Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «ه‌»

احضار متهم حقوقی

دعوت رسمی مرجع قضایی از متهم برای حضور در دادسرا یا دادگاه در موعد مقرر.

English انگلیسی Summoning of the accused
Français فرانسوی Citation de l'inculpé, Convocation
Deutsch آلمانی Vorladung des Beschuldigten
العربية عربی استدعاء المتهم

مترادف: فراخواندن متهم · متضاد: جلب متهم

اخذ به سوم حقوقی

حقِ شریک یا صاحب حق برای تملک سهم شریک دیگر یا مال مورد معامله به قیمت روز یا قیمت معامله (معمولاً در حق شفعه).

English انگلیسی Right of pre-emption
Français فرانسوی Droit de préemption
Deutsch آلمانی Vorkaufsrecht
العربية عربی الأخذ بالشفعة

مترادف: حق شفعه

اخذبه شفعه حقوقی

حق یکی از شرکا در ملک مشاع غیرمنقول برای تملک سهم فروخته‌شده شریک دیگر در ازای ثمن پرداخت‌شده به خریدار (ماده ۸۰۸ قانون مدنی).

English انگلیسی Right of pre-emption
Français فرانسوی Droit de préemption
Deutsch آلمانی Vorkaufsrecht
العربية عربی الأخذ بالشفعة

مترادف: حق شفعه

اخراج موجه حقوقی

خاتمه دادن به قرارداد کار توسط کارفرما به دلیل قصور کارگر در انجام وظایف یا نقض آیین‌نامه‌های انضباطی (ماده ۲۷ قانون کار).

English انگلیسی Justified dismissal, Fair dismissal
Français فرانسوی Licenciement justifié
Deutsch آلمانی Rechtmäßige Kündigung
العربية عربی الفصل المبرر

مترادف: اخراج قانونی · متضاد: اخراج غیرموجه

اخطار نامه حقوقی

سندی رسمی یا عادی که در آن به شخصی تذکر داده می‌شود تا تعهد خود را انجام دهد یا از عملی خودداری کند.

English انگلیسی Notice letter, Formal notice
Français فرانسوی Lettre de mise en demeure
Deutsch آلمانی Mahnschreiben, Abmahnung
العربية عربی کتاب الإنذار، ورقة الإخطار

مترادف: اظهارنامه (در نظام حقوقی ایران)، نامه اخطاریه

اخلاق حسنه حقوقی

معیارهای اخلاقی پذیرفته‌شده در جامعه که رعایت آن‌ها در قراردادها الزامی است و توافق بر خلاف آن باطل است.

English انگلیسی Good Morals, Public Morality
Français فرانسوی Bonnes mœurs
Deutsch آلمانی Gute Sitten
العربية عربی الآداب العامة

مترادف: اخلاق عمومی · متضاد: فساد اخلاقی، اعمال منافی عفت

اخلال عمده حقوقی

ارتکابِ هرگونه اقدامِ سازمان‌یافته یا گسترده که موجبِ اختلالِ شدید در نظامِ اقتصادی کشور شود.

English انگلیسی Major disruption (of the economic system)
Français فرانسوی Perturbation majeure (du système économique)
Deutsch آلمانی Schwere Störung (des Wirtschaftssystems)
العربية عربی الإخلال الجسیم (بالنظام الاقتصادی)

مترادف: اخلال در نظام اقتصادی

اداره ترکه حقوقی

مجموعه‌ی اقدامات قانونی برای حفظ، تصفیه و تقسیم اموال باقی‌مانده از متوفی توسط مدیر ترکه یا ورثه.

English انگلیسی Administration of the estate
Français فرانسوی Administration de la succession
Deutsch آلمانی Nachlassverwaltung
العربية عربی إدارة التركة

مترادف: تصفیه ترکه

استعفانامه حقوقی

سندی کتبی که در آن فرد، قصدِ خود را برای کناره‌گیری از شغل یا مقام اعلام می‌کند.

English انگلیسی Resignation letter
Français فرانسوی Lettre de démission
Deutsch آلمانی Kündigungsschreiben, Rücktrittserklärung
العربية عربی کتاب الاستقالة

مترادف: نامه استعفا

اشتغال ذمه حقوقی

مشغول شدن ذمه شخص به دین یا تعهد مالی به نفع دیگری.

English انگلیسی Assumption of Liability, Indebtedness
Français فرانسوی Charge de la dette, Obligation
Deutsch آلمانی Schuldübernahme, Schuldenlast
العربية عربی اشتغال الذمة

مترادف: مدیون شدن، ثبوت دین · متضاد: برائت ذمه، فراغ ذمه

اصالت داده حقوقی

اطمینان از اینکه داده همان چیزی است که ادعا شده و توسط منبع اصلی تولید شده و تغییر نیافته است.

English انگلیسی Data authenticity
Français فرانسوی Authenticité des données
Deutsch آلمانی Datenauthentizität
العربية عربی أصالة البیانات

مترادف: صحت داده · متضاد: جعل داده، دادهٔ مخدوش

اصاله الحل حقوقی

قاعده‌ای فقهی و اصولی که بیان می‌دارد در صورت شک در حلیت یا حرمتِ چیزی، اصل بر حلال بودن آن است.

English انگلیسی Principle of Permissibility, Presumption of Lawfulness
Français فرانسوی Principe de licéité
Deutsch آلمانی Grundsatz der Zulässigkeit
العربية عربی أصالة الحلّ

مترادف: اصل اباحه · متضاد: اصل احتیاط، اصل حظر

اصول عملیه حقوقی

قواعدی که در مقامِ فقدانِ دلیلِ اجتهادی (اماره)، وظیفهٔ عملیِ مکلف را در مقامِ شک تعیین می‌کنند.

English انگلیسی Practical principles
Français فرانسوی Principes pratiques
Deutsch آلمانی Praktische Grundsätze
العربية عربی الأصول العملیة

مترادف: اصولِ فقاهتی · متضاد: امارات (اصولِ محرزه)

اصول فقاهی حقوقی

اصولی که فقیه برای استنباطِ حکمِ شرعی در مقامِ شک به آن‌ها مراجعه می‌کند (معمولاً مترادف با اصولِ عملیه).

English انگلیسی Jurisprudential principles
Français فرانسوی Principes de jurisprudence
Deutsch آلمانی Rechtsgrundsätze
العربية عربی الأصول الفقهیة (بمعنی الأصول العملیة)

مترادف: اصولِ عملیه

اضافه حقوق حقوقی

افزایش مبلغ حقوق یا دستمزد کارمند یا کارگر که به موجب قانون، قرارداد یا توافق صورت می‌گیرد.

English انگلیسی Salary Increase, Pay Rise
Français فرانسوی Augmentation de salaire
Deutsch آلمانی Gehaltserhöhung
العربية عربی زیادة الراتب

مترادف: افزایش حقوق، ترفیع حقوق · متضاد: کسر حقوق

اضافه کاری حقوقی

کاری که علاوه بر ساعات کار قانونی (۸ ساعت در روز) با توافق طرفین و رعایت شرایط قانونی انجام می‌شود (ماده ۵۹ قانون کار).

English انگلیسی Overtime
Français فرانسوی Heures supplémentaires
Deutsch آلمانی Überstunden
العربية عربی العمل الإضافی

مترادف: کار مازاد

اطلاع نامه حقوقی

سندی که به موجب آن، مفاد یک تصمیم یا واقعه حقوقی به اطلاع مخاطب می‌رسد (معمولاً در رویه اداری یا ثبتی).

English انگلیسی Notice, Notification
Français فرانسوی Avis, Notification
Deutsch آلمانی Benachrichtigung, Mitteilung
العربية عربی إخطار، إشعار

مترادف: اخطاریه، ابلاغیه

اظهارکننده حقوقی

شخصی که کالا را به گمرک اظهار می‌کند و مسئول صحت مندرجات اظهارنامه است.

English انگلیسی Declarant
Français فرانسوی Déclarant
Deutsch آلمانی Anmelder
العربية عربی المصرح

مترادف: اظهارکننده کالا

اعتبارنامه حقوقی

سندی رسمی که اختیارات نماینده یا شخص را برای انجام وظیفه‌ای خاص اثبات می‌کند.

English انگلیسی Credentials, Letter of Credit
Français فرانسوی Lettre de créance, Credentials
Deutsch آلمانی Beglaubigungsschreiben, Kreditbrief
العربية عربی كتاب الاعتماد، ورقة الاعتماد

مترادف: گواهی‌نامه، حکم نمایندگی · متضاد: سلب صلاحیت، عزل‌نامه

اقالهٔ صلح حقوقی

برهم‌زدنِ عقدِ صلح با توافقِ طرفینِ آن (ماده ۲۸۳ قانون مدنی).

English انگلیسی Rescission of settlement by mutual consent
Français فرانسوی Résiliation amiable de la transaction
Deutsch آلمانی Aufhebung des Vergleichs durch gegenseitiges Einvernehmen
العربية عربی إقالة الصلح

مترادف: تفاسخِ صلح · متضاد: انعقادِ صلح

امارت جهاد حقوقی

فرماندهی و سرپرستی نیروهای نظامی در جنگ و عملیات‌های جهادی.

English انگلیسی Command of Jihad
Français فرانسوی Commandement du Jihad
Deutsch آلمانی Befehlshaber des Dschihad
العربية عربی إمارة الجهاد

مترادف: فرماندهی نظامی

امارت خاصه حقوقی

ولایت و سرپرستی محدود به موضوع، زمان یا مکان معین.

English انگلیسی Special authority, Limited command
Français فرانسوی Autorité spéciale
Deutsch آلمانی Besondere Befugnis
العربية عربی إمارة خاصة

مترادف: ولایت خاصه · متضاد: امارت عامه

امارت عامه حقوقی

ولایت و سرپرستی کلی بر امور جامعه و مسلمین که به حاکم اسلامی یا نایب او تفویض می‌شود.

English انگلیسی General authority, General command
Français فرانسوی Autorité générale
Deutsch آلمانی Allgemeine Befugnis
العربية عربی إمارة عامة

مترادف: ولایت عامه، حکومت · متضاد: امارت خاصه

امارهٔ رشد حقوقی

فرض قانونی مبنی بر اینکه هر کس به سن ۱۸ سال تمام شمسی رسیده باشد، رشید است مگر خلاف آن ثابت شود.

English انگلیسی Presumption of maturity
Français فرانسوی Présomption de maturité
Deutsch آلمانی Vermutung der Reife
العربية عربی قرینة الرشد

مترادف: فرض رشد · متضاد: امارهٔ سفه

امانت نامه حقوقی

سندی کتبی که مفاد سپردن مال یا حقی را به امین اثبات می‌کند.

English انگلیسی Deposit agreement, Trust deed
Français فرانسوی Contrat de dépôt
Deutsch آلمانی Verwahrungsvertrag
العربية عربی صک الأمانة

مترادف: سند ودیعه

امنیت داده حقوقی

مجموعه اقداماتِ فنی و مدیریتی برای حفاظت از داده‌ها در برابرِ دسترسیِ غیرمجاز و تضمینِ محرمانگی، تمامیت و در دسترس بودنِ آن‌ها.

English انگلیسی Data Security
Français فرانسوی Sécurité des données
Deutsch آلمانی Datensicherheit
العربية عربی أمن البيانات

مترادف: حفاظت از داده‌ها · متضاد: نقض داده‌ها

امور حسبیه حقوقی

همان امور حسبی است؛ اموری که جنبه ترافعی ندارند و دادگاه برای حفظ حقوق اشخاص محجور یا غایب اقدام می‌کند.

English انگلیسی Non-contentious matters
Français فرانسوی Affaires gracieuses
Deutsch آلمانی Freiwillige Gerichtsbarkeit
العربية عربی الأمور الحسبیة

مترادف: امور حسبی · متضاد: امور ترافعی

امیر هزاره حقوقی

فرماندهِ واحدی نظامی متشکل از هزار سرباز که در ساختارهای نظامیِ سنتی (مانند نظامِ دهگانی) مرسوم بوده است.

English انگلیسی Commander of a thousand, Chiliarch
Français فرانسوی Commandant de mille hommes
Deutsch آلمانی Tausendschaftsführer
العربية عربی أمير الألف

مترادف: هزارسالار

امین عدلیه حقوقی

شخصی که از سوی دادگاه (عدلیه) برای اداره اموال غایب مفقودالاثر یا اموالی که مالک مشخصی ندارند یا در وضعیت بلاتکلیف هستند، منصوب می‌شود.

English انگلیسی Court-appointed trustee
Français فرانسوی Administrateur judiciaire
Deutsch آلمانی Gerichtlicher Verwalter
العربية عربی أمین المحکمة

مترادف: امین دادگاه

امین مالیه حقوقی

شخصی که مسئولیت حفظ و نگهداری اموال دولتی یا عمومی را در یک اداره یا سازمان بر عهده دارد (در نظام اداری قدیم ایران).

English انگلیسی ≈ Financial trustee, Custodian of public funds
Français فرانسوی ≈ Comptable public, Receveur
Deutsch آلمانی ≈ Finanzverwalter
العربية عربی أمین المال

مترادف: خزانه‌دار، امین اموال

اهلیت اداء حقوقی

شایستگی قانونی شخص برای انجام اعمال حقوقی و نفوذ اراده او در ایجاد تعهدات.

English انگلیسی Capacity to perform, Active capacity
Français فرانسوی Capacité d'exercice
Deutsch آلمانی Handlungsfähigkeit
العربية عربی أهلية الأداء

مترادف: اهلیت تصرف · متضاد: حجر

اهلیت تصرف حقوقی

توانایی قانونی شخص برای دخالت در اموال و حقوق مالی خود و انجام معاملات نافذ.

English انگلیسی Capacity to dispose, Power of disposal
Français فرانسوی Capacité de disposer
Deutsch آلمانی Verfügungsbefugnis
العربية عربی أهلية التصرف

مترادف: قدرت تصرف · متضاد: حجر، ممنوعیت از تصرف

اهلیت تمتع حقوقی

English انگلیسی Capacity to have rights, Legal capacity
Français فرانسوی Capacité de jouissance
Deutsch آلمانی Rechtsfähigkeit
العربية عربی أهلیة الوجوب

مترادف: اهلیت وجوب · متضاد: عدم اهلیت تمتع

اهلیت عاقد حقوقی

دارا بودن شرایط قانونی (بلوغ، عقل و رشد) برای طرفین جهت انعقاد عقد نکاح.

English انگلیسی Capacity of the parties to marry
Français فرانسوی Capacité des parties au mariage
Deutsch آلمانی Ehefähigkeit
العربية عربی أهلیة العاقد

مترادف: صلاحیت ازدواج · متضاد: حجر

اهلیت وجوب حقوقی

شایستگی و قابلیتِ انسان برای دارا شدنِ حق و تکلیف که با زنده متولد شدن آغاز می‌شود.

English انگلیسی Capacity of enjoyment, Passive capacity
Français فرانسوی Capacité de jouissance
Deutsch آلمانی Rechtsfähigkeit
العربية عربی أهلية الوجوب

مترادف: اهلیت تمتع · متضاد: اهلیت استیفا

بازداشتگاه حقوقی

مکانی که افرادِ تحتِ قرارِ بازداشت یا محکومان به حبس در آن نگهداری می‌شوند.

English انگلیسی Detention Center, Jail
Français فرانسوی Centre de détention
Deutsch آلمانی Haftanstalt
العربية عربی سجن، معتقل

مترادف: زندان، ندامتگاه

بدل حیلوله حقوقی

مالی که در صورت تعذر رد عین، غاصب ملزم به پرداخت آن است تا زمانی که عین مال در دسترس نباشد.

English انگلیسی Substitute for the thing (in case of impossibility of restitution)
Français فرانسوی Ersatz der Sache (en cas d'impossibilité de restitution)
Deutsch آلمانی Surrogat (bei Unmöglichkeit der Herausgabe)
العربية عربی بدل الحیلولة

مترادف: بدل تعذر، بدل غصب · متضاد: عین مال

برده فروشی حقوقی

خرید و فروشِ انسان به عنوانِ کالا که در حقوقِ بین‌الملل و قوانینِ داخلیِ ایران ممنوع و جرم است.

English انگلیسی Slave trading
Français فرانسوی Traite des esclaves
Deutsch آلمانی Sklavenhandel
العربية عربی تجارة الرقیق

مترادف: تجارتِ برده · متضاد: آزادیِ انسان

بهای خدمات حقوقی

مبالغی که شهرداری در قبال ارائه خدمات مشخص (مانند جمع‌آوری زباله یا آتش‌نشانی) از اشخاص دریافت می‌کند.

English انگلیسی Service fee / Service charge
Français فرانسوی Frais de service
Deutsch آلمانی Dienstleistungsgebühr
العربية عربی رسوم الخدمات

مترادف: هزینه خدمات

بهره بردار حقوقی

شخصِ حقیقی یا حقوقی که حقِ استفاده و انتفاع از مال یا منبعی را (معمولاً بر اساسِ قرارداد) داراست.

English انگلیسی Operator / User / Beneficiary
Français فرانسوی Exploitant / Utilisateur
Deutsch آلمانی Betreiber / Nutzer
العربية عربی مستغل / منتفع

مترادف: بهره‌مند، استفاده‌کننده · متضاد: مالک (در برخی موارد)، واگذارنده

بوته کویری حقوقی

گیاهان خودرو و مقاوم در مناطق خشک که طبق قوانین منابع طبیعی، مالکیت آن‌ها تابع مقررات اراضی ملی است.

English انگلیسی Desert shrub
Français فرانسوی Arbuste du désert
Deutsch آلمانی Wüstenstrauch
العربية عربی شجيرات صحراوية

مترادف: گیاه بیابانی · متضاد: گیاه زراعی

بودجه ریزی حقوقی

فرآیندِ برنامه‌ریزی، تخصیص و تنظیمِ منابعِ مالی برای دستیابی به اهدافِ معین در یک دورهٔ زمانی مشخص.

English انگلیسی Budgeting
Français فرانسوی Budgétisation
Deutsch آلمانی Budgetierung / Haushaltsplanung
العربية عربی إعداد الموازنة / الموازنة

مترادف: تنظیمِ بودجه

بیع مرابحه حقوقی

بیعی که در آن فروشنده قیمت خرید کالا را اعلام کرده و با افزودن درصدی به عنوان سود، آن را به خریدار می‌فروشد.

English انگلیسی Cost-plus sale, Murabaha
Français فرانسوی Vente à prix coûtant majoré
Deutsch آلمانی Kosten-plus-Kauf
العربية عربی بیع المرابحة

متضاد: بیع وضعی (خسارتی)

بیع مساومه حقوقی

بیعی که در آن ثمن و مبیع بدون ذکر قیمت خرید توسط فروشنده، با توافق طرفین تعیین می‌شود.

English انگلیسی Bargain sale, Simple sale
Français فرانسوی Vente de gré à gré
Deutsch آلمانی Kauf durch Verhandlung
العربية عربی بیع المساومة

مترادف: بیع عادی · متضاد: بیع مرابحه، بیع مواضعه، بیع تولیه

بیع مواضعه حقوقی

بیعی که در آن فروشنده کالا را به قیمتی کمتر از قیمت خرید خود به خریدار می‌فروشد.

English انگلیسی Sale at a loss
Français فرانسوی Vente à perte
Deutsch آلمانی Verkauf unter Einstandspreis
العربية عربی بیع المواضعة

مترادف: بیع خسرانی · متضاد: بیع مرابحه، بیع تولیه

بیمه حوادث حقوقی

بیمه‌ای که موضوع آن جبران خسارت‌های جانی و صدمات بدنی ناشی از حوادث غیرمترقبه به بیمه‌گذار است.

English انگلیسی Accident insurance
Français فرانسوی Assurance accidents
Deutsch آلمانی Unfallversicherung
العربية عربی تأمین الحوادث

مترادف: بیمه حوادث اشخاص · متضاد: بیمه اموال

بینه تعدیل حقوقی

شهادتی که در آن شهود، عدالت و وثاقتِ شهودِ اصلی را تأیید می‌کنند.

English انگلیسی Testimony of character, Tazkiyah
Français فرانسوی Témoignage de moralité
Deutsch آلمانی Zeugnis über die Glaubwürdigkeit
العربية عربی بینة التعدیل

مترادف: تزکیه شهود · متضاد: بینه جرح

بینه شرعیه حقوقی

دلیل اثبات دعوا در فقه و حقوق اسلامی که معمولاً شامل شهادتِ دو مردِ عادل (یا در برخی موارد حد نصاب‌های خاص) است.

English انگلیسی Sharia-compliant evidence, Religious testimony فرançais: Témoignage canonique, Preuve islamique Deutsch: Scharia-konformer Beweis, Islamisches Zeugnis
العربية عربی البینة الشرعیة

مترادف: شهادت شهود، بینه

تاخیرتادیه حقوقی

خسارتی که به دلیل دیرکرد در پرداخت دینِ پولی به طلبکار تعلق می‌گیرد (خسارت تأخیر تأدیه).

English انگلیسی Late payment damages, Interest on arrears
Français فرانسوی Dommages-intérêts moratoires
Deutsch آلمانی Verzugsschaden
العربية عربی تعویض عن التأخیر فی الأداء

مترادف: خسارت دیرکرد · متضاد: پرداخت به موقع

تادیهٔ ثمن حقوقی

پرداخت مبلغی که در عقد بیع به عنوان عوض مبیع تعیین شده است.

English انگلیسی Payment of the price
Français فرانسوی Paiement du prix
Deutsch آلمانی Kaufpreiszahlung
العربية عربی أداء الثمن

مترادف: پرداخت بها، پرداخت ثمن · متضاد: استنکاف از تأدیه ثمن

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین