آییننامه
مقررات حاکم بر چک های صندوق قرض الحسنه
مقدمه
مقررات حاکم بر چک های صندوق قرض الحسنه
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 1383/03/03 برگزار شد، موضوع بررسی مقررات حاکم بر چکهای صندوق قرضالحسنه مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا چکهای صندوق قرضالحسنه میتوانند تابع مقررات قانون تجارت باشند یا خیر. هیات عالی به این نتیجه رسید که چکهای قرضالحسنه به دلیل عدم انطباق با شرایط و ویژگیهای چکهای تعریفشده در قانون تجارت و قانون صدور چک، نمیتوانند به عنوان اسناد تجاری شناخته شوند. در این راستا، بر این نکته تاکید شد که چک به عنوان یک سند تجاری باید عهده بانک باشد و چکهای قرضالحسنه تحت قوانین خاص خود قرار میگیرند. همچنین، نظر اکثریت به این موضوع اشاره کرد که چکهای قرضالحسنه نمیتوانند تابع قانون تجارت باشند، زیرا تعریف چک در ماده 310 قانون تجارت بهوضوح بانک را به عنوان محالٌعلیه معرفی میکند و از این رو، چکهای صادره از صندوقهای قرضالحسنه قابلیت انطباق با این تعریف را ندارند. در مقابل، نظر اقلیت معتقد بود که حوالههای صندوقهای قرضالحسنه میتوانند به عنوان چک محسوب شوند و بنابراین مشمول مقررات قانون تجارت خواهند بود، زیرا هیچ یک از مقررات قانون تجارت بهصراحت ذکر نکردهاند که چک حتماً باید عهده بانک باشد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1383/03/03
برگزار شده توسط: استان چهار محال و بختیاری/ شهر شهرکردموضوع
مقررات حاکم بر چک های صندوق قرض الحسنهپرسش
آیا چکهای صندوق قرضالحسنه را میتوان تابع مقررات قانون تجارت دانست (صرفنظر از قانون صدور چک)؟
نظر هیئت عالی
به موجب قانون تجارت در باب چگونگی چک ناچار از این توضیح است: چک نوشتهیی است که بر طبق آن صادرکننده، وجوهی را که در نزد محالٌعلیه دارد کلاً یا بعضاً مسترد یا به دیگری واگذار میکند. در اینجا محالٌعلیه بانک است که دارنده چک بدواً با افتتاح حساب وجوهی را به حساب خود واریز و سپس اقدام به اخذ دسته چک میکند. این چک قطعنظر از مقررات قانون تجارت از چنان استحکامی برخوردار است که به موجب قانون چک و اصلاحات بعدی در صورتیکه صادرکننده چک معادل وجه چک در حسابش موجود نباشد و یا به علت اشتباه در تاریخ و امثال آن برگشت شود قانونگذار به منظور حفظ ارزش و اعتبار اسناد تجاری برای صادرکننده چک مجازات مقرر کرده و لذا این سند تجاری معتبر با چکهای تنظیمی از طرف صندوق قرضالحسنه قیاس معالفارق است.
چکهای قرضالحسنه تابع مقررات مربوط به صندوق قرضالحسنه است و نمیتوان آن را از جمله اسناد تجاری مقرر در قانون تجارت محسوب کرد.نظر اکثریت
اگر بنا باشد که ماده 310 قانون تجارت را در نظر بگیریم هر نوشته عادی را نمیتوان در قالب چک آورد. بنابراین چون این رویه صحیح نیست نمیتوانیم چکهای قرضالحسنه را تابع قانون تجارت بدانیم. چک آن است که چاپ شده باشد و به نحوی باشد که بتوانیم آن را در قانون صدور چک ببریم چون تعریف کلی است نمیتوان آن را به این نحو تفسیر و شامل همه چیز دانست. ماده یک قانون صدور چک، انواع چک را تعریف کرده است. ماده یک قانون صدور چک بر ماده 310 قانون تجارت وارد شده و چک را تعریف کرده و همهجا گفته است که چک عهده بانک است.
مضافاً اینکه فلسفه مقررات چک در قانون تجارت این است که چک عهده بانک باشد یعنی زمانی مقررات چک تصویب شد که بانک هم به وجود آمد و بانک هم موسسهیی است که طبق قانون بانکها، تشکیل شده باشد و موسسات قرضالحسنه طبق قانون بانک تشکیل نشده است. محالٌعلیه حتماً باید در چک یکی از بانکهایی باشد که طبق قانون تشکیل شده است مضافاً اینکه در چک تمبر باطل میشود و جزو اوراق بهادار است (مواد 44 و 45 قانون مالیاتی مستقیم) اسنادی که دولت میخواهد از آن حمایت کند باید طبق این قانون روی آن تمبر مالیاتی باطل شود. صندوق قرضالحسنه در زمان تصویب قانون تجارت اصلاً وجود خارجی نداشته است.نظر اقلیت
حوالههای صندوقهای قرضالحسنه طبق تعریف ماده 310 چک محسوب است و تابع مقررات قانون تجارت است. چک حتماً نباید عهده بانک باشد تا بگوییم چک است و مشمول مقررات قانون تجارت است. هیچیک از مقررات مندرج در قانون تجارت اشارهیی ندارد که چک باید حتماً برعهده بانک باشد. بنابراین، چک برعهده صندوقهای قرضالحسنه نیز تابع مقررات قانون چک است.موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 25
-
رأی
هماستناد
چک صادره از موسسه مالی و اعتباری
مواد 310 و 314 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
شرط عدم مسئولیت صادرکننده چک
مواد 310، 313 و 314 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
اثر خط خوردن عبارت «به حواله کرد» در متن چک
مواد 310 و 312 و 249 و 311 و 314 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
تبدیل تعهد موضوع سند تجاری
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
محکومیت تضامنی خوانده به پرداخت مبلغ چک و خسارات تأخیر تادیه در دادگاه تجدیدنظر با نقض قرار عدم استماع
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مبدأ احتساب خسارت تأخیر تأدیه وجه چک
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
رد مطالبه چک تضمین حسن انجام کار
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
اعتبار چک سفید امضاء
مواد 310 ، 313 ، 320 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
ماهیت امضا در پشت چک
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
رای تکراری
مواد 310 و 311 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
وجود سند بدهی نزد خواهان علیرغم پرداختهای مدیون
مواد 310، 314 و 320 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مطالبه چک موضوع معامله توسط دارنده بلاواسطه
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
ذی نفع در مطالبه وجه چک
مواد 310 ، 313 از قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
نحوه انتقال چک در وجه شخص معین
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مسئولیت امضا کننده چک سفید امضاتاثیر سفید امضا بودن چک بر پرداخت وجه آن
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه چک و خسارات قانونی؛ تأیید و اصلاح رأی توسط دادگاه تجدیدنظر و رد فرجامخواهی توسط دیوان عالی کشور
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
تأثیر حذف کلمه حواله کرد در انتقال چک
مواد 310 و 312 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه سند تجاری توسط وکیل در وصول
مواد 310 و 313 و 247 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
مبداء محاسبه خسارت تاخیر تادیه چک
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
اثر رای کیفری مبنی بر امانی بودن چک بر مطالبه وجه آن
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
نقض حکم بدوی و رد دعوی الزام به پرداخت چک به دلیل نارساییهای شکلی در دادگاه تجدیدنظر
مواد 310 و 313 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
حدود الزام دادگاه حقوقی در تبعیت از رای کیفری
مواد 310 و 314 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
وضعیت معاماملات شرکت و اشخاص ثالث
مواد 310 و 315 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
اعتبار سند سفید امضا
مواد 310، 314 و 320 قانون تجارت
-
رأی
هماستناد
ضمانت از چک در ورقه جداگانه
مواد 310، 311، 313 قانون تجارت
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/1925 مورخ 1400/03/08
مواد 310 و 311 قانون تجارت مصوب 1311
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 310 — قانون تجارت
ماده 310 قانون تجارت به وضوح بانک را به عنوان محال علیه معرفی می کند و از
دکترین 14
-
مقاله
هماستناد
اولاً
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
مسائل و اندیشه های قضایی راجع به تفسیر قرار دادها ۳۳۹۷ وجه
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
مسائل و اندیشه های قضایی راجع به تفسیر قرار دادها ۳۳۹۷ وجه
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
در پاسخ باید گفت که این چکها حواله مشروط هستند
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
نکته دیگر در تعریف چک این است که یکی از تفاوت هایی
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
نکته دیگر در تعریف چک این است که یکی از تفاوت هایی
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
قانون گذار در ماده ۱ قص ج فقط از چک هایی که
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
قانون گذار در ماده ۱ قص ج فقط از چک هایی که
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
ب
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
قانون گذار در ماده ۱ ق
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
قانون گذار در ماده ۱ ق
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
به منزله و اخواست م
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
همان گونه که گذشت
ماده 310 ق.ت
-
مقاله
هماستناد
همان گونه که گذشت
ماده 310 ق.ت
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
