درخواست ثبت واقعه طلاق در صورت عدم ثبت نکاح

رأی خلاصه جریان پرونده حسب محتویات پرونده محاکماتی خانم ر. الف.خ. در تاریخ 1392/8/4 د. ب. ط. آقای م. ر. بخواسته تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش تقدیم دادگاههای عمومی حقوقی شهرستان زنجان نموده که به شعبه دوم دادگاه خانواده ارجاع گردیده مشارالیها در توضیح خواسته اشعار داشته « ....برابر عقد نامه عادی به عقد دائم خوانده ...... در آمده ام خوانده در امور زناشوئی هیچگونه مسئولیت را به خود راه نمی دهد بلکه همواره سعی در رساندن آزار و اذیت نسبت به اینجانبه را دارد... از پرداخت نفقه و غیر هم امتناع می نماید ب. ت. ب. عسروحرج موجود و تخلف زوج از شرائط عقدنامه به استناد مواد 1130 و 1129 قانون مدنی تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش را از آن عالی مقام دارد» خانم م. ص. با تقدیم وکالتنامه، خ. ر. ب. عنوان وکیل خواهان بدادگاه معرفی و به ضمیمه وکالتنامه تقدیمی فتوکپی 1- دادنامه شماره 00932-1392/8/12 شعبه 102 عمومی جزایی زنجان مبنی بر محکومیت آقای م. ر. (بلحاظ شکایت خانم ر. الف.خ. مبنی بر عدم ثبت واقعه نکاح دائم) به چهار ماه حبس-2- استشهادیه ای که به امضاء چهار نفر رسیده و متن آن حکایت از این دارد که خانم ر. ا. اعلام نموده « اینجانب همسر دائمی آقای م. ر. میباشم و نامبرده بدون تهیه مسکن و پرداخت هر گونه نفقه به من و فرزند خویش به مدت یکسال است که مارا ترک نموده و در حال حاضر فاقد جا ومکان معلومی م. ب. به طوری که ادامه این وضعیت موجب عسروحرج اینجانب و فرزندم م. ب.» پیوست گردیده جلسه دادگاه در تاریخ 1393/4/1 با حضور وکیل خواهان و خ. ت. گ. ابتدا خ. ا. د.« حاضر به طلاق همسرش نیست دادخواست تمکین داده ام ولی رد شده ...... تا موقعی که به منزل باز نگردد حاضر نیستم نفقه و خرجی بدهم.» وکیل خ. ا. ن. « ..... متاسفانه از همان ابتدا، زوج با کتمان موضوع سوء سابقه خود.... با موضوع شروع به جرم سرقت .... رفتار غیر مسئولانه ای را در برابر خانواده خویش در پیش گرفته... تا به امروز حتی نسبت به ثبت واقعه ازدواج با وجود صدور حکم محکومیت .... امتناع نموده و اکنون قریب به مدت 1/5 سال است...... ترک خانواده و ترک انفاق نموده و فاقد جا و مکان معلوم و مشخصی م. ب...... در این مدت نیز هزینه معاش زندگی ایشان توسط پدر زوجه تقبل شده است که صحت اظهارات فوق توسط شهود و مدارک تقدیمی قابل اثبات م. ب.... ادامه این وضعیت برای زوجه دشوار و موجب عسروحرج ایشان م. ب....» فتوکپی دادنامه شماره 00247-1393/2/14 صادره از شعبه 9 دادگاه عمومی حقوقی زنجان ضمیمه شده که حاکیست آقای م. ر. دادخواست الزام زوجه به تمکین تقدیم که شعبه مزبور ب. ت. ب. اینکه خواهان مسکن متناسب با شأن زوجه را که از نیازهای اولیه و ضروری زندگی مشترک است فراهم نکرده حکم به بطلان دعوی وی صادر نموده است. دادگاه با عنایت به محتویات پرونده ختم رسیدگی اعلام و به شرح دادنامه شماره 00675-1393/4/17 با این استدلال که « درخواست طلاق از سوی زوجه مقید به جهت و قید بوده که زوجه ترک انفاق و آزار و اذیت زوجه را به عنوان علت و جهت طلاق مطرح نموده ولی بر اساس تحقیقات معموله این امر به اثبات نرسیده و احراز نگردیده فلذا دعوی خواهان را بلاوجه تلقی نموده و حکم به رد دعوی صادر شده دادنامه صادره به طرفین ابلاغ گردیده خانم م. ص. بوکالت از خانم ر. الف.خ. در مهلت قانونی به رأی صادره معترض شده و با تقدیم دادخواست تجدیدنظر تقاضای رسیدگی مجدد نموده که د. ا. م. پرونده به شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان زنجان ارجاع گردیده شعبه مرجوع الیه بلحاظ لزوم اخذ توضیح وقت رسیدگی تعیین و طرفین را دعوت نموده جلسه دادگاه در تاریخ 1393/10/1 با حضور خواهان و وکیل و. ت. گ. خوانده علیرغم اطلاع از وقت دادرسی حاضر نشده و لایحه ای نیز ارسال ننموده. وکیل ت. ن. خ. اعلام داشته « آقای م. ر. مطابق گواهی پزشکی از ضریب هوشی پایین برخوردار بوده و جزء افراد کند ذهن (عقب مانده ذهنی) و آموزش ناپذیر است که توان اداره زندگی خود و خانواده اش را نداشته.... نامبرده مطابق استشهادیه .... و شهادت شهود قریب 2 سال است که ترک منزل نموده و از پرداخت نفقه و تهیه ملزومات زندگی از جمله مسکن مناسب امتناع نموده و منزلی که زوجه به همراه فرزند مشترک در آن ساکن بوده بدستور مراجع قضایی و به دلیل عدم پرداخت اجاره بها از سوی زوج تخلیه گردیده و زوجه ناچار به منزل پدری خویش رجوع نموده..... حتی دادخواست تمکین ایشان(زوج) نیز ..... که قطعی نیز گردیده به دلیل اینکه فاقد شغل و درآمد خاص بوده و از پرداخت نفقه عاجز است رد گردیده....» دادگاه تجدیدنظر قرار ارجاع امر به داوری صادر که زوجه ، آقای ن.الف. الف.خ. را به عنوان داور خود بدادگاه معرفی و ب. ت. ب. اینکه ت. ن. خ.(زوج) در مهلت مقرره از معرفی داور امتناع نموده دادگاه راساً آقای س.ت. را به عنوان داور زوج تعیین نموده است داوران نظر خود را کتبا به دادگاه تقدیم و طی آن اعلام نموده اند مذاکره با طرفین جهت صلح و سازش میسر نگردیده و زوجه مصّر به جدایی م. ب.. ز. ط. ل. ای به شماره 313-93 – 1393/11/1 ثبت دفتر گردیده اعلام داشته کل مهریه خود که بیست و پنج میلیون تومان م. ب. در قبال صدور حکم طلاق بذل مینماید. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره 01187-1393/11/1 ب. ت. ب. مجموع محتویات پرونده عسروحرج کامل زوجه را محرز و مسلم دانسته و با نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته به استناد بند یک و تبصره ذیل ماده 1130 قانون مدنی حکم به الزام زوج به طلاق شرعی زوجه صادر و اعلام نموده دادنامه صادره به طرفین ابلاغ آقای م. ر. (زوج) در مهلت قانونی به رأی صادره اعتراض و با تقدیم دادخواست به انضمام لایحه اعتراضیه در سه(3) برگ (که در صورت لزوم بهنگام شور قرائت خواهد شد) تقاضای رسیدگی مجدد را نموده که در این راستا پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و پس از ثبت وجری تشریفات قانونی به این شعبه ارجاع گردیده است.هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره 01187-1393/11/1 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده و با اکثریت چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی آقای م. ر. به طرفیت خانم ر. ا. نسبت به دادنامه شماره 01187-1393/11/1 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان زنجان متضمن نقض دادنامه بدوی و صدور حکم به طلاق به لحاظ احراز عسروحرج فرجامخوانده، صرفنظر از ماهیت امر نتیجتاً وارد است زیرا مستند زوجیت آنان سند نکاحیه عادی است که علیرغم تعهد زوج به شرح متن عقدنامه و صدور حکم به محکومیت او به لحاظ عدم ثبت واقعه ازدواج ، تاکنون به نحو رسمی تنظیم نگردیده است و ف. خ. ن. حسب محتویات پرونده الزام زوج به ثبت آن به نحو رسمی را از محکمه تقاضا ننموده است بنابراین ب. ت. ب. اینکه به موجب مواد 20 و 24 قانون حمایت خانواده ثبت واقعه ازدواج الزامی بوده و ثبت واقعه طلاق در دفاتر رسمی ازدواج و طلاق مجاز شناخته شده است در نتیجه به لحاظ عدم ثبت واقعه نکاح، ثبت طلاق نیز در دفتر رسمی ازدواج و طلاق میسر نخواهد بود . و مطابق ماده 2 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دعوی زوجینی که واقعه نکاح آنان در دفتر رسمی ازدواج و طلاق ثبت نگردیده قابلیت استماع را ندارد از این رو و بنا به جهات مذکور و مستنداً به ماده 366و 370 و بند 3 ماده 371 و 396 و بند «ج» ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می گردد. رئیس و عضو معاون شعبه 15 دیوان عالی کشور جعفر قدیانی - سید صالح سجادی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی درخواست ثبت واقعه طلاق در صورت عدم ثبت نکاح موضوع مورد بررسی، درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش و اعلام اعسار از پرداخت مهریه به تعداد 614 سکه است. خواهان با ادعای ترک زندگی مشترک از سوی طرف مقابل و قرار گرفتن در وضعیت عسر و حرج، این درخواست را مطرح کرده است. در خلال مراحل رسیدگی، طرف مقابل ادعاهای خواهان را رد کرده و خواسته‌هایی از جمله نفقه و اجرت المثل را مطرح نموده است. در مراحل ابتدایی، مرجع قضایی نسبت به صدور گواهی عدم امکان سازش و تعیین اقساط پرداخت مهریه اقدام کرده و نفقه و اجرت المثل را به طرف مقابل تعلق داد. با اعتراض خواهان، مرجع تجدیدنظر، مهریه را به پرداخت یکجا و نفقه را به دلیل صدور حکم تمکین حذف کرد. طرف مقابل نسبت به این تصمیمات درخواست فرجام‌خواهی نمود. دیوان عالی کشور، با استناد به مواد 370 و 396 قانون آیین دادرسی مدنی، فرجام‌خواهی را رد و دادنامه تجدیدنظر را تایید کرد. در نهایت، حقوق طرف مقابل ب. ر. م. و موازین قانونی تعیین و تایید گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/02/28 پیام: درخواست طلاق زوجینی که واقعه نکاح آنان در دفتر رسمی ازدواج و طلاق ثبت نشده مسموع نیست. رای خلاصه جریان پرونده در این پرونده ع. ش. به وکالت از ع. ج. با تقدیم دادخواست به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش و اعسار از پرداخت مهریه و تقسیط ان به تعداد 614 سکه به طرفیت خانم ع. ج. طرح دعوی نموده است. و اعلام کرده در 94/12/13 با خوانده ازدواج نموده و زوجه با ترک زندگی مشترک ادامه ان را غیر ممکن نموده است.شعبه *در 96/7/1 تشکیل جلسه داده است. خواهان گفته می خواهم طلاق بدهم ز. ا. ک. ایشان ترک منزل کرده و مرا نمی خواهد و من را در عسر و حرج قرار داده است. من دل اقا را زده ام و گزینه بهتری پیدا کرده است.من باید تاوان بدهم. ایشان یک پراید داشت یک پژو و یک اپارتمان باید مهریه را یکجا بدهد. نفقه و اجرت المثل را بدهد دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوجه اعلام نموده زوج اصرار به طلاق دارد. لذا زوجه حقوق خود را می خواهد. داور زوج نظر به طلاق داده است. جلسه بعدی دادگاه در 98/3/25 تشکیل و از شهود استماع شهادت شده است. 1 - ر. ا.: دوست ده ساله خواهان هستم کارمند و مستاجر است. پدر و مادر پیر دارد. که بیماری صعب العلاج دارند بارها از من پول قرض گرفته است. 2 - س. م. م.: خواهان همکار ماست مالی ندارد. دو میلیون وچهار صد تومان حقوق می‌گیرد. بابت اقساط و قرض و بیماری پدر و مادرش می دهد. در جلسه بعدی دادگاه در 98/9/24 در خصوص شهود زوجه در مورد جهیزیه استماع شهادت شده است. 1 - ص. م.: یک قرارداد در روز خواستگاری نوشتم که سه تکه اثاث شامل لباسشویی یخچال و فرش البته یخچال را شک دارم. که بابت مهریه نوشتند که به جهیزیه اضافه شد و قرار شد ج. بخرد 2 - اقدس عطاییان من بودم که جهیزیه را بردیم چیدیم فرش و یخچال و اجاق گاز بود. که قرار شد داماد بخرد. دادگاه به موجب دادنامه شماره *گواهی عدم امکان سازش صادر و مقرر نموده 1 - ب. ت. ب. درخواست اعسار زوج در مورد مهریه تعداد ده عدد سکه پرداخت و هر هشت ماه یک عدد سکه داده شود. تا استهلاک گردد. 2 - زوجه نفقه را از 95/12/19 طبق نظر کارشناسی مطالبه کند. 3 - جهیزیه طبق لیست تحویل شود. 4 - نفقه ایام عده هیجده میلیون ریال است. 5 - اجرت المثل مبلغ بیست میلیون ریال م. ب.. اقای ع. ج. نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. دادگاه تجدیدنظر دادنامه بدوی را بدین شرح اصلاح نموده 1 - مهریه باید یکجا پرداخت شود. 2 - سه مورد از اقلام جهیزیه شامل یخچال لباسشویی تلویزیون جزی لیست نبوده و اضافه شده که حذف می‌گردد. 3 - ب. ت. ب. صدور حکم تمکین نفقه به زوجه تعلق نمی گیرد. 4 - مبلغ دو میلیون تومان در دادنامه بدوی نحله است.نه اجرت المثل دادگاه به موجب دادنامه شماره */ 2/20 دادنامه بدوی را با اصلاحات فوق تایید نموده است. خانم ع. ج. ر. نسبت به دادنامه اعتراض و فرجامخواهی نموده ودر مورد عدم تنصیف اموال و حذف نفقه معترض م. ب.. که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ وکیل ف. خ. د. زمان شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره* 99/2/20 فرجامخواسته مشاور نموده چنین رای می دهد: فرجامخواهی ع. ج. را با وکالت ع. ش. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/2/20 صادره از شعبه *که به موجب ان با اصلاح و تایید دادنامه بدوی گواهی عدم امکان سازش صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا اولا دادگاه تجدیدنظر با اشاره به صدور حکم تمکین زوجه نفقه ایشان را حذف نموده در حالی که زوجه مدعی است.چنین حکمی تاکنون صادر نشده است. و صدور دادنامه مورخه 97/9/5 شورای حل اختلاف در رد دعوی نفقه گذشته ارتباطی به نفقه بعدی زوجه تا زمان اجرای صیغه طلاق ندارد. مگر اینکه عدم تمکین با صدور حکم قطعی احراز شود. 2 - در خصوص تنصیف اموال زوجه به یکدستگاه اتومبیل و اپارتمان اشاره نموده که در زمان زوجیت تحصیل شده و اینکه ز. ن. ب. انتقال ان به دیگری اقدام نموده یا خیر هیچگونه تحقیقی از زوج صورت نگرفته است.که رسیدگی از این جهت دارای نقص است.لذا مستندا به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید. با نقض دادنامه و اعاده پرونده شعبه *در مورخه 99/7/21 تشکیل جلسه داده است. زوجه در مورد اموال همسرش اظهار داشته همسرم موقع ازدواج یک پراید داشت که می گفت با برادرانش شریک است.همسرم یک پژو خرید که من مدارک ان را درکیف ایشان دیدم. من خودرو را ندیدم. از سال 95 هم یک اپارتمان 100 یا 77 متری نزدیک باغ ایرانی خریده بود که از مادرش شنیدم. ولی مدرکی ندارم. هفتاد در صد حقوقش را هزینه وام میکند قطعا سرمایه گذاری کرده ز. پ. د.: من یک پراید مدل 86 قبل از ازدواج داشتم که با برادرم شریک بودم. درسال 94 به بردارم. فروختم پژو اصلا نخریدم. تقاضای استعلام دارم. واحد مسکونی هم نخریدم. زوجه گفته الان در منزل پدرم هستم. وکیل زوجه گفته در مورد نفقه ایام عده به دو میلیون و پانصد هزار تومان توافق کردند. در مورد نفقه تاکنون حکم تمکین صادر نشده است. در مورد اپارتمان تقاضای تحقیق دارم. ب. ت. ب. کد رهگیری از اتحادیه املاک استعلام شود. وکیل زوج گفته در مورد نفقه ادعاهای زوجه رد شده است. موکل اموالی ندارد. دادگاه در مورد اتوموبیل و اپارتمان ادعایی استعلام نموده است. پاسخ مدیریت املاک حکایت از خرید یکدستگاه اپارتمان به شرح ص 160 پرونده توسط زوج دارد. لیکن اعلام شده در 95/10/29 فسخ شده است. دادگاه در 99/9/9 تشکیل جلسه داده است. وکیل زوج گفته زوجه ناشزه بوده و موکل مالی برای تنصیف ندارد. اجرت المثل هم تعلق نمی گیرد. معامله ملک نیز به دلیل نداشتن پول فسخ می‌گردد. وکیل زوجه گفته خواهان اتوموبیل پراید را بعد ازدرخواست طلاق فک پلاک کرده است. که باید قیمت ان کارشناسی شود. دادگاه تجدیدنظر به موجب دادنامه شماره * 99/12/25 با تایید دادنامه صادره از شعبه *در مورد صدور گواهی عدم امکان سازش در مورد مهریه زوج مکلف به پرداخت یکجا و نفقه معوقه تا زمان اجرای صیغه طلاق باید پرداخت شود. و جهیزیه به استثنای یخچال لباسشویی و تلویزیون تحویل شود. و نفقه ایام عده نیز پرداخت شود. دادنامه را اصلاح نموده است.از زوج اموالی به دست نیامده است. اقای ع. ج. از دادنامه فرجامخواهی نموده که متن لایحه ایشان وپاسخ وکیل فرجامخوانده م. ا. در زمان شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- */ 5/15 فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. رای شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی اقای ع. ج. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/5/15 صادره از شعبه *که به موجب ان با اصلاح وتایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *گواهی عدم امکان سازش به درخواست ف. خ. صادر گردیده وارد و موجه نمیباشد. و دادنامه فرجامخواسته ب. ت. ب. تعیین حقوق زوجه مطابق مقررات و موازین قانونی صادر و ایراد و اعتراض موجه و موثری که موجبات نقض دادنامه فرجامخواسته را مطابق مقررات مندرج در ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی ایجاب نماید. از ناحیه ف. ا. ن. است. لذا مستندا به مواد 370 و 396 قانون مارالذکر با رد فرجامخواهی به عمل امده دادنامه فرجامخواسته را تایید و ابرام می‌نماید./ا 400/3/8 رییس شعبه: ج. ق. مستشار: س. م. ت. در تاریخ 9 آبان 1400، شعبه دیوان عالی کشور به پرونده‌ای رسیدگی کرد که در آن درخواست طلاق به لحاظ عسرو حرج مطرح شده بود. درخواست‌کننده ادعا کرده بود به دلیل اختلافات شدید و کراهت، به مدت بیش از ده سال جدا از طرف مقابل زندگی می‌کند و همچنین طرف مقابل به اتهام ضرب و جرح محکوم شده است. در مراحل قبلی، دادگاه بدوی به دلیل عدم وجود دلایل کافی برای اثبات عسرو حرج، دعوی را رد کرده بود. در مرحله فرجام‌خواهی، درخواست‌کننده خواستار استماع شهادت شهود و بررسی دقیق‌تر دلایل جدایی و محکومیت طرف مقابل شد. شعبه دیوان عالی کشور با استناد به تبصره ماده 1130 قانون مدنی، به این نتیجه رسید که کراهت و رفتارهای طرف مقابل می‌تواند مصداق عسرو حرج باشد. بر این اساس، دادنامه قبلی نقض و پرونده برای رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده رای منقوض ارجاع شد. این تصمیم بر اساس بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی اتخاذ گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/08/09 در این پرونده س. ح. ن. به وکالت از س. م. پ. ا. در مورخه 99/12/25 با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق به لحاظ عسرو حرج به طرفیت ف. ب. موفق طرح دعوی نموده و اعلام کرده موکله در 68/12/20 با خوانده ازدواج نموده و دو فرزند 24 و 17 ساله دارند ولی بیش از ده سال است.که بدلیل اختلافات جدا زندگی می کنند زوجه مهریه را اخذ نموده ولی حاضر به تمکین به دلیل کراهت شدید نیست زوج قبلا بدلیل ارتباط با زنان دیگر محکوم شده است. و طبق پرونده کیفری دیگر به اتهام ضرب و جرح زوجه محکوم شده است. زوجه مابقی حقوق مالی خ. ر. ب. جهت کراهت بذل می‌نماید. 1 *دادنامه مورخه 98/10/12 زوجه محکوم به تمکین شده است. 2 - به موجب دادنامه مورخه 98/12/15 زوج به اتهام ضرب و جرح عمدی زوجه محکوم گردیده است. ص 11 اجرت المثل زوجه با صدور حکم پرداخت شده است. ص 33 34 ) و مهریه زوجه مبلغ هفت صد هزار تومان بوده که مورد حکم قرار گرفته و اجرای شده است.ص 39 شعبه *در 1400/01/18 با حضور قاضی مشاور تشکیل شده است.وکیل خواهان گفته: زوج مبتلا به نوعی بیماری جنسی برای زنان دیگر است.و زوجه متوجه شده با یک زن شوهردار ارتباط داشته و زندانی شده و شلاق خورده است. و از محل کار اخراج شده است.و کدورت از همان زمان شروع شده است. و موکل از سال 93 در منزل پدرش م. ب.. و جدا زندگی می کند. خوانده در سال 95 تقاضای تمکین داده و زوجه کراهت شدید دارد. زوج به جهت ضرب و جرح محکوم شده است.شهادت فرزند ان زوجه هم م. ا. که بدلیل ترس از پدر حاضر به حضور در دادگاه نیستند. وکیل خ. گ.: اتهامات رد می‌شود. زوجه همه حقوق مالی خود را دریافت نموده و چیزی برای بذل ندارد. در مورد ضرب و جرح هم خودزنی بوده است.که حکم دیه صادر شده است. موکل حاضر به طلاق نمیباشد. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوج اعلام کرده بهتر است.زوجین اشتی کنند. داور زوجه نظر به عدم سازش داده است. قاضی مشاور نظر به بطلان دعوی داده است.ص 70 ) دادگاه به موجب دادنامه شماره *مورخه 1400/03/13 با این استدلال که صرف ضرب و جرح و کراهت شدید از زوج دلیل عسر و حرج نیست لذا حکم بر بطلان دعوی زوجه صادر نموده است. اقای س. ح. ن. به وکالت از ز. ن. ب. دادنامه اعتراض نموده و درخواست نموده سوابق زوج از اداره تشخیص هویت استعلام شود. چون زوج با زن شوهر دار ارتباط داشته است.و شش سال است.که زوجین جدا زندگی می کنند شعبه *به موجب دادنامه شماره *مورخه 1400/05/04 دادنامه بدوی را تایید نموده است. وکیل ز. ف. خ. نموده که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ وکیل ز. ا. ع. ا. ه در زمان شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردیده و پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره * 1400/05/04 فرجامخواسته مشاوره نموده چن ین رای می دهد: فرجامخواهی اقای س. ح. ن. به وکالت از س. م. پ. ا. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 1400/05/04 صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *حکم بر بطلان دعوی ف. خ. از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ عسر و حرج صادر گردیده وارد و موجه است.زیرا اولا وکیل ف. خ. درخواست استماع شهادت شهود را نموده است.که باید مورد توجه قرار گرفته و رفع نقص صورت گیرد. ثانیا زوجه مدعی است.علت جدایی از زندگی مشترک با زوج بدلیل ارتباط نامشروع زوج و محکومیت وی بوده است. ودر این مورد 1 - تحقیق کافی صورت نگرفته است. 2 - زوج نیز در دادگاه حاضر نشده تا نسبت به این ادعا پاسخگو باشد. 3 - در صورت احراز و اثبات این مطلب و اینکه باعث جدایی جسمانی زوجین به مدت طولانی حداقل 6 سال گردیده خود قطعا می‌تواند از موارد عسر و حرج باشد. ثالثا ضرب و جرح زوج که منجربه پرداخت دیه شده از موارد سوی رفتار زوج است. و توجیه دادگاه که ضرب و جرح باعث عسر و حرج نیست بر خلاف عرف و مقررات قانونی است. رابعا اینکه زوجه ب. ت. ب. شرایط پیش امده و جدایی جسمانی طولانی منجربه طلاق عاطفی کراهت شدید پیدا نموده است.و حاضر به تمکین نیست. بدیهی است.که کراهت ایجاد شده می‌تواند از موارد عسر و حرج تشخیص گردد. زیرا مطابق تبصره ماده 1130 قانون مدنی عسر و حرج عبارت است.از بوجود امدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل ان مشکل باشد. و مصادیق ذکر شده در ماده فوق حصری نیست بلکه هر نوع مشقت که باعث عسر و حرج گردد. از جمله کراهت می‌تواند از مصادیق ماده فوق باشد. لذا ب. ت. ب. مراتب ذکر شده مستندا به بند 5 ماده 371 بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید./ا 400/8/10 در تاریخ 4 آبان 1392، ی. ا. ط. دعوی با تسلیم دادخواستی به دادگاه عمومی حقوقی شهرستان زنجان، درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش را مطرح نمود و ادعا کرد که طرف مقابل از پرداخت نفقه و انجام مسئولیت‌های زناشویی خود امتناع می‌کند که این امر منجر به عسروحرج وی و فرزندش شده است. در جلسه رسیدگی، طرف مقابل به عدم تمایل خود به طلاق اشاره کرد و وکیل طرف خواهان به رفتار غیرمسئولانه و عدم ثبت واقعه ازدواج استناد نمود. دادگاه بدوی با رد دعوی، نتیجه‌گیری کرد که ادعای خواهان اثبات نشده است. خواهان به این رای اعتراض کرد و پرونده به دادگاه تجدیدنظر ارجاع شد. در این مرحله، ب. ت. ب. عدم حضور طرف مقابل و ارائه مستندات از سوی وکیل خواهان، دادگاه تجدیدنظر با نقض رای بدوی، حکم به طلاق به دلیل عسروحرج صادر کرد. طرف مقابل به این رای اعتراض نمود و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال شد. دیوان عالی کشور ب. ت. ب. عدم ثبت رسمی واقعه نکاح، رای تجدیدنظر را نقض کرده و رسیدگی مجدد به شعبه‌ای دیگر از محاکم هم عرض را ارجاع داد. این تصمیم بر اساس مواد 20 و 24 قانون حمایت خانواده و ماده 2 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی اتخاذ گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/03/20 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: ثبت واقعه طلاق و دعوای زوجینی که واقعه نکاح آنان در دفتر رسمی ازدواج و طلاق ثبت نشده مسموع نیست. حسب محتویات پرونده محاکماتی خانم ر. الف.خ. در تاریخ 1392/08/04 د. ب. ط. آقای م. ر. به خواسته تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش تقدیم دادگاه‌های عمومی حقوقی شهرستان زنجان نموده که به شعبه دوم دادگاه خانواده ارجاع گردیده مشارالیها در توضیح خواسته اشعار داشته «....برابر عقد نامه عادی به عقد دائم خوانده...... در آمده ام خوانده در امور زناشوئی هیچگونه مسئولیت را به خود راه نمی دهد بلکه همواره سعی در رساندن آزار و اذیت نسبت به اینجانبه را دارد... از پرداخت نفقه و غیر هم امتناع می‌نماید ب. ت. ب. عسروحرج موجود و تخلف زوج از شرایط عقدنامه به استناد مواد 1130 و 1129 قانون مدنی تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش را از آن عالی مقام دارد» خانم م. ص. با تقدیم وکالتنامه، خ. ر. ب. عنوان وکیل خواهان به دادگاه معرفی و به ضمیمه وکالتنامه تقدیمی فتوکپی 1 - دادنامه شماره --- - 1392/08/12 شعبه --- عمومی جزایی زنجان مبنی بر محکومیت آقای م. ر. (به لحاظ شکایت خانم ر. الف.خ. مبنی بر عدم ثبت واقعه نکاح دائم) به چهار ماه حبس- 2 - استشهادیه ای که به امضا چهار نفر رسیده و متن آن حکایت از این دارد که خانم ر. ا. اعلام نموده « اینجانب همسر دائمی آقای م. ر. میباشم و نامبرده بدون تهیه مسکن و پرداخت هر گونه نفقه به من و فرزند خویش به مدت یک سال است که مارا ترک نموده و در حال حاضر فاقد جا ومکان معلومی م. ب. به طوری که ادامه این وضعیت موجب عسروحرج اینجانب و فرزندم م. ب.» پیوست گردیده جلسه دادگاه در تاریخ 1393/04/01 با حضور وکیل خواهان و خ. ت. گ. ابتدا خ. ا. د.« حاضر به طلاق همسرش نیست دادخواست تمکین داده ام ولی رد شده...... تا موقعی که به منزل باز نگردد حاضر نیستم نفقه و خرجی بدهم.» وکیل خ. ا. ن. «..... متاسفانه از همان ابتدا، زوج با کتمان موضوع سوء سابقه خود.... با موضوع شروع به جرم سرقت.... رفتار غیر مسئولانه ای را در برابر خانواده خویش در پیش گرفته... تا به امروز حتی نسبت به ثبت واقعه ازدواج با وجود صدور حکم محکومیت.... امتناع نموده و اکنون قریب به مدت 1/5 سال است...... ترک خانواده و ترک انفاق نموده و فاقد جا و مکان معلوم و مشخصی م. ب...... در این مدت نیز هزینه معاش زندگی ایشان توسط پدر زوجه تقبل شده است که صحت اظهارات فوق توسط شهود و مدارک تقدیمی قابل اثبات م. ب.... ادامه این وضعیت برای زوجه دشوار و موجب عسروحرج ایشان م. ب....» فتوکپی دادنامه شماره --- - 1393/02/14 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی زنجان ضمیمه شده که حاکیست آقای م. ر. دادخواست الزام زوجه به تمکین تقدیم که شعبه مزبور ب. ت. ب. اینکه خواهان مسکن متناسب با شان زوجه را که از نیازهای اولیه و ضروری زندگی مشترک است فراهم نکرده حکم به بطلان دعوی وی صادر نموده است. دادگاه با عنایت به محتویات پرونده ختم رسیدگی اعلام و به شرح دادنامه شماره --- - 1393/04/17 با این استدلال که « درخواست طلاق از سوی زوجه مقید به جهت و قید بوده که زوجه ترک انفاق و آزار و اذیت زوجه را به عنوان علت و جهت طلاق مطرح نموده ولی بر اساس تحقیقات معموله این امر به اثبات نرسیده و احراز نگردیده فلذا دعوی خواهان را بلاوجه تلقی نموده و حکم به رد دعوی صادر شده دادنامه صادره به طرفین ابلاغ گردیده خانم م. ص. به وکالت از خانم ر. الف.خ. در مهلت قانونی به رای صادره معترض شده و با تقدیم دادخواست تجدیدنظر تقاضای رسیدگی مجدد نموده که د. ا. م. پرونده به شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان زنجان ارجاع گردیده شعبه مرجوع الیه به لحاظ لزوم اخذ توضیح وقت رسیدگی تعیین و طرفین را دعوت نموده جلسه دادگاه در تاریخ 1393/10/01 با حضور خواهان و وکیل و. ت. گ. خوانده علیرغم اطلاع از وقت دادرسی حاضر نشده و لایحه ای نیز ارسال ننموده. وکیل ت. ن. خ. اعلام داشته « آقای م. ر. مطابق گواهی پزشکی از ضریب هوشی پآیین برخوردار بوده و جزء افراد کند ذهن (عقب مانده ذهنی) و آموزش ناپذیر است که توان اداره زندگی خود و خانواده اش را نداشته.... نامبرده مطابق استشهادیه.... و شهادت شهود قریب 2 سال است که ترک منزل نموده و از پرداخت نفقه و تهیه ملزومات زندگی از جمله مسکن مناسب امتناع نموده و منزلی که زوجه به همراه فرزند مشترک در آن ساکن بوده به دستور مراجع قضایی و به دلیل عدم پرداخت اجاره بها از سوی زوج تخلیه گردیده و زوجه ناچار به منزل پدری خویش رجوع نموده..... حتی دادخواست تمکین ایشان(زوج) نیز..... که قطعی نیز گردیده به دلیل اینکه فاقد شغل و درآمد خاص بوده و از پرداخت نفقه عاجز است رد گردیده....» دادگاه تجدیدنظر قرار ارجاع امر به داوری صادر که زوجه، آقای ن.الف. الف.خ. را به عنوان داور خود به دادگاه معرفی و ب. ت. ب. اینکه ت. ن. خ.(زوج) در مهلت مقرره از معرفی داور امتناع نموده دادگاه راسا آقای س.ت. را به عنوان داور زوج تعیین نموده است داوران نظر خود را کتبا به دادگاه تقدیم و طی آن اعلام نموده‌اند مذاکره با طرفین جهت صلح و سازش میسر نگردیده و زوجه مصّر به جدایی م. ب.. ز. ط. ل. ای به شماره 313 - 93 - 1393/11/01 ثبت دفتر گردیده اعلام داشته کل مهریه خود که بیست و پنج میلیون تومان م. ب. در قبال صدور حکم طلاق بذل مینماید. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه شماره --- - 1393/11/01 ب. ت. ب. مجموع محتویات پرونده عسروحرج کامل زوجه را محرز و مسلم دانسته و با نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته به استناد بند یک و تبصره ذیل ماده 1130 قانون مدنی حکم به الزام زوج به طلاق شرعی زوجه صادر و اعلام نموده دادنامه صادره به طرفین ابلاغ آقای م. ر. (زوج) در مهلت قانونی به رای صادره اعتراض و با تقدیم دادخواست به انضمام لایحه اعتراضیه در سه( 3 ) برگ (که در صورت لزوم به هنگام شور قرائت خواهد شد) تقاضای رسیدگی مجدد را نموده که در این راستا پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و پس از ثبت وجری تشریفات قانونی به این شعبه ارجاع گردیده است.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 1393/11/01 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده و با اکثریت چنین رای می دهد: فرجامخواهی آقای م. ر. به طرفیت خانم ر. ا. نسبت به دادنامه شماره --- - 1393/11/01 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان زنجان متضمن نقض دادنامه بدوی و صدور حکم به طلاق به لحاظ احراز عسروحرج فرجامخوانده، صرفنظر از ماهیت امر نتیجتا وارد است زیرا مستند زوجیت آنان سند نکاحیه عادی است که علیرغم تعهد زوج به شرح متن عقدنامه و صدور حکم به محکومیت او به لحاظ عدم ثبت واقعه ازدواج، تاکنون به نحو رسمی تنظیم نگردیده است و ف. خ. ن. حسب محتویات پرونده الزام زوج به ثبت آن به نحو رسمی را از محکمه تقاضا ننموده است بنابراین ب. ت. ب. اینکه به موجب مواد 20 و 24 قانون حمایت خانواده ثبت واقعه ازدواج الزامی بوده و ثبت واقعه طلاق در دفاتر رسمی ازدواج و طلاق مجاز شناخته شده است در نتیجه به لحاظ عدم ثبت واقعه نکاح، ثبت طلاق نیز در دفتر رسمی ازدواج و طلاق میسر نخواهد بود. و مطابق ماده 2 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دعوی زوجینی که واقعه نکاح آنان در دفتر رسمی ازدواج و طلاق ثبت نگردیده قابلیت استماع را ندارد از این رو و بنا به جهات مذکور و مستندا به ماده 366 و 370 و بند 3 ماده 371 و 396 و بند «ج» ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌گردد. رئیس و عضو معاون شعبه --- دیوان عالی کشور