دعاوی حقوقی › حق
دعوای حق فسخ وراث
راهنمای دعوای حق فسخ وراث
- تعریف
- حق فسخ وراث به معنای انتقال اختیارات قانونی مورث (مانند خیار شرط، خیار عیب یا غبن) پس از فوت او به ورثه است. این حق زمانی مطرح میشود که متوفی در زمان حیات خود معامله‌ای انجام داده و به دلیل خیارات قانونی حق بر هم زدن آن را داشته است، اما پیش از اعمال، فوت کرده است. ورثه به جانشینی از مورث می‌توانند این حق را نسبت به سهم‌الارث خود اعمال کنند. این دعوا معمولاً برای بازگرداندن اموال به ماترک طرح میشود.
- خواهان و خوانده
- خواهان: ورثه یا یکی از آن‌ها علیه طرف دیگر قرارداد (مشتری یا بایع).
- ماهیت
- مالی (اگر به مال منتهی شود)؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاه حقوقی محل وقوع ملک یا اقامتگاه خوانده.
- مستندات قانونی
- مواد قانون مدنی در بحث خیارات و ارث (نامطمئن).
- مدارک لازم
- سند رسمی یا عادی معامله، گواهی انحصار وراثت، شناسنامه و کارت ملی ورثه، تامین دلیل (در صورت نیاز).
- مهلت‌ها
- مهلت اعمال خیار فوری است (به محض اطلاع از موجب فسخ)؛ مهلت اعتراض و تجدیدنظر ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رای.
- هزینه
- بر اساس ارزش منقول یا غیرمنقول موضوع دعوا طبق تعرفه قانونی دعاوی مالی.
- مراحل
- ۱. ارسال اظهارنامه جهت اعلام فسخ (اختیاری ولی مفید) ۲. تنظیم و ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ۳. رسیدگی در دادگاه حقوقی ۴. صدور حکم ۵. تجدیدنظرخواهی (در صورت اعتراض) ۶. اجرای حکم.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. برخی وراث تصور می‌کنند بدون رضایت بقیه می‌توانند کل قرارداد را فسخ کنند (در حالی که اجرای حق فسخ نسبت به سهم است یا نیاز به اذن دارد). ۲. تاخیر در اعمال حق فسخ که موجب سقوط آن میشود. ۳. عدم ارسال اظهارنامه رسمی پیش از طرح دعوا. ۴. اشتباه در تعیین بهای منطقه‌ای یا واقعی ملک برای هزینه دادرسی.
نمونهٔ خواسته
تایید و اعلام فسخ قرارداد مورخ […] به پلاک ثبتی […] به دلیل […] و استرداد ماترک.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
آیا یک نفر از وراث میتواند به تنهایی قرارداد مورث را فسخ کند؟
در حقوق ایران، اجرای خیار قابل تجزیه نیست و اصولاً همه وراث باید با هم اقدام کنند، مگر اینکه تفویض اختیار شده باشد.
مهلت اعمال حق فسخ وراث چقدر است؟
این حق فوری است و از تاریخی که ورثه از حق خیار و علت آن مطلع شده‌اند آغاز میشود.
آیا ارسال اظهارنامه قبل از دادخواست الزامی است؟
الزامی قانونی نیست اما برای اثبات تاریخ اعلام اراده بسیار مفید است.
هزینه دادرسی چگونه محاسبه میشود؟
بر اساس ارزش معاملاتی یا ارزش روز ملک موضوع دعوا به عنوان دعوای مالی محاسبه میشود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 2
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
قوانین و مواد
- قانون مدنی
- ماده 462:اگر مبیع بشرط بواسطه فوت مشتری بورثه او منتقل شود حق فسخ بیع در مقابل ورثه بهمان ترتیبی که بوده است باقی خواهد بود.
- قانون روابط مالک و مستاجر
- ماده 7:در موارد زیر مستاجر میتواند بر حسب مورد صدور حکم ببطلان یا فسخ اجاره را از دادگاه درخواست کند: 1) در مواردی که عین مستاجره قابل استفاده بآن منظور که اجاره شده نباشد. 2) در مواردی که مطابق شرایط اجاره نامه حق فسخ مستاجر تحقق یابد. 3) در صورت فوت مستاجر در اثناء… … …اجاره نامه حق فسخ مستاجر تحقق یابد. 3) در صورت فوت مستاجر در اثناء مدت اجاره درخواست فسخ اجاره از طرف کلیه ورثه.
- قانون بیمه (مصوب ۱۳۱۶/۰۲/۰۷)
- ماده 17:…منتقل الیه باعتبار خود باقی میماند معهذا هر یک از بیمه گر یا ورثه یا منتقل الیه حق فسخ آن را نیز خواهند داشت بیمه گر حق دارد در ظرف 3 ماه از تاریخی که منتقل الیه قطعی موضوع بیمه تقاضای تبدیل بیمه نامه را بنام خود مینماید عقد بیمه را فسخ کند و در صورت انتقال مو…
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 260
عینِ عبارت · فسخ ۲۰- آیا وجود خیار حق فسخ در قرارداد مانع اعمال حق شفعه میشود؟…
مشابه · حق فسخ ۲۰- آیا وجود خیار حق فسخ در قرارداد مانع اعمال حق شفعه میشود؟…
عینِ عبارت · فسخ قضاییه به هم زدن معامله یا حق فسخ از حقوق مالی م.…
مشابه · حق فسخ قضاییه به هم زدن معامله یا حق فسخ از حقوق مالی م.…
انتقال ملک معامله شده رسمی توسط ورثه
عینِ عبارت · فسخ …انتقال ملک توسط ورثه به شخص ثالث به عنوان معامله فضولی محسوب میشود؟ 2- آیا متعهد له (خریدار) حق فسخ قرارداد را دارد؟…
مشابه · حق فسخ …یا انتقال ملک توسط ورثه به شخص ثالث به عنوان معامله فضولی محسوب میشود؟ 2- آیا متعهد له (خریدار) حق فسخ قرارداد را دارد؟…
عینِ عبارت · فسخ در پایان این بحث باید اضافه کرد خیار اختیار فسخ معامله چون حق است و هر حقی قابل اسقاط و انتقال است لذا خیارات اسقاط پذیر و قابل انتقال هستند.…
مشابه · خیار در پایان این بحث باید اضافه کرد خیار اختیار فسخ معامله چون حق است و هر حقی قابل اسقاط و انتقال است لذا خیارات اسقاط پذیر و قابل انت…
عینِ عبارت · فسخ …همچنین، زوجه به‌عنوان ذینفع در بهای ملک، حق اعمال خیار را دارد و در صورت فسخ معامله، طبق مواد 946 و 947 قانون مدنی، مالکیت ملک به مورث بازمی‌گردد. نظر اکثریت بر این بود…
مشابه · خیار فوت ذوالخیار در زمان خیار و انتقال حق خیار به ورثه خ.…
عینِ عبارت · فسخ ب. که مبیع حیوان باشد و مشتری تا سه روز از حین عقد، اختیار فسخ معامله را خواهد داشت.…
مشابه · خیار …ب. که مبیع حیوان باشد و مشتری تا سه روز از حین عقد، اختیار فسخ معامله را خواهد داشت. خیار شرط تنها خیاری م.…
عینِ عبارت · فسخ کیفیت مطالبه قیمت اعیانی احداثی و تعمیرات کلی پس از فسخ عقد صلح خ.…
مشابه · حق فسخ …این سوال در دو کمیسیون تخصصی مطرح شده است: نشست قضایی (3) مدنی: نظر اکثریت: بر فرض مقید بودن حق فسخ به مدت معین و در نتیجه صحت عقد و شرط در صورت فسخ، آن بخش از اعیان که به متصالحین تعلق…
عینِ عبارت · فسخ …اره *صادره از شعبه *که به موجب ان در خصوص دعوی نامبرده به طرفیت ت. ن. خ. به خواسته اعلام وتایید فسخ قرارداد عادی شماره ۰۰۱۹۶۴ مورخ ۷۷/۹/۶ به واسطه زیادتی بیع با اعلام فسخ به خوانده دعوی به موجب…
مشابه · حق فسخ …ب.. که در استیلای ید خوانده است.از این رو به لحاظ ایجاد حق فسخ واعمال ان به استناد اظهارنامه تقدیمی ، محکومیت خوانده ب.…
عینِ عبارت · فسخ انتقال خیار یا حق فسخ به صورت ارادی کمتر اتفاق می افتد و به سه صورت است؛…
مشابه · حق فسخ انتقال خیار یا حق فسخ به صورت ارادی کمتر اتفاق می افتد و به سه صورت است؛…
عینِ عبارت · فسخ …در پایان این بحث باید اضافه کرد خیار اختیار فسخ معامله چون حق است و هر حقی قابل اسقاط و انتقال است لذا خیارات اسقاط پذیر و قابل انتقال هستند.…
مشابه · خیار …در پایان این بحث باید اضافه کرد خیار اختیار فسخ معامله چون حق است و هر حقی قابل اسقاط و انتقال است لذا خیارات اسقاط پذیر و قابل ان…
تقاضای تخلیه مورد اجاره توسط یکی از ورثه
عینِ عبارت · فسخ …این بود که ورثه دارای حقی واحد هستند و استفاده از این حق باید به‌صورت جمعی انجام شود و اعمال حق فسخ نیز به هیات ورثه مربوط میشود.…
مشابه · حق فسخ …لیت این بود که ورثه دارای حقی واحد هستند و استفاده از این حق باید به‌صورت جمعی انجام شود و اعمال حق فسخ نیز به هیات ورثه مربوط میشود.…
عینِ عبارت · فسخ همانند قاعده ای که در انتقال خیار یا حق فسخ گفته شده، حق قصاص در این حالت بسیط و تجزیه ناپذیر است و این حق به مجموع وراث تعلق میگیرد، نه ه…
مشابه · حق فسخ همانند قاعده ای که در انتقال خیار یا حق فسخ گفته شده، حق قصاص در این حالت بسیط و تجزیه ناپذیر است و این حق به مجموع وراث تعلق میگیرد، نه ه…
عینِ عبارت · فسخ (۵ حق فسخ قرارداد به دلیل تخلف متعهد از شرط قراردادی فوریت ندارد و صاحب حق فسخ هر زمان که بخواهد می توان…
مشابه · حق فسخ (۵ حق فسخ قرارداد به دلیل تخلف متعهد از شرط قراردادی فوریت ندارد و صاحب حق فسخ هر زمان که بخواهد می توان…
بازار اجاره مسکن در سال ۱۴۰۲
عینِ عبارت · فسخ …ه املاک : عقدی است که به واسطه آن منافع ملک در مقابل عوض و بهای معلوم به شخصی به نام مستاجر تملیک می گردد.…
مشابه · حق فسخ …ر : خیار به معنی اختیار فسخ معامله می باشد که در عقود لازم کاربرد دارد. عقود لازم بر خلاف عقود جایز عقودی هستند که هیچ یک از طرفین قرارداد حق فسخ یک جانبه آن را ندارد و صرفاً زمانی میتواند آن عقد…
عینِ عبارت · فسخ …لاف نظر در بین فقها دکتر کاتوزیان معتقد است خواه شوهر زمین خود را بفروشد، خواه زمین را بخرد حق فسخ او به زن می رسد به ویژه که در هیچ صورت نمیتوان او را در سرنوشت معامله بی تفاوت شمرد و فسخ را ا…
مشابه · حق فسخ …اختلاف نظر در بین فقها دکتر کاتوزیان معتقد است خواه شوهر زمین خود را بفروشد، خواه زمین را بخرد حق فسخ او به زن می رسد به ویژه که در هیچ صورت نمیتوان او را در سرنوشت معامله بی تفاوت شمرد و فسخ را ا…
عینِ عبارت · فسخ …ماده ۲۱۹ ق.م بنابراین بیمه علی الاصول عقدی لازم است و حق فسخی هم که در مواد ۱۲ و ۱۳ قانون بیمه تحت حصول شرایطی برای بیمه گر و در ماده ۱۷ نیز برای ورثه یا م…
مشابه · حق فسخ …ماده ۲۱۹ ق.م بنابراین بیمه علی الاصول عقدی لازم است و حق فسخی هم که در مواد ۱۲ و ۱۳ قانون بیمه تحت حصول شرایطی برای بیمه گر و در ماده ۱۷ نیز برای ورثه یا م…
عینِ عبارت · فسخ ۴) اگر تأخیر در پرداخت هر یک از اقساط ثمن به فروشنده حق فسخ بدهد، وصول هر کدام از اقساط که موعدش گذشته باشد از سوی طلبکار میتواند قرینه ای بر اسقاط ضمنی ح…
مشابه · حق فسخ ۴) اگر تأخیر در پرداخت هر یک از اقساط ثمن به فروشنده حق فسخ بدهد، وصول هر کدام از اقساط که موعدش گذشته باشد از سوی طلبکار میتواند قرینه ای بر اسقاط ضمنی ح…
عینِ عبارت · فسخ طرح دعوی تخلیه بدون فسخ اجاره (قسمت دوم سوال) خ.…
مشابه · حق فسخ …ب 1356، تخلیه عین مستاجره منوط به تایید یا اعلام فسخ قرارداد اجاره است. نظر اکثریت بر این بود که حق فسخ یک حق بسیط است و برخی از وراث نمی‌توانند به‌تنهایی نسبت به اعمال آن اقدام کنند، زیرا این امر…
عینِ عبارت · فسخ …همانند قاعده ای که در انتقال خیار یا حق فسخ گفته شده، حق قصاص در این حالت بسیط و تجزیه ناپذیر است و این حق به مجموع وراث تعلق میگیرد، نه…
مشابه · حق فسخ …همانند قاعده ای که در انتقال خیار یا حق فسخ گفته شده، حق قصاص در این حالت بسیط و تجزیه ناپذیر است و این حق به مجموع وراث تعلق میگیرد، نه…
عینِ عبارت · فسخ …اکنون از ادامه کار و حضور در دفتر اسناد رسمی خودداری می نمایند در حالیکه در مبایعه نامه اختیار فسخ از طرفین سلب و ساقط گردیده معطوفاً به تعهدات و توافقات مندرج در مبایعه نامه صدور رأی بر الزام…
مشابه · خیار ….. کرج تأیید بعدی است بعلاوه زوجه حق مطالبه قیمت را دارد و در باب فسخ کلیه خیارات از جمله غبن ساقط شده است و خیار غبن فوریت داشته و یکسال بعد دادخواست داده شده و ضمن اینک…
عینِ عبارت · فسخ …لین فروخته‌اند و اکنون از حضور در دفتر اسناد رسمی برای انتقال سند خودداری می‌کنند، در حالی که حق فسخ معامله از آن‌ها سلب شده است.…
مشابه · حق فسخ …موکلین فروخته‌اند و اکنون از حضور در دفتر اسناد رسمی برای انتقال سند خودداری می‌کنند، در حالی که حق فسخ معامله از آن‌ها سلب شده است.…
عینِ عبارت · فسخ …ی خود اقوال متعدده دارند و آنچه فعلا بنظر میرسد چهار قول است که پیروان این اقوال نظر باستنباطی که از ادله اربعه نمودهاند هر یک رویهء را اتخاذ فرموده و در کتب فقها در اینموضوع بحثها شده و غوغائ…
مشابه · خیار کیفیت ارث خیار و نحوه اعمال آن نویسندگان: منبع: کانون وکلا 1327 شماره 1 حوزه‌های تخصصی: حوزه‌های تخصصی حق…
امکان انتقال حق اقاله به قائم مقام
عینِ عبارت · فسخ …نظر هیات عالی نظریه اکثریت مورد تایید هیات عالی است. اقاله وجوه فسخ از حقوق مالی و قابل انتقال به ورثه می‌باشد؛…
مشابه · حق فسخ …ان قهری است و به موجب نظریه مشورتی شماره 7/4329 مورخ 1357/10/27 اداره حقوقی قوه قضاییه، به هم زدن معامله یا حق فسخ از حقوق مالی م.…
عینِ عبارت · فسخ …پرسش مطرح‌شده این بود که آیا موجر میتواند بر اساس قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1356، حق فسخ اجاره را اعمال کند یا خیر.…
مشابه · حق فسخ …پرسش مطرح‌شده این بود که آیا موجر میتواند بر اساس قانون روابط موجر و مستاجر مصوب 1356، حق فسخ اجاره را اعمال کند یا خیر.…
عینِ عبارت · فسخ …ید حق استفاده همسر مورث آن‌ها بفروشند و خریدار چنان‌چه با علم به این حق برای همسر مورث منزل را خریده باشد حق فسخ ندارد و چنان‌چه جاهل به این موضوع باشد، حق فسخ معامله را دارد. تنها اختلاف‌نظر د…
مشابه · حق فسخ …ا قید حق استفاده همسر مورث آن‌ها بفروشند و خریدار چنان‌چه با علم به این حق برای همسر مورث منزل را خریده باشد حق فسخ ندارد و چنان‌چه جاهل به این موضوع باشد، حق فسخ معامله را دارد. تنها اختلاف‌نظر د…
عینِ عبارت · فسخ …ل نموده و تحت سکونت قرار داده اند که نهایتا قرارداد مذکور طی اظهارنامه رسمی شماره*مورخ۱۳۹۹/۳/۲۱ فسخ گردیده است.…
مشابه · حق فسخ …را ماده ۱۰ قانون مدنی دانسته که بلحاظ تخلف مشروط علیه برای مشروط له بدون اعمال مواد ۲۳۷ الی ۲۳۹حق فسخ ابتدایی ایجاد می نماید.…
دعوای فسخ نکاح به طرفیت ورثه پس از فوت زوجه
عینِ عبارت · فسخ دعوای فسخ نکاح به طرفیت ورثه پس از فوت زوجه خ.…
مشابه · حق فسخ …<br>هیات عالی به این نتیجه رسید که حق فسخ نکاح، به عنوان یک حق مالی، به ورثه منتقل میشود.…