آییننامه
آیین نامه چگونگی تشکیل، حدود وظایف و اختیارات و نحوه عملکرد انجمن های صنفی و کانونهای مربوط با اصلاحات و الحاقات بعدی
وزيران عضو كارگروه تصويب نامه شماره 72884/ت 34452 هـ مورخ 1384/11/9 بنا به پيشنهاد شوراي عالي كار و به استناد تبصره (5) ماده (131) قانون كار - مصوب 1369 - و با رعايت تصويب نامه ياد شده، آيين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظايف و اختيارات و نحوه عملكرد انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط را به شرح زير تصويب نمودند:
آيين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظايف و اختيارات و چگونگي عملكرد انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوط
مصوب 1389,08,03
با اصلاحات و الحاقات بعدي
فصل اول – كليات
ماده 1 - در اجراي ماده (131) قانون كار - مصوب 1369 - به منظور حفظ حقوق و منافع مشروع و قانوني و بهبود وضع اقتصادي كارگران و كارفرمايان كه خود متضمن حفظ منافع جامعه نيز است، كارگران مشمول قانون كار و كارفرمايان هر حرفه يا صنعت مي توانند با رعايت مقررات قانوني و اين آيين نامه مبادرت به تشكيل انجمن صنفي نمايند.
ماده 2 - كمترين حد نصاب لازم براي تشكيل انجمن صنفي كارگري در سطح كارگاه ده نفر و در حرفه يا صنعت، حداقل پنجاه عضو از حرفه يا صنعت مربوط در قسمتي از شهرستان تا سراسر استان مي باشد. انجمن صنفي كارفرمايي، با عضويت دست كم ده شخص حقيقي يا حقوقي (كارفرما) شاغل در آن حرفه يا صنعت در حوزه جغرافيائي مورد درخواست در قسمتي از يك استان تا سراسر كشور تشكيل مي شود.
تبصره 1 – چنانچه در سطح يك استان به لحاظ عدم كسب نصاب ياد شده در يك حرفه يا صنعت خاص، انجمن صنفي كارفرمايي قابل تشكيل نباشد، جهت فراگير نمودن آن، مي توان انجمن صنفي حرفه يا صنعت خاص را ب. ت. ب. تقاضاي كارفرمايان شاغل در استانهاي مورد نظر با نظر وزارت كار و امور اجتماعي در حوزه جغرافيائي فراتر از استان تشكيل داد.
تبصره 2 - در صورتي كه علي رغم رعايت تبصره (1)، نصاب تشكيل انجمن صنفي كارفرمائي در سطح يك حرفه يا صنعت وجود نداشته باشد، وزارت كار و امور اجتماعي نظر نهايي در خصوص امكان تشكيل انجمن صنفي مورد نظر را اعلام مي نمايد.
تبصره 3 - عضويت كارگران و كارفرمايان به اعتبار شغل و فعاليتهاي مختلف در انجمن هاي صنفي كارفرمايي يا كارگري متفاوت مجاز است ولي نمي توانند در بيش از يك انجمن صنفي كارفرمايي يا كارگري به عنوان رئيس هيات مديره يا دبير انتخاب شوند.
تبصره 4 - تعداد اعضاي هيات مديره انجمنهاي صنفي كارگري در سطح كارگاه متناسب با تعداد اعضاي انجمن صنفي، به شرح زير خواهد بود:
رديف
تعداد اعضاي انجمن صنفي
تعداد اعضاي هيات مديره
اصلي
علي البدل
1
از 10 تا 150 نفر
3
2
2
از 151 تا 500 نفر
5
2
3
از 501 تا 1000 نفر
7
2
4
از 1001 تا 5000 نفر
9
3
5
5001 نفر و بالاتر
11
3
ماده 3 - به منظور هماهنگي در انجام وظايف محول شده و قانوني، انجمن هاي صنفي هر حرفه يا صنعت يك استان مي توانند مطابق اين آئين نامه نسبت به تشكيل كانون انجمنهاي صنفي آن حرفه يا صنعت در آن استان اقدام نمايند.
تبصره 1 - كانونهاي انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص در استان ها از اجتماع نمايندگان داراي حق راي هيأت مديره حداقل پنج انجمن صنفي مربوط تشكيل مي شود.
تبصره 2 - در شرايطي كه به لحاظ محدوديت يك حرفه يا صنعت خاص، امكان تشكيل كانون مربوط در استان ميسر نباشد، انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص مي توانند با تجميع استانهاي داراي حرفه يا صنعت مذكور، فقط يك كانون سراسري تشكيل دهند.
تبصره 3 - انجمن هاي صنفي حرفه يا صنعت خاص ب. ت. ب. تعداد اعضاي خود، نمايندگان موضوع تبصره (1) را به مجمع عمومي كانون معرفي مي نمايند.
ماده 4 - كانون انجمن هاي صنفي حرف يا صنايع استان توسط نمايندگان معرفي شده از سوي كانونهاي حرفه يا صنعت خاص استان مربوط ب. ت. ب. تعداد انجمن هاي صنفي عضو، حداكثر به تعداد سه نماينده از هر كانون، طبق اساسنامه كانون حرف يا صنايع استان و نمايندگان معرفي شده از سوي انجمن هاي صنفي كه كانون مربوط را تشكيل نداده اند، تأسيس مي شود.
تبصره - تا زماني كه در يك استان كانونهاي حرفه يا صنعت خاص تشكيل نشده باشد، انجمن هاي صنفي استان مي توانند ب. ت. ب. تعداد اعضا كه در اساسنامه كانون حرف يا صنايع استان مشخص خواهد شد، نمايندگان خ. ر. ب. مجمع عمومي كانون حرف يا صنايع همان استان معرفي نمايند.
ماده 5 - كانون انجمن هاي صنفي هر استان از نمايندگان كانون انجمن هاي صنفي حرف و كانون انجمنهاي صنفي صنايع استان ب. ت. ب. تعداد اعضا و طبق اساسنامه كانون استان تشكيل مي شود.
تبصره 1 - تا زماني كه در يك استان، كانونهاي انجمن هاي صنفي حرف يا صنايع استان تشكيل نشده باشد، انجمن هاي صنفي استان مي توانند ب. ت. ب. تعداد اعضا طبق اساسنامه كانون انجمن هاي صنفي استان، نمايندگان خ. ر. ب. كانون استان معرفي يا به عضويت آن درآيند.
تبصره 2 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - حداقل تعداد مورد نياز از نمايندگان عضو مجمع عمومي كانون استان كه در بخش صنعت شاغل هستند، براي عضويت در هيئت مديره كانون كارفرمايان استان، به پيشنهاد كانون عالي كارفرمايان، با در نظر داشتن فراواني و تعداد تشكل هاي حرفه و صنعت در سطح منطقه، در اساسنامه كانون استان درج مي شود. اين نسبت در كانون كارگري استان به گونه اي خواهد بود كه حداقل دو پنجم (كه از چهار نفر كمتر نخواهد بود) از اعضاي اصلي هيئت مديره از بخش صنعت، انتخاب شوند.
ماده 6 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - كانون هاي عالي انجمن هاي صنفي كارگري و كارفرمايي كشور (كانون عالي كارگران و كارفرمايان كشور) توسط نصف به علاوه يك كانون هاي استاني انجمن هاي صنفي كارگري و كارفرمايي طبق اساسنامه كانون عالي ذي ربط تأسيس مي شود.
تبصره 1 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - انجمن هاي صنفي كارگري و كارفرمايي كه حوزه فعاليت آنها فرا استاني است، مي توانند حسب مورد به عضويت كانون عالي كارگران و كارفرمايان درآيند.
تبصره 2 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - تا زماني كه در يك استان كانون كارگري و كارفرمايي استان تأسيس نشده باشد انجمن هاي صنفي كارگري و كارفرمايي همان استان حسب مورد مي توانند ضمن عضويت در كانون عالي ذي ربط، نمايندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن يك نماينده انتخاب و به مجمع عمومي كانون عالي كارگران و كارفرمايان كشور معرفي نمايند.
تبصره 3 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - در مواردي كه كانون كارگري استان تأسيس شده و داراي اعتبار است، علاوه بر اعضاي اصلي هيئت مديره آن كه در مجامع عمومي كانون عالي كارگران كشور داراي حق رأي هستند، انجمن هاي صنفي كارگري عضو كانون استاني نيز مي توانند مطابق اساسنامه كانون عالي، نمايندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن يك نماينده كه داراي حق راًي مي باشند انتخاب و به مجمع عمومي كانون عالي كارگران كشور معرفي نمايند.
فصل دوم – هيئت مؤسس و اركان انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوط
ماده 7 - به منظور تاسيس و فراهم نمودن مقدمات تشكيل تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، هيئت مؤسسي مركب از حداقل سه نفر از اشخاص ذي ربط ب. ت. ب. نوع تشكل، با وظايف زير تشكيل مي شود:
1 - ارايه درخواست تأسيس انجمن صنفي يا كانون مربوط حسب مورد به وزارت كار و امور اجتماعي يا واحد كار و امور اجتماعي استان مربوط.
2 - انتشار آگهي پذيرش عضو (آگهي در شرف تأسيس) در روزنامه كثير الانتشار سراسري يا روزنامه محلي (ب. ت. ب. حوزه فعاليت تشكل) به غير از انجمن هاي صنفي كارگري در سطح كارگاه.
3 - بررسي درخواستهاي متقاضيان عضويت از نظر داشتن شرايط عضويت و اظهار نظر در مورد آن و همچنين تهيه فهرست اسامي و مشخصات آنان.
4 - تهيه پيش نويس اساسنامه با رعايت مواد (11) و (12) اين آيين نامه.
5 - دعوت از اعضا جهت تشكيل مجمع عمومي موسس به منظور تصويب اساسنامه و انتخاب اعضاي هيات مديره، بازرس يا بازرسان.
6 - تسليم دعوتنامه تشكيل مجمع عمومي به وزارت كار و امور اجتماعي به منظور نظارت بر انتخابات.
تبصره - پس از انتخاب هيات مديره تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، هيات مؤسس بخودي خود منحل مي گردد.
ماده 8 - تشكلهاي موضوع اين آئين نامه داراي سه ركن زير خواهند بود :
1 - مجمع عومي
2 - هيات مديره
3 - بازرس يا بازرسان
تبصره - چگونگي تشكيل مجامع عمومي، حدود وظايف و اختيارات اركان تشكل و ساير مواردي كه در اين آئين نامه پيش بيني نشده در اساسنامه تشكل درج خواهد شد.
:red;">ماده 9 - شرايط داوطلبان عضويت در هيات مديره و بازرسان تشكلهاي موضوع اين آئين نامه به شرح زير مي باشد :
1 - تابعيت جمهوري اسلامي ايران
2 - التزام عملي به قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران
3 - عدم وابستگي به احزاب و گروههاي سياسي غير قانوني
4 - نداشتن محكوميت قطعي كيفري موثر
5 - عدم اعتياد به مواد مخدر
ماده 10 - هيات مديره تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، مكلفند دست كم سه ماه پيش از پايان دوره، مجمع عمومي را براي تجديد انتخابات دعوت نمايند به گونه اي كه تا پايان دوره اعتبار هيات مديره، انتخابات مسوولان تشكل انجام شده باشد.
تبصره 1 - بازرس يا بازرسان يا يك چهارم از اعضا مي توانند در هر زماني كه تشخيص دهند نسبت به دعوت براي تشكيل مجمع عمومي اقدام نمايند.
تبصره 2 - حداكثر دو ماه پس از پايان دوره، بازرس يا بازرسان نسبت به تشكيل مجمع عمومي و تجديد انتخابات اخطار مي دهند. يك سوم اعضا تا چهارماه فرصت دارند تا نسبت به دعوت مجمع عمومي و تجديد انتخابات اقدام نمايند.
تبصره 3 - چنانچه شش ماه پس از پايان دوره، تجديد انتخابات صورت نگرفته باشد، بازرس يا بازرسان مكلفند انحلال تشكل - انجمنهاي صنفي كارفرمايي يا كانون مربوط - را به وزارت كار و امور اجتماعي اعلام نمايند. در صورت عدم اقدام، وزارت كار و امور اجتماعي، به هزينه تشكل از طريق درج آگهي در يكي از روزنامه هاي كثير الانتشار يا روزنامه محلي مربوط به حوزه فعاليت تشكل، انحلال تشكل را اعلام مي نمايد.
فصل سوم – چگونگي ثبت و انحلال انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط
ماده 11 - ضوابط و مقررات قانوني كه بايد در اساسنامه انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط درج شود، ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آئين نامه بنا به پيشنهاد شوراي عالي كار به تصويب وزير كار و امور اجتماعي خواهد رسيد.
ماده 12 - تشكل هاي موضوع اين آيين نامه به هنگام تشكيل، موظف به تنظيم اساسنامه با رعايت مقررات قانوني و طرح و تصويب آن در مجمع عمومي مربوط و ثبت در وزارت كار و امور اجتماعي مي باشند.
ماده 13 - ثبت تشكل هاي موضوع اين آيين نامه و انتخاب و تجديد انتخاب يا تغيير اعضاي هيات مديره، دبير و بازرسان و هرگونه تغيير يا اصلاح اساسنامه تشكلهاي فوق الذكر، مستلزم تسليم مدارك ذيل به وزارت كار و امور اجتماعي مي باشد:
1 - تقاضا نامه تأسيس تشكل (در مرحله تأسيس)
2 - دو نسخه اساسنامه (در مرحله تأسيس) يا دو نسخه اساسنامه اصلاح شده در صورت ايجاد تغييرات (در مراحل پس از تأسيس)
3 - صورتجلسه هيات رئيسه و نظارت مجمع عمومي كه با حضور، نظارت و تاييد نماينده وزارت كار و امور اجتماعي تنظيم شده باشد.
4 - آگهي پذيرش عضو، منتشر شده در روزنامه (در مرحله تأسيس)
5 - فهرست اسامي امضا شده شركت كنندگان در مجمع عمومي
6 - فهرست اسامي و مشخصات كامل اعضا
7 - آگهي دعوت مجمع عمومي منتشر شده در روزنامه (ب. ت. ب. حوزه فعاليت)
8 - صورتجلسه هيات مديره مبني بر تقسيم وظايف هيات مديره
9 - پرسشنامه آماري تكميل شده مربوط به مشخصات عضاي هيات مديره، بازرسان و دبير تشكل.
تبصره - تشكلهاي موضوع اين آئين نامه در صورت درج در اساسنامه مربوط، مكلفند آگهي هاي اطلاع رساني خود را در روزنامه سراسري يا محلي معين شده در مجمع عمومي (ب. ت. ب. حوزه فعاليت تشكل) درج نمايند.
ماده 14 - وزارت كار و امور اجتماعي پس از دريافت مدارك ياد شده در ماده (13) در صورت احراز صحت برگزاري مجامع عمومي عادي يا فوق العاده، تكميل و صحت مدارك، ظرف يك ماه نسبت به ثبت و صدور گواهينامه و آگهي انجام انتخابات و انتشار آن در روزنامه رسمي كشور و يكي از روزنامه هاي كثير الانتشار به هزينه تشكيل ذيربط اقدام خواهد نمود.
تبصره 1(اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) - نظارت بر انتخابات تشكل هاي كارگري فراتر از يك استان و عالي موضوع اين آيين نامه، بر عهده وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي خواهد بود و در خصوص تشكل هاي كارگري كه حوزه فعاليت آنها در محدوده يك استان باشد؛ با واحد تعاون، كار و رفاه اجتماعي استان مربوط است. نظارت بر انتخابات تشكل هاي كارفرمايي استاني، فراتر از يك استان و عالي موضوع اين آيين نامه، به طور مشترك برعهده وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي و كانون عالي كارفرمايان خواهد بود و در سطح استان نيز بر عهده واحد تعاون، كار و رفاه اجتماعي و كانون عالي و كانون كارفرمايان همان استان است.
تبصره 2 - وزارت كار و امور اجتماعي مكلف است هنگام ثبت، مراقبت نمايد كه وظايف مصوب در اساسنامه با ساير قوانيني كه وظايف خاصي را براي صنوف پيش بيني نموده است، از قبيل قوانين نظام صنفي، نظام پزشكي، كانون وكلاي دادگستري تداخل يا مغايرت نداشته باشد.
تبصره 3 (اصلاحي 13ˏ12ˏ1399) – ثبت تشكل هاي موضوع اين آيين نامه بر اساس حوزه فعاليت آنها به شرح تبصره (1) اين ماده حسب مورد بر عهده وزارت وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي و واحدهاي تعاون، كار و رفاه اجتماعي استان ذي ربط است.
ماده 15 - ثبت دو تشكل همگن (انجمن صنفي يا كانون) در يك حرفه يا صنعت در حوزه فعاليت جغرافيايي مشترك مجاز نيست.
تبصره 1 - چنانچه در يك حوزه جغرافيائي يا در سطح يك حرفه يا صنعت، انجمن صنفي تأسيس شده باشد، تشكيل انجمن صنفي ديگري در بخشي از حوزه فعاليت آن يا در سطح تخصصي تر از حرفه يا صنعت مذكور مشروط بر حصول نصاب لازم مجاز است و نمايندگي اعضا در حوزه يا نوع فعاليت را بر عهده خواهد داشت.
تبصره 2 - در صورت وجود ابهام در ماده (15) و تبصره (1) آن، وزارت كار و امور اجتماعي نظر نهايي را اعلام خواهد نمود.
ماده 16 - انحلال تشكلهاي موضوع اين آئين نامه، موجب تضييع حق يا اسقاط تكليف دو طرف قرارداد در پيمانهاي دسته جمعي منعقد شده قبلي نخواهد بود.
تبصره - ايفاي تعهدات و تصفيه حسابها، به عهده هيات تصفيه تشكل منحل شده خواهد بود كه در صورت عدم انتخاب، بازرسان و رييس هيات مديره سابق با هماهنگي وزارت كار و امور اجتماعي اين وظيفه را عهده دار خواهند بود. در صورت عدم اقدام بازرسان و رئيس هيات مديره سابق، وزارت كار و امور اجتماعي نسبت به پيگيري قانوني امر از طريق مراجع ذيربط فوق اقدام مي نمايد.
ماده 17 - تشكل هاي موضوع اين آئين نامه در موارد زير منحل و ثبت آنها نيز لغو مي گردد:
1 - چنانچه مدت اعتبار هيات مديره تشكل پايان يافته و ظرف شش ماه نسبت به تجديد انتخابات آن اقدام نشده باشد.
2 - بنا به تصويب مجمع عمومي فوق العاده.
3 - در صورت صدور راي قطعي از طرف مراجع قضايي ذي صلاح.
تبصره 1 - از تاريخ انحلال تشكل، اختيارات مسئولان آن خاتمه يافته و تحت نام تشكل ياد شده، حق ادامه فعاليت ندارند. مراتب انحلال و تصفيه طبق اساسنامه مربوط انجام و به هزينه تشكل منحل شده در يكي از روزنامه هاي سراسري يا محلي (براساس حوزه فعاليت تشكل)، جهت اطلاع همگان درج خواهد شد.
تبصره 2 - در مواردي كه تشكل هاي موضوع اين آيين نامه براساس بندهاي (1) و (2) ماده (17) اين آيين نامه منحل شوند، بازرس يا بازرسان و يا وزارت كار و امور اجتماعي مكلفند انحلال تشكل را مطابق تبصره (3) ماده (
10) اين آئين نامه اعلام نمايند.
ماده 18 - هزينه هاي نظارت بر انتخابات، ثبت و آموزش انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط توسط وزارت كار و امور اجتماعي از محل همكاريهاي اعضا و خودياري آنان تأمين مي شود. ميزان سهميه قابل پرداخت هر انجمن صنفي پس از تعيين در شوراي عالي كار، قابل وصول خواهد بود چنانچه در زمان انحلال، هريك از انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوط فاقد دارايي باشند، هزينه درج آگهي از محل درآمد حاصل از اجراي اين ماده پرداخت خواهد شد.
ماده 19 - ثبت تشكلهاي صنفي موضوع اين آئين نامه و نظارت بر انتخابات و فعاليت آنها به عهده وزارت كار و امور اجتماعي است. در صورتي كه اداره كل سازمانهاي كارگري و كارفرمايي در وزارتخانه ياد شده، فعاليت انجمن صنفي يا كانونهاي مربوط يا يكي از اعضاي هيات مديره آن را مغاير با قوانين و مقررات تشخيص دهد، مراتب را جهت اخذ تصميم به دادگاه صالح ارجاع مي كند.
ماده 20 – تشكل هاي موضوع اين آئين نامه مكلفند اطلاعيه كتبي زمان و مكان تشكيل مجامع عمومي خود را حداقل بيست روز پيش از تشكيل بدون احتساب روزهاي تعطيل، به وزارت كار و امور اجتماعي تسليم نمايند.
فصل چهارم – وظايف و اختيارات انجمنهاي صنفي و كانون هاي مربوط
ماده 21 - وظايف و اختيارات انجمنهاي صنفي كارگري به شرح زير است :
1 - كوشش در جهت استيفاي حقوق و خواستهاي مشروع و قانوني اعضاي صنف
2 - برنامه ريزي و پيگيري در ارتقاي سطح مهارت كارگران عضو
3 - تلاش براي آموزش فرهنگي و اجتماعي اعضا به منظور ارتقاي سطح آگاهي هاي لازم در شناخت و تامين حقوق اعضا
4 - تلاش در بررسي و تحقيق در خصوص مشكلات، نارسائي هاي اقتصادي، مهارتي، افزايش بهره وري و ارائه پيشنهادات به اعضا، مديران و مسئولان مربوط و جلوگيري از سياسي شدن عملكرد انجمن صنفي
5 - دريافت وروديه، حق عضويت و كمكهاي داوطلبانه به ترتيبي كه در اساسنامه مقرر مي شود
6 - همكاري در جهت تاسيس و تقويت شركتهاي تعاوني، صندوق قرض الحسنه مرتبط با وظايف تشكل و تلاش در جهت تامين امكانات رفاهي اعضا با رعايت مقررات مربوط
7 - همكاري با وزارت كار و امور اجتماعي در جهت شناخت بهتر مشكلات كارگري و اجراي قانون كار
8 - عضويت در كانون انجمنهاي صنفي مربوط پس از تصويب مجمع عمومي انجمن
9 - فعاليت مشترك با كانون انجمنهاي صنفي مربوط در حدود قوانين و مقررات كشور
10 - همكاري با ساير تشكلهاي كارگري و كارفرمايي وانجام ساير وظايف و اختياراتي كه به موجب قانون برعهده انجمن هاي صنفي قرار داده شده است
11 - شركت در مذاكرات حرفه اي و انعقاد پيمانهاي دسته جمعي با كارفرمايان يا تشكلهاي كارفرمايي
ماده 22 – وظايف و اختيارات كانونهاي انجمنهاي صنفي كارگري (كانونهاي حرفه يا صنعت خاص، حرف يا صنايع، استان و عالي) به شرح زير است :
1 - شركت در مذاكرات حرفه اي و انعقاد پيمانهاي دسته جمعي با سازمانهاي كارفرمايي ذيربط
2 - ايجاد هماهنگي بين اعضا به منظور پيشبرد امور و ارتقاي سطح مهارت و بهره وري كارگران
3 - همكاري با دستگاههاي اجرايي و مراجع ذيربط به منظور حسن اجراي قوانين و مقررات مربوط به تشكلهاي كارگري از راههاي مختلف از جمله برگزاري گردهماييهاي مربوط
4 - ارائه نظر مشورتي و حقوقي در خصوص تهيه لوايح و طرحهاي مربوط به قوانين كار و تأمين اجتماعي، مسائل رفاهي و حقوق قانوني كارگران به مراجع ذيربط
5 - كوشش در جهت استيفاي حقوق صنفي و خواستهاي مشروع و قانوني اعضا
6 - همكاري در جهت تاسيس و تقويت شركتهاي تعاوني، صندوق قرض الحسنه و ساير موسسات مرتبط با وظايف تشكل و همچنين تلاش در جهت تأمين امكانات رفاهي اعضا
تبصره - انتخاب نمايندگان قانوني كارگران در مراجع و مجامع قانوني داخلي و بين المللي ب. ت. ب. مقررات مربوط و با تصويب هيات مديره كانون مربوط انجام مي شود.
ماده 23 – وظايف و اختيارات انجمنهاي صنفي كارفرمايي و كانونهاي مربوط (كانونهاي حرفه يا صنعت خاص، حرف، صنايع، استان و عالي) به شرح زير است :
1 - كوشش در جهت استيفاي حقوق صنفي و خواستهاي مشروع و قانوني اعضا
2 - جمع آوري اطلاعات، بررسي و تحقيق درباره مشكلات، شناخت نيازها و اولويتها
3 - برنامه ريزي براي تأمين نيازها، توسعه و گسترش فعاليتها
4 - كوشش در ارتقاي بهره وري منابع و ظرفيت توليد، انتقال و نوآوري تكنولوژيك
5 - سعي در بهبود كيفيت توليد، بررسي، شناخت و استقرار روشهاي نوين كنترل كيفيت
6 - كوشش در جهت هماهنگي در امر آموزش و ارتقاي مهارت نيروي انساني مورد نياز، همكاري با وزارت كار و امور اجتماعي و ساير دستگاهها و نهادهاي ذيربط براي انجام آموزش هاي مربوط به حفاظت فني و بهداشت كار
7 - همكاري در جهت تأسيس و تقويت شركتهاي تعاوني مرتبط با وظايف تشكل
8 - قبول مسئوليت و همكاري با وزارتخانه ها، سازمانها و نهادهاي رسمي در انجام وظايف و تكاليفي كه اين دستگاهها به انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوط محول مي كنند و آمادگي براي ارائه مشورتهاي لازم به آنها
9 - ايجاد ارتباط با تشكلها و سازمانهاي مرتبط با وظايف انجمنهاي صنفي يا كانونهاي مربوط در داخل يا خارج از كشور در چارچوب فعاليتهاي صنفي و قوانين و مقررات كشور
10 - جمع آوري وروديه، حق عضويت و كمكهاي داوطلبانه به ترتيبي كه در اساسنامه مقرر مي شود
11 - همكاري با انجمنهاي صنفي كارگري يا كانونهاي مربوط و ديگر انجمنهاي صنفي كارفرمايي و ساير تشكلهاي كارفرمايي
12 - انجام تحقيقات لازم و ارائه نظر مشورتي و حقوقي در خصوص تهيه لوايح و طرحهاي مربوط به قوانين كار و تأمين اجتماعي و مسائل رفاهي و حقوق قانوني كارفرمايان به مراجع ذيربط
13 - ايجاد هماهنگي بين اعضا به منظور پيشبرد امور
14 - همكاري با دستگاههاي اجرايي و مراجع ذيربط جهت حسن اجراي قوانين و مقررات مربوط
15 - شركت در مذاكرات حرفه اي و انعقاد پيمانهاي دسته جمعي با تشكلهاي كارگري يا ساير سازمانهاي كارفرمايي ذيربط
تبصره - انتخاب نمايندگان قانوني كارفرمايان در مراجع و مجامع قانوني داخلي و بين المللي ب. ت. ب. مقررات مرتبط با تصويب هيات مديره كانون انجمنهاي صنفي كارفرمايي مربوط انجام مي شود.
ماده 24 - تشكل هاي موضوع اين آئين نامه مكلفند ساختار، تشكيلات و اساسنامه خود را با آئين نامه جديد منطبق نمايند.
ماده 25 - اين آئين نامه جايگزين آئين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظايف و اختيارات و چگونگي عملكرد انجمنهاي صنفي و كانونهاي مربوط، موضوع تصويب نامه شماره 52251/ت 513 هـ مورخ 14 /11 /1371 و اصلاحيه آن، موضوع تصويبنامه شماره 32590/ت 17453 هـ مورخ 14 /11 /1377 مي گردد.
اين تصويب نامه در تاريخ 3 /8 /1389 به تأييد مقام محترم رياست جمهوري رسيده است.
محمد رضا رحيمي
معاون اول رئيس جمهور
تبصره 4 (الحاقي 13ˏ12ˏ1399) – در صورت تشكيل كانون استاني در سطح يك حرفه يا صنعت خاص دست كم در ده استان، كانون سراسري همان حرفه يا صنعت خاص با پيشنهاد كانون عالي كارفرمايان ضمن تغيير اساسنامه و انطباق ساختار خود با كانون جديد، عضويت كانون هاي استاني حرفه يا صنعت خاص موجود را به جاي انجمن هاي صنفي عضو از استان مربوط بپذيرد و به كانون هماهنگي كانون هاي استاني حرفه يا صنعت خاص سراسر كشور تغيير يابد يا درصورت عدم وجود كانون سراسري، كانون هاي استاني حرفه يا صنعت خاص مي توانند در ابتدا نسبت به تأسيس كانون هماهنگي مذكور اقدام كنند. انجمن هاي عضو كانون استان ها، نمي توانند عضو كانون سراسري باشند.
تبصره 4 (الحاقي 13ˏ12ˏ1399) - در مواردي كه كانون كارگري استان تأسيس شده و داراي اعتبار است، علاوه بر اعضاي اصلي هيئت مديره آن كه در مجامع عمومي كانون عالي كارگران كشور داراي حق رأي هستند، انجمن هاي صنفي كارگري عضو كانون استاني نيز مي توانند مطابق اساسنامه كانون عالي، نمايندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن يك نماينده كه داراي حق راًي مي باشند انتخاب و به مجمع عمومي كانون عالي كارگران كشور معرفي نمايند.
تبصره 4 (الحاقي 13ˏ12ˏ1399) - ملاك تشخيص حرفه يا صنعت، نظر وزارت كار و امور اجتماعي مي باشد.
مصوب 1389/08/03 وزرای عضو کارگروه موضوع تصویبنامه شماره 72884/ت 34452ه مورخ 1384/11/09
وزیران عضو کارگروه تصویب نامه شماره 72884/ت 34452 ه- مورخ 1384/11/09 بنا به پیشنهاد شورای عالی کار و به استناد تبصره (5) ماده (131) قانون کار - مصوب 1369 - و با رعایت تصویب نامه یاد شده، آییننامه چگونگی تشکیل، حدود وظایف و اختیارات و نحوه عملکرد انجمنهای صنفی و کانونهای مربوط را به شرح زیر تصویب نمودند:
ماده 1 - در اجرای ماده (131) قانون کار - مصوب 1369 - به منظور حفظ حقوق و منافع مشروع و قانونی و بهبود وضع اقتصادی کارگران و کارفرمایان که خود متضمن حفظ منافع جامعه نیز است، کارگران مشمول قانون کار و کارفرمایان هر حرفه یا صنعت میتوانند ب. ر. م. قانونی و این آییننامه مبادرت به تشکیل انجمن صنفی نمایند.
ماده 2 - کمترین حد نصاب لازم برای تشکیل انجمن صنفی کارگری در سطح کارگاه ده نفر و در حرفه یا صنعت، حداقل پنجاه عضو از حرفه یا صنعت مربوط در قسمتی از شهرستان تا سراسر استان م. ب.. انجمن صنفی کارفرمایی، با عضویت دست کم ده شخص حقیقی یا حقوقی (کارفرما) شاغل در آن حرفه یا صنعت در حوزه جغرافیائی مورد درخواست در قسمتی از یک استان تا سراسر کشور تشکیل میشود.
ماده 3 - به منظور هماهنگی در انجام وظایف محول شده و قانونی، انجمن های صنفی هر حرفه یا صنعت یک استان میتوانند مطابق این آیین نامه نسبت به تشکیل کانون انجمنهای صنفی آن حرفه یا صنعت در آن استان اقدام نمایند.
تبصره 1 - کانونهای انجمن های صنفی حرفه یا صنعت خاص در استان ها از اجتماع نمایندگان دارای حق رای هیات مدیره حداقل پنج انجمن صنفی مربوط تشکیل میشود.
تبصره 4 (الحاقی 1399/12/13) - در صورت تشکیل کانون استانی در سطح یک حرفه یا صنعت خاص دست کم در ده استان، کانون سراسری همان حرفه یا صنعت خاص با پیشنهاد کانون عالی کارفرمایان ضمن تغییر اساسنامه و انطباق ساختار خود با کانون جدید، عضویت کانون های استانی حرفه یا صنعت خاص موجود را به جای انجمن های صنفی عضو از استان مربوط بپذیرد و به کانون هماهنگی کانون های استانی حرفه یا صنعت خاص سراسر کشور تغییر یابد یا درصورت عدم وجود کانون سراسری، کانون های استانی حرفه یا صنعت خاص میتوانند در ابتدا نسبت به تاسیس کانون هماهنگی مذکور اقدام کنند. انجمن های عضو کانون استان ها، نمی توانند عضو کانون سراسری باشند.
ماده 4 - کانون انجمن های صنفی حرف یا صنایع استان توسط نمایندگان معرفی شده از سوی کانونهای حرفه یا صنعت خاص استان مربوط ب. ت. ب. تعداد انجمن های صنفی عضو، حداکثر به تعداد سه نماینده از هر کانون، طبق اساسنامه کانون حرف یا صنایع استان و نمایندگان معرفی شده از سوی انجمن های صنفی که کانون مربوط را تشکیل نداده اند، تاسیس میشود.
تبصره 2 (اصلاحی 1399/12/13) - حداقل تعداد مورد نیاز از نمایندگان عضو مجمع عمومی کانون استان که در بخش صنعت شاغل هستند، برای عضویت در هیات مدیره کانون کارفرمایان استان، به پیشنهاد کانون عالی کارفرمایان، با در نظر داشتن فراوانی و تعداد تشکل های حرفه و صنعت در سطح منطقه، در اساسنامه کانون استان درج میشود. این نسبت در کانون کارگری استان به گونه ای خواهد بود که حداقل دو پنجم (که از چهار نفر کمتر نخواهد بود) از اعضای اصلی هیات مدیره از بخش صنعت، انتخاب شوند.
ماده 6 (اصلاحی 1399/12/13) - کانون های عالی انجمن های صنفی کارگری و کارفرمایی کشور (کانون عالی کارگران و کارفرمایان کشور) توسط نصف به علاوه یک کانون های استانی انجمن های صنفی کارگری و کارفرمایی طبق اساسنامه کانون عالی ذی ربط تاسیس میشود.
تبصره 1 (اصلاحی 1399/12/13) - انجمن های صنفی کارگری و کارفرمایی که حوزه فعالیت آنها فرا استانی است، میتوانند حسب مورد به عضویت کانون عالی کارگران و کارفرمایان درآیند.
تبصره 2 (اصلاحی 1399/12/13) - تا زمانی که در یک استان کانون کارگری و کارفرمایی استان تاسیس نشده باشد انجمن های صنفی کارگری و کارفرمایی همان استان حسب مورد میتوانند ضمن عضویت در کانون عالی ذی ربط، نمایندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن یک نماینده انتخاب و به مجمع عمومی کانون عالی کارگران و کارفرمایان کشور معرفی نمایند.
تبصره 3 (اصلاحی 1399/12/13) - در مواردی که کانون کارگری استان تاسیس شده و دارای اعتبار است، علاوه بر اعضای اصلی هیات مدیره آن که در مجامع عمومی کانون عالی کارگران کشور دارای حق رای هستند، انجمن های صنفی کارگری عضو کانون استانی نیز میتوانند مطابق اساسنامه کانون عالی، نمایندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن یک نماینده که دارای حق راًی میباشند انتخاب و به مجمع عمومی کانون عالی کارگران کشور معرفی نمایند.
تبصره 4 (الحاقی 1399/12/13) - در مواردی که کانون کارگری استان تاسیس شده و دارای اعتبار است، علاوه بر اعضای اصلی هیات مدیره آن که در مجامع عمومی کانون عالی کارگران کشور دارای حق رای هستند، انجمن های صنفی کارگری عضو کانون استانی نیز میتوانند مطابق اساسنامه کانون عالی، نمایندگان خ. ر. ب. تعداد هر سه انجمن یک نماینده که دارای حق راًی میباشند انتخاب و به مجمع عمومی کانون عالی کارگران کشور معرفی نمایند.
فصل دوم - هیات موسس و ارکان انجمن های صنفی و کانونهای مربوط
ماده 7 - به منظور تاسیس و فراهم نمودن مقدمات تشکیل تشکلهای موضوع این آیین نامه، هیات موسسی مرکب از حداقل سه نفر از اشخاص ذی ربط ب. ت. ب. نوع تشکل، با وظایف زیر تشکیل میشود:
1 - ارایه درخواست تاسیس انجمن صنفی یا کانون مربوط حسب مورد به وزارت کار و امور اجتماعی یا واحد کار و امور اجتماعی استان مربوط.
2 - انتشار آگهی پذیرش عضو (آگهی در شرف تاسیس) در روزنامه کثیر الانتشار سراسری یا روزنامه محلی (ب. ت. ب. حوزه فعالیت تشکل) ب. غ. از انجمن های صنفی کارگری در سطح کارگاه.
تبصره - پس از انتخاب هیات مدیره تشکلهای موضوع این آیین نامه، هیات موسس بخودی خود منحل میگردد.
ماده 8 - تشکلهای موضوع این آیین نامه دارای سه رکن زیر خواهند بود:
تبصره - چگونگی تشکیل مجامع عمومی، حدود وظایف و اختیارات ارکان تشکل و سایر مواردی که در این آیین نامه پیش بینی نشده در اساسنامه تشکل درج خواهد شد.
ماده 9 - شرایط داوطلبان عضویت در هیات مدیره و بازرسان تشکلهای موضوع این آیین نامه به شرح زیر م. ب.:
ماده 10 - هیات مدیره تشکلهای موضوع این آیین نامه، مکلفند دست کم سه ماه پیش از پایان دوره، مجمع عمومی را برای تجدید انتخابات دعوت نمایند به گونه ای که تا پایان دوره اعتبار هیات مدیره، انتخابات مسئولان تشکل انجام شده باشد.
ماده 11 - ضوابط و مقررات قانونی که باید در اساسنامه انجمنهای صنفی و کانونهای مربوط درج شود، ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه بنا به پیشنهاد شورای عالی کار به تصویب وزیر کار و امور اجتماعی خواهد رسید.
ماده 12 - تشکل های موضوع این آییننامه به هنگام تشکیل، موظف به تنظیم اساسنامه ب. ر. م. قانونی و طرح و تصویب آن در مجمع عمومی مربوط و ثبت در وزارت کار و امور اجتماعی میباشند.
ماده 13 - ثبت تشکل های موضوع این آییننامه و انتخاب و تجدید انتخاب یا تغییر اعضای هیات مدیره، دبیر و بازرسان و هرگونه تغییر یا اصلاح اساسنامه تشکلهای فوق الذکر، مستلزم تسلیم مدارک ذیل به وزارت کار و امور اجتماعی م. ب.:
1 - تقاضا نامه تاسیس تشکل (در مرحله تاسیس)
2 - دو نسخه اساسنامه (در مرحله تاسیس) یا دو نسخه اساسنامه اصلاح شده در صورت ایجاد تغییرات (در مراحل پس از تاسیس)
4 - آگهی پذیرش عضو، منتشر شده در روزنامه (در مرحله تاسیس)
تبصره - تشکلهای موضوع این آیین نامه در صورت درج در اساسنامه مربوط، مکلفند آگهی های اطلاع رسانی خود را در روزنامه سراسری یا محلی معین شده در مجمع عمومی (ب. ت. ب. حوزه فعالیت تشکل) درج نمایند.
تبصره 1(اصلاحی 1399/12/13) - نظارت بر انتخابات تشکل های کارگری فراتر از یک استان و عالی موضوع این آییننامه، بر عهده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی خواهد بود و در خصوص تشکل های کارگری که حوزه فعالیت آنها در محدوده یک استان باشد؛ با واحد تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان مربوط است. نظارت بر انتخابات تشکل های کارفرمایی استانی، فراتر از یک استان و عالی موضوع این آییننامه، به طور مشترک برعهده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و کانون عالی کارفرمایان خواهد بود و در سطح استان نیز بر عهده واحد تعاون، کار و رفاه اجتماعی و کانون عالی و کانون کارفرمایان همان استان است.
تبصره 3 (اصلاحی 1399/12/13) - ثبت تشکل های موضوع این آییننامه بر اساس حوزه فعالیت آنها به شرح تبصره (1) این ماده حسب مورد بر عهده وزارت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و واحدهای تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان ذی ربط است.
تبصره 4 (الحاقی 1399/12/13) - ملاک تشخیص حرفه یا صنعت، نظر وزارت کار و امور اجتماعی م. ب..
تبصره 1 - چنانچه در یک حوزه جغرافیائی یا در سطح یک حرفه یا صنعت، انجمن صنفی تاسیس شده باشد، تشکیل انجمن صنفی دیگری در بخشی از حوزه فعالیت آن در سطح تخصصی تر از حرفه یا صنعت مذکور مشروط بر حصول نصاب لازم، مجاز است و نمایندگی اعضا در حوزه یا نوع فعالیت را بر عهده خواهد داشت.
ماده
16 - انحلال تشکلهای موضوع این آیین نامه، موجب تضییع حق یا اسقاط تکلیف دو طرف قرارداد در پیمانهای دسته جمعی منعقد شده قبلی نخواهد بود.
تبصره - ایفای تعهدات و تصفیه حسابها، به عهده هیات تصفیه تشکل منحل شده خواهد بود که در صورت عدم انتخاب، بازرسان و رئیس هیات مدیره سابق با هماهنگی وزارت کار و امور اجتماعی این وظیفه را عهده دار خواهند بود. در صورت عدم اقدام بازرسان و رئیس هیات مدیره سابق، وزارت کار و امور اجتماعی نسبت به پیگیری قانونی امر از طریق مراجع ذیربط فوق اقدام می نماید.
ماده
17 - تشکل های موضوع این آیین نامه در موارد زیر منحل و ثبت آنها نیز لغو میگردد:
تبصره 2 - در مواردی که تشکل های موضوع این آییننامه براساس بندهای (1) و (2) ماده (17) این آییننامه منحل شوند، بازرس یا بازرسان و یا وزارت کار و امور اجتماعی مکلفند انحلال تشکل را مطابق تبصره (3) ماده (10) این آیین نامه اعلام نمایند.
ماده
18 - هزینه های نظارت بر انتخابات، ثبت و آموزش انجمنهای صنفی و کانونهای مربوط توسط وزارت کار و امور اجتماعی از محل همکاریهای اعضا و خودیاری آنان تامین میشود. میزان سهمیه قابل پرداخت هر انجمن صنفی پس از تعیین در شورای عالی کار، قابل وصول خواهد بود چنانچه در زمان انحلال، هریک از انجمن های صنفی و کانونهای مربوط فاقد دارایی باشند، هزینه درج آگهی از محل درآمد حاصل از اجرای این ماده پرداخت خواهد شد.
ماده
19 - ثبت تشکلهای صنفی موضوع این آیین نامه و نظارت بر انتخابات و فعالیت آنها به عهده وزارت کار و امور اجتماعی است. در صورتی که اداره کل سازمانهای کارگری و کارفرمایی در وزارتخانه یاد شده، فعالیت انجمن صنفی یا کانونهای مربوط یا یکی از اعضای هیات مدیره آن را مغایر با قوانین و مقررات تشخیص دهد، مراتب را جهت اخذ تصمیم به دادگاه صالح ارجاع می کند.
ماده
20 - تشکل های موضوع این آیین نامه مکلفند اطلاعیه کتبی زمان و مکان تشکیل مجامع عمومی خود را حداقل بیست روز پیش از تشکیل بدون احتساب روزهای تعطیل، به وزارت کار و امور اجتماعی تسلیم نمایند.
6 - همکاری در جهت تاسیس و تقویت شرکتهای تعاونی، صندوق قرض الحسنه مرتبط با وظایف تشکل و تلاش در جهت تامین امکانات رفاهی اعضا ب. ر. م. مربوط
4 - ارائه نظر مشورتی و حقوقی در خصوص تهیه لوایح و طرحهای مربوط به قوانین کار و تامین اجتماعی، مسائل رفاهی و حقوق قانونی کارگران به مراجع ذیربط
6 - همکاری در جهت تاسیس و تقویت شرکتهای تعاونی، صندوق قرض الحسنه و سایر موسسات مرتبط با وظایف تشکل و همچنین تلاش در جهت تامین امکانات رفاهی اعضا
3 - برنامه ریزی برای تامین نیازها، توسعه و گسترش فعالیتها
7 - همکاری در جهت تاسیس و تقویت شرکتهای تعاونی مرتبط با وظایف تشکل
12 - انجام تحقیقات لازم و ارائه نظر مشورتی و حقوقی در خصوص تهیه لوایح و طرحهای مربوط به قوانین کار و تامین اجتماعی و مسائل رفاهی و حقوق قانونی کارفرمایان به مراجع ذیربط
ماده 24 - تشکل های موضوع این آیین نامه مکلفند ساختار، تشکیلات و اساسنامه خود را با آیین نامه جدید منطبق نمایند.
ماده 25 - این آیین نامه جایگزین آیین نامه چگونگی تشکیل، حدود وظایف و اختیارات و چگونگی عملکرد انجمنهای صنفی و کانونهای مربوط، موضوع تصویب نامه شماره 52251/ت 513 ه- مورخ 1371/11/14 و اصلاحیه آن، موضوع تصویبنامه شماره 32590/ت 17453 ه- مورخ 1377/11/14 میگردد.
این تصویب نامه در تاریخ 1389/8/3 به تایید مقام محترم ریاست جمهوری رسیده است.
دریافت فایل پیدیاف
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
