آیین‌نامه
آیین نامه اجرایی تشکیلات، انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی روستا و نحوه انتخاب دهیار با اصلاحات و الحاقات بعدی
هيأت وزيران در جلسه مورخ ۱۱ /۱ /۱۳۷۸ بنا به پيشنهاد وزارت كشور و به استناد ماده (۹۴) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران مصوبه ۱۳۷۵ آيين نامه اجرايي تشكيلات، انتخابات داخلي و امور مالي شوراهاي اسلامي روستاها و نحوه انتخاب دهيار را به شرح زير تصويب نمود:
آيين نامه اجرايي تشكيلات، انتخابات داخلي و امور مالي شوراهاي اسلامي روستا و نحوه انتخاب دهيار
مصوب 1378,01,11
با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده ۱ – در اين آيين نامه جهت رعايت اختصار به جاي عبارت «قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران مصوب ۱ /۳ /۱۳۷۵» عبارت «قانون شوراهاي اسلامي كشور» و به جاي عناوين «شوراي اسلامي روستا» و «حوزه انتخابيه شوراي اسلامي روستا» به ترتيب از كلمه هاي «شورا» و «روستا» استفاده مي شود.
ماده 2 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – اعضاي شورا موظفند، حداكثر ظرف مدت يك هفته پس از قطعي شدن انتخابات در روزي كه بخشداري بطور كتبي اعلام مي نمايد، اولين جلسه خود را در حضور بخشدار يا نماينده وي عدم حضور دعوت كننده يا نماينده وي مانع از تشكيل جلسه نخواهد بودو به رياست مسن ترين عضو حاضر تشكيل دهند و به شرح زير سوگند ياد كنند و آن را امضاء نمايند:
«من در برابر كلام الله مجيد، به خداوند متعال سوگند ياد مي كنم و با تكيه بر شرف انساني خويش تعهد مي نمايم كه در حفظ امانت و انجام هر چه بهتر وظايفم و خدمت به مردم كوشا باشم و قانون اساسي و ساير قوانين و مقررات كشور را در چارچوب وظايف و اختيارات خود مراعات نمايم و در همه زمينه ها عدالت و انصاف را در نظر داشته، و مادام كه در شوراي اسلامي روستا عضويت دارم در رعايت صرفه و صلاح و پيشرفت امور روستا اهتمام نمايم.»
تبصره ۱ – پيروان اقليتهاي ديني رسمي، به جاي كلام الله مجيد بايد به كتاب مقدس خود سوگند ياد كنند.
تبصره 2 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – هرگاه فرد جديدي به عضويت اصلي شورا داخل شود، موظف است در ابتداي اولين جلسه حضور در شورا، به ترتيب مذكور، سوگند ياد نمايد.
ماده ۳ – سمت اعضا در شوراهاي با پنج عضو عبارت از رييس، نايب رييس و حداقل يك منشي و در شوراهاي داراي سه عضو رييس، نايب رييس و منشي مي باشد؛ كه براي مدت دو سال از سوي اعضاي شورا انتخاب مي شوند.
ماده 4 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – در اولين جلسه شورا، پس از انجام مراسم تحليف، اعضاي حاضر بايد اقدام به برگزاري انتخابات داخلي نموده از بين خود هيأت رييسه شوراي مذكور، در ماده (3) اين آيين نامه را براي مدت دو سال انتخاب نمايند.
ماده ۵ – در صورتي كه هر يك از اعضاء بنا به دلايلي از عضويت شورا خارج شود، شورا موظف است در اولين جلسه پس از قطعيت يافتن خروج آن عضو، مراتب را كتباً به بخشداري محل گزارش دهد تا بخشداري از اعضاي علي البدل با احتساب آراي آنان دعوت به شركت در جلسات و طي مراحل مورد نياز مانند صدور كارت شناسايي و اطلاع از سمت عضو جديد در شورا را بنمايد.
تبصره (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) ـ در صورتي كه عضو خارج شده از شورا رييس يا نايب رييس يا منشي باشد، شورا بايد در جلسه اي، رييس يا نايب رييس يا منشي را حسب مورد براي مدت باقيمانده هيأت رئيسه انتخاب نمايد.
ماده ۶ – فرد يا افرادي كه از عضويت شورا خارج مي شوند، موظفند حداكثر ظرف مدت دو روز پس از قطعيت خروج، كارت عضويت خود را تحويل بخشداري ذي ربط نمايند و رسيد دريافت دارند.
ماده ۷ – مهر شورا، حداكثر ظرف مدت يك هفته، از شروع به كار رسمي شورا توسط بخشدار، تحويل رييس شورا مي گردد.
ماده 8 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – اعضاي شورا، حق تفويض اختيارات خ. ر. ب. سايرين اعم از عضو و غيرعضو ندارند.
ماده ۹ – شوراي روستاهاي واقع در حريم شهرها، موظف به رعايت مقررات مربوط به حريم شهرها مي باشند.
ماده 10 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – رييس شورا مانند ساير اعضاء داراي يك حق رأي مي باشد و وظايف او عبارت است از تنظيم پيشنهاد بودجه شورا تعيين زمان و اداره جلسات عادي، فوق العاده شورا و در صورت لزوم، دعوت از اعضاء جهت شركت در جلسات، تقسيم كار بين اعضاء براي پيگيري مصوبات، دفاع از حقوق و منافع شورا در مقابل غير و اقامه دعوي، درخواست گزارش كار از اعضاء، امضاء و مهر كردن كليه اسناد و مكاتبات شورا، ايجاد هماهنگي و ارتباط با شوراي اسلامي بخش، دهداري و ساير دستگاههاي اجرايي، پيگيري امور مربوط به دهياري و درخواست گزارش كتبي عملكرد ماهانه از دهيار.
تبصره - در صورت عدم حضور رييس شورا، مسؤوليت اداره جلسات شورا و ساير وظايف به عهده نايب رييس آن مي باشد.
ماده 11 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – وظايف منشي يا منشيان شورا عبارت از تهيه و تدوين صورتجلسات، تهيه متن نامه ها، ثبت و شماره گذاري آنها، تهيه گزارش از عملكرد شورا، حفظ و نگهداري دفاتر و صورتجلسات در محل شورا، انجام امور خزانه داري شورا از قبيل مسؤوليت حسابداري، همكاري با رييس شورا در تنظيم بودجه پيشنهادي و اصلاح يا متمم آن، تنظيم صورتهاي مالي شورا، ثبت و ضبط صورت كليه اموال و داراييهاي شورا و حسابرسي اوليه از فعاليتهاي مالي شورا و دهيار از قبيل درآمدها، هزينه ها و موجودي در پايان هر سال مالي طبق فرمهاي دريافتي مي باشد.
تبصره - در صورت غيبت منشي يا منشيان شورا، وظايف آنان از سوي نايب رييس شورا انجام مي شود.
ماده ۱۲ – جلسات شورا با حضور حداقل (۲) نفر در شوراهاي داراي ۳ عضو و ۴ نفر در شوراهاي داراي ۵ عضو، تشكيل مي شود و تصميمات آن با رأي اكثريت مطلق حاضرين معتبر مي باشد.
تبصره - حداقل آراي لازم براي تصويب تصميمات در جلساتي كه با (5) يا (4) نفر تشكيل مي شود سه رأي و در جلساتي كه با (3) يا (2) نفر تشكيل مي يابد دو رأي مي باشد.
ماده ۱۳ – محل دهياري و محل تشكيل جلسات شورا، همچنين مكان نگهداري دفاتر، اسناد و مدارك شورا بايد در مكان مشخص و مناسب بوده و با هماهنگي شوراي بخش تعيين شود.
ماده 14 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – جلسات شورا به طور مستمر ماهي دو بار تشكيل مي شود و در صورت نياز، جلسات فوق العاده و اضطراري شورا با پيشنهاد دهيار، رييس شورا يا سه نفر از اعضا، در شوراهاي داراي پنج عضو، و دو نفر از اعضا در شوراهاي داراي سه عضو، تشكيل مي شود.
ماده ۱۵ – شورا با تأييد شوراي بخش مي تواند فعاليتهاي سالانه همچنين برنامه هاي آينده شورا را كه جنبه عمومي دارد، پس از تصويب در جلسات شورا با وسايل ممكن به اطلاع اهالي روستا برساند.
ماده 16 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – هرگاه شورا نظرخواهي از اهالي حوزه انتخابيه خود در زمينه موضوع يا موضوعاتي را ضروري تشخيص دهد با اطلاع بخشدار ذي ربط مي تواند اقدام به تشكيل جلسه عمومي از اهالي نمايد.
ماده ۱۷ – موضوع يا موضوعات مختلف قابل طرح در شورا با تشخيص رييس، درخواست هر يك از اعضاء يا تقاضاي كتبي شوراي اسلامي بخش، بخشدار يا دهيار ذي ربط در دستور كار شورا قرار مي گيرد.
ماده ۱۸ – صورتجلسات شورا بايد به گونه اي تنظيم شود كه در آن، تاريخ و دستور كار هر جلسه، اسامي اعضاي حاضر و غايب، تعداد آراي مثبت و منفي اعضا به هر يك از موضوعات مورد بحث، اسامي مدعوين و حاضرين به همراه رئوس مطالب مطروح در جلسه و تمامي مصوبات آمده باشد.
تبصره ۱ – كليه اعضاي حاضر بايد ذيل صورتجلسات شورا را امضاء يا مهر نمايند.
تبصره ۲ – مدعوين و حاضرين، در صورت تشخيص شورا مي توانند ذيل صورتجلسات را امضاء، انگشت يا مهر نمايند.
ماده ۱۹ – شورا موظف است در پايان هر جلسه نسخه اي از كليه مصوبات خود در آن جلسه و در صورت نياز به پيوست سوابق و مطالب مفيد ديگر را، جهت اطلاع بخشدار و شوراي اسلامي بخش ذي ربط ارسال دارد؛ همچنين نسخه اي از مصوباتي را كه مربوط به دستگاههاي ديگر است به آن دستگاه ارسال دارد.
ماده ۲۰ – شورا موظف است در پايان نيمه دوم فروردين هر سال گزارش كار سالانه خود را طبق فرمهاي دريافتي در سه نسخه تنظيم و نسخه اصل را جهت اطلاع شوراي اسلامي بخش، نسخه دوم را به منظور اطلاع بخشدار محل ارسال كند و نسخه سوم را به عنوان سابقه در بايگاني شورا ثبت و نگهداري نمايد.
ماده 21 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – تمامي مكاتبات شورا بايد طبق فرمهاي ارسالي از وزارت كشور داراي تاريخ، شماره ثبت در دفتر شورا، نام كامل گيرنده و موضوع نامه باشد و حداقل در چهار نسخه تنظيم شود و نسخه اول براي اداره يا سازمان مورد نظر و نسخه دوم براي بخشدار و نسخه سوم براي شوراي اسلامي بخش ارسال و نسخه چهارم به عنوان سابقه در بايگاني شورا نگهداري شود.
ماده ۲۲ – تمامي مكاتبات شورا بايد ممهور به مهر شورا و امضاي رييس و در صورت غيبت او نايب رييس شورا باشد.
ماده ۲۳ (منسوخه 14ˏ11ˏ1380) – شورا مي تواند با مسؤولان اجرايي تا سطح شهرستان مستقيماً مكاتبه نمايد و در صورت نياز به مكاتبه با مسؤولان بالاتر از طريق شوراي اسلامي بخش و در صورت نبودن شوراي بخش از طريق بخشدار محل اقدام نمايد.
ماده 23 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا بايد داراي دفاتر مجزايي جهت ثبت صورتجلسات، حضور و غياب اعضا در جلسات و نامه هاي دريافتي و ارسالي، باشد.
ماده 24 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) ـ مصوبات شورا به استثناي عوارض موضوع ماده (77) قانون از تاريخ ابلاغ به مراجع ذيربط لازم الاجراست.
ماده 25 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – در صورت نياز به حضور دهيار در جلسات، شورا مي تواند طي دعوتنامه كتبي و با تعيين زمان و دستور كار جلسه از او جهت شركت، دعوت به عمل آورده و دهيار موظف به شركت در جلسه مزبور مي باشد.
ماده 26 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – در صورت خودداري دهيار از شركت در جلسه، شورا مي تواند به دهيار تذكر كتبي دهد و در صورت تكرار مجدد توبيخ و يا بر طبق ضوابط و مقررات مربوطه وي را عزل نمايد.
ماده 27 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - در صورت درخواست كتبي دهيار و بخشدار و فرماندار ذي ربط براي تشكيل جلسه مشتمل بر زمان، دستور كار و ضرورت تشكيل جلسه، شورا موظف به برگزاري جلسه فوق العاده مي باشد.
ماده 28 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا در صورت نياز و با مسئوليت خود مي تواند به منظور مشورت در زمينه موضوع يا موضوعاتي كه در دستور كار خود قرار داده است از نمايندگان دستگاههاي ذي ربط در روستا و يا شخص يا اشخاص غيرعضو دعوت به همكاري نمايد.
ماده 29 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا مي تواند در ارتباط با وظايف خود اطلاعات مورد نياز را از دستگاهها، ادارات و سازمانهاي دولتي، درخواست نمايد و آن ادارات و سازمانها موظف به دادن اطلاعات مي باشند.
ماده 30 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا مكلف است يك ماه قبل از انقضاي مدت قانوني خود، صورتي از كليه فعاليتها، طرحها و برنامه هايي كه در طول دوره فعاليت قانوني به اجرا گذارده است و يا در دست اجرا دارد در سه نسخه تهيه و نسخه اول و دوم را براي شوراي اسلامي بخش و بخشداري ذي ربط ارسال و نسخه آخر را جهت ثبت در سوابق شورا نگهداري نمايد.
ماده 31 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - هرگاه عضوي بيش از شش جلسه متوالي و يا دوازده جلسه غيرمتوالي در طول يك سال بدون داشتن عذر موجه به تشخيص شورا در جلسات شورا شركت نكند، مستعفي شناخته مي شود.
ماده 32 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – در صورت درخواست بخشداري ذي ربط مبني بر معرفي عضو منتخب شورا براي تكميل اعضاي شوراي اسلامي بخش، شورا موظف است فردي را از بين اعضاي خود انتخاب و در موعد مقرر به بخشداري معرفي نمايد.
ماده 33 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – هرگاه شورا در اثر فوت، استعفا و يا سلب عضويت اعضاي اصلي و علي البدل، حد نصاب لازم، مندرج در ماده (13) اين آيين نامه را براي تشكيل جلسات از دست دهد، طبق ماده (31) قانون شوراهاي اسلامي كشور عمل مي شود.
ماده 34 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) ـ شورا موظف به همكاري با شوراهاي اسلامي بخش جهت گردآوري اطلاعات صحيح به منظور عوارض متناسب با توليدات و درآمدهاي اهالي روستا بر طبق آيين نامه مصوب هيأت وزيران براي بخشي از بودجه هاي خدماتي و عمراني حوزه روستاهاي بخش مي باشد.
ماده 35 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) ـ شورا موظف است بر حسن وصول عوارض وضع شده از سوي شوراي اسلامي بخش و واريز آن به حساب هاي مربوط نظارت كامل داشته باشد.
ماده 36 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - تمامي درآمدها اعم از كمكهاي بلاعوض مردم، عوارض دريافتي از اهالي، كمكهاي دولت براي اجراي برنامه هاي عمراني در صورت تخصيص و ساير رديفهاي دريافتي بايد بر طبق برنامه هايي كه قبلاً به صورت بودجه سالانه و در قالب طرحهاي عمراني و يا مصارف جاري به تصويب شورا و تأييد شوراي اسلامي بخش رسيده است و با رعايت قوانين و مقررات مربوطه به مصرف عمران و آباداني روستا برسد.
تبصره ۱ – در صورت نياز به اجراي برنامه جديد در طي ايام سال و پس از تصويب بودجه سالانه، شورا مي تواند به صورت الحاق به بودجه سالانه، آن برنامه را تنظيم و پس از تأييد شوراي بخش اجرا نمايد.
تبصره ۲ – در مواردي كه طرحهاي مشترك بوسيله چند روستا به مورد اجرا گذارده مي شود، انجام آن علاوه بر تصويب شورا، بايد با هماهنگي شوراي اسلامي بخش باشد.
ماده 37 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا و دهيار موظفند به منظور حفظ و نگهداري كليه وجوه دريافتي و درآمدهايي كه در طول هر دوره فعاليت قانوني تحصيل مي نمايند حسابي را در نزد يكي از نزديكترين شعب بانكهاي كشور به نام شورا افتتاح نمايند و تمامي وجوه نقد را به محض وصول به آن حساب واريز كنند.
ماده 38 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – هرگونه برداشت از حساب موجودي و اعتبارات شورا، بايد در قالب بودجه سالانه و طرحها و مخارجي كه از قبل به تصويب شورا رسيده است و با امضاي رييس و امضاي منشي و مهر شورا باشد.
ماده ۴۰ (منسوخه 14ˏ11ˏ1380) – شورا مكلف است كليه فعاليتهاي مالي خود و دهياري را، اعم از درآمد، مخارج و مانده حسابها، به طور نوبه اي و بر طبق فرمهاي دريافتي به اطلاع شوراي اسلامي بخش برساند.
ماده 39 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا بايد در پايان هر سال مالي، ترازنامه مالي خود و دهياري را طبق فرمهاي ارسالي از وزارت كشور جهت اطلاع عموم اهالي به طريق ممكن انتشار دهد.
ماده 40 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا موظف است در پايان هر سال شمسي و ب. ت. ب. برنامه هاي چهار ساله دوره خود و برآورد عوايد و درآمدهاي سال آتي، بودجه جاري و عمراني شورا براي سال آينده را در سه نسخه تنظيم نمايد و در اولين روز اسفند همان سال، نسخه اصل را براي بخشدار مربوطه و نسخه دوم را به شوراي اسلامي بخش ارسال و نسخه سوم را به عنوان سابقه در دفاتر شورا بايگاني نمايد.
تبصره : شوراي اسلامي بخش و بخشدار مربوطه مي توانند نظرات اصلاحي و تكميلي خود را حداكثر تا دو هفته قبل از پايان سال به شورا اعلام نمايند؛ تا در صورت تجديدنظر، آنرا در شورا مطرح و پس از تصويب به صورت متمم بودجه به مراجع مذكور ارسال دارند.
ماده 41 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – تمامي اموال شورا و دهياري اعم از منقول و غيرمنقول به ترتيب، تحويل اعضاي شورا و دهيار مي باشد و اعضاي شورا و دهيار در مقابل حفظ و نگهداري آن مسؤول مي باشند.
ماده 42 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – خريد يا فروش اموال منقول و غيرمنقول و اجاره مكانهاي لازم براي شورا و دهياري يا كرايه دادن اماكن متعلق به دهياري، با تصويب دو سوم كل اعضا و طي ضوابط قانوني قابل اجرا مي باشد؛ و خريد يا فروش اموال غيرمنقول شورا و دهياري علاوه بر تصويب دو سوم اعضا و طي مراحل فوق بايد با توافق شوراي اسلامي بخش صورت گيرد.
تبصره : عوايد حاصل از فروش و اجاره داراييهاي دهياري بايد به محض دريافت به حساب بانكي دهياري واريز شود.
ماده 43 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - آن دسته از كاركنان دولت يا مؤسسات عمومي غيردولتي كه به عضويت شورا درآمده و به خدمت تمام وقت يا پاره وقت آنان نياز باشد، مي توانند به عنوان مأمور به خدمت در شوراها انجام وظيفه نمايند. مدت عضويت جزو سنوات خدمتي آنان محسوب مي شود و حقوق و مزاياي آنان برابر آخرين حكم استخدامي (يا برابر آنچه كه شورا در بودجه مصوب خود مقرر مي نمايد) از بودجه شورا پرداخت مي شود.
دستگاههاي اجرايي موظفند حسب درخواست استاندار ذي ربط نسبت به صدور حكم مأموريت تمام وقت يا پاره وقت اعضاي شورا اقدام نمايند. دستور العمل نحوه صدور حكم مأموريت پاره وقت اعضاي شوراها توسط دبير كل سازمان امور اداري و استخدامي كشور ابلاغ خواهد شد.
تبصره(منسوخه 15ˏ12ˏ1378) : نحوه و ميزان حق الزحمه شركت اعضا در جلسات طبق دستورالعملي است كه وزارت كشور تهيه و به تصويب هيأت وزيران مي رسد.
ماده 44 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – دهيار موظف است در پايان دوره فعاليت قانوني خود، صورت كاملي از كليه اموال و داراييهاي شورا و دهياري را تنظيم و در اولين روز شروع به كار رسمي دهيار جديد، آن را به وي، طبق صورت جلسه جديد تحويل نمايد و نسخه هايي از آن را به شوراي اسلامي روستا، بخش و بخشداري ذي ربط ارسال نمايد.
ماده 45 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - فعاليت دهيار در سمت دهياري تمام وقت مي باشد و حقوق ماهيانه وي از محل بودجه ماده (36) اين آيين نامه با تصويب شورا تأمين مي شود.
تبصره (اصلاحي 20ˏ06ˏ1398) - در حوزه هاي انتخابيه كمتر از (1000) نفر جمعيت، فعاليت دهيار، پاره وقت مي باشد و در صورت نياز به كار تمام وقت، با توافق شوراي بخش، رعايت تبصره (2) ماده (32) آيين نامه مالي دهياري ها در خصوص ارايه راه هاي تأمين حقوق وي و تأييد استانداري ذي ربط مبني بر ضرورت فعاليت تمام وقت دهياري، امكان پذير مي باشد.
ماده 46 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – چنانچه شورا به وجود فردي شاغل در دستگاههاي دولتي و يا وابسته به دولت براي تصدي سمت دهيار نياز داشته باشد، مي تواند به عنوان مأمور به خدمت از طريق بخشداري از سازمان متبوع درخواست نمايد.
ماده 47 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا موظف است ظرف مدت (15) روز پس از آغاز دوره فعاليت قانوني ب. ت. ب. مفاد ماده (55) اين آيين نامه، فردي را به عنوان دهيار انتخاب و به منظور صدور حكم و كارت دهياري به بخشداري محل معرفي نمايد.
ماده 48 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – شورا حق نظارت بر حسن اداره دهياري، اجراي مصوبات شورا و حفظ و نگهداري سرمايه ها و داراييهاي نقدي، جنسي، منقول و غيرمنقول كه در اختيار دهياري مي باشد، همچنين حساب درآمد و هزينه آن را دارد.
تبصره - در صورت عدم وجود فرد با تحصيلات مناسب، شورا مي تواند با توافق شوراي بخش نسبت به تعيين فردي با تحصيلات كمتر براي تصدي سمت دهيار اقدام نمايد.
ماده 50 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – مدت خدمت دهيار از زمان صدور حكم شروع به كار رسمي چهار سال مي باشد و انتخاب مجدد وي بلامانع است.
تبصره : دهيار موظف است حداكثر يك هفته پس از پايان خدمت از سمت دهياري، كارت و حكم خود را تسليم شورا نمايد.
ماده 51 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – دهيار موظف است در بدو خدمت و پس از آن در مواقعي كه از قبل توسط بخشدار اعلام مي گردد، بر اساس برنامه هاي پيش بيني شده از سوي وزارت كشور، آموزشهاي مورد نياز را طي نمايد.
ماده 52 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – خدمت دهيار در موارد زير به پايان مي رسد.
۱ - فوت و جنون.
۲ - از دست دادن هر يك از شرايط احراز سمت دهيار به تشخيص شوراي روستا.
۳ - قبول استعفاء از سمت دهياري توسط شورا.
۴ - عزل دهيار با رأي اكثريت اعضاي شورا (با رعايت مقررات مربوطه).
۵ - عدم حضور در محل خدمت بيشتر از ۱۵ روز بدون كسب مجوز از شورا و يا نداشتن عذر موجه، به تشخيص شورا.
6 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) - صدور حكم محكوميت از طرف مراجع صالح قانوني مبني بر انفصال از خدمت.
ماده 53 (اصلاحي 20ˏ06ˏ1398) - چنانچه يك يا چند نفر از اعضاي شوراي اسلامي روستا نسبت به عملكرد دهيار يا اقدامات دهياري اعتراض و يا ايرادي داشته باشند، ابتدا توسط رييس شورا، موارد را به صورت واضح و مستند به دهيار تذكر كتبي خواهند داد. در صورت عدم رعايت مفاد مورد تذكر، موضوع به صورت سؤال مطرح خواهد شد كه در اين صورت رييس شورا سؤال را كتباً به دهيار ابلاغ خواهد كرد در اين صورت ظرف (10) روز پس از ابلاغ، دهيار موظف به حضور در جلسه عادي يا فوق العاده شورا و پاسخ به سؤال مي باشد. چنانچه دهيار از حضور استنكاف ورزيده و يا پاسخ وي قانع كننده تشخيص داده نشود، در جلسه ديگري موضوع مورد بررسي قرار مي گيرد و شورا مي تواند در صورت لزوم با رأي اكثريت مطلق اعضا، دهيار را بركنار كند.
ماده 54 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – دهيار موظف است گزارشهاي مورد درخواست شورا را تهيه و در موعد مقرر براي آن ارسال نمايد و در صورت تقاضاي شورا مبني بر حضور دهيار و پاسخگويي به سؤالات در رأس موعد و محل مقرر اقدام نمايد.
ماده 55 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – دهيار موظف است گزارش ماهانه فعاليتهاي دهياري را براي شورا و رونوشت آن را براي بخشداري به طور مكتوب ارسال نمايد.
ماده 56 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – دهيار بايد تابلويي از ساعات حضور و كار خود در محل دهياري را براي اطلاع اهالي در مكاني مناسب نصب نمايد.
ماده 57 (اصلاحي 14ˏ11ˏ1380) – به منظور اجراي مطلوب و هماهنگ قانون شوراهاي اسلامي كشور در روستاها، وزارت كشور مسؤول آموزشهاي لازم اعضاي شوراها و نيز مجريان اين قانون مي باشد و نيز موظف است آيين نامه هاي اجرايي مورد نياز را تهيه و پس از تصويب هيأت وزيران براي اجرا ابلاغ نمايد.
معاون اول رييس جمهور – حسن حبيبي
تبصره (الحاقي 20ˏ06ˏ1398) - چنانچه بخشدار، شخص معرفي شده از سوي شوراي اسلامي روستا را واجد شرايط نداند موظف است مراتب را با ذكر دليل و مستندات، ظرف (10) روز به شورا منعكس نموده و در صورت اصرار شورا به نظر قبلي خود، موضوع توسط شورا به هيأت حل اختلاف استان ارجاع و هيئت مذكور مكلف است ظرف (15) روز تصميم گيري كند و تصميم آن هيأت براي بخشدار و شوراي اسلامي روستا لازم الاجرا مي باشد. چنانچه در مدت مقرر، هيأت نظر خود را اعلام ننمايد نظر شوراي اسلامي روستا لازم الاجرا خواهد بود و دهيار مي تواند با حكم رييس شورا اختيارات قانوني خود را اعمال نمايد.
ماده 49 (اصلاحي 29ˏ05ˏ1404) - شرايط تصدي سمت دهيار در روستاهاي با جمعيت كمتر از 5/000 نفر (طبق ملاك جمعيتي مذكور در تبصره ماده (4) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي) به شرح زير است:
ماده (48)(اصلاحي 20ˏ06ˏ1398) مكرر - دهياري هاي كشور بر اساس شاخص هاي درآمد، جمعيت، وسعت، مركزيت دهستان يا بخش (قبل از ايجاد شهرداري در مركز بخش) و دارا بودن ظرفيت گردشگري روستا توسط وزارت كشور به درجات (1) تا (
6) درجه بندي مي شوند.
الف(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - شرايط عمومي:
شرايط عمومي مندرج در ماده (103) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي.
ب(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - شرايط اختصاصي:
1- دارا بودن مدرك تحصيلي ديپلم براي دهياري هاي درجه (1) و (2).
2- دارا بودن حداقل مدرك تحصيلي فوق ديپلم براي دهياري هاي درجه (3) و (4).
تبصره - در صورت عدم وجود فرد با تحصيلات فوق ديپلم، شوراي اسلامي روستا مي تواند فردي را با تحصيلات ديپلم به شرط داشتن حداقل يكسال سابقه فعاليت در سمت دهيار يا حداقل دو سال سابقه فعاليت در دهياري يا دستگاه اجرائي براي تصدي سمت دهيار انتخاب كند.
3- دارا بودن حداقل مدرك تحصيلي ليسانس براي دهياري هاي درجه (5) و (6) با جمعيت كمتر از 5.000 نفر.
ج(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - ساير شرايط:
1- عدم عضويت همزمان در هيچ يك از شوراهاي اسلامي موضوع قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي.
2- عدم اشتغال همزمان به كار دولتي در زمان تصدي سمت دهيار دهياري هاي تمام وقت.
3- سكونت دهيار در محل خدمت.
4- گذراندن دوره هاي آموزشي قبل از خدمت كه متناسب با درجه هر دهياري توسط وزارت كشور تعيين مي شود.
تبصره 1(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - در صورت عدم وجود فرد با تحصيلات كارشناسي، شوراي اسلامي روستا مي تواند فردي را با تحصيلات فوق ديپلم با داشتن حداقل يكسال سابقه فعاليت در سمت دهيار يا دو سال فعاليت در دهياري يا دستگاه اجرائي و يا با تحصيلات ديپلم به شرط داشتن دو سال سابقه فعاليت در سمت دهيار يا چهار سال سابقه فعاليت در دهياري براي تصدي سمت دهيار انتخاب كند.
تبصره 2(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - كساني كه در زمان ارتقاي درجه دهياري از درجه (4) به (5) در سمت دهيار مشغول انجام وظيفه هستند تا زمان تصدي سمت دهيار در آن روستا، از شرايط تحصيل و سوابق كار موضوع اين ماده معاف هستند.
ماده 49 مكرر(اصلاحي 07ˏ08ˏ1404) - شرايط احراز تصدي سمت دهيار در روستاهاي با جمعيت بيش از 5/000 نفر (طبق ملاك جمعيتي مذكور در تبصره ماده (4) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي) به شرح زير است:
الف- شرايط عمومي:
شرايط عمومي مندرج در ماده (103) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي.
ب- شرايط اختصاصي:
دارا بودن حداقل مدرك تحصيلي كارشناسي يا سطح دو حوزه علميه و داشتن سوابق اجرايي زير:
1- روستاهاي با جمعيت 5 تا 10 هزار نفر سه سال سابقه مديريت پايه.
2- روستاهاي با جمعيت بيش از 10 هزار نفر چهار سال سابقه مديريت پايه.
تبصره 1(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - منظور از سابقه «مديريت پايه» در اين ماده سمت هاي مذكور در تبصره (1) جزء (2) بند (ب) ماده (109) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران مصوب 1375 با اصلاحات بعدي مانند رؤساي ادارات، رؤساي گروه ها و سمت هاي مديريتي هم سطح آن ها است.
تبصره 2(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - سطوح مديريت مندرج در تبصره (1) جزء (2) بند (ب) ماده (109) قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران و دهياران، طبق مفاد تبصره (6) جزء مذكور، با تجميع و تركيب، به نحوي قابل تبديل به يكديگر هستند كه هر سال سابقه مديريت ارشد، دو سال سابقه مديريت مياني و هر سال سابقه مديريت مياني، دو سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 3(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر سال سابقه عضويت در شوراهاي اسلامي روستا، يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 4(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر سال سابقه فعاليت در سمت دهيار در روستاهاي با درجه (3) و بالاتر، يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 5(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر دو سال سابقه فعاليت در سمت دهيار در روستاهاي با درجه (1) يا (2)، يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 6(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر دو سال سابقه فعاليت در سمت مسئول امور مالي يا فني دهياري با درجه (3) و بالاتر، يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 7(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر سه سال سابقه فعاليت در سمت مسئول امور مالي يا فني دهياري با درجه (1) يا (2) يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 8(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - هر پنج سال سابقه كارشناسي در دهياري، يك سال سابقه مديريت پايه محاسبه مي شود.
تبصره 9(الحاقي 29ˏ05ˏ1404) - تشخيص سمت هاي مديريتي هم سطح كه در اين آيين نامه پيش بيني نشده و همچنين رفع ابهام ها در اين رابطه به عهده كارگروهي است كه اعضاي آن به شرح زير بوده و حكم آن ها از سوي معاون عمران و توسعه امور شهري و روستائي وزارت كشور صادر مي شود. دبيرخانه كارگروه موصوف در محل وزارت كشور مستقر خواهد بود:
الف- مديركل دفتر امور شوراهاي اسلامي شهر و روستا وزارت كشور به عنوان رييس كارگروه.
ب- معاون امور دهياري هاي سازمان شهرداري ها و دهياري هاي كشور يا نماينده تام الاختيار وي.
ج- معاون ذي ربط شوراي عالي استان ها.
د- رييس امور مديريت مشاغل سازمان اداري و استخدامي كشور يا نماينده تامالاختيار وي.
هـ- مديركل دفتر امور روستائي و شوراهاي استانداري مربوط.
مصوب 1378/01/11 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1378/1/11 بنا به پیشنهاد وزارت کشور و به استناد ماده (94) قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوبه 1375 آیین‌نامه اجرایی تشکیلات، انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی روستاها و نحوه انتخاب دهیار را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 1 - در این آیین‌نامه جهت رعایت اختصار به جای عبارت «قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375/3/1» عبارت «قانون شوراهای اسلامی کشور» و به جای عناوین «شورای اسلامی روستا» و «حوزه انتخابیه شورای اسلامی روستا» به ترتیب از کلمه های «شورا» و «روستا» استفاده می‌شود.
ماده 2 (اصلاحی 1380/11/14) - اعضای شورا موظفند، حداکثر ظرف مدت یک هفته پس از قطعی شدن انتخابات در روزی که بخشداری به طور کتبی اعلام می نماید، اولین جلسه خود را در حضور بخشدار یا نماینده وی عدم حضور دعوت کننده یا نماینده وی مانع از تشکیل جلسه نخواهد بودو به ریاست مسن ترین عضو حاضر تشکیل دهند و به شرح زیر سوگند یاد کنند و آن را امضا نمایند:
تبصره 2 (اصلاحی 1380/11/14) - هرگاه فرد جدیدی به عضویت اصلی شورا داخل شود، موظف است در ابتدای اولین جلسه حضور در شورا، به ترتیب مذکور، سوگند یاد نماید.
ماده 3 - سمت اعضا در شوراهای با پنج عضو عبارت از رئیس، نایب رئیس و حداقل یک منشی و در شوراهای دارای سه عضو رئیس، نایب رئیس و منشی می‌باشد؛ که برای مدت دو سال از سوی اعضای شورا انتخاب می‌شوند.
ماده 4 (اصلاحی 1380/11/14) - در اولین جلسه شورا، پس از انجام مراسم تحلیف، اعضای حاضر باید اقدام به برگزاری انتخابات داخلی نموده از بین خود هیات رئیسه شورای مذکور، در ماده (3) این آیین‌نامه را برای مدت دو سال انتخاب نمایند.
تبصره (اصلاحی 1380/11/14) - در صورتی که عضو خارج شده از شورا رئیس یا نایب رئیس یا منشی باشد، شورا باید در جلسه ای، رئیس یا نایب رئیس یا منشی را حسب مورد برای مدت باقیمانده هیات رئیسه انتخاب نماید.
ماده
7 - مهر شورا، حداکثر ظرف مدت یک هفته، از شروع به کار رسمی شورا توسط بخشدار، تحویل رئیس شورا می‌گردد.
ماده 8 (اصلاحی 1380/11/14) - اعضای شورا، حق تفویض اختیارات خ. ر. ب. سایرین اعم از عضو و غیرعضو ندارند.
ماده 10 (اصلاحی 1380/11/14) - رئیس شورا مانند سایر اعضاء دارای یک حق رای م. ب. و وظایف او عبارت است از تنظیم پیشنهاد بودجه شورا تعیین زمان و اداره جلسات عادی، فوق العاده شورا و در صورت لزوم، دعوت از اعضاء جهت شرکت در جلسات، تقسیم کار بین اعضاء برای پیگیری مصوبات، دفاع از حقوق و منافع شورا در مقابل غیر و اقامه دعوی، درخواست گزارش کار از اعضاء، امضا و مهر کردن کلیه اسناد و مکاتبات شورا، ایجاد هماهنگی و ارتباط با شورای اسلامی بخش، دهداری و سایر دستگاههای اجرایی، پیگیری امور مربوط به دهیاری و درخواست گزارش کتبی عملکرد ماهانه از دهیار.
تبصره - در صورت عدم حضور رئیس شورا، مسئولیت اداره جلسات شورا و سایر وظایف به عهده نایب رئیس آن م. ب..
ماده 11 (اصلاحی 1380/11/14) - وظایف منشی یا منشیان شورا عبارت از تهیه و تدوین صورتجلسات، تهیه متن نامه ها، ثبت و شماره گذاری آنها، تهیه گزارش از عملکرد شورا، حفظ و نگهداری دفاتر و صورتجلسات در محل شورا، انجام امور خزانه داری شورا از قبیل مسئولیت حسابداری، همکاری با رئیس شورا در تنظیم بودجه پیشنهادی و اصلاح یا متمم آن، تنظیم صورتهای مالی شورا، ثبت و ضبط صورت کلیه اموال و داراییهای شورا و حسابرسی اولیه از فعالیتهای مالی شورا و دهیار از قبیل درآمدها، هزینه ها و موجودی در پایان هر سال مالی طبق فرمهای دریافتی م. ب..
تبصره - در صورت غیبت منشی یا منشیان شورا، وظایف آنان از سوی نایب رئیس شورا انجام می‌شود.
ماده 12 - جلسات شورا با حضور حداقل (2) نفر در شوراهای دارای 3 عضو و 4 نفر در شوراهای دارای 5 عضو، تشکیل می‌شود و تصمیمات آن با رای اکثریت مطلق حاضرین معتبر م. ب..
تبصره - حداقل آرای لازم برای تصویب تصمیمات در جلساتی که با (5) یا (4) نفر تشکیل می‌شود سه رای و در جلساتی که با (3) یا (2) نفر تشکیل می یابد دو رای م. ب..
ماده 14 (اصلاحی 1380/11/14) - جلسات شورا به طور مستمر ماهی دو بار تشکیل می‌شود و در صورت نیاز، جلسات فوق العاده و اضطراری شورا با پیشنهاد دهیار، رئیس شورا یا سه نفر از اعضا، در شوراهای دارای پنج عضو، و دو نفر از اعضا در شوراهای دارای سه عضو، تشکیل می‌شود.
ماده 15 - شورا با تایید شورای بخش می‌تواند فعالیتهای سالانه همچنین برنامه های آینده شورا را که جنبه عمومی دارد، پس از تصویب در جلسات شورا با وسایل ممکن به اطلاع اهالی روستا برساند.
ماده 16 (اصلاحی 1380/11/14) - هرگاه شورا نظرخواهی از اهالی حوزه انتخابیه خود در زمینه موضوع یا موضوعاتی را ضروری تشخیص دهد با اطلاع بخشدار ذی ربط می‌تواند اقدام به تشکیل جلسه عمومی از اهالی نماید.
ماده 17 - موضوع یا موضوعات مختلف قابل طرح در شورا با تشخیص رئیس، درخواست هر یک از اعضاء یا تقاضای کتبی شورای اسلامی بخش، بخشدار یا دهیار ذی ربط در دستور کار شورا قرار می‌گیرد.
تبصره 1 - کلیه اعضای حاضر باید ذیل صورتجلسات شورا را امضا یا مهر نمایند.
ماده 21 (اصلاحی 1380/11/14) - تمامی مکاتبات شورا باید طبق فرمهای ارسالی از وزارت کشور دارای تاریخ، شماره ثبت در دفتر شورا، نام کامل گیرنده و موضوع نامه باشد و حداقل در چهار نسخه تنظیم شود و نسخه اول برای اداره یا سازمان مورد نظر و نسخه دوم برای بخشدار و نسخه سوم برای شورای اسلامی بخش ارسال و نسخه چهارم به عنوان سابقه در بایگانی شورا نگهداری شود.
ماده 22 - تمامی مکاتبات شورا باید ممهور به مهر شورا و امضای رئیس و در صورت غیبت او نایب رئیس شورا باشد.
ماده 23 (منسوخ 1380/11/14) - شورا می‌تواند با مسئولان اجرایی تا سطح شهرستان مستقیماً مکاتبه نماید و در صورت نیاز به مکاتبه با مسئولان بالاتر از طریق شورای اسلامی بخش و در صورت نبودن شورای بخش از طریق بخشدار محل اقدام نماید.
ماده 23 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا باید دارای دفاتر مجزایی جهت ثبت صورتجلسات، حضور و غیاب اعضا در جلسات و نامه های دریافتی و ارسالی، باشد.
ماده 24 (اصلاحی 1380/11/14) - مصوبات شورا به استثنای عوارض موضوع ماده (77) قانون از تاریخ ابلاغ به مراجع ذیربط لازم الاجراست.
ماده 25 (اصلاحی 1380/11/14) - در صورت نیاز به حضور دهیار در جلسات، شورا می‌تواند طی دعوتنامه کتبی و با تعیین زمان و دستور کار جلسه از او جهت شرکت، دعوت به عمل آورده و دهیار موظف به شرکت در جلسه مزبور م. ب..
ماده 26 (اصلاحی 1380/11/14) - در صورت خودداری دهیار از شرکت در جلسه، شورا می‌تواند به دهیار تذکر کتبی دهد و در صورت تکرار مجدد توبیخ و یا بر طبق ضوابط و مقررات مربوطه وی را عزل نماید.
ماده 27 (اصلاحی 1380/11/14) - در صورت درخواست کتبی دهیار و بخشدار و فرماندار ذی ربط برای تشکیل جلسه مشتمل بر زمان، دستور کار و ضرورت تشکیل جلسه، شورا موظف به برگزاری جلسه فوق العاده م. ب..
ماده 28 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا در صورت نیاز و با مسئولیت خود می‌تواند به منظور مشورت در زمینه موضوع یا موضوعاتی که در دستور کار خود قرار داده است از نمایندگان دستگاههای ذی ربط در روستا و یا شخص یا اشخاص غیرعضو دعوت به همکاری نماید.
ماده 29 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا می‌تواند در ارتباط با وظایف خود اطلاعات مورد نیاز را از دستگاهها، ادارات و سازمانهای دولتی، درخواست نماید و آن ادارات و سازمانها موظف به دادن اطلاعات می‌باشند.
ماده 30 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا مکلف است یک ماه قبل از انقضای مدت قانونی خود، صورتی از کلیه فعالیتها، طرحها و برنامه هایی که در طول دوره فعالیت قانونی به اجرا گذارده است و یا در دست اجرا دارد در سه نسخه تهیه و نسخه اول و دوم را برای شورای اسلامی بخش و بخشداری ذی ربط ارسال و نسخه آخر را جهت ثبت در سوابق شورا نگهداری نماید.
ماده 31 (اصلاحی 1380/11/14) - هرگاه عضوی بیش از شش جلسه متوالی و یا دوازده جلسه غیرمتوالی در طول یک سال بدون داشتن عذر موجه به تشخیص شورا در جلسات شورا شرکت نکند، مستعفی شناخته می‌شود.
ماده 32 (اصلاحی 1380/11/14) - در صورت درخواست بخشداری ذی ربط مبنی بر معرفی عضو منتخب شورا برای تکمیل اعضای شورای اسلامی بخش، شورا موظف است فردی را از بین اعضای خود انتخاب و در موعد مقرر به بخشداری معرفی نماید.
ماده 33 (اصلاحی 1380/11/14) - هرگاه شورا در اثر فوت، استعفا و یا سلب عضویت اعضای اصلی و علی البدل، حد نصاب لازم، مندرج در ماده (13) این آیین‌نامه را برای تشکیل جلسات از دست دهد، طبق ماده (31) قانون شوراهای اسلامی کشور عمل می‌شود.
ماده 34 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا موظف به همکاری با شوراهای اسلامی بخش جهت گردآوری اطلاعات صحیح به منظور عوارض متناسب با تولیدات و درآمدهای اهالی روستا بر طبق آیین‌نامه مصوب هیات وزیران برای بخشی از بودجه های خدماتی و عمرانی حوزه روستاهای بخش م. ب..
ماده 35 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا موظف است بر حسن وصول عوارض وضع شده از سوی شورای اسلامی بخش و واریز آن به حساب های مربوط نظارت کامل داشته باشد.
ماده 36 (اصلاحی 1380/11/14) - تمامی درآمدها اعم از کمکهای بلاعوض مردم، عوارض دریافتی از اهالی، کمکهای دولت برای اجرای برنامه های عمرانی در صورت تخصیص و سایر ردیفهای دریافتی باید بر طبق برنامه هایی که قبلاً به صورت بودجه سالانه و در قالب طرحهای عمرانی و یا مصارف جاری به تصویب شورا و تایید شورای اسلامی بخش رسیده است و با رعایت قوانین و مقررات مربوطه به مصرف عمران و آبادانی روستا برسد.
تبصره 1 - در صورت نیاز به اجرای برنامه جدید در طی ایام سال و پس از تصویب بودجه سالانه، شورا می‌تواند به صورت الحاق به بودجه سالانه، آن برنامه را تنظیم و پس از تایید شورای بخش اجرا نماید.
تبصره 2 - در مواردی که طرحهای مشترک به وسیله چند روستا به مورد اجرا گذارده می‌شود، انجام آن علاوه بر تصویب شورا، باید با هماهنگی شورای اسلامی بخش باشد.
ماده 37 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا و دهیار موظفند به منظور حفظ و نگهداری کلیه وجوه دریافتی و درآمدهایی که در طول هر دوره فعالیت قانونی تحصیل می نمایند حسابی را در نزد یکی از نزدیکترین شعب بانکهای کشور به نام شورا افتتاح نمایند و تمامی وجوه نقد را به محض وصول به آن حساب واریز کنند.
ماده 38 (اصلاحی 1380/11/14) - هرگونه برداشت از حساب موجودی و اعتبارات شورا، باید در قالب بودجه سالانه و طرحها و مخارجی که از قبل به تصویب شورا رسیده است و با امضای رئیس و امضای منشی و مهر شورا باشد.
ماده 40 (منسوخ 1380/11/14) - شورا مکلف است کلیه فعالیتهای مالی خود و دهیاری را، اعم از درآمد، مخارج و مانده حسابها، به طور نوبه ای و بر طبق فرمهای دریافتی به اطلاع شورای اسلامی بخش برساند.
ماده 39 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا باید در پایان هر سال مالی، ترازنامه مالی خود و دهیاری را طبق فرمهای ارسالی از وزارت کشور جهت اطلاع عموم اهالی به طریق ممکن انتشار دهد.
ماده 40 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا موظف است در پایان هر سال شمسی و ب. ت. ب. برنامه های چهار ساله دوره خود و برآورد عواید و درآمدهای سال آتی، بودجه جاری و عمرانی شورا برای سال آینده را در سه نسخه تنظیم نماید و در اولین روز اسفند همان سال، نسخه اصل را برای بخشدار مربوطه و نسخه دوم را به شورای اسلامی بخش ارسال و نسخه سوم را به عنوان سابقه در دفاتر شورا بایگانی نماید.
ماده 41 (اصلاحی 1380/11/14) - تمامی اموال شورا و دهیاری اعم از منقول و غیرمنقول به ترتیب، تحویل اعضای شورا و دهیار م. ب. و اعضای شورا و دهیار در مقابل حفظ و نگهداری آن مسئول می‌باشند.
ماده 42 (اصلاحی 1380/11/14) - خرید یا فروش اموال منقول و غیرمنقول و اجاره مکانهای لازم برای شورا و دهیاری یا کرایه دادن اماکن متعلق به دهیاری، با تصویب دو سوم کل اعضا و طی ضوابط قانونی قابل اجرا می‌باشد؛ و خرید یا فروش اموال غیرمنقول شورا و دهیاری علاوه بر تصویب دو سوم اعضا و طی مراحل فوق باید با توافق شورای اسلامی بخش صورت گیرد.
ماده 43 (اصلاحی 1380/11/14) - آن دسته از کارکنان دولت یا موسسات عمومی غیردولتی که به عضویت شورا درآمده و به خدمت تمام وقت یا پاره وقت آنان نیاز باشد، می‌توانند به عنوان مامور به خدمت در شوراها انجام وظیفه نمایند. مدت عضویت جزو سنوات خدمتی آنان محسوب می‌شود و حقوق و مزایای آنان برابر آخرین حکم استخدامی (یا برابر آنچه که شورا در بودجه مصوب خود مقرر می نماید) از بودجه شورا پرداخت می‌شود.
دستگاههای اجرایی موظفند حسب درخواست استاندار ذی ربط نسبت به صدور حکم ماموریت تمام وقت یا پاره وقت اعضای شورا اقدام نمایند. دستور العمل نحوه صدور حکم ماموریت پاره وقت اعضای شوراها توسط دبیر کل سازمان امور اداری و استخدامی کشور ابلاغ خواهد شد.
تبصره(منسوخ 1378/12/15) : نحوه و میزان حق الزحمه شرکت اعضا در جلسات طبق دستورالعملی است که وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران می‌رسد.
ماده 44 (اصلاحی 1380/11/14) - دهیار موظف است در پایان دوره فعالیت قانونی خود، صورت کاملی از کلیه اموال و داراییهای شورا و دهیاری را تنظیم و در اولین روز شروع به کار رسمی دهیار جدید، آن را به وی، طبق صورت جلسه جدید تحویل نماید و نسخه هایی از آن را به شورای اسلامی روستا، بخش و بخشداری ذی ربط ارسال نماید.
ماده 45 (اصلاحی 1380/11/14) - فعالیت دهیار در سمت دهیاری تمام وقت م. ب. و حقوق ماهیانه وی از محل بودجه ماده (36) این آیین‌نامه با تصویب شورا تامین می‌شود.
تبصره (اصلاحی 1398/06/20) - در حوزه های انتخابیه کمتر از (1000) نفر جمعیت، فعالیت دهیار، پاره وقت م. ب. و در صورت نیاز به کار تمام وقت، با توافق شورای بخش، رعایت تبصره (2) ماده (32) آیین‌نامه مالی دهیاری ها در خصوص ارایه راه های تامین حقوق وی و تایید استانداری ذی ربط مبنی بر ضرورت فعالیت تمام وقت دهیاری، امکان پذیر م. ب..
ماده 46 (اصلاحی 1380/11/14) - چنانچه شورا به وجود فردی شاغل در دستگاههای دولتی و یا وابسته به دولت برای تصدی سمت دهیار نیاز داشته باشد، می‌تواند به عنوان مامور به خدمت از طریق بخشداری از سازمان متبوع درخواست نماید.
ماده 47 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا موظف است ظرف مدت (15) روز پس از آغاز دوره فعالیت قانونی ب. ت. ب. مفاد ماده (55) این آیین‌نامه، فردی را به عنوان دهیار انتخاب و به منظور صدور حکم و کارت دهیاری به بخشداری محل معرفی نماید.
تبصره (الحاقی 1398/06/20) - چنانچه بخشدار، شخص معرفی شده از سوی شورای اسلامی روستا را واجد شرایط نداند موظف است مراتب را با ذکر دلیل و مستندات، ظرف (10) روز به شورا منعکس نموده و در صورت اصرار شورا به نظر قبلی خود، موضوع توسط شورا به هیات حل اختلاف استان ارجاع و هیات مذکور مکلف است ظرف (15) روز تصمیم گیری کند و تصمیم آن هیات برای بخشدار و شورای اسلامی روستا لازم الاجرا م. ب.. چنانچه در مدت مقرر، هیات نظر خود را اعلام ننماید نظر شورای اسلامی روستا لازم الاجرا خواهد بود و دهیار می‌تواند با حکم رئیس شورا اختیارات قانونی خود را اعمال نماید.
ماده 48 (اصلاحی 1380/11/14) - شورا حق نظارت بر حسن اداره دهیاری، اجرای مصوبات شورا و حفظ و نگهداری سرمایه ها و داراییهای نقدی، جنسی، منقول و غیرمنقول که در اختیار دهیاری می‌باشد، همچنین حساب درآمد و هزینه آن را دارد.
ماده (48)(اصلاحی 1398/06/20) مکرر - دهیاری های کشور بر اساس شاخص های درآمد، جمعیت، وسعت، مرکزیت دهستان یا بخش (قبل از ایجاد شهرداری در مرکز بخش) و دارا بودن ظرفیت گردشگری روستا توسط وزارت کشور به درجات (1) تا (6) درجه بندی می‌شوند.
ماده 49 (اصلاحی 1386/11/17) - شرایط احراز سمت دهیار:
ماده 49(اصلاحی 1398/06/20) - شرایط احراز سمت دهیار
1 - تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران.
2 - اعتقاد به مبانی جمهوری اسلامی ایران و قانون اساسی.
3 - داشتن حداقل بیست سال سن.
4 - انجام خدمت وظیفه عمومی یا داشتن معافیت دائم از خدمت.
5 - برخورداری از توانایی جسمی و روحی برای انجام کار.
6 - نداشتن محکومیت کیفری موثر.
7 - داشتن حسن شهرت و عدم اعتیاد به مواد مخدر.
1 - دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی دیپلم متوسطه در کلیه رشته ها برای دهیاری های درجه یک و دو.
2 - دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی فوق دیپلم با گرایش های مشخص شده توسط وزارت کشور برای دهیاری های درجه (3) و (4).
تبصره - در صورت عدم وجود فرد با تحصیلات فوق دیپلم، شورای اسلامی روستا می‌تواند فردی را با تحصیلات دیپلم متوسطه به شرط داشتن حداقل یک سال سابقه فعالیت در سمت دهیار یا حداقل دو سال سابقه فعالیت در دهیاری یا دستگاه اجرایی را برای تصدی سمت دهیار انتخاب نماید.
3 - دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی لیسانس با گرایش های مشخص شده توسط وزارت کشور برای دهیاری های درجه (5) و (6).
تبصره 1 - در صورت عدم وجود فرد با تحصیلات لیسانس، شورای اسلامی روستا می‌تواند فردی را با تحصیلات فوق دیپلم با داشتن حداقل یک سال سابقه فعالیت در سمت دهیار یا دو سال سابقه فعالیت در دهیاری یا دستگاه اجرایی و یا با تحصیلات دیپلم به شرط داشتن دو سال سابقه فعالیت در سمت دهیار یا چهار سال سابقه فعالیت در دهیاری برای تصدی سمت دهیار انتخاب نماید.
تبصره 2 - کسانی که در زمان ارتقای درجه دهیاری از درجه (4) به (5) در سمت دهیار مشغول انجام وظیفه می‌باشند تا زمان تصدی سمت دهیار در آن روستا، از شرایط تحصیلات و سوابق کار موضوع این ماده معاف می‌باشند.
1 - دهیار نمی‌تواند همزمان عضو هیچ یک از شوراهای اسلامی (موضوع قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران - مصوب 1375-) باشد.
3 - سکونت دهیار در زمان تصدی سمت دهیاری های درجه پنج و شش در محل خدمت الزامی است.
4 - گذراندن دوره های آموزشی قبل از خدمت که متناسب با درجه هر دهیاری توسط وزارت کشور تعیین می‌گردد.
الف - تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران.
ب - اعتقاد به مبانی جمهوری اسلامی ایران و قانون اساسی.
ج - داشتن حداقل 25 سال و حداکثر 65 سال سن و حتی المقدور متاهل.
د - سکونت در زمان تصدی سمت دهیار در روستا.
ه - - برخورداری از توانایی جسمی و روحی برای انجام کار.
و - دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی دیپلم.
ز - داشتن حسن شهرت و عدم اعتیاد به مواد مخدر.
ح - نداشتن سابقه محکومیت کیفری که موجب محرومیت از تمام یا بعضی حقوق اجتماعی باشد.
ط - داشتن کارت پایان خدمت وظیفه عمومی و یا معافیت دایم از خدمت.
ی - عدم اشتغال به کار دولتی در زمان تصدی سمت دهیاری.
ک - اشتغال تمام وقت در سمت دهیاری.
ل - دهیار نمی‌تواند همزمان عضو شورای روستا باشد.
تبصره - در حوزه های انتخابیه کمتر از 1500 نفر جمعیت که دهیار به طور نیمه وقت فعالیت می‌نماید رعایت بند «ی» و «ک» الزامی نمی‌باشد.
ماده 50 (اصلاحی 1380/11/14) - مدت خدمت دهیار از زمان صدور حکم شروع به کار رسمی چهار سال م. ب. و انتخاب مجدد وی بلامانع است.
ماده 51 (اصلاحی 1380/11/14) - دهیار موظف است در بدو خدمت و پس از آن در مواقعی که از قبل توسط بخشدار اعلام می‌گردد، بر اساس برنامه های پیش بینی شده از سوی وزارت کشور، آموزشهای مورد نیاز را طی نماید.
ماده 52 (اصلاحی 1380/11/14) - خدمت دهیار در موارد زیر به پایان می‌رسد.
4 - عزل دهیار با رای اکثریت اعضای شورا (ب. ر. م. مربوطه).
6 (اصلاحی 1380/11/14) - صدور حکم محکومیت از طرف مراجع صالح قانونی مبنی بر انفصال از خدمت.
ماده 53 (اصلاحی 1398/06/20) - چنانچه یک یا چند نفر از اعضای شورای اسلامی روستا نسبت به عملکرد دهیار یا اقدامات دهیاری اعتراض و یا ایرادی داشته باشند، ابتدا توسط رئیس شورا، موارد را به صورت واضح و مستند به دهیار تذکر کتبی خواهند داد. در صورت عدم رعایت مفاد مورد تذکر، موضوع به صورت سوال مطرح خواهد شد که در این صورت رئیس شورا سوال را کتباً به دهیار ابلاغ خواهد کرد در این صورت ظرف (10) روز پس از ابلاغ، دهیار موظف به حضور در جلسه عادی یا فوق العاده شورا و پاسخ به سوال م. ب.. چنانچه دهیار از حضور استنکاف ورزیده و یا پاسخ وی قانع کننده تشخیص داده نشود، در جلسه دیگری موضوع مورد بررسی قرار می‌گیرد و شورا می‌تواند در صورت لزوم با رای اکثریت مطلق اعضا، دهیار را برکنار کند.
ماده 54 (اصلاحی 1380/11/14) - دهیار موظف است گزارشهای مورد درخواست شورا را تهیه و در موعد مقرر برای آن ارسال نماید و در صورت تقاضای شورا مبنی بر حضور دهیار و پاسخگویی به سوالات در راس موعد و محل مقرر اقدام نماید.
ماده 55 (اصلاحی 1380/11/14) - دهیار موظف است گزارش ماهانه فعالیتهای دهیاری را برای شورا و رونوشت آن را برای بخشداری به طور مکتوب ارسال نماید.
ماده 56 (اصلاحی 1380/11/14) - دهیار باید تابلویی از ساعات حضور و کار خود در محل دهیاری را برای اطلاع اهالی در مکانی مناسب نصب نماید.
ماده 57 (اصلاحی 1380/11/14) - به منظور اجرای مطلوب و هماهنگ قانون شوراهای اسلامی کشور در روستاها، وزارت کشور مسئول آموزشهای لازم اعضای شوراها و نیز مجریان این قانون م. ب. و نیز موظف است آیین‌نامه های اجرایی مورد نیاز را تهیه و پس از تصویب هیات وزیران برای اجرا ابلاغ نماید.
معاون اول رئیس جمهور - حسن حبیبی
دریافت فایل پی‌دی‌اف
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.