🧭 کمک کن: بر علیه کسی که بدون گواهینامه رسمی اقدام به رانندگی نماید موضوع ماده 723 قانون مجازات اسلامی
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر هویت راننده معلوم نباشد ⇒ مشخصات ظاهری، شماره پلاک یا هر سرنخ شناسایی ارائه شود.
- اگر نداشتن گواهینامه صرفاً بر پایه حدس باشد ⇒ درخواست استعلام از مرجع راهنمایی و رانندگی مطرح شود.
- اگر موضوع در حوزه قضایی دیگری رخ داده باشد ⇒ شکواییه برای مرجع صالح محل وقوع ارسال شود.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
گزارش ضابطان، استعلام از مرجع راهنمایی و رانندگی، شهادت شهود، تصاویر و فیلم، تحقیق محلی
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- دادگاه صلح، مستقیماً و بدون کیفرخواست؛ چه برای بار نخست و چه در فرض تکرار موضوع ماده ۷۲۳.
- دادگاهِ کدام شهر
- محل وقوع رانندگی بدون گواهینامه.
- پیش از طرحِ دعوا
- اقدام مقدماتی الزامی ندارد؛ گزارش پلیس و استعلام وضعیت گواهینامه از راهور.
- اعتراض به رأی
- رأی مربوط به بار نخست، به لحاظ درجه هشت بودن جرم، قطعی است؛ در فرض تکرار موضوع ماده ۷۲۳، به لحاظ پیشبینی حبس درجه هفت، ظرف ۲۰ روز برای مقیم ایران و دو ماه برای مقیم خارج، قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر استان است.
- مستند
- ماده ۷۲۳ کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی؛ ماده ۱۹ قانون مجازات اسلامی؛ ماده ۱۲ و تبصرههای ۱ و ۵ آن از قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲؛ مواد ۳۱۰ و ۴۳۱ قانون آیین دادرسی کیفری.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ شکواییه؛ برای جرایم مطبوعاتی نیز شکواییه با ذکر دقیق مطلب یا تصویر منتشرشده و مشخصات نشریه؛ اظهارنامه جایگزین شکواییه نیست.
هزینهها: هزینهٔ ثبت و خدمات قضایی طبق تعرفهٔ روز؛ هزینهٔ احتمالی کارشناسی، استعلام و ابلاغ؛ حقالوکاله در صورت استفاده از وکیل. هزینهها و شیوهٔ پرداخت را دفتر خدمات قضایی یا مرجع رسیدگی اعلام میکند.
- مدارک و ادله را گردآوری کنید؛ در مزاحمت تلفنی، پیامها، سوابق تماس و مشخصات شماره را حفظ کنید و از دستکاری یا انتشار عمومی آنها بپرهیزید.
- در ثنا ثبتنام کنید و شکواییه را از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید؛ زمان، مکان و شرح هر رفتار را جداگانه و روشن بنویسید.
- شمارهٔ پیگیری را نگه دارید و ابلاغهای ثنا را مرتب بررسی کنید؛ مرجع رسیدگی ممکن است توضیح، اصل مدارک یا معرفی شاهد بخواهد.
- در تحقیقات دادسرا حاضر شوید و ادله را ارائه کنید؛ حسب مورد، استعلام مخابراتی، بررسی نسخهٔ نشریه یا نظر کارشناسی درخواست میشود.
- پس از تصمیم دادسرا، در صورت ارجاع پرونده در دادگاه حاضر شوید؛ دربارهٔ جرایم مطبوعاتی تشریفات ویژه و حضور هیئت منصفه طبق قانون رعایت میشود.
- رأی یا تصمیم نهایی را از طریق ابلاغ الکترونیکی دریافت و مفاد آن و مهلت اعتراض را بررسی کنید.
مدتِ تقریبی: بسته به پرونده، تحقیقات، نیاز به کارشناسی و وقت رسیدگی؛ از چند ماه تا بیشتر، بدون تضمین زمان معین.
پس از رأی: حسب نوع و قطعی یا قابلاعتراض بودن رأی، اعتراض در مرجع تجدیدنظر صالح یا فرجامخواهی در دیوان عالی کشور ممکن است؛ مهلت معمول اعتراض برای اشخاص مقیم ایران ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ است، اما نوع رأی و استثناهای قانونی باید بررسی شود. پس از قطعیشدن، اجرای مجازات از طریق اجرای احکام کیفری انجام میشود؛ مطالبهٔ خسارت خصوصی ممکن است نیازمند دادخواست باشد.
⚠ اشتباههای رایج:
- طرح شکایت با عنوان کلی، بدون شرح دقیق رفتار، زمان، مکان و نقش هر شخص
- پاککردن پیامها یا ارائهٔ تصویر ناقص و دستکاریشده از ادلهٔ دیجیتال
- یکیدانستن هر اختلاف یا تماس ناخواسته با جرم، بدون ارائهٔ قرائن و درخواست بررسی قانونی
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- گواهینامه معتبر داشتهام ⇐ درخواست بررسی اعتبار و سوابق گواهینامه در تاریخ وقوع از مرجع راهنمایی و رانندگی
- من راننده نبودهام ⇐ درخواست شناسایی راننده از طریق شهود، تصاویر، گزارش ضابطان یا سایر قرائن
- وسیله نقلیه در محل یا زمان اعلامشده نبوده است ⇐ درخواست بررسی گزارشها، تصاویر و قرائن زمانی و مکانی
💡 نکته
در اتهامهای مربوط به ازدواج، علم و آگاهی اشخاص به زوجیت یا عده و وقوع عقد اهمیت دارد؛ صرف ادعا برای اثبات جرم کافی نیست.
🗂 نمونهمتنهای آماده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🙋 به جوابتان نرسیدید؟ پرسشتان را در اتاقِ «ادله اثبات، کارشناسی رسمی و پزشکی قانونی» بنویسید؛ کارشناسان پاسخ میدهند. ورود به اتاق ←
