Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

47 مدخل برای «عر»

عرض حقوقی

در منطق و فلسفه حقوق، صفتی است که بر ماهیتِ شیء عارض می‌شود و خارج از ذاتِ آن است، اما در حقوق به معنای «آبرو و حیثیت» نیز به کار می‌رود.

English انگلیسی Accident (logic), Honor/Reputation (legal)
Français فرانسوی Accident (logique), Honneur/Réputation (juridique)
Deutsch آلمانی Akzidenz (Logik), Ehre/Ansehen (juridisch)
العربية عربی عَرَض

مترادف: صفت عارضی، حیثیت · متضاد: ذات، جوهر

عرف حقوقی

قواعد و رفتارهای پذیرفته‌شده‌ای که در جامعه یا صنف خاصی به عنوان قانون نانوشته رعایت می‌شود.

English انگلیسی Custom, Usage
Français فرانسوی Coutume, Usage
Deutsch آلمانی Gewohnheit, Brauch
العربية عربی عُرف

مترادف: عادت، بنای عقلا · متضاد: قانون موضوعه

عرصه حقوقی

زمین و محوطه‌ای که بنا یا درخت در آن قرار دارد.

English انگلیسی Land, Ground, Site
Français فرانسوی Terrain, Sol
Deutsch آلمانی Grundstück, Boden
العربية عربی عَرَصَة

مترادف: زمین، زمینِ بنا · متضاد: اعیان

عروس حقوقی

همسرِ پسرِ انسان که بر پدرشوهر برای همیشه حرام است.

English انگلیسی Daughter-in-law
Français فرانسوی Belle-fille
Deutsch آلمانی Schwiegertochter
العربية عربی زوجة الابن

مترادف: زنِ پسر

عرضحال حقوقی

واژه‌ای قدیمی و منسوخ در آیین دادرسی مدنی ایران که به معنای «دادخواست» یا «عرض‌حال» (درخواستِ کتبی برای تظلم) بوده است.

English انگلیسی Petition, Statement of claim
Français فرانسوی Requête, Demande en justice
Deutsch آلمانی Klageschrift, Antrag
العربية عربی عریضة، دعوى

مترادف: دادخواست، عریضه

عرض خاص حقوقی

صفتی که مختص به یک ماهیت است و در سایر ماهیات یافت نمی‌شود (مانند «خندان بودن» برای انسان).

English انگلیسی Specific accident, Property
Français فرانسوی Accident spécifique, Propre
Deutsch آلمانی Spezifisches Akzidenz, Proprium
العربية عربی عَرَض خاص

مترادف: خاصه · متضاد: عرض عام

عرف خاص حقوقی

عرفی که تنها در میان گروه، صنف یا منطقه جغرافیایی خاصی رواج دارد و برای عموم مردم الزام‌آور نیست.

English انگلیسی Special custom, Particular usage
Français فرانسوی Usage spécial, Coutume particulière
Deutsch آلمانی Sondergewohnheit, Partikulargewohnheitsrecht
العربية عربی عُرف خاص

مترادف: عادت محلی، عرف صنفی · متضاد: عرف عام

عرف عام حقوقی

عرفی که در میان عموم مردم یک جامعه یا کشور رواج دارد و به عنوان قاعده رفتاریِ غالب پذیرفته شده است.

English انگلیسی General custom, Common law (in broad sense)
Français فرانسوی Coutume générale, Usage général
Deutsch آلمانی Allgemeines Gewohnheitsrecht
العربية عربی عُرف عام

مترادف: عرف عمومی · متضاد: عرف خاص

عرف محل حقوقی

رویه‌های عملی و عادات رایج در یک مکان یا صنف خاص که در صورت سکوت قرارداد، به عنوان بخشی از تعهدات طرفین تلقی می‌شود.

English انگلیسی Local Custom, Usage of Trade
Français فرانسوی Usage local
Deutsch آلمانی Ortsüblichkeit
العربية عربی العرف المحلی

مترادف: عرف و عادت · متضاد: قانون موضوعه (در صورت تعارض)

عرف شایع حقوقی

عرفی که در میان مردم رواجِ بسیار دارد و اکثر افراد جامعه به آن عمل می‌کنند، هرچند ممکن است الزام قانونی نداشته باشد.

English انگلیسی Common usage, Prevailing custom
Français فرانسوی Usage courant, Pratique répandue
Deutsch آلمانی Üblicher Brauch, Weit verbreitete Sitte
العربية عربی العُرف الشائع

مترادف: عرف متداول، رویه معمول · متضاد: عرف متروک

عرف غالب حقوقی

عرفی که در مقامِ تعارض با عرف‌های دیگر، غلبه دارد و به عنوان مبنایِ تفسیرِ قراردادها یا رفتارها قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Prevailing custom, Dominant usage
Français فرانسوی Usage prédominant, Coutume dominante
Deutsch آلمانی Vorherrschender Brauch
العربية عربی عُرف غالب

مترادف: عرف رایج، عرف متغلب · متضاد: عرف مرجوح

عرف لفظی حقوقی

معنایی که از یک لفظ در میان مردم یا گروهی خاص، بدون نیاز به قرینه، متبادر می‌شود.

English انگلیسی Verbal custom, Usage of language
Français فرانسوی Usage linguistique
Deutsch آلمانی Sprachgebrauch
العربية عربی العرف اللفظی

مترادف: عرف زبانی · متضاد: حقیقت شرعیه، حقیقت قانونی

عرف محلی حقوقی

رویه و عادتی که در یک منطقه جغرافیایی خاص میان مردم رایج است و در تفسیر قراردادها یا تعیین آثار حقوقی در آن منطقه مؤثر است.

English انگلیسی Local custom, Local usage
Français فرانسوی Usage local
Deutsch آلمانی Ortsüblichkeit
العربية عربی العرف المحلی

مترادف: عادت محلی · متضاد: عرف عام

عرف مسلم حقوقی

رفتاری که در میان مردم یا صنف خاصی به عنوان قاعده رفتاری پذیرفته شده و به دلیل تکرار و قدمت، الزام‌آور تلقی می‌شود.

English انگلیسی Established custom, Usage
Français فرانسوی Usage constant, Coutume
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrecht
العربية عربی العرف المسلّم

مترادف: عادت، عرف عام · متضاد: بدعت

عرف تجاری حقوقی

رویه‌ها و عاداتِ مستمر و پذیرفته‌شده در میانِ تجار که در تفسیرِ قراردادها و تعیینِ تعهداتِ طرفین نقشِ مکمل دارد.

English انگلیسی Trade Usage, Custom of Trade
Français فرانسوی Usage commercial
Deutsch آلمانی Handelsbrauch
العربية عربی العرف التجاری

مترادف: عادت تجاری

عرف عقلاء حقوقی

رویه و شیوه‌ای که خردمندان و عقلاء در روابط اجتماعی و معاملات خود بر آن توافق دارند و مورد تأیید شارع یا قانون‌گذار است.

English انگلیسی Custom of the wise, Rational custom
Français فرانسوی Coutume des gens raisonnables, Pratique rationnelle
Deutsch آلمانی Gewohnheit der Vernünftigen, Vernunftrecht
العربية عربی عُرف العقلاء، بناء العقلاء

مترادف: سیره عقلاء

عرف قضایی حقوقی

رویه‌ای که قضات در صدور آراء خود به طور مستمر و یکسان در موارد مشابه به کار می‌گیرند و به نوعی منبعِ تفسیرِ قانون است.

English انگلیسی Judicial precedent, Case law, Judicial practice
Français فرانسوی Jurisprudence, Pratique judiciaire
Deutsch آلمانی Rechtsprechung, Gerichtspraxis
العربية عربی العُرف القضائی، الاجتهاد القضائی

مترادف: رویه قضایی

عرف مذهبی حقوقی

رویه‌ها و قواعدی که بر اساس باورها و احکام مذهبی یک گروه خاص شکل گرفته و در روابط حقوقی آنان تأثیرگذار است.

English انگلیسی Religious custom
Français فرانسوی Coutume religieuse
Deutsch آلمانی Religiöser Brauch
العربية عربی العرف الدینی

مترادف: عرف شرعی · متضاد: عرف سکولار

عرضه کننده حقوقی

شخص حقیقی یا حقوقی که کالا یا خدمات را به صورت تجاری یا حرفه‌ای در اختیار مصرف‌کننده قرار می‌دهد.

English انگلیسی Supplier, Provider
Français فرانسوی Fournisseur
Deutsch آلمانی Anbieter, Lieferant
العربية عربی المورد

مترادف: فروشنده، ارائه‌دهنده · متضاد: مصرف‌کننده

عرف مملکتی حقوقی

رویه و عادتی که در سراسر یک کشور رواج دارد و به عنوان بخشی از نظام حقوقی غیرمکتوب شناخته می‌شود.

English انگلیسی National custom, General custom
Français فرانسوی Coutume nationale
Deutsch آلمانی Landesüblicher Brauch
العربية عربی العرف العام، العرف القومی

مترادف: عرف عام · متضاد: عرف محلی

عرف بین الملل حقوقی

رویه عمومی و مستمری که دولت‌ها به عنوان یک قاعده حقوقی الزام‌آور پذیرفته‌اند.

English انگلیسی International Custom
Français فرانسوی Coutume internationale
Deutsch آلمانی Völkergewohnheitsrecht
العربية عربی العرف الدولی

مترادف: حقوق عرفی بین‌الملل · متضاد: معاهده بین‌المللی (حقوق قراردادی)

تعرض حقوقی

تعرض یا تعرض حقوقی؛ ایجاد مزاحمت، تعرض مادی یا قانونی به حقوق یا جان و مال دیگری.

English انگلیسی Assault, Encroachment, Interference
Français فرانسوی Atteinte, Agression, Inbrocation
Deutsch آلمانی Angriff, Eingriff
العربية عربی تعرض

مترادف: مزاحمت، تجاوز، تعرض قانونی · متضاد: دفاع مشروع، احترام به حقوق

اعراض حقوقی

اسقاط حق مالکیت نسبت به مال منقول با اراده مالک به گونه‌ای که آن را مباح اصلی سازد.

English انگلیسی Abandonment (of property)
Français فرانسوی Abandon (de biens)
Deutsch آلمانی Eigentumsaufgabe, Abandon
العربية عربی إعراض، التخلي

مترادف: رها کردن، ترک مال · متضاد: تملک، استفاظه

تعرفه حقوقی

English انگلیسی Tariff
Français فرانسوی Tarif
Deutsch آلمانی Tarif
العربية عربی تعرفة

مترادف: نرخ‌نامه، جدول عوارض · متضاد: توافق آزادانه قیمت

صدق عرفی حقوقی

انطباقِ یک مفهوم یا رفتار با درک و فهمِ عمومِ مردم (عرف) بدون نیاز به توجیه خاص.

English انگلیسی ≈ Social consensus, Customary truth
Français فرانسوی ≈ Réalité coutumière
Deutsch آلمانی ≈ Verkehrsanschauung
العربية عربی التبادر العرفی، صدق العرف

مترادف: فهم عرفی، تلقی عامه · متضاد: حقیقت شرعی، اصطلاح خاص

حقوق عرفی حقوقی

قواعد حقوقی ناشی از رویه و رسوم دیرینه جامعه که دارای ضمانت اجرای دولتی است.

English انگلیسی Customary law
Français فرانسوی Droit coutumier
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrecht
العربية عربی العرف القانونی، القانون العرفی

مترادف: حقوق نانوشته، حقوق سنتی · متضاد: حقوق نوشته، حقوق مدون

لازم عرفی حقوقی

امری که به دلیل عرف و عادتِ حاکم بر معاملات، بدون نیاز به تصریح در قرارداد، جزءِ لاینفک آن محسوب می‌شود.

English انگلیسی Customary implication, Implied term by usage
Français فرانسوی Usage conventionnel
Deutsch آلمانی Verkehrssitte
العربية عربی مقتضی العرف

مترادف: شرط بنایی، شرط ضمنی عرفی · متضاد: شرط صریح

اسباب عرضی حقوقی

اسبابی که هم‌زمان یا مستقل از یکدیگر در وقوع حادثه نقش دارند، بدون اینکه تأثیر یکی وابسته به دیگری باشد.

English انگلیسی Concurrent causes
Français فرانسوی Causes concurrentes
Deutsch آلمانی Konkurrierende Kausalität
العربية عربی الأسباب العرضية

مترادف: اسباب هم‌زمان · متضاد: اسباب طولی

فوریت عرفی حقوقی

زمان مناسب و متعارف برای انجام یک عمل حقوقی یا قانونی بر اساس نظر عرف جامعه، بدون تعیین مدت دقیق در قانون یا قرارداد.

English انگلیسی Customary urgency, Reasonable promptness
Français فرانسوی Urgence coutumière
Deutsch آلمانی Übliche Dringlichkeit
العربية عربی الاستعجال العرفي، الفورية العرفية

مترادف: فوریت متعارف · متضاد: تراخی، تأنی

ماهیت عرفی حقوقی

ماهیتی که نه بر اساس نص صریح قانون، بلکه بر مبنای برداشت و رویه معمول در عرف جامعه تعیین می‌شود.

English انگلیسی Customary nature
Français فرانسوی Nature coutumière
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrechtliche Natur
العربية عربی الطبيعة العرفية

مترادف: ماهیت مبتنی بر عرف · متضاد: ماهیت قانونی

محاکم عرفی حقوقی

مراجعی که بر اساس قوانین موضوعه و عرفِ حقوقی (غیر از فقهِ محض) به دعاوی رسیدگی می‌کنند.

English انگلیسی Secular Courts, Civil Courts
Français فرانسوی Tribunaux civils
Deutsch آلمانی Zivilgerichte
العربية عربی المحاكم العرفية

مترادف: دادگاه‌های عمومی، محاکم قانونی · متضاد: محاکم شرعی

حقیقت عرفیه حقوقی

معنایی که در عرفِ یک صنف یا گروه خاص، از یک لفظ برداشت می‌شود و با معنای لغوی متفاوت است.

English انگلیسی Customary Meaning, Technical Meaning
Français فرانسوی Sens coutumier
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrechtliche Bedeutung
العربية عربی الحقیقة العرفیة

مترادف: اصطلاح عرفی · متضاد: حقیقت لغویه، حقیقت شرعیه

شهادت تعریف حقوقی

شهادتی که در آن شاهد، موضوع مورد اختلاف را برای دادگاه تشریح و تعریف می‌کند.

English انگلیسی ≈ Descriptive testimony
Français فرانسوی ≈ Témoignage descriptif
Deutsch آلمانی ≈ Beschreibende Zeugenaussage
العربية عربی شهادة التعریف

مترادف: گواهی توصیفی

صحیح بالعرض حقوقی

چیزی که به واسطهٔ امرِ خارجی یا عارضی، صحیح تلقی می‌شود، نه به دلیلِ ذاتِ خود.

English انگلیسی Extrinsically valid
Français فرانسوی Valide par accident
Deutsch آلمانی Akzidentell gültig
العربية عربی الصحیح بالعرض

متضاد: صحیح بالذات

مسامحه عرفی حقوقی

نادیده گرفتنِ جزئیات یا سخت‌گیری نکردن در اجرایِ دقیقِ تعهدات یا مقررات، به نحوی که در عرفِ آن صنف یا جامعه پذیرفته شده است.

English انگلیسی Customary indulgence, Reasonable leniency
Français فرانسوی Tolérance coutumière
Deutsch آلمانی Übliche Nachsicht
العربية عربی المسامحة العرفیة

مترادف: تسامحِ عرفی · متضاد: سخت‌گیریِ قانونی، دقتِ وسواس‌گونه

اختلال مشاعر حقوقی

وضعیتی که در آن فرد قدرت درک و تشخیص مصلحت خود را ندارد (معمولاً در حقوق کیفری یا مدنی برای سلب مسئولیت).

English انگلیسی Impairment of mental faculties
Français فرانسوی Altération des facultés mentales
Deutsch آلمانی Störung der geistigen Fähigkeiten
العربية عربی اختلال المشاعر

مترادف: زوال عقل، عدم تمیز · متضاد: رشد، کمال عقل

استهلاک عرفی حقوقی

کاهش ارزش تدریجی مال بر اثر مرور زمان و استفاده بر اساس عرف جامعه یا بازار.

English انگلیسی Customary depreciation, Normal wear and tear
Français فرانسوی Dépréciation d'usage, Usure normale
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrechtliche Abschreibung, Abnutzung
العربية عربی الاستهلاک العرفی، النقص الطبیعی

مترادف: استهلاک طبیعی، فرسودگی متعارف · متضاد: افزایش ارزش، appreciation

تعرفهٔ گمرکی حقوقی

فهرست یا جدولی که حقوق و عوارض گمرکی قابل وصول از کالاهای وارداتی یا صادراتی را تعیین می‌کند.

English انگلیسی Customs Tariff
Français فرانسوی Tarif douanier
Deutsch آلمانی Zolltarif
العربية عربی التعریفة الجمرکیة

مترادف: جدول تعرفه

مختل المشاعر حقوقی

شخصی که به دلیل بیماری روانی یا اختلالات ذهنی، قدرت درک و اراده‌ی خود را در انجام اعمال حقوقی یا ارتکاب جرم از دست داده است.

English انگلیسی Person of unsound mind, Mentally incapacitated
Français فرانسوی Personne atteinte de troubles mentaux
Deutsch آلمانی Geistig gestörte Person, Unzurechnungsfähig
العربية عربی مختل الشعور، فاقد الأهلية

مترادف: مجنون، سفیه (در برخی موارد)، محجور · متضاد: عاقل، رشید

معرفی دوره ای حقوقی

نوعی قرار نظارت قضایی که متهم را ملزم می‌کند در فواصل زمانی معین خود را به مرجع انتظامی یا قضایی معرفی کند.

English انگلیسی Periodic reporting
Français فرانسوی Pointage périodique / Obligation de se présenter
Deutsch آلمانی Meldepflicht
العربية عربی المراجعة الدورية

مترادف: الزام به حضور دوره‌ای

حق عرضه و توزیع حقوقی

حق انحصاری پدیدآورنده برای عرضه، فروش، اجاره یا توزیع نسخه‌های اثر در میان عموم.

English انگلیسی Right of distribution
Français فرانسوی Droit de distribution
Deutsch آلمانی Verbreitungsrecht
العربية عربی حق التوزیع

مترادف: حق پخش

قانون جزای عرفی حقوقی

مجموعه‌ای از قواعد و مقررات حقوقی که نه از طریق وضع قانون توسط نهاد قانون‌گذار، بلکه بر اساس رسوم، عادات و رویه‌های پذیرفته‌شده در جامعه شکل گرفته و اجرا می‌شود.

English انگلیسی Customary Criminal Law
Français فرانسوی Droit pénal coutumier
Deutsch آلمانی Gewohnheitsstrafrecht
العربية عربی القانون الجنائي العرفي

مترادف: حقوق جزای عرفی · متضاد: قانون جزای موضوعه (Statutory Criminal Law)

آزادی عرض و تظلم حقوقی

حقِ دادخواهی و مراجعه به مراجعِ قضایی برای تظلم‌خواهی و احقاق حق.

English انگلیسی Right to access to justice, Right to petition
Français فرانسوی Droit d'accès à la justice, Droit de recours
Deutsch آلمانی Rechtsschutzanspruch, Petitionsrecht
العربية عربی حق التقاضی، حق التظلم

مترادف: حق دادخواهی، حق شکایت · متضاد: سلب حق دادخواهی

پیمان اتحاد تعرضی حقوقی

پیمانی که به موجب آن طرفین متعهد می‌شوند برای حمله به کشور ثالث یا دستیابی به اهداف تهاجمی با یکدیگر همکاری کنند.

English انگلیسی Offensive alliance
Français فرانسوی Alliance offensive
Deutsch آلمانی Angriffsbündnis
العربية عربی تحالف هجومی

مترادف: پیمان تهاجمی · متضاد: پیمان تدافعی

توالی عرفی ایجاب و قبول حقوقی

لزوم پیوستگی زمانی و عرفی میان ایجاب و قبول برای صحت عقد نکاح.

English انگلیسی Immediate succession of offer and acceptance
Français فرانسوی Succession immédiate de l'offre et de l'acceptation
Deutsch آلمانی Unmittelbare Aufeinanderfolge von Antrag und Annahme
العربية عربی التوالی العرفی بین الإیجاب والقبول

مترادف: موالات · متضاد: تراخی طولانی

گونهٔ در معرض خطر انقراض حقوقی

گونه‌ای که جمعیت آن به شدت کاهش یافته و در صورت عدم اقدام حفاظتی، در معرض نابودی کامل قرار دارد.

English انگلیسی Endangered species
Français فرانسوی Espèce en danger
Deutsch آلمانی Gefährdete Art
العربية عربی نوع مهدد بالانقراض

مترادف: گونه در معرض انقراض · متضاد: گونه فراوان

اشتباه در صورت عرفیه موضوع معامله حقوقی

اشتباه در اوصافی که در عرف، جوهر و ماهیت موضوع معامله را تشکیل می‌دهد و در صورت فقدان آن، موضوع تغییر می‌یابد (ماده ۲۰۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Mistake as to the essential quality
Français فرانسوی Erreur sur la substance
Deutsch آلمانی Eigenschaftsirrtum
العربية عربی الغلط في الجوهر، الغلط في الصفة الجوهرية

مترادف: اشتباه در جوهر شیء · متضاد: اشتباه در اوصاف فرعی

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین