← صفحهٔ کاملِ «شکایت از خودداری از بیمه کردن کارگر»
🧭 کمک کن: شکایت از خودداری از بیمه کردن کارگر
به چند پرسشِ ساده پاسخ دهید تا متنِ «خواسته»، مدارک، مرجع و مراحلِ کار آماده شود. پاسخهایتان فقط روی همین دستگاه میماند و جایی فرستاده نمیشود.
✅ پیش از شروع
- اگر رابطهٔ کاری یا مدتِ اشتغال محل اختلاف است ⇒ مدارک و شهودِ اثباتکنندهٔ کار و مدت آن را ارائه کنید.
- اگر بخشی از سابقه بیمه ثبت شده است ⇒ دورههای ثبتشده و ثبتنشده را جداگانه مشخص کنید.
- اگر هدف، ثبت سابقه و مطالبهٔ حق بیمه است ⇒ موضوع را از مسیرِ ادارهٔ کار و سازمان تأمین اجتماعی نیز پیگیری کنید؛ شکایت کیفری بهتنهایی جایگزینِ ثبت سابقه یا رسیدگی به مطالبات بیمهای نیست.
📝 متنِ خواستهٔ شما
📄 مدارکی که آماده کنید
⚖ راههای اثبات
قرارداد و مدارکِ اشتغال، سوابق بیمه، فیش و رسیدِ مزد، دفاتر و اسنادِ کارگاه، شهادت همکاران و مطلعان، بازرسی و تحقیق از محل کار، استعلام از سازمان تأمین اجتماعی، سایر قرائن و امارات
📍 کجا مراجعه کنم؟
- مرجعِ صالح
- برای تعقیب کیفری کارفرما: دادگاه صلح، مستقیم و بدون کیفرخواست؛ جزای نقدی نسبی این جرم، درجه هفت محسوب میشود. مطالبه احراز سابقه کار و الزام به بیمهپردازی، از مسیر مراجع حل اختلاف کار و سازمان تأمین اجتماعی پیگیری میشود.
- دادگاهِ کدام شهر
- دادگاه صلح محل وقوع تخلف؛ معمولاً محل کارگاه.
- پیش از طرحِ دعوا
- گردآوری مدارک اشتغال و عدم پرداخت حق بیمه؛ در صورت اختلاف درباره رابطه کار یا مدت اشتغال، اخذ رأی مرجع حل اختلاف کار مفید است.
- اعتراض به رأی
- حکم کیفریِ صرفاً متضمن جزای نقدی درجه هفت، قطعی است.
- مستند
- مواد ۱۴۸ و ۱۸۳ قانون کار؛ رأی وحدت رویه شماره ۷۵۹ هیئت عمومی دیوان عالی کشور؛ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲.
🪜 روندِ کار
چه برگهای؟ برای اختلافی که مستقیماً از رابطهٔ کار ناشی میشود، درخواست رسیدگی در ادارهٔ کار و هیئت تشخیص؛ برای دعوای مستقلِ استرداد سند یا مال، مطالبهٔ خسارت یا وجهالتزام، دادخواست حقوقی. اگر احتمال اجرای چک وجود دارد، حسب مورد درخواست دستور موقت یا تأمین خواسته نیز مطرح میشود.
هزینهها: در دادگاه، هزینهٔ دادرسی طبق تعرفهٔ روز و با توجه به مالی یا غیرمالی بودن خواسته؛ هزینهٔ ابلاغ، کارشناسی، تأمین خواسته یا دستور موقت در صورت درخواست؛ هزینهٔ اجرای حکم و حقالوکاله در صورت استفاده از وکیل. رسیدگی در مراجع حل اختلاف کار اصولاً مانند دعوای حقوقی مستلزم پرداخت هزینهٔ دادرسی نیست؛ هزینههای احتمالی کارشناسی یا اجرای رأی جداگانه است.
- قرارداد کار، رسید تحویل سند یا مال، مکاتبات و مدارک مربوط به علتِ سپردن تضمین و پایان رابطهٔ کاری را گردآوری کنید.
- اگر اختلاف از اجرای رابطهٔ کار ناشی است، درخواست را از مسیر ادارهٔ کار ثبت کنید؛ اگر خواستهٔ مستقل حقوقی دارید، دادخواست را از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت کنید.
- برای دادخواست حقوقی، در سامانهٔ ثنا ثبتنام کنید؛ خواسته، بهای خواسته، دلایل و نشانی خوانده را دقیق درج کنید.
- پس از ارجاع، ابلاغها را در ثنا یا سامانهٔ مربوط به ادارهٔ کار پیگیری کنید و در مهلت مقرر پاسخ دهید.
- در جلسه، رابطهٔ سند یا مال با کار و تضمینی بودن آن را توضیح دهید؛ اصل مدارک و نسخههای خوانا را ارائه کنید.
- اگر اصالت سند، میزان خسارت یا انجام تعهد محل اختلاف باشد، دادگاه یا مرجع رسیدگی ممکن است کارشناسی یا ارائهٔ توضیح تکمیلی بخواهد.
- رأی یا تصمیم را از سامانهٔ ابلاغ دریافت کنید و مهلت اعتراض را از تاریخ ابلاغ بسنجید.
مدتِ تقریبی: از چند ماه تا بیش از یک سال تا رأی بدوی، بسته به مرجع صالح، ابلاغ، اعتراض طرف مقابل و نیاز به کارشناسی؛ در مراجع کار نیز زمان رسیدگی بسته به پرونده و محل متفاوت است.
پس از رأی: رأی دادگاه، در صورت قابل تجدیدنظر بودن، در مهلت قانونی از تاریخ ابلاغ در دادگاه تجدیدنظر استان قابل اعتراض است؛ مهلت معمول برای اشخاص مقیم ایران بیست روز و برای مقیم خارج دو ماه است. فرجامخواهی فقط در مواردی که قانون اجازه داده ممکن است. رأی هیئت تشخیص نیز در مهلت قانونی قابل اعتراض در هیئت حل اختلاف است. پس از قطعیشدن رأی، اجرای آن از اجرای احکام دادگستری یا مرجع اجرای مربوط پیگیری میشود؛ برای وصول وجه چک، مسیرهای قانونی دیگر از جمله اجرای ثبت نیز ممکن است قابل بررسی باشد.
⚠ اشتباههای رایج:
- طرح دعوا در مرجعی که با توجه به منشأ اختلاف صلاحیت ندارد، بدون تفکیکِ اختلاف کار از دعوای مستقل حقوقی
- نداشتن رسید یا دلیل روشن بر اینکه سند یا مال بهعنوان تضمین یا امانت تحویل شده است
- مطالبهٔ خسارت یا وجهالتزام بدون اثبات نقض تعهد، میزان خسارت یا اعتبار شرط قراردادی
🛡 طرفِ مقابل چه میگوید و پاسخش چیست؟
- رابطهٔ کاری وجود نداشته و شخص پیمانکار بوده است ⇐ ارائهٔ قرائنِ تبعیت کاری، انجام کار در محل و تحت نظارتِ کارفرما و مدارک پرداخت مزد
- کارگر در دورهٔ مورد ادعا کار نکرده است ⇐ ارائهٔ اسناد حضور، پیامها، پرداختها و شهادت همکاران
- کارفرما حق بیمه را پرداخت کرده است ⇐ درخواستِ استعلام از سازمان تأمین اجتماعی و تطبیقِ سابقه با دورهٔ اشتغال
💡 نکته
اگر چک یا سفتهٔ تضمینی هنوز نزد کارفرماست، در صورت خطرِ وصول یا انتقال، فوراً دربارهٔ تأمین خواسته یا دستور موقت اقدام کنید.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
