Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «ای»

حق ایصاء حقوقی

حقِ شخص برای وصیت کردن و تعیین تکلیف اموال یا امور پس از مرگ.

English انگلیسی Right of testamentary disposition
Français فرانسوی Droit de tester
Deutsch آلمانی Testierfreiheit
العربية عربی حق الإيصاء

مترادف: حق وصیت

حق ولایت حقوقی

قدرت قانونیِ پدر و جد پدری برای اداره امور مالی و غیرمالی صغیر یا محجور.

English انگلیسی Guardianship, Paternal power
Français فرانسوی Puissance paternelle, Tutelle
Deutsch آلمانی Vormundschaft, Elterliche Sorge
العربية عربی الولایة

مترادف: سرپرستی قانونی

خطای محض حقوقی

حالتی که مرتکب نه قصد رفتار را دارد و نه قصد نتیجه را (یا در خواب و بیهوشی مرتکب شود).

English انگلیسی Accidental (homicide)
Français فرانسوی Homicide par imprudence
Deutsch آلمانی Versehentliche Tötung
العربية عربی خطأ محض

مترادف: خطای صرف · متضاد: عمد، شبه‌عمد

دون پایه حقوقی

دارای رتبه، درجه یا جایگاه پایین‌تر اداری یا اجتماعی.

English انگلیسی Low-ranking, Junior
Français فرانسوی De rang inférieur, Subalterne
Deutsch آلمانی Untergeordnet, Nachrangig
العربية عربی دانی الرتبة، منخفض الدرجة

مترادف: پایین‌رتبه، مادون · متضاد: عالی‌رتبه، بلندپایه

رای بدوی حقوقی

رأیی که در مرحله نخستین رسیدگی توسط دادگاه بدوی صادر می‌شود و هنوز قطعی نشده است.

English انگلیسی First instance judgment / Trial court judgment
Français فرانسوی Jugement de première instance
Deutsch آلمانی Erstinstanzliches Urteil
العربية عربی الحکم الابتدائي

مترادف: حکم بدوی · متضاد: رأی قطعی، رأی تجدیدنظر

رای جزیی حقوقی

رأیی که داور در خصوص بخشی از خواسته یا برخی از مسائل مطروحه پیش از صدور رأی نهایی صادر می‌کند.

English انگلیسی Partial Award
Français فرانسوی Sentence partielle
Deutsch آلمانی Teil-Schiedsspruch
العربية عربی حكم جزئي

مترادف: رأی بخشی · متضاد: رأی نهایی

رای داور حقوقی

تصمیم نهایی یا موقت داور در خصوص اختلاف ارجاع شده که برای طرفین لازم‌الاجراست.

English انگلیسی Arbitral Award
Français فرانسوی Sentence arbitrale
Deutsch آلمانی Schiedsspruch
العربية عربی حكم التحكيم

مترادف: حکم داوری

رد وصایت حقوقی

خودداریِ وصی از پذیرشِ سمتِ وصایت پس از فوتِ موصی.

English انگلیسی Refusal of executorship, Renunciation of will
Français فرانسوی Renonciation à l'exécuteur testamentaire
Deutsch آلمانی Ablehnung der Testamentsvollstreckung
العربية عربی ردّ الوصایة

مترادف: استعفایِ وصی · متضاد: قبولِ وصایت

صدور رای حقوقی

اعلامِ رسمیِ تصمیمِ نهاییِ دادگاه در قالبِ سندِ مکتوب (دادنامه) پس از ختمِ رسیدگی.

English انگلیسی Rendering a judgment, Passing a sentence
Français فرانسوی Rendu du jugement
Deutsch آلمانی Urteilsverkündung
العربية عربی إصدار الحکم

مترادف: انشای رای

عرف شایع حقوقی

عرفی که در میان مردم رواجِ بسیار دارد و اکثر افراد جامعه به آن عمل می‌کنند، هرچند ممکن است الزام قانونی نداشته باشد.

English انگلیسی Common usage, Prevailing custom
Français فرانسوی Usage courant, Pratique répandue
Deutsch آلمانی Üblicher Brauch, Weit verbreitete Sitte
العربية عربی العُرف الشائع

مترادف: عرف متداول، رویه معمول · متضاد: عرف متروک

عقد جایز حقوقی

عقدی که هر یک از طرفین می‌تواند هر زمان که بخواهد آن را فسخ کند.

English انگلیسی Voidable contract (در برخی سیاق‌ها) / Revocable contract
Français فرانسوی Contrat révocable
Deutsch آلمانی Widerruflicher Vertrag
العربية عربی العقد الجائز

مترادف: عقد قابل فسخ · متضاد: عقد لازم

قصد بایع حقوقی

اراده و تصمیمِ فروشنده برای انتقالِ مالکیتِ مبیع در قبالِ ثمن.

English انگلیسی Seller's intent, Vendor's intent
Français فرانسوی Intention du vendeur
Deutsch آلمانی Verkaufsabsicht
العربية عربی قصد البائع

مترادف: اراده‌ی فروشنده · متضاد: قصدِ مشتری

نمایندگی حقوقی

رابطه‌ای حقوقی که به موجب آن شخصی (نماینده) مجاز است به نام و حساب دیگری (اصیل) عمل حقوقی انجام دهد.

English انگلیسی Agency, Representation
Français فرانسوی Représentation
Deutsch آلمانی Stellvertretung
العربية عربی نیابة، وکالة

مترادف: وکالت، نیابت · متضاد: اصالت

کپی رایت حقوقی

حق انحصاری پدیدآورنده برای تکثیر، نشر و بهره‌برداری از اثر ادبی یا هنری.

English انگلیسی Copyright
Français فرانسوی Droit d'auteur
Deutsch آلمانی Urheberrecht
العربية عربی حق التألیف

مترادف: حق مؤلف · متضاد: مالکیت عمومی (Public Domain)

ابرام رای حقوقی

تصمیمی که دیوان عالی کشور در صورت تشخیص صحت و انطباق رأی با موازین قانونی یا شرعی اتخاذ کرده و آن را تأیید می‌کند.

English انگلیسی Affirmation of judgment / Upholding
Français فرانسوی Confirmation
Deutsch آلمانی Bestätigung des Urteils
العربية عربی تأیید الحکم / إبرام الحکم

مترادف: تأیید رأی، استوار کردن رأی · متضاد: نقض رأی

ابرای ذمه حقوقی

اسقاط حقِ طلبکار نسبت به دینِ بدهکار به اراده‌ی خود.

English انگلیسی Remission of debt, Release
Français فرانسوی Remise de dette
Deutsch آلمانی Forderungserlass
العربية عربی إبراء الذمة

مترادف: بخشش دین، ابراء · متضاد: مطالبه دین، وفای به عهد

اجرای ثبت حقوقی

فرآیند اداری در سازمان ثبت اسناد و املاک که به منظور وصول مطالباتِ مندرج در اسناد رسمی یا اسناد لازم‌الاجرا انجام می‌شود.

English انگلیسی Registration Enforcement / Enforcement of Notarial Deeds
Français فرانسوی Exécution forcée administrative
Deutsch آلمانی Zwangsvollstreckung durch das Grundbuchamt
العربية عربی التنفیذ العقاری

مترادف: دایره اجرای ثبت · متضاد: اجرای احکام دادگستری

اجرای حبس حقوقی

به مرحله عمل درآوردن حکم قطعی دادگاه مبنی بر سلب آزادی و زندانی کردن محکوم‌علیه.

English انگلیسی Execution of imprisonment, Enforcement of a prison sentence
Français فرانسوی Exécution de la peine d'emprisonnement
Deutsch آلمانی Vollstreckung der Freiheitsstrafe
العربية عربی تنفيذ العقوبة السالبة للحرية، تنفيذ السجن

مترادف: زندانی کردن، اعمال حبس · متضاد: آزادی محکوم‌علیه، تعلیق اجرای مجازات

اجرای حکم حقوقی

مرحله‌ای که در آن مفادِ حکمِ قطعیِ دادگاه با ابزارِ قانونی و توسطِ مأمورینِ اجرا به مرحلهٔ عمل درمی‌آید.

English انگلیسی Execution of judgment, Enforcement
Français فرانسوی Exécution forcée
Deutsch آلمانی Zwangsvollstreckung
العربية عربی تنفیذ الحکم

مترادف: اجرای حکم · متضاد: توقف اجرا

ادعای جعل حقوقی

ادعای عدم اصالت سند یا انتساب آن به شخصی غیر از صاحب اصلی آن (ماده ۲۱۹ قانون آیین دادرسی مدنی).

English انگلیسی Allegation of Forgery
Français فرانسوی Allégation de faux
Deutsch آلمانی Fälschungseinrede
العربية عربی ادعاء التزویر

مترادف: انکار و تردید (در برخی جهات)، تزویر · متضاد: تصدیق سند

ادم ربایی حقوقی

ربودن، جابجا کردن یا مخفی کردن شخصی به زور، تهدید یا فریب برخلاف میل او (ماده ۶۲۱ قانون مجازات اسلامی).

English انگلیسی Kidnapping, Abduction
Français فرانسوی Enlèvement, Ravissement
Deutsch آلمانی Menschendiebstahl, Entziehung Minderjähriger
العربية عربی خطف، اختطاف

مترادف: ربودن انسان، اختطاف · متضاد: رهاسازی، آزادی

ارش جزایی حقوقی

مبلغی که به عنوان جبران خسارتِ بدنی یا نقص عضو، در مواردی که دیه مقدر ندارد، توسط قاضی تعیین می‌شود.

English انگلیسی Penal compensation, Arsh
Français فرانسوی Indemnité pénale (Arsh)
Deutsch آلمانی Strafschadensersatz (Arsh)
العربية عربی أرش الجناية

مترادف: دیه غیرمقدر · متضاد: دیه مقدر

اصل برایت حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن، وضعیتِ پیشینِ عدمِ مسئولیت یا عدمِ مالکیت، تا زمانِ اثباتِ خلافِ آن، باقی فرض می‌شود.

English انگلیسی Presumption of innocence
Français فرانسوی Présomption d'innocence
Deutsch آلمانی Unschuldsvermutung
العربية عربی أصل البراءة

مترادف: اصل عدم · متضاد: اصل اشتغال

اصلاح رای حقوقی

تصحیح اشتباهات در محاسبه، نگارش یا سایر خطاهای آشکار در متن رأی که بدون تغییر در ماهیت آن صورت می‌گیرد.

English انگلیسی Correction of judgment
Français فرانسوی Rectification d'un jugement
Deutsch آلمانی Berichtigung des Urteils
العربية عربی تصحیح الحکم

مترادف: تصحیح رأی

امین غایب حقوقی

شخصی که از سوی دادگاه برای اداره اموال غایب مفقودالاثر تعیین می‌شود.

English انگلیسی Curator of an absentee's estate
Français فرانسوی Administrateur des biens de l'absent
Deutsch آلمانی Abwesenheitspfleger
العربية عربی أمین الغائب

مترادف: مدیر اموال غایب

اولیای دم حقوقی

کسانی که حق قصاص نفس یا عضو را دارند و شامل ورثه مقتول (به جز زوج و زوجه) می‌شوند (ماده ۳۵۱ قانون مجازات اسلامی).

English انگلیسی Heirs of the victim, Next of kin (in context of qisas)
Français فرانسوی Ayants droit de la victime
Deutsch آلمانی Erben des Opfers (im Kontext der Qisas)
العربية عربی أولیاء الدم

مترادف: صاحبان حق قصاص · متضاد: جانی

بایع شرطی حقوقی

فروشنده‌ای که در عقد بیع، شرطی (معمولاً حق فسخ در صورت بازگرداندن ثمن) برای خود یا دیگری قرار می‌دهد.

English انگلیسی Conditional seller
Français فرانسوی Vendeur à réméré
Deutsch آلمانی Verkäufer mit Rückkaufsrecht
العربية عربی البائع فی بیع الخیار

مترادف: فروشنده شرطی · متضاد: مشتری شرطی

برایت ذمه حقوقی

پاک شدن ذمه شخص از دین یا تعهد مالی در برابر دیگری.

English انگلیسی Discharge of Liability, Exoneration
Français فرانسوی Libération de dettes
Deutsch آلمانی Schuldbefreiung
العربية عربی براءة الذمة

مترادف: فراغ ذمه · متضاد: اشتغال ذمه

بنای عقلا حقوقی

روش و شیوه‌ای که خردمندان در زندگی اجتماعی خود برای تنظیم روابطشان به کار می‌گیرند و مورد تأیید شارع یا قانون‌گذار است.

English انگلیسی Rational practice, Reasonable expectation
Français فرانسوی Pratique rationnelle
Deutsch آلمانی Vernunftgemäße Praxis
العربية عربی بناء العقلاء

مترادف: سیره عقلا · متضاد: سیره غیرعقلایی

تصحیح رای حقوقی

اقدام دادگاه صادرکننده رأی برای رفع سهو قلم یا اشتباهات مادی در متن رأی، بدون تغییر در ماهیت آن.

English انگلیسی Correction of judgment
Français فرانسوی Rectification d'arrêt/jugement
Deutsch آلمانی Berichtigung des Urteils
العربية عربی تصحیح الحکم

مترادف: اصلاح رأی · متضاد: نقض رأی، تغییر ماهوی رأی

تفسیرغایی حقوقی

تفسیری که بر هدف، روح و غایت قانون (فلسفه وضع قانون) تمرکز دارد تا معنای آن را در شرایط کنونی دریابد.

English انگلیسی Teleological interpretation
Français فرانسوی Interprétation téléologique
Deutsch آلمانی Teleologische Auslegung
العربية عربی التفسیر الغائی

مترادف: تفسیر غایت‌گرا، تفسیر هدف‌شناسانه · متضاد: تفسیر لفظی

جرم خطایی حقوقی

جرمی که ناشی از بی‌احتیاطی، بی‌مبالاتی، عدم مهارت یا عدم رعایت نظامات دولتی است و فاقد قصد مجرمانه (سوءنیت) است.

English انگلیسی Fault-based crime, Negligent crime
Français فرانسوی Infraction non intentionnelle
Deutsch آلمانی Fahrlässigkeitsdelikt
العربية عربی الجریمة الخطئیة

مترادف: جرم غیرعمدی · متضاد: جرم عمدی

جزای نقدی حقوقی

پرداخت مبلغی پول به نفع دولت به عنوان مجازات تعزیری.

English انگلیسی Fine (Discretionary)
Français فرانسوی Amende (discrétionnaire)
Deutsch آلمانی Geldstrafe
العربية عربی الغرامة المالیة

مترادف: جریمه نقدی · متضاد: دیه (که ماهیت جبران خسارت دارد)

حکم برایت حقوقی

رأیی که دادگاه کیفری در صورت عدم احراز مجرمیت متهم صادر می‌کند.

English انگلیسی Acquittal فرansوی: Acquittement (در جناحی)، Relaxe (در جنحه/خلاف)
Deutsch آلمانی Freispruch
العربية عربی حكم البراءة

مترادف: رأی بی‌گناهی، قرار منع تعقیب (از جهت نتیجه کلی، ولی ماهیت متفاوت دارد) · متضاد: حکم محکومیت

خطای شخصی حقوقی

خطایی که ناشی از ویژگی‌های اخلاقی یا رفتاری کارمند دولت است و او را شخصاً مسئول جبران خسارت می‌کند.

English انگلیسی Personal fault
Français فرانسوی Faute personnelle
Deutsch آلمانی Persönliches Verschulden
العربية عربی الخطأ الشخصی

مترادف: تقصیر شخصی · متضاد: خطای مرفقی

خطای شغلی حقوقی

تخلف از نظامات یا استانداردهای حرفه‌ای که منجر به خسارت یا جرم شود.

English انگلیسی Professional negligence, Occupational error
Français فرانسوی Faute professionnelle
Deutsch آلمانی Beruflicher Fehler, Berufspflichtverletzung
العربية عربی الخطأ المهنی

مترادف: قصورِ حرفه‌ای، تقصیرِ شغلی · متضاد: رعایتِ نظاماتِ حرفه‌ای

خطای پزشک حقوقی

ارتکاب فعل یا ترک فعلی توسط پزشک که برخلاف موازین علمی، فنی و نظامات دولتی باشد و موجب صدمه به بیمار گردد.

English انگلیسی Medical error
Français فرانسوی Erreur médicale
Deutsch آلمانی Ärztlicher Fehler
العربية عربی الخطأ الطبي

مترادف: تقصیر پزشکی · متضاد: صواب پزشکی، رعایت موازین

رای عمومی حقوقی

تصمیمی قضایی که توسط هیئت عمومی دیوان عالی کشور یا هیئت عمومی دیوان عدالت اداری صادر می‌شود و برای تمامی مراجع قضایی و اداری لازم‌الاتباع است.

English انگلیسی Precedent, Binding Precedent
Français فرانسوی Arrêt de principe, Jurisprudence
Deutsch آلمانی Grundsatzurteil, Präzedenzfall
العربية عربی القرار القضائي الملزم، السابقة القضائية

مترادف: رای وحدت رویه · متضاد: رای موردی

رای متعدد حقوقی

آرایی که در پرونده‌های مشابه توسط دادگاه‌های مختلف صادر می‌شود و فاقد وحدت رویه است.

English انگلیسی Conflicting judgments, Divergent decisions
Français فرانسوی Décisions contradictoires
Deutsch آلمانی Widersprüchliche Urteile
العربية عربی أحكام متضاربة، قرارات متعددة

مترادف: آرای متهافت · متضاد: رای وحدت رویه

رای کیفری حقوقی

تصمیم نهایی دادگاه در امور کیفری که می‌تواند به صورت قرار (مانند قرار منع تعقیب) یا حکم (مانند حکم محکومیت یا برائت) باشد.

English انگلیسی Criminal Decision / Judgment
Français فرانسوی Décision pénale
Deutsch آلمانی Strafgerichtliche Entscheidung
العربية عربی القرار الجزائی / الحکم الجزائی

مترادف: تصمیم قضایی کیفری · متضاد: رأی حقوقی

رشد جزایی حقوقی

سنی که فرد در آن به بلوغِ عقلی و درکِ ماهیتِ جرم و مجازات می‌رسد و مسئولیتِ کیفریِ کامل می‌یابد.

English انگلیسی Criminal maturity, Age of criminal responsibility
Français فرانسوی Majorité pénale
Deutsch آلمانی Strafmündigkeit
العربية عربی البلوغ الجزائي

مترادف: بلوغ کیفری · متضاد: عدم رشد جزایی، صغر

رهن قضایی حقوقی

رهنی که به موجب حکم دادگاه و برای تأمین خواسته یا اجرای حکم بر اموال مدیون ایجاد می‌شود.

English انگلیسی Judicial pledge, Judicial mortgage
Français فرانسوی Hypothèque judiciaire
Deutsch آلمانی Gerichtliches Pfandrecht
العربية عربی رهن قضائي

مترادف: بازداشت اموال · متضاد: رهن قراردادی

شرط بنایی حقوقی

شرطی که در متنِ قرارداد ذکر نشده اما عقد بر مبنای آن واقع شده است.

English انگلیسی Implicit condition (based on prior agreement)
Français فرانسوی Condition tacite (fondée sur un accord préalable)
Deutsch آلمانی Stillschweigende Bedingung
العربية عربی الشرط البنائی

مترادف: شرط ضمنی (در برخی کاربردها) · متضاد: شرط صریح

شورای بخش حقوقی

نهادی محلی و انتخابی در سطح بخش برای پیشبرد امور عمرانی و رفاهی.

English انگلیسی District Council
Français فرانسوی Conseil de canton
Deutsch آلمانی Gemeindeverbandsrat / Bezirksrat
العربية عربی مجلس الناحية / مجلس القضاء

مترادف: شورای اسلامی بخش

شورای پول حقوقی

اختصار رایج برای شورای پول و اعتبار، نهاد سیاستگذاری پولی و بانکی کشور.

English انگلیسی Money and Credit Council
Français فرانسوی Conseil de la monnaie et du crédit
Deutsch آلمانی Geld- und Kreditrat
العربية عربی مجلس النقد والاعتبار

مترادف: شورای پول و اعتبار

طلاق باین حقوقی

طلاقی که در آن شوهر حق رجوع به همسر در زمان عده را ندارد.

English انگلیسی Irrevocable divorce
Français فرانسوی Divorce irrévocable
Deutsch آلمانی Unwiderrufliche Scheidung
العربية عربی الطلاق البائن

مترادف: طلاق غیرقابل رجوع · متضاد: طلاق رجعی

عرف قضایی حقوقی

رویه‌ای که قضات در صدور آراء خود به طور مستمر و یکسان در موارد مشابه به کار می‌گیرند و به نوعی منبعِ تفسیرِ قانون است.

English انگلیسی Judicial precedent, Case law, Judicial practice
Français فرانسوی Jurisprudence, Pratique judiciaire
Deutsch آلمانی Rechtsprechung, Gerichtspraxis
العربية عربی العُرف القضائی، الاجتهاد القضائی

مترادف: رویه قضایی

عقد رضایی حقوقی

عقدی که با توافق و تراضی طرفین منعقد می‌شود و نیازی به تشریفات خاص یا قبض ندارد.

English انگلیسی Consensual contract
Français فرانسوی Contrat consensuel
Deutsch آلمانی Konsensualvertrag
العربية عربی العقد الرضائی

مترادف: عقد توافقی · متضاد: عقد عینی، عقد تشریفاتی

عقودرضایی حقوقی

قراردادهایی که صرفاً با توافق و تراضی طرفین (ایجاب و قبول) منعقد می‌شوند و نیازی به تشریفات یا قبض ندارند.

English انگلیسی Consensual contracts
Français فرانسوی Contrats consensuels
Deutsch آلمانی Konsensualverträge
العربية عربی العقود الرضائیة

متضاد: عقود تشریفاتی، عقود عینی

عکس هوایی حقوقی

تصاویر اخذ شده از سطح زمین توسط هواپیما یا ماهواره که به عنوان ادله اثبات سابقه احیا در مراجع قضایی استفاده می‌شود.

English انگلیسی Aerial photograph
Français فرانسوی Photographie aérienne
Deutsch آلمانی Luftbild
العربية عربی صورة جویة

مترادف: عکس‌های ماهواره‌ای (در معنای عام)

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین