دانشی که قواعدِ استنباطِ احکامِ شرعی از منابعِ آن را بررسی میکند.
English انگلیسی
Principles of Jurisprudence
🔊
Français فرانسوی
Principes de la jurisprudence islamique
🔊
Deutsch آلمانی
Prinzipien der islamischen Rechtswissenschaft
🔊
العربية عربی
عِلمُ الأصول
🔊
مترادف: اصولِ فقه · متضاد: فقه (علمِ به احکامِ فرعی)
قواعدی که عقلِ انسان بدونِ نیاز به نصِ خاص، آنها را در مقامِ شک در تکلیف درک میکند.
English انگلیسی
Rational principles
🔊
Français فرانسوی
Principes rationnels
🔊
Deutsch آلمانی
Vernunftprinzipien
🔊
العربية عربی
الأصول العقلیة
🔊
مترادف: اصولِ عقلیه · متضاد: اصولِ نقلی (تعبدی)
قواعدی که در استنباط احکام شرعی و حقوقی، برای تعیین مراد گوینده از الفاظ و عبارات به کار میرود.
English انگلیسی
Principles of Interpretation (of language/text)
🔊
Français فرانسوی
Principes d'interprétation (linguistique)
🔊
Deutsch آلمانی
Auslegungsgrundsätze (sprachlich)
🔊
العربية عربی
الأصول اللفظیة
🔊
مترادف: قواعد تفسیر، اصول استنباط · متضاد: اصول عملیه
از بین رفتن یا ناقص شدن مال مغصوب در دست غاصب که موجب ضمان قهری اوست.
English انگلیسی
Destruction of converted property
🔊
Français فرانسوی
Destruction de la chose usurpée
🔊
Deutsch آلمانی
Zerstörung der entwendeten Sache
🔊
العربية عربی
تلف المغصوب
🔊
مترادف: نابودی مال مغصوب · متضاد: بقای عین مغصوب
مالی که بدون رضایت مالک و به ناحق توسط دیگری تصرف شده است.
English انگلیسی
Usurped object
🔊
Français فرانسوی
Chose usurpée
🔊
Deutsch آلمانی
Entzogene Sache
🔊
العربية عربی
العین المغصوبة
🔊
مترادف: مال مغصوب · متضاد: مال مباح
وصفی برای اموال یا حقوقی که حدود و ثغور آنها مشخص و محدود نشده است.
English انگلیسی
Unbounded, Indeterminate
🔊
Français فرانسوی
Non limité, Indéterminé
🔊
Deutsch آلمانی
Unbeschränkt
🔊
العربية عربی
غیر محصور
🔊
مترادف: نامحدود، نامعین · متضاد: محصور
هدفِ نهاییِ قضاوت که عبارت است از پایان دادن به نزاعِ میانِ اصحابِ دعوا با صدورِ حکم.
English انگلیسی
Adjudication, Settlement of dispute
🔊
Français فرانسوی
Règlement des litiges
🔊
Deutsch آلمانی
Streitbeilegung
🔊
العربية عربی
فصل الخصومة
🔊
مترادف: حل اختلاف، رفع نزاع · متضاد: اطاله دادرسی
کوتاهی یا غفلت پزشک در انجام وظایف حرفهای که منجر به ورود آسیب به بیمار شود، بدون آنکه قصدِ نتیجه (جنایت) وجود داشته باشد.
English انگلیسی
Medical negligence, Medical malpractice
🔊
Français فرانسوی
Faute médicale, Négligence médicale
🔊
Deutsch آلمانی
Ärztliches Verschulden, Behandlungsfehler
🔊
العربية عربی
التقصير الطبي، الإهمال الطبي
🔊
مترادف: خطای پزشکی، اهمال پزشکی · متضاد: مهارت پزشکی، رعایت موازین پزشکی
مالی که بدونِ رضایتِ مالک و به صورتِ عدوانی توسطِ دیگری تصرف شده است.
English انگلیسی
Usurped property, Stolen property
🔊
Français فرانسوی
Bien usurpé
🔊
Deutsch آلمانی
Entzogene Sache
🔊
العربية عربی
المال المغصوب
🔊
مترادف: مال غصبی · متضاد: مال مباح، مال مشروع
شخصی که مالِ او توسطِ دیگری غصب شده است (مالک یا ذیحق).
English انگلیسی
Victim of usurpation, Dispossessed owner
🔊
Français فرانسوی
Victime de l'usurpation
🔊
Deutsch آلمانی
Geschädigter der Wegnahme
🔊
العربية عربی
المغصوب منه
🔊
مترادف: مالک مال مغصوب · متضاد: غاصب
قواعدی که در مقامِ فقدانِ دلیلِ اجتهادی (اماره)، وظیفهٔ عملیِ مکلف را در مقامِ شک تعیین میکنند.
English انگلیسی
Practical principles
🔊
Français فرانسوی
Principes pratiques
🔊
Deutsch آلمانی
Praktische Grundsätze
🔊
العربية عربی
الأصول العملیة
🔊
مترادف: اصولِ فقاهتی · متضاد: امارات (اصولِ محرزه)
اصولی که فقیه برای استنباطِ حکمِ شرعی در مقامِ شک به آنها مراجعه میکند (معمولاً مترادف با اصولِ عملیه).
English انگلیسی
Jurisprudential principles
🔊
Français فرانسوی
Principes de jurisprudence
🔊
Deutsch آلمانی
Rechtsgrundsätze
🔊
العربية عربی
الأصول الفقهیة (بمعنی الأصول العملیة)
🔊
مترادف: اصولِ عملیه
مصوبهای که توسط هیئت وزیران در اجرای وظایف اجرایی یا تفویضات قانونی صادر میشود.
English انگلیسی
Executive Order, Decree, Cabinet Resolution
🔊
Français فرانسوی
Décret, Arrêté (du conseil des ministres)
🔊
Deutsch آلمانی
Rechtsverordnung, Regierungsbeschluss
🔊
العربية عربی
قَرار مَجلِس الوُزَراء
🔊
مترادف: مصوبه هیئت وزیران · متضاد: قانون (مصوب مجلس)
شاخهای از حقوق که روابط میان اشخاص حقیقی و حقوقی غیردولتی را تنظیم میکند.
English انگلیسی
Private Law
🔊
Français فرانسوی
Droit privé
🔊
Deutsch آلمانی
Privatrecht
🔊
العربية عربی
القانون الخاص
🔊
مترادف: حقوق مدنی (در معنای عام) · متضاد: حقوق عمومی
دعوایی که بزهدیده یا شاکی خصوصی برای مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم یا تعقیب متهم مطرح میکند.
English انگلیسی
Private prosecution, Civil claim in criminal matters
فرansوی: Action civile (en matière pénale)
🔊
Deutsch آلمانی
Privatklage
🔊
العربية عربی
الدعوى الخاصة، دعوى الحق الخاص
🔊
مترادف: دعوای ضرر و زیان ناشی از جرم · متضاد: دعوای عمومی (دعوای دادستان)
قراردادها و پیمانهایی که میان اشخاص خصوصی (حقیقی یا حقوقی) برای تنظیم روابط مالی و مدنی منعقد میشود.
English انگلیسی
Private contracts, Private covenants
🔊
Français فرانسوی
Contrats privés
🔊
Deutsch آلمانی
Privatrechtliche Verträge
🔊
العربية عربی
عقود خاصة، عهود خصوصیة
🔊
مترادف: قراردادهای خصوصی، عقود خصوصی · متضاد: عهود عمومی، قراردادهای دولتی
سرایت دادن حکمِ یک موضوع (اصل) به موضوع دیگر (فرع) به دلیل وجود علت مشترک بین آن دو.
English انگلیسی
Analogy, Juridical Analogy
🔊
Français فرانسوی
Analogie
🔊
Deutsch آلمانی
Analogie
🔊
العربية عربی
القياس الأصولي
🔊
مترادف: قیاس · متضاد: تعبد، نص
شخصی که از وقوع جرم متضرر شده و برای مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم در دادگاه کیفری طرح دعوا میکند.
English انگلیسی
Private plaintiff, Civil party
🔊
Français فرانسوی
Partie civile
🔊
Deutsch آلمانی
Nebenkläger
🔊
العربية عربی
المدعی بالحق المدنی
🔊
مترادف: شاکی خصوصی · متضاد: متهم
نقشههای ساختمانی که به تأیید سازمان نظام مهندسی و شهرداری رسیده و مبنای صدور پروانه ساختمانی است.
English انگلیسی
Approved Plans, Approved Drawings
🔊
Français فرانسوی
Plans approuvés
🔊
Deutsch آلمانی
Genehmigte Pläne
🔊
العربية عربی
المخططات المعتمدة
🔊
مترادف: نقشههای تأییدشده · متضاد: نقشه اولیه، نقشه غیرمصوب
انتشار صداهای ناهنجار و بیش از حد مجاز در محیط که موجب سلب آسایش عمومی یا آسیب به سلامت میشود.
English انگلیسی
Noise pollution
🔊
Français فرانسوی
Pollution sonore
🔊
Deutsch آلمانی
Lärmbelästigung
🔊
العربية عربی
التلوث الضوضائي
🔊
مترادف: آلودگی صوتی، سر و صدای مزاحم · متضاد: سکوت، آرامش صوتی
رأی هیأت عمومی دیوان مبنی بر بیاعتبار شناختن و حذف یک آییننامه یا بخشنامه دولتی به دلیل مغایرت با شرع یا قانون.
English انگلیسی
Annulment of Regulation, Striking down a by-law
🔊
Français فرانسوی
Annulation d'un acte réglementaire
🔊
Deutsch آلمانی
Aufhebung einer Rechtsverordnung
🔊
العربية عربی
إبطال القرار الإداري (اللائحة)
🔊
مترادف: لغو مصوبه · متضاد: تأیید مصوبه
شبههای که در آن، متعلقِ تکلیف (موضوع) در میانِ مجموعهای محدود و مشخص از افراد یا اشیاء مردد است (مثلاً ندانستن اینکه کدامیک از دو ظرف نجس است).
English انگلیسی
Limited doubt, Restricted uncertainty
🔊
Français فرانسوی
Doute limité
🔊
Deutsch آلمانی
Begrenzter Zweifel
🔊
العربية عربی
شُبهةٌ مَحصورة
🔊
مترادف: علم اجمالی · متضاد: شبهه غیرمحصوره
قاعدهای کلی که در علم اصول فقه برای استنباط احکام شرعی از ادله به کار میرود.
English انگلیسی
Principle of Usul al-Fiqh, Legal maxim (≈)
🔊
Français فرانسوی
Principe de jurisprudence islamique
🔊
Deutsch آلمانی
Prinzip der islamischen Rechtsmethodik
🔊
العربية عربی
القاعدة الأصولیة
🔊
مترادف: اصل اصولی · متضاد: قاعده فقهی (تفاوت در کاربرد)
وضعیتی که در آن تصرفاتِ متصرفِ قانونی، از تعرضِ دیگران در امان است و قانون از آن حمایت میکند.
English انگلیسی
Immunity of possession
🔊
Français فرانسوی
Immunité de possession
🔊
Deutsch آلمانی
Immunität des Besitzes
🔊
العربية عربی
حصانة التصرف
🔊
مترادف: حمایت از تصرف · متضاد: تعرض به تصرف
مجموع قواعد و مقرراتی که تشریفات و نحوه رسیدگی به دعاوی در مراجع قضایی را تعیین میکند.
English انگلیسی
Rules of Procedure, Procedural Law
🔊
Français فرانسوی
Procédure, Droit procédural
🔊
Deutsch آلمانی
Verfahrensrecht
🔊
العربية عربی
أصول المحاکمات
🔊
مترادف: آیین دادرسی · متضاد: حقوق ماهوی
حاصل و نتیجهی عملیات زراعی که در عقد مزارعه میان مالک و عامل تقسیم میشود.
English انگلیسی
Crop, Yield of sharecropping
🔊
Français فرانسوی
Récolte (de métayage)
🔊
Deutsch آلمانی
Ernte (aus Teilpacht)
🔊
العربية عربی
حاصل المزارعة
🔊
مترادف: حاصل، غله
تصمیماتِ جمعیِ اتخاذشده توسط هیئتها، شوراها یا کمیسیونهای اداری که دارای اثراتِ حقوقیِ کلی یا موردی است.
English انگلیسی
Administrative Resolution, Administrative Decree
🔊
Français فرانسوی
Délibération administrative
🔊
Deutsch آلمانی
Beschluss (einer Behörde)
🔊
العربية عربی
القرار الإداری الجماعی
🔊
مترادف: مصوبه دولتی · متضاد: تصمیمِ انفرادی
منافعی که از مال مغصوب در زمان تصرف غاصب حاصل شده یا قابل حصول بوده است.
English انگلیسی
Usufruct of usurped property
🔊
Français فرانسوی
Fruits de la chose usurpée
🔊
Deutsch آلمانی
Nutzungen der entzogenen Sache
🔊
العربية عربی
منافع المغصوب
🔊
مترادف: منافع مال غصبی · متضاد: منافع مال مباح
اقدام عرضهکننده برای جمعآوری کالاهای معیوب یا خطرناک از بازار به منظور پیشگیری از خسارت.
English انگلیسی
Product Recall
🔊
Français فرانسوی
Rappel de produit
🔊
Deutsch آلمانی
Produktrückruf
🔊
العربية عربی
استدعاء المنتج
🔊
مترادف: جمعآوری کالا · متضاد: عرضه محصول
مسئولیت قانونی تولیدکننده یا عرضهکننده برای جبران خسارات ناشی از نقص یا عیب کالای عرضهشده.
English انگلیسی
Product liability
🔊
Français فرانسوی
Responsabilité du fait des produits défectueux
🔊
Deutsch آلمانی
Produkthaftung
🔊
العربية عربی
مسؤولية المنتج
🔊
مترادف: مسئولیت ناشی از عیب کالا
ناظری که تصمیمات یا اقدامات او برای صحت و اعتبار امور، لازم و شرط است.
English انگلیسی
Supervisory with binding approval, Assent supervisor
🔊
Français فرانسوی
Censeur avec approbation, ≀ Contrôleur approbateur
🔊
Deutsch آلمانی
Genehmigender Aufsichtsrat / Überwacher
🔊
العربية عربی
مراقب ذو سلطة إقرارية / ناظر استصوابی
🔊
مترادف: ناظر با حق دخالت و تصویب · متضاد: ناظر اطلاعی
مؤسسهای غیردولتی که با مجوز وزارت کار، وظیفه واسطهگری بین کارجو و کارفرما را بر عهده دارد.
English انگلیسی
Private Employment Agency
🔊
Français فرانسوی
Agence de placement privée
🔊
Deutsch آلمانی
Private Arbeitsvermittlung
🔊
العربية عربی
وكالة التوظيف الخاصة
🔊
مترادف: مؤسسه کاریابی · متضاد: کاریابی دولتی
دسترسیِ غیرمجاز یا افشای اطلاعاتِ خصوصیِ افراد بدونِ رضایتِ آنها که موجبِ ورودِ ضررِ معنوی یا مادی میشود.
English انگلیسی
Breach of Privacy, Violation of Privacy
🔊
Français فرانسوی
Atteinte à la vie privée
🔊
Deutsch آلمانی
Verletzung der Privatsphäre
🔊
العربية عربی
انتهاك الخصوصية
🔊
مترادف: تجاوز به حریم خصوصی · متضاد: رعایت حریم خصوصی
قواعد و تشریفات حاکم بر رسیدگی به جرایم و تعقیب متهمان در مراجع قضایی کیفری.
English انگلیسی
Criminal Procedure
🔊
Français فرانسوی
Procédure pénale
🔊
Deutsch آلمانی
Strafprozessrecht
🔊
العربية عربی
أصول المحاکمات الجزائیة
🔊
مترادف: آیین دادرسی کیفری · متضاد: آیین دادرسی مدنی
حسابی است که برای انجامِ عملیاتِ خاصِ مالی (مانندِ معاملاتِ دولتی یا پروژههای عمرانی) با شرایطِ محدودکننده افتتاح میشود.
English انگلیسی
Special current account
🔊
Français فرانسوی
Compte courant spécial
🔊
Deutsch آلمانی
Sonderkonto
🔊
العربية عربی
حساب جاری خاص
🔊
مترادف: حسابِ ویژه · متضاد: حسابِ جاریِ عادی
رابطهای که در آن یک مفهوم (عام) تمامِ مصادیقِ مفهومِ دیگر (خاص) را در بر میگیرد، اما خاص تنها بخشی از عام را شامل میشود.
English انگلیسی
Absolute generality and specificity
🔊
Français فرانسوی
Généralité et spécificité absolue
🔊
Deutsch آلمانی
Absolute Allgemeinheit und Spezifität
🔊
العربية عربی
العموم والخصوص المطلق
🔊
مترادف: تخصیص · متضاد: تساوی، تباین
فرآیند بهروزرسانی مبالغ صورتوضعیتها بر اساس شاخصهای تورم و تغییرات قیمتها در طول دوره اجرای پیمان.
English انگلیسی
Price Adjustment
🔊
Français فرانسوی
Révision des prix
🔊
Deutsch آلمانی
Preisanpassung
🔊
العربية عربی
تعدیل الأسعار
🔊
مترادف: تعدیل آحاد بها
شاخهای از حقوق که روابط میان اشخاص خصوصی (افراد و شرکتها) را تنظیم میکند و بر اصل آزادی اراده و تساوی طرفین استوار است.
English انگلیسی
Domestic Private Law
🔊
Français فرانسوی
Droit privé interne
🔊
Deutsch آلمانی
Innerstaatliches Privatrecht
🔊
العربية عربی
القانون الخاص الداخلي
🔊
مترادف: حقوق مدنی (در معنای عام) · متضاد: حقوق عمومی داخلی
رابطهای که در آن یکی از دو مفهوم (عام) در خارج مصادیقِ بیشتری نسبت به دیگری (خاص) دارد و خاص، بخشی از عام را تخصیص میزند.
English انگلیسی
Logical generality and specificity
🔊
Français فرانسوی
Généralité et spécificité logique
🔊
Deutsch آلمانی
Logische Allgemeinheit und Spezifität
🔊
العربية عربی
عموم و خصوص من وجه (یا مطلق)
🔊
مترادف: رابطه عام و خاص · متضاد: تباین
قیاسی که در آن علتِ حکم در نصِ شرعی بهصراحت بیان شده است.
English انگلیسی
Analogy by explicit cause (Qiyas al-Mansus al-'Illah)
🔊
Français فرانسوی
Analogie par cause explicite
🔊
Deutsch آلمانی
Analogie durch expliziten Grund
🔊
العربية عربی
قياس منصوص العلة
🔊
مترادف: قیاس منصوص · متضاد: قیاس مستنبط العلة
اصولی که در فقه و حقوق، اجرای حکم را منوط به شرایطِ خاصِ شرعی یا قانونی میدانند که تعبد در آنها نقشِ اصلی دارد.
العربية عربی
الأصول التعبدیة
🔊
مترادف: اصولِ تعبدی · متضاد: اصولِ عقلی
اشاره به قوانین آیین دادرسی پیش از تصویب قوانین مدرن (مانند قانون اصول محاکمات حقوقی مصوب ۱۲۹۰ شمسی).
English انگلیسی
Old Procedural Law
🔊
Français فرانسوی
Ancienne procédure
🔊
Deutsch آلمانی
Altes Verfahrensrecht
🔊
العربية عربی
أصول المحاکمات القدیمة
🔊
مترادف: قوانین دادرسی منسوخ · متضاد: قوانین دادرسی جاری
مجموعهای از شرایط که در تکمیل شرایط عمومی پیمان، برای تبیین جزئیات و ویژگیهای خاص یک قرارداد پیمانکاری خاص تنظیم میشود.
English انگلیسی
Particular Conditions of Contract
🔊
Français فرانسوی
Conditions particulières du contrat
🔊
Deutsch آلمانی
Besondere Vertragsbedingungen
🔊
العربية عربی
الشروط الخاصة للعقد
🔊
مترادف: شرایط اختصاصی پیمان · متضاد: شرایط عمومی پیمان
منافعی که در صورت عدم وقوع جرم، احتمال قریب به یقین حاصل میشد و اکنون از دست رفته است.
English انگلیسی
Loss of profits, Lucrum cessans
🔊
Français فرانسوی
Manque à gagner
🔊
Deutsch آلمانی
Entgangener Gewinn
🔊
العربية عربی
المنافع الممکن الحصول علیها
🔊
مترادف: عدمالنفع · متضاد: منافع محقق
قواعد و تشریفات حاکم بر رسیدگی به دعاوی غیرکیفری (مدنی، تجاری و غیره) در مراجع قضایی.
English انگلیسی
Civil Procedure
🔊
Français فرانسوی
Procédure civile
🔊
Deutsch آلمانی
Zivilprozessrecht
🔊
العربية عربی
أصول المحاکمات المدنیة
🔊
مترادف: آیین دادرسی مدنی · متضاد: آیین دادرسی کیفری
پخش یا در دسترس قرار دادنِ تصاویر یا فیلمهای خصوصی یا خانوادگیِ دیگران بدونِ رضایتِ آنها در فضای مجازی (ماده ۷۴۵ قانون جرایم رایانهای).
English انگلیسی
Non-consensual dissemination of intimate images
🔊
Français فرانسوی
Diffusion d'images intimes sans consentement
🔊
Deutsch آلمانی
Verbreitung intimer Bilder ohne Zustimmung
🔊
العربية عربی
نشر الصور الخاصة
🔊
مترادف: انتشارِ تصاویرِ مستهجن (در صورتِ محتوا)، نقضِ حریمِ خصوصی · متضاد: انتشارِ با رضایت
حق فرد برای کنترل بر اطلاعات شخصی خود در فضای دیجیتال و مصونیت از دسترسی غیرمجاز یا نظارت در محیطهای آنلاین.
English انگلیسی
Digital Privacy
🔊
Français فرانسوی
Vie privée numérique
🔊
Deutsch آلمانی
Digitale Privatsphäre
🔊
العربية عربی
الخصوصیة الرقمیة
🔊
مترادف: حریم خصوصی آنلاین · متضاد: نظارت عمومی، نقض حریم خصوصی
انتقالِ سندِ تجاری به دیگری صرفاً جهتِ دریافتِ وجهِ آن به نمایندگی از ظهرنویس.
English انگلیسی
Indorsement for collection
🔊
Français فرانسوی
Endossement pour encaissement
🔊
Deutsch آلمانی
Inkassoindossament
🔊
العربية عربی
التظهیر للتوکیل
🔊
مترادف: ظهرنویسی وکالتی · متضاد: ظهرنویسی تملیکی
حقِ مصونیتِ مکاتبات، مکالماتِ تلفنی و پیامهایِ الکترونیکیِ اشخاص از هرگونه شنود، بازرسی یا افشا (اصل ۲۵ قانون اساسی).
English انگلیسی
Privacy of Communications
🔊
Français فرانسوی
Confidentialité des communications
🔊
Deutsch آلمانی
Fernmeldegeheimnis
🔊
العربية عربی
حرمة المراسلات، خصوصية الاتصالات
🔊
مترادف: محرمانگیِ ارتباطات · متضاد: شنود، جاسوسی
دستکاری، تغییر یا مونتاژِ تصاویرِ دیگران به نحوی که موجبِ هتکِ حیثیت یا ضررِ معنوی شود (ماده ۷۴۴ قانون جرایم رایانهای).
English انگلیسی
Image Manipulation, Digital Alteration
🔊
Français فرانسوی
Altération d'image
🔊
Deutsch آلمانی
Bildmanipulation
🔊
العربية عربی
تحریف الصور، تعدیل الصور
🔊
مترادف: مونتاژِ تصاویر، دستکاریِ دیجیتال · متضاد: اصالتِ تصویر
تعریفها و معادلهای بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز بهطورِ کامل بهوسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.