از شبکه ضروری می‌باشد تا باتری را در برابر شارژ و دشارژ بیش از حد محافظت نماید. کنترل کننده شارژ ولتاژ باتری را بررسی نموده و هرگاه ولتاژ باتری زیادتر از حد شود.ء جریان شارزژ را متوقف می‌کند. مشخصات فنی کنترل‌کننده شامل پارامترهای ارائه‌شده در جدول (۵-۶) می‌باشد. جدول (۱۰-۶): من مشخصات فنی کنترل کننده شارز [۵۱ -۵۳۲] بیشترین جریان مدار باز ورودی به ماژول امپر حداکثر جریان خروجی امپر حداکثر مصرف داخلی میلی‌آمپر ولتاز پایان شارژ (1021)) ولت میزان افزایش ولتاز شارژ برای یک ساعت ولت حداقل ولتاژ جهت اتصال مجدد ‎)5٩02/1۷1(‏ ولت/درصد حداقل ولتاژ جهت جلوگیری از تخلیه بیش از حد باتری(5021/1: ۷1) ولت/درصد محدوده دمای مجاز درجه سانتیگراد ابعاد کابل پایانه سیستم میلی‌متر مربع وزن گرم ابعاد میلی‌متر مشخصات فنی کنترل‌کننده شارژمدل ۹۵۲1۶ 5012۲ در جدول (۱۱-۶) و مشخصات فنی کنترل‌کننده شارژمدل‌های 73 و ۳30505 در جدول (۱۲-۶) ارائه شده است [۵۱ و ۵۲]. جدول (۱۱-۶): مشخصات فنی کنترل کننده شارژ مدل ۹۵۲۱۵۶ ۹012۲ [۵۱] ماکسیمم جریان مدار باز ورودی به ماژول ۸۸ ۸ ۱۳ ۳۰۸ ۸ ۳۰ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- مشخصات فنی نجهیزات موردنباز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فتولتاییک ۹۷ حداکثر جریان خروجی ۸۸ ۸ ۱۳ ۳۸ ۸ ۳۰ حداکثر مصرف داخلی ۸ ۵ پابان شارژ ولتاز (11024) (/۷ ۲۷/۴) ۷ ۱۳/۷ افزابش ولتاز شارز ۱۳ (/۷ ۲۸/۸) ۷ ۱۴/۴ ۵ [ :(0ع2 آعع 1۵۲ 002011۱2100) ۳2۳8۵ ۳۹2۵1172000 ۷۷/۱ ۲۹/۴) ۷ ۱۴/۷ حداقل ولتاژز جهت اتصال مجدد (5062/1۷13) (۱۷ 25.2) ۷ 12.6 /5010 < ۵ بیط ۰.۰ ع ید 3 ۰ ۰.۰ 0 حدافل ولتاز جهت جلوگیری از تخلیه بیش از حد باتری (22.2۱) ۷ 11.1 /300 > (506/1۷0) محدوده دمای مجاز ۵- تا ۵۰ درجه سانتیگراد ابعاد کابل پابانه سیستم ۴ ۲۵ / ۳۶ ۱۶ وزن ۳۳۰8 ابعاد ۴۹ ۷ ۱۹۶ ۷ ۱۸۸ جدول (۱۲-۶): مشخصات فنی کنترل کننده شارژمدل 0303 ۳1 و 0505 ۳1 [۵۲] دمای محیط ۵- تا ۵۰ درجه سانتی گراد ابعاد کابل پایانه سیستم ۴۶ ۱۹ / ۵۴ ۶ - ۱0/8 ۸۷۷0 ابعاد ۳۳ ۹۰ ۷ ۱۴۶ وزن 8 ۱۶۰ 6 )1010۷ ولتاژ مدار باز ماژول خورشیدی ۷ جریان ماژول ۳۸ ۵۸ ۵۳۱۱۱۱ :۱ جربان بار ۳۸ ۸ ۵ حداکثر ولتاژ برای شارژ ۷۷ ۱۳/۷ ولتاژ اتصال مجدد (چ1۷1) ۱۳۵۷ حداقل ولتاز جهت جلوگیری از تخلیه بیش از ۱۱۷-۵۷ حد باتری (]50۳/1۷) -------- صفحهٔ بعد -------- ۹۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری میزان دریافت آنرژی خورشید در نقاط مختلف بر اساس تفاوت عرض جغرافیایی, ارتفاع از سطح دریاء پدیده‌های جوی و غیره متفاوت است. بنابراین» برای کسب اطلاعات مربوط به تابش, باید عرض و ارتفاع جغرافیایی آن مکان مشخص شود تا بتوان میانگین ماهیانه و سالانه تابش دریافتی از خورشید را در سطح افق و تمامی سطوح با جهت‌ها و کشور ایران در منطقه‌ای با میزان بالایی از جذب آنرژی خورشیدی قرار گرفته است. نقشه میزان آنرژی تابشی خورشیدی کل که در طول سال در نقاط مختلف ایران به واحد سطح افقی می‌رسد. در شکل (۱-۶) ارائه شده است. زد گ// 3 ان 1۲۲ 7۲ .تگ (۷۷/(//۲) .3 208 ه (۷۷۲۲//۲۲۰) 5 4 380 هو 1 1 (۱/۳۰بب۷) 2 4۹5-5 ها ْ شا را ( ۲/۲7 بم1) 1 2-5 هرد مر ۱ ین پا گ ۹ ۳ لا ۰ 8 ۱ ۱ 9 98 ۰ 0 و ۹ 9 ۱ ۹ و ۹ ۰ ۳ مه پا ۹ ۱ شکل (۱-۶): نقشه میزان انرژی تابشی خورشیدی کل که در طول سال در نقاط مختلف ایران به واحد سطح افقی می‌رسد [۱] در جدول (۱۳-۶) عرض جغرافیایی شهرهایی از اآیران نشان داده شده و در جدول (۱۴-۶) زوایای بهینه برای شهرهای مختلف آارائه شده است. در تعیین زاویه بهینه ماژول‌ها برای دریافت بیشترین آنرژی خورشیدی, دانستن موقعیت خورشید در زمان‌های مختلف روز می‌تواند مفید باشد. زاوبه تابش خورشید ساعت به ساعت تغییر کرده و موجب تغییر مقدار تابش بر روی یک منطقه می‌شود. برای اطمینان حاصل کردن از اینکه مقدار تابش خورشید بر روی ماژول‌ها دارای بیشترین مقدار است. نیاز به دانستن موقعیت لحظه به لحظه خورشید در آسمان است [۵۳]. -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفنم- مشخصات فنی نجهیزات موردنباز برای طراحی و اجرای سیستم‌های فنولناپیک ۹۹ جدول (۱۳-۶): عرض جغرافیایی مراکز استان‌های ایران (۵۴] اراک ۳۳۶ تبریز ۳۸/۶ قزوین اردبیل ۳۸۱۵ تهران ۳۹/۷ قم ارومیه ۳۷۳۴ خرم‌آباد ۳۴/۶ کرج اصفهان ۳۳/۷ رشت ۳۳/۳ کرمان اهواز ۳۱/۳۴ زاهدان ۳۱۹۳ کرمانشاه ابلام ۳۳/۶ زنجان ۳۳۷ گرگان بجنورد ۳۷/۲۷ سمنان ۳۹/۶ مشهد بندرعباس ۳۷/۱۷ سنندج ۳۹/۳ همدان بوشهر ۴ شهر کرد ۳۳۲ یاسوج بیرجند ۳۳/۹ شیراز ۳۲۹/۶ یزد جدول (۱۴-۶): زوایای بهینه برای مراکز استان‌های ایران |۱۵۲۳ اراک ۱۸/۸ ۵7۲ ۴ ۳ ۷/۹ ۸ ۳۹۱۴ ۴۸۷۵ ۵۳۹ ۵۳۱۹ اردبیل ۱۸۲ ۷۳ ۳ ۹/۵ ۱۹/۷ ۴ ۴۰/۴ ۵۱۱۹ ۵۵/۷ ۵۲۱۹ ارومیه ۳۰ ۷۶ ۲ 7۲ ۱۱/۷ ۶ ۳۹/۵ ۴۹/۵ ۵۳۱۹ ۵۰۱۸ اصفهان ۱۹/۴ ۴/۶ ۴ ۴/۶ ۷۱۲ ۴ ۴۸/۴ ۵۲ ۵۷ ۵۵۱۷ اهواز ۱۹۷ ۳/۶ ۲ ۵۱۳-۵۳ ۶ ۳۷/۸ ۴۵ ۵۵۱۱ ۴۵/۵ ایلام ۱۸/۴ ۴/۸ ۴۷ ۴ ۸۳ ۲۱ ۴۵۱۹ ۴۹/۵ ۵۲۱۶ ۵۱ بجنورد ۳۱/۴ ۷/۸ ۹/- ۱ ۱۰/۲ ۳۵ ۴ ۵۳/۱ ۵۹/۲ ۵۹/۲ بندرعباس ۰ ۱۲۱۹ ۱ ۸ ۷ ۱۱۵ ۸ ۳۷۱ ۴۳۹ ۴۸/۴ ۴۷/۱۱ بوشمهر ۱۳/۴ ۰ ۳ ۷۱۲- ۳:۱ ۸ ۳۲۰۱۹ ۴/۵ ۴۳۳ ۴۱/۶ ۴۲ ۴۳۱ ۴۴ ۴۹/۵ ۴۳ ۴/۸ ۱ ۳۹/۹ ۳۵ ۳۴۵ ۳۴/۴۹ ۳۵/۴۸ ۳۳ ۳۴۲۳ ۳/۸ ۳۴۹ ۳۳۴۶ ۳/۷ ۳۲ ۳۴ ۳/۲ ۳۲ ۳۴/۶ ۳۹۵ ۳۷ ۳۲/۴ ۳۱۳۳ ۱۷:۱ ۳۷/۸ ۳۷/۶ اخ/ ها ۱۳۷ ۲۱/۱ ۳۱ ۱۹۲ -------- صفحهٔ بعد -------- .1 راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری سم بیرجند ۱۹۳ ۳:۸ ۲ ۴/۶ ۷:۸ ۴۵0 ۵۳ ۵۷ ۵۷ ۴۹۶۲ ۳۵ ۲۸۸۵ تبر بز ۱۹:۲ ۸۷ ۴ 1 ۱۳:۹ ۳۰ ۵۴۴۴۲۴۴ ۵۳ ۴۳۶ ۴۳۴۴/۸ ۳/۶ ۲۸/۴ تهران ۱۹:۵ ۶:۶ ۳۳ ۳۴ ۹:۸ ۲:۱ ۵۲۲۲7۲۹ ۳ ۳۳ ۴۷ ۳۳۳۲ ۳۲:۸ خرم آباد ۲۳۱۳ ۶۳ ۴۳ ۳۳ ۹:۶ ۲:۶ 7۲ ۵۳۲۳۲۲۲۲ ۵۸:۲ ۵۷:۶ ۵۸ از ۲۳۹۶ رشت ۷:۹ ۱۸ ۶ ۳ ۳ ۹ ۹ ۴۳ ۲۹/۴ ۲۸۸ ۲۵۲۲ ۱۲۹ ۱۲:۶ زاهدان ۱۳:۸ ۱1۶ ۵ ۳۸ ۳:۸ ۳۱ ۴ ۴۹/۲۲۲۲ ۵۴/۹ ۵۳۶ ۴۵/۸ ۳۳:۴ ۳۵ زنجان ۱/۸۳ ۳۶۷ ۳1۴ ۶ ۱۹۱ ۳:۹ ۳۹ ۴۸/۸ ۵۴۲۲/۲۳۳۱ ۴۳:۹ ۳۱ ۲۷:۳ سمنان ۲۴ ۵ ۳۳ ۳/۵ ۱۹۰۲ ۲۳۳ ۴۳۴/۹ ۱( ۵۲:۹ ۵۳:۹ ۴۳ ۳۴۳۱ ۳۲/۸۱ -------- صفحهٔ بعد -------- فصل ۷ الا : ستاندار دهای فتوو لتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- استانداردهای فتوولتاییک ۳ مقدمه در این بخش. فهرست استانداردهای مورد استفاده در طراحی, نصب و اجرای سیستم‌های فتوولتاییک در دو بخش استانداردهای بین‌المللی و استانداردهای سازمان ملی استاندارد ایران ارائه می‌شود. ۱-۷- استانداردهای بین‌المللی مورد استفاده برای سیستم‌های فتوولتاابپیک در جدول‌های (۱-۷)- (۱۲-۷) مشخصات استانداردهای بین‌المللی مورد استفاده در طراحی و اجرای سیستم‌های جدول (۱-۷): استانداردهای بین المللی ماژول و آرایه‌های فتوولتاییک استاندارد موضوع 0 ۸5۲۱1۳ بررسی یکپارچگی ماژول‌های فتوولتااییک 4 ۳ ۸۹7۷1 آزمون ماژول‌های فتوولتاییک در محیط‌های دریایی 46 5 ۸570 بررسی ماژول‌های فتوولتاییک در اثر فرسایش در هوا 1۳-701 آزمون خوردگی مه نمک برای ماژول‌های فتوولتاییک 2 ۳ ۸51۹1 آزمون عایق رطوبتی برای ماژول‌های فتوولتاییک 5 65 تست 7۷] برای ماژول‌های فتوولتاییک 1 55 حساسیت ماژول‌های فتوولتاییک در برابر خسارات ناشی از ضربات ناگهانی 1 ۳ ۸571 اندازه گیری پاسخ طیفی سلول‌های فتوولتاییک 5 ۳ ۸51۹1 عملکرد الکتریکی سلول‌های فتوولتاییک با استفاده از سلول‌های مرجع شبیه‌سازی 1 ۳ ۸57 ماژول‌های فتوولتاییک در محیط‌هایی با دما و رطوبت چرخه‌ای 2 ۳۲ ۸۹7 آزمایش عایق‌بندی کامل رطوبتی ماژول‌های فتولتاییک 18061730-1 احراز شرایط ایمنی ماژول فتوولتاییک؛ قسمت اول: الزامات ساختمان ماژول 1۳۲61730-2 احراز شرایط ایمنی ماژول فتوولتاییک؛ قسمت دوم: الزامات آزمون 2 ۸51۱1۳۲۳ عایق‌بندی کامل و پیوستگی مسیر زمینی ماژول‌های فتوولتاییک ۸578 روش آزمون استاندارد برای تعیین مقاومت ماژول‌های فتوولتاییک در برابر تگرگ 7 | روش آزمون استاندارد برای آزمون دما و فشار غوطه‌وری در آب نمکی برای ماژول- های فتوولتاییک در محیط‌های دربایی 5199 روش استاندارد برای بازرسی چشمی‌ماژول‌های فتوولتاییک ۳1830-9 ۸51۹1 روش آزمون استاندارد برای تعیین یکپارچگی مکانیکی ماژول‌های فتوولتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- ۴( راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری استاندارد موضوع ۸51136 روش استاندارد اندازه‌گیری عملکرد الکتریکی و پاسخ طیفی سلول‌ها و ماژول‌های فتوولتاییک غیر متمرکز با اتصالات چندگانه 1 ۸5۱۷۱ آزمون ماژول‌های فتوولتاییک برای حفاظت در برابر نقاط گرم ۳15( ماژول‌های فتوولتابیک زمینی سیلیکون کریستالی - احراز شرایط طراحی و تأیید نوع 1۱۳46 ماژول‌های فتوولتاییک زمینی لایه نازک - احراز شرایط طراحی و تأٌیید نوع ۱۳08 مجموعه‌ها و ماژول‌های فتوولتاییک متمر کز کننده (/۳۷) - صلاحیت طرح و تأیید نوع 3 ۸۲۹۱/۱ ماژول‌های فتوولتابیک صفحه تخت و پانل‌ها ۳46 ماژول‌های فتوولتاویک زمینی غشای نا زک - صلاحیت طرح و تأٌیید نوع را ۵ ۱ ماژول‌های و مجموعه‌های فتوولتاییک متمر کز - صلاحیت طراحی و تأیید 3 1۳۳ روش پیشنهادی برای ارزیابی ماژول‌های فتوولتاییک مجتمع 7 ۳ ۸۹517۱1 آزمون عایق رطوبتی برای آرایه‌های فتوولتا بیک 3 ۸۹/۷25 نصب آرایه‌های فتوولتاییک ۱۳29 آرایه فتوولتابیک سیلیکون کریستالی - اندازه گیری ویژگی جریان - ولتاژ در مکان جدول (۲-۷): استانداردهای بین المللی سلول‌های فتوولتاییک استاندارد موضوع منت ویفرهای خورشیدی - اطلاعات ویفرهای کریستالی سیلیکونی برای تولید سلول‌های خورشیدی 1۳۳۴91 روش‌های اصلاحات دمایی و تابشی برای اندازه گیری مشخصه 1-۷ وسایل 01 ۲۷ سلول‌های خورشیدی - سلول‌های خورشیدی کریستالی سیلیکونی 6 ۲ ۸5131 عملکرد الکتریکی ماژول‌ها و آرایه‌های فتوولتاییک زمینی غیرمتمرکز با استفاده از سلول مرجع 9 ۸511۳ کالیبراسیون سلول‌های مرجع اولیه فتوولتاییک غیرمتمرکز سیلیکونی تحت تابش کلی 0 ۸5۱۱1۳ مشخصات ویژگی فیزیکی سلول‌های مرجع فتوولتاییک زمینی غیرمتمرکز 2 ۳۲ ۸۹7۱1 کالیبراسیون سلول‌های مرجع ثانویه فتوولتاییک غیرمتمرکز -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- استانداردهای فتوولتا ییک ۵ جدول (۳-۷): استانداردهای بین المللی وسایل فتوولتاییک استاندارد موضوع 1 ۳۲ 835 تصحیحات دمایی و تابشی برای اندازه گیری مشخصه 1-۷ وسایل فتوولتاییک از 60904-1 ۳۲ 3۹ وسایل فتوولتاییک: اندازه گیری مشخصه جریان - ولتاژز وسایل فتولتائیک 60904-2 ۳۲ 3۹ وسایل فتوولتاییک: ملزومات سلول‌های خورشیدی مرجع 004-3 ۳۸۷ 35 وسایل فتوولتاییک: اصول اندازه‌گیری سلول‌های خورشیدی با استفاده از داده‌های طیف تابشی مرجع ۲۹٩ ۳۲ 60904-5‏ وسایل فتوولتاییک: تعیین ضریب معادل دمایی سلول‌های خورشیدی با استفاده از روش پتانسیل مدار باز 60904-6 ۳۲ 35 وسایل فتوولتاییک: ملزومات ماژول‌های خورشیدی مرجع 60904-7 ۳۲ 3۹5 وسایل فتوولتاییک: محاسبه خطای عدم تطابق طیف‌ها در وسایل فتوولتاییک 60904-8 ۳۲ 3۹ وسایل فتوولتاییک: اندازه‌ گیری پاسخ طیفی وسایل فتوولتاییک 60904-9 11۳۲ وسایل فتوولتاییک: ملزومات عملکرد شبیه‌ساز خورشیدی 0904-10 ۳۹ 65 وسایل فتوولتاییک: روش‌های اندازه‌ گیری خطی 3 ۸۹7۷ روش آزمون استاندارد برای تعیین پارامتر عدم تطابق طیفی بین وسیله فتوولتاییک و یک سلول مرجع فتوولتاییک 51 روش آزمون برای اندازه‌گیری پاسخ طیفی سلول فتوولتاییک 40 مشخصه‌یابی استاندارد برای ویژگی‌های فیزیکی سلول مرجع فتوولتااییک غیرمتمرکز 3 روش آزمون استاندارد برای تعیین خطی بودن پارامتر وسایل فتوولتاییک با توجه به پارامتر آزمون 60904-0 1۳۴ روش تست استاندارد برای تعیین خطی بودن پارامتر قطعه فتوولتاییک توسط قرار 60068-1 1۳۴ آزمون‌های محیطی 60068-2-21 1۳۴ آزمون‌های محیطی؛ قسمت ۲۱-۲: آزمون استحکام اتصالات و پایه قطعات مجتمع ۸۹/7٩ 0‏ قوانین سیم کشی 48 ۸۹/۳7۹ انتخاب کابل‌ها 7 ک؟۸ انصال به شبکه به وسیله مبدل‌ها 45 ۸5 برنامه‌های مد بریت انرژی 8 ؟م۸ حفاظت در برابر جرقه -------- صفحهٔ بعد -------- ۱.۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتابیک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری جدول (۴-۷): استانداردهای بین المللی کلیات سیستم فتوولتاییک استاندارد موضوع 3 65 حفاظت سسیستم‌های تولید برق فتوولتاییک در برابر اورپتانسیل 4 65 ویژگی‌های سیستم فتوولتابیک مستقل از شبکه 7 6 ۳۷۲ 35 سلول‌های ثانویه و باتری‌ها برای سیستم‌های فتوولتاییک 1 35 آزمون خوردگی در محیط نمک برای سسیستم فتوولتاییک 50312-1 ۳1۹۳۲۷ سیستم‌های فتوولتاییک: سیستم‌های خورشیدی خانگی؛ ایمنی 50312-2 ۲۳1۹۳۲۷ سیستم‌های فتوولتاییک: سیستم‌های خورشیدی خانگی؛ عملکرد 50313-1 ۲۳1۹۳۱۷ سیستم‌های فتوولتا ییک: ماژول‌های خورشیدی؛ ایمنی 50313-2 ۲۳1۹۱۷ سیستم‌های فتوولتاییک: ماژول‌های خورشیدی؛ عملکرد 50314-1 ۲1۹۳۲۷ سیستم‌های فتوولتاییک: رگولاتور شارژ؛ ایمنی 50314-2 ۲۳1۳۸ سیستم‌های فتوولتابیک: رگولاتور شارژ؛ عملکرد 50322-1 ۲11۳۸ سیستم‌های فتوولتا ییک: تطابق الکترومغناطیسی 50315-1 ۳1318 استفاده از انباشتگرها (اکومولاتور) در سیستم‌های فتوولتاییک؛ ایمنی 50315-2 ۳11۳۸ استفاده از انباشتگرها (اکومولاتور) در سیستم‌های فتوولتاییک؛ عملکرد 50330-1 ۲۳1۹۳۱۷ مبدل‌های نیمه‌هادی سیستم‌های فتوولتاییک 7 ۳ ۸51۷1 مشخصات شبیه‌ساز خورشیدی برای آزمایش فتوولتاییک زمینی 58 ۲۳ ۸51۱1 تبدیل انرژزی خورشیدی فتوولتاییک 1۳۳۴6683 سامانه‌های فتوولتاییک - پردازشگرهای توان - روش اندازه گیری بازده ۳۳-93 اجزای تعادل سامانه برای سامانه‌های فتوولتاییک- احراز شرایط طراحی و تأیید نوع 24 کنترل عملکرد سامانه‌های فتوولتاییک- رهنمودهایی برای اندازه‌گیری, تبادل و تجزیه و تحلیل داده‌ها ۱۳27 سامانه‌های فتوولتا ییک - ویژگی‌های اتصال به شبکه 50331-1 ۳11۳۸ سیستم‌های فتوولتاییک در ساختمان‌ها جدول (۵-۷): استانداردهای بین المللی سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه استاندارد موضوع ۱۳)194 پارامترهای مشخصه سیستم فتوولتابیک مستقل از شبکه ۱۳۳02 مقادبر مجاز سامانه‌های پمپاز فتوولتاییک با اتصال مستقیم 1 1۳۲/۲۸۵۹5 مشخصات استفاده از انرژی‌های تجدیدپذ یر در مناطق روستایی 6 510 1۳۳۳ روش پیشنهادی برای آزمون عملکرد سیستم‌های فتوولتاییک مستقل -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- استانداردهای فتوولتابیک ۷ 1۳24 سیستم فتوولتاییک مستقل از شبکه- تصدیق طراحی 9 ۸5 سیستم‌های مستقل از شبکه (بعضی از جنبه‌های این استاندارد مشابه سیستم‌های متصل به جدول (۶-۷): استانداردهای بین المللی سیستم فتوولتاییک در برق رسانی به مناطق روستایی استاندارد موضوع [-62257 ۱۳/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستابی؛ قسمت ۱: مفدمات کلی برق‌رسانی روستایی 02257-2 ۱۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستابی؛ قسمت ۲:نیازها و سیستم برق‌رسانی 2257-4 ۱۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۴: طراحی و انتخاب سیستم 0223575 ۱۳/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۵: حفاظت در برابر خطرات الکتریکی 2257-06 ۱۳/5 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۶: تأییدیه. عملکرد. نگهداری و تعویض [-62257-7 1۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۱-۷: ژنراتورها- آرایه‌های فتوولتابییک 2257-7-3 1۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۳-۷: انتخاب تنظیمات ژنراتور [-62257-8 1۳/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ۱-۸ انتخاب باتری‌ها و سیستم‌های مدبریتی باتری برای سیستم‌های [-622857-9 1۳/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ‎:۱-۹٩‏ سیستم‌های میکرو برق 62257-9-3 ۱۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ‎: ۲-٩۹‏ سیستم یکپارچه- رابط کاربر 2257-9-4 ۱۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستایی؛ قسمت ‎: ۴-٩‏ سیستم یکپارچه- نصب 022857-9-5 1۳/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی -------- صفحهٔ بعد -------- ۱.۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری روستایی؛ قسمت ۵-۹: سیستم یکپارچه- انتخاب چراغ‌های فتوولتا ییک قابل حمل برای پروژه‌های برق‌رسانی روستایی 62257-9-6 1۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستابی؛ قسمت ‎:۶-۹٩‏ انتخاب سیستم‌های برق‌رسانی مجزای فتوولتابیک 02257-12-1 1۳۲/15 توصیه‌هایی برای سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر و ترکیبی کوچک برای برق‌رسانی روستابی؛ قسمت ۱-۱۲: انتخاب لامپ‌های ۵۱1-021129100 برای سیستم‌های الکتر یکی روستایی و توصیه‌هایی برای تجهیزات روشنایی خانه‌ها 50316-1 ۲1۹۳۱۷ سیستم‌های روشنایی فتوولتاییک؛ ایمنی 50316-2 ۳1۹۳۲ سیستم‌های روشنایی فتوولتاییک؛ 1۷1۲ 50316-3 ۲1۲ سیستم‌های روشنایی فتوولتاییک؛ عملکرد جدول (۸-۷): استانداردهای بین المللی مبدل سیستم فتوولتاییک ۳24 اطلاعات مبدل‌های فتوولتااییک 1۳۲62109-1 , ایمنی مبدل‌های انرژی برای استفاده در سیستم‌های فتوولتاییک - قسمت اول: ملزومات کلی . 2‏ ایمنی مبدل‌های انرژی برای استفاده در سیستم‌های فتوولتاییک- قسمت دوم: ملزومات خاص برای مبدل‌ها ۱۳3 روش‌های اندازه‌گیری بازده 1 انا استانداردهای مبدل, و کنترل‌ کننده برای استفاده در سیستم‌های مستقل جدول (۹-۷): استانداردهای بین المللی شار کنترل کننده سیستم فتوولتااییک استاندارد موضوع ۱۳۳۴09 شارژ کنترل کننده باتری برای سیستم‌های فتوولتاییک- عملکرد 1۳۱۲۳093 بالانس اجزای سیستم فتوولتاییک - کیفیت طراحی محیط‌های طبیعی جدول (۱۰-۷): استانداردهای بین المللی باتری سیستم فتوولتاییک 11۳۳۴27 سلول‌های ثانویه و باتری‌ها برای سیستم‌های انرژی فتوولتاییک خورشیدی- ملزومات -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- استانداردهای فتوولتاییک ۹ کلی و روش‌های آزمون 7 510 1۳۳۳ روش پیشنهادی برای نصب و نگهداری باتری‌های سربی- اسیدی برای سیستم‌های 3 .510 1۳۳ روش پیشنهادی برای تعیین اندازه باتری‌های سربی - اسیدی برای سیستم فتوولتاییک 61 5۱6 1 روش پیشنهادی برای تعیین مشخصه‌های عملکرد و متناسب بودن باتری با سیستم 2 1۳۳۳ راهنمایی برای تعیین اندازه آرایه و باتری در سیستم‌های فتوولتاییک مستقل جدول (۱۱-۷): استانداردهای بین المللی پایش سیستم فتوولتاییک استاندارد موضوع ۱۳۴624 پایش عملکرد سیستم فتوولتاییک- راهنمایی در زمینه اندازه گیری, تبادل اطلاعات و آنالیز یطابت را هیاپ راتخاس -قرب هکبش نویساموتا یارب اه‌متسیس و یطابت را یاه‌هکبش ۳1 7-05816 ۱۳۲70 تجهیزات و سیستم کنترل از راه دور جدول (۱۲-۷): استانداردهای بین المللی مربوط به نصب سیستم فتوولتاییک استاندارد موضوع 1991-1-2 ۳۴ عملکردهای کلی - عملکرد بر سیستم‌های در معرض آتش 1991-1-3 ۳۷ عملکردهای کلی - برف 1991-1-4 ۳۴ عملکردهای کلی - باد 573-1 1۹ آلومینیوم و آلیاژهای آلومینیوم- ترکیب شیمیایی و فرم محصولات آهنگری شده: طراحی 1 ۱150 پوشش‌های گالوانیزه داغ بر قطعات آهنی و فولادی: مشخصات و روش‌های آزمون 10088-1 ۳۰۷ فولاد زنگ‌نزن: لیست فولادهای زنگ‌نزن 005-2 ۳۰۷ فولاد زنگ‌نزن: شرایط تکنیکی برای ورق‌و نوارهای فولادی مقاوم در برابر خوردگی برای مصارف عمومی 10088-3 ۳۰۷ فولاد زنگ‌نزن: شرابط تکنیکی برای محصولات نیمه تمام شده., میله‌هاء. سیم‌ها. قسمت‌ها و محصولات فولادی مقاوم در برابر خوردگی برای مصارف عمومی 10027-1 ۳۷۷ سیستم‌های طراحی برای فولاد- اسامی‌فولادها 10027-2 ۲۹ سیستم‌های طراحی برای فولادها- سیستم عددی ۲-۷- استانداردهای سازمان ملی استاندارد ایران برای سیستم‌های فتوولتاییک -------- صفحهٔ بعد -------- ۰ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری سازمان ملی استاندارد ایران از اعضای اصلی سازمان بین‌المللی استاندارد (150)» کمیسیون بین‌المللی الکتروتکنیک (1۳) و سازمان بین‌المللی اندازه‌شناسی قانونی (18/11) است. در تدوین استانداردهای ملی ایران ضمن توجه به شرایط کلی و نیازمندی‌های خاص کشورء از آخرین پیشرفت‌های علمی, فنی و صنعتی جهان و استانداردهای بین‌المللی بهره‌گیری می‌شود. در جدول‌های (/۱۳-۷)- (۱۶-۷)» مشخصات استانداردهای ملی سیستم‌های فتوولتاییک ذکر شده جدول (۱۳-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به ماژول‌های فتوولتایپیک شماره شرح استاندارد سال استاندارد ۸۴۹۲ ماژول‌های فتوولتاییک در محیط‌های با دما و رطوبت چرخه‌ای- روش آزمون ۱۳۸۴ ۸۹۵ عایق‌بندی کامل و پیوستگی مسیر زمینی ماژول‌های فتوولتاییک -روش آزمون ۱۳۸۴ ۴۹۶« آزمون عایق‌بندی کامل رطوبتی ماژول‌های فتوولتاییک- روش آزمون ۱۳۸۴ ۱۱۲۳۷۴-۱ احراز شرایط ایمنی ماژول فتوولتاییک- قسمت اول: الزامات ساختمان ماژول ۱۸۸۱ ماژول‌های فتوولتاییک زمینی سیلیکون کریستالی- احراز شرایط طراحی و تأیید نوع ۶۸ مجموعه‌ها و ماژول‌های فتوولتاییک متمر کزکننده (8۷-))- صلاحیت طرح و تأیید نوع ۱۳۹۱ ۶۱۳۴۶ ماژول‌های فتوولتاییک زمینی غشای نازک- صلاحیت طرح و تأیید نوع ۱۳۹۱ جدول (۱۴-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به سلول‌های فتوولتاییک شماره شرح استاندارد سال استاندارد ۸۴۸۶ عملکرد الکتریکی سلول‌های فتوولتاییک با استفاده از سلول‌های مرجع تحت نور خورشید ۱۳۸۴ شبیه‌سازی شده- روش آزمون ۸۴۸۸ اندازه‌گیری پاسخ طیفی سلول‌های فتولتائیک- روش آزمون ۱۳۸۴ ۸۴۹۰ کالیبراسیون سلول‌های مرجع اولیه فتوولتاییک غیرمتمرکز سیلیکونی تحت تابش کلی- روش ۰ ۱۳۸۴ آزمون ۸۹۱ مشخصات ویژگی فیزیکی سلول‌های مرجع فتوولتاییک زمینی غیرمتمرکز ۱۳۸۴۳ ۳۹۴« کالیبراسیون سلول‌های مرجع ثانویه فتوولتاییک غیرمتمرکز- روش آزمون ۱۳۸۴ ۱۳۷۴ سلول‌ها و باتری‌های ثانویه برای سیستم‌های انرژی فتوولتاییک- مقررات کلی و روش‌های آزمون ۴۸۶ عملکرد الکتریکی سلول‌های فتوولتاییک با استفاده از سلول‌های مرجع تحت نور خورشید ۱۳۸۴ شبیه‌سازی شده- روش آزمون -------- صفحهٔ بعد -------- فصل هفتم- استانداردهای فتوولتاییک )۱ جدول (۱۵-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به قطعات سیستم فتوولتاییک شماره استاندارد شرح استاندارد سال ۶۴۳۶۱-۱ قطعات فتوولتاییک؛ قسمت اول: اندازه گیری مشخصه‌های جریان - ولتاژز قطعات فتوولتاییک ۱۳۸۱ ۶۴۶۱۲ قطعات فتوولتاییک؛ قسمت دوم: الزامات برای سلول‌های خورشیدی مرجع ۱۳۸۱ ۸۳۸۷ تعیین پارامتر عدم تطابق طیفی بین یک قطعه فتوولتاییک و یک سلول مرجع فتوولتاییک- ۱۳۸۴ روش آزمون ۸۴۸۵ مشخصات شبیه‌ساز خورشیدی برای آزمایش فتوولتاییک زمینی ۱۳۸۴ ۸۴۹۳ تبدیل آنرژی خورشیدی فتوولتاییک- اصطلاحات و وازه‌ها ۱۳۸۴ ۱۷۰۳۵ الزامات عمومی‌برای احراز صلاحیت آزمایشگاه‌های آزمون و کالیبراسیون ۱۳۸۶ ۱۳۰۷ آزمون‌های محیطی ۱۳۷۷ ۱۳۹۷-۲۱ آزمون‌های محیطی؛ قسمت ۲۱-۲: آزمون‌ها- آزمون استحکام اتصالات و پایه قطعات محجتمع ۱۳۱۱۵-۰۵۰ روش تست استاندارد برای تعیین خطی بودن پارامتر قطعه فتوولتاییک توسط قرار گرفتن در ۱۳۸۹ جدول (۱۶-۷): استانداردهای ملی ایران مربوط به کلیات سیستم فتوولتاییک شماره استاندارد شرح استاندارد ۱۸۵۹ سامانه‌های فتوولتاییک- ویژگی‌های اتصال به شبکه ۱۳۷۶ پارامترهای مشخصه سامانه‌های فتوولتاییک مستقل ۱۱۸۲ سامانه‌های مستقل فتوولتاییک- تصدیق طراحی ۱۳۷۵ سامانه‌های فتوولتاییک- پردازشگرهای توان- روش اندازه‌گیری بازده ۱/۹۹۵۷ اجرای تعادل سامانه برای سامانه‌های فتوولتاییک- احراز شرایط طراحی محیط‌های طبیعی ۱۸۱۵۸ پایش عملکرد سامانه‌های فتوولتاییک- رهنمودهایی برای اندازه گیری. تبادل, تجزیه و تحلیل داده‌ها ۱۳۷۳ مقادیر مجاز سامانه‌های پمپاژ فتوولتاییک با اتصال مستقیم -------- صفحهٔ بعد -------- بررسی اقتصادی سیستم‌های فتوولتاییک و مقایسه هزینه‌ی انرزی نولید شده با دیگر روش‌های متداول -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الف - بررسی اقنصادی سیستم‌های فنوولتاییک و مقایسه‌ی هزبنه‌ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول ۱۳ ۳ ۳ ۳ ۲ ۴ ۴ ۴ ۳ ۴ ۲ - ۴ ۱ -------- صفحهٔ بعد -------- ۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری مقدمه در این فصل, از دیدگاه اقتصادی به سیستم‌های فتوولتاییک پرداخته می‌شود و هزینه آنرژی تولیدشده توسط سیستم‌های فتوولتاییک مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. هزینه تمام‌شده تولید توان توسط ماژول‌های فتوولتاییک را می‌توان به صورت بین‌المللی بر حسب دلار بر کیلووات )٩/۷۷(‏ سنجید؛ ولی به طور معمول از واحد اندازه گیری دیگری به نام ‎٩/۷۷/۵0‏ استفاده می‌شود. ۷۷۵ عبارت است از حداکثر توان ماژول فتوولتاییک بر حسب وات که تحت شرایط استاندارد دما و تابش خورشید تولید می‌شود. روند تغییر قیمت این ماژول‌ها در سال‌های گذشته همواره کاهشی بوده است. طبق پیش‌بینی‌های انجام‌شده. میزان شیب کاهش قیمت تا سال ۲۰۲۵ میلادی نیز زیاد خواهد بود. طی سال‌های اخیر. این میزان کاهش قیمت روند ملایم‌تری به خود گرفته است؛ در واقع. برای ادامه روند کاهش قیمت باید سرمایه‌گذاری و نوآوری بیشتری در تولید و داده شده است. از آنجا که ماژول‌های فتوولتاییک بخشی از سیستم فتوولتاییک را تشکیل می‌دهند. برای بررسی هزینه باید سایر اجزا را نیز در نظر گرفت. هزینه ماژول‌ها بخش اعظم هزینه سیستم فتوولتاییک را تشکیل و پس از آن هزینه مبدل بیش‌ترین سهم را دارد. از بقیه اجزای سیستم فتوولتاییک به عنوان 1305 یاد می‌شود. در شکل (الف-۲) طرحواره‌ای از سهم هزینه بخش‌های مختلف سیستم فتوولتاییک ارائه شده است [۵۵]. +3, 00 0 هو ۱|اداوسین سچ ۵ مود ۰۸۷۵۲ ۲۷ ۹ 17.00 ۴ ۷ ۵م۳ #م۸م نا 0 اها۶ 1۱ 1 15,0 ۹ و 1509 ۳۰ 9۹4 ۲۱۹۰۴8۱۳ مرچ هی مت 2 46 ,۴۲۳۵۵ مه مت ۹0۵ > + ۳۹۷ 081۵۱۱:۳۵ ۳ مت 1 ۷7۳ ۶۲۳۷۵ 4۵ 2 :۸۷۵۱۲ زد سس 4 ۵۵ ۹ ۷۷۵۲۲۹ ۴۰۹ ها ۴ چیه 6۵ 3 51.00 00 حب یا یه هم خب اچ ۷# اه اه جا اه ها ی هه مب از ب۷ اه ۳ ی اه ۳ اه ۰ جم سس یم له مم م مم چم ‌- سم » - 2 0 ‌ 5 0 ‌ ۰ 0 ری 0 2 ۴ ‌ ری دزی 0 « اس اس سس اس اس اس اسف اس س ۰« اس سه سس اس ۰« سس اس اس س شکل (الف-۱): پیش‌بینی روند تغییرات قیمت ماژول فتوولتاییک تا سال ۲۰۲۵ بر حسب توان نصب‌شده -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الف - بررسی اقنصادی سیستم‌های فنوولنا ییک و مفایسه‌ی هزپنه‌ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول ۵ همانگونه که گفته شد. پیشرفت تکنولوژی منجر به کاهش قیمت ماژول‌های فتوولتاییک در سال‌های اخیر شده است. فتوولتایپیک در کشور آلمان طی سالهای ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۳ در شکل (الف-۳) ارائه شده است [۵۵]. 26 6 ۱/۹۵۱۹ 0 1116 وت و ت88 ۰ ۰ [6 5 0۱۱۵۲۹۱۱ 5 ۱3۳۹٩۲‏ 0۱۳۹1۵۱۱۵110۲ 0۳۳9 11۹16 2 شکل (الف -۲): درصد مشار کت اجزای مختلف سیستم فتوولتاییک در هزینه کل را راد 68 ۹ ۰ ی رده 0 و" یمه ۱ ۱ ۹ ۰ ج ۹ ۹ ن۵ ۹ ۹ زره ۱ رسد 8 0 ی 4 : ۹ ۰ - ۳ 003 رم ٍ یم ما ْ ما ام ی ‌ 0 ۷3۲ شکل (الف-۳): روند تغییر قیمت سیستم فتوولتاییک در کشور آلمان طی سالهای ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۳ -------- صفحهٔ بعد -------- ۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری میزان پیشرفت در کاهش قیمت سیستم‌های فتوولتاییک در کشورهای مختلف. وابسته به عملکرد شرکت‌هایی است که کار طراحی, نصب و راه‌اندازی این سیستم‌ها را بر عهده دارند. مژسسات تحقیقاتی نیز نقش عمده‌ای در تولید برجسته در رشد استفاده از این سیستم‌ها بر عهده دارند؛ چون در بیشتر نواحی, بدون اتخاذ چنین سیاست‌های حمایتی. هزینه‌های بالای تولید برق خورشیدی با استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک مانع از رقابت آنها با تولید برق با استفاده از در حال حاضر دو تکنولوژی "فتوولتاییک صفحات سیلیکونی" و "فتوولتاییک لایه نازک" بر سر قیمت و هزینه‌ها در حال رقابت هستند. هر کدام از این تکنولوژی‌ها فوایدی ویژه برای کاربردی خاص دارند؛ اما هیچ‌یک تکنولوزی برتر نیستند. شرکت‌هایی که از این تکنولوژی‌ها استفاده می‌کنند. به دنبال کاهش دادن هزینه‌ها از طریق کارآأمدتر کردن سیستم‌های فتوولتاییک تولیدی خود هستند. ماژول‌های فتوولتاییکی که بازدهی بیشتری دارند. به ازای هر واحد توان تولیدشده. نیازمند مواد خام کمتر هستند. سطح مقطع ثابت کوچک‌تری دارند. کم وزن‌تر هستند و جهت حمل و نقل و راه‌اندازی کم‌هزینه‌تر خواهند بود. به دلیل بی‌ثباتی قیمت ارز و تغییر شرایط اقتصادی, امکان برآورد دقیق هزینه فعلی سیستم‌های فتوولتاییک در ایران میسر نیست. بنابراین برای انجام تحلیل مقایسه‌ای به مطالعات و تحقیقات قبلی انجام‌شده رجوع گردیده و نتایج این مطالعات که در سال‌های ۱۳۸۴ و ۱۳۸۵ انجام شده‌اند [۵۶ و ۵۷] برای مقایسه هزینه تولید انرژی سیستم‌های الف -۱- پارامترهای هزینه سیستم‌های فتوولتاییک - هزینه ماژول فتوولتاییک. - هزینه ذخیره‌سازی (در صورت وجود ذخیره‌ساز(باتری)). - هزینه مبدل. - هزینه شارژ باتری. - هزینه سایر تجهیزات (308]). - سود کاهش مصرف برق. - سود کاهش دیماند برق. -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الک - بررسی اقنصادی سیستم‌های فتوولتاییک و مقایسه‌ی هزینه‌ ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول ۳۷ - سود کاهش پیک برق. - سود کاهش هزینه معماری. - هزینه نگهداری سالیانه. - سود فروش به شرکت برق. - سود کاهش هزینه برق اضطراری (در صورتیکه از سیستم فتوولتاییک به عنوان سیستم برق اضطراری استفاده با توجه به این پارامترها می‌توان هزینه‌های ثابت و سودهای ثابت. همچنین هزینه‌های متغیر و سودهای متغیر را هزینه‌های ثابت< میزان کاهش دیماند *(هزینه ماژول فتوولتاییک + هزینه باتری و شارژر+ هزینه مبدل + هزینه 05( سودهای ثابت در سه حالت زیر در نظر گرفته شده است که در صورتی که هر یک از حالت‌ها مورد نظر باشد. عدد حاصله را می‌توان با هم جمع کرد [۵۸]. ۱- سودهای ثابت < سود کاهش هزینه دیماند * میزان کاهش دیماند ۲- سودهای ثابت < سود کاهش هزینه‌های معماری * میزان کاهش دیماند ۳- سودهای ثابت < سود کاهش هزینه‌های برق اضطراری * میزان کاهش دیماند ۴- سودهای ثابت < تبدیل برخی تجهیزات مصرف‌کننده به 12 * میزان کاهش دیماند هزینه‌های جاری 7 هزینه نگهداری سالانه * میزان مصرف در سال + (هزینه‌های ثابت + مدت زمان استهلاک) ۱- سودهای جاری <* سود ناشی از کاهش مصرف «* میزان مصرف در سال ۲- سودهای جاری < سود ناشی از کاهش آلاینده‌های محیط زیست *« میزان مصرف در سال ۳ سودهای جاری * سود ناشی از فروش برق به شرکت برق» میزان مصرف در سال ۴- سودهای جاری < سود ناشی از گرفتن یارانه‌های دولتی * میزان مصرف در سال -------- صفحهٔ بعد -------- ۸ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری الف-۲- بر آورد هزینه یک سیستم فتوولتاییک نمونه بر اساس پژوهش‌های انجام شده در دنیاء هزینه سرمایه‌گذاری مازژول‌های فتوولتاییک بسته به محل و نوع کاربری ۵ تا ۵ دلار بر وات پیک بر آورد شده است. همچنین دورهٌ عمر سیستم‌های فتوولتاییک در دنیا با توجه به کیفیت تعمیرات و نگهداری سالیانه. از ۱۵ تا ۳۰ سال متغیر بوده که امروزه با در نظر گرفتن دوره عمر متوسط ۲۰ سال, هزینه تولید برق سیستم‌های فتوولتاییک در دنیا با توجه به محل کار و هزینه‌های تجهیزات جانبی متغیر می‌باشد [۵۶]. نمونه‌ای از قیمت‌های اجزای سیستم فتوولتاییک برای مدل ۵ کیلوواتی و ۱۵ کیلوواتی در جداول (الف-۱) و (الف-۲) الف-۳- هزینه انرژی تولیدشده با استفاده از سوخت‌های فسیلی نمودن این هزینه‌ها در هزینه‌های واقعی تولید الکتریسیته. بسیاری از منابع انرژی تجدیدپذیر را در شرایط رقابتی با سوخت‌های فسیلی جهت تولید برق قرار می‌دهد و انتظار می‌رود که برخی از منابع آنرژی تجدیدپذیر را از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر نماید. از جمله این هزینه‌های پنهان, یارانه‌های اعطایی به مصرف مستقیم و تولید برق از سوخت‌های فسیلی, هزینه‌های اجتماعی و نیز هزینه‌های مربوط به انواع آلودگی‌های زیست‌محیطی و کنترل این آلودگی‌ها با استفاده از تجهیزات نصب‌شده در هنگام تولید و حتی تجهیزاتی که این آلاینده‌ها را تبدیل به محصولات مفیدی می‌نمایند و غیره را می‌توان نام برد. جدول (الف-۱): سیستم فتوولتاییک مدل ۵ کیلوواتی |۵۶] (هزار ریال) ‏ (هزار ریال) ماژول فتوولتابیک ۵ وات- ۲/۷۶ آمیر ۱۱۲ ۳۵۰ ۲۸ کنترل کننده شارژ ۸ وات- ۳۰ آمپر ۷ ۴ ۳۲۸ باتری ۰ آمپرساعت ۱۳۰ ۳۱۳۵۰ ۳۹۴ سازه نگهدارنده فلزی/ نصب روی زمینی ۷ ۳۳۰۰ هه مبدل ۰ سه کیلو ولت آمیر ۱ ۰ ۰ وایرینگ کل سیستم ِ- ِ ۵ ده تجهیزات الکترونیکی و تابلوهای - ِ ۵۰ ۵ جمع کل ۰ هزار ریال -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الف - بررسی اقتصادی سیستم‌های فنوولتابیک و مفایسه‌ی هزبنه‌ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول نم جدول (الف-۲): سیستم فتوولتاییک مدل ۱۵ کیلوواتی [(۵۶] (هزار ریال) ‏ (هزار ریال) ماژول فتوولتابیک ۵ وات- ۲/۷۶ آمپر ۳۵۹۲ ۳۵۰ ۸ کنترل کننده شارژ ۸ وات- ۶۰ آمپر ۷ ۶۵۰۰ ۲۶ باتری ۰ آمپرساعت ۴۰ ۳۴۵۰ ۷ سازه نگهدارنده فلزی/ نصب روی زمینی ۳۲ ۳۳۰۰ ۷ مبدل ۰ سه کیلو ولت آمیر ۲ ۱۳۴۰ ۳۹ تجهیزات الکترونیکی و تابلوهای ِ- ِ ۳۱۳ ۳۱۳ جمع کل ۲۳۴۰ در حال حاضرء نیروگاه‌های کشور در هر سه حالت بخاری, گازی و سیکل ترکیبی, عمدتا از سوخت‌های نفت گاز نفت کوره 9 گاز طبیعی استفاده می‌کنند. برای محاسبه هزینه‌های سوخت مصرفی با قیمت‌های تحویلی به نیروگاه‌های تولید برق کشورء ابتدا بایستی میزان سوخت مصرفی در نیروگاه‌ها برای تولید یک کیلووات‌ساعت برق معلوم گردد که می‌توان این مقادیر را با استفاده از رابطه زیر به دست آورد [۵۷]: (الف-۱) (۳ * 1) / (105 * 3600) - 0 که در آن: 0 مقدار سوخت مصرفی برای هر کیلووات‌ساعت برق تولیدی (بر حسب لیتر یا متر مکعب) ‏ بازده (درصد)» ۲ آرزش حرارتی سوخت بر حسب ژول بر لیتر (یا بر متر مکعب) است [۵۷]. هر سه حالت محاسبه کرد که نمونه‌ای از این محاسبات در جدول (الف-۳) آورده شده است [۵۷] در جداول (الف-۴) و (الف-۵) اطلاعات اقتصادی انواع نیروگاه‌های حرارتی و هزینه تمام‌شده هر کیلووات برق از هر یک از نیروگاه‌های مذکور آورده شده است. لازم به ذکر است که در محاسبات انجام شده, هر یورو معادل ۱۶۰۰۰ ریال, نرخ سایه‌ای ارز ۱۳۲۶۶ ریال, نرخ تنزیل ریالی ۱۶ درصد و نرخ تنزیل آرزی نیز ۸ درصد فرض گردیده است [۵۷]. با اعمال قیمت واقعی سوخت. هزینه‌ی واقعی تولید هر کیلوات ساعت در انواه نیروگاه‌های حرارتی بدست می‌آید که در جدول (الف-۶)نوشته شده است. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری نیروگاه‌های فسیلی به صورت جدول (الف-۷) در می‌آید. همانطور که مشاهده گردید. با تولید برق از سوخت‌های فسیلی در نیروگاه‌های کشور و انتشار آلاینده‌های زیست‌محیطی هزینه‌های اجتماعی گزافی بر جامعه تحمیل می‌شود. اگر این هزینه‌های اجتماعی با هزینه‌های خالص برق تولیدی جمع گردد. هزینه‌های واقصی که جامعه بایستی برای تولید و مصرف برق متحمل شود. به دست می‌آید. با لحاظ نمودن هزینه‌های اجتماعی و البته در صورتی که یارانه‌های اعطایی به تولید برق در نیروگاه‌های با سوخت فسیلی قطع شده و به تولید برق از نیروگاه‌های با منابع آنرژی تجدیدپذیر تعلق گیرد. به طور معناداری, اکثر نیروگاه‌های تجدیدپذیر کاملاً دارای توجیه اقتصادی گردیده و در بلند مدت. باعث واقعصی شدن قیمت‌ها در این بخش و به تبع آن. کاهش هزینه‌های بودجه‌ای دولت و فشارهای مالیاتی و آزاد شدن منابع مزبور (که رقم بسیار قابل توجهی را تشکیل می‌دهد) و صرف آن در امر تحقیق و توسعه دانش فنی و آموزش نیروهای متخصص جدول (الف-۲): هزینه سوخت مصرفی برای تولید یک کیلووات‌ساعت برق در سال ۱۳۹۱ [۵۷] انواع سوخت نفت گاز / (ریال بر لیتر) نفت کوره/(ریال بر گاز طبیعی/ (ریال بر لیتر) مترمکعب) قیمت سوخت تحوبلی به ۳۷۰ ۳۹۷۲ ۸ نیروگاه‌ها ارزش حرارتی سوخت 1/11 ۹۳۱۳۲ 1 ‎٩۹۷۹۰‏ 1 ۸۶ نیروگاه‌ها نیروگاه نفت گاز نفت کوره گاز طبیعی متوسط هزینه سوخت مقدار بخاری ۰ ۱۴ ۴۳ ۰ گازی کوچک ۷۴ ۰ ۳۹۵ ۰ گازی بزرگ ۳۷۲ ۰۲۹۲ سیکل ترکیبی ۷ ۰ ۳ سیکل ترکیبی ۸۷ ۰ ۳۱ ۰ هزینه بخاری ۶۸۹۹۱ ۱۳۷ ۳۱۹/۴۸ گازی کوچک ۱۳۳/۲ ۰ ۳۳۵۵ ۴۸۲ گازی بزرگ ۱۳۹/۳۶ ۰ ۳۳/۴۸ ۴۴/۹۵ سیکل ترکیبی ۳/۵ ِ ۱۵۳۸۷ ۳۱۷۳۷۴ سیکل ترکیبی ۸۱ ۱۳/۸/۸۹ ۳۳۰۷ بزرگ -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الف - بررسی اقنصادی سیستم‌های فنوولتاییک و مقایسه‌ی هزبنه‌ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول ۱۳ جدول (الف-۴): اطلاعات اقتصادی انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] نیروگاه هزینه سرمایه‌گذاری هزینه تعمیر و نگهداری ارزی (یورو/کیلو ریالی ثابت سالانه متغیر (یوروسنت/کیلووات , متغیر (ریال/کیلووات وات) (ریالی/کیلو وات) ‏ (ریال/کیلووات) ساعت) ساعت) بخاری ۳۳۳/۶ ۱۶ ۲۱۳۳۵ ۱ ۸۱ گازی کوچک ۴۴۰ ۱۰( ۱۹۷۳۷۳ ۸ ۹۶ گازی بزرگ ۱۸/۸ ۹۳ ۷۹۹۹ ۹۹ ۳/۸ سیکل ترکیبی ۰ ۱۳۳۵ ۱۳۳۳۵ ۸ ۵1۱ سیکل ترکیبی بزرگ ۱ ۳۱۹/۸۴ ۱۳۰ ۱۳۹۴۹ ۵۳ ۴۴ جدول (الف-۵): هزینه تمام‌شده تولید هر کیلووات برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] نیروگاه هزینه سوخت هزینه استهلاک سرمایه هزینه تعمیر و نگهداری جمع هزینه تولید (ریال بر (ریال بر کیلووات‌ساعت) (ربال بر کیلووات‌ساعت) (ریال بر کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) بخاری ۳۳/۹۶ ۷۱۳/۶ ۳/۶ ۱۱۳/۲ گازی کوچک ۴/۹۹ ۳۹۳/۱ ۴۷/۴ ۹*۵ گازی بزرگ 0۴0۰ ۳۳/۹ ۳۸/۹ ۳/۳ سیکل ترکیبی ۳۱/۷۰ ۶۳۷ ۳۴/۶ ۹۹ سیکل ترکیبی بزرگ ۳/۵ 0۳/۴ ۳۱۹/۱ ۹۳۱/۳۵ جدول (الف-۶): هزینه تمام‌شده تولید هر کیلووات برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه بر مبنای قیمت واقعی سوخت |1۵۷۱ نیروگاه هزینه سوخت هزبنه استهلاک سرمایه هزینه تعمیر و نگهداری جمع هزینه تولید (ریال بر (ریال بر کیلووات‌ساعت) (ریال بر کیلووات‌ساعت) (ریال بر کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) بخاری ۲۱۳۳۵ ۷۱۳/۶ ۳/۶ ۳۳۳/۴۵ گازی کوچک ۳۳/۹۶ ۳۹/۱ ۴۷/۴ ۳۹/۴۶ گازی بزرگ ۳/۸ ۳/۹ ۳۸/۹ ۳۹۵/۵۸ سیکل ترکیبی کوچک ۳۳/۸۵ ژر ۳۴/۶ ۳۳۴/۵ سبیکل ترکیبی بزرگ ۳۲۳۴۱۰ ۳۴ ۳۲۹/۱ ۳۲۳۹/۰ -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۳ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری جدول (الف-۷): هزینه تمام‌شده هر کیلووات‌ساعت برق از انواع نیروگاه‌های حرارتی نمونه [۵۷] نیروگاه هزینه سوخت هزبنه استهلاک هزینه تعمیر و هزینه‌های اجتماعی ۱ جمع هزینه‌های (ریال بر سرمایه (ریال بر نگهداری (ریال بر (ریال بر تولید (ریال بر کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) کیلووات‌ساعت) بخاری ۲۳۳۵ ۷۱۳۷/۶ ۳/۶ ۷۱۳۷ ۳/۵۲ گازی کوچک ۳۳۹۶ ۳۹/۱ ۴/۴ ۷۱۹۳/۵ ۳۴/۱ گازی بزرگ ۳/۸ ۳/۹ ۳۸/۹ ۷۳/۹۶ ۳/۵۴ سیکل ترکیبی کوچک ۲۱۳۳۸۵ ۶۳/۷ ۳۳/۶ ۶ ۳۹۱۴۴۱ سیکل ترکیبی بزرگ ۲۱۴۱۰ ۳/۴ ۳۹/۱ ۳۰ ۳/۹ الف -۴- تجربه سایر کشورها برای گسترش استفاده از سیستم‌های فتوولتابیک بررسی هزینه تولید انرژی با استفاده از سیستم فتوولتاییک و مقایسه آن با هزینه تولید انرژی از طریق سوخت‌های فسیلی نشان از اقتصادی نبودن سیستم‌های فتوولتاییک دارد. این در حالی است که آمارها نشان می‌دهد که استفاده از سیستم‌های فتوولتاییک در جهان به شدت در حال گسترش است. واقعیت این است که با توجه به مجموعه عوامل مرتبط با انرژی» رویکرد جهانی به سمت افزایش بهره‌برداری از انرژی خورشید به عنوان یکی از منابع تجدیدپذیر است. در این راستا در اکثر کشورها برای تشویق بخش خصوصی و مردم برای سرمایه گذاری در نیروگاه‌های خورشیدی مشوق‌هایی از طرف دولت‌ها در نظر گرفته شده است. اعمال اینگونه از مشوق‌ها باعث افزایش سود حاصل از سرمایه‌گذاری و در نهایت باعث جذب سرمایه بخش خصوصی و مردم در این زمینه می‌گردد. برای مثال در کشور آمریکا برای اقتصادی کردن تولید واحدهای خورشیدی راه‌های زیر پیشنهاد و اجرا گشته است: ۷ معافیت مالیاتی: تولید کننده‌های خورشیدی از پرداخت مالیات به دولت معافیت چند ساله دارند. مالیات ۷ اجرای پروژه‌های کلان: در آمریکا دولت مسئولیت تهیه ماژول‌های خورشیدی را بر عهده دارد. این عمل به معنی عمده‌فروشی می‌باشد. در واقع با تامین حجم بالای آرایه‌های خورشیدی, قیمت تمام‌شده کالا کاهش می‌یابد که منجر به کاهش هزینه تاسیس واحد خورشیدی و افزایش سود حاصل از آن می‌شود. در سال ۳ در ایالت آریزونا آمریکا مبلغی بالغ بر ۱/۳ میلیارد دلار برای واحدهای خورشیدی کوچک نصب‌شده در منازل سرمایه‌گذاری انجام شده است. با انجام چنین سرمایه‌گذاری کلانی, قیمت ماژول‌های خورشیدی نسبت به سال ۲۰۱۲ ۱۲/ و نسبت به سال ۳۱۰۲۰۱۰/ کاهش یافته است. ۷ اخذ مالیات از تولیدکننده‌های سنتی: تولیدکننده‌های سنتی مانند گازی, بخاری و غیره از آلاینده‌های مخرب محیط زیست به شمار می‌روند. در اروپا برای هر تن ::) تولیدی توسط واحدهای سنتی مبلغفی به -------- صفحهٔ بعد -------- پیوست الک - بررسی اقنصادی سیستم‌های فتوولتاییک و مقایسه‌ی هزینه‌ ی انرژی نولیدشده با دیگر روش‌های منداول ۳۳ عنوان مالیات دریافت می‌شود که صرف محیط زیست می‌شود. در آمریکا نیز محدودیت‌هایی برای کاهش تولید ۲02 اعمال شده است. با اعمال این محدودیت‌ها هزینه واحدهای سنتی اعم از جاری و ثابت افزایش می‌یابد. در واقع باید برای رعایت این محدودیت‌هاء در نیروگاه‌های سنتی فیلترهایی برای کاهش آلایندگی نصب شود که جزء هزینه‌های ثابت در نظر گرفته می‌شود. از طرف دیگر دولت به ازای هر تن : 0:) تولیدی واحدهای سنتی و خورشیدی بیشتر به هم نزدیک می‌شود. ۷ بهای سوخت‌های فسیلی: در اکثرکشورهای دنیاء قیمت انرژی و سوخت به صورت جهانی اعمال می‌شود و هیچگونه یارانه‌ای توسط دولت در نظر گرفته نمی‌شود که این امر برخلاف ایران منجر به افزایش شدید قیمت فروش برق واحدهای سنتی می‌شود. همچنین در سال‌های گذشته قیمت نقت و گاز افزایش چشم- گیری داشته که منجر به افزایش قیمت تمام‌شده برق می‌شود. به همین دلیل آنرژی خورشیدی می‌تواند جایگزین مناسبی برای واحدهای سنتی حساب شود.البته احداث واحدهای خورشیدی کوچک خانگی برای های جدید و بزرگ. کاهش هزینه احداث خط و پست و غیره. افزایش قابلیت اطمینان شبکه و غیره از جمله از مزایای احداث واحدهای خورشیدی کوچک خانگی می‌باشد. در ایران به دلیل دولتی بودن نیروگاه‌ها و خطوط انتقال, برای تولید وانتقال آنرژی یارانه از سوی دولت تعلق می‌گیرد که این یارانه منجر به کاهش مصنوعی قیمت برق گشته است. از طرف دیگر به دلیل دولتی بودن نبروگاه‌ها اخذ مالیات و اخذ مالیات مربوط به آلایندگی مطرح نمی‌باشد. بنابراین ابزار دولت برای تشویق بخش خصوصی برای بکارگیری سیستم‌های فتوولتاییک بسیار محدود است. افزایش قیمت خرید برق توسط شرکت برق یکی از راه حل‌های ممکن است. همچنین عدم دریافت مالیات از نیروگاه‌های خورشیدی, اختصاص یارانه کافی برای واردات و یا تولید ادوات سیستم فتوولتاییک (ماژول خورشیدی, مبدل, باتری و غیره) و یا اختصاص وام‌های کم‌بهره برای تاسیس سیستم‌های فتوولتاییک از ابزارهای ممکن است که دولت می‌تواند با استفاده از آنها مشوق‌های لازم برای سرمایه‌گذاری در این بخش را فراهم نماید. همچنین می‌توان واحدهای خورشیدی برای تولید همزمان برق و حرارت را استفاده نمود. -------- صفحهٔ بعد -------- ۱۳۴ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری منابع ۱] تارنمای سازمان انرژی‌های نو ایران ۰5۱۸۲12.0۳8۰1۲ ۷/۷۷۷۷ ۳۳۵(۷ ۲۵1110۳1۵ ,1۹1۵1131100 200 معنفعل کرد (۷م) عنهاام ام ام ما علیه ۸ ۲۱ 1 31101 1516 11۷1۹10 16۷1006۵۲ رع۵|0 10 ۳۳۵۷ .2001 100 ک5 ۲01 4۰[ 31110712 ,۹3036010 0 2003, 11۸3۷0۳00۳ کوک ۳۱۵6 جدامگ ۳۳۵۵|۵۶ 2 ۵۵ ۰ ۲۱ 7 ۳10۳102 ,ل20070۷۵ 200 ۲۵۷۵۷ صعزفعل مارد عنها|۵ ۳۳۵۵۷ #عامع ص00 000 ۱۲۱ ۰ 6۱۵۲۵۷ 0 ,۱۷/125165 4۰ 00106 بکعاد 5 ۳۷۷۵۲ ۳6 ۳۲۵۵۹ امد ۸۵۳۵۵ [۵| 4 ,۲۹(۷ع1۱۷] 6۰ عطزلانسج 1200081 ۵۵ 32۹560 ,کل هل 51 1۹1۵121100 کیک ۲۵۵۵|۵۶ ۰ [(۶] 2 ,14 ۱/12۷ 11۷15100 ۳1۵01۳۵۶۷ 21۳2162[ 69 (۳۷) ع010۷۵[۵ 0 +دام5 ۵۲ 1130000 مه 5 مق عم۸ ک 120 0۵۵ 1۷۱ ۰ 20 ۸۱۵۲۰ ۱۷/1۵۵۲ ۳۲۵۷ 7 (۳۱۷۷) ۳۳۵۵۷۵|۵۶ 5-5087 ۵6۵110] ۵۳ 1131100 ]1 آهنمهم5 1۵۳ کامصنب ۸ [۸] 2002-05 601110 11۳51 60364-7-712 ۳۴| ,5۷۹605 ایک ۹/27۱ [۱۰] "سامانه‌های مستقل فتوولتاییک- تصدیق طراحی", موسسه استاندارد ایران شماره ۱۱۸۸۲ چاپ اول 1211011-0140 13۳-۳30 1/50 اع ۵۵/۳۵۵۵۵۲0۲ ۷۵۵0۵۲۵/0۷ //:۳۲۵ ۰ [۱۱۱ ی ۱۱۳1۳۱ ۰ ۷۷۵ ۱.۳۰ +0۳66 ۸۰ ۷۷۵۵۳۵۵۰ ماگ ۳۵:00 0دمعع5 ۳۳۵۷۵۱۵5 0عزامم۸ ۰ [۱۱۳ 0 -0-021161۷ 02110165-2 / 015/10108۷ 0/10 02/106 ۵1 ۰۵۵۵۵ ۵://۷۷۷ ۰ [۱۳] [1وت ۱۱۱1 ۵ 806721100 0۷/۵۵ 031016۲ ۵۳۲ 11۵۳00 ۳۵ 10۳ کام سوم آهنصطا ۲ [۱۱۵ .۰ [20 ,30 ۱/1276 ,5۷51617 1151310110 اع 06 11۳۹۲ 1۳۵ -------- صفحهٔ بعد -------- منابع ۱۳۵ 7 ۳10۳12 ,20070۷۵1 ۵۵ ۲۵۷1۵۷ معنفعل ۹رد م010۵ ام ۵۳ کع۵م۵م۲۵ ۳۲ [۱۱۶ 0 ,513042705 ۳۹۳۲ ,)0 ۳۳۵۶۷ 0 م۹16٩‏ ,591605 ۲۷ 010-۲0۵۵0 - انوصم) بووص۲ مفععاع [۱۷] ۰ - 210611065 [۱۸] ۰ ولیء فاطمه. برهمتی, نسترن, حدادیان, آرش "طراحی سیستم فتوولتاییک جهت تأمین برق مورد نیاز یک خانوار چهار نفره ایرانی"ء دومین کنفرانس سراسری اصلاح الگوی مصرف انرژی الکتریکی, ۱۳۸۹. هه ۱۱۱۱ هه رها نا را ته ها تا رد 3۳۵۵۵ [[ز8 ,0006-0011206 ۳۵ کدوک (۳۹) ۳۳۵۵۵۱۵ 1۹۵۵۵ ۰ [۱۲۹ 2065 ۳۷ ۳۳۵۵۵۱1۵۵ 200 ۵۵۱۵۵ 0006 |۳۱6۵ م1210 ۵طا 01 690 ۸6 ما عصناهآها [۲۱] 5 (۳۹) ۳1010۷۵1۵6 27 مک 690 ۸۳6 ۵ 1۵۵۵۵ ۰ ۱۲۲۱ 1601۲12۸1 /۸/۵/10۵۸ 136 200 5۷۹1۹ ۳۵۷۵۲ ۳۵0۷۵۱۵۵ ۰ [۱۲۳ ۷ 00) 2011 ابا[ ۹۷۹1۵۹ 80۷۷ 0۳10-0060160 ۵1 منز وصه نها نهاکم|] ۰ ۱۲۴۱ 6 ۳۵۲۵۷ ,(5107286 -/11110] 16 1۵۳ ۳۵۲۵۵6 1۳۵ ۳۷۵۱۵۵۵ نک گرگ علها|۵ ۳۳۵۵ 1۱۷-1060 [۲۵] 200 بکاا0ع ۱/۵ 1۵۰ 00002100 ۱.۲ مطعاا5 اععصد0 ا۵م۳ عا ما۸ 9 نها ۲و 1130000 ۸ ,۹6۹رد ۳۳۵00۵۱۵۵ 5100-۸1006 مفععبس) کشا ,06 ۷۹۵۳ [۱۲۶ ۰ دلع12/ ,0۳۵1065 هآ [1211002< 520012 ,۳۳۵165 معزی6 1 ۵60 6 ۳10۵ 1811008 1۳۵ 200 کصفادر5 ۳۵۳۷۵۲ ۲۳۵۵۵۵۵ بم بل بخع|ز/۷ [۲۷] 65 ۲12110021 5۵۵1۵ ,0606 ۸1066 صعای1 ۳۷۷ ,۳۳۵165 اک ععع ناد 4۰ آ]6باعا۸ ۳۵11۵ حصعادروگ5 ۳۳010۵۱۵۵ ۵۶ دمناهصفنط معنجد6 27عع 00 5.1۷ ۰۵۵ [۱۲۸ ۰ با 0 ,23 |۷۵ ما55 ۳۵۷۷۵۲ 00 ,1۳۵۵۵۹ 1۳۳۳ ,۱/۵ ۳۵۳۲۵۳۵۹۵۵۵ 200 2012 ۹65 ۳۵16۵1۵ ۵۲ ۳۷۵1۵۵۵ انم ۳۹۵۱۵ بصها(1.۸< ۸۵۹۵1۵ زان بومط [۱۲۹ ۰ ,30 ع6 ال[ ,5011186 .10 ,9 |۷۵ ,00۷۵۲۹10 ۳۵۲۵۷ 00 1۲۵۵۹۰ 1۳۳۳ ۳ ,7.0 حاعصهاهک ,5 80۲0 ۰ [۱۳۹ 4۰ 560 7 ۳1۵۳1۵ ,200۳0۷۵1 2۵0 1۵۷1۵ معزفعل ع۹1ر5 عنهاا۵ 010 1۵۳ ۳۳۲۵۵۵6۹5 [۱۲۳۱ ۰ ,513002705 ۳۹۳۲ ,عا 0 ۳۸۵۳۵۶۷ ۱۲۲[ 1۳۳۳ 510 929, 1۳۳۳ ۵0۵۵۵۵ ۳۵۵۵ ۲۵۲ ‏انا‎ 11۲۲۵66 ٩۴ 6 551615", ۰ [۳۳] . بابک فرهنگی, شاهرخ فرهنگی, مجید صنایع پسند "پیشنهاد تدوین استاندارد برای سیستم‌های فتوولتایییک متصل به شبکه" بیستمین کنفرانس بین‌المللی برق. ۲۰۰۵ میلادی. -------- صفحهٔ بعد -------- ۳۶ راهنمای طراحی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تامین انرژزی الکتریکی به تفکیک اقلیم و کاربری ۰ ",۵۳۵111 ۵100۵۵۵266 61000-3-2 1۳۵ ۳۳۱ ]۳۵[‏ شرکت توانیرء "استاندارد صنعت برق ایران- مشخصات و خصوصیات انرژی الکتریکی (کیفیت برق)". ۰۱۳۸۱ ۲16۷ ۲اگ 13۵ ۰۵101۵ .۸ بزاعی۳۳ .۸ بزعا۵ ۵۳ ۵.۰ 3۵0۶ 3 ۵000۷6 [۳۶] ۷ 0710-00160 1۵ ۳۳۵۷۵11۵۵ 1۹130108 1۵۳ عمابها۲۵ ۳۳۵۵۷۵ ۹۱۵۵۵0 7 ۳۵1۵۷۵11۵16 0 ۳۷۱110 200 000166 ۷/۵۲1۵ 200 1۳۵ 1 ۳۳۵۵۰ ,5516105 ۰ وبا[ ‎۸٩1۳1۵,‏ ۷1۵۵۰ 600۷۵۲۹10۰ ۳۳۵۵ 60 ۵۳ ۱161005 161010 151308 اه م۰۳۷۵ ,۴۵۵۵۶ ۱۰ ,ب6ع 00 0 ۳۷۱ 1 ,2002 :15-09 ۵۵۳۱۳۸۵-۲۷۳۹ ۷ 128 ,55165 ۳۵۷/۵۲ 011۷6 1171111۷-112 2002 ۵ 1650۳۵۶ 115110۵۵ 131006۵۵ ۲۵۲ 5020 1۳۳۳ ,۱547 ۹۵ ۳۳۳] [۳۸] ۰ ",۹۷۹165 ۳۵۷۷/۵۲ ۳1۵06 ۶0 نعومه ماه 200۵ ۲۳۵ 200 کصاکید 00۳۵۲ ۳۳۵۵۷۵۵۵ " بل ,۰۷/۵5 [۳۹] ۰ ,13007210715 [311002 530012 ,96-2797 5300 0۳3۵011065 7 _ وع6 0 زاعلنبع 1۵:۵۵ 0010۵6۵ مارد عنها|ا۵ ۳۵۵۷" ,61724 1۳۴ |۲۹ ۰ ",2021۷515 200 86 1120ع 6 1212 ,111625۳1۳۳۵۶ [با۵۵: ۲۷ 06710۲1۵۵ ۹۷۹16 ۵۵۲۵۵ ۳ نهک ۲۷۵۵ 200 مه از [۱۳۱ ۰ ,اع۳< ,۷۷۵۲۳۹0۵0 ۲611201111 -[ 0۲ 133625۳61611 516 00 27۳30 (۳۷) 0۳010۷۵1۵6 از ع1106 اک ی ",61829 1۳۴ |[۱۲۲] 5۰ ",011۵7301671511 ۷ ۳ ۳۵۵۷1۳۵۱۵۱۵ ۱/11۶۵ - 51605 رک ۵۱۵6 مامح ام 0۵0 ۳۵" ,62446 1۳۵ ۱۲۳۱ ۰ ",15066110 200 کاکع) ۲0۱1۹۹101۵۵ ,0006131100 55160 ]۴۴[‏ سازمان ملی استاندارد ایران. " سامانه‌های فتوولتاییک متصل به شبکه- حداقل الزامات برای مستندسازی, آزمون‌های راه اندازی و بازرسی سامانه " چاپ اول. 3 [۴۵] ۱۳۳ دوازدهم. ۰۱۳۸۸ 1۳۹77 0 ۰۷۷۷۷۷۷۰۵0۷200 [۳۹] 1077 ,یی 77[ ود وم اه یدنا در شبکه‌های توزیع انرژی در شهرهای مختلف ایران". هفدهمین کنفرانس سراسری شبکه‌های توزیع نیروی برق ۰.۱۳۹۱ -------- صفحهٔ بعد -------- منابع ۳۷ 116/12116 5/01 51211511 / ۰۷۷۷۵۵01۳001 [1۵۲ 40 6۷610016۶ :551605 ۳0۷۵|۵۵ * , ۲۷۷۳۹ 1۳۸ مممصنهط) و1۳ موکنک ‏ [۵۵] 3" ۵۵۵۳۵۵ ۳۷ ۱۳۸ 1۳6 ۲ ۷1۵۷ 1۵ 155۷65 [۵۶] ۰ بهادری نژاد. مهدی, فرهمندپورء بهاره. "طراحی و بررسی اقتصادی سیستم برق خورشیدی برای یک ساختمان اداری در تهران ". بیست و یکمین کنفرانس بین‌المللی برق. ۰۱۳۸۵ [۵۷] ۰ کاظمی, خلیل, رحیمی, غلامعلی باقرزاده آرزوء "محاسبه هزینه تمام‌شده تولید برق از منابع مختلف با در نظر گرفتن ملاحظات زیست‌محیطی". فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی, سال دوم شماره ۰۷ ۰.۱۳۸۴ [۵۸] منصوری, محمد مهدی, "مدلسازی پارامترهای مور در ارزیابی اقتصادی سیستم‌های فتوولتاییک"» چهارمین کنفرانس شبکه‌های توزیع نیروی برق» ۱۳۸۸ -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- 0 1۵۵۷۲ 1۹12۳16 5 ل2 ۳1216 ۹۳۳3121 1۱۲ ۳۲۵۹۱ ۵م ۱۷ ۸ ‏0اآنای‎ 10 ۳11010۷ 0([1۸1))۳۷/( ٩۱۷۹1۱:۹1 1([:۹٩1ی۲۷‎ ۸2۷1( 1۷۹ 1۸[ ۸] 7 .10 ع0:) ۷( 0 ۱1۱۱۹۹ 51۳۵1۵26 1۵۲ 0 ا0 016 1[ع ۹2| ۱1۳۵0 5 106111621 0۲ 1602۲ با ۱ وان 2014 -------- صفحهٔ بعد -------- -------- صفحهٔ بعد -------- این ضابطه در بردارنده مشخصات فنی عمومی و اجرایی سیستم‌های فتوولتاییک به منظور تأمین انرژی الکتریکی مورد نیاز واحدهای مسکونی و تجاری به تفکیک اقلیم و کاربری می‌باشد و چگونگی طراحی. نصب و بهره‌برداری سیستم‌های فتوولتاییک و همچنین اتصال آنها به شبکه را به همراه جداول مورد نیاز و فهرست استانداردهای تدوین‌شده در این زمینه ارائه