← صفحهٔ کاملِ «اعلام انفساخ عقد بیع بعلت تحقق شرط فاسخ»
🧭 کمک کن: اعلام انفساخ عقد بیع بعلت تحقق شرط فاسخ
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر شرط فاسخ در قرارداد روشن و معتبر نباشد ⇒ انفساخ بر پایهٔ آن قابل اثبات نیست.
- اگر رویدادِ مقرر در شرط محقق نشده باشد ⇒ دعوای اعلام انفساخ مبنای کافی ندارد.
- اگر اختلاف دربارهٔ تفسیر یا تحقق شرط وجود داشته باشد ⇒ متن کامل قرارداد و مدارک تحقق شرط ارائه شود.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
قرارداد و پیوستهای آن، اسناد و مکاتبات، شهادت، کارشناسی در صورت نیاز، استعلام از مراجع مرتبط و سایر قرائن و امارات
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- دعوای مالی؛ دادگاه صلح تا نصاب قانونی و دادگاه عمومی حقوقی بیش از آن.
- دادگاهِ کدام شهر
- اگر بیع مربوط به مال غیرمنقول باشد، محل وقوع ملک؛ در بیع مال منقول، اقامتگاه خوانده یا محل انعقاد قرارداد یا اجرای تعهد.
- پیش از طرحِ دعوا
- احراز مفاد شرط فاسخ و اثبات تحقق آن؛ اظهارنامه برای اعلام تحقق انفساخ مفید است، اما اصولاً انفساخ به اعلام اراده جدید نیاز ندارد، مگر مفاد قرارداد اقتضای دیگری داشته باشد.
- اعتراض به رأی
- رأی دادگاه عمومی حقوقی قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر استان است؛ رأی مالی دادگاه صلح در صورت تجاوز خواسته از نصف نصاب صلاحیت آن قابل تجدیدنظر است. مهلت برای مقیم ایران ۲۰ روز و مقیم خارج دو ماه از ابلاغ است.
- مستند
- مواد ۱۰ و ۲۱۹ قانون مدنی؛ مواد ۱۱ تا ۱۳ قانون آیین دادرسی مدنی؛ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ دادخواستِ حقوقی برای اعلامِ بیاعتباری، بطلان، انفساخ یا احرازِ وضعیتِ حقوقی؛ درخواستِ ثبتی برای دریافت یا اصلاح اطلاعات و مدارک پلاک ثبتی؛ اظهارنامه یا سند رسمی برای اعلام رضایت، اگر هدف صرفاً اعلام اراده باشد و اختلافی وجود نداشته باشد
هزینهها: هزینه دادرسی متناسب با مالی یا غیرمالی بودن خواسته و طبق تعرفهٔ روز؛ هزینه ابلاغ و در صورت ارجاع، کارشناسی؛ هزینه دریافت سوابق یا خدمات ثبتی طبق تعرفهٔ روز؛ حقالوکاله در صورت استفاده از وکیل.
- مدارک و قراردادها را گردآوری کنید و مشخص کنید دقیقاً چه وضعیت حقوقی باید اعلام شود و چه اثر عملی از رأی انتظار دارید.
- اگر موضوع به پلاک یا سابقه ثبتی مربوط است، ابتدا سوابق لازم را از اداره ثبت پیگیری کنید؛ برای اعلام رضایتِ بدون اختلاف، اظهارنامه یا سند رسمی را بررسی کنید.
- در سامانه ثنا ثبتنام کنید و دادخواست را از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی، با درج خواسته، دلایل و مشخصات خواندگان ثبت کنید.
- ابلاغ دادخواست و وقت رسیدگی را از ثنا پیگیری کنید و اصل مدارک را برای جلسه آماده داشته باشید.
- در جلسه، ذینفع بودن و اثر حقوقیِ مورد درخواست را توضیح دهید؛ در صورت نیاز، دادگاه ممکن است استعلام ثبتی یا کارشناسی انجام دهد.
- رأی بدوی صادر و از طریق ثنا ابلاغ میشود.
مدتِ تقریبی: بسته به پرونده، چند ماه تا بیش از یک سال؛ استعلام ثبتی، کارشناسی، تعدد خواندگان و اعتراض به رأی میتواند زمان را افزایش دهد.
پس از رأی: رأی قابل تجدیدنظرخواهی، در موارد قانونی، در مهلت ۲۰ روز برای اشخاص مقیم ایران و دو ماه برای اشخاص مقیم خارج از کشور است؛ مرجع تجدیدنظر، دادگاه تجدیدنظر استان است. فرجامخواهی فقط در مواردی ممکن است که قانون اجازه داده باشد. رأیِ صرفاً اعلامی ممکن است اجرای مادی نداشته باشد؛ اگر ثبت یا تحویل مال نیز لازم است، حسب مورد باید درخواست یا دعوای اجراییِ جداگانه مطرح شود.
⚠ اشتباههای رایج:
- درخواست اعلامِ کلی و مبهم، بدون تعیین دقیق قرارداد، پلاک، شرط یا وضعیت حقوقی مورد اختلاف
- طرح دعوا بدون اثبات نفع قانونی یا بدون طرف دعوا قرار دادن اشخاصی که رأی بر حقوقشان اثر میگذارد
- تصور اینکه رأی اعلامی بهتنهایی موجب اصلاح سند یا دفتر املاک میشود
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- شرط فاسخ محقق نشده است ⇐ رویداد مقرر و زمان وقوع آن با اسناد، شهادت یا کارشناسی اثبات شود.
- شرط مبهم یا ناظر به امر دیگری است ⇐ متن کامل قرارداد و قرائن زمان انعقاد برای تفسیر ارائه شود.
- قرارداد پس از تحقق شرط ادامه یافته یا طرفین آن را تغییر دادهاند ⇐ توافق یا رفتار بعدی طرفین و اثر حقوقی آن بررسی و مستند شود.
💡 نکته
اگر فقط اعلام رضایت مدنظر است و اختلافی وجود ندارد، پیش از طرح دعوا امکان تنظیم اظهارنامه یا سند رسمی را بررسی کنید.
🗂 نمونهمتنهای آماده
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
