دعاوی حقوقی › ثبتی و اسناد › ابطال، اصلاح و استرداد سند
دعوای استرداد سند (مالی)
راهنمای دعوای استرداد سند (مالی)
- تعریف
- دعوای استرداد سند زمانی مطرح میشود که شخصی سندی (اعم از عادی یا رسمی) را در اختیار دارد که متعلق به دیگری است یا به امانت نزد او بوده و از بازگرداندن آن خودداری میکند. این دعوا برای الزام دارنده سند به تحویل آن به مالک یا ذی‌نفع قانونی اقامه میشود. هدف از این دعوا، بازپس‌گیری سند برای اثبات حق یا انجام امور اداری و حقوقی است.
- خواهان و خوانده
- خواهان: مالک سند یا کسی که سند به نام اوست یا ذی‌نفع در سند. خوانده: شخصی که سند را در اختیار دارد (متصرف سند).
- ماهیت
- مالی (اگر ارزش سند قابل تقویم باشد) یا غیرمالی (بسته به نوع سند و نظر دادگاه)؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاه حقوقی محل اقامت خوانده یا محل وقوع عقد یا قرارداد (در صورت وجود قرارداد).
- مستندات قانونی
- مواد ۳۰۱، ۳۰۳ و ۳۱۱ قانون مدنی (در خصوص استرداد اموال) و قواعد عمومی مسئولیت مدنی.
- مدارک لازم
- کارت ملی، مدارک اثبات مالکیت سند (مانند رسید امانت، شهادت شهود، یا هر قرینه‌ای که نشان دهد سند نزد خوانده است)، کپی سند (در صورت وجود).
- مهلت‌ها
- محدودیت زمانی خاصی برای طرح دعوا وجود ندارد (مرور زمان در حقوق ایران در دعاوی حقوقی جاری نیست). مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ است.
- هزینه
- هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی (در صورت عدم تقویم) یا مالی (در صورت تقویم بر اساس ارزش سند).
- مراحل
- ۱. ارسال اظهارنامه رسمی برای مطالبه سند. ۲. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات قضایی. ۳. رسیدگی در دادگاه حقوقی. ۴. صدور حکم و اجرای آن از طریق واحد اجرای احکام.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم اثبات اینکه سند نزد خوانده است (بسیار مهم). ۲. عدم ارسال اظهارنامه پیش از طرح دعوا که میتواند باعث رد دعوا به دلیل عدم استحقاق شود. ۳. اشتباه در تعیین نوع سند (عادی یا رسمی) که در نحوه اثبات مالکیت موثر است. ۴. عدم توجه به اینکه اگر سند مفقود شده باشد، باید دعوای ابطال و صدور سند المثنی مطرح شود نه استرداد.
نمونهٔ خواسته
الزام خوانده به استرداد و تحویل سند [نوع سند، مثلاً سند مالکیت خودرو/ملک] به شماره [شماره سند] به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
اگر سند نزد خوانده نباشد چه باید کرد؟
دعوای استرداد سند رد میشود؛ باید دعوای اثبات مالکیت یا ابطال سند مطرح کنید.
آیا برای استرداد سند مالکیت ملک باید به اداره ثبت رفت؟
اگر سند در اختیار شخص است، دادگاه صالح است؛ اگر مفقود شده، باید از طریق اداره ثبت اقدام به اخذ سند المثنی کنید.
آیا می‌توان همزمان خسارت تأخیر در استرداد را خواست؟
بله، اگر ثابت کنید عدم استرداد سند باعث ورود خسارت مادی به شما شده است.
آیا این دعوا کیفری است؟
اگر سند با سوءنیت و به قصد تصاحب یا خیانت در امانت نزد خوانده مانده باشد، میتواند عنوان کیفری (خیانت در امانت) داشته باشد.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 1
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع ابطال، اصلاح و استرداد سند رسمی و عادی در حقوق ایران
- قرارداد: بیع با حق استرداد
- جرم: امتناع از استرداد طبق سپرده شده به اشخاص دارای حق مطالبه
قوانین و مواد
- آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب 1387/06/11
- آیین‌نامه اجرایی قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب 1382/02/15
- لایحه قانونی استقلال کانون وکلاء دادگستری
- آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب 1387/06/11
- ماده 1:واژه‌ها و اصطلاحات بکار برده شده در این آیین نامه بشرح ذیل تعریف میشود: الف ـ سند لازم‌الاجرا سند رسمی یا عادی که بدون صدور حکم از دادگاه قابل صدور اجرائیه برای اجراء مدلول سند باشد مانند سند رسمی طلب و چک. ب ـ سند ذمه سند حاکی از تعهد مدیون به پرداخت وجه نقد… … …یا تعهد به فعل معین که در اصطلاحات ثبتی در معنی مقابل اسناد مربوط به معاملات با حق استرداد بکار می‌رود. ج ـ سند وثیقه سندی است که دلالت بر عقد رهن یا معامله با حق استرداد یا بیع شرط کند که به موجب آن شخصی (اعم از اینکه مدیون باشد یا نه) عین مال منقول یا غیرمنق… … …به اموال وی به درخواست بستانکار وفق مقررات از خروج وی از کشور جلوگیری میشود. ک ـ حق استرداد حقی است که به موجب آن مدیون میتواند با رد طلب بستانکار مال مورد وثیقه را تحت تصرف کامل خود درآورد. گ ـ حق‌الاجرا حقی است به صورت پول که دولت از بابت اجرائیه اسناد رسم…
- آیین‌نامه اجرایی قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب 1382/02/15
- ماده 76:…نامه و یا اعلام وکالت توافق دیگری شود؛ ۸ - اجتناب از دریافت هرگونه وجه یا مال یا سند رسمی یا غیررسمی از موکل علاوه بر میزان مورد توافق به عنوان حق الوکاله و چنانچه توافق در بین نباشد، افزون بر تعرفه حق الوکاله و هزینه های دادرسی و هزینه های سفر و دیگر هزینه ها… … …یا شکایت مداخله دارند، با علم به خلاف واقع بودن اسناد و مدارک یا اطلاعات مذکور؛ ۳۸ - استرداد اموال و سپرده های وصولی به نام موکل، پس از انتفای وکالت و تسویه حساب در مهلت متعارف؛ ۳۹ - عدم ارتکاب اعمال و رفتاری که خلاف شئون وکالت یا اشتغال به شغلی که مخالف شئون …
- لایحه قانونی استقلال کانون وکلاء دادگستری
- ماده 76:…نامه و یا اعلام وکالت توافق دیگری شود؛ ۸ - اجتناب از دریافت هرگونه وجه یا مال یا سند رسمی یا غیررسمی از موکل علاوه بر میزان مورد توافق به عنوان حق الوکاله و چنانچه توافق در بین نباشد، افزون بر تعرفه حق الوکاله و هزینه های دادرسی و هزینه های سفر و دیگر هزینه ها… … …یا شکایت مداخله دارند، با علم به خلاف واقع بودن اسناد و مدارک یا اطلاعات مذکور؛ ۳۸ - استرداد اموال و سپرده های وصولی به نام موکل، پس از انتفای وکالت و تسویه حساب در مهلت متعارف؛ ۳۹ - عدم ارتکاب اعمال و رفتاری که خلاف شئون وکالت یا اشتغال به شغلی که مخالف شئون …
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 383
عینِ عبارت · استرداد …خوانده را از تاریخی که خوانده متعهد به استرداد و تحویل ملک بوده است، مطالبه فروشنده زمانی می تواند دادخواست استرداد تقدیم کند که مالک رسمی مل…
مشابه · مال …د به استرداد و تحویل ملک بوده است، مطالبه فروشنده زمانی می تواند دادخواست استرداد تقدیم کند که مالک رسمی ملک باشد و یا حکم قطعی الزام مالک به تنظیم سند رسمی به نفع وی صادر شده باشد. در غیر این…
تکلیف قاضی اجرای احکام در مواجهه با درخواست محکوم علیه مبنی بر تقاضای استرداد مال ناشی از ارتشاء
عینِ عبارت · استرداد ع. مبنی بر تقاضای استرداد مال ناشی از ارتشاء خ.…
مشابه · مال ع. مبنی بر تقاضای استرداد مال ناشی از ارتشاء خ.…
عینِ عبارت · استرداد در صورتی که پس از انقضای مدت حق استرداد انتقال دهنده ی مالکیت قطعی بدون حق استرداد انتقال گیرنده را کتباً تصدیق کرده باشد ... ماده ۷۱…
مشابه · مال در صورتی که پس از انقضای مدت حق استرداد انتقال دهنده ی مالکیت قطعی بدون حق استرداد انتقال گیرنده را کتباً تصدیق کرده باشد ... ماده ۷۱ قانون دفاتر اسناد ر…
تحلیل ماده (265) قانون مدنی
عینِ عبارت · استرداد …ی بدهد ظاهر در عدم تبرع است بنابراین اگر کسی چیزی به دیگری بدهد بدون این که مقروض آن چیز باشد می¬تواند استرداد کند.…
مشابه · مال …دریافت مقاله چکیده متن ماده (265) قانون مدنی اشعار می¬دارد:«هر کس مالی به دیگری بدهد ظاهر در عدم تبرع است بنابراین اگر کسی چیزی به دیگری بدهد بدون این که مق…
عینِ عبارت · استرداد …استناد به بند ب ماده 107 قانون آیین دادرسی مدنی، درخواست الزام به تنظیم سند رسمی صلح را به دلیل استرداد آن رد نمود.…
مشابه · مال انتقال منافع مال توقیف شده خ.…
عینِ عبارت · استرداد …رسمی صلح با احتساب کلیه خسارات دادرسی و حق‌الوکاله وکیل، دادگاه در مورد خواسته‌ی اخیر به لحاظ استرداد آن به شرح صورت‌جلسه‌ی مورخ 1392/11/19 قطع نظر از صحت یا سقم آن مستنداً به بند ب ماده 107 قانون…
مشابه · مال …ب. ا. به موجب ماده 56 قانون اجرای احکام مدنی هر گونه نقل و انتقال نسبت به مال توقیف شده باطل و بلااثر است که شامل انتقال منافع هم می‌گردد، بنابراین دعوی در این قسمت غیر و…
عینِ عبارت · استرداد …یتواند به موجب همان اظهارنامه و همراه با اعلام اعمال حقوق مزبور مانند فسخ و رجوع و اخذ به شفعه استرداد عوض یا معوض را که در اجرای قرارداد به طرف تسلیم نموده نیز بخواهد. شخصی که از اظهارنامه برای ا…
مشابه · مال علاوه بر مورد پیش گفته اظهار کننده میتواند به موجب همان اظهارنامه و همراه با اعلام اعمال حقوق مزبور مانند فسخ و رجوع و اخذ به شفعه استرداد عوض یا معوض را که در اجرای قرارداد به طرف تس…
عینِ عبارت · استرداد …نماید و در صورتی که ظرف مهلت مقرر، مانده فروش را به حساب سپرده ثبت واریز نکند، مبلغ مذکور قابل استرداد نبوده و به حساب خزانه واریز خواهد شد.…
مشابه · مال ۴۵۷ ترتیب واگذاری مال موضوع مزایده و تنظیم سند انتقال ظاهر ماده ۱۲۶ آیین نامه دلالت بر یک جلسه مزایده دارد. به طوری…
عینِ عبارت · سند …اقدام به ضرر خویش کرده و مسئولیتی متوجه ی فروشنده نیست و کلیه ی غرامتها از قبیل هزینه ی تنظیم سند رسمی، دستمزد دلال و هزینه ی نگه داری مبیع حسب مورد به عهده ی خودش خواهد بود. (۳) در حالت فوق…
مشابه · مال …الت فوق در صورتی که سوء نیت فروشنده و علم وی به مستحق للغیر بودن اثبات شود، فروشنده به جرم فروش مال غیر نیز تحت تعقیب کیفری قرار خواهد گرفت.…
عینِ عبارت · استرداد …د رسمی صلح با احتساب کلیه خسارات دادرسی و حق‌الوکاله وکیل، دادگاه در مورد خواسته‌ی اخیر به لحاظ استرداد آن به شرح صورت‌جلسه‌ی مورخ 1392/11/19 قطع نظر از صحت یا سقم آن مستنداً به بند ب ماده 107 قانو…
مشابه · مال رأی: ✅ انتقال منافع مال توقیف شده (1394/03/16) انتقال منافع مال توقیف شده چکیده: هر گونه نقل و انتقال نسبت به مال توق…
عینِ عبارت · استرداد …اه حبس ، از بابت استفاده از سند مجعول به تحمل 21 ماه حبس و از بابت موضوع کلاهبرداری ضمن حکم به استرداد مبلغ مورد انتقال مال غیر و کلاهبرداری 16 میلیون تومان به شاکی نامبرده را به پرداخت هشت میلیون…
مشابه · مال …در خصوص اتهام آقایان 1- م.ح.ل. دارای سابقه کیفری دایر به جعل ،استفاده از سند مجعول و انتقال مال غیر 2- ت.…
عینِ عبارت · استرداد …21 ماه حبس، از بابت استفاده از سند مجعول به تحمل 21 ماه حبس و از بابت موضوع کلاهبرداری ضمن حکم به استرداد مبلغ مورد انتقال مال غیر و کلاهبرداری 16 میلیون تومان به شاکی نامبرده را به پرداخت هشت میل…
مشابه · مال …شاکی ادعا نمود که متهمان با جعل امضا و اثر انگشت مالک اصلی، مبایعه‌نامه‌های عادی را تنظیم کرده و مبلغ 16 میلیون تومان از وی دریافت نموده‌اند. داد…
عینِ عبارت · استرداد …ده باشد، صرف ارسال اظهارنامه و یا اخطاریه رسمی دفترخانه کافی نخواهد بود و صاحب حق فسخ برای امکان استرداد عوض خویش باید به اقامه دعوای انحلال قرارداد یا همان اعلام فسخ و همچنین الزام طرف به رد مال م…
مشابه · مال شخصی که از اظهارنامه برای اعلام اعمال حق فسخ یا سایر حقوق پیش گفته استفاده میکند، اگر چه بهتر است دعوای خویش را نیز به خواسته ی اعلا…
عینِ عبارت · استرداد …نماید و در صورتی که ظرف مهلت مقرر، مانده فروش را به حساب سپرده ثبت واریز نکند، مبلغ مذکور قابل استرداد نبوده و به حساب خزانه واریز خواهد شد.…
مشابه · مال …در این صورت عملیات فروش از درجه اعتبار ساقط و مزایده تجدید می گردد. واگذاری مال به روش نسیه و با پرداخت به وعده در نظام اجرای ثبت برخلاف نظام اجرای احکام مدنی شناسایی شده است…
عینِ عبارت · استرداد …ً صحیح و با قواعد معاملات فضولی نیز مطابق باشد و تنها از نظر قواعد دادرسی ایراد داشته باشد؛ چرا که استرداد مال از ثالث مستلزم طرح دعوا علیه او است اما این قاعده دادرسی به خودی خود نمیتواند رأی را خ…
مشابه · مال …با قواعد معاملات فضولی نیز مطابق باشد و تنها از نظر قواعد دادرسی ایراد داشته باشد؛ چرا که استرداد مال از ثالث مستلزم طرح دعوا علیه او است اما این قاعده دادرسی به خودی خود نمیتواند رأی را خلاف…
عینِ عبارت · استرداد …حکم به موقوفی تعقیب جعل صادر کرد و متهم را به پرداخت 15 میلیون ریال جزای نقدی، تحمل سه سال حبس و استرداد وام دریافتی محکوم نمود.…
مشابه · مال …وکالتنامه و استفاده از آن در بانک به منظور اخذ تسهیلات به مبلغ یک میلیارد تومان و همچنین انتقال مال غیر به مبلغ هفتاد میلیون تومان رسیدگی کرد.…
عینِ عبارت · استرداد …ح. دولت در خصوص بزه استفاده از سند مجعول ،و تحمل سه سال حبس تعزیری و استرداد چهار دوازدهم از میزان وام دریافتی د.…
مشابه · مال …و اخذ مبلغ یک میلیارد تومان از بانک (جعل و استفاده از سند مجعول و کلاهبرداری )و انتقال مال غیر (کلاهبرداری )انتقال ملک مشاعی بدون اذن شرکاء و اخذ مبلغ هفتاد میلیون تومان موضوع کیفرخواست…
عینِ عبارت · استرداد …پیام: رسیدگی به بزه خیانت در امانت، در صلاحیت دادگاهی است که عمل سپردن و قرار بر استرداد مال در آن حوزه قضایی بوده است.…
مشابه · مال …پیام: رسیدگی به بزه خیانت در امانت، در صلاحیت دادگاهی است که عمل سپردن و قرار بر استرداد مال در آن حوزه قضایی بوده است.…
لزوم تحویل عین معین صادر شده به محکومله در صورت دسترسی و استرداد ما‌به‌ازای آن در اجرای احکام
عینِ عبارت · استرداد لزوم تحویل عین معین صادر شده به محکومله در صورت دسترسی و استرداد ما‌به‌ازای آن در اجرای احکام خ.…
مشابه · مال …<br>نظر هیات عالی این است که با استناد به ماده 46 قانون اجرای احکام مدنی، رابطه مالکیت زوال نیافته و در صورت دسترسی به عین، باید آن را به محکومله تحویل داد و وجه پرداختی را مست…
نظریه 7/1400/1130 — 1400/11/27
عینِ عبارت · استرداد استعلام: -1 احتراماً اعلام فرمایید خواستههای استرداد سند غیر منقول؛…
مشابه · مال …استرداد چک؛ استرداد سفته؛ ابطال اجرائیه ثبتی؛ ابطال اجرائیه چک و ابطال چک هر یک به تفکیک مالی است یا غیر مالی و در صورتی که مالی است، تقویم آن بر عهده خواهان است یا مبلغ واقعی آن محاسبه…
عینِ عبارت · استرداد …خ. م.: موضوع این استعلام، تعیین ماهیت مالی یا غیرمالی خواستههای مربوط به استرداد سند غیرمنقول، استرداد چک، استرداد سفته، ابطال اجراییه ثبتی و ابطال اجراییه چک است. در پاسخ،…
مشابه · مال خ. م.: موضوع این استعلام، تعیین ماهیت مالی یا غیرمالی خواستههای مربوط به استرداد سند غیرمنقول، استرداد چک، استرداد سفته، ابطال اجرایی…
عینِ عبارت · استرداد …م به اتهام جعل و استفاده از سند مجعول (قولنامه) و همچنین فروش مال غیر، بر اساس قوانین مربوطه، به استرداد ملک، پرداخت جزای نقدی و تحمل حبس محکوم شده بود.…
مشابه · مال استفاده از سند مجعول در فروش مال غیر خ.…
عینِ عبارت · استرداد …بلاعزل برای انتقال سند به او ارائه دهد، اما به این تعهد عمل نکرده است. از این رو، خواهان درخواست استرداد ثمن به قیمت روز، خسارات دادرسی و فسخ معامله را مطرح نمود.…
مشابه · مال مرجع صالح رسیدگی به دعوای فسخ معامله مال غیرمنقول خ.…
عینِ عبارت · استرداد …عالی کشور | تعارض آرای دیوان عالی کشور درباره استحقاق مطالبه اجور در مدت خیار در معاملات با حق استرداد خ.…
مشابه · مال …امله با حق استرداد نظر به ماده 34 اصلاحی قانون ثبت مصوب مرداد 1310 که به موجب آن اصل وجه ثمن و اجور مال مورد معامله در مدت خیار متعلق حق انتقال گیرنده شناخته شده و نظر به ماده 722 قانون آیین دا…
عینِ عبارت · استرداد …خ. م.: در تاریخ 13 تیر 1395، دادگاه بدوی در رسیدگی به دعوی مطروحه، حکمی به صدور استرداد یک فقره مبایعه‌نامه صادر کرد.…
مشابه · مال تبدیل مجازات در بزه تحصیل مال از طریق نامشروع خ.…
عینِ عبارت · استرداد …صحیح و با قواعد معاملات فضولی نیز مطابق باشد و تنها از نظر قواعد دادرسی ایراد داشته باشد؛ چرا که استرداد مال از ثالث مستلزم طرح دعوا علیه او است اما این قاعده دادرسی به خودی خود نمیتواند رأی را خلا…
مشابه · مال …ا قواعد معاملات فضولی نیز مطابق باشد و تنها از نظر قواعد دادرسی ایراد داشته باشد؛ چرا که استرداد مال از ثالث مستلزم طرح دعوا علیه او است اما این قاعده دادرسی به خودی خود نمیتواند رأی را خلاف قو…
عینِ عبارت · استرداد …یت تغییر شاخص سالانه ی قیمت ها که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می گردد، مبلغ قابل استرداد را محاسبه و به آن حکم دهد.…
مشابه · مال …مطالبه ثمن بر اساس شاخص تورم، هزینه های لازم برای انجام معامله از قبیل حق دلالی و تنظیم سند و مالیات و امثال آن، هزینه نگاهداری و حفاظت مال، هزینه دادرسی، حق الوکاله و خسارت دادرسی هرگاه در اث…
عینِ عبارت · استرداد …شاکی با ارائه مستنداتی شامل اظهارنامه و شهادت شاهدان، خواستار استرداد خودرو و ممنوع‌الخروجی متهم شده بود.…
مشابه · مال مرجع صالح در رسیدگی به جرم خرید مال غیر خ.…
عینِ عبارت · استرداد …به پرداخت مبلغ پنج میلیون ریال و به اتهام اخذ مال نامشروع ی نقدی معادل دو برابر مال اخذ شده و استرداد مبلغ یک میلیون و پانصد ریال د.…
مشابه · مال …۱۳۹۱/۰۴/۲۱ صادره از شعبه ۱۰۲ دادگاه از سند مجعول به پرداخت مبلغ پنج میلیون ریال و به اتهام اخذ مال نامشروع ی نقدی معادل دو برابر مال اخذ شده و استرداد مبلغ یک میلیون و پانصد ریال د. ح. ت. ن. خ.…