دعوی به خواسته اعلام بطلان معامله

دعوی به خواسته اعلام بطلان معامله خ. م.: در تاریخ 23 خرداد 1395، دادگاه بدوی به دعوایی در خصوص بطلان قرارداد عادی انتقال سرقفلی و مطالبه سرقفلی به نرخ روز رسیدگی کرد. در این دعوا، ادعا شد که انتقال سرقفلی ب. غ. بدون رضایت مالک امکان‌پذیر نبوده و بنابراین قرارداد مذکور باطل است. دادگاه بدوی با استناد به ماده 4 قانون روابط موجر و مستاجر و عدم رضایت مالک، حکم به بطلان دعوی صادر کرد. پس از آن، دادگاه تجدیدنظر به تجدیدنظرخواهی رسیدگی کرده و با استناد به ماده 395 قانون مدنی، اعلام نمود که دعوی بطلان معامله قابلیت استماع ندارد و در نتیجه، دادنامه بدوی را نقض و قرار عدم استماع دعوی صادر کرد. رای صادره از سوی دادگاه تجدیدنظر قطعی و لازم‌الاجرا است. تاریخ دادنامه قطعی: 1395/03/23 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: دعوی به خواسته اعلام بطلان معامله توسط دادگاه قابلیت استماع ندارد؛ زیراذوالخیار، باید خیار خود را راسا" اعمال کند و با اراده وانشای خود آن را تحقق عینی وخارجی بخشد ودادگاه حق ورود ودخالت در اراده اشخاص را نداشته و در صورت استنکاف طرف مقابل، دادگاه صرفا" تایید و تنفیذ آن را به عهده می‌گیرد. رای دادگاه بدوی شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1392/03/29 رای دادگاه در خصوص دعوای آقای م. ج. به وکالت از آقای … ا... نور م. ی به طرفیت آقای … و م. ک. به خواسته اعلام بطلان قرارداد عادی انتقال سرقفلی بین خواهان و خ. ر. ا. مورخ 22/8/84 و مطالبه سرقفلی از خ. ر. د. و خسارات دادرسی ؛ بدین شرح که وکیل خ. ا. د. ب. ت. ب. اینکه موکل وی حق انتقال سرقفلی ب. غ. را نداشته است علیرغم آن سرقفلی ملک را به خ. ر. ا. واگذار نموده است و حال تقاضای بطلان قرارداد میان موکل و خ. ر. ا. ار دارد تا بعد بتواند ب. ت. ب. پرداخت سرقفلی به خ. ر. د. آن را به نرخ روز از وی مطالبه نماید. در خصوص بطلان قرارداد اجاره میان خواهان و خ. ر. ا. ب. ت. ب. اینکه هرگاه بدون رضایت مالک مال معامله ای نسبت به آن صورت گیرد معامله مال فضولی خواهد بود اعم از آنکه نسبت به عین باشد یا منفعت و بایستی رد یا اجازه مالک به آن ملحق گردد تا نسبت به صحت یا بطلان آن اظهارنظر نمود. در پرونده حاضر وکیل خواهان به دادنامه شماره --- - 31/5/89 شعبه سوم حقوقی ملارد استناد نموده است که بر اساس آن به علت انقضای مدت قرارداداجاره درخواست تخلیه مورد اجاره شده است و دلیلی به عدم رضایت مالک در خصوص انتقال مورد اجاره بدون اجازه وی وجودندارد و همین که مالک منتظر شده است تا مدت اجاره وی تمام شود و سپس درخواست تخلیه به لحاظ انقضای مدت را بنماید میتواند نشانه عملی بر صحت و تنفیذ قرارداداجاره مذکور باشد فلذا در این قسمت حکم به بطلان دعوای خواهان صادر و اعلام می‌نماید. در خصوص مطالبه سرقفلی به نرخ روز ب. ت. ب. اینکه خواهان از خ. ر. ا. یکبار بر اساس قرارداد اجاره سرقفلی دریافت نموده است و اگر از مالک نیز بخواهد سرقفلی دریافت نماید عمل وی وارد شدن بلا سبب خواهد بود زیرا وی فقط حق ریافت یک سرقفلی رادارد و نمیتواند برای یک حق از دو نفر مطالبه و وصول نماید. بر اساس ماده 4 قانون روابط موجر و مستاجر ً... مستاجر می‌تواند در اثناء مدت اجاره برای واگذاری حق خود مبلغی را از موجر یا مستاجر دیگری به عنوان سرقفلی دریافت کند مگر آنکه در ضمن عقد اجاره حق انتقال ب. غ. از وی سلب شده باشد... ً که به نظر میرسد قانونگذار جهت مجازات مستاجری که حق انتقال ب. غ. را نداشته است در صورتی که نسبت به واگذاری مورد اجاره اقدام نماید درخواست سرقفلی رامسموع نموده است.فلذا دادگاه در این قسمت نیز دعوای خ. ر. و. ندانسته حکم بر بیحقی وی صادر و اعلام می‌نماید. رای صادره حضوری و ظرف 20 روز پس از ابلاغ قابل تجدید نظر خواهی در دادگاه تجدید نظر استان تهران م. ب.. معاون قضایی دادرس شعبه سوم دادگستری ملارد - ارسطو ذوالفقاری رای دادگاه تجدیدنظر استان شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1395/03/23 رای دادگاه در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ر.الف. ن.م. با وکالت آقای م. ج. به طرفیت آقایان 1 - م. ق.ز. 2 - م. ک. نسبت به دادنامه شماره --- شعبه سوم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان ملارد که به موجب آن در رابطه با دعوی ت. ن. خ. مبنی بر (به خواسته اعلام بطلان قراداد عادی انتقال سرقفلی ومطالبه سرقفلی به نرخ ورز)به ترتیب حکم به بطلان وحکم به بی حقی صادر شده است صرفنظر از نحوه استدلال دادگاه نخستین در خصوص مورد وبا عنایت به اینکه دعوا به خواسته اعلام بطلان معامله از طرف دادگاه قابلیت استماع ندارد زیرا مستفاد از ماده 395 قانون مدنی عبارت است از اینکه ذوالخیار،خیار خود را راسا اعمال خواهد کرد وبه عبارت دیگر دادگاه حق ورود ودخالت در اراده اشخاص را ندارد وفسخ از جمله ایقاعاتی م. ب. که دارنده آن با اراده وانشای خود آن را تحقق عینی وخارجی می بخشد ودر صورت استنکاف طرف مقابل ،دادگاه صرفا تایید وتنفیذ آن را به عهده می‌گیرد بنا به مراتب مورد اقتضای صدور قرار را داشته ودادگاه مجاز به ورود در ماهیت نبوده فلذا مستندا به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض وقرار عدم استماع دعوی خواهان بدوی صادر واعلام می‌گردد.رای صادره قطعی است. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - رئیس و مستشار سیدابراهیم حسینی - بهزاد ابراهیمی