Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
ADMIN_GENERAL

رأی شماره ۲۰۹۲۲۸۷ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع «ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مبنی بر تأیید پیشنهاد قبلی ایجاد محدودیت ثبت درخواست برای کاربران عمومی طی دوره زمانی ده روزه از یک دستگاه در سامانه انتشار و

سبدِ من

#وزارت_فرهنگ_و_ارشاد_اسلامی #هیأت_عمومی_دیوان #دیوان_عدالت_اداری #دسترسی_آزاد #اطلاعات #عدالت #فرهنگ #رسیدگی #مؤسسه_عمومی #نظام_اداری #قانون_دیوان_عدالت_اداری #شاکی #قانون_اساسی #اعتراض #شورای_عالی_اداری #مجازات #مقرره #شهروند #حق_دسترسی_به_اطلاعات #تشخیص #اجازه #شهروندی #وحدت_رویه #حقوق #سیاست‌های_کلی #حقوق_شهروندی #اطلاعات_مورد_نیاز #جمهوری #صورتجلسه #اطلاعات_کاربر #مالکیت_فکری #لایحه #دبیر #خدمات_عمومی #نیروی_انسانی #جرم #تعقیب_کیفری #منابع_انسانی #مخاطب #آسیب‌پذیر #وزارت_فرهنگ #تأیید #ارشاد #زمان #ابطال #صورت #تبعیض #ایرانی #موعد #ماه

خلاصه

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی علیه مصوبه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات شکایت کرد. اختلاف بر سر تعیین سقف مجاز برای ارسال درخواست اطلاعات توسط شهروندان به یک سازمان است. دیوان عدالت اداری به بررسی حدود اختیارات کمیسیون در وضع قاعده پرداخت.

اصلِ حقوقی: کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات حق ندارد با تعیین سقف برای درخواست‌ها، حقوق شهروندی و تکالیف قانونی مؤسسات را محدود کند.

مستند: قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

کلیدواژه‌ها: دسترسی آزاد به اطلاعات، حق شهروندی، کمیسیون انتشار اطلاعات، محدودیت درخواست، مصوبه دولتی

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

تاریخ: 1403/08/29 مرجع: هیئت عمومی دیوان عدالت اداری
تاریخ دادنامه: ۱۴۰۳/۰۸/۲۹ شماره دادنامه: ۱۴۰۳۳۱۳۹۰۰۰۲۰۹۲۲۸۷ شماره پرونده: ۰۲۰۸۰۵۷ مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری شاکی: آقای … شکایت: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی موضوع شکایت و خواسته: ابطال ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که: "تصویب ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه كمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ برخلاف اختیارات قانونی كمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات است به این شرح كه درماده ۸ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب ۱۳۸۸ مجمع تشخیص مصلحت نظام كه مقررگردیده است: «مؤسسه عمومی یا خصوصی باید به درخواست دسترسی به اطلاعات در سریع ترین زمان ممكن پاسخ دهد و در هر صورت مدت زمان پاسخ نمی تواند حداكثر بیش از ده روز از زمان دریافت درخواست باشد...» ولی در مصوبه مورد اعتراض، كمیسیون شهروندان را موظف نموده است كه در مدت ده روز فقط اجازه ارسال دو عدد درخواست به یك اداره و سازمان و مؤسسات را دارند که باعث محدود نمودن دایره اختیارات قانونی و در نتیجه تضییع حق وحقوق شهروندی گردیده است که دراجرای اختیارات حاصله از اصل یکصد و هفتاد قانون اساسی شایسته ابطال م. ب.. بخشنامه و آیین نامه امكان توسیع یا تضییق حدود و ثغور قانونی را نداشته و نمی تواند ایجاد قاعده نماید مصوبه نباید با نظرمقنن و اهداف عالیه قانونگذار تضاد و مخلافتی داشته باشد اما مشاهده می گردد كه در تصویب ردیف دوم جلسه ۲۷ كمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات تضادی بارز با قانون وجود دارد. همچنین مصوبه مورد اعتراض برخلاف تبصره ۲ ماده ۱۸و بند (الف) ماده ۲۲ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات كه مقرر شده «مصوبه كمیسیون پس از تأیید رئیس جمهور لازم الاجرا خواهد بود» م. ب.. با عنایت به مواد ۵، ۸، ۱۰، ۱۱ و ۲۲ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب ۱۳۸۸ تأكیداً به آرای وحدت رویه شماره ۱۴۰۰۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۷۳۸ مورخ ۲۲/۳/۱۴۰۰، و ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۱۲۵۶ مورخ ۱۲/۷/۱۴۰۱ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری جهت ارسال درخواست شهروندان به ادارات و سازمان های دولتی و خصوصی قانونگذار حداكثر مدت زمان پاسخ گویی ادارات و مؤسسات به شهروندان ده روز تعیین تكلیف نموده است در حالی که مصوبه مورد شکایت ثبت درخواست بیشتر از دو عدد درخواست برای یك دستگاه و سازمان در مدت ۱۰ روز برخلاف اختیارات قانونی است كه مصوبه مذکور فاقد وجاهت و اعتبار است. مستنداً به بند ۴ ماده ۱ و بندهای ۳، ۴ و ۶ ذیل ماده ۲ و بند ۳ ماده ۴ و بندهای ۱،۹ و ۳ ماده ۸ مصوبه جلسه شماره ۱۷۸ مورخ ۹/۱۱/۱۳۹۵ شورای عالی اداری كشور به منظور رفع تبعیض وایجاد نظام اداری پاسخگو و با هدف بهبود و ارتقای سطح حقوق شهروندی، بهره مندی از ظرفیت های ایجاد شده، تسهیل درتحقق اهداف سیاست های كلی نظام اداری وتحت عنوان رعایت حقوق شهروندی در نظام اداری مصوبه ابلاغی صدرالذكر شورای عالی اداری كشور جهت ارسال درخواست اطلاعات مورد نیاز شهروندان محدودیتی در تعداد ثبت درخواست ها درمدت زمان ده روز از یك دستگاه و سازمان ها و ادارات ایجاد ننموده است. قابل ذكر است كه برحسب ماده ۱۰ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ واصل ۳۶ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اختیار وضع مقرره ای درخصوص هرگونه محدودیت و مجازات منحصراً در اختیار مجلس است. تاكیداً به مواد ۱۲، ۱۳، ۳۴، ۳۶، ۸۰ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی ۱۴۰۲ ابطال ردیف دوم مصوبه جلسه ۲۷ كمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ از روز تصویب م. ا.." متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است: " «صورتجلسه» بیست و هفتمین جلسه كمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ ............... مصوبات ...................... تأیید پیشنهاد قبلی ایجاد محدودیت ثبت درخواست برای کاربران عمومی طی دوره زمانی ده روز از یک دستگاه در سامانه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات (کاربر می تواند طی ۱۰ روز فقط دو درخواست برای یک دستگاه ثبت نماید.»" در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی و مالکیت فکری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به موجب لایحه شماره ۱۱۲۵۷۰/۱۴۰۳ مورخ ۵/۲/۱۴۰۳ نامه شماره ۱۱۱۹۱۹/۱۴۰۳ مورخ ۴/۲/۱۴۰۳ دبیر کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را ارسال کرده که متن آن به شرح زیر است: "ب. ت. ب. این که بر اساس قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب ۱۳۸۷، هر شهروند ایرانی حق دسترسی به اطلاعات موجود در مؤسسات عمومی و مؤسسات خصوصی ارائه دهنده خدمات عمومی را دارد برخی از شهروندان گاهی اقدام به ثبت بیش از ۱۰۰ درخواست به صورت روزانه در سامانه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات می کردند که بررسی آنها و ارائه پاسخ متقاعدکننده به متقاضی، مستلزم وجود نیروی انسانی متخصص بوده و به امکانات و زمان بیشتری نیاز داشت و انباشت درخواست ها مانع از ارائه پاسخ مناسب به درخواست های سایر شهروندان می شد. از سوی دیگر، عدم ارائه پاسخ ظرف ۱۰ روز به درخواست های ثبت شده طبق قانون مذکور جرم بوده و قابل تعقیب کیفری است. در حالی که منابع انسانی و امکانات سازمانی مؤسسات مخاطب درخواست ها، محدود بوده و هنوز آمادگی لازم و کافی در آنها برای رعایت الزامات این قانون ایجاد نشده است لیکن برخی از کاربران تعمداً با تکرار درخواست های مشابه موجب افزایش آماری عملکرد مؤسسات شده و چون پاسخ در موعد مقرر ثبت نمی شد اقدام به اعتراض می کردند و این شیوه فرآیند پاسخگویی دقیق را آسیب پذیر کرده بود به همین دلیل کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات برای استفاده از امکانات موجود جهت پاسخ بدون تبعیض و یکسان به درخواست های همه شهروندان و ممانعت از این که تعدد درخواست های یکی از شهروندان باعث محروم شدن سایرین از دریافت اطلاعات در موعد مقرر زمانی شود توصیه کرده است تا در مقام عمل و اجرا هر ۱۰ روز بررسی دو درخواست و هر ماه بررسی شش درخواست از هر شهروند نسبت به یک دستگاه و مؤسسه مبنا قرار گیرد و درخواست های شهروندان بر این اساس نوبت بندی و رسیدگی شوند. در برخی کشورهای دنیا، در ماه دو درخواست از هر متقاضی رسیدگی می شود. بر این اساس، کمیسیون صرفاً در مقام استفاده معقول و غیرتبعیض آمیز از ظرفیت های سازمانی و اداری مؤسسات مشمول قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات، این تدابیر اجرایی را اتخاذ کرده است و در مقام وضع قاعده کلی یا الزام آور نبوده است و به تدریج و پس از ارزیابی شرایط ممکن است به تعداد درخواست های قابل رسیدگی افزوده شود." هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۲۹/۸/۱۴۰۳ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است. رأی هیأت عمومی مطابق ماده ۲ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب سال ۱۳۸۷ هر شخص ایرانی حق دسترسی به اطلاعات عمومی را دارد، مگر آن که قانون منع کرده باشد و به موجب ماده ۷ این قانون، مؤسسه عمومی نمی تواند از متقاضی دسترسی به اطلاعات هیچ گونه دلیل یا توجیهی جهت تقاضای وی مطالبه کند. همچنین براساس ماده ۸ قانون یادشده، مؤسسه عمومی یا خصوصی باید به درخواست دسترسی به اطلاعات در سریعترین زمان ممکن پاسخ دهد و در هر صورت مدت زمان پاسخ نمی تواند حداکثر بیش از ده روز از زمان دریافت درخواست باشد و این در حالی است که به موجب ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مبنی بر تأیید پیشنهاد قبلی ایجاد محدودیت ثبت درخواست برای کاربران عمومی طی دوره زمانی ده روزه از یک دستگاه در سامانه انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات، کاربر می تواند طی ۱۰ روز فقط دو درخواست برای یک دستگاه ثبت نماید. با عنایت به مراتب مذکور نظر به این که قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب سال ۱۳۸۷ محدودیتی درخصوص ثبت درخواست اشخاص ایجاد نکرده است، بنابراین ردیف دوم مصوبه بیست و هفتمین جلسه کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورخ ۱۰/۱۱/۱۴۰۱ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از حیث ایجاد محدودیت در ثبت درخواست، خارج از حدود اختیار و مغایر با قانون است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ از تاریخ تصویب ابطال می شود. این رأی براساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب ۱۰/۲/۱۴۰۲) در رسیدگی و تصمیمگیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ احمدرضا عابدی

موارد مرتبط 41

نظریات مشورتی 40

مواد مرتبط 1

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین