🧭 کمک کن: علیه یکی از اعضای نیروهای مسلح که بدون مجوز قانونی شخصی را توقیف یا حبس یا عنفا مخفی نموده است
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر شخص هنوز در بازداشت یا محل نامعلوم است ⇒ فوریت موضوع و آخرین محل یا نشانی معلوم را صریحاً اعلام کنید و درخواست اقدام فوری برای یافتن او را مطرح کنید.
- اگر دستور یا مجوز قانونی ادعا شده است ⇒ مرجع صادرکننده، تاریخ و مشخصات دستور را تا حد امکان اعلام کنید تا بررسی شود.
- اگر مشتکیعنه عضو نیروهای مسلح است ⇒ یگان، سمت و ارتباط رفتار با وظیفه را ذکر کنید تا مرجع صالح با توجه به اوضاع پرونده تعیین شود.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
اظهارات شاکی و شخص توقیفشده، شهادت شهود و مطلعان، اسناد و پیامها، استعلام از یگان و محلهای نگهداری، بررسی دستورها و سوابق بازداشت، معاینه و نظریه پزشکی قانونی در صورت وجود آسیب
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- اگر رفتار مرتبط با وظایف خاص نظامی یا انتظامی باشد، دادسرای نظامی ⇐ دادگاه نظامی دو؛ اگر جرم عمومی یا در مقام ضابط دادگستری باشد، دادسرای عمومی و انقلاب ⇐ دادگاه کیفری دو.
- دادگاهِ کدام شهر
- محل وقوع جرم؛ در صلاحیت نظامی، مرجع نظامیِ حوزه مربوط.
- پیش از طرحِ دعوا
- الزامی ندارد؛ معرفی محل نگهداری، شهود و ارائه مدارک توقیف یا حبس مفید است.
- اعتراض به رأی
- حکم قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر نظامی استان یا، در مسیر عمومی، دادگاه تجدیدنظر استان است؛ مهلت برای مقیم ایران ۲۰ روز و مقیم خارج دو ماه از ابلاغ.
- مستند
- اصل ۱۷۲ قانون اساسی؛ مواد ۳۰۱، ۳۱۰، ۴۳۱ و ۵۹۷ قانون آیین دادرسی کیفری؛ ماده ۵۸۳ قانون مجازات اسلامی، بخش تعزیرات.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ شکواییه؛ برای اعلام فوری خطر یا وقوع جرم نیز گزارش به پلیس یا دادسرا. اگر مطالبهٔ دیه یا خسارت دارید، آن را جداگانه یا در چارچوب مجازِ پروندهٔ کیفری پیگیری کنید.
هزینهها: هزینهٔ ثبت شکواییه طبق تعرفهٔ روز؛ هزینههای احتمالی پزشکی قانونی، کارشناسی، ابلاغ یا نگهداری و بررسی ادله طبق مورد. پرداخت هزینهها بهتنهایی اثبات جرم را تضمین نمیکند.
- اگر خطر فوری، جراحت، کودکِ در معرض خطر یا احتمال از بین رفتن دلیل وجود دارد، با پلیس تماس بگیرید و برای درمان یا حفاظت فوری اقدام کنید.
- مدارک و شواهد را حفظ کنید؛ از صحنه یا آثار جرم عکس بگیرید و مشخصات شاهدان، زمان و محل دقیق را یادداشت کنید، اما ادله را دستکاری نکنید.
- در سامانهٔ ثنا ثبتنام کنید و شکواییه را از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید؛ شرح واقعه را دقیق و به ترتیب زمانی بنویسید و رفتار هر متهم را جداگانه توضیح دهید.
- شکواییه به مرجع قضایی صالح ارجاع میشود؛ ممکن است تحقیقات اولیه به پلیس یا ضابطان قضایی سپرده شود.
- در تحقیقات، اظهارات خود را کامل و مستند بیان کنید؛ در صورت لزوم، برای معاینهٔ پزشکی قانونی، کارشناسی، بررسی محل یا استماع شهادت اقدام میشود.
- پس از تحقیقات، دادسرا دربارهٔ ادامهٔ تعقیب تصمیم میگیرد؛ در صورت صدور کیفرخواست، پرونده برای رسیدگی به دادگاه کیفری صالح فرستاده میشود.
- در جلسهٔ دادگاه حاضر شوید، ادله و شهود را معرفی کنید و در صورت مطالبهٔ دیه یا خسارت، خواسته و مستندات آن را در مسیر قانونی ارائه دهید.
مدتِ تقریبی: از چند ماه تا بیشتر؛ بسته به پرونده، نیاز به تحقیقات، پزشکی قانونی یا کارشناسی، شناسایی متهمان و حجم کار مرجع رسیدگی.
پس از رأی: رأی دادگاه کیفری بسته به نوع جرم و مجازات، قابل اعتراض یا قطعی است؛ در موارد قابل تجدیدنظر، مهلت معمول برای اشخاص مقیم ایران ۲۰ روز و برای مقیمان خارج از کشور دو ماه از تاریخ ابلاغ است، مگر موارد استثنایی. مرجع اعتراض حسب مورد دادگاه تجدیدنظر استان یا مرجع مقرر قانونی است. پس از قطعیت، اجرای حکم از طریق اجرای احکام کیفری پیگیری میشود؛ دیه یا خسارت نیز طبق مفاد رأی و تشریفات مربوط اجرا خواهد شد.
⚠ اشتباههای رایج:
- نوشتن عنوان اتهام بدون شرح دقیق رفتار، زمان، مکان و نقش هر شخص.
- حذف مدارک، پیامها یا تصاویر یا دستکاری صحنه و ادله پیش از بررسی مرجع قضایی.
- تصور اینکه ثبت شکایت بهتنهایی برای اثبات ادعا کافی است یا مهلت اعتراض را میتوان نادیده گرفت.
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- این شخص یا این مأمور دخالتی نداشته است ⇐ اطلاعات شناسایی، یگان، محل، زمان و قرائن موجود را ارائه و استعلام و تحقیق را درخواست کنید.
💡 نکته
در پروندههای مربوط به کودک یا خطر جانی، اقدام فوری برای حفاظت و گزارش به پلیس را مقدم بر جمعآوری شخصیِ ادله بدانید.
🗂 نمونهمتنهای آماده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
