دعاوی خانواده › دعاوی خانواده › سرپرستی کودکان و نوجوانان
دعوای فسخ حکم سرپرستی
راهنمای دعوای فسخ حکم سرپرستی
- تعریف
- فسخ حکم سرپرستی زمانی مطرح می‌شود که سازمان بهزیستی یا دادستان به دلیل عدم انجام تکالیف قانونی توسط سرپرست، سوءرفتار، یا تغییر شرایط زندگی به نحوی که به مصلحت کودک نباشد، تقاضای ابطال حکم سرپرستی را از دادگاه می‌نمایند. این دعوا با هدف حمایت از حقوق و سلامت کودک یا نوجوان تحت سرپرستی طرح می‌شود. پس از صدور حکم فسخ، رابطه حقوقی سرپرستی پایان یافته و کودک به وضعیت پیشین یا تحت مراقبت‌های جایگزین بازمی‌گردد.
- خواهان و خوانده
- خواهان: سازمان بهزیستی کشور یا دادستان. خوانده: سرپرست (پدرخوانده/مادرخوانده).
- ماهیت
- غیرمالی؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاه خانواده محل اقامت کودک یا نوجوان.
- مستندات قانونی
- قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست (مصوب ۱۳۹۲).
- مدارک لازم
- حکم سرپرستی سابق، گزارش‌های مددکاری سازمان بهزیستی، مستندات مربوط به تخلف یا عدم صلاحیت سرپرست، شناسنامه کودک.
- مهلت‌ها
- محدودیت زمانی خاصی برای طرح دعوا وجود ندارد (هر زمان که مصلحت کودک ایجاب کند)، اما پس از ابلاغ حکم فسخ، ۲۰ روز مهلت تجدیدنظرخواهی وجود دارد.
- هزینه
- هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی.
- مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست توسط سازمان بهزیستی یا دادستان ۲. ثبت در دفاتر خدمات قضایی ۳. ارجاع به دادگاه خانواده ۴. بررسی گزارش‌های مددکاری و استماع دفاعیات سرپرست ۵. صدور حکم فسخ ۶. اجرای حکم و بازگشت کودک به وضعیت حمایتی.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم توجه به مصلحت عالیه کودک در طرح دعوا. ۲. تصور اینکه سرپرست میتواند به راحتی و بدون دلیل موجه تقاضای فسخ کند (حق فسخ عمدتاً برای نهادهای حمایتی است). ۳. عدم ارائه مستندات کافی مبنی بر سوءرفتار سرپرست. ۴. نادیده گرفتن نظر کارشناسی مددکاران اجتماعی.
نمونهٔ خواسته
تقاضای صدور حکم مبنی بر فسخ حکم سرپرستی شماره ... مورخ ... به دلیل عدم رعایت مصلحت کودک و تخلف از تکالیف قانونی.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
آیا خودِ سرپرست میتواند تقاضای فسخ سرپرستی را کند؟
خیر، قانونگذار این حق را برای سرپرست پیشبینی نکرده است؛ فسخ سرپرستی تنها در صورت احراز عدم صلاحیت یا تخلف توسط دادگاه و به درخواست نهادهای حمایتی یا دادستان ممکن است.
آیا با فسخ سرپرستی، رابطه مالی بین سرپرست و کودک قطع می‌شود؟
بله، با فسخ حکم، تکالیف مالی و غیرمالی سرپرست نسبت به کودک پایان می‌یابد، مگر در مواردی که دادگاه برای دوران انتقالی تکالیفی تعیین کند.
آیا کودک در این پروسه حق اظهارنظر دارد؟
بله، دادگاه موظف است با توجه به سن و رشد کودک، نظر او را نیز استماع نماید.
آیا حکم فسخ سرپرستی قطعی است؟
خیر، این حکم ظرف ۲۰ روز قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه تجدیدنظر استان است. ---
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع سرپرستی کودکان و نوجوانان (فرزندخواندگی) در حقوق ایران و شرایط قانونی آن
- نمونه‌متن: داد خواست صدور حکم سرپرستی و کفالت
- نمونه‌متن: دادخواست سلب حضانت و سرپرستی طفل به سبب اعتیاد پدر
قوانین و مواد
- آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب 1394/04/14
- قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست
- آیین‌نامه اجرایی ماده (22) قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب 1394/04/14
- قانون تأمین زنان و کودکان بی سرپرست مصوب 1371/08/24
- آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب 1394/04/14
- ماده 8:…تخصصی نموده و در صورتی که تشخیص دهد ادامه سرپرستی مطابق مصلحت کودک یا نوجوان نیست و فسخ حکم سرپرستی ضروری است، با ارایه گزارش لازم تقاضای فسخ حکم سرپرستی را از دادگاه صالح نماید.
- قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست
- ماده 27:در صورت فسخ حکم سرپرستی تا زمان تعیین سرپرست یا سرپرستان جدید تغییری در مشخصات سجلی فرد تحت سرپرستی صورت نخواهد گرفت.
- ماده 25:حکم سرپرستی، پس از اخذ نظر کارشناسی سازمان، در موارد زیر فسخ می شود:
- ماده 24:دادستان و سازمان در صورتی که ضرورت فسخ حکم سرپرستی را احراز نمایند، مراتب را به دادگاه صالح اعلام می کنند.
- آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب 1394/04/14
- ماده 7:…افراد تحت سرپرستی اعم از فوت سرپرست منحصر یا هر یک از سرپرستان، طلاق، جدایی و فسخ حکم سرپرستی آنها و تعیین سرپرست جدید را به مراجع ذی ربط از جمله دستگاه محل خدمت و صندوق بازنشستگی ذی ربط اعلام کند تا سازمانهای مذکور حسب مورد نسبت به اجرای تکالیف قانونی مربوط ا…
- آیین‌نامه اجرایی ماده (22) قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست مصوب 1394/04/14
- ماده 9:حکم فسخ قطعی سرپرستی از طریق دادگاه به اداره ثبت احوال و سازمان بهزیستی کشور ابلاغ می گردد. اداره ثبت احوال موظف است حکم صادره را در اسناد سجلی کودک یا نوجوان و شخص یا اشخاصی که سرپرستی را برعهده داشته اند اعمال و شناسنامه برای کودک یا نوجوان با مشخصات پدر و م… … …ثبت احوال موظف است حکم صادره را در اسناد سجلی کودک یا نوجوان و شخص یا اشخاصی که سرپرستی را برعهده داشته اند اعمال و شناسنامه برای کودک یا نوجوان با مشخصات پدر و مادر واقعی و نام خانوادگی پدر در صورت مشخص بودن و در غیر این صورت با نام کوچک والدین فرضی و نام خان…
- قانون تأمین زنان و کودکان بی سرپرست مصوب 1371/08/24
- ماده 2:…که به... عقد ازدواج (دائم یا منقطع) درآمده و سپس به یکی از دلایل طلاق، فوت شوهر، فسخ عقد،صدور حکم موت فرضی، بذل مدت و یا انقضای مدت در نکاح منقطع، شوهر خود را از دست داده باشند. 2 زنان پیر و سالخورده زنان بی‌سرپرست و مسنی هستند که قادر به تأمین معاش خود نباش… … …و دختران تا زمانی که ازدواج نمایند مشمول این‌قانون باقی خواهند ماند مگر این که تحت سرپرستی قرار گیرند یا به نحوی تمکن مالی بیابند. تبصره 2 پسرانی که ادامه تحصیل دهند به شرط وجود اعتبار تا پایان تحصیل مشمول مفاد این قانون می‌باشند.
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 173
عینِ عبارت · فسخ حکم سرپرستی …ن بدون سرپرست مصوب 1353 با توافق زوجین سرپرست طفل با پدر و مادر واقعی، حکم سرپرستی قابل فسخ است. ثانیاً؛ با فسخ حکم سرپرستی، تعهدات زوجین سرپرست از جمله موارد مذکور در ماده 5 قانون یادشده نسبت به طفل تحت س…
عینِ عبارت · فسخ حکم سرپرستی موجبات فسخ حکم سرپرستی خ.…
عینِ عبارت · فسخ حکم سرپرستی …ا احراز شرایط و اوصاف بند2 ماده 16قانون حمایت از کودکان بی سرپرست و قبول درخواست خواهان حکم به فسخ حکم سرپرستی (دادنامه شماره 425-18/4/1383) صادر و اعلام می نماید.…
عینِ عبارت · فسخ …ماده 17 آن قانون با شرایطی که در ماده 16 قانون مذکور آمده است، حکم سرپرستی توسط دادگاه صلاحیت دار فسخ نگردیده باشد ابطال شناسنامه و اوراق سجلی ازجمله کارت ملی امکان پذیر نمی باشد بنا به مراتب و…
عینِ عبارت · فسخ …جه رسید که ابطال شناسنامه و اوراق سجلی خوانده ممکن نیست، مگر اینکه حکم سرپرستی طبق مقررات قانونی فسخ شود.…
عینِ عبارت · فسخ …ه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند ، رای صادره حضوری و به استناد ت…
عینِ عبارت · فسخ …ست بنابه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند، رای صادره حضوری و به است…
عینِ عبارت · فسخ …ابه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند ، رای صادره حضوری و به استناد…
عینِ عبارت · فسخ …قاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف زوجین از تکالیف و وظایف سرپرستی، قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام کنند. رای دادگاه بدوی شماره پرونده…
عینِ عبارت · فسخ …تقاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند ، رای صادره حضوری و به استناد تبص…
عینِ عبارت · فسخ …ب 1392، حکمی صادر کرد که بر اساس آن، کودک بی‌سرپرست به مدت شش ماه به متقاضیان تحویل داده شد و حق فسخ این قرار برای دادگاه محفوظ ماند.…
نظریه مشورتی شماره 7/95/2623 مورخ 1395/10/14
عینِ عبارت · فسخ حکم سرپرستی …ر که مشخص شدن پدر یا مادر یا جد پدری یا وصی منصوب از سوی ولیّ قهری را در صورت وجود صلاحیت لازم از موارد فسخ حکم سرپرستی دانسته است، بنابراین، چنانچه پدر یا مادر یا جد پدری مشخص باشد و صلاحیت نگهداری داشته…
عینِ عبارت · فسخ …م. با وکالت آقای د.پ. به طرفیت آقای ی. ش.د. م. ب. و خواسته صدور حکم مبنی بر تنفیذ فسخ قرارداد بیع به شماره 5121446 و مطالبه خسارات دادرسی م.…
عینِ عبارت · فسخ …خ. م.: در تاریخ 7 مهر 1393، دادگاه بدوی به دعوی مطرح‌شده با خواسته تنفیذ فسخ قرارداد بیع و مطالبه خسارات دادرسی به مبلغ 51.…
عینِ عبارت · فسخ …تقاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند ، رای صادره حضوری و به استناد تبص…
عینِ عبارت · فسخ …بنابه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند، رای صادره حضوری و به استناد…
عینِ عبارت · فسخ …ه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا" در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند ، رای صادره حضوری و به استناد ت…
عینِ عبارت · فسخ …ت بنابه تقاضای مقامات مربوط و یا راسا در صورت اقتضاء و تخلف از تکالیف و وظایف سرپرستی قرار صادره را فسخ و زوجین نیز حق دارند انصراف خود را از سرپرستی طفل اعلام نمایند، رای صادره حضوری و به استن…
عینِ عبارت · فسخ …صورت معلوم بودن ٬ یا نام خانوادگی مورد نظر وی درصورت معلوم نبودن نام والدین واقعی از اداره ثبت احوال درخواست نماید.…
رای شماره 140331390002662392 مورخ 1403/11/07 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری)
عینِ عبارت · فسخ …درصورت معلوم بودن٬ یا نام خانوادگی مورد نظر وی درصورت معلوم نبودن نام والدین واقعی از اداره ثبت احوال درخواست نماید.…
عینِ عبارت · فسخ …وراث مرحوم ش.الف. به اسامی ش. ـ الف. همگی الف. ـ الف.د. و اداره امور سرپرستی دایر به تأیید فسخ و بی اعتباری قرارداد عادی مورخه 4/2/87 و تحویل و خلع ید از پلاک ثبتی 867/2106 م. ب. مبلغ 000/000…
عینِ عبارت · فسخ …خ. م.: در تاریخ 10 اردیبهشت 1393، دادگاه بدوی به دعوی مطرح‌شده رسیدگی نمود. خواسته شامل تایید فسخ قرارداد عادی مورخ 4 اردیبهشت 1387، خلع ید از پلاک ثبتی، ابطال سند رسمی، ابقای مالکیت به 6 دا…
عینِ عبارت · فسخ …ازدواج مجدد ۵ جهیزیه و مهریه ۷ نفقه زوجه و اجرت المثل ایام زوجیت ۸. تمکین و نشوز ۹. طلاق رجوع، فسخ و انفساخ نکاح، بذل مدت و انقضای آن ۱۰.…
عینِ عبارت · فسخ …اصلاحات ارضی رد کرد و اعلام نمود که هیچ تخلفی از موازین قانونی مشاهده نمی‌شود و شاکی دلیلی برای فسخ رای ارائه نکرده است.…
عینِ عبارت · فسخ …در تاریخ 9/8/91 آقای ن.ح. به طرفیت خانم م.د. با ولایت آقای م.د. دادخواستی به خواسته فسخ نکاح تقدیم و توضیح داده که به موجب سند نکاحیه شماره 2741 دفترخانه .... یزد با زوجه خوانده در ت…
عینِ عبارت · فسخ درخواست فسخ نکاح به دلیل سفه زوجه خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/1403/1004 مورخ 1404/03/17
عینِ عبارت · فسخ …تا جایی که نظریه مشورتی اخیرالذکر بیان داشته در رسیدگی به دعوای فسخ نکاح به جهت جنون دادگاه می‌بایست به استناد ماده 105 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و ا…
عینِ عبارت · فسخ …نده وادله ومستندات ابرازی طرفین وتحقیقات انجام شده تجدیدنظر خواهی مقرون به دلیلی نیست که موجبات فسخ دادنامه معترض عنه را فراهم آورد ورای صادره از نظر استناد به مواد ومنابع قانونی ورعایت اصول وق…
عینِ عبارت · فسخ …ازدواج مجدد ۵ جهیزیه و مهریه ۷ نفقه زوجه و اجرت المثل ایام زوجیت ۸. تمکین و نشوز ۹. طلاق رجوع، فسخ و انفساخ نکاح، بذل مدت و انقضای آن ۱۰.…