آیین‌نامه
آیین نامه نظام صلاحیت حرفه ای با اصلاحات و الحاقات بعدی
هيئت وزيران در جلسه مورخ ۲۳/۷/۱۳۹۱ بنا به پيشنهاد وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي و به استناد اصل يكصد و سي و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و در اجراي ماده (۲۱) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوري اسلامي ايران ـ مصوب ۱۳۸۹ ـ آيين‌نامه نظام صلاحيت حرفهاي را به شرح زير تصويب نمود:
آيين نامه نظام صلاحيت حرفه اي
مصوب 1391,07,23
با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده ۱ ـ اصطلاحات زير در اين آيين‌نامه در معاني مشروح مربوط به كار مي‌روند:
الف ـ نظام مهارت و فناوري: نظام جامع مهارت و فناوري شامل سه زير نظام «آموزش مهارت و فناوري، صلاحيت حرفهاي و شرايط احراز اشتغال».
ب ـ صلاحيت حرفهاي: مجموعه‌اي از شايستگي‌ها شامل دانش، مهارت و نگرش كه به تناسب هر شغل يا حرفه تعيين و توسط فرد در فرآيندهاي آموزشي و تجربي در محيط‌هاي آموزشي، كاري و جامعه كسب شده و تبديل به رفتار حرفهاي مي‌شود.
ج ـ نظام صلاحيت حرفهاي: مجموعه‌اي از عناصر و فرآيندها كه زمينه‌هاي لازم را براي تحقق سياست‌ها، خط مشي‌ها و استانداردهاي صلاحيت به منظور اعتبار بخشي به صلاحيت حرفهاي نيروي انساني فراهم مي‌كند.
د ـ استاندارد سطوح صلاحيت حرفهاي: شامل روش‌ها و معيارهاي احراز سطوح صلاحيت حرفهاي نيروي انساني در بخشهاي مختلف صنعت، خدمات، كشاورزي، فرهنگ و هنر مي‌باشد.
هـ ـ دستگاههاي اجرايي: دستگاههاي اجرايي موضوع ماده (۵) قانون مديريت خدمات كشوري.
و ـ شورا: شوراي سياستگذاري و برنامه ريزي سازمان ملي مهارت و فناوري موضوع ماده (۷) تصويب‌نامه شماره ۱۶۲۷۳۳/ت۴۷۳۳۴هـ مورخ ۱۵/۸/۱۳۹۰ كه عاليترين مرجع تصميم گيري در نظام صلاحيت حرفهاي است.
تبصره ـ دبيرخانه شورا در سازمان ملي مهارت و فناوري مستقر مي باشد.
ماده ۲ ـ اهداف و مأموريتهاي نظام صلاحيت حرفهاي به شرح زير مي باشد:
الف ـ ايجاد بستر مناسب براي گسترش و ارتقاي شايستگي‌هاي حرفهاي و ارزيابي توانمنديهاي سرمايه‌هاي انساني جهت پيشرفت مستمر در سطوح مختلف صلاحيت حرفهاي براي كسب شايستگي احراز شغل.
ب ـ رسميت بخشي به انواع صلاحيت‌هاي حرفهاي در سطوح ملي و بين‌المللي.
ج ـ استانداردسازي فرايندهاي مرتبط با ارزيابي گواهينامههاي آموزشي، مدارك تحصيلي و تجربيات مستند جهت احراز صلاحيت حرفه اي.
د ـ انطباق و تعيين ارتباط منطقي بين سطوح مختلف آموزش نظري و مهارتي و سطوح مختلف صلاحيت حرفهاي.
هـ ـ بهبود ارتباط مستمر و اثربخش بين نظام شرايط احراز اشتغال، نظام آموزش نظري و نظام آموزش مهارت و فناوري.
و ـ هماهنگي دستگاههاي مختلف با سازمان ملي مهارت و فناوري به منظور تهيه و تصويب استانداردهاي صلاحيت حرفهاي مشاغل مرتبط.
ز ـ تعيين معيارها و شاخص‌هاي بهبود كيفيت در سطوح مختلف صلاحيت حرفهاي.
ح ـ تعيين دستورالعمل و راهنما براي ارزيابي نياز فراگيران در حوزه‌هاي صلاحيت حرفهاي.
ماده ۳ ـ استانداردها و معيارهاي سطوح صلاحيت حرفهاي براساس نظام طبقه‌بندي مشاغل كشور توسط سازمان ملي مهارت و فناوري حداكثر ظرف شش ماه تدوين و ابلاغ مي‌شود.
ماده ۴ ـ استانداردهاي آموزش و برنامه ريزي درسي نظام آموزش مهارت و فناوري موضوع تصويب نامه شماره ۱۶۲۷۳۳/ت۴۷۳۳۴هـ مورخ ۱۵/۸/۱۳۹۰ بايد براساس شاخص‌ها و معيارهاي استانداردهاي سطوح صلاحيت حرفهاي موضوع اين آيين‌نامه تدوين شود.
ماده ۵ ـ صلاحيت‌هاي حرفهاي متناسب با «دانش، مهارت و نگرش» مورد نياز هر يك از حرفه‌هاي بخشهاي صنعت، خدمات، كشاورزي و فرهنگ، حداكثر مشتمل بر)۱۰ (سطح (۵ سطح پايه، ۴ سطح عالي و ۱ سطح خبرگان خاص) طبقه‌بندي مي‌شود. سطوح صلاحيت حرفهاي و شاخص‌هاي دست‌يابي به هر سطح صلاحيت مطابق جداول پيوست كه به مهر «دفتر هيئت دولت» تأييد شده است، مي‌باشد.
تبصره ۱ ـ سطوح صلاحيت حرفهاي (۷)، (۸) و (۹) از طريق شرايط خبرگي نيز قابل احراز مي‌باشد كه دستورالعمل اجرايي آن توسط شورا تصويب و ابلاغ مي‌شود.
تبصره ۲ ـ سمتهاي مديريت سياسي كه به عنوان «مقام» در قانون مديريت خدمات كشوري محسوب مي‌شوند مي‌توانند سطح صلاحيت (۱۰) را كسب نمايند. دستورالعمل نحوه اعطاي اين سطح توسط شورا تصويب و ابلاغ خواهد شد.
ماده ۶ ـ استانداردهاي سنجـش صلاحيـت حرفهاي بر مبـناي اسـتانداردهاي سطوح صلاحيت حرفهاي توسط دستگاههاي ذي‌ربط تهيه و پس از تصويب شورا ابلاغ خواهد شد.
ماده ۷ ـ سنجش صلاحيت حرفهاي افراد مطابق استاندارد سنجش صلاحيت حرفهاي هر يك از سطوح صلاحيت براساس سوابق تحصيلي، سوابق تجربي مستند و معتبر، آزمونهاي علمي و عملي به صورت كتبي و يا شفاهي و ميزان تاثيرگذاري آنها مبتني بر آيين‌نامه‌ها و دستورالعمل‌هاي اجرايي كه براي هر يك از حرفه‌ها توسط سازمان ملي مهارت و فناوري با همكاري دستگاههاي ذي‌ربط تهيه و به تصويب شورا مي‌رسد، انجام خواهد شد.
تبصره ـ سنجش صلاحيت حرفهاي تمامي مشاغل در دستگاههاي اجرايي و سازمانهاي حرفهاي و صنفي و بخشهاي تعاوني و خصوصي براساس نظام صلاحيت حرفهاي صورت مي‌پذيرد.
ماده ۸ ـ گواهينامههاي صلاحيت حرفهاي بر مبناي سطح صلاحيت كسب شده توسط سازمان ملي مهارت و فناوري صادر مي‌شود.
ماده ۹ ـ دستگاههاي اجرايي و سازمانهاي حرفهاي و صنفي و بخشهاي تعاوني و خصوصي موظفند جهت جذب نيروي انساني مورد نياز خود از نيروهايي كه گواهينامههاي صلاحيت حرفهاي مرتبط را كسب نموده‌اند، استفاده نمايند.
ماده ۱۰ ـ پيمانكاران و شركت‌هاي داخلي و بين‌المللي جهت فعاليت در پروژه‌هاي جمهوري اسلامي ايران بايد گواهينامههاي سطوح صلاحيت نيروي كار خ. ر. ب. تأييد سازمان ملي مهارت و فناوري برسانند.
ماده ۱۱ ـ سازمان ملي مهارت و فناوري موظف است گواهينامههاي صلاحيت حرفهاي صادر شده توسط ساير كشورها را براساس مقاوله‌نامه‌هاي منطقه‌اي و بين‌المللي ارزيابي و سطح بندي نمايد.
ماده ۱۲ ـ سازمان ملي مهارت و فناوري به منظور ارزيابي و سنجش صلاحيت‌هاي حرفهاي، ساز و كارهاي لازم را به گونه‌اي طراحي نمايد كه آزمونهاي سنجش صلاحيت موضوع ماده (۷) را به صورت منطقه‌اي و يا ملي از طريق مراكز مجري سنجش صلاحيت در دستگاههاي اجرايي فراهم نمايد.
ماده ۱۳ ـ مراكز مجري سنجش صلاحيت حرفهاي در دستگاههاي اجرايي و سازمانهاي حرفهاي و صنفي متناسب با مخاطبان و گروه‌هاي هدف با كسب مجوز از سازمان ملي مهارت و فناوري مسئوليت سنجش صلاحيت حرفهاي افراد جهت احراز مشاغل مرتبط با دستگاه را دارند. اين مراكز جهت برگزاري آزمون‌ها با هماهنگي‌هاي لازم از امـكانات واحدهاي صنعتي و فضاهاي مراكز آموزشي دستگاه مربوط استفاده مي‌نمايند.
ماده ۱۴ ـ منابع درآمدي نظام صلاحيت حرفهاي از محل دريافت برگزاري بخش صلاحيت حرفهاي و شهريه دوره‌هاي تحصيلي، هدايا و كمكها و موقوفات اشخاص حقيقي و حقوقي، عوايد حاصل از فروش اموال و حق دانش فني، سهم دستگاههاي اجرايي در آموزش و پژوهش و همچنين تسهيلات اعتباري تأمين مي‌شود و براساس مصوبات هيئت امناي سازمان ملي مهارت و فناوري و در چارچوب آيين‌نامه‌هاي مالي و معاملاتي مربوط و قوانين برنامه پنجساله توسعه قابل هزينه است.
تبصره ـ هزينه‌هاي برگزاري آزمونهاي سنجش صلاحيت حرفهاي و صدور گواهينامههاي صلاحيت حرفهاي براساس تعرفه‌هاي مصوب هيئت امناي سازمان ملي مهارت و فناوري، از متقاضيان اخذ خواهد شد.
معاون اول رئيسجمهور ـ محمدرضا رحيمي
سطح
شاخص ها و معيارها (شايستگي هاي فني و غير فني)
شرايط كسب گواهي نامه سطح
-عنوان گواهينامه
۱
در اين سطح:
۱ – فرد براي كاركردن در محدوده مشخصي از فعاليت هاي يك حرفه كه اغلب آن ها در برگيرنده مهارت هاي اوليه، تكراري و قابل پيش بيني هستند آمادگي دارد.
۲ – فرد تحت هدايت و نظارت سرپرست فعاليت مي نمايد.
در اين سطح فرد علاوه بر شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته باشد:
۱ – سواد خواندن و نوشتن را داشته باشد.
۲ – سابقه كار مرتبط داشته باشد.
۳ – نظام استاد – شاگردي نوين را گذرانده باشد.
كارگرساده
۲
در اين سطح:
۱ – فرد براي انجام محدوده اي از
فعاليت هاي مشاغل مختلف يك حرفه كه تكراري و قابل پيش بيني است آمادگي دارد.
۲ – فرد مي تواند فعاليت ها را تحت هدايت و نظارت سرپرست در بازه هاي زماني مشخص با مسئوليت پذيري فردي انجام دهد.
فرد شناخت عملي از ابزارهاي مختلف مشاغل مختلف حرفه را دارد.
در اين سطح، فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته
۱ – پايان دوره ابتدايي+ گواهينامه هاي مهارت دوره هاي تكميلي بين سطوح مقطع ابتدائي
گواهينامه سطح ۱ + گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح مقطع ابتدائي
كارگرفني/كارگر
حرفه اي
۳
در اين سطح:
۱ - فرد براي انجام محدوده مشخصي از فعاليت ها كه اغلب قابل پيش بيني و تكراري هستند آمادگي دارد.
۲ – فرد مي تواند هدايت كارگران فني ساده را در انجام وظايف حرفه اي و فني مورد انتظار به عهده گيرد.
فرد مي تواند براي انجام فعاليت ها از ميان تجهيزات به انتخاب راهكار بپردازد.
در اين سطح فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته باشد:
۱ – پايان دوره راهنمايي+ گواهينامه هاي مهارت دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي راهنمايي
۲ – پايان دوره ابتدائي + گواهينامه سطح ۲ + گواهي نامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي راهنمايي
كارگر فني نيمه ماهر/ كارگر حرفه اي نيمه ماهر
۴
در اين سطح:
۱ – فرد براي انجام محدوده وسيعي از فعاليت هاي يك حرفه كه تكراري و قابل پيش بيني بوده و به طور كاملاً واضح مشخص شده است آمادگي دارد.
۲ – فرد مي تواند فعاليت ها را بدون هدايت و نظارت سرپرست در بازه هاي زماني مشخص انجام دهد و علاوه بر مسؤوليت پذيري فردي در انجام كارها به همكاري با ديگران بپردازد.
۳ – فرد مي تواند سرپرستي كارگران حوزه مشاغل سطوح ۱ الي ۳ را داشته باشد.
در اين سطح، فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته باشد:
۱ - پايان سال دوم متوسطه + گواهينامه هاي دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع متوسطه
۲ – پايان دوره راهنمايي+ گواهينامه سطح ۳ + گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع متوسطه
كارگر فني ماهر/ كارگر حرفه اي ماهر
۵
در اين سطح:
۱- فرد براي انجام مجموعه اي از فعاليت ها كه غيرقابل پيش بيني و غيرتكراري هستند آمادگي دارد.
۲ – فرد مي تواند هدايت فني كارگران سطوح ۱ الي ۴ را در انجام وظايف فني و حرفه اي مورد انتظار به عهده گيرد.
۳ – فرد قابليت سرپرستي كارگاه در پروژه هاي محدود را دارد.
در اين سطح فرد علاوه بر شرايط عمومي شغلي بايد يكي از شرايط زير را داشته باشد:*
۱ – ديپلم هنرستان فني و حرفه اي يا كار و دانش
۲ – پايان دوره متوسطه نظري+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع متوسطه
۳ – پايان سال دوم متوسطه + گواهينامه سطح ۴+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع متوسطه
استاد كار فني/ استاد كار حرفه اي
۶
در اين سطح:
۱ – فرد توانايي انتخاب و به كارگيري ابزار موردنياز در اجراي پروژه را دارد.
۲ – فرد مي تواند به نصب، تعمير و نگهداري تجهيزات و به بررسي و ارزيابي كارهاي انجام شده پرداخته و درجهت رفع مشكلات اقدام نمايد.
۳ – فرد توانايي مشاركت و همكاري در فرآيندهاي اجرايي و هدايت تيمي براي انجام پروژه هاي كوچك و قدرت پشتيباني فني فعاليت هاي فردي و گروهي زير مجموعه را دارد.
۴ – فرد مي تواند با اجراي دستورالعمل هاي كنترل كيفيت بر انجام بازرسي هاي فني و كيفي نظارت نمايد.
۵ – فرد مي تواند مستندات فني درخصوص مسئوليت هاي محوله را تهيه نمايد.
۶ – فرد مي تواند در فرآيندهاي اجرايي، حسب شرايط مختلف درمحدوده تحت سرپرستي تصميم گيري كند.
۷ – فرد مي تواند دستورالعمل هاي كاري درجهت بهبود محيط كار و ارتقا سطح بهداشت شغلي و ايمني كار را اجرا نمايد.
در اين سطح، فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته باشد:*
۱ – كارداني فني/ كارداني حرفه اي مرتبط
۲ – كارداني نظري/ كارداني فني يا حرفه اي غيرمرتبط + گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارداني
۳ – ديپلم+ گواهينامه صلاحيت حرفه اي سطح ۵+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارداني
تكنسين فني/ تكنسين حرفه اي
۷
در اين سطح:
۱ – فرد مي تواند با برنامه ريزي و سازماندهي منابع، ارائه، هدايت و اجراي طرح هاي فني را به عهده گيرد.
۲ – فرد مي تواند با ابتكار عمل و خلاقيت، طرح محصولات جديد را ارائه و سيستم ها و فرآيندهاي توليد آنها را طراحي نمايد.
۳ – فرد مي تواند با انجام مطالعات كاربردي به ارتقاء و بهينه سازي فرآيندهاي توليد محصول، ارتقاي عملكرد ماشين آلات و تجهيزات و شناسايي عيوب فرآيند ها و رفع آن ها بپردازد.
۴ – فرد مي تواند با بهينه سازي و مستندسازي فرآيندهاي انجام كار به ارزيابي كيفي فرآيندها و كنترل عمليات بپردازد.
۵ – فرد مي تواند با انتقال تجارب، اطلاعات فني و آموزش هاي علمي- كاربردي افراد تحت سرپرستي خود بپردازد.
۶ – فرد مي تواند با تجربه و تحليل مسائل به تفسير طرح ها و آثار توليدي و ارزيابي آن ها در حوزه تخصصي خود بپردازد.
۷ – فرد مي تواند براساس دانش و مهارت خود به طور مستقل هدايت و سرپرستي فعاليت هاي ديگران را در طرح هاي فني به عهده گيرد.
۸ – فرد توانايي تجهيز كارگاه ها و خطوط توليد و راه اندازي ماشين آلات و به كارگيري ابزار موردنياز در اجراي پروژه را دارد.
۹ – فرد توانايي مديريت انتخاب و پياده سازي مدل هاي سرويس و نگهداري و تعميرات تجهيزات را دارد.
۱۰ – فرد توانايي پياده سازي سيستم هاي نوين درجهت ارتقا سطح بهداشت شغلي و ايمني محيط كار را دارد.
در اين سطح فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را نيز داشته باشد:*
۱ – كارشناس فني / حرفه اي مرتبط
۲ – كارشناس نظري/ كارشناسي فني يا حرفه اي غيرمرتبط + گواهينامه هاي مهارت و فناوري تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارشناسي
۳ – كارداني + گواهينامه صلاحيت حرفه اي سطح ۶+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارشناسي
مهندس … / كارشناس حرفه اي
۸
در اين سطح:
• فرد مي تواند به طور مستقل به بررسي، تحليل، طراحي، برنامه ريزي، اجرا و ارزيابي امور فني ومديريتي، مديريت بازده و خروجي كار در سطوح و بخش هاي تخصصي بپردازد.
• فرد مي تواند با ابتكار عمل و خلاقيت و با دست يابي به دانش تخصصي براساس دانش و مهارت هاي قبلي خود به توسعه فناوري ها بپردازد.
• فرد توانايي پژوهش در حوزه هاي توسعه فناوري، بهينه سازي فناوري، تجاري سازي فناوري و يا بومي سازي آن ها را دارد.
• فرد توانايي تهيه مستندات فني و گزارشهاي حرفه اي و دستورالعمل هاي اجرايي فناوري هاي مختلف در سطح كلان پروژه را دارد.
• فرد توانايي شناسايي، بررسي و نظارت بر پياده سازي سيستم هاي نوين در جهت ارتقا سطح بهداشت شغلي و ايمني محيط كار را دارد.
• فرد توانايي كارآفريني، خلق و راه اندازي عرصه ها ي جديد كسب و كار را دارد.
• فرد توانايي حل مشكلات و مسائل جاري در حوزه تخصصي خود را دارد.
• فرد توانايي انتقال اطلاعات و آموزش در حوزه تخصصي خود را دارد.
در اين سطح، فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را داشته باشد:
۱ – مهندسي فناوري ارشد/ كارشناسي حرفه اي ارشد مرتبط
۲ – كارشناسي ارشد نظري/ مهندسي فناوري ارشد يا كارشناسي حرفه اي ارشد غيرمرتبط+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارشناسي ارشد
۳ – مهندسي فناوري / كارشناسي حرفه اي / كارشناسي نظري + گواهينامه صلاحيت حرفه اي سطح ۷+ گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع كارشناسي ارشد
مهندس …/ كارشناس ارشد حرفه اي
۹
در اين سطح:
۱ – فرد قابليت تحليل چندجانبه و ابعادنگر در پروژه هاي تخصصي (اقتصادي، اجتماعي، اجرايي، محيط زيست و....) را دارد.
۲ – فرد توانايي راهبري آموزش و پژوهش در مرزهاي فناوري و دانش روز دنيا در تخصص مربوطه (ارايه نظريه جديد و توليد دانش) را دارد.
۳ – فرد توانايي تصميم گيري در شرايط خاص (مديريت بحران) و قدرت تحليل و قضاوت را دارد.
۴ – فرد با احاطه بر يافته هاي علمي و فناوري به طور مستقل در مسير توسعه و نوآوري در گسترش مرزهاي فناوري و دانش، صاحب نظر مي باشد.
۵ – فرد توانايي تصميم گيري و يا ارائه مشاوره در سطوح تخصصي و فوق تخصصي، جهت طراحي و عملياتي نمودن، سازماندهي خدمات، عملكرد ها و فرآيندها در حوزه مديريت خود را دارد.
۶ – فرد حداقل يكي از قابليت هاي توسعه فناوري، بهينه سازي فناوري، تجاري سازي فناوري و يا مهندسي معكوس آن فناوري را دارد.
۷ – فرد مي تواند با استفاده از ساز و كارهاي آينده پژوهي و آينده نگاري در حوزه هاي مهارت و فناوري نسبت به ترسيم چشم انداز و تدوين اسناد راهبردي اقدام كند.
در اين سطح، فرد علاوه بر احراز شرايط عمومي شغلي اين سطح بايد يكي از شرايط زير را داشته باشد:
۱ – مهندسي فناوري خبره/كارشناسي حرفه اي خبره مرتبط
۲ – دكتري نظري/ مهندسي فناوري خبره يا كارشناس حرفه اي خبره غيرمرتبط + گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع دكتري
۳ – مهندسي فناوري ارشد/ كارشناسي حرفه اي ارشد/ كارشناسي ارشد نظري + گواهينامه صلاحيت حرفه اي سطح ۸ + گواهينامه هاي مهارت و فناوري دوره هاي تكميلي بين سطوح تحصيلي مقطع دكتري
مهندس …/ كارشناس خبره حرفه اي
۱۰
توسط شورا مشخص مي شود
سمتهاي مديريت سياسي كه به عنوان «مقام» در قانون مديريت خدمات كشوري محسوب مي شوند
* شرايط عمومي شامل سن، جنسيت و توانايي هاي جسمي و.... است كه در شورا تدوين و تصويب خواهد شد.
مصوب 1391/07/23 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1391/7/23 بنا به پیشنهاد وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و در اجرای ماده (21) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1389 - آیین‌نامه نظام صلاحیت حرفه‌ای را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 1 - اصطلاحات زیر در این آیین‌نامه در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند:
الف - نظام مهارت و فناوری: نظام جامع مهارت و فناوری شامل سه زیر نظام «آموزش مهارت و فناوری، صلاحیت حرفه‌ای و شرایط احراز اشتغال».
ب - صلاحیت حرفه‌ای: مجموعه‌ای از شایستگی‌ها شامل دانش، مهارت و نگرش که به تناسب هر شغل یا حرفه تعیین و توسط فرد در فرآیندهای آموزشی و تجربی در محیط‌های آموزشی، کاری و جامعه کسب شده و تبدیل به رفتار حرفه‌ای می‌شود.
ج - نظام صلاحیت حرفه‌ای: مجموعه‌ای از عناصر و فرآیندها که زمینه‌های لازم را برای تحقق سیاست‌ها، خط مشی‌ها و استانداردهای صلاحیت به منظور اعتبار بخشی به صلاحیت حرفه‌ای نیروی انسانی فراهم می‌کند.
د - استاندارد سطوح صلاحیت حرفه‌ای: شامل روش‌ها و معیارهای احراز سطوح صلاحیت حرفه‌ای نیروی انسانی در بخشهای مختلف صنعت، خدمات، کشاورزی، فرهنگ و هنر م. ب..
ه- - دستگاههای اجرایی: دستگاههای اجرایی موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری.
و - شورا: شورای سیاستگذاری و برنامه ریزی سازمان ملی مهارت و فناوری موضوع ماده (7) تصویب‌نامه شماره 162733/ت47334ه- مورخ 1390/8/15 که عالیترین مرجع تصمیم گیری در نظام صلاحیت حرفه‌ای است.
تبصره - دبیرخانه شورا در سازمان ملی مهارت و فناوری مستقر م. ب..
ماده 2 - اهداف و ماموریتهای نظام صلاحیت حرفه‌ای به شرح زیر م. ب.:
الف - ایجاد بستر مناسب برای گسترش و ارتقای شایستگی‌های حرفه‌ای و ارزیابی توانمندیهای سرمایه‌های انسانی جهت پیشرفت مستمر در سطوح مختلف صلاحیت حرفه‌ای برای کسب شایستگی احراز شغل.
ب - رسمیت بخشی به انواع صلاحیت‌های حرفه‌ای در سطوح ملی و بین‌المللی.
ج - استانداردسازی فرایندهای مرتبط با ارزیابی گواهینامههای آموزشی، مدارک تحصیلی و تجربیات مستند جهت احراز صلاحیت حرفه ای.
د - انطباق و تعیین ارتباط منطقی بین سطوح مختلف آموزش نظری و مهارتی و سطوح مختلف صلاحیت حرفه‌ای.
ه- - بهبود ارتباط مستمر و اثربخش بین نظام شرایط احراز اشتغال، نظام آموزش نظری و نظام آموزش مهارت و فناوری.
و - هماهنگی دستگاههای مختلف با سازمان ملی مهارت و فناوری به منظور تهیه و تصویب استانداردهای صلاحیت حرفه‌ای مشاغل مرتبط.
ز - تعیین معیارها و شاخص‌های بهبود کیفیت در سطوح مختلف صلاحیت حرفه‌ای.
ح - تعیین دستورالعمل و راهنما برای ارزیابی نیاز فراگیران در حوزه‌های صلاحیت حرفه‌ای.
ماده 3 - استانداردها و معیارهای سطوح صلاحیت حرفه‌ای براساس نظام طبقه‌بندی مشاغل کشور توسط سازمان ملی مهارت و فناوری حداکثر ظرف شش ماه تدوین و ابلاغ می‌شود.
ماده 4 - استانداردهای آموزش و برنامه ریزی درسی نظام آموزش مهارت و فناوری موضوع تصویب نامه شماره 162733/ت47334ه- مورخ 1390/8/15 باید براساس شاخص‌ها و معیارهای استانداردهای سطوح صلاحیت حرفه‌ای موضوع این آیین‌نامه تدوین شود.
ماده 5 - صلاحیت‌های حرفه‌ای متناسب با «دانش، مهارت و نگرش» مورد نیاز هر یک از حرفه‌های بخشهای صنعت، خدمات، کشاورزی و فرهنگ، حداکثر مشتمل بر)10 (سطح (5 سطح پایه، 4 سطح عالی و 1 سطح خبرگان خاص) طبقه‌بندی می‌شود. سطوح صلاحیت حرفه‌ای و شاخص‌های دست‌یابی به هر سطح صلاحیت مطابق جداول پیوست که به مهر «دفتر هیات دولت» تایید شده است، م. ب..
تبصره 1 - سطوح صلاحیت حرفه‌ای (7)، (8) و (9) از طریق شرایط خبرگی نیز قابل احراز م. ب. که دستورالعمل اجرایی آن توسط شورا تصویب و ابلاغ می‌شود.
تبصره 2 - سمت‌های مدیریت سیاسی که به عنوان «مقام» در قانون مدیریت خدمات کشوری محسوب می‌شوند می‌توانند سطح صلاحیت (10) را کسب نمایند. دستورالعمل نحوه اعطای این سطح توسط شورا تصویب و ابلاغ خواهد شد.
ماده 6 - استانداردهای سنجش صلاحیت حرفه‌ای بر مبنای استانداردهای سطوح صلاحیت حرفه‌ای توسط دستگاههای ذی‌ربط تهیه و پس از تصویب شورا ابلاغ خواهد شد.
ماده 7 - سنجش صلاحیت حرفه‌ای افراد مطابق استاندارد سنجش صلاحیت حرفه‌ای هر یک از سطوح صلاحیت براساس سوابق تحصیلی، سوابق تجربی مستند و معتبر، آزمونهای علمی و عملی به صورت کتبی و یا شفاهی و میزان تاثیرگذاری آنها مبتنی بر آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی که برای هر یک از حرفه‌ها توسط سازمان ملی مهارت و فناوری با همکاری دستگاههای ذی‌ربط تهیه و به تصویب شورا می‌رسد، انجام خواهد شد.
تبصره - سنجش صلاحیت حرفه‌ای تمامی مشاغل در دستگاههای اجرایی و سازمانهای حرفه‌ای و صنفی و بخشهای تعاونی و خصوصی براساس نظام صلاحیت حرفه‌ای صورت می‌پذیرد.
ماده 8 - گواهینامههای صلاحیت حرفه‌ای بر مبنای سطح صلاحیت کسب شده توسط سازمان ملی مهارت و فناوری صادر می‌شود.
ماده 9 - دستگاههای اجرایی و سازمانهای حرفه‌ای و صنفی و بخشهای تعاونی و خصوصی موظفند جهت جذب نیروی انسانی مورد نیاز خود از نیروهایی که گواهینامههای صلاحیت حرفه‌ای مرتبط را کسب نموده‌اند، استفاده نمایند.
ماده 10 - پیمانکاران و شرکت‌های داخلی و بین‌المللی جهت فعالیت در پروژه‌های جمهوری اسلامی ایران باید گواهینامههای سطوح صلاحیت نیروی کار خ. ر. ب. تایید سازمان ملی مهارت و فناوری برسانند.
ماده 11 - سازمان ملی مهارت و فناوری موظف است گواهینامههای صلاحیت حرفه‌ای صادر شده توسط سایر کشورها را براساس مقاوله‌نامه‌های منطقه‌ای و بین‌المللی ارزیابی و سطح بندی نماید.
ماده 12 - سازمان ملی مهارت و فناوری به منظور ارزیابی و سنجش صلاحیت‌های حرفه‌ای، ساز و کارهای لازم را به گونه‌ای طراحی نماید که آزمونهای سنجش صلاحیت موضوع ماده (7) را به صورت منطقه‌ای و یا ملی از طریق مراکز مجری سنجش صلاحیت در دستگاههای اجرایی فراهم نماید.
ماده 13 - مراکز مجری سنجش صلاحیت حرفه‌ای در دستگاههای اجرایی و سازمانهای حرفه‌ای و صنفی متناسب با مخاطبان و گروه‌های هدف با کسب مجوز از سازمان ملی مهارت و فناوری مسئولیت سنجش صلاحیت حرفه‌ای افراد جهت احراز مشاغل مرتبط با دستگاه را دارند. این مراکز جهت برگزاری آزمون‌ها با هماهنگی‌های لازم از امکانات واحدهای صنعتی و فضاهای مراکز آموزشی دستگاه مربوط استفاده می‌نمایند.
ماده 14 - منابع درآمدی نظام صلاحیت حرفه‌ای از محل دریافت برگزاری بخش صلاحیت حرفه‌ای و شهریه دوره‌های تحصیلی، هدایا و کمکها و موقوفات اشخاص حقیقی و حقوقی، عواید حاصل از فروش اموال و حق دانش فنی، سهم دستگاههای اجرایی در آموزش و پژوهش و همچنین تسهیلات اعتباری تامین می‌شود و براساس مصوبات هیات امنای سازمان ملی مهارت و فناوری و در چارچوب آیین‌نامه‌های مالی و معاملاتی مربوط و قوانین برنامه پنجساله توسعه قابل هزینه است.
تبصره - هزینه‌های برگزاری آزمونهای سنجش صلاحیت حرفه‌ای و صدور گواهینامههای صلاحیت حرفه‌ای براساس تعرفه‌های مصوب هیات امنای سازمان ملی مهارت و فناوری، از متقاضیان اخذ خواهد شد.
معاون اول رئیسجمهور - محمدرضا رحیمی
2 - فرد می‌تواند فعالیت ها را بدون هدایت و نظارت سرپرست در بازه های زمانی مشخص انجام دهد و علاوه بر مسئولیت پذیری فردی در انجام کارها به همکاری با دیگران بپردازد.
4 - فرد با احاطه بر یافته های علمی و فناوری به طور مستقل در مسیر توسعه و نوآوری در گسترش مرزهای فناوری و دانش، صاحب نظر م. ب..
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.