Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

850 مدخل برای «قی»

مابقي اسم پرکاربرد

آنچه از یک کل باقی مانده است.

English انگلیسی Remainder, Balance
Français فرانسوی Reste, Solde
Deutsch آلمانی Rest, Saldo
العربية عربی بقیة

مترادف: باقی‌مانده، تتمه

مثال: مابقی ثمن معامله باید در زمان تنظیم سند رسمی پرداخت شود.

مقياس اسم پرکاربرد

واحدِ اندازه‌گیری یا نسبتِ سنجش که در قراردادها برای تعیینِ کمیتِ موضوعِ معامله یا در کارشناسی‌های رسمی استفاده می‌شود.

English انگلیسی Scale, Measure
Français فرانسوی Échelle, Mesure
Deutsch آلمانی Maßstab, Skala
العربية عربی مقیاس

مترادف: معیار، اندازه

مثال: نقشهٔ ثبتی با مقیاسِ یک‌هزارم تهیه شده است.

مقیاس اسم پرکاربرد

معیار اندازه‌گیری یا نسبتِ کوچک‌سازی در نقشه‌ها و طرح‌ها.

English انگلیسی Scale, Measure
Français فرانسوی Échelle, Mesure
Deutsch آلمانی Maßstab, Skala
العربية عربی مِقیاس

مترادف: معیار، اندازه

مثال: نقشه ثبتی باید با مقیاس دقیق ترسیم شود.

منطقی صفت پرکاربرد

آنچه بر اساس استدلال صحیح و عقلانی باشد.

English انگلیسی Logical
Français فرانسوی Logique
Deutsch آلمانی Logisch
العربية عربی منطقی

مترادف: عقلانی، معقول · متضاد: غیرمنطقی، نامعقول

مثال: تصمیم قاضی باید بر اساس استدلال‌های منطقی باشد.

منطقي صفت پرکاربرد

امری که با عقل، عرف و اصول حقوقی سازگار و قابل توجیه باشد.

English انگلیسی Logical, Reasonable
Français فرانسوی Logique, Raisonnable
Deutsch آلمانی Logisch, Vernünftig
العربية عربی منطقی، معقول

مترادف: معقول، عقلانی · متضاد: غیرمنطقی، نامعقول

مثال: قاضی باید بر اساس استدلال‌های منطقی رأی صادر کند.

اخلاقی صفت پرکاربرد

مربوط به اخلاق، ارزش‌ها و هنجارهای انسانی و اجتماعی.

English انگلیسی moral, ethical
Français فرانسوی moral, éthique
Deutsch آلمانی moralisch, ethisch
العربية عربی أخلاقي

مترادف: اخلاقی، ارزشی · متضاد: غیر اخلاقی، ضد اخلاق

مثال: رعایت اصول اخلاقی در حرفه وکالت الزامی است.

اخلاقي صفت پرکاربرد

مربوط به اصول رفتاری، ارزش‌های انسانی و هنجارهای اجتماعی.

English انگلیسی Ethical, Moral
Français فرانسوی Éthique, Moral
Deutsch آلمانی Ethisch, Moralisch
العربية عربی أخلاقي

مترادف: معنوی، وجدانی · متضاد: غیراخلاقی

مثال: رعایت موازین اخلاقی در حرفه وکالت الزامی است.

ارفاقی صفت پرکاربرد

مربوط به تخفیف یا مساعدت در مجازات یا اجرای حکم.

English انگلیسی Lenient, Mitigatory
Français فرانسوی Clément, Atténuant
Deutsch آلمانی Mildernd, Nachsichtig
العربية عربی تخفیفی، ترفیقی

مترادف: تخفیفی، مساعدتی · متضاد: سخت‌گیرانه

مثال: قاضی با توجه به شرایط متهم، حکم ارفاقی صادر کرد.

ارفاقي صفت پرکاربرد

مربوط به تخفیف یا مساعدت در اجرای مجازات یا مقررات.

English انگلیسی Lenient, Mitigatory
Français فرانسوی Clément
Deutsch آلمانی Mildernd
العربية عربی تيسيري، تخفيفي

مترادف: تخفیفی، مساعدتی · متضاد: سخت‌گیرانه

مثال: قاضی می‌تواند از نهادهای ارفاقی استفاده کند.

اشراقی صفت پرکاربرد

منتسب به اشراق، فلسفه حکمت اشراق.

English انگلیسی Ishraqi, illuminationist
Français فرانسوی ishraqi
Deutsch آلمانی ishraqisch
العربية عربی إشراقي

مترادف: اشراقی · متضاد: مشائی

مثال: فلسفه اشراقی جایگاه ویژه‌ای در تاریخ اندیشه اسلامی دارد.

الباقی اسم پرکاربرد

آنچه از یک کل باقی مانده است؛ مابقی.

English انگلیسی Remainder, Balance
Français فرانسوی Reste, Solde
Deutsch آلمانی Rest
العربية عربی الباقی، المتبقّی

مترادف: مابقی، تتمه · متضاد: کل، تمام

مثال: الباقی ثمن معامله باید در دفترخانه پرداخت شود.

الحاقی صفت پرکاربرد

آنچه به سند یا قراردادِ اصلی اضافه شده است.

English انگلیسی Supplementary, Attached
Français فرانسوی Supplémentaire, Annexe
Deutsch آلمانی ergänzend, beigefügt
العربية عربی ملحق، إضافي

مترادف: ضمیمه، پیوست · متضاد: اصلی

مثال: قراردادِ الحاقی، بخشی از قراردادِ اصلی محسوب می‌شود.

الحاقي صفت پرکاربرد

آنچه به سند، قرارداد یا قانون اصلی اضافه و ملحق شده است.

English انگلیسی supplementary, added, annex
Français فرانسوی additif, annexé
Deutsch آلمانی ergänzend, Anlage-
العربية عربی ملحق، إضافي

مترادف: پیوستی، ضمیمه · متضاد: اصلی

مثال: قرارداد الحاقی به امضای طرفین رسید.

بی‌حقی اسم پرکاربرد

نداشتن حق قانونی یا محرومیت از ادعای حق.

English انگلیسی lack of right
Français فرانسوی lack of right (نامطمئن)
Deutsch آلمانی Rechtlosigkeit
العربية عربی عدم استحقاق، انعدام الحق

مترادف: ناحقی، عدم استحقاق · متضاد: محق بودن، ذی‌حقی

مثال: دادگاه دعوای خواهان را به دلیل بی‌حقی وی رد کرد.

تحقیقی صفت (نسبی) پرکاربرد

مربوط به بررسی، تفحص و کشف حقیقت در امور قضایی (مانند دادسرا).

English انگلیسی Investigative, Research-based
Français فرانسوی D'enquête, De recherche
Deutsch آلمانی Ermittlungs-, Forschungs-
العربية عربی تحقيقي

مترادف: تفحصی

مثال: بازپرس مسئول انجام امور تحقیقی پرونده است.

تشویقی اسم پرکاربرد

امتیازی که برای ترغیب به انجامِ کاری یا رعایتِ مقررات (مانند تخفیف در مجازات یا پاداشِ اداری) اعطا می‌شود.

English انگلیسی Incentive, Bonus
Français فرانسوی Incitation, Prime
Deutsch آلمانی Anreiz, Bonus
العربية عربی حافز، تشجیع

مترادف: پاداش، جایزه · متضاد: تنبیه، جریمه

مثال: اعطای تشویقی به کارکنانِ نمونه طبقِ آیین‌نامهٔ داخلیِ شرکت انجام شد.

تشويقي صفت پرکاربرد

مربوط به پاداش یا انگیزه‌ای که برای ترغیب به انجام کاری داده می‌شود.

English انگلیسی incentive, promotional
Français فرانسوی incitatif, promotionnel
Deutsch آلمانی anreizend, fördernd
العربية عربی تشجیعی، تحفیز

مترادف: ترغیبی، انگیزشی · متضاد: تنبیهی

مثال: بسته‌های تشویقی برای سرمایه‌گذاران در نظر گرفته شد.

تطبیقی صفت پرکاربرد

روشی در حقوق که به مقایسه نظام‌های حقوقی مختلف با یکدیگر می‌پردازد.

English انگلیسی Comparative
Français فرانسوی Comparatif
Deutsch آلمانی Vergleichend
العربية عربی مقارن

مترادف: مقایسه‌ای

مثال: حقوق تطبیقی به درک بهتر نهادهای حقوقی کمک می‌کند.

تلفيقي صفت پرکاربرد

حاصل ترکیب و ادغام چند چیز با یکدیگر.

English انگلیسی integrated, composite
Français فرانسوی intégré, combiné
Deutsch آلمانی integriert, kombiniert
العربية عربی مدمج، ترکیبي

مترادف: ترکیبی، ادغام‌شده · متضاد: تفکیک‌شده، مجزا

مثال: این رویکرد تلفیقی در حقوق کیفری و مدنی کاربرد دارد.

تلفیقی صفت پرکاربرد

ترکیبی از چند جزء یا مجموعه که با یکدیگر ادغام شده‌اند.

English انگلیسی consolidated, integrated
Français فرانسوی consolidé, intégré
Deutsch آلمانی konsolidiert, integriert
العربية عربی مدمج، تجميعي

مترادف: ترکیبی، ادغام‌شده · متضاد: تفکیکی، مستقل

مثال: صورت‌های مالی تلفیقی باید طبق استانداردهای حسابداری تهیه شوند.

تنقیحی صفت پرکاربرد

مربوط به تنقیح، پاکسازی و پالایش قوانین از مقررات متضاد یا منسوخ.

English انگلیسی revisionary, codification-related
Français فرانسوی récapitulatif, de revision
Deutsch آلمانی bereinigend
العربية عربی تنقيحي

مترادف: ویرایشی، اصلاحی

مثال: قوانین تنقیحی توسط معاونت حقوقی ریاست جمهوری منتشر می‌شود.

دقیقاً قید پرکاربرد

به طور کامل، بدون کم و کاست و با جزئیات.

English انگلیسی Exactly, Precisely
Français فرانسوی Exactement, Précisément
Deutsch آلمانی Genau, Exakt
العربية عربی بدقّة، تماماً

مترادف: کاملاً، درست · متضاد: تقریبی

مثال: مبلغ دقیق بدهی مشخص شد.

دقيقاً قید پرکاربرد

به طور کامل، بدون کم‌وکاست و با جزئیات.

English انگلیسی Exactly, Precisely
Français فرانسوی Exactement, Précisément
Deutsch آلمانی genau, präzise
العربية عربی بِدِقَّة، تَماماً

مترادف: کاملاً، درست · متضاد: تقریبی

مثال: مبلغ دقیق خسارت باید توسط کارشناس تعیین شود.

فقیهان اسم (جمع: فقیهان) پرکاربرد

متخصص در علم فقه که احکام شرعی را از منابع استنباط می‌کند.

English انگلیسی Jurist, Islamic scholar
Français فرانسوی Juriste islamique
Deutsch آلمانی Islamischer Rechtsgelehrter
العربية عربی فقیه

مترادف: مجتهد

مثال: فقیهان در شورای نگهبان بر مصوبات مجلس نظارت دارند.

مستقیم صفت پرکاربرد

بدون واسطه و به‌طور بی‌واسطه.

English انگلیسی Direct
Français فرانسوی Direct
Deutsch آلمانی direkt, unmittelbar
العربية عربی مباشر

مترادف: بی‌واسطه · متضاد: غیرمستقیم، باواسطه

مثال: خسارت مستقیم ناشی از فعل زیان‌بار قابل مطالبه است.

مستقيم صفت پرکاربرد

بدون واسطه یا انحراف؛ بی‌واسطه.

English انگلیسی Direct, Straight
Français فرانسوی Direct
Deutsch آلمانی Direkt, Unmittelbar
العربية عربی مباشر

مترادف: بی‌واسطه، صریح · متضاد: غیرمستقیم، باواسطه

مثال: خسارت مستقیم ناشی از جرم قابل مطالبه است.

مصداقی صفت نسبی پرکاربرد

مربوط به نمونه، مثال یا موردی که یک قاعده حقوقی بر آن تطبیق می‌یابد.

English انگلیسی Exemplary, Illustrative
Français فرانسوی Exemplatif
Deutsch آلمانی Beispielhaft
العربية عربی مصداقی

مترادف: نمونه‌ای، موردی · متضاد: کلی

مثال: این حکم جنبه مصداقی دارد و قابل تعمیم نیست.

مناطقي اسم پرکاربرد

محدوده جغرافیایی مشخص و معین‌شده.

English انگلیسی region, area, zone
Français فرانسوی région, zone
Deutsch آلمانی Region, Gebiet, Zone
العربية عربی منطقة

مترادف: ناحیه، حوزه، خطه

مثال: ساخت‌وساز در این مناطق نیازمند رعایت ضوابط شهرسازی است.

مناطقی اسم (جمع یا مضاف) پرکاربرد

محدوده‌ها، نواحی یا اقصی نقاط جغرافیایی.

English انگلیسی regions, areas
Français فرانسوی régions, zones
Deutsch آلمانی Regionen, Gebiete
العربية عربی مناطق، نواحی

مترادف: نواحی، حوزه‌ها، قلمروها

مثال: ساخت‌وساز در برخی مناطق شهری نیازمند اخذ پروانه از شهرداری است.

موسيقي اسم پرکاربرد

هنر ترکیب اصوات به‌گونه‌ای که خوش‌آیند باشد و احساسات را برانگیزد.

English انگلیسی Music
Français فرانسوی Musique
Deutsch آلمانی Musik
العربية عربی موسيقى

مترادف: غنا، آهنگ

مثال: تشکیل کلاس‌های موسیقی نیازمند اخذ مجوز است.

موفقیت اسم پرکاربرد

رسیدن به هدف یا نتیجه مطلوب در یک امر.

English انگلیسی Success
Français فرانسوی Succès
Deutsch آلمانی Erfolg
العربية عربی نجاح

مترادف: کامیابی، پیروزی · متضاد: شکست، ناکامی

مثال: موفقیت در اجرای قرارداد منوط به حسن نیت طرفین است.

موفقيت اسم پرکاربرد

دستیابی به هدف یا پیروزی در انجام کار.

English انگلیسی success
Français فرانسوی succès
Deutsch آلمانی Erfolg
العربية عربی نجاح، توفیق

مترادف: پیروزی، کامکاری — متضاد: شکست، ناکامی

مثال: موفقیت در آزمون وکالت نیازمند مطالعه دقیق است.

پاورقي اسم پرکاربرد

مطلبی که در پایین صفحه کتاب یا سند نوشته می‌شود.

English انگلیسی footnote
Français فرانسوی note de bas de page
Deutsch آلمانی Fußnote
العربية عربی حاشية، تذييل

مترادف: حاشیه

مثال: ارجاع به ماده قانونی در پاورقی ذکر شده است.

پاورقی اسم پرکاربرد

نوشته‌ای که در پایینِ صفحهٔ سند یا کتاب برای توضیح یا ارجاعِ قانونی درج می‌شود.

English انگلیسی Footnote
Français فرانسوی Note de bas de page
Deutsch آلمانی Fußnote
العربية عربی حاشية، هامش

مترادف: حاشیه · متضاد: متن

مثال: ارجاع به موادِ قانونی در پاورقیِ دادنامه الزامی نیست اما مفید است.

ارتفاقی صفت پرکاربرد

مربوط به حق ارتفاق، یعنی حقی که شخص در ملک دیگری دارد (ماده ۹۳ قانون مدنی).

English انگلیسی servitude-related, easement
Français فرانسوی relatif à une servitude
Deutsch آلمانی Dienstbarkeit betreffend
العربية عربی متعلق بحق الارتفاق

مترادف: مربوط به حق ارتفاق

مثال: این ملک داراى حق ارتفاقی برای عبور آب است.

افتراقی صفت پرکاربرد

مربوط به تفاوت یا تمایز؛ در حقوق، به معنایِ تفکیکِ مجازات‌ها یا احکام بر اساسِ نوعِ جرم یا مجرم.

English انگلیسی Differential
Français فرانسوی Différentiel
Deutsch آلمانی Differenziell
العربية عربی تفریقی

مترادف: تمایزآمیز · متضاد: یکسان

مثال: سیاستِ کیفریِ افتراقی برای اطفال و نوجوانان در قانونِ مجازاتِ اسلامی پیش‌بینی شده است.

انطباقی صفت پرکاربرد

مربوط به سازگاری یا هماهنگی با شرایط، قوانین یا استانداردهای موجود.

English انگلیسی Adaptive, Conformable
Français فرانسوی Adaptatif
Deutsch آلمانی Adaptiv, Anpassungsfähig
العربية عربی تكيفي، انطباقي

مترادف: سازگار · متضاد: غیرمنطبق

مثال: سیستم‌های انطباقی در مدیریت اداری برای کاهش خطا به کار می‌روند.

محمدتقی اسم خاص پرکاربرد

نامی مرکب از محمد و تقی که در اسناد هویتی به عنوان نام کوچک شخص ثبت می‌شود.

English انگلیسی Mohammad-Taghi
Français فرانسوی Mohammad-Taghi
Deutsch آلمانی Mohammad-Taghi
العربية عربی محمد تقي

مثال: محمدتقی در دادگاه حاضر شد.

مستقیما قید / صفت پرکاربرد

بدون واسطه، به طور بلاواسطه انجام دادن کاری.

English انگلیسی Directly
Français فرانسوی Directement
Deutsch آلمانی Direkt
العربية عربی مباشرة

مترادف: بلاواسطه · متضاد: غیرمستقیم، با واسطه

مثال: شاکی می‌تواند مستقیماً به دادسرای competente مراجعه کند.

مستقيما قید پرکاربرد

بدون واسطه و به صورت بی‌واسطه.

English انگلیسی Directly
Français فرانسوی Directement
Deutsch آلمانی direkt, unmittelbar
العربية عربی مباشرةً

مترادف: بی‌واسطه · متضاد: غیرمستقیم

مثال: خسارت مستقیماً به خودرو وارد شده است.

مصادیقی صفت (نسبی) پرکاربرد

مربوط به موارد عینی و نمونه‌های عملیِ یک حکم یا قانون.

English انگلیسی Exemplary, Illustrative
Français فرانسوی Exemplatif
Deutsch آلمانی Beispielhaft
العربية عربی مصداقي

مترادف: نمونه‌ای · متضاد: کلی، انتزاعی

مثال: فهرست جرایم علیه امنیت ملی در قانون مجازات، مصادیقی است.

استحقاقی صفت پرکاربرد

منتسب به استحقاق و آنچه شخص به لحاظ قانونی مستحق آن است.

English انگلیسی entitlement, deserved
Français فرانسوی de droit, méritoire
Deutsch آلمانی gebührend
العربية عربی استحقاقي، مستحق

مترادف: سزاوار، شایسته · متضاد: غیرحقه

مثال: دستمزد استحقاقی کارگر باید به‌طور کامل پرداخت شود.

استحقاقي صفت پرکاربرد

آنچه مربوط به حق، شایستگی یا بهره‌مندی قانونی شخص از چیزی باشد.

English انگلیسی Entitlement, Eligible
Français فرانسوی Droit, Éligible
Deutsch آلمانی Anspruchsberechtigt
العربية عربی استحقاقی

مترادف: شایسته، سزاوار · متضاد: غیرمستحق

مثال: حقوق استحقاقی کارگر طبق قانون کار محاسبه شد.

تحقيقاتي صفت پرکاربرد

مربوط به فعالیت‌هایِ علمی یا قضایی برای کشفِ حقیقت.

English انگلیسی Research, investigative
Français فرانسوی Recherche, d'enquête
Deutsch آلمانی Forschungs-, Ermittlungs-
العربية عربی بحثی، تحقیقی

مترادف: پژوهشی، بازجویی

مثال: دادسرا مسئول انجام تحقیقات مقدماتی است (ماده ۹۰ قانون آیین دادرسی کیفری).

تحقیقاتی صفت پرکاربرد

منسوب به تحقیق که در امور علمی، پژوهشی یا قضایی (مرحله تحقیقات مقدماتی) کاربرد دارد.

English انگلیسی Research (adj), Investigative
Français فرانسوی De recherche, D'enquête
Deutsch آلمانی Forschungs-, Ermittlungs-
العربية عربی بحثي، تحقيقي

مترادف: پژوهشی، استنطاقی

مثال: دادسرا مسئول انجام تحقیقات مقدماتی در پرونده‌های کیفری است.

مستقیماً قید پرکاربرد

به طور مستقیم و بدون واسطه.

English انگلیسی Directly
Français فرانسوی Directement
Deutsch آلمانی Direkt
العربية عربی مباشرة

مترادف: بلاواسطه · متضاد: غیرمستقیم

مثال: شاکی می‌تواند مستقیماً به دادسرای عمومی مراجعه کند.

مستقيماً قید پرکاربرد

بدون واسطه و به طور مستقیم.

English انگلیسی directly
Français فرانسوی directement
Deutsch آلمانی direkt — unmittelbar
العربية عربی مباشرةً

مترادف: بلاواسطه · متضاد: غیرمستقیم — با واسطه

مثال: دادخواست باید مستقیماً به مرجع صالح تقدیم شود.

غیرمستقیم صفت پرکاربرد

امری که بدون واسطه نباشد؛ در حقوق، به معنای اثبات ادعا از طریق امارات به جای اقرار یا سند مستقیم.

English انگلیسی Indirect
Français فرانسوی Indirect
Deutsch آلمانی Indirekt
العربية عربی غیر مباشر

مترادف: باواسطه · متضاد: مستقیم

مثال: ادله غیرمستقیم مانند شهادت شهود در کنار سایر قرائن می‌تواند موجب علم قاضی شود.

غيرمستقيم صفت/قید پرکاربرد

عملی که بدون واسطه و مستقیماً انجام نشود.

English انگلیسی Indirect
Français فرانسوی Indirect
Deutsch آلمانی Indirekt
العربية عربی غير مباشر

مترادف: باواسطه · متضاد: مستقیم

مثال: ادله غیرمستقیم در اثبات جرم (ماده ۱۶۰ قانون مجازات اسلامی).

باقی‌مانده اسم/صفت پرکاربرد

آنچه از یک مال یا مبلغ پس از کسر دیون یا هزینه‌ها باقی می‌ماند (مانند ماترک).

English انگلیسی Remainder, Residue
Français فرانسوی Reste, Reliquat
Deutsch آلمانی Rest
العربية عربی الباقی، المتبقی

مترادف: مابقی

مثال: باقی‌مانده ماترک پس از پرداخت دیون متوفی بین ورثه تقسیم می‌شود.

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین