اجرا ء؛ که شامل کل هی اسناد ی یول کـن وصول مـطالبات از طر قی — مصوب ۱۳۹۹/۱۱/۲۶
موافقتنامه ها ي ب ین المللی مربوط به ثبت اسناد و امال ک 1151
به تاریخ 1396 / 08 / 14 جلسه شورای عالی ثبت با حضور امضاءکنندگان ذیل تشکیل و پس از طرح موضوع و
قرائت گزارش و نظریات کارشناسی ابرازی ،اعضای محترم مشاوره نموده و به شرح زیر مبادرت به انشای رأی گردید :
رأی شورای عالی ثبت ( رأی وحدت رویه : )
با توجه به محتویات پرونده ها ی مطروحه و گزارش ،کار مستفاد از مواد 419 و 514 قانون تجارت ضرورت
ارجاع امر استیفای مطالبات داین به مدیر تصفیه از طریق طرح و تعقیب دعوی یا عملیات اجرائی در صورتی است
که اقدامات مزبور به انتخاب داین یا ضرورت قانونی به طرفیت شخص مدیون ورشکسته انجام گرفته باشد؛ لذا با
عنایت به تنقیح مناط ماده 227 قانون امور حسبی و مستفاد از 518 قانون تجارت و تقدم حق داین نسبت به مال
،مرهون احاله استیفاء دین طلبکاری که خواستار وصول آن از طریق فروش مال مرهون متعلق به راهن ثالث
می باشد به مدیر تصفیه موجه نیست و در این گونه موارد ادامه عملیات اجرائی علیه راهن موصوف بال مانع است و
مطابق تبصره 4 ماده 25 اصلاحی قانون ثبت این رأی برای هیأت های نظارت لازم الاتباع خواهد بود . »
رأی وحدت رویه 1399 / 11 / 26 - 5651 در خصوص موارد عدم تعل ق هز ی نه اجرا ء؛
که شامل کل هی اسناد ی می شود که در خصوص آن ها اجرا ئی ـه صادر ول ی کـن وصول
مـطالبات از طر قی ثبت انجام نپذ ی رفته است
متن رأی وحدت رویه شماره 1399 / 11 / 26 - 5651 شورای عالی ثبت ( قسمت اسناد :)
« - مرجع رسیدگی : شورای عالی ثبت ( شعبه اسناد )
- معترض عنه : را ی شماره ها ی 8000337 هیأت نظارت استان ک . و 13979 و 14518 هیأت نظارت استان ا .
- موضوع : بند 8 ماده 25 اصلاح ی قانون ثبت
- شرح پرونده :
استان ک :.
حسب گزارش اداره اجرا ی ک . پرونده اجرا ئی کلاسه شماره ... له بانک م . عل هی شرکت ت ( . وام گ ی رنده ) و
آقا ی ان ر . ق . و ع . ن . و خانم ب . ک ( . راهن ین ) در خصوص اسناد رهن ی شماره ... مورخ 1393 / 04 / 17 و ... مو رخ
1393 / 08 / 06 تنظ یمی دفترخانه ... ک . موضوع وث ی قه پالک ها ی ... فرع ی از ... اصل ی و ... فرع ی از ... اصل ی و
... فرع ی از ... اصل ی واقع در بخش ... ک . با موضوع لازم الاجراء به مبلغ 39 / 824 / 520 / 536 یر لا تشک یل و
اوراق اجرا ئی در تار یخ 1397 / 06 / 24 و به آقا ی ر . ق . و خانم ب . ک . ابلاغ قانون ی گرد ی ده و به آقا ی ع . ن . در
روزنامه مورخ 1397 / 0930/ و به شرکت ت . در تار یخ 1397 / 10 / 03 ابلاغ گرد هدی است و صحت ابلاغ ها مورد
تا یی د قرار گرفته است و در مهلت قانون ی بدهکار نسبت به پرداخت بده ی خود اقدام ننموده و بستانکار ط ی نامه
وارده به شماره ... مورخ 1397 / 10 / 15 درخواست کارشناس ی پالک ها ی مورد وث ی قه را نموده است که ارز ی اب ی
انجام و وفق ماده 101 آ یی ن نامه اجراء ابلاغ شده و بانک بستانکار ط ی نامه وارده به شماره ... مورخ 1398 / 04 / 25
به گزارش ارز ی اب ی اعتراض نموده؛ لذا هیأت سه نفره به ق دی قرعه انتخاب گرد ی ده و سپس بانک م . یط نامه
وارده به شماره ... مورخ 1399 / 04 / 29 اعلام نموده کل هی طلب بانک وصول گرد ی ده و درخوا ست فک رهن و
مختومه نمودن پرونده را نموده است که پس از در ی افت حقوق دولت ی نامه فک رهن طی نامه شماره ... مورخ
1399 / 05 / 20 به دفتر اسناد رسم ی .... ک ارسال گرد ی ده و بدهکار ط ی مشروحه وارده به شماره ... مورخ
1152 مجموعه منقح قوانین و مقررات ثبت اسناد و املاک
1399 / 05 / 19 به علم ی ات اجرا ئی و حقوق دولت ی اخذ شده اعتراض نموده؛ لذا رأ ی ماده 169 آ یی ن نامه اجراء
بد نی شرح صادر گرد ی ده است : « با توجه به مراتب فوق و قرائن و شواهد منعکسه در پرونده و با توجه به بند
( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه و هم چن نی با عنا تی به نظر هی اداره حقوق ی قوه قضائ یه به شماره
233 / 997/ مورخ 1399 / 03 / 13 که اسناد رهن ی را ن زی مشمول بند ( پ ) ماده 117 لحاظ نموده؛ لذ ا اعتراض
بدهکار را وارد و ر أی بر عدم تعلّق حقوق دولت ی صادر م ی گردد . » پس از ابلاغ رأ ی حسابدار اداره اجراء در بقاء
مهلت قانون ی طی نامه وارده به شماره ... مورخ 1399 / 06 / 24 به ر یأ صادره اعتراض نموده است . اداره اجرا ی
ک . با اعلام مراتب فوق و ضمن گواه ی ص حت ابلاغ ها و وصول اعتراض در مهلت قانون ی، خواستار طرح پرونده
در هیأت نظارت شده است و کارشناس ثبت استان ن یز طی گزارش شماره ... صراحتاً مراتب را تأ یی د و مطابق
بند 8 ماده 25 اصلاح ی قانون ثبت قابل طرح در هیأت اعلام نموده است؛ لذا پرونده در جلسه فوق مطرح و
اعضاء هیأت پس از بررس ی و قرائت اوراق آن و تبادل نظر به شرح ذ لی مبادرت به صدور رأ ی یم نما ی ند . با توجه
به محتو ی ات پرونده کلاسه شماره ... و با عنا تی به نظر هی اداره کل حقوق ی قوه قضائ هی و ن زی مستفاد از بند ( پ )
ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه نت یًجتا رأ ی رئ سی اداره اجرا ی ک . تأ یی د یم گردد .
ا ستان ا :.
نسبت به گزارش شماره 1399 / 03 / 31 - ... اداره ثبت اسناد و املاک ل . و ضمائم مربوط به پرونده اجرا ئی
کلاسه ... موضوع پرونده کلاسه ... مبن ی بر ا نی که پرونده اجرا ئی کلاسه ... به استناد سند رهن ی شماره - ...
1394 / 06 / 10 دفتر ... ز . له مد تیری شعب بانک س . منطقه ا . و چ . عل هی ص . ع . م ( . وام گ ی رنده و راهن ) تشک یل
و اجرا ئی ه صادره در تار یخ 1397 / 03 / 22 به مد ی ون نام برده ابلاغ و صحت آن تأ یی د گرد ی ده است . پس از ا رز ی اب ی
مورد وث ی قه که عبارت است از پالک ثبت ی ... بخش ... ث بت ا . و قبل از تنظ می آگه ی مزا ی ده مورد وث ی،قه بستانکار
طی وارده شماره 1398 / 08 / 29 - ... وصول طلب خود را اعلام نمود و خواستار ختم پرونده شده است . اخطار یه
پرداخت ن می عشر اجرا ئی برا ی مد ی ون و بستانکار صادر گرد ید . بستانکار ط ی وارده ... با اشاره به ا نی که مد ی ون
فاقد توان مال ی جهت پرداخت ن می عشر اجرا ئی یم،باشد خواستار مساعدت به مد ی ون به منظور معاف یت از پرداخت
مین عشر اجرا ئی گرد دی . هم چن نی مد ی ون یط وارده ... با تقد می 2 برگ تصو ری مدارک و اشاره به ا ین که تحت
پوشش کم ی ته امداد امام خم ینی ( ره ) م ی باشد و استناد به بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه مصوب
سال 1395 و غ ی ره ضمن اعتراض، تقاضا ی معاف تی از پرداخت ن می عشر اجرا ئی را نموده است . مراتب در اجرا ی
ماده 169 آ یی ن نامه اجرا ی اسناد رس یم به ر ی است محترم اداره گزارش و به شرح ذ لی مبادرت به صدور رأ ی
نمودند : با بررس ی سوابق پرونده اجرا ئی کلاسه ... و در اجرا ی ماده 167 آ یی ن نامه اجرا ی مفاد اسناد رسم ی
لازم الاجراء مصوب 1387 در خصوص درخواست ص . ع . م . مبن ی بر تقاضا ی معاف تی از پرداخت ن می عشر اجرا ئی
با توجه به مفاد گزارش شماره 1399 / 02 / 20 - ... واحد اجراء و با توجه به ا نی که پرونده موصوف که اجرا ئی ه
عل هی آن صادر گرد هی منشاء آن سند رهن ی می باشد و موارد بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه ناظر به
اسناد رهن ی نم ی باشد و راجع به اسناد ذمه یا یم،باشد بنابرا نی خانم ص . ع . م ( . وام گی رنده و راهن ) با توجه به
نیا که قبل از تنظ می و امضاء صورت مجلسِ مزا ی ده نسبت به پرداخت و تسو هی بده ی خود اقدام نموده است، به
استناد تبصره 2 ماده 158 آ یی ن نامه اجراء م ی با ی ست ی نسبت به پرداخت 5/2 درصد حق اجراء اقدام نما ی د؛ ل ذا در
خصوص تقاضا ی نام برده برا ی معاف تی از حق اجراء و اعتراض و ی به اخطار هی پرداخت حق اجراء رأ ی ِبه رد
اعتراضِ راهن صادر م ی گردد . هیأت نظارت ثبت کل استان ا . مرکب از امضاءکنندگان ذ یل در جلسه روز چهارشنبه
موافقتنامه ها ي ب ین المللی مربوط به ثبت اسناد و امال ک 1153
مورخ 1399 / 04 / 04 پس از ملاحظه و بررس ی پرونده و مشا وره لازم به اتفاق چن نی ر أی یم دهد :
رأ ی هیأت نظارت :
« نظر به ا نی که مد تیری شعبه بانک س . منطقه ا . به استناد سند رهن ی شماره 1394 / 06 / 10 - ... دفترخانه
... ز . عل هی خانم ص . ع . م ( . وام گی رنده و راهن ) اقدام به صدور اجرا ئی ه نموده است، پس از ارز ی اب ی مورد وث ی قه که
عبارت است از پالک ثبت ی ... بخش ... ثبت ا . و قبل از تنظ می آگه ی مزا ی ده مورد وث ی،قه بستانکار ط ی وارده
شماره 1398 / 08 / 29 - ... وصول مطالب خود را اعلام نمود و خواستار ختم پرونده شد ول ی از طر یق اداره ثبت
چیه گونه وجه ی بابت طلب وصول نگرد ی ده است؛ لذا هیأت نظ ارت با توج ه به مراتب فوق و اعلام وصول طلب
بستانکار و مستند به بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه رأ ی رئ سی اداره ثبت مبن ی بر عدم تعلّق حقوق
دولت ی را صح حی تشخ صی و آن را تأ یی د یم نما دی .»
رأ ی اصلاح ی : 1399 / 08 / 15 - 14518 « یپ رو رأ ی شماره 1399 / 04 / 04 - 13979 ًهیأت نظارت، مجددا
پرونده بررس ی و مشخص گرد ید : نظر به ا نی که مد تیری شعب بانک س . منطقه ا . به استناد سند رهن ی شماره
1394 / 06 / 10 - ... دفترخانه ... ز . عل هی خانم ص . ع . م ( . وام گی رنده و راهن ) اقدام به صدور اجرا ئی ه نموده است .
پس از ار یز اب ی مورد وث ی قه و قبل از تنظ می آگه ی مزا ی ده مورد وث ی،قه بستانکار وصول طلب خود را اعلام نمود و
خواستار ختم پرونده شده است، سپس اخطار هی پرداخت ن می عشر اجرا ئی برا ی مد ی ون و بستانکار صادر گرد ید .
بستانکار ط ی نامه یا اعلام نمود مد ی ون فاقد توان مال ی جهت پرداخت ن می عشر اجرا ئی یم باشد و خواستار
مساعدت به مد ی ون به منظور معاف تی از پرداخت ن می عشر اجرا ئی گرد دی و مد ی ون تحت پوشش کم ی ته امداد امام
خم ینی ( ره ) م ی باشد . لذا هیأت نظارت با توجه به مراتب بالا و نظ ر به ا نی که بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه
ششم توسعه ناظر به اسناد ذم های می باشد در صورت ی که اجرا ئی ه صادره به استناد سند رهن ی صادر و اموال ی از
مد ی ون بازداشت نگرد ی ده و مطالبات بستانکار از محل مورد رهن وصول م ی گردد و رأ ی رئ سی اداره ثبت ل .
مبن ی بر رد اعترا ض راهن ( مبن ی بر پرداخت دو و ن می درصد حق الاجراء ) مستند به تبصره 2 ماده 158 آ یی ن نامه
اجرا ی اسناد رسم ی مصوب 1387 / 06 / 11 را صح حی تشخ صی و آن را تأ یی د و استوار م ی نما دی و رأ ی - 13979
1399 / 04 / 04 به شرح فوق اصلاح م ی گردد . نیا ر أی با استناد به بند 8 ماده 25 اصلاح ی قانون ثبت صادر
گرد دی و قطع ی است . »
نظر هی رئ سی ثبت ک .:
« با توجه به مراتب فوق و قرائن و شواهد منعکسه در پرونده و با توجه به بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه
ششم توسعه و هم چن نی با عنا تی به نظر هی اداره حقوق ی قوه قضائ یه به شماره 233 / 997/ مورخ 1399 / 03 / 13
که اسناد رهن ی را ن زی مشمول بند ( پ ) ماده 117 لحاظ نموده؛ لذا اعتراض بدهکار را وارد و رأ ی بر عدم تعلق
حقوق دولت ی صادر م ی گردد .»
نظر هی رئ سی ثبت ا .:
« با بررس ی سوابق پرونده اجرا ئی کلاسه ... و در اجرا ی ماده 167 آ یی ن نامه اجرا ی مفاد اسناد رسم ی
لازم الاجراء مصوب 1387 در خصوص درخواست ص . ع . م . مبن ی بر تقاضا ی معاف تی از پرداخت ن می عشر اجرا ئی
با توجه مفاد گزارش شماره 1399 / 02 / 20 - ... واحد اجراء و با توجه به ا نی که پرونده موصوف که اجرا ئی ه عل هی
آن صادر گرد ی ده منشاء آن سند رهن ی می باشد و موارد بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه ناظر به
اسناد رهن ی نم ی باشد .»
1154 مجموعه منقح قوانین و مقررات ثبت اسناد و املاک
رأ ی هیأت نظارت :
« نظر به ا نی که مد تیری شعب بانک س . منطقه ا . به استناد سند رهن ی شماره 1394 / 06 / 10 - ... دفتر ...
ز . عل هی خانم ص . ع . م ( . وام گی رنده و راهن ) اقدام به صدور اجرا ئی ه نموده است، پس از ارز ی اب ی مورد وث ی قه که
عبارت است از پالک ثبت ی ... بخش ... ثبت ا . و قبل از تنظ می آگه ی مزا ی ده مورد وث ی قه بستانکار ط ی وارده شماره
1398 / 08 / 29 - ... وصول طلب خود را اعلام نمود و خواستار ختم پرونده شد، ول ی از طر قی اداره ثبت ه یچ گونه
وجه ی بابت طلب وصول نگرد ی ده است؛ لذا هیأت نظارت با توجه به مراتب فو ق و اعلام وصول طل ب بستانکار
و مستند به بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه ششم توسعه رأ ی رئ سی اداره ثبت مبن ی بر عدم تعلق حقوق دولت ی
را صح حی تشخ صی و آن را تأ یی د یم نما دی .»
رأ ی اصلاح ی : 1399 / 08 / 15 - 14518
« یپ رو رأ ی 1399 / 04 / 04 - 13979 هیأت نظارت مجدداً پرونده بررس ی و مشخص گرد ید : نظر به ا نی که
مد تیری شعب بانک س . منطقه ا . به استناد سند رهن ی شماره 1394 / 06 / 10 – ... دفترخانه ... ز . عل هی خانم ص .
ع . م ( . وام گی رنده و راهن ) اقدام به صدور اجرا ئی ه نموده است، پس از ارز ی اب ی مورد وث ی قه و قبل از تنظ می آگه ی
مزا ی ده مورد وث ی،قه بستانکار وصول طلب خود را اعلام نمود و خواستار ختم پرونده شده است، سپس اخطار به
پرداخت ن می عشر اجرا ئی برا ی مد ی ون و بستانکار صادر گرد دی بستانکار ط ی نامه یا اعلام نمود مد ی ون فاقد توان
مال ی جهت پرداخت ن می عشر اجرا ئی یم باشد و خواستار مساعدت به مد ی ون به منظور معاف تی از پرداخت ن یم
عشر اجرا ئی گرد دی و مد ی ون تحت پوشش کم ی ته امداد امام خم ینی ( ره ) م ی باشد؛ لذا هیأت نظارت با توجه به
مراتب بالا و نظر به ا ین که بند ( پ ) ماده 117 قانون برنامه شش م توسعه ناظر به اسناد ذمه ای می باشد در صورت ی
که اجرا ئی ه صادره به است ناد سند رهن ی صادر و اموال ی از مد ی ون بازداشت نگرد ی ده و مطالبات بستانکار از محل
مورد رهن وصول م ی گردد و رأ ی رئ سی اداره ثبت ل . مبن ی بر رد اعتراض راهن ( مبن ی بر پرداخت دو و ن یم
درصد حق االج راء ) مستند به تبصره 2 ماده 158 آ یی ن نامه اجرا ی اسناد رسم ی مصوب 1387 / 06 / 11 را صح یح
تشخ صی و آن را تأ یی د و استوار م ی نما دی و رأ ی 1399 / 04 / 04 - 13979 به شرح فوق اصلاح م ی گردد .»
به تار خی 1399 / 11 / 26 جلسه شورا ی عال ی ثبت با حضور امضاءکنندگان ذ لی تشک یل و پس از طرح موضوع
و قرائت گزارش و نظر ی ات کارشناس ی ابراز ی، اعضا ی محترم مشاروه نموده و به شرح ز ری مبادرت به انشاء ر أی
گرد دی :
« رأ ی شورا ی عال ی ثبت :
با توجه به محتو ی ات پرونده و گردش کار نظر به ا نی که عبارات و واژه ها ی معنونه در ماده 117 قانون برنامه
پنج ساله ششم توسعه اقتصاد ی، اجتماع ی و فرهنگ ی به صورت مطلق استعمال و تما زی و تفک یکی نیب اسناد ذمه ای
و رهن ی قائل نگرد ی ده است؛ لذا به استناد قاعده عموم و اطال،ق عدم تعلّق هز ی نه اجراء شامل کل هی اسناد ی که در
خصوص آن ها اجرا ئی ـه صادر ول ی کـن وصول مـطالبات از طر قی ثبت انجام نپذ ی رفته باشد خواهد گرد ید . بر ا ین
اساس ر أی شماره 800033 مورخ 1398 / 10 / 07 هیأت نظارت ثبت استان ک . منطبق با ا نی نظر تشخ یص و به
استناد تبصره 4 م اده 25 اصلاح ی قانون ثبت برا ی هیأت ها ی نظارت در موارد مشابه لازم الاتباع یم باشد .»
پیوست
4
المللی
مواف ق ب ین
تنامه
ياه
ثبت
مربوط اسناد املاک
هب و
منبع: «مجموعهٔ تنقیحشدهٔ قوانین و مقررات ثبت اسناد و املاک» — سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، ۱۴۰۱؛ صفحهٔ ۱۱۵۱ کتاب. متن از لایهٔ متنیِ PDF خوانده شده؛ ممکن است فاصلهگذاریِ برخی واژهها نامرتب باشد.
