🧭 کمک کن: انتشار غیر مجاز مذاکرات علنی مجلس شورای اسلامی، محاکم دادگستری یا تحقیقات مراجع اطلاعاتی و قضایی توسط نشریات
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر مذاکرات مجلس یا دادگاه علنی بوده باشد ⇒ انتشار آن صرفاً به دلیل انتشارِ مذاکرات، مشمول عنوان افشای مذاکرات غیرعلنی نیست.
- اگر موضوع، تحقیقات مرجع قضایی یا اطلاعاتی است ⇒ محرمانهبودن یا ممنوعیت قانونیِ انتشار و انطباق آن با عنوان اتهامی باید احراز شود.
- اگر مجوز قانونیِ انتشار وجود داشته باشد ⇒ غیرمجازبودن انتشار باید جداگانه بررسی شود.
- اگر صلاحیت مرجع رسیدگی روشن نیست ⇒ مرجع صالح بر پایهٔ عنوان نهایی اتهام و مقررات جرایم مطبوعاتی تعیین شود؛ دادگاه صلح را مفروض نگیرید.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
نسخهٔ نشریه، اسناد و دادههای الکترونیکی، سوابق یا صورتجلسات مرجع مربوط در صورت دسترسی، پاسخ و استعلام از مرجع ذیربط، شهادت شهود در صورت وجود
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- انتشار مذاکرات «علنی» مجلس یا محاکم، صرفاً به این عنوان جرم نیست. در فرض انتشار مذاکرات غیرعلنی یا تحقیقات مراجع اطلاعاتی و قضایی بدون مجوز قانونی: دادسرای عمومی و انقلاب ⇐ دادگاه کیفری یکِ مرکز استان، با حضور هیئتمنصفه.
- دادگاهِ کدام شهر
- دادسرای محل انتشار نشریه؛ رسیدگی دادگاه در مرکز همان استان.
- پیش از طرحِ دعوا
- احراز غیرعلنیبودن مذاکرات یا مشمولبودن مطلب بر تحقیقات ممنوعالانتشار و نبود مجوز قانونی؛ حفظ نسخه نشریه.
- اعتراض به رأی
- حکم جرم مطبوعاتی قابل فرجامخواهی در دیوان عالی کشور است؛ مهلت برای مقیم ایران ۲۰ روز و مقیم خارج دو ماه از ابلاغ.
- مستند
- ماده ۲۹ قانون مطبوعات؛ مواد ۳۰۵، ۴۲۸ و ۴۳۱ قانون آیین دادرسی کیفری.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ شکواییه؛ برای آغاز رسیدگی کیفری، شکواییه علیه مسئولان احتمالی انتشار در دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت میشود. اظهارنامه جایگزین شکواییه نیست. این موارد اصولاً در صلاحیت عادی دادگاه صلح نیستند و باید از مسیر کیفریِ جرائم مطبوعاتی پیگیری شوند.
هزینهها: هزینه ثبت شکواییه و ابلاغ طبق تعرفهٔ روز؛ هزینه احتمالی کارشناسی یا بررسی فنی طبق نظر مرجع رسیدگی؛ حقالوکاله در صورت داشتن وکیل. هزینه دادرسیِ دادخواست مطالبه خسارت، در صورت طرح آن، جداگانه محاسبه میشود.
- مدارک و مشخصات نشریه، شماره یا تاریخ انتشار، صفحه و متن یا تصویر مورد اعتراض را گردآوری و نسخههای قابل استناد را حفظ کنید.
- در صورت نداشتن حساب کاربری، در ثنا ثبتنام کنید و احراز هویت شوید.
- شکواییه را با شرح دقیق مطلب، زمان و محل انتشار، دلیل اعتراض و مشخصات مشتکیعنه تا حد امکان، از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید.
- ابلاغهای ثنا را پیگیری کنید؛ دادسرا ممکن است توضیح بخواهد، دلایل را بررسی کند یا پرونده را برای بررسی فنی ارجاع دهد.
- پس از تحقیقات مقدماتی، در صورت صدور کیفرخواست، پرونده به دادگاه کیفری یک ارجاع میشود؛ رسیدگی به جرائم مطبوعاتی با حضور هیئت منصفه و بهصورت علنی انجام میشود، مگر موارد استثنایی قانونی.
- در جلسه، دلایل و مستندات را ارائه و به پرسشهای دادگاه پاسخ دهید؛ رأی صادر و از طریق ثنا ابلاغ میشود.
مدتِ تقریبی: چند ماه تا بیش از یک سال؛ بسته به پرونده، تحقیقات، ارجاع کارشناسی، محل رسیدگی و زمان تشکیل جلسه متغیر است.
پس از رأی: رأی را از طریق ثنا پیگیری کنید. آرای جرائم مطبوعاتی طبق مقررات مربوط قابل رسیدگی در دیوان عالی کشور است؛ مهلت اعتراض اصولاً برای اشخاص مقیم ایران بیست روز و برای مقیمان خارج از کشور دو ماه از تاریخ ابلاغ است، مگر حکم خاص دیگری حاکم باشد. پس از قطعیت، اجرای مجازات از طریق اجرای احکام کیفری پیگیری میشود؛ مطالبه خسارت خصوصی ممکن است نیازمند طرح دعوای جداگانه باشد.
⚠ اشتباههای رایج:
- ثبت شکایت صرفاً علیه نام نشریه، بدون ذکر اشخاص مسئولِ قابل شناسایی یا توضیح نقش هر یک.
- ارائه تصویر بریده یا ناقص مطلب، بدون ذکر شماره، تاریخ و مشخصات انتشار.
- یکی دانستن هر محتوای ناخوشایند یا خلافعرف با جرم مطبوعاتی، بدون توضیح دقیق عنوان و دلیل شکایت.
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- مذاکرات یا جلسه علنی بوده است ⇐ وضعیت علنی یا غیرعلنیبودن از مرجع مربوط استعلام شود؛ انتشار مذاکرات علنی بهخودیخود مشمول این عنوان نیست
- انتشار با مجوز قانونی انجام شده است ⇐ مجوز و حدود شمول آن از مرجع صادرکننده بررسی شود
- مطلب پیشتر منتشر شده یا محرمانه نبوده است ⇐ منبع، وضعیت قانونیِ اطلاعات و انطباق آن با عنوان اتهامی بررسی شود
💡 نکته
نسخه کامل و دستنخورده مطلب و مشخصات دقیق انتشار را نگه دارید؛ حذف یا ویرایش محتوا را نیز با تاریخ و نشانی ثبت کنید.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🙋 به جوابتان نرسیدید؟ پرسشتان را در اتاقِ «کیفری و دادرسی کیفری» بنویسید؛ کارشناسان پاسخ میدهند. ورود به اتاق ←
