دعاوی خانواده › دعاوی خانواده › غایب مفقودالاثر
دعوای الغای حکم موت فرضی
راهنمای دعوای الغای حکم موت فرضی
- تعریف
- الغای حکم موت فرضی زمانی مطرح میشود که شخصی که به حکم دادگاه غایب مفقودالاثر شناخته شده و حکم موت فرضی او صادر گردیده، زنده پیدا شود یا معلوم گردد که در زمان صدور حکم یا پس از آن زنده بوده است. در این حالت، شخص غایب یا هر ذینفع دیگری میتواند درخواست لغو حکم موت فرضی را به دادگاه ارائه دهد. این اقدام به منظور احیای حقوق مدنی و مالی شخص غایب و بازگرداندن وضعیت حقوقی او به حالت سابق انجام میشود. پس از صدور حکم الغاء، آثار حقوقی موت فرضی زائل میگردد.
- خواهان و خوانده
- خواهان: شخص غایب که بازگشته یا هر ذینفع دیگر (مانند ورثه یا همسر). خوانده: دادستان و افرادی که اموال غایب بین آن‌ها تقسیم شده یا ورثه.
- ماهیت
- غیرمالی؛ امور حسبی.
- مرجع صالح
- دادگاه حقوقی محل اقامت غایب (یا دادگاهی که حکم موت فرضی را صادر کرده است).
- مستندات قانونی
- مواد نامطمئن از قانون امور حسبی (راجع به غایب مفقودالاثر).
- مدارک لازم
- شناسنامه و کارت ملی خواهان، حکم قطعی موت فرضی قبلی، ادله اثبات حیات شخص غایب (مانند گواهی حضور، شهادت شهود یا حضور شخص در دادگاه).
- مهلت‌ها
- مهلت خاصی برای طرح دعوا وجود ندارد و به محض کشف حیات قابل طرح است؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رای است.
- هزینه
- بر اساس تعرفه دعاوی غیرمالی در امور حسبی محاسبه میگردد.
- مراحل
- ۱. تنظیم درخواست الغای حکم موت فرضی - ۲. ثبت درخواست در دفتر خدمات الکترونیک قضایی - ۳. ارجاع به دادگاه صالح و تعیین وقت رسیدگی - ۴. احراز حیات شخص غایب توسط دادگاه - ۵. صدور حکم بر الغای حکم موت فرضی - ۶. ابلاغ و قطعی شدن رای.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. این دعوا از امور حسبی است و نیاز به خوانده به شکل دعاوی ترافعی ندارد اما حضور دادستان یا ورثه لازم است. - ۲. اشتباه در تعیین مرجع صالح (باید به دادگاه صادرکننده حکم اول یا محل اقامت مراجعه شود). - ۳. عدم ارائه دلیل محکم بر حیات شخص غایب. - ۴. فراموشی تبعات حقوقی بازگشت غایب بر روی اموال و نکاح.
نمونهٔ خواسته
تقاضای صدور حکم مبنی بر الغای حکم موت فرضی شماره ... صادره از شعبه ... دادگاه ...
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
آیا شخص غایب خودش میتواند درخواست الغای حکم موت فرضی را بدهد؟
بله، شخص غایب پس از بازگشت یا هر ذینفع دیگری میتواند این درخواست را مطرح کند.
تکلیف اموالی که بین ورثه تقسیم شده چه میشود؟
پس از الغای حکم موت فرضی، اموال باقیمانده به غایب مسترد میشود و نسبت به اموال تلفشده قواعد خاصی اعمال میگردد.
تکلیف نکاح همسر غایب چه میشود؟
با صدور حکم الغای موت فرضی، اگر نکاح منتهی به ازدواج مجدد نشده باشد، رابطه زوجیت باقی است (در صورت ازدواج مجدد، حکم خاص دارد).
مرجع صالح برای این درخواست کجاست؟
دادگاهی که حکم موت فرضی را صادر کرده است.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای حقوقی غایب مفقودالاثر و نحوه درخواست حکم موت فرضی در ایران
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 2
عینِ عبارت · الغای حکم موت فرضی …گر علتی برای بقاء حکم موت فرضی نیست و هر ذینفع و از جمله خود شخص که دیگر غایب نیست، حق درخواست الغای حکم موت فرضی را از دادگاهی که حکم مزبور را صادر نموده، دارد.…
عینِ عبارت · الغای …تخلف از دستور دادگاه برای بار دوم ، موجب الغای قرار تعلیق و اجرای مجازات می شود.…