Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «نی»

باني اسم پرکاربرد

شخصی که ایجادکننده یا مؤسس یک نهاد، موقوفه یا بنا است.

English انگلیسی Founder, initiator
Français فرانسوی Fondateur
Deutsch آلمانی Gründer
العربية عربی مؤسس

مترادف: مؤسس، بنیان‌گذار

مثال: بانی موقوفه باید شرایط قانونی وقف را رعایت کند.

بدنی صفت پرکاربرد

مربوط به جسم انسان که در مباحث دیه و ضرب و جرح کاربرد دارد.

English انگلیسی Physical, Bodily
Français فرانسوی Physique, Corporel
Deutsch آلمانی Körperlich
العربية عربی جَسَدی، بَدَنی

مترادف: جسمانی · متضاد: روانی

مثال: صدمات بدنی وارده به شاکی باید توسط پزشکی قانونی معاینه شود.

بدني صفت نسبی پرکاربرد

مربوط به جسمِ انسان؛ در حقوقِ کیفری در جرایم علیه تمامیتِ جسمانی کاربرد دارد.

English انگلیسی bodily, physical
Français فرانسوی corporel
Deutsch آلمانی körperlich
العربية عربی بَدَنی، جَسَدی

مترادف: جسمانی · متضاد: روانی

مثال: ضرب و جرح، صدمات بدنی محسوب می‌شود.

بینی اسم پرکاربرد

عضو صورت، و در اصطلاح حقوقی گاهی بخشی از ترکیب پیش‌بینی.

English انگلیسی nose, projection
Français فرانسوی nez, prévision
Deutsch آلمانی Nase, Vorhersage
العربية عربی أنف، توقع

مثال: آسیب به بینی مشمول ارش است.

بيني اسم پرکاربرد

عضو صورت (در ترکیب‌ها به معنای پیش‌بینی یا دیدن).

English انگلیسی Nose (in context of prediction: Foresight)
Français فرانسوی Nez (Prévision)
Deutsch آلمانی Nase (Voraussicht)
العربية عربی أنف (تنبؤ)

مثال: پیش‌بینی (بینی) در قراردادها برای جلوگیری از خسارت ضروری است.

ثانی صفت پرکاربرد

دوم، بعدی.

English انگلیسی second
Français فرانسوی second
Deutsch آلمانی zweite
العربية عربی ثان, ثانی

مترادف: دوم · متضاد: اول، نخست

مثال: خوانده ثانی در جلسه دادگاه حضور نیافت.

ثاني صفت/اسم پرکاربرد

دومین؛ در حقوق به معنای طرف دوم قرارداد یا مرحله دوم رسیدگی.

English انگلیسی Second
Français فرانسوی Second
Deutsch آلمانی Zweiter
العربية عربی ثانی

مترادف: دوم · متضاد: اول

مثال: خوانده ثانی در جلسه حاضر نشد.

جنین اسم پرکاربرد

فرزند در رحم مادر از زمان لقاح تا تولد.

English انگلیسی foetus, fetus
Français فرانسوی fœtus
Deutsch آلمانی Fötus
العربية عربی جنین

مترادف: رویان

مثال: سقط جنین در حقوق کیفری ایران جرم است.

حسنی صفت پرکاربرد

منسوب به حسن (نیکو) یا در اصطلاح حقوقی، «نیتِ حسنی» (حسن نیت).

English انگلیسی Good (in good faith)
Français فرانسوی De bonne foi
Deutsch آلمانی gutgläubig
العربية عربی حُسن (نِیّة)

مترادف: نیک، خیر · متضاد: سوء

مثال: قراردادها باید با حسن نیت اجرا شوند.

خانی اسم پرکاربرد

عنوانی تاریخی برای مالک بزرگ یا حاکم محلی؛ در حقوق کنونی کاربرد رسمی ندارد.

English انگلیسی Khan, Landlord (historical)
Français فرانسوی Khan
Deutsch آلمانی Khan
العربية عربی خان

مترادف: ارباب، مالک

خونی صفت پرکاربرد

مربوط به خون، خویشاوند نسبی، یا جرمی که با خونریزی همراه است.

English انگلیسی blood, related by blood
Français فرانسوی sanguin, de sang
Deutsch آلمانی blutig, blutsverwandt
العربية عربی دموي، بالقرابة

مترادف: نسبی · متضاد: سببی

مثال: قتل خونی دارای احکام خاص خود در قانون مجازات اسلامی است.

دنیا اسم پرکاربرد

عالم هستی یا زندگی مادی.

English انگلیسی World
Français فرانسوی Monde
Deutsch آلمانی Welt
العربية عربی دنیا، عالم

مترادف: جهان، گیتی · متضاد: آخرت

مثال: حقوق بین‌الملل در دنیای امروز اهمیت ویژه‌ای دارد.

دینی اسم پرکاربرد

تعهد مالی که بر ذمه شخصی به نفع دیگری قرار دارد.

English انگلیسی Debt, Liability
Français فرانسوی Dette
Deutsch آلمانی Schuld
العربية عربی دَین

مترادف: بدهی، وام · متضاد: طلب

مثال: پرداخت دین از دیون ممتاز است.

ديني صفت پرکاربرد

منسوب به دین و احکام شرعی که در نظام حقوقی ایران مبنای قانون‌گذاری است.

English انگلیسی Religious
Français فرانسوی Religieux
Deutsch آلمانی Religiös
العربية عربی دِینیّ، شرعیّ

مترادف: مذهبی، شرعی · متضاد: عرفی، غیردینی

مثال: دادگاه‌های شرع به دعاوی دینی رسیدگی می‌کنند.

ذهنی صفت پرکاربرد

مربوط به فکر و اندیشه انسان.

English انگلیسی Mental
Français فرانسوی Mental
Deutsch آلمانی Geistig
العربية عربی ذهنی

مترادف: فکری، روانی · متضاد: عینی، مادی

مثال: سلامت ذهنی متهم در زمان ارتکاب جرم از شرایط مسئولیت کیفری است.

رهنی صفت پرکاربرد

مالی که به عنوان وثیقه برای تضمین دین در اختیار مرتهن قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Mortgaged, Pledged
Français فرانسوی Hypothécaire
Deutsch آلمانی Verpfändet
العربية عربی مرهون

مترادف: وثیقه‌ای · متضاد: آزاد، طلق

مثال: ملک مورد نظر در رهن بانک است.

رهني صفت پرکاربرد

مالی که به عنوان وثیقه دین در عقد رهن قرار داده شده است.

English انگلیسی pledged, mortgaged
Français فرانسوی mortgage, gage
Deutsch آلمانی verpfändet
العربية عربی مرهون

مترادف: وثیقه‌ای، گروی · متضاد: آزاد، رهن‌نشده

مثال: ملک رهنی بدون اجازه مرتهن قابل انتقال نیست (ماده نامطمئن قانون مدنی).

سخنی اسم پرکاربرد

کلام یا مطلبی که بیان می‌شود و می‌تواند دارای بار حقوقی (مانند اقرار یا شهادت) باشد.

English انگلیسی Speech, Statement
Français فرانسوی Parole, Déclaration
Deutsch آلمانی Rede, Aussage
العربية عربی کَلام، قَوْل

مترادف: کلام، گفتار · متضاد: سکوت

مثال: سخنی که متهم در جلسه دادگاه گفت، ثبت شد.

شدنی صفت پرکاربرد

آنچه از نظر قانونی یا عملی امکان‌پذیر و قابل اجرا باشد.

English انگلیسی Feasible, Possible
Français فرانسوی Faisable, Possible
Deutsch آلمانی Machbar, Möglich
العربية عربی ممکن، قابل التنفیذ

مترادف: ممکن، مقدور · متضاد: نشدنی، غیرممکن

مثال: اجرای این حکم با توجه به شرایط موجود شدنی نیست.

شهنی اسم (نام خانوادگی/خاص) پرکاربرد

نام خانوادگی خاص (قوم بختیاری).

English انگلیسی Shahni
Français فرانسوی Shahni
Deutsch آلمانی Shahni
العربية عربی شهني

مثال: آقای شهنی خوانده پرونده است.

ضمنی صفت پرکاربرد

امری که به دلالت التزامی یا اشاره از گفتار یا رفتار فهمیده شود نه صریح.

English انگلیسی implicit, tacit
Français فرانسوی implicite, tacite
Deutsch آلمانی implizit, stillschweigend
العربية عربی ضمني

مترادف: غیرصریح، پنهان · متضاد: صریح، آشکار

مثال: رضایت ضمنی مالک برای ورود به ملک احراز شد.

علني صفت پرکاربرد

آشکار، در حضور عموم (مربوط به اصل ۱۶۵ قانون اساسی).

English انگلیسی Public, Open
Français فرانسوی Public
Deutsch آلمانی Öffentlich
العربية عربی علنی

مترادف: آشکار · متضاد: غیرعلنی، محرمانه

مثال: محاکمات دادگاه‌ها باید علنی باشد.

علنی صفت پرکاربرد

آشکار، قابل مشاهده برای عموم، در برابر غیرعلنی و سری.

English انگلیسی public, open
Français فرانسوی public
Deutsch آلمانی öffentlich
العربية عربی علنی، ججهوری

مترادف: آشکار، عمومی · متضاد: سری، غیرعلنی، محرمانه

مثال: طبق اصل ۱۶۵ قانون اساسی، محاکات دادگاه‌ها باید علنی باشد.

مبنی صفت پرکاربرد

بر اساسِ، متکی بر یا دلالت‌کننده بر چیزی.

English انگلیسی Based on, Founded on
Français فرانسوی Fondé sur, Basé sur
Deutsch آلمانی Basierend auf, Gegründet auf
العربية عربی مبنیّ علیه

مترادف: متکی، بر اساس

مثال: دادنامه مبنی بر محکومیت خوانده صادر شد.

مبني صفت/قید پرکاربرد

بر اساسِ چیزی یا متکی بر امری بودن.

English انگلیسی Based on, Founded on
Français فرانسوی Fondé sur, Basé sur
Deutsch آلمانی Basierend auf, Gegründet auf
العربية عربی مَبنیٌّ عَلی

مترادف: متکی، مستند · متضاد: بی‌اساس

مثال: قرار صادره مبنی بر بازداشت موقت است.

مجنی اسم پرکاربرد

کسی که جرم بر او واقع شده و از آن آسیب دیده است.

English انگلیسی Victim, Injured party
Français فرانسوی Victime
Deutsch آلمانی Opfer
العربية عربی المجني عليه

مترادف: بزه‎دیده · متضاد: مجرم

مثال: رضایت مجنی‌علیه در جرایم قابل گذشت موجب سقوط مجازات است (ماده ۱۰۳ قانون مجازات اسلامی).

مجني اسم پرکاربرد

کسی که جرم بر روی او واقع شده و صدمه دیده است (بزه‎دیده).

English انگلیسی victim
Français فرانسوی victime
Deutsch آلمانی Opfer
العربية عربی مجني عليه

مترادف: بزه دیده، قربانی · متضاد: مجرم، متهم

مثال: حقوق مجنی‌علیه در آیین دادرسی کیفری تضمین شده است.

مدنی صفت پرکاربرد

مربوط به شهروندان، جامعه و قوانین غیرنظامی در برابر کیفری.

English انگلیسی Civil
Français فرانسوی Civil
Deutsch آلمانی Zivil
العربية عربی مدني

مترادف: غیرنظامی، حقوقی · متضاد: کیفری، جزا

مثال: حقوق مدنی روابط مالی و حقوقی اشخاص را تنظیم می‌کند.

مدني صفت پرکاربرد

مربوط به حقوق شهروندان و روابط خصوصی آنان.

English انگلیسی civil
Français فرانسوی civil
Deutsch آلمانی zivil, bürgerlich
العربية عربی مَدَنی

مترادف: حقوقی · متضاد: کیفری، جزایی

مثال: قانون مدنی ایران مبنای روابط حقوقی اشخاص است.

معنی اسم پرکاربرد

مفهوم، مقصود یا دلالتِ یک واژه یا عبارت.

English انگلیسی Meaning, Definition
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنى، دلالة

مترادف: مفهوم، مقصود

مثال: در تفسیرِ قانون، باید به معنیِ ظاهریِ کلمات توجه کرد.

معني اسم پرکاربرد

مفهوم یا مقصودی که از یک لفظ یا عمل استنباط می‌شود.

English انگلیسی Meaning, Sense
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنی، دلالة

مترادف: مفهوم، مقصود

مثال: در تفسیر قرارداد، باید به معنی عرفی کلمات توجه کرد.

ميني صفت پرکاربرد

پیشوندی به معنای کوچک یا خُرد که در اصطلاحات حقوقی و اداری برای اشاره به مقیاس کوچک‌تر از معمول به کار می‌رود.

English انگلیسی Mini
Français فرانسوی Mini
Deutsch آلمانی Mini
العربية عربی مصغر

مترادف: کوچک، خُرد · متضاد: کلان، بزرگ

مثال: مینی‌بوس‌های تحت نظارت سازمان حمل‌ونقل باید دارای مجوز باشند.

مینی صفت پرکاربرد

پیشوندی برای نشان دادن کوچکی یا مقیاس کم (در حقوق معمولاً در ترکیب با خودرو یا واحدها).

English انگلیسی Mini
Français فرانسوی Mini
Deutsch آلمانی Mini
العربية عربی ميني (صغير)

مترادف: کوچک · متضاد: ماکسی، بزرگ

مثال: خودروی مینی‌بوس مشمول مقررات حمل‌ونقل عمومی است.

ونیز اسم (مکان) پرکاربرد

نام شهری در ایتالیا که در متون حقوقی ممکن است در قراردادهای بین‌المللی یا حقوق خصوصی به عنوان محل وقوع عقد یا اقامتگاه ذکر شود.

English انگلیسی Venice
Français فرانسوی Venise
Deutsch آلمانی Venedig
العربية عربی البندقية (فينيسيا)

مثال: محل انعقاد قرارداد تجاری شهر ونیز تعیین شد.

ونیم ترکیب (حرف ربط + اسم) پرکاربرد

عبارت عددی به معنای یک عدد کامل به اضافه یک‌دوم.

English انگلیسی and a half
Français فرانسوی et demi
Deutsch آلمانی und ein halb
العربية عربی ونصف

مثال: مهلت مقرر دو سال و نیم تعیین شد.

چنین ضمیر/صفت اشاره پرکاربرد

اشاره به امری که پیش‌تر ذکر شده یا به کیفیتی خاص.

English انگلیسی Such, Like this
Français فرانسوی Tel, Ainsi
Deutsch آلمانی Solch, Derartig
العربية عربی هکذا، مثل هذا

مترادف: این‌گونه

مثال: چنین حکمی فاقد وجاهت قانونی است.

چنين صفت/قید پرکاربرد

اشاره به کیفیت یا حالتی که پیش‌تر ذکر شده یا به آن اشاره می‌شود.

English انگلیسی Such, Like this
Français فرانسوی Tel, Ainsi
Deutsch آلمانی Solch, Derartig
العربية عربی هکذا، مثل هذا

مترادف: این‌گونه، این‌چنین · متضاد: چنان

مثال: چنین اقدامی خلافِ قانون است.

چيني صفت نسبی پرکاربرد

متعلق به کشور چین یا ساخته شده در آنجا.

English انگلیسی Chinese
Français فرانسوی chinois
Deutsch آلمانی chinesisch
العربية عربی صيني

مثال: کالای چینی وارداتی باید استانداردهای لازم را داشته باشد.

چینی صفت نسبی پرکاربرد

منسوب به کشور چین.

English انگلیسی Chinese
Français فرانسوی Chinois
Deutsch آلمانی Chinesisch
العربية عربی صینی

مثال: کالاهای چینی باید استانداردهای لازم را داشته باشند.

كاني اسم پرکاربرد

ماده‌ای طبیعی و جامد که دارای ترکیب شیمیایی مشخص و ساختار اتمی منظم است.

English انگلیسی Mineral
Français فرانسوی Minéral
Deutsch آلمانی Mineral
العربية عربی مَعدَن

مترادف: معدنی

مثال: بهره‌برداری از کانی‌های موجود در اراضی ملی تابع قانون معادن است.

کنید فعل پرکاربرد

انجام دادن کاری یا پدید آوردن امری.

English انگلیسی to do, to make
Français فرانسوی faire
Deutsch آلمانی tun, machen
العربية عربی فعل، قام بـ

مترادف: انجام دادن، ساختن

مثال: طرفین باید به تعهدات خود عمل کنند.

کنیم فعل پرکاربرد

انجام دادن کاری؛ در حقوق، برای ساخت افعال مرکب حقوقی (مانند اقامه کردن دعوا) به کار می‌رود.

English انگلیسی To do
Français فرانسوی Faire
Deutsch آلمانی Tun
العربية عربی فعل، قام بـ

مترادف: انجام دادن

مثال: خواهان باید دادخواست خود را تقدیم کنیم (در متن حقوقی: تقدیم کرد).

یعنی حرف (ربط/توضیح) پرکاربرد

واژه‌ای برای توضیح، تفسیر یا معادل‌سازیِ یک مفهوم.

English انگلیسی That is, Meaning, i.e.
Français فرانسوی C'est-à-dire, Signifie
Deutsch آلمانی das heißt, d.h.
العربية عربی أي، بمعنى

مترادف: به عبارتِ دیگر، به معنایِ

مثال: این حکم قطعی است، یعنی قابلِ تجدیدنظرخواهی نیست.

يعني حرف (توضیحی) پرکاربرد

واژه‌ای برای تبیین، تفسیر یا معادل‌سازیِ یک مفهوم.

English انگلیسی That is, Meaning
Français فرانسوی C'est-à-dire
Deutsch آلمانی Das heißt
العربية عربی أی

مترادف: به عبارت دیگر

مثال: عقد لازم، یعنی عقدی که هیچ‌یک از طرفین حق فسخ آن را ندارند.

آیینی صفت پرکاربرد

مربوط به آیین، تشریفات یا رویه؛ در حقوق، به معنای شکلی و تشریفاتی.

English انگلیسی Procedural, ritual
Français فرانسوی Procédural
Deutsch آلمانی Verfahrens-
العربية عربی إجرائي، طقسي

مترادف: تشریفاتی، شکلی · متضاد: ماهوی

مثال: رعایت مقررات آیین دادرسی برای صحت حکم الزامی است.

ابنیه اسم پرکاربرد

هر چیز ساخته شده توسط انسان مانند ساختمان (جمع آن ابنیه است).

English انگلیسی building, structure
Français فرانسوی bâtiment, construction
Deutsch آلمانی Gebäude, Bauwerk
العربية عربی مبنى، بناء (ج. أبنية)

مترادف: ساختمان، عمارت

مثال: این ملک شامل چند باب ابنیه تجاری است.

ابنيه اسم (جمع) پرکاربرد

ساختمان‌ها و مستحدثاتی که بر روی زمین احداث شده‌اند.

English انگلیسی Buildings, Structures
Français فرانسوی Bâtiments
Deutsch آلمانی Gebäude
العربية عربی أبنیة

مترادف: ساختمان‌ها، مستحدثات

مثال: در قرارداد مشارکت در ساخت، وضعیت ابنیه باید مشخص شود.

امینی اسم پرکاربرد

شخصی که مال یا حقی به او سپرده شده تا از آن نگهداری کند.

English انگلیسی Trustee, Custodian
Français فرانسوی Fiduciaire, Dépositaire
Deutsch آلمانی Treuhänder
العربية عربی أمین

مترادف: حافظ، متولی · متضاد: خائن

مثال: امین مکلف به حفظ عین مال است (ماده ۱۲۴۰ قانون مدنی).

ایمنی اسم پرکاربرد

حالتِ مصون بودن از خطر، آسیب یا زیان.

English انگلیسی safety, security
Français فرانسوی sécurité, sûreté
Deutsch آلمانی Sicherheit
العربية عربی سلامة، أمن

مترادف: امنیت، حفاظت · متضاد: خطر، ناامنی

مثال: رعایت مقررات ایمنی در کارگاه الزامی است.

ايمني اسم پرکاربرد

وضعیتِ مصونیت از خطر یا آسیب که رعایتِ آن در محیط‌های کاری الزامی است.

English انگلیسی Safety
Français فرانسوی Sécurité
Deutsch آلمانی Sicherheit
العربية عربی سلامة، أمان

مترادف: امنیت، مصونیت · متضاد: خطر

مثال: کارفرما مسئولِ تأمینِ ایمنیِ محیطِ کار برای کارگران است (ماده ۹۱ قانون کار).

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین