دعاوی حقوقی › قراردادها و تعهدات › اجاره و تخلیه
دعوای ابطال اجاره نامه
راهنمای دعوای ابطال اجاره نامه
- تعریف
- دعوای ابطال اجارهنامه زمانی اقامه میشود که عقد اجاره به دلیل فقدان یکی از ارکان صحت معامله (مانند عدم مشروعیت منفعت، عدم صلاحیت/مالکیت موجر، فقدان مدت، یا عدم امکان تسلیم عین مستاجره) از ابتدا باطل بوده باشد. با صدور حکم ابطال، اجارهنامه از زمان انعقاد کان‌لم‌یگن تلقی میشود. این دعوا با فسخ یا انفساخ اجاره که مربوط به آینده است متفاوت می‌باشد.
- خواهان و خوانده
- خواهان: موجر، مستاجر یا مالک واقعی (ثالث)؛ خوانده: طرف مقابل عقد اجاره (یا موجر و مستاجر هر دو، اگر خواهان شخص ثالث باشد).
- ماهیت
- حقوقی، غیرمالی (در صورتی که صرفاً ابطال سند مد نظر باشد) یا مالی (در صورت توام شدن با مطالبه منافع یا اجرت‌المثل)، ترافعی.
- مرجع صالح
- اگر موضوع عین مستاجره ملک باشد: دادگاه عمومی حقوقی/شورای حل اختلاف محل وقوع ملک (با توجه به میزان اجاره‌بها و صلاحیت قانونی)؛ اگر منقول باشد: محل اقامت خوانده.
- مستندات قانونی
- مواد ۱۹۰، ۴۶۶، ۴۶۸، ۴۷۰، ۴۷۲ قانون مدنی، قانون روابط موجر و مستاجر سال ۱۳۵۶ یا ۱۳۷۶ (حسب مورد).
- مدارک لازم
- تصویر سند مالکیت یا مدرک ذینفعی، کپی اجارهنامه، دلایل و مدارک مثبت جهات بطلان (مانند عدم ذکر مدت یا مستحق‌للغیر بودن منافع).
- مهلت‌ها
- مهلت زمانی محدودی ندارد؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رای است.
- هزینه
- مطابق دعاوی غیرمالی (در صورت عدم طرح خواسته مالی همزمان).
- مراحل
- ۱. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ۲. ارجاع به مرجع صالح (دادگاه یا شورا) ۳. ابلاغ و برگزاری جلسه دادرسی ۴. احراز اسباب بطلان توسط قاضی ۵. صدور حکم بر ابطال اجارهنامه.
- نکات و اشتباهات رایج
- - خلط میان خواهانِ «ابطال اجارهنامه» (بطلان از ابتدا) با خواهانِ «فسخ اجاره» (اعمال خیارات). - عدم طرح دعوا علیه هر دو طرف قرارداد (موجر و مستاجر) زمانی که خواهان شخص ثالث است. - عدم ذکر دقیق علت بطلان (مانند مجهول بودن مدت یا عدم قدرت بر تسلیم).
نمونهٔ خواسته
صدور حکم مبنی بر اعلام بطلان و ابطال اجارهنامه مورخ ..... راجع به شش‌دانگ یک باب ملک/آپارتمان به شماره پلاک ثبتی ..... به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
اگر اجارهنامه باطل شود، تکلیف اجاره‌بهای پرداخت‌شده چیست؟
مستاجر حق استرداد وجوه پرداختی را دارد و موجر نیز در صورت استفاده مستاجر از منافع، مستحق اجرت‌المثل است.
فرق ابطال اجارهنامه با فسخ آن چیست؟
ابطال مربوط به بطلان عقد از روز اول است، اما فسخ پایان دادن به عقد صحیح از تاریخ فسخ به بعد است.
اگر در اجارهنامه مدت ذکر نشده باشد وضعیت آن چیست؟
طبق ماده ۴۶۸ قانون مدنی، اگر در اجاره مدت صریحاً ذکر نشده باشد عقد اجاره باطل است.
آیا مالک میتواند اجارهنامهای که فضولی تنظیم شده را ابطال کند؟
بله، در صورت عدم رضایت و رد معامله فضولی توسط مالک، اجارهنامه باطل میشود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 11
- دادخواست الزام به تنظیم اجاره نامۀ رسمی
- تقاضای صدور دادنامه مبنی بر ابطال اسناد پلاک و اصلاح به قدر و سه نفری و باقیمانده بلاک اصلی
- ابطال مبایعه نامه انتقال سرقفلی و رفع تصرف خوانده و ایادی ایشان از مغازه
- صدور حکم مبنی بر ابطال ضمانت نامه
- لایحه تجدیدنظرخواهی از رأی محکمه نخستین ، ابطال وکالت نامه رسمی
- لایحه تجدیدنظرخواهی از رأی محکمه نخستین ، ابطال قولنامه
- لایحه تجدیدنظرخواهی ، اعتراض به رأی محکمه بدوی ، ابطال رضایت نامه رسمی شرکت بیمه
- لایحه دفاعیه خوانده ، ابطال قولنامه های حاوی عقد بیع و ابطال سند رسمی بعلت عدم رعایت غبطه موکل
- لایحه دفاعیه خوانده ، جلسه اول رسیدگی ، ابطال و اصلاح صلح نامه و اعلام حق فسخ
- لایحه دفاعیه ، جلسه اول رسیدگی ، ابطال اجاره نامه
- تنفیذ فسخ مبایعه نامه،ابطال اجاره نامه و خلع ید یک دستگاه آپارتمان
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع تخلیه ملک مسکونی و مراحل قانونی آن در حقوق ایران
قوانین و مواد
- آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1374/02/03
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۵۶
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۶۲
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۷۶
- قانون روابط موجر و مستاجر (مصوب ۱۳۶۲/۰۲/۱۳)
- قانون روابط موجر و مستاجر (مصوب ۱۳۶۲/۰۲/۱۳)
- آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1374/02/03
- ماده 3:- پس از ابطال انتقالات بعد از وقف، اداره اوقاف و امور خیریه یا متولی با رعایت تبصره (4) ماده واحده قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه، متصرف را برای تنظیم سند اجاره دعوت می نماید و در صورتی که متصرف ظرف سی (30) رو ز از تاریخ رویت نامه او قاف برا… … …واحده قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه، متصرف را برای تنظیم سند اجاره دعوت می نماید و در صورتی که متصرف ظرف سی (30) رو ز از تاریخ رویت نامه او قاف برای تنظیم سند اجاره مراجعه ننماید به شرح زیر اقدام خواهند نمود: 1 - از متصرف قبلی با رعایت حقوق… … …حقوق مکتسب او خلع ید شده و موقوفه با در نظر گرفتن صرفه و صلاح وقف به داوطلبان دیگر اجاره داده خواهد شد. 2 - در صورتی که در مورد میزان حقوق مکتسب قبلی بین او و اداره اوقاف و امور خیریه یا متولی اختلافی به وجود آید از طریق مراجع قضایی تعیین تکلیف خواهد شد. دادگا…
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۵۶
- ماده 4:مستاجر باید در موعد تعیین شده اجاره بها را بپردازد و در صورت امتناع از پرداخت تمام اجاره بها به موجر یا نماینده قانونی او تا ده روز بعد از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه … … …از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه تنظیم کننده سند مراجعه نماید. دفترخانه موظف است در تاریخ وصول تقاضا، اخطاریه ای به مستاجر ارسال و از تاریخ ابلاغ اگر تا ده روز بدهی خود … … …بر عدم پرداخت به دادگاه صالح ارائه کند دادگاه عملیات اجرائی را متوقف و اجرائیه را ابطال مینماید و در صورت اثبات استنکاف مستاجر از پرداخت اجاره بها موجر میتواند تقاضای وصول اجاره بهای معوقه بنماید.
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۶۲
- ماده 4:مستاجر باید در موعد تعیین شده اجاره بها را بپردازد و در صورت امتناع از پرداخت تمام اجاره بها به موجر یا نماینده قانونی او تا ده روز بعد از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه … … …از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه تنظیم کننده سند مراجعه نماید. دفترخانه موظف است در تاریخ وصول تقاضا، اخطاریه ای به مستاجر ارسال و از تاریخ ابلاغ اگر تا ده روز بدهی خود … … …بر عدم پرداخت به دادگاه صالح ارائه کند دادگاه عملیات اجرائی را متوقف و اجرائیه را ابطال مینماید و در صورت اثبات استنکاف مستاجر از پرداخت اجاره بها موجر میتواند تقاضای وصول اجاره بهای معوقه بنماید.
- قانون روابط موجر و مستأجر ۱۳۷۶
- ماده 4:مستاجر باید در موعد تعیین شده اجاره بها را بپردازد و در صورت امتناع از پرداخت تمام اجاره بها به موجر یا نماینده قانونی او تا ده روز بعد از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه … … …از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه تنظیم کننده سند مراجعه نماید. دفترخانه موظف است در تاریخ وصول تقاضا، اخطاریه ای به مستاجر ارسال و از تاریخ ابلاغ اگر تا ده روز بدهی خود … … …بر عدم پرداخت به دادگاه صالح ارائه کند دادگاه عملیات اجرائی را متوقف و اجرائیه را ابطال مینماید و در صورت اثبات استنکاف مستاجر از پرداخت اجاره بها موجر میتواند تقاضای وصول اجاره بهای معوقه بنماید.
- قانون روابط موجر و مستاجر (مصوب ۱۳۶۲/۰۲/۱۳)
- ماده 4:مستاجر باید در موعد تعیین شده اجاره بها را بپردازد و در صورت امتناع از پرداخت تمام اجاره بها به موجر یا نماینده قانونی او تا ده روز بعد از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه … … …از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه تنظیم کننده سند مراجعه نماید. دفترخانه موظف است در تاریخ وصول تقاضا، اخطاریه ای به مستاجر ارسال و از تاریخ ابلاغ اگر تا ده روز بدهی خود … … …بر عدم پرداخت به دادگاه صالح ارائه کند دادگاه عملیات اجرائی را متوقف و اجرائیه را ابطال مینماید و در صورت اثبات استنکاف مستاجر از پرداخت اجاره بها موجر میتواند تقاضای وصول اجاره بهای معوقه بنماید.
- ماده 4:مستاجر باید در موعد تعیین شده اجاره بها را بپردازد و در صورت امتناع از پرداخت تمام اجاره بها به موجر یا نماینده قانونی او تا ده روز بعد از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه … … …از آخر هر ماه یا هر موعد تعیین شده دیگر موجر میتواند با رعایت این قانون در صورتی که اجاره نامه رسمی داشته باشد به دفتر خانه تنظیم کننده سند مراجعه نماید. دفترخانه موظف است در تاریخ وصول تقاضا، اخطاریه ای به مستاجر ارسال و از تاریخ ابلاغ اگر تا ده روز بدهی خود … … …بر عدم پرداخت به دادگاه صالح ارائه کند دادگاه عملیات اجرائی را متوقف و اجرائیه را ابطال مینماید و در صورت اثبات استنکاف مستاجر از پرداخت اجاره بها موجر میتواند تقاضای وصول اجاره بهای معوقه بنماید.
- آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1374/02/03
- ماده 4:…که به نحوی از انحا در رهن یا وثیقه یا تأمین و بازداشت اشخاص ثالث قرار گرفته به تبع ابطال اسناد مالکیت، آزاد‌خواهد شد. ادارات اوقاف هنگام تنظیم سند اجاره با استعلام از اداره ثبت محل، مراتب را به اطلاع اشخاص ذینفع خواهند رساند تا نسبت به استیفای حقوق‌خود از سایر…
- قانون بودجه سال 1400 کل کشور
- تبصره 6:…(۱۰۳) و (۱۶۹مکرر (قانون مالیات‌های مستقیم و به‌منظور افزایش درآمدهای مالیاتی دولت از طریق ابطال تمبر مالیاتی، قوه قضائیه مکلف است ظرف یک‌ماه پس از ابلاغ این قانون، سامانه تنظیم قرارداد الکترونیکی بین وکیل و موکل را تکمیل کند به نحوی که دسترسی برخط سازمان امور … … …وکلای دادگستری در سامانه خدمات قضائی به منظور استخراج اطلاعات مالی مندرج در قرارداد و ابطال تمبر مالیاتی خواهد بود. سازمان امور مالیاتی در صورت اثبات خلاف گویی وکیل علاوه بر پیگیری موضوع در مراجع قضائی، نسبت به اعمال جریمه مالیاتی تا سقف پنج برابر اختلاف کشف ش… … …گردیده است قبل از پرداخت بدهی مالیاتی مورد انتقال شامل مالیات بر دارایی، نقل و انتقال قطعی و اجاره ممنوع است. متخلفین از حکم این بند در پرداخت مالیات متعلقه مسؤولیت تضامنی دارد. آیین نامه اجرائی این بند توسط وزارت امور اقتصادی و دارایی تهیه میشود و حداکثر تا …
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …رسیدگی کرد که خواسته اصلی آن ابطال دستور تخلیه‌ای بود که توسط شورای حل اختلاف صادر شده و همچنین ابطال اجارهنامهای به تاریخ 12 مرداد 1389.…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …م، ح.م.، م.م. به خواسته ابطال دستور تخلیه صادره از حوزه 260 شورای حل اختلاف ناحیه 6 تهران و ابطال اجاره نامه مورخه 12/5/1389 به شرحی که دردادخواست تقدیمی آمده است.…
عینِ عبارت · ابطال ابطال دستور اداری به فسخ قرارداد خ.…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده شماره 88/557، شاکی درخواست ابطال ماده 3 آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه مصوب 1374/02/03 هی…
عینِ عبارت · ابطال ….. شهرستان قدس در خصوص یک قطعه زمین به مساحت 3655 متر مربع و صدور حکم مبنی بر ابطال قرارداد های مذبور و صدور حکم مبنی بر الزام خ.…
عینِ عبارت · ابطال تنظیم قرارداد اجاره به موجب صلح نامه و درخواست ابطال آن خ.…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …رأی شعبه دیوان عالی کشور خواسته خواهان ابطال اجاره نامه عادی شماره 504 مورخ 29/1/83 با سربرگ استانداری مازندران به ش. در اجاره نامه موجر ش. و مستأ…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه فرجام خواهی از رأی صادره در دعوای ابطال اجاره نامه خ.…
عینِ عبارت · ابطال …قدس به خواسته احراز حقوق مکتسبه جهت تنظیم سند اجاره نسبت به8000مترمربع تحت پلاک 24اصلی شهرقدس وابطال سنداجاره تنظیمی خواندگان بااین توضیح که خواهان اعلام می نمایدبه متراژ8000مترمربع ازاراضی موقوف…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه چگونگی طرح دعوی احراز حقوق مکتسبه به منظور ابطال اجاره نامه موقوفهشرط ابطال سند اجاره موقوفه خ.…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده شماره 141/77، شاکی درخواست ابطال تبصره یک ماده 3 آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه را به دلیل…
نظر مشورتی 7/1402/923 مورخ 1403/03/08 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …حكم به محكوميت خوانده به پرداخت اجاره‌بها وفق اجارهنامه عادي صادر شود و قطعي نيز شود، آيا دعوي ابطال اجارهنامه عادي مبني بر جعل بودن آن از حيث مفاد و مبلغ اجاره‌بها وفق بند 6 ماده 426 قانون آيين دادرسي د…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه خ. م.: موضوع استعلام درباره امکان پذیرش دعوی ابطال اجارهنامه عادی به دلیل جعل آن و وضعیت قانونی شخص متضرر از جعلی بودن سند در صورت انقضای مهلت شکایت کیفر…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده با کلاسه 254/75، شاکی درخواست ابطال تبصره 4 از ماده 6 آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه را به دلیل…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …ناد به مدارک و مستندات موجود، از جمله سند مالکیت خواهان و مفاد مواد 470 و 471 قانون مدنی، حکم به ابطال اجارهنامه و الزام طرف مقابل به تنظیم اجارهنامه رسمی صادر کرد.…
عینِ عبارت · ابطال …، شخص ثالث مي تواند نسبت به صدور اجرائيه بر تخليه و تخليه مورد اجاره از طريق اجراي ثبت، تقاضاي ابطال اجرائيه را مطرح نمايد دراين صورت دادگاه بايد ب.…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده کلاسه 202/71، شاکی نسبت به ابطال تبصره ذیل ماده 3 آیین‌نامه ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه، مصوب هیات وزیران، اعترا…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده شماره 637/89، موضوع ابطال بخشی از بخشنامه شماره 6193/871-213-1382/09/01 سازمان امور مالیاتی کشور مورد بررسی قرار گرفت.…
عینِ عبارت · ابطال خ. م.: موضوع شکایت حاضر، ابطال تبصره 4 ماده 6 آیین‌نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه اصلاحی به…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده با کلاسه 195/78، شاکی درخواست ابطال بخشی از ماده 10 آیین‌نامه اجرایی قانون تشویق احداث و عرضه واحدهای مسکونی مصوب 1377/11/19 هیا…
قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه‌قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه
عینِ عبارت · ابطال قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه‌قانون ابطال اسناد فروش رقبات، آب و اراضی موقوفه ماده واحد…
عینِ عبارت · ابطال دعوای ابطال عملیات اجرایی علیه سردفتر خ.…
عینِ عبارت · ابطال …در تاریخ 18 اسفند 1394، دادگاه بدوی به پرونده‌ای رسیدگی کرد که در آن، یک شرکت تعاونی به منظور ابطال اجراییه‌ای که بر اساس قراردادی عادی اجاره به مدت 5 سال صادر شده بود، اقدام نمود. خواهان ادعا…
عینِ عبارت · ابطال …▪قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه مصوب ۱۳۶۳/۱۰/۲ با الحاقات بعدی ▪قانون ابطال اسناد و فروش رقبات آب و اراضی موقوفه مصوب ۱۱۳۷۱/۱۱/۲۵ ▪از قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب…
عینِ عبارت · ابطال اجاره نامه …<br>در ادامه، دادگاه تجدیدنظر به دلیل نقص در تحقیقات و عدم وجود دلایل کافی برای ابطال اجارهنامه، حکم به بطلان دعوی صادر کرد.…
عینِ عبارت · ابطال موضوع: ابطال تبصره ذيل ماده (2) آيين‌نامه اجرايي قانون روابط موجر و مستأجر تاريخ:23/5/ 1379شماره دادنا…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در پرونده شماره 197/71، موضوع اصلی ابطال دستورالعمل تنظیم اسناد اجاره رقبات موقوفات مورد بررسی قرار گرفته است. شاکیان با استناد به ما…
عینِ عبارت · ابطال …ره ۸۰/۷۱ صادره از شعبه چهار دادگاه حقوقی یک تهران که متضمن تجدید نظر خواهی خواندگان فعلی و مالاً ابطال رأی داور در خصوص تخلیه مورد اجاره متنازع فیه که به هر صورت تصرف خواندگان را در مورد اجاره ثا…
عینِ عبارت · ابطال …خ. م.: در تاریخ 2 آبان 1391، دادگاهی بدوی به بررسی دعوی ابطال دستور تخلیه‌ای پرداخت که به موجب آن، درخواست تخلیه کارخانه‌ای از سوی وراث یک متوفی ارائه شده…
عینِ عبارت · ابطال خ. م.: موضوع این پرونده شامل درخواست ابطال اجراییه و الزام به تنظیم سند رسمی اجاره یک دستگاه ساختمان از پلاک ثبتی مشخص، به همراه مطالبه…