حدود مسئولیت دارندگان خودرو در قبال خسارات وارده به اشخاص ثالث

رأی دادگاه بدوی در این پرونده م. س. با وکالت م. م. به طرفیت 1- م. الف. 2- شرکت م. به مدیریت خ. ر. ا. هر دو با وکالت الف. ب. 3- ح. د. دادخواستی تسلیم نموده و اظهار داشته خواهان در مورخه 1392/4/27 در خیابان... در حال حرکت بوده که یک دستگاه وانت نیسان به رانندگی آقای ح. د. به مالکیت آقای م. الف. ضمن تصادف به خودرو خواهان خسارت وارد کرده که در شورای حل اختلاف با تأمین دلیل میزان خسارت مشخص گردیده و محکومیت تضامنی خواندگان را به پرداخت خسارت وارده و تأخیر تأدیه و خسارت دادرسی را درخواست کرده است و تصویری از گزارش کارشناس تصادفات که مبین بی اختیاطی راننده نیسان و سند مالکیت خویش و نظر کارشناس شورای حل اختلاف را ضمیمه نموده است و اعلام کرده چون خودرو وی سواری سوزوکی و مدل 1391 بوده است ضمن ورود خسارت موجب کاهش قیمت خودرو هم شده است و محکومیت خوانده را به پرداخت مبلغ 92/000/000 ریال و خسارت دادرسی و تأخیر تأدیه را درخواست کرده که متعاقب صورت‌جلسه مورخه 1392/7/28 و استماع اظهارات متداعین موضوع به کارشناس محول گردیده تا نسبت به موضوع اظهارنظر نماید، که کارشناس محترم ضمن تشخیص ورود خسارت و تأیید خسارت مبلغ 55/000/000 ریال نیز به‌ عنوان کسر قیمت (افت قیمت) معین کرده است که مورد اعتراض راننده مقصر قرار گرفته است و علیرغم ارجاع موضوع به هیئت کارشناسی اقدامی از ناحیه معترض جهت واریز هزینه هیئت کارشناسی به عمل نیامده است بنابراین دادگاه ب. ت. ب. محتویات پرونده و اظهارات ماخوذه و اظهارنظر کارشناسی دعوی خواهان محمول به صحت تشخیص داده می‌شود و به استناد مواد 198 و 515 قانون آئین دادرسی مدنی و مواد 1 و 2 قانون مسئولیت منی و ماده 331 قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده سوم (ح. د.) به پرداخت 92/000/000 ریال خسارت وارده از حیث هزینه تعمیرات و بازسازی و کسر قیمت و نیز پرداخت 3/400/000 ریال حق‌الوکاله وکیل و پرداخت 2/006/000 ریال هزینه ابطال تمبر دادرسی د. ح. خ. صادر و اعلام می‌گردد. خواسته خ. ن. ب. مازاد و خسارت تأخیر تأدیه ن. ب. ا. خواسته با موارد پیش‌بینی شده در ماده 522 قانون آئین دادرسی از جمله تمکن مدیون در وضعیت فعلی قابل تشخیص نیست. بنابراین دعوی در این مورد مردود است. خواسته نسبت به سایر خواندگان ب. ت. ب. عدم توجه دعوی به مشارالیهما به استناد بند 4 ماده 84 ناظر بماده 89 قانون آئین دادرسی مدنی مردود است. رأی صادره ظرف مهلت بیست روز قابل تجدیدنظراست. رئیس شعبه 38 دادگاه حقوقی تهران - ابراهیمی رأی دادگاه بدوی در خصوص دعوی آقای م. س. با وکالت آقای م. م. به طرفیت آقای م. الف. با وکالت آقای …. ب. که متعاقب صدور دادنامه این شعبه به شماره 192 مورخ 1393/3/4 منجر به رأی دادگاه محترم تجدیدنظر شعبه سوم به شماره 670 و مشعر بر نقص دادنامه در خصوص عدم توجه به دعوی به خوانده بوده، دادگاه با بررسی مجدد و اینکه در ماده یک قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل اشخاص ثالث مصوب 1387/4/16 و تبصره های ناظر به مکلف کردن دارنده خودرو به بیمه اتومبیل بوده و در تبصره آن هم منظور از دارنده را اعم از متصرف و مالک دانسته همگی دایر بر تکلیف مشارالیه و اجبار آن‌ها به بیمه کردن خودرو است و صحبتی از مسئولیت مدنی و جبران خسارت از ناحیه مالک به‌ عنوان دارنده به میان نیامده در صورتیکه در ماده 1 قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی ... مصوب 1347/10/23 کلیه دارندگان را مشمول جبران خسارت اعلام کرده و سکوت در مورد جبران خسارت در ماده 1 ماده اصلاحی مرقوم در مقام بیان تلقی نمی‌شود و به عبارتی آنکه بلاواسطه و مستقیماً مرتکب ورود خسارت شده و ورود ضرر به عاملیت و سببییت وی صورت گرفته متصرف و فردی بوده که خودرو بیمه شده در اختیار وی بوده و موجب خسارت گردیده، بنابراین در خصوص دعوی خ. ب. ط. خوانده برائت ذمه به استناد ماده 197 قانون آئین دادرسی صادرمی‌گردد. رأی صادره حضوری و ظرف بیست روز قابل تجدیدنظر است. رئیس شعبه 38 دادگاه عمومی تهران - ابراهیمی رأی دادگاه تجدیدنظر استان تجدیدنظرخواهی آقای م. س. به طرفیت آقای ح. د. و غیره نسبت به دادنامه شماره 192 مورخه 1393/3/4 صادره از شعبه 38 دادگاه عمومی تهران که به موجب آن در خصوص مسئولیت آقای م. الف. مالک و بیمه گذار اتومبیل عامل ورود خسارت ناشی از بی‌احتیاطی در امر رانندگی قرار رد دعوا به جهت عدم توجه دعوا صادر گردیده، با عنایت به اینکه به موجب تبصره یک ماده 1 قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی مصوب 1387/2/31 دارنده اعم از مالک و متصرف است دادنامه تجدیدنظرخواسته به جهت مغایرت با مقررات قانونی مخدوش تشخیص به تجویز ماده 353 قانون آئین دادرسی مدنی ضمن نقض قرار صادره پرونده جهت ادامه رسیدگی به دادگاه محترم نخستین اعاده می‌گردد در خصوص صدور حکم به بطلان دعوا مازاد بر مبلغ 92/000/000 ریال ب. ت. ب. تقویم خواسته از جانب ت. ن. خ. به میزان مذکور ب. ش. د. نخستین وارد و موجه نمی‌باشد. زیرا جهات تجدیدنظرخواهی با هیچ یک از موارد منصوص در ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی منطبق نمی‌باشد و رسیدگی شکلی دادگاه بدوی با رعایت اصول و قواعد دادرسی و لحاظ مقررات حاکم بر موضوع می‌باشد، لذا با رد درخواست تجدیدنظرخواهی مستنداً به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظر خواسته را عیناً تأیید و استوار می‌نماید. این رأی قطعی است. مستشار شعبه 3 دادگاه تجدیدنظر استان تهران رضا خشنودی - رسول امیری فهرست دادگاه بدوی دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی حدود مسئولیت دارندگان خودرو در قبال خسارات وارده به اشخاص ثالث در این پرونده، خواسته به دلیل وقوع تصادف خودرو و خسارت وارده به وسیله نقلیه خود، دعوی را علیه خواندگان مطرح کرده است. مبلغ 92,000,000 ریال به عنوان خسارت به همراه هزینه‌های دادرسی و تاخیر تادیه مورد مطالبه قرار گرفته است. خواسته با استناد به مستنداتی از جمله گزارش کارشناس تصادفات، به بی‌احتیاطی راننده مقصر اشاره شده و بر مبنای مواد 198 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی، مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی و ماده 331 قانون مدنی مطرح گردیده است. <br>دادگاه بدوی پس از بررسی اظهارات و مستندات، حکم به محکومیت یکی از خواندگان به پرداخت مبلغ مذکور صادر کرده، اما دعوی نسبت به مازاد و خسارت تاخیر تادیه را به دلیل عدم امکان تشخیص تمکن مدیون رد نموده است. همچنین، دعوی علیه سایر خواندگان به دلیل عدم توجه به آن مردود اعلام شده است. <br>در مرحله تجدیدنظر، دادگاه ب. ت. ب. اصلاحات قانونی در زمینه مسئولیت مدنی و بیمه، دادنامه بدوی را مخدوش تشخیص داده و پرونده را برای ادامه رسیدگی به دادگاه نخستین اعاده کرده است. با این حال، درخواست تجدیدنظر در خصوص مازاد مبلغ خسارت رد و دادنامه تایید شده است. رای نهایی قطعی م. ب.. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/02/30 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل اشخاص ثالث صرفا راجع به بیمه خودرو به میزان حداقل مندرج در ماده 4 این قانون م. ب. و مسئولیت مازاد بر آن قابل تصور نیست. در این پرونده م. س. با وکالت م. م. به طرفیت 1 - م. الف. 2 - شرکت م. به مدیریت خ. ر. ا. هر دو با وکالت الف. ب. 3 - ح. د. دادخواستی تسلیم نموده و اظهار داشته خواهان در مورخه 1392/04/27 در خیابان... در حال حرکت بوده که یک دستگاه وانت نیسان به رانندگی آقای ح. د. به مالکیت آقای م. الف. ضمن تصادف به خودرو خواهان خسارت وارد کرده که در شورای حل اختلاف با تامین دلیل میزان خسارت مشخص گردیده و محکومیت تضامنی خواندگان را به پرداخت خسارت وارده و تاخیر تادیه و خسارت دادرسی را درخواست کرده است و تصویری از گزارش کارشناس تصادفات که مبین بی اختیاطی راننده نیسان و سند مالکیت خویش و نظر کارشناس شورای حل اختلاف را ضمیمه نموده است و اعلام کرده چون خودرو وی سواری سوزوکی و مدل 1391 بوده است ضمن ورود خسارت موجب کاهش قیمت خودرو هم شده است و محکومیت خوانده را به پرداخت مبلغ 92/000/000 ریال و خسارت دادرسی و تاخیر تادیه را درخواست کرده که متعاقب صورت‌جلسه مورخه 1392/07/28 و استماع اظهارات متداعین موضوع به کارشناس محول گردیده تا نسبت به موضوع اظهارنظر نماید، که کارشناس محترم ضمن تشخیص ورود خسارت و تایید خسارت مبلغ 55/000/000 ریال نیز به‌ عنوان کسر قیمت (افت قیمت) معین کرده است که مورد اعتراض راننده مقصر قرار گرفته است و علیرغم ارجاع موضوع به هیات کارشناسی اقدامی از ناحیه معترض جهت واریز هزینه هیات کارشناسی به عمل نیامده است بنابراین دادگاه ب. ت. ب. محتویات پرونده و اظهارات ماخوذه و اظهارنظر کارشناسی دعوی خواهان محمول به صحت تشخیص داده می‌شود و به استناد مواد 198 و 515 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 1 و 2 قانون مسئولیت منی و ماده 331 قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده سوم (ح. د.) به پرداخت 92/000/000 ریال خسارت وارده از حیث هزینه تعمیرات و بازسازی و کسر قیمت و نیز پرداخت 3/400/000 ریال حق‌الوکاله وکیل و پرداخت 2/006/000 ریال هزینه ابطال تمبر دادرسی د. ح. خ. صادر و اعلام می‌گردد. خواسته خ. ن. ب. مازاد و خسارت تاخیر تادیه ن. ب. ا. خواسته با موارد پیش‌بینی شده در ماده 522 قانون آیین دادرسی از جمله تمکن مدیون در وضعیت فعلی قابل تشخیص نیست. بنابراین دعوی در این مورد مردود است. خواسته نسبت به سایر خواندگان ب. ت. ب. عدم توجه دعوی به مشارالیهما به استناد بند 4 ماده 84 ناظر به ماده 89 قانون آیین دادرسی مدنی مردود است. رای صادره ظرف مهلت بیست روز قابل تجدیدنظراست. رئیس شعبه --- دادگاه حقوقی تهران - ابراهیمی در خصوص دعوی آقای م. س. با وکالت آقای م. م. به طرفیت آقای م. الف. با وکالت آقای …. ب. که متعاقب صدور دادنامه این شعبه به شماره 192 مورخ 1393/03/04 منجر به رای دادگاه محترم تجدیدنظر شعبه سوم به شماره 670 و مشعر بر نقص دادنامه در خصوص عدم توجه به دعوی به خوانده بوده، دادگاه با بررسی مجدد و اینکه در ماده یک قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل اشخاص ثالث مصوب 1387/04/16 و تبصره های ناظر به مکلف کردن دارنده خودرو به بیمه اتومبیل بوده و در تبصره آن هم منظور از دارنده را اعم از متصرف و مالک دانسته همگی دایر بر تکلیف مشارالیه و اجبار آن‌ها به بیمه کردن خودرو است و صحبتی از مسئولیت مدنی و جبران خسارت از ناحیه مالک به‌ عنوان دارنده به میان نیامده در صورتی که در ماده 1 قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی... مصوب 1347/10/23 کلیه دارندگان را مشمول جبران خسارت اعلام کرده و سکوت در مورد جبران خسارت در ماده 1 ماده اصلاحی مرقوم در مقام بیان تلقی نمی‌شود و به عبارتی آنکه بلاواسطه و مستقیما مرتکب ورود خسارت شده و ورود ضرر به عاملیت و سببییت وی صورت گرفته متصرف و فردی بوده که خودرو بیمه شده در اختیار وی بوده و موجب خسارت گردیده، بنابراین در خصوص دعوی خ. ب. ط. خوانده برائت ذمه به استناد ماده 197 قانون آیین دادرسی صادرمی‌گردد. رای صادره حضوری و ظرف بیست روز قابل تجدیدنظر است. رئیس شعبه --- دادگاه عمومی تهران - ابراهیمی رای دادگاه تجدیدنظر استان تجدیدنظرخواهی آقای م. س. به طرفیت آقای ح. د. و غیره نسبت به دادنامه شماره --- مورخه 1393/03/04 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی تهران که به موجب آن در خصوص مسئولیت آقای م. الف. مالک و بیمه گذار اتومبیل عامل ورود خسارت ناشی از بی‌احتیاطی در امر رانندگی قرار رد دعوا به جهت عدم توجه دعوا صادر گردیده، با عنایت به اینکه به موجب تبصره یک ماده 1 قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی مصوب 1387/02/31 دارنده اعم از مالک و متصرف است دادنامه تجدیدنظرخواسته به جهت مغایرت با مقررات قانونی مخدوش تشخیص به تجویز ماده 353 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض قرار صادره پرونده جهت ادامه رسیدگی به دادگاه محترم نخستین اعاده می‌گردد در خصوص صدور حکم به بطلان دعوا مازاد بر مبلغ 92/000/000 ریال ب. ت. ب. تقویم خواسته از جانب ت. ن. خ. به میزان مذکور ب. ش. د. نخستین وارد و موجه نمی‌باشد. زیرا جهات تجدیدنظرخواهی با هیچ یک از موارد منصوص در ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی منطبق نمی‌باشد و رسیدگی شکلی دادگاه بدوی با رعایت اصول و قواعد دادرسی و لحاظ مقررات حاکم بر موضوع می‌باشد، لذا با رد درخواست تجدیدنظرخواهی مستندا به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظر خواسته را عینا تایید و استوار می‌نماید. این رای قطعی است. مستشار شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران