اجل
جستجوی «اجل» در متنِ قوانین، آرا و نظریات
معنی و توضیح
روابطِ واژه
نقشهٔ روابط
در روابطِ واژه‌های دیگر
زمان تأدیه (مفاهیم نزدیک) · دین مؤجل (مفاهیم نزدیک) · دین مؤجل (هم‌خانواده) · مهر مؤجل (مفاهیم نزدیک) · مهر مؤجل (هم‌خانواده) · بیع مطلق (مفاهیم نزدیک) · بیع مؤجل (مفاهیم نزدیک) · سقوط حق حبس (مفاهیم نزدیک)
ریشه و سیرِ واژه
- معنای اولیه
- اجل در لغت به‌معنای هنگام، زمان، وقت معین و محدود، دهخدا، علی اکبر، لغت نامه دهخدا. نهایت زمان عمر ، هنگام مرگ ، جر، خلیل، فرهنگ لاروس. مدت تعیین شده برای امور مثل نهایت مدت برای ادای قرض جر، خلیل، فرهنگ لاروس. معین، محمد، فرهنگ فارسی معین. و پایان عمر انسان‌ها، امت‌ها و موجودات، راغب اصفهانی، حسین، مفردات راغب، ص۱۱. فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج۶، ص۱۷۸. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان، ج۴، ص۴۲۳. «مدّت هر پدیده» فیومی، احمدبن محمد، المصباح المنیر، ج۱، ص۹. جوهری، اسماعیل، الصحاح تاج اللغة و صحاح العربیه، ج۴، ص۱۶۲۱. ابن منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، ج۱۱، ص۱۱. و «انتهای وقت» ابن فارس، احمد، معجم مقاییس‌اللغه، ج۱، ص۶۴. زبیدی، مرتضی، تاج‌العروس من جواهرالقاموس، ج۱۴، ص۱۲. ابن منظور
مفهوم
اَجَل، سرآمد زمانی یا تمام مدّت هر پدیده، کار یا موجود می‌باشد و در علم کلام ، مدّت عمر انسان و زمان فرا رسیدن مرگ انسان را نیز اجل می‌گویند
مفاهیمِ مجاور و مرزشان
- مسمی — در قرآن می‌خوانیم: «هو الّذی خلقکم من طین ثمّ قضی اجلا واجل مسمّی عنده ثمّ انتم تمترون؛ انعام/سوره۶، آیه۲. او کسی است که شما را از گل آفرید؛ سپس مدتی مقرر داشت (تا انسان تکامل یابد)؛ و اجل حتمی نزد اوست (و فقط او از آن آگاه است). با این همه، شما ( مشرکان در توحید و یگانگی و قدرت او) تردید می‌کنید!». جمله «ثمّ قضی اجلا و اجل مسمّی عنده» اشاره به دو اجل است: اجل مقضی (معلّق)؛ اجل مسمّا (محتوم). برخی وجوه فراوانی برای توجیه دو اجل ذکر کرده و بی‌ترجیح و انتخاب از آن‌ها گذشتند. جوادی آملی، عبدالله،
آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم