Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

1,881 مدخل برای «اه»

گواهی تخلف حقوقی

سند رسمی یا عادی صادر شده توسط مراجع ذی‌صلاح (مانند شهرداری یا راهنمایی و رانندگی) که حاکی از نقض قوانین یا مقررات توسط شخص است.

English انگلیسی Certificate of violation, Violation notice
Français فرانسوی Certificat d'infraction, Constat d'infraction
Deutsch آلمانی Verstoßbescheinigung, Ordnungswidrigkeitenanzeige
العربية عربی شهادة المخالفة

مترادف: برگ جریمه، صورت‌جلسه تخلف · متضاد: گواهی عدم تخلف، گواهی انطباق

گواهی مبدا حقوقی

سندی رسمی که کشور تولیدکننده کالا صادر می‌کند و اصالت و محل تولید کالا را تأیید می‌نماید.

English انگلیسی Certificate of Origin
Français فرانسوی Certificat d'origine
Deutsch آلمانی Ursprungszeugnis
العربية عربی شهادة المنشأ

مترادف: گواهی مبدأ کالا

گواهی نامه حقوقی

سندی رسمی که دلالت بر احرازِ صلاحیت، مهارت یا وضعیتِ خاصِ فرد یا شیء دارد.

English انگلیسی Certificate, License
Français فرانسوی Certificat, Permis
Deutsch آلمانی Bescheinigung, Zeugnis, Führerschein
العربية عربی شهادة

مترادف: تصدیق‌نامه، مدرک

آزادی دریاه حقوقی

اصل حقوق بین‌الملل مبنی بر اینکه آب‌های بین‌المللی و آزاد متعلق به هیچ کشوری نبوده و همه دولت‌ها حق کشتیرانی و بهره‌برداری صلح‌آمیز از آن را دارند.

English انگلیسی Freedom of the seas
Français فرانسوی Liberté des mers
Deutsch آلمانی Freiheit der Meere
العربية عربی حرية البحار

مترادف: آزادی کشتیرانی در دریاهای آزاد · متضاد: کنترل انحصاری دریاها، حاکمیت بر تمام دریاها

اراده ظاهری حقوقی

اراده‌ای که از ظاهر رفتار یا گفتار شخص استنباط می‌شود، حتی اگر با قصد واقعی او متفاوت باشد.

English انگلیسی Apparent will, Ostensible intention
Français فرانسوی Volonté apparente
Deutsch آلمانی Scheinbarer Wille
العربية عربی الإرادة الظاهرة

مترادف: اراده انشایی · متضاد: اراده باطنی، اراده حقیقی

اشتباه حکمی حقوقی

جهل یا تصور نادرست نسبت به حکم قانون یا قواعد حقوقی که منجر به نفوذ یا عدم نفوذ عمل حقوقی می‌شود.

English انگلیسی Error of law, Mistake of law
Français فرانسوی Erreur de droit
Deutsch آلمانی Rechtsirrtum
العربية عربی خطأ في القانون، غلط في الحكم

مترادف: جهل به قانون · متضاد: اشتباه موضوعی (Error of fact)

اشتباه مانع حقوقی

اشتباهی که به دلیل فقدان قصد واقعی، مانع از شکل‌گیری توافق و در نتیجه بطلان عقد می‌شود (ماده ۲۰۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Error preventing contract formation (Fundamental error)
Français فرانسوی Erreur-obstacle
Deutsch آلمانی Irrtum (der zur Nichtigkeit führt)
العربية عربی الخطأ المانع من انعقاد العقد

مترادف: اشتباه اساسی، اشتباه در نوع عقد · متضاد: اشتباه غیرموثر

اکراه کننده حقوقی

کسی که با تهدید یا فشار، دیگری را وادار به انجام کاری (معمولاً معامله یا جرم) می‌کند.

English انگلیسی Coercer, Duressor
Français فرانسوی Auteur de la contrainte
Deutsch آلمانی Nötiger
العربية عربی مُکرِه

مترادف: وادارکننده · متضاد: مکره (کسی که اکراه شده)

دادگاه بدوی حقوقی

دادگاهی که در مرحله نخستین به ماهیت دعوا رسیدگی کرده و حکم صادر می‌کند.

English انگلیسی Court of First Instance
Français فرانسوی Tribunal de première instance
Deutsch آلمانی Gericht erster Instanz
العربية عربی محكمة الدرجة الأولى

مترادف: دادگاه بدایت · متضاد: دادگاه تجدیدنظر

دادگاه تالی حقوقی

در نظام قضایی قدیم ایران، دادگاهی که در مرتبه پایین‌تر از دادگاه عالی قرار داشت (اصطلاح منسوخ).

English انگلیسی Inferior court
Français فرانسوی Juridiction inférieure
Deutsch آلمانی Untergericht
العربية عربی محكمة أدنى

مترادف: دادگاه مادون · متضاد: دادگاه عالی، دادگاه تالی (در تقابل با عالی)

دادگاه سازش حقوقی

مرجعی که وظیفه آن تلاش برای حل‌وفصل اختلافات از طریق سازش و میانجی‌گری است، نه صدور حکم الزام‌آور.

English انگلیسی Conciliation Commission / Court of Conciliation
Français فرانسوی Commission de conciliation
Deutsch آلمانی Schlichtungsstelle
العربية عربی لجنة التوفيق

مترادف: شورای حل اختلاف (در برخی کارکردها) · متضاد: دادگاه ترافعی

دادگاه سیار حقوقی

دادگاهی که برای رسیدگی به دعاوی در محل حضور اصحاب دعوا یا محل وقوع جرم تشکیل می‌شود و مکان ثابتی ندارد.

English انگلیسی Mobile court, Circuit court
Français فرانسوی Tribunal mobile, Tribunal itinérant
Deutsch آلمانی Mobiles Gericht, Wandergericht
العربية عربی المحكمة المتنقلة

مترادف: دادگاه سیار، دادگاه در محل · متضاد: دادگاه ثابت

دادگاه صالح حقوقی

مرجع قضایی مشخصی که به لحاظ قانونی حق رسیدگی به دعوای مطروحه را دارد.

English انگلیسی Competent court
Français فرانسوی Tribunal compétent
Deutsch آلمانی Zuständiges Gericht
العربية عربی المحکمة المختصة

مترادف: مرجع صالح · متضاد: دادگاه غیرصالح

دادگاه عالی حقوقی

عالی‌ترین مرجع قضایی در سلسله‌مراتب دادگاه‌های یک کشور که معمولاً به فرجام‌خواهی رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Supreme court, High court
Français فرانسوی Cour suprême, Haute cour
Deutsch آلمانی Oberstes Gericht, Höchstgericht
العربية عربی المحكمة العليا

مترادف: دیوان عالی کشور · متضاد: دادگاه بدوی

دادگاه مدنی حقوقی

دادگاهی که صلاحیت رسیدگی به دعاوی غیرکیفری (حقوقی) را دارد.

English انگلیسی Civil court
Français فرانسوی Tribunal civil
Deutsch آلمانی Zivilgericht
العربية عربی المحكمة المدنية

مترادف: دادگاه حقوقی · متضاد: دادگاه کیفری

درجه دادگاه حقوقی

مرتبه و جایگاه سلسله‌مراتبی یک دادگاه در نظام قضایی که صلاحیت رسیدگی به دعاوی را بر اساس اهمیت یا نوع موضوع تعیین می‌کند.

English انگلیسی Court hierarchy, Court level, Instance
Français فرانسوی Degré de juridiction
Deutsch آلمانی Instanzenzug, Gerichtsbarkeit
العربية عربی درجة المحكمة

مترادف: مرجع قضایی، مرحله دادرسی

دفتر دادگاه حقوقی

واحد اداری در تشکیلات قضایی که وظیفه ثبت لوایح، دادخواست‌ها، ابلاغ اوراق قضایی و نگهداری پرونده‌ها را بر عهده دارد.

English انگلیسی Court Registry, Clerk's Office
Français فرانسوی Greffe
Deutsch آلمانی Geschäftsstelle, Gerichtskanzlei
العربية عربی قلم کتّاب المحکمة، دیوان المحکمة

مترادف: شعبه دفتری، دفتر شعبه

عمد اشتباهی حقوقی

(خطای در هویت) حالتی که مرتکب قصد جنایت دارد اما به اشتباه شخص دیگری را هدف قرار می‌دهد (ماده ۲۹۶ قانون مجازات اسلامی).

English انگلیسی Mistaken identity (in intent)
Français فرانسوی Erreur sur la personne
Deutsch آلمانی Irrtum über die Person
العربية عربی القصد الخطأ

مترادف: خطای در هدف · متضاد: عمد واقعی

فراغ دادگاه حقوقی

وضعیتی که در آن دادگاه پس از صدور رأی، صلاحیتِ رسیدگیِ مجدد به همان موضوع را از دست می‌دهد.

English انگلیسی Functus officio
Français فرانسوی Dessaisissement du juge
Deutsch آلمانی Erledigung des Rechtsstreits
العربية عربی فراغ المحکمة

مترادف: خروج از صلاحیت، سلب صلاحیت · متضاد: صلاحیت رسیدگی

فرجام خواهی حقوقی

شکایت از آرای دادگاه‌های تبدیرنظر یا بدوی (در موارد خاص) به دیوان عالی کشور به جهت عدم رعایت قوانین شرعی یا حقوقی.

English انگلیسی Appeal on a point of law, Cassation
Français فرانسوی Pourvoi en cassation
Deutsch آلمانی Revision
العربية عربی الطعن بطريق النقض، الاستئناف العالي

مترادف: رسیدگی فرجامی · متضاد: بدوی‌گری، تجدیدنظرخواهی (به لحاظ ماهوی)

قاعده ماهوی حقوقی

قاعده‌ای که به حقوق و تکالیف اصلی اشخاص و ماهیت حق می‌پردازد، نه نحوه اقامه دعوا.

English انگلیسی Substantive rule
Français فرانسوی Règle de fond
Deutsch آلمانی Materielles Recht
العربية عربی القاعدة الموضوعية

مترادف: قاعده ماهوی · متضاد: قاعده شکلی

قانون ماهوی حقوقی

قانونی که به تعیین حقوق، تکالیف و روابط حقوقی اشخاص می‌پردازد و در مقابل قانون شکلی قرار دارد.

English انگلیسی Substantive Law
Français فرانسوی Droit substantiel, Droit matériel
Deutsch آلمانی Materielles Recht
العربية عربی القانون الموضوعي

مترادف: قانون ماهوی · متضاد: قانون شکلی (Procedural Law)

قانون ماهیت حقوقی

اصطلاحی که به ذات و جوهر یک قاعده حقوقی یا ماهیت یک دعوا اشاره دارد (در متون حقوقی معمولاً به جای «قانون ماهوی» به کار می‌رود).

English انگلیسی Substantive nature
Français فرانسوی Nature substantielle
Deutsch آلمانی Materielle Natur
العربية عربی ماهية القانون

مترادف: ماهیت قانون · متضاد: شکل قانون

ماهیت حقوقی حقوقی

توصیف و تحلیلِ یک عمل یا قرارداد بر اساس قواعد حقوقی برای تعیین آثار و احکامِ حاکم بر آن.

English انگلیسی Legal nature
Français فرانسوی Nature juridique
Deutsch آلمانی Rechtsnatur
العربية عربی الطبيعة القانونية

مترادف: وصف حقوقی · متضاد: ماهیت غیرحقوقی

مذاهب اربعه حقوقی

چهار مذهب اصلی فقه اهل سنت شامل حنفی، مالکی، شافعی و حنبلی.

English انگلیسی The four schools of Sunni jurisprudence
Français فرانسوی Les quatre écoles juridiques sunnites
Deutsch آلمانی Die vier Rechtsschulen des sunnitischen Islam
العربية عربی المذاهب الأربعة

مترادف: مذاهب اهل سنت

مکرر باجگاه حقوقی

نامطمئن (اصطلاح حقوقی رایجی نیست؛ احتمالاً اشاره به عوارض گمرکی یا مالیات‌های تکراری در مسیرهای تجاری قدیمی دارد).

English انگلیسی ≈ Repeated toll station
Français فرانسوی ≈ Poste de péage répété
Deutsch آلمانی ≈ Wiederholte Mautstelle
العربية عربی ≈ مکرر المکس

کاهش سرمایه حقوقی

کاهش مبلغ اسمی سهام یا تعداد سهام شرکت به دلایل مختلف از جمله زیان‌های انباشته یا مازاد بودن سرمایه.

English انگلیسی Capital reduction
Français فرانسوی Réduction de capital
Deutsch آلمانی Kapitalherabsetzung
العربية عربی تخفیض رأس المال

مترادف: کاهش سرمایه شرکت · متضاد: افزایش سرمایه

گواهی امضاء حقوقی

تأییدِ رسمیِ هویتِ امضاکنندهٔ یک سند توسط دفتر اسناد رسمی، بدون تأییدِ محتوای سند.

English انگلیسی Signature authentication, Signature verification
Français فرانسوی Certification de signature, Légalisation de signature
Deutsch آلمانی Unterschriftsbeglaubigung
العربية عربی تصدیق التوقیع

مترادف: تصدیق امضاء

گواهی ولادت حقوقی

سند رسمی صادره از سوی بیمارستان یا ماما که وقوع تولد را گواهی می‌کند و مبنای صدور شناسنامه است.

English انگلیسی Birth Certificate (در ایران معمولاً Birth Notification)
Français فرانسوی Certificat de naissance
Deutsch آلمانی Geburtsbescheinigung
العربية عربی شهادة الولادة

مترادف: گواهی تولد · متضاد: گواهی فوت

ا قرار شفاهی حقوقی

اقراری که خارج از دادگاه و بدون تشریفاتِ دادرسی صورت می‌گیرد.

English انگلیسی Extrajudicial confession
Français فرانسوی Aveu extrajudiciaire
Deutsch آلمانی Außergerichtliches Geständnis
العربية عربی الإقرار غیر القضائی

مترادف: اقرار خارج از دادگاه · متضاد: اقرار قضایی

اشتباه کیفری حقوقی

جهل یا تصور نادرست مرتکب نسبت به موضوع یا حکم قانون که می‌تواند مانع تحقق جرم یا رافع مسئولیت باشد.

English انگلیسی Mistake of fact, Mistake of law
Français فرانسوی Erreur de fait, Erreur de droit
Deutsch آلمانی Tatbestandsirrtum, Verbotsirrtum
العربية عربی الخطأ الجنائي

مترادف: اشتباه در جرم · متضاد: علم به جرم

ایمنی کارگاه حقوقی

مجموعه‌ای از تدابیر، تجهیزات و شرایط محیطی که برای پیشگیری از حوادث و حفظ سلامت کارکنان در محیط کار فراهم می‌شود.

English انگلیسی Workplace safety
Français فرانسوی Sécurité du travail
Deutsch آلمانی Arbeitssicherheit
العربية عربی سلامة العمل

مترادف: ایمنی محیط کار · متضاد: خطر محیط کار

بنگاه آبیاری حقوقی

نهاد یا مؤسسه‌ای عمومی یا دولتی که وظیفه مدیریت، توزیع و نظارت بر منابع آب برای مصارف کشاورزی را بر عهده دارد.

English انگلیسی Irrigation Agency / Irrigation Authority
Français فرانسوی Agence d'irrigation
Deutsch آلمانی Bewässerungsbehörde
العربية عربی مؤسسة الري

مترادف: سازمان آبیاری

تجدیدنظرخواه حقوقی

شخصی که نسبت به رأی غیرقطعی دادگاه بدوی، درخواست تجدیدنظرخواهی کرده است.

English انگلیسی Appellant
Français فرانسوی Appelant
Deutsch آلمانی Berufungskläger
العربية عربی المستأنف

مترادف: معترض، خواهان تجدیدنظر · متضاد: تجدیدنظرخوانده

تحویل کارگاه حقوقی

تسلیم محل اجرای عملیات توسط کارفرما به پیمانکار جهت شروع عملیات اجرایی.

English انگلیسی Site handover, Site possession
Français فرانسوی Remise du chantier
Deutsch آلمانی Baustellenübergabe
العربية عربی تسلیم موقع العمل

مترادف: تحویل محل کار · متضاد: تحویل قطعی، تحویل موقت

تنخواه گردان حقوقی

مبلغی که از محلِ اعتباراتِ مصوب برای رفعِ نیازهای ضروری و فوریِ دستگاه‌های اجرایی در اختیارِ ذی‌حساب قرار می‌گیرد و در پایانِ سال تسویه می‌شود.

English انگلیسی Imprest fund, Revolving fund
Français فرانسوی Fonds de roulement
Deutsch آلمانی Umlaufvermögen, Betriebsmittelkredit
العربية عربی سلفة مستدیمة

مترادف: تنخواه، وجهِ در گردش

خواهان داوری حقوقی

شخصی که با طرح دعوا در داوری، تقاضای رسیدگی و صدور رأی علیه طرف دیگر را دارد.

English انگلیسی Claimant
Français فرانسوی Demandeur
Deutsch آلمانی Kläger (im Schiedsverfahren)
العربية عربی المدعی فی التحکیم

مترادف: متقاضی داوری · متضاد: خوانده داوری

دادگاه اداری حقوقی

مرجعی که به اختلافات میان شهروندان و دستگاه‌های اجرایی یا تخلفات اداری رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Administrative court
Français فرانسوی Tribunal administratif
Deutsch آلمانی Verwaltungsgericht
العربية عربی المحكمة الإدارية

مترادف: دیوان عدالت اداری · متضاد: دادگاه حقوقی

دادگاه استان حقوقی

مرجع قضایی تجدیدنظر در سطح استان که به آرای دادگاه‌های عمومی و انقلاب شهرستان‌ها رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Provincial Court
Français فرانسوی Cour provinciale
Deutsch آلمانی Landesgericht
العربية عربی محكمة المحافظة

مترادف: دادگاه تجدیدنظر استان · متضاد: دادگاه بدوی

دادگاه بدایت حقوقی

دادگاهی که برای نخستین بار به دعوا رسیدگی می‌کند و حکم صادر می‌نماید.

English انگلیسی Court of First Instance
Français فرانسوی Tribunal de première instance
Deutsch آلمانی Gericht erster Instanz
العربية عربی محكمة البداية

مترادف: دادگاه بدوی · متضاد: دادگاه تجدیدنظر، دادگاه عالی

دادگاه جنانی حقوقی

دادگاهی که به جرایم سنگین و جنایی رسیدگی می‌کرد (اصطلاح قدیمی در نظام قضایی ایران).

English انگلیسی Criminal Court
Français فرانسوی Cour d'assises
Deutsch آلمانی Schwurgericht
العربية عربی محكمة الجنايات

مترادف: دادگاه جنایی · متضاد: دادگاه حقوقی

دادگاه حقوقی حقوقی

دادگاهی که صلاحیت رسیدگی به دعاوی غیرکیفری (مدنی، تجاری، خانوادگی و غیره) را دارد.

English انگلیسی Civil Court
Français فرانسوی Tribunal civil
Deutsch آلمانی Zivilgericht
العربية عربی المحكمة المدنية

مترادف: محکمه حقوقی · متضاد: دادگاه کیفری

دادگاه عشایر حقوقی

دادگاهی که در برخی نظام‌های حقوقی برای حل‌وفصل اختلافات میان عشایر بر اساس عرف و سنت‌های قبیله‌ای تشکیل می‌شد.

English انگلیسی Tribal court
Français فرانسوی Tribunal tribal
Deutsch آلمانی Stammesgericht
العربية عربی المحكمة العشائرية

مترادف: دادگاه قبیله‌ای · متضاد: دادگاه دولتی

دادگاه عمومی حقوقی

دادگاهی با صلاحیت عام که به کلیه دعاوی حقوقی و کیفری که در صلاحیت مراجع اختصاصی نباشد، رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی General court, Court of general jurisdiction
Français فرانسوی Tribunal de droit commun
Deutsch آلمانی Ordentliches Gericht
العربية عربی المحكمة العامة

مترادف: دادگاه بدوی عمومی · متضاد: دادگاه اختصاصی

دادگاه نظامی حقوقی

مرجع قضایی اختصاصی برای رسیدگی به جرایم خاص نظامی یا انتظامیِ اعضای نیروهای مسلح.

English انگلیسی Military Court
Français فرانسوی Tribunal militaire
Deutsch آلمانی Militärgericht
العربية عربی المحکمة العسکریة

مترادف: دادگاه نظامیان · متضاد: دادگاه عمومی

دادگاه پژوهش حقوقی

دادگاهی که به اعتراضات نسبت به احکام صادره از دادگاه‌های بدوی رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Court of Appeal
Français فرانسوی Cour d'appel
Deutsch آلمانی Berufungsgericht
العربية عربی محكمة الاستئناف

مترادف: دادگاه تجدیدنظر · متضاد: دادگاه بدوی

دادگاه کیفری حقوقی

مرجع قضایی که وظیفه رسیدگی ماهوی به اتهامات و صدور حکم کیفری را بر عهده دارد.

English انگلیسی Criminal court
Français فرانسوی Tribunal pénal
Deutsch آلمانی Strafgericht
العربية عربی المحكمة الجنائية

مترادف: دادگاه جزایی · متضاد: دادسرا

دستگاه نظارت حقوقی

واحد یا شخصی که از طرف کارفرما برای کنترل و نظارت بر حسن اجرای عملیات پیمانکار تعیین می‌شود.

English انگلیسی Supervisory Body, Supervision Team
Français فرانسوی Organisme de contrôle, Maître d'œuvre (در برخی متون)
Deutsch آلمانی Bauüberwachung, Aufsichtsbehörde
العربية عربی جهاز الإشراف

مترادف: ناظر، دستگاه نظارت مقیم

رسیدگی شفاهی حقوقی

فرآیند رسیدگی داوری که در آن طرفین یا شهود در جلسه حضوری به بیان اظهارات و دفاعیات خود می‌پردازند.

English انگلیسی Oral proceedings
Français فرانسوی Procédure orale
Deutsch آلمانی Mündliches Verfahren
العربية عربی المرافعة الشفهية

مترادف: رسیدگی حضوری · متضاد: رسیدگی کتبی

رسیدگی ماهوی حقوقی

رسیدگی دادگاه به اصلِ دعوا و بررسیِ ادله و ماهیتِ حقِ موردِ نزاع برای صدورِ حکمِ نهایی.

English انگلیسی Merits review, Trial on the merits
Français فرانسوی Examen au fond
Deutsch آلمانی Sachliche Prüfung
العربية عربی النظر في الموضوع

مترادف: رسیدگی به ماهیت، رسیدگی ترافعی · متضاد: رسیدگی شکلی

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین