← صفحهٔ کاملِ «برداشت غیر مجاز از مزد کارگر توسط کارفرما»
🧭 کمک کن: برداشت غیر مجاز از مزد کارگر توسط کارفرما
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر برداشت از مزد اثباتپذیر نباشد ⇒ فیش حقوقی، رسید یا گردش حساب تهیه شود.
- اگر برداشت بابت یکی از موارد مجاز قانونی ادعا شده باشد ⇒ مبنا، مستندات و میزان آن بررسی شود.
- اگر خواسته، بازپرداخت مبلغ کسرشده باشد ⇒ مطالبه مالی از مسیر مراجع حل اختلاف کار نیز پیگیری شود؛ شکایت کیفری بهتنهایی موجب وصول خودکار وجه نیست.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
قرارداد و اسناد پرداخت، گردش حساب، فیش حقوقی، مکاتبات، شهادت همکاران، بازرسی و گزارش مرجع کار
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- دادگاه صلح، مستقیماً و بدون کیفرخواست؛ از حیث مجازاتِ جزای نقدی نسبیِ درجه هفت. مطالبه و استرداد مزدِ کسرشده، جداگانه در صلاحیت مراجع حل اختلاف کار است.
- دادگاهِ کدام شهر
- محل وقوع برداشت غیرمجاز از مزد؛ معمولاً محل کارگاه و پرداخت مزد.
- پیش از طرحِ دعوا
- شکایت قبلی در اداره کار الزامی نیست؛ تهیه قرارداد، فیش حقوقی، گردش حساب و گزارش بازرسی کار مفید است.
- اعتراض به رأی
- حکم کیفریِ صرفاً متضمن جزای نقدی در این عنوان، قطعی است؛ حکم غیابی، با شرایط قانونی، قابل واخواهی در همان دادگاه است.
- مستند
- مواد ۴۵، ۱۵۷، ۱۷۴ و ۱۸۵ قانون کار؛ ماده ۱۹ قانون مجازات اسلامی؛ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ برای رفتارهای جرمانگاریشده: شکواییه یا گزارشِ جرم؛ برای مطالبهٔ حق بیمه یا اعتراض به سابقه و مزایا: حسب موضوع، دادخواست به مرجع کار یا دیوان عدالت اداری؛ برای اعتراض به تصمیم یا مطالبه از سازمان تأمین اجتماعی، مسیر اداریِ مقرر نیز ممکن است لازم باشد.
هزینهها: هزینهٔ ثبت و دادرسی طبق تعرفهٔ روز؛ هزینهٔ ابلاغ و کارشناسی در صورت لزوم؛ هزینهٔ پیگیری یا وکیل، در صورت استفاده. گزارش جرم بهتنهایی به معنای اثبات اتهام یا تضمین مطالبهٔ خسارت نیست.
- عنوان دقیق موضوع را مشخص کنید: جرم، اختلاف کارگر و کارفرما، یا اعتراض به تصمیم سازمان؛ هرکدام مسیر جداگانه دارد.
- مدارک و تاریخها را گردآوری و در صورت نیاز، پیش از طرح دعوا از سازمان یا کارفرما پاسخ کتبی بگیرید.
- برای پیگیری قضایی، در ثنا ثبتنام کنید و شکواییه یا دادخواست مناسب را از دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید؛ گزارش را نیز میتوان به مرجع انتظامی یا قضایی اعلام کرد.
- در دعوای کار، ابتدا درخواست را به مرجع حل اختلاف کار صالح ارائه کنید؛ در اعتراض به تصمیم سازمان، تشریفات و مهلتهای ویژهٔ همان تصمیم را رعایت کنید.
- ابلاغها را در ثنا پیگیری کنید و در صورت ارجاع به کارشناسی یا مطالبهٔ سند، در مهلت مقرر پاسخ دهید.
- در رسیدگی کیفری، تحقیقات مقدماتی و سپس تصمیم دادسرا یا ارجاع به دادگاه انجام میشود؛ در مراجع دیگر، جلسه و بررسی اسناد طبق مقررات همان مرجع است.
مدتِ تقریبی: بسته به پرونده، نوع مرجع، نیاز به تحقیقات یا کارشناسی و اعتراض طرفین، از چند ماه تا بیشتر؛ مدت ثابت یا تضمینشدهای ندارد.
پس از رأی: مهلت و امکان اعتراض به رأی کیفری یا رأی مراجع کار و دیوان، با توجه به نوع رأی و مرجع صادرکننده متفاوت است؛ رأی قابل تجدیدنظر دادگاه صلح در مرجع تجدیدنظرِ مقرر قانونی پیگیری میشود. مهلت را از متن ابلاغیه و قانون مربوط بررسی کنید. اجرای حکم کیفری از اجرای احکام کیفری و اجرای محکومیت مالی از اجرای احکام مدنی پیگیری میشود؛ رأی مراجع کار و دیوان نیز از مسیر اجرایی مقرر برای همان مرجع اجرا میشود.
⚠ اشتباههای رایج:
- شکایت کیفری را بهجای دادخواست مطالبهٔ حق بیمه یا اعتراض به تصمیم سازمان ثبت میکنند.
- بدون تعیین دقیق رفتار، زمان، شخص مسئول و دلیل، شکایت کلی مطرح میکنند.
- ابلاغها و مهلت اعتراض یا مهلتهای ویژهٔ رسیدگی اداری را نادیده میگیرند.
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- برداشت با رضایت کارگر انجام شده است ⇐ رضایتنامه و حدود آن بررسی و با اسناد پرداخت و شرایط اخذ رضایت تطبیق داده شود.
- برداشت بابت بدهی یا خسارت بوده است ⇐ مبنای قانونی، میزان بدهی و مجازبودن کسر از مزد باید با سند احراز شود.
- مبلغ از مزد کسر نشده است ⇐ فیشها و گردش حساب دوره مربوط با سوابق پرداخت تطبیق داده شود.
💡 نکته
عنوانهای این دسته مسیر واحد ندارند؛ پیش از ثبت، مشخص کنید خواستهتان مجازاتِ مرتکب، دریافت حق بیمه، یا اعتراض به تصمیم سازمان است.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
