Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «دی»

حدیث حسن حقوقی

حدیثی که راویانِ آن همگی عادل و ضابط باشند، اما در درجهٔ ضبط یا عدالت، اندکی پایین‌تر از «صحیح» قرار گیرند.

English انگلیسی Hasan Hadith, Good tradition
Français فرانسوی Hadith Hasan
Deutsch آلمانی Hasan-Hadith
العربية عربی الحدیث الحسن

مترادف: روایت حسن · متضاد: حدیث صحیح، حدیث ضعیف

حدیث رفع حقوقی

قاعده‌ای فقهی که بر اساسِ حدیثِ نبوی «رُفِعَ عَنْ أُمَّتِی تِسْعَةٌ...» (خطا، نسیان، اکراه و...) احکامِ تکلیفیِ دشوار را از مکلف برمی‌دارد.

English انگلیسی Principle of exemption, Hadith of removal
Français فرانسوی Principe de levée (de la responsabilité)
Deutsch آلمانی Prinzip der Aufhebung (der Verantwortlichkeit)
العربية عربی حدیث الرفع

مترادف: قاعده رفع

حکم عادی حقوقی

حکمی که در جریان رسیدگی‌های معمول دادگاه‌ها صادر می‌شود و فاقد ویژگی‌های خاصِ احکامِ استثنایی یا فوری است.

English انگلیسی Ordinary judgment
Français فرانسوی Jugement ordinaire
Deutsch آلمانی Ordentliches Urteil
العربية عربی حُکم عادی

مترادف: حکم معمولی · متضاد: حکم فوری، دستور موقت

سرقت حدی حقوقی

سرقتی که دارای شرایط چهارده‌گانه مقرر در ماده ۲۶۸ قانون مجازات اسلامی باشد و مجازات آن حد است.

English انگلیسی Hadd theft, Theft punishable by Hadd
Français فرانسوی Vol punissable par le Hadd
Deutsch آلمانی Hadd-Diebstahl
العربية عربی سرقة الحد، السرقة الموجبة للحد

مترادف: دزدی حدی · متضاد: سرقت تعزیری

سند عادی حقوقی

سندی که فاقد تشریفات تنظیم سند رسمی بوده و توسط اشخاص عادی تنظیم شده باشد.

English انگلیسی Private Document, Simple Document
Français فرانسوی Acte sous seing privé
Deutsch آلمانی Privatschriftliche Urkunde
العربية عربی السند العرفی

مترادف: سند غیررسمی · متضاد: سند رسمی

ضرر مادی حقوقی

خسارتی که به اموال، دارایی یا منافع مالی شخص وارد می‌شود و قابل تقویم به پول است.

English انگلیسی Material damage, Pecuniary loss
Français فرانسوی Dommage matériel, Préjudice patrimonial
Deutsch آلمانی Sachschaden, Vermögensschaden
العربية عربی الضرر المادي

مترادف: خسارت مالی · متضاد: ضرر معنوی

طرح عادی حقوقی

پیشنهادی که توسط نمایندگان مجلس یا دولت (در قالب لایحه) ارائه می‌شود و روالِ معمولِ قانون‌گذاری را طی می‌کند.

English انگلیسی Ordinary bill
Français فرانسوی Projet de loi ordinaire
Deutsch آلمانی Einfacher Gesetzentwurf
العربية عربی مشروع قانون عادی

مترادف: لایحه عادی · متضاد: طرح فوری، طرح دوفوریتی

طلاق عدی حقوقی

طلاق در فقه اهل سنت که در سه طهر متوالی و به صورت جداگانه واقع می‌شود (طلاق سه‌گانه در سه پاکی).

English انگلیسی Adi divorce (successive divorce)
Français فرانسوی Divorce par étapes (selon le rite sunnite)
Deutsch آلمانی Sukzessive Scheidung (Adī-Scheidung)
العربية عربی الطلاق العدي

طلب عادی حقوقی

طلبی که سند رسمی یا وثیقه معتبر (مانند رهن) برای آن وجود ندارد و در صورت اعسار مدیون، اولویتی نسبت به سایر طلبکاران ندارد.

English انگلیسی Unsecured debt, Ordinary claim
Français فرانسوی Créance chirographaire
Deutsch آلمانی Ungesicherte Forderung
العربية عربی دَینٌ عادیّ، دَینٌ مُرسَل

مترادف: دین عادی، طلب غیرممتاز · متضاد: طلب ممتاز، طلب با وثیقه

عقد عهدی حقوقی

عقدی که اثر اصلی آن ایجاد تعهد بر ذمه طرفین یا یکی از آن‌هاست، نه انتقال مستقیم مالکیت.

English انگلیسی Obligatory contract
Français فرانسوی Contrat obligatoire (Contrat générateur d'obligations)
Deutsch آلمانی Verpflichtungsvertrag
العربية عربی العقد العهدی

مترادف: عقد تعهدی · متضاد: عقد تملیکی

علم عادی حقوقی

دانشی که بر اساسِ روالِ معمول و عرفِ جامعه حاصل می‌شود.

English انگلیسی Ordinary knowledge, Common knowledge
Français فرانسوی Connaissance ordinaire
Deutsch آلمانی Gewöhnliches Wissen
العربية عربی العِلمُ العادی

مترادف: علمِ عرفی · متضاد: علمِ غیرعادی (خارق‌العاده)

فاضل دیه حقوقی

مابه‌التفاوتِ دیهٔ زن و مرد یا دیهٔ مسلمان و غیرمسلمان که در برخی موارد باید پیش از قصاص پرداخت شود.

English انگلیسی Excess of blood money
Français فرانسوی Excédent du prix du sang
Deutsch آلمانی Überschuss des Blutgeldes
العربية عربی فاضل الدیة

مترادف: مابه‌التفاوت دیه

قبح عادی حقوقی

زشتی و ناپسندی عملی که بر اساس عرف و عادت جامعه شناخته می‌شود، نه لزوماً شرع.

English انگلیسی Social impropriety, Conventional wrong
Français فرانسوی Impropriété sociale
Deutsch آلمانی Soziale Unangemessenheit
العربية عربی القبح العرفی

مترادف: زشتی عرفی · متضاد: حسن عرفی

قضاء دین حقوقی

ادایِ دینِ مؤجل یا حال توسطِ مدیون به دائن.

English انگلیسی Payment of debt
Français فرانسوی Paiement de la dette
Deutsch آلمانی Schuldentilgung
العربية عربی قضاء الدین

مترادف: تأدیهٔ دین، پرداختِ بدهی · متضاد: اشتغالِ ذمه

متعاقدین حقوقی

طرفینِ یک عقد یا قرارداد که با توافق اراده، تعهدات متقابلی را می‌پذیرند.

English انگلیسی Contracting parties
Français فرانسوی Parties contractantes
Deutsch آلمانی Vertragsparteien
العربية عربی المتعاقدان

مترادف: طرفین قرارداد، اصحاب عقد · متضاد: ثالث (شخص ثالث)

متعاهدین حقوقی

طرفین یک قرارداد یا پیمان که با یکدیگر توافق کرده و تعهداتی را پذیرفته‌اند.

English انگلیسی Contracting parties
Français فرانسوی Parties contractantes
Deutsch آلمانی Vertragsparteien
العربية عربی متعاقدان، متعاهدان

مترادف: طرفین قرارداد، عاقدان

مدیر ثبت حقوقی

مقام اداری مسئول اداره ثبت اسناد و املاک در یک حوزه ثبتی که وظایف قانونی مربوط به ثبت املاک و اسناد را بر عهده دارد.

English انگلیسی Registrar of Deeds, Land Registrar
Français فرانسوی Conservateur des hypothèques
Deutsch آلمانی Grundbuchbeamter
العربية عربی مدیر التسجیل

مترادف: رئیس اداره ثبت

مدیرعامل حقوقی

عالی‌ترین مقامِ اجراییِ شرکت که توسطِ هیئت‌مدیره انتخاب می‌شود و مسئولِ اجرای مصوباتِ هیئت‌مدیره و ادارهٔ امورِ جاریِ شرکت است.

English انگلیسی Managing Director, CEO
Français فرانسوی Directeur général
Deutsch آلمانی Geschäftsführer, Vorstandsvorsitzender
العربية عربی مدیر تنفیذی، المدير العام

مترادف: رئیسِ اجرایی

وفاء دین حقوقی

ادای دین و تعهد مالی توسط مدیون به داین.

English انگلیسی Performance of obligation / Payment
Français فرانسوی Exécution de l'obligation / Paiement
Deutsch آلمانی Erfüllung
العربية عربی وفاء الدین

مترادف: تأدیه دین، پرداخت بدهی · متضاد: عدم تأدیه، نکول

چک صیادی حقوقی

چکی که مطابقِ قانونِ صدورِ چک (اصلاحی ۱۳۹۷) در سامانهٔ صیاد ثبت شده و دارای شناسهٔ یکتا و ویژگی‌های امنیتیِ خاص است.

English انگلیسی Sayad check
Français فرانسوی Chèque Sayad (≈ Chèque sécurisé)
Deutsch آلمانی Sayad-Scheck (≈ Sicherer Scheck)
العربية عربی صک صیاد

مترادف: چکِ الکترونیکی (در بسترِ سامانه) · متضاد: چکِ قدیمی (غیرصیادی)

ید عادیه حقوقی

یدی که بر مالِ غیر، بدونِ اذنِ مالک یا مجوزِ قانونی، اما بدونِ سوءنیت یا تجاوزِ آشکار (مانندِ اشتباه در مالکیت) استقرار یافته است.

English انگلیسی Ordinary possession (non-hostile)
Français فرانسوی Possession simple
Deutsch آلمانی Einfacher Besitz
العربية عربی الید العادیة

مترادف: یدِ امانی (در برخی فروض) · متضاد: یدِ عدوانی

آزادی کار حقوقی

حقِ انتخابِ کار و شرایطِ آن بدونِ اجبار و با رعایتِ قوانینِ کار.

English انگلیسی Freedom of labor
Français فرانسوی Liberté du travail
Deutsch آلمانی Arbeitsfreiheit
العربية عربی حریة العمل

مترادف: آزادی اشتغال · متضاد: کار اجباری، بیگاری

استشهادیه حقوقی

سندی کتبی که در آن شهود، وقوع امری یا حقی را گواهی کرده و امضا می‌کنند تا در مراجع قضایی یا اداری به عنوان دلیل یا اماره استفاده شود.

English انگلیسی Affidavit, Witness statement
Français فرانسوی Attestation de témoins, Déclaration sous serment
Deutsch آلمانی Zeugenaussage (schriftlich), Eidesstattliche Versicherung
العربية عربی شهادة خطیة، إشهاد

مترادف: گواهی‌نامه، شهادت‌نامه

ایفای دین حقوقی

انجامِ تعهد توسط مدیون به نفع داین که منجر به سقوط تعهد می‌شود.

English انگلیسی Performance, Payment
Français فرانسوی Exécution, Paiement
Deutsch آلمانی Erfüllung
العربية عربی الوفاء بالدین

مترادف: پرداخت، تأدیه · متضاد: عدم ایفای تعهد، نقض عهد

بهره مندی حقوقی

برخورداری از حقوق، مزایا یا منافعی که به موجب قانون یا قرارداد برای شخص ایجاد شده است.

English انگلیسی Enjoyment, Benefiting
Français فرانسوی Jouissance
Deutsch آلمانی Genuss, Inanspruchnahme
العربية عربی تمتع، استفادة

مترادف: برخورداری، استیفاء · متضاد: محرومیت

تصرف مادی حقوقی

سلطه و اقتدار فیزیکی و خارجی شخص بر مال به نحوی که بتواند آن را به طور مستقیم استفاده کند.

English انگلیسی Physical possession
Français فرانسوی Détention matérielle
Deutsch آلمانی Sachherrschaft
العربية عربی الید المادیة

مترادف: قبض مادی، ید مادی · متضاد: تصرف حقوقی

تغلیظ دیه حقوقی

افزایشِ مقدارِ دیه (معمولاً به میزانِ یک‌سوم) در مواردِ خاص، مانندِ ارتکابِ جنایت در ماه‌های حرام یا حرمِ مکه.

English انگلیسی Aggravation of Diya
Français فرانسوی Aggravation de la Diya
Deutsch آلمانی Erhöhung des Blutgeldes
العربية عربی تغلیظ الدية

مترادف: تشدیدِ دیه · متضاد: تخفیفِ دیه

تفاضل دیه حقوقی

تفاوت میان دیهٔ دو عضو یا دو جراحت که در مواردی مانند قصاص عضو یا جراحت، اگر دیهٔ عضوِ موردِ قصاص بیشتر از دیهٔ عضوِ جنایت‌کار باشد، باید پرداخت شود.

English انگلیسی Difference of Diyah (Blood Money)
Français فرانسوی Différence de prix du sang (Diyah)
Deutsch آلمانی Differenz des Blutgeldes (Diyah)
العربية عربی تفاوت الدیة

مترادف: مابه‌التفاوت دیه

تقسیط دین حقوقی

صدورِ حکمِ دادگاه مبنی بر پرداختِ بدهیِ مدیون در فواصلِ زمانیِ معین.

English انگلیسی Installment payment of debt
Français فرانسوی Paiement échelonné
Deutsch آلمانی Ratenzahlung
العربية عربی تقسیط الدین

مترادف: قسط‌بندی · متضاد: پرداخت یک‌جا

تقصیرعمدی حقوقی

ارتکاب عملی که در آن فاعل، قصدِ ورودِ ضرر یا نقضِ تعهد را داشته باشد.

English انگلیسی Intentional fault / Willful misconduct
Français فرانسوی Faute intentionnelle
Deutsch آلمانی Vorsätzliches Verschulden
العربية عربی الخطأ العمدي

مترادف: تقصیر عمدی، سوءنیت · متضاد: تقصیر غیرعمدی (خطا)

جزای نقدی حقوقی

پرداخت مبلغی پول به نفع دولت به عنوان مجازات تعزیری.

English انگلیسی Fine (Discretionary)
Français فرانسوی Amende (discrétionnaire)
Deutsch آلمانی Geldstrafe
العربية عربی الغرامة المالیة

مترادف: جریمه نقدی · متضاد: دیه (که ماهیت جبران خسارت دارد)

جلسه عادی حقوقی

جلسه‌ای که طبق روال عادی و بدون ویژگی خاصی برای رسیدگی به پرونده تشکیل می‌شود.

English انگلیسی Ordinary hearing
Français فرانسوی Audience ordinaire
Deutsch آلمانی Ordentliche Sitzung
العربية عربی جلسة عادیة

مترادف: جلسه رسیدگی · متضاد: جلسه فوق‌العاده

خطاء عقدی حقوقی

نقض تعهدات ناشی از عقد که منجر به مسئولیت قراردادی می‌شود.

English انگلیسی Contractual fault
Français فرانسوی Faute contractuelle
Deutsch آلمانی Vertragliche Pflichtverletzung
العربية عربی خطأ عقدی

مترادف: تقصیر قراردادی · متضاد: خطای قهری (غیرقراردادی)

دعوی جدید حقوقی

دعوایی که خواهان پس از اقامه دعوای اول، به عنوان تغییر دادخواست یا دعوای طاری تا قبل از جلسه اول دادرسی مطرح می‌کند.

English انگلیسی Amended claim, New claim
Français فرانسوی Demande nouvelle
Deutsch آلمانی Klageänderung
العربية عربی الدعوى الجديدة

مترادف: دعوای طاری (در برخی اطلاقات) · متضاد: دعوای سابق

دعوی عادی حقوقی

دعوایی که در قالب تشریفات خاصِ دعاویِ تجاری یا دعاویِ خاصِ دیگر نبوده و تابع قواعد عمومی آیین دادرسی مدنی است.

English انگلیسی Ordinary action / Ordinary suit
Français فرانسوی Action ordinaire
Deutsch آلمانی Ordentliche Klage
العربية عربی دعوى عادیة

مترادف: دعوای عمومی · متضاد: دعوای تجاری، دعوای اختصاصی

دلیل جدید حقوقی

دلیلی که پس از ختم دادرسی یا در مرحله تجدیدنظر ارائه می‌شود و در مرحله بدوی ارائه نشده است.

English انگلیسی New evidence, Fresh evidence
Français فرانسوی Preuve nouvelle
Deutsch آلمانی Neuer Beweis
العربية عربی الدلیل الجدید

مترادف: دلیل نو · متضاد: دلیل سابق

رویه عادی حقوقی

رویه‌ای که از آراء مکرر و مشابه دادگاه‌ها در موضوعات واحد بدون الزام قانونیِ مطلق ناشی می‌شود.

English انگلیسی Ordinary precedent, Case law
Français فرانسوی Jurisprudence constante
Deutsch آلمانی Ständige Rechtsprechung
العربية عربی الاجتهاد القضائي العادي

مترادف: رویه قضایی · متضاد: رویه اصراری، رویه لازم‌الاتباع

سرقت عادی حقوقی

ربودن مال متعلق به غیر به طور پنهانی که فاقد شرایط حد (سرقت حدی) باشد.

English انگلیسی Simple Theft, Petty Larceny
Français فرانسوی Vol simple
Deutsch آلمانی Einfacher Diebstahl
العربية عربی السرقة التعزیریة

مترادف: سرقت تعزیری · متضاد: سرقت حدی

سفیر عادی حقوقی

مأمور سیاسی با درجه‌ی پایین‌تر از سفیر کبیر که ریاست هیأت نمایندگی را در موارد خاص بر عهده دارد.

English انگلیسی Envoy / Minister resident
Français فرانسوی Envoyé
Deutsch آلمانی Gesandter
العربية عربی سفیر عادی

مترادف: فرستاده سیاسی · متضاد: سفیر کبیر

ضروری دین حقوقی

امری که از مسلماتِ دین اسلام است و انکارِ آن به گونه‌ای که مستلزمِ تکذیبِ پیامبر (ص) باشد، موجبِ کفر است.

English انگلیسی Essential of religion
Français فرانسوی Dogme essentiel de la religion
Deutsch آلمانی Religiöses Dogma
العربية عربی ضروري الدین

مترادف: بدیهیات دینی · متضاد: غیرضروریات دین

ضمان دینی حقوقی

تعهد به پرداخت دینِ دیگری که بر ذمه‌ی مدیون اصلی است و با انتقال آن به ذمه‌ی ضامن، مدیون اصلی بری می‌شود (ضمان نقل ذمه).

English انگلیسی Transfer of debt, Debt guarantee
Français فرانسوی Transfert de dette, Garantie de dette
Deutsch آلمانی Schuldübernahme
العربية عربی ضمان الدَّین، نقل الذمة

مترادف: ضمان نقل ذمه · متضاد: ضمان ضمیمه (ضمان ضم ذمه به ذمه)

محل تادیه حقوقی

مکان جغرافیایی یا حقوقی که تعهد باید در آنجا ایفا شود (ماده ۲۸۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Place of performance
Français فرانسوی Lieu de paiement
Deutsch آلمانی Erfüllungsort
العربية عربی مکان الوفاء

مترادف: مکان پرداخت

مدیر عامل حقوقی

بالاترین مقام اجرایی شرکت که توسط هیئت مدیره انتخاب می‌شود و مسئولیت اداره امور جاری شرکت را بر عهده دارد (ماده ۱۲۴ لایحه اصلاحی قانون تجارت).

English انگلیسی Managing Director, CEO
Français فرانسوی Directeur général
Deutsch آلمانی Geschäftsführer, Vorstandsvorsitzender
العربية عربی المدير التنفيذي

مترادف: رئیس اجرایی

مدیرتصفیه حقوقی

شخصی که از سوی دادگاه یا قانون برای اداره و تصفیه اموال تاجر ورشکسته تعیین می‌شود.

English انگلیسی Liquidator, Trustee in bankruptcy
Français فرانسوی Liquidateur
Deutsch آلمانی Insolvenzverwalter
العربية عربی مصفّی، مدیر التفلیسة

مترادف: مدیر تصفیه

مدیرمسیول حقوقی

شخصی که از سوی صاحب امتیاز به هیأت نظارت بر مطبوعات معرفی می‌شود و مسئولیت کلیه مطالب مندرج در نشریه و پاسخگویی در برابر مراجع قضایی را بر عهده دارد.

English انگلیسی Managing Editor / Editor-in-Chief
Français فرانسوی Directeur de la publication
Deutsch آلمانی Verantwortlicher Redakteur
العربية عربی مدیر التحریر المسؤول

مترادف: مدیر نشریه

ودیعه گیر حقوقی

شخصی که مالی را به عنوان امانت از دیگری دریافت می‌کند.

English انگلیسی Depositary
Français فرانسوی Dépositaire
Deutsch آلمانی Verwahrer
العربية عربی المُودَع عنده

مترادف: ودیع، امانت‌دار · متضاد: ودیعه‌گذار، ودعی

وصیت عهدی حقوقی

وصیتی که به موجب آن شخصی یک یا چند نفر را برای اداره امور یا تصرفات دیگر پس از مرگ خود مأمور می‌کند.

English انگلیسی Testamentary guardianship, Executorship
Français فرانسوی Mandat posthume
Deutsch آلمانی Testamentsvollstreckung
العربية عربی الوصیة العهدیة

مترادف: ایصاء · متضاد: وصیت‌تملیکی

آزادی مذهب حقوقی

حقِ انتخابِ دین و انجامِ مناسکِ دینی در چارچوبِ قانون.

English انگلیسی Freedom of religion
Français فرانسوی Liberté de religion
Deutsch آلمانی Religionsfreiheit
العربية عربی حریة الأدیان، حریة التدین

مترادف: آزادی دینی · متضاد: اجبار مذهبی، سرکوب دینی

آزادی مسکن حقوقی

مصونیتِ محلِ سکونتِ اشخاص از ورودِ غیرقانونی و تفتیش.

English انگلیسی Inviolability of the home
Français فرانسوی Inviolabilité du domicile
Deutsch آلمانی Unverletzlichkeit der Wohnung
العربية عربی حرمة المسکن

مترادف: حرمت مسکن · متضاد: ورود غیرقانونی، تفتیش منزل

آزادی موقت حقوقی

قراری که به موجبِ آن متهم در جریانِ تحقیقاتِ مقدماتی یا دادرسی، با تودیعِ تأمینِ کیفری از بازداشتِ موقت آزاد می‌شود.

English انگلیسی Provisional release, Bail
Français فرانسوی Mise en liberté provisoire
Deutsch آلمانی Vorläufige Freilassung
العربية عربی الإفراج المؤقت

مترادف: آزادی به قیدِ تأمین · متضاد: بازداشتِ موقت، حبس

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین