🧭 کمک کن: رفتار بر خلاف آیین نامه های اجرایی قانون راجع به اجازه قبول و اجرای اصول پیشنهادی توصیه نامه بین المللی شماره ۱۰۲ مربوط به رفاه اجتماعی کارگران
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر رفتارِ گزارششده با تکلیف مشخصی در آییننامههای اجراییِ مربوط منطبق نباشد ⇒ صرف عنوان کلیِ شکایت برای اثبات جرم کافی نیست.
- اگر مشتکیعنه و نقش او در رفتار روشن نباشد ⇒ مشخصات و نحوه انتساب رفتار باید تکمیل شود.
- اگر موضوع صرفاً اختلافِ حقوقی یا کارگری باشد و وصف کیفری نداشته باشد ⇒ پیگیری از مرجع صالحِ غیرکیفری نیز بررسی شود.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
اسناد و مکاتبات، گزارش بازرسی، شهادت شهود، تحقیق از مطلعان، استعلام از مراجع ذیربط، کارشناسی حسب مورد
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- بقای وصف کیفری و درجهٔ مجازات این عنوان: نامطمئن؛ در صورت وجود حکم کیفری لازمالاجرا با مجازات تعزیری درجهٔ هفت یا هشت، دادگاه صلح مستقیماً رسیدگی میکند، نه هیئتهای تشخیص و حل اختلاف کار.
- دادگاهِ کدام شهر
- حوزهٔ قضایی محل ارتکاب فعل یا ترک فعلِ موضوع مقررهٔ کیفری.
- پیش از طرحِ دعوا
- احراز آییننامهٔ لازمالاجرا، تکلیف نقضشده و ضمانت اجرای کیفری آن ضروری است؛ گزارش بازرسی کار مفید است.
- اعتراض به رأی
- در فرض صلاحیت دادگاه صلح، اگر مجازات قانونی حبس درجهٔ هفت باشد، تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر استان؛ سایر جرایم تعزیری درجهٔ هفت و هشت اصولاً قطعیاند. مهلت تجدیدنظر برای مقیم ایران ۲۰ روز و مقیم خارج دو ماه از ابلاغ رأی یا انقضای مهلت واخواهی است.
- مستند
- مادهٔ ۲ قانون مجازات اسلامی؛ مادهٔ ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف ۱۴۰۲؛ مواد ۳۱۰ و ۴۳۱ قانون آیین دادرسی کیفری. مستند اختصاصی جرم و مجازات: نامطمئن.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ برای رفتارهای جرمانگاریشده: شکواییه یا گزارشِ جرم؛ برای مطالبهٔ حق بیمه یا اعتراض به سابقه و مزایا: حسب موضوع، دادخواست به مرجع کار یا دیوان عدالت اداری؛ برای اعتراض به تصمیم یا مطالبه از سازمان تأمین اجتماعی، مسیر اداریِ مقرر نیز ممکن است لازم باشد.
هزینهها: هزینهٔ ثبت و دادرسی طبق تعرفهٔ روز؛ هزینهٔ ابلاغ و کارشناسی در صورت لزوم؛ هزینهٔ پیگیری یا وکیل، در صورت استفاده. گزارش جرم بهتنهایی به معنای اثبات اتهام یا تضمین مطالبهٔ خسارت نیست.
- عنوان دقیق موضوع را مشخص کنید: جرم، اختلاف کارگر و کارفرما، یا اعتراض به تصمیم سازمان؛ هرکدام مسیر جداگانه دارد.
- مدارک و تاریخها را گردآوری و در صورت نیاز، پیش از طرح دعوا از سازمان یا کارفرما پاسخ کتبی بگیرید.
- برای پیگیری قضایی، در ثنا ثبتنام کنید و شکواییه یا دادخواست مناسب را از دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید؛ گزارش را نیز میتوان به مرجع انتظامی یا قضایی اعلام کرد.
- در دعوای کار، ابتدا درخواست را به مرجع حل اختلاف کار صالح ارائه کنید؛ در اعتراض به تصمیم سازمان، تشریفات و مهلتهای ویژهٔ همان تصمیم را رعایت کنید.
- ابلاغها را در ثنا پیگیری کنید و در صورت ارجاع به کارشناسی یا مطالبهٔ سند، در مهلت مقرر پاسخ دهید.
- در رسیدگی کیفری، تحقیقات مقدماتی و سپس تصمیم دادسرا یا ارجاع به دادگاه انجام میشود؛ در مراجع دیگر، جلسه و بررسی اسناد طبق مقررات همان مرجع است.
مدتِ تقریبی: بسته به پرونده، نوع مرجع، نیاز به تحقیقات یا کارشناسی و اعتراض طرفین، از چند ماه تا بیشتر؛ مدت ثابت یا تضمینشدهای ندارد.
پس از رأی: مهلت و امکان اعتراض به رأی کیفری یا رأی مراجع کار و دیوان، با توجه به نوع رأی و مرجع صادرکننده متفاوت است؛ رأی قابل تجدیدنظر دادگاه صلح در مرجع تجدیدنظرِ مقرر قانونی پیگیری میشود. مهلت را از متن ابلاغیه و قانون مربوط بررسی کنید. اجرای حکم کیفری از اجرای احکام کیفری و اجرای محکومیت مالی از اجرای احکام مدنی پیگیری میشود؛ رأی مراجع کار و دیوان نیز از مسیر اجرایی مقرر برای همان مرجع اجرا میشود.
⚠ اشتباههای رایج:
- شکایت کیفری را بهجای دادخواست مطالبهٔ حق بیمه یا اعتراض به تصمیم سازمان ثبت میکنند.
- بدون تعیین دقیق رفتار، زمان، شخص مسئول و دلیل، شکایت کلی مطرح میکنند.
- ابلاغها و مهلت اعتراض یا مهلتهای ویژهٔ رسیدگی اداری را نادیده میگیرند.
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- تکلیف یا مقرره مشخصی نقض نشده است ⇐ متن دقیق مقرره، تکلیف مربوط و مدارک وقوع رفتار ارائه شود
- رفتار به شخص یا واحد دیگری منتسب است ⇐ نقش هر شخص با اسناد، مکاتبات و تحقیقات روشن شود
- موضوع اختلاف کارگری است و جرم نیست ⇐ وصف کیفری رفتار و مستند قانونی آن جداگانه بررسی شود
💡 نکته
عنوانهای این دسته مسیر واحد ندارند؛ پیش از ثبت، مشخص کنید خواستهتان مجازاتِ مرتکب، دریافت حق بیمه، یا اعتراض به تصمیم سازمان است.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🙋 به جوابتان نرسیدید؟ پرسشتان را در اتاقِ «کار و رفاه اجتماعی» بنویسید؛ کارشناسان پاسخ میدهند. ورود به اتاق ←
