رابطه بذل مهریه و کراهت زوجه

رأی شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی خانم …. پ. به طرفیت آقای م. ص.و. نسبت به دادنامه شماره 01111-93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که در تأیید و استواری دادنامه شماره 1350-93/8/20شعبه پانزدهم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان قم مشعر بر صدور حکم بر بی حقی دعوی ف. خ. ب. طرفیت ف. خ. ب. خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ کراهت و عسروحرج صادر گردیده است، موجه و در خور پذیرش است زیرا اولاً علیرغم آنکه عقد نکاح در تاریخ 89/7/29 منعقد گردیده، زوج نتوانسته است زمینه زندگی مشترک را که توأم با تفاهم و عشق و علاقه باشد فراهم نماید و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر به زندگی مشترک نشده است ثانیاً زوجه با بذل تمامی حقوق قانونی و مهریه خویش و با ادعای کراهت از زوج، حاضر به ادامه زندگی با زوج نشده و گذشت حدود چهار سال از عقد آنان و عدم تمایل زوجه به زندگی و مخاطراتی که چنین وضعیتی را تهدید می کند. زمینه ایجاد عسروحرج را فراهم آورده است ثالثاً به موجب آیه شریفه 129 از سوره مبارکه نساء و نهی آن از معلقه و بلا تکلیف شدن زوجه ب. ت. ب. وضعیتی که زوجه دارد مبین وجود نوعی از عسروحرج است که زوجه دچار آن شده است رابعاً علیرغم ادعای زوج مبنی بر تمایل به زندگی و اصرار او به ادامه زندگی با زوجه این ادعا منافی با اخذ اجازه ازدواج مجدد بوده و این امر دلالت بر عدم تمایل واقعی به ادامه زندگی دارد خامساً ب. ت. ب. اینکه ف. خ. اصرار به جدایی از زوج دارد و بر همین مبنا همه حقوق قانونی خویش را بذل کرده است. صدور حکم دادگاه بر بی حقی او در طرح دعوی، علاوه بر اینکه مشکلی از زندگی طرفین را حل نکرده است بلکه نمی تواند تمایل زوجه به زندگی مشترک را که اساساً باید مبتنی بر عشق و علاقه و امید به زندگی و آینده باشد فراهم نماید بنابراین به نظر می رسد در چنین حالتی عسروحرج که نوعاً قابل تحمل نیست عارض گردیده است از این رو و مستنداً به مواد 366و370و371و396 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض دادگاه محترم صادر کننده دادنامه فرجامخواسته ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید صالح سجادی رأی شعبه دیوان عالی کشور در این پرونده آقای م. ا. به وکالت از الف. پ. به طرفیت آقای م. ص. به خواسته طلاق خلع طرح دعوی نموده و در دادخواست که در مورخه 93/6/10 در دادگستری قم به ثبت رسیده وکیل ذکر نموده، موکل طبق عقدنامه پیوست همسر قانونی و شرعی خوانده م. ب. که در مورخه 1389/7/29 ازدواج نموده اند لیکن پس از چند ماه به دلایل ناامنی و سوء رفتار، موکل حاضر نیست با خوانده زندگی کند و چند سال است که جدا از هم هستند و ب. ت. ب. کراهت شدید موکل نسبت به خوانده و عدم امکان سازش و خوف وقوع فساد اکنون موکل در عسروحرج شدید قرار گرفته است و تقاضای رأی مقتضی نموده است. پرونده به شعبه 15 دادگاه خانواده قم ارجاع و دستور تعیین وقت داده شده است. با ابلاغ وقت رسیدگی، جلسه دادگاه در مورخه 93/7/26 تشکیل و خوانده آقای م. صادقی حضور یافته لیکن خواهان و وکیل وی علیرغم ابلاغ وقت حضور نیافته اند. خ. ا. د.: من نمی خواهم همسرم را طلاق دهم به خدا همسرم را خیلی دوست دارم. کمک کنید انشاءالله اختلاف برطرف گردد من تعمیرکار مبل هستم پروانه کسب دارم و درآمدم خدا را شکر بد نیست و هیچگونه مشکلی از جهت اخلاق و رفتار ندارم. با اینکه اذن ازدواج مجدد از دادگاه گرفته ام لکن اقدام به ازدواج مجدد نکرده ام. و منتظر هستم همسرم برگردد زندگی کند ایشان هیچگونه دلیل و مدرکی بر اینکه من اخلاق ورفتارم خوب نباشد ندارد. خواهان و وکیل وی با تأخیر در جلسه دادگاه حاضر شده اند. خواهان خانم …. پ. اظهار نموده در سال 1389 با مهریه 305 عدد سکه تمام بهار آزادی با خوانده ازدواج کرده ام و از نظر من نیز نزدیکی در دوران عقد بستگی صورت نگرفته است شوهرم انتظار داشت من به وی زنگ بزنم و تحت فرمان پدر و مادرش است کسی که تحت فرمان پدر و مادرش است من چطور با ایشان زندگی کنم و شوهرم را اصلاً دوست ندارم. می توانست یک کاری بکند که نظر مرا عوض کند لکن این کار را نکرده است. لذا همه حق و حقوق خودم را در قبال طلاق می بخشم و بذل می کنم تا طلاق خودم را بگیرم. خ. ن. ا. داشت مراسم عروسی برگزار نکرده ایم لیکن نزدیکی صورت گرفته است. و حق حبس که وی ادعا می کرد رد شده است من همسرم را دوست دارم. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. زوج دو فقره دادنامه قطعی در خصوص الزام به تمکین زوجه و اجازه ازدواج مجدد خود را ارائه داده که اعتراض زوجه در هر دو دادنامه در مرحله تجدیدنظر نیز رد گردیده است. وضّم پرونده م. ب.. با تعیین و معرفی داور طرفین، آقای م.ی. داور ز. ط. ل. ثبت شده مورخه 93/8/15 دفتر دادگاه (صفحه 51 پرونده) اعلام نموده «با عنایت به اینکه بیش از 4 سال از تاریخ عقد طرفین می گذرد ایشان نتوانسته اند به تفاهم و اتفاق نظر در خصوص ادامه این رابطه زوجیت برسند بلکه روز به روز اختلافات ما بین آنها بیشتر و حادتر گردیده و طی این مدت زوجه کراهت شدید از زوج پیدا نموده و زوج هم متاسفانه نتوانسته اقدام موثری جهت جلب رضایت مشارالیها بنماید و ب. ت. ب. اینکه زوجه دوشیزه م. ب. بنابراین نظر به عدم امکان سازش بین طرفین اعلام می دارم. آقای م. ج. داور زوج طی نظریه مورخه 93/8/19 (صفحه 52 پرونده) اعلام نموده « زوج فردی شاغل، متعهد،توانمند برای اداره زندگی م. ب. از نظر روحی و روانی مشکلی ندارد و همسرش را دوست دارد به نظر من دخالت مستمر اطرافیان درتصمیم گیری زوجه باعث شده روند اختلافات تشدید یابد. زوجه دلایل قانع کننده ای برای جدایی ندارد لذا تقاضای صدور حکم جهت صلح و سازش نموده و اعلام کرده طلاق به صلاح طرفین نمی باشد.»; شعبه 15 دادگاه عمومی حقوقی شهرستان قم طی دادنامه شماره 101350 مورخه 93/8/20 دعوی خ. ر. و. ندانسته و حکم بر بی حقی ایشان صادر نموده است دادنامه ابلاغ و آقای م. ا. به وکالت از زوجه اعتراض نموده است و شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم به موجب دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 با رد اعتراض، دادنامه بدوی را تائید نموده است. دادنامه در مورخه 93/9/15 به وکیل ز. ا. گ. و زوجه در مورخه 93/10/15 نسبت به دادنامه فرجام خواهی خود را تقدیم و به ثبت رسانده است. ز. د. ل. فرجامی چنین آورده است «از تاریخ عقد بیش از چهار سال می گذرد از همان ماه های اول به جهت بد اخلاقی و بد رفتاری و عدم تعادل روحی و روانی وی و کراهت شدیدی که اینجانب نسبت به وی داشته ام و احساس ناامنی و ترس که در کنارش داشته ام حدود چهار سال است جدا از هم هستیم ب. ت. ب. مسئله فوق اینجانب واقعاً در عسروحرج هستم و به هر طریق قصد طلاق دارم حتی با بخشش کلیه حقوقم ولی میسّر نمی شود و دادگاه هم متاسفانه وضعیت مرا درک نمی کند چنانچه مساعدت نکنید و طلاق صورت نگیرد خوف به فساد افتادن من با وجود جوان بودن و نیاز به زندگی مشترک سالم و امن وجود دارد و مطمئناً شما قضات خواهان آن نیستید. از شما می خواهم با نقض دادنامه ترتیبی دهید خانواده های طرفین در حضور دادگاه بیایند واقعیت امر روشن شود. و متوجه شوند سازگاری نیست و کراهت شدید و عسروحرج برایم وجود دارد. هیچ علاقه ای به فرجامخوانده ندارم و از او وحشت دارم چرا نباید دادگاه اسلامی راه حلی برایم پیدا کند. زوج (آقای م. ص.و. ) در پاسخ به فرجام خواهی زوجه اعلام نموده حاضر به طلاق همسرش نیست، همسرش را دوست دارد و می خواهد به زندگی مشترک ادامه دهد مطالب گفته شده از ناحیه همسرش دائر بر ترس از وی فاقد دلیل و صرفاً القاء خانواده و اطرافیان م. ب.. و اینکه همسرش هیچگونه دلیلی بر ادعای خود از جهت سوءرفتار،بداخلاقی،ترس و ... ارائه نداده است و سوابق وی در محیط کسب و کار و صنف آشکار م. ب. و نهایتاً تقاضای رد فرجامخواهی را نموده است. گزارش پرونده در تاریخ فوق توسط عضو ممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت با حضور هیأت شعبه قرائت گردید.هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضوممیز و اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره 10111-93/9/19 فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور خلاصه جریان پرونده در مقدمه دادنامه شماره 500014 مورخه 94/2/2 صادره از این شعبه وجود دارد. که نهایتاً دادنامه فرجامخواسته نقض و جهت رسیدگی مجدد به شعبه هم عرض ارجاع گردیده است.»; با اعاده پرونده به دادگستری استان قم، به شعبه پنجم تجدیدنظر جهت رسیدگی ارجاع گردیده و جلسه رسیدگی در مورخه 94/3/6 با حضور طرفین و وکیل ز. ت. گ. است. خانم پ. ( زوجه ) بدواً اظهار داشته در سال 89 با آقای ص.و. ازدواج کرده و تاکنون زندگی مشترک را شروع نکرده و مواقعه صورت نگرفته است و علت درخواست طلاق عدم تمایل شوهرم به زندگی مشترک بوده و من هم حاضر به زندگی مشترک نیستم زیرا شوهرم اختلالات روانی دارد. سوء رفتار داشته و استقلال مالی ندارد وکیل زوجه ( آقای م. ا. ) اظهار داشته همانطور که در دادگاه بدوی و تجدیدنظر شعبه یک و در فرجامخواهی مطرح شده موکله نسبت به شوهرش به دلایل بدرفتاری و عدم امنیت و عدم تفاهم کراهت شدید دارد و هرگز نمی تواند با وی زندگی کند و ب. ت. ب. گذشت بیش از چهار سال از زمان عقد هنوز شوهرش نتوانسته ترتیبی برای جلب رضایت وی بدهد که حاکی از ناتوانی وی برای زندگی مشترک است. لذا طبق موازین قانونی و بند 2 عقدنامه درخواست طلاق دارد. در ادامه ز. ا. د. نسبت به مهریه اقدام کردم تاکنون یازده سکه از 305 عدد سکه مهریه را دریافت کردم مهریه را می بخشم و آنچه را گرفته ام بر می گردانم و هر حق و حقوقی دارم می بخشم. زوج در دفاع اظهار داشته هیچگونه اذیتی نداشته با هم به مسافرت به دهات رفته ایم و یکسال و دو ماه به خانه ایشان می رفتم و شب با هم می خوابیدیم. من کاری نکردم. ایشان رابطه اش قطع شد مادرم و داماد خود را فرستادم که خانم را بیاورند که بعد برادرش گفت حقی به خواهرم نداری و مرا زد و برادرش محکوم به دیه شلاق شد حکم تمکین گرفتم بر فرض که حق و حقوقش را ببخشد طلاق نمی دهم. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام کرده و به موجب دادنامه شماره 500226 مورخه 94/3/7 چنین رأی داده است. « درخصوص تجدیدنظرخواهی خانم …. پ. فرزند ح. با وکالت آقای م. ا. از دادنامه شماره 1350 مورخه 93/8/20 در پرونده کلاسه 914 شعبه 15 دادگاه عمومی قم که حسب آن نسبت به دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م. ص. فرزند ن. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت طلاق به خاطر سوء اخلاق و رفتار زوج و تحقق عسر و حرج زوجه رأی بر بیحقی صادر شده که طبق دادنامه شماره 1111 مورخه 93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم رأی مذکور تأیید گردیده که پس از فرجامخواهی طبق دادنامه شماره 14 مورخه 94/2/2 شعبه 15 دیوانعالی کشور نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع گردیده ایرادات شعبه 15 دیوانعالی کشور این است که زوج از تاریخ 89/7/29 تاکنون نتوانسته زمینه زندگی مشترک را که توأم با تفاهم و علاقه باشد فراهم کند و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر نشده با زوج زندگی کند که زوجه تمام مهریه اش را حاضر شده بذل کند و زمینه ایجاد عسر و حرج را زوج فراهم آورده و اینکه زوج با درخواست اجازه ازدواج مجدد عدم تمایل خ. ر. ب. زندگی مشترک اعلام داشته و به نظر می رسد در چنین حالتی عسر و حرج که نوعاً قابل تحمل نیست عارض گردیده و این دادگاه به تمام موارد مذکور و ایرادات شعبه 15 دیوانعالی کشور رسیدگی نموده طبق مفاد صورتجلسه مورخه 94/3/6 که از اظهارات طرفین استفاده میشود زوجه موجب ترک مراوده با شوهرش شده ضمن اینکه زوج چندین بار برای ادامه زندگی مشترک آمادگی خود را توسط بستگان اعلام داشته و زوجه سوء رفتاری از زوج که موجب عسر و حرج او باشد عنوان ننموده است که بر همین اساس مطالبه نفقه از ناحیه زوجه رد شده و درگیری زوج با پدر و برادرهای زوجه بوده و زوج جهت ادامه زندگی مشترک اعلام نموده منزل مستقل با وسایل زندگی داشته و دارد و خلاصه زوج خانمش را کالمعلقه قرار نداده است و نمی دهد بلکه زوجه موجب آن است به شرحی که در صورتجلسه مذکور این دادگاه منعکس گردیده. علیهذا براساس ماده 358 قانون آئین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تأیید می نماید. دادنامه در مورخه 94/3/11 به خانم …. پ. ابلاغ و مشارالیها در مورخه 94/3/28 با تقدیم دادخواست فرجامخواهی خ. ر. ب. ثبت رسانده است. در لایحه فرجامی زوجه آمده 1- همانطور که بارها گفته ام نسبت به فرجامخوانده کراهت شدید دارم و بیش از چهار سال از زمان عقد می گذرد و من در عسر و حرج شدید هستم و هیچ ارتباطی حتی مکالمه بین ما جز چند ماه اول وجود ندارد. نسبت به وی احساس امنیت ندارم. اگر طلاق صورت نگیرد خوف فساد ب. ت. ب. جوان بودنم وجود دارد. ابراز علاقه فرجامخوانده کذب محض است درحالیکه درخواست ازدواج مجدد داده و حکم گرفته است. 2- از شما قضات محترم دیوانعالی کشور عاجزانه خواهش می کنم اینجانب را به عنوان دختر خود فرض کنید که در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. و در عسر و حرج شدیدی قرار دارد نهایتاً تقاضا نموده اینجانب را از مخمصه وحشتناک نجات دهند. زوج نیز طی لایحه ای در پاسخ بیان نموده 1- وکیل زوجه سعی نموده اختلاف سلیقه های فی مابین را به عسر و حرج تبدیل نماید و این کذب محض است. 2- علیرغم اینکه اجازه ازدواج مجدد گرفته ام به خاطر عشق و علاقه به همسرم مورد استفاده قرار نداده ام. و در مجموع اظهار داشته هیچگونه سابقه کیفری ندارم. همسرم را مورد اذیت قرار نداده ام. از ناحیه پدر و برادرانش مورد ضرب واقع شده ام. لیکن همچنان با عشق به همسرم آماده زندگی مشترک هستم دارای شغل و خانه مستقل می باشم و با طلاق مخالفم تقاضای رد فرجامخواهی را دارم. گزارش پرونده در تاریخ فوق با حضور هیأت شعبه عضوممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت قرائت گردید.هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضوممیز و اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره 500226 - 94/3/7 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره 101111 مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفاً اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافاً به اینکه در چنین مواردی اولاً صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیاً زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافاً به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفاً ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستنداً به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید محمود تولیت رأی شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی خانم …. پ. به طرفیت آقای م. ص.و. نسبت به دادنامه شماره 01111-93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که در تأیید و استواری دادنامه شماره 1350-93/8/20شعبه پانزدهم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان قم مشعر بر صدور حکم بر بی حقی دعوی ف. خ. ب. طرفیت ف. خ. ب. خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ کراهت و عسروحرج صادر گردیده است، موجه و در خور پذیرش است زیرا اولاً علیرغم آنکه عقد نکاح در تاریخ 89/7/29 منعقد گردیده، زوج نتوانسته است زمینه زندگی مشترک را که توأم با تفاهم و عشق و علاقه باشد فراهم نماید و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر به زندگی مشترک نشده است ثانیاً زوجه با بذل تمامی حقوق قانونی و مهریه خویش و با ادعای کراهت از زوج، حاضر به ادامه زندگی با زوج نشده و گذشت حدود چهار سال از عقد آنان و عدم تمایل زوجه به زندگی و مخاطراتی که چنین وضعیتی را تهدید می کند. زمینه ایجاد عسروحرج را فراهم آورده است ثالثاً به موجب آیه شریفه 129 از سوره مبارکه نساء و نهی آن از معلقه و بلا تکلیف شدن زوجه ب. ت. ب. وضعیتی که زوجه دارد مبین وجود نوعی از عسروحرج است که زوجه دچار آن شده است رابعاً علیرغم ادعای زوج مبنی بر تمایل به زندگی و اصرار او به ادامه زندگی با زوجه این ادعا منافی با اخذ اجازه ازدواج مجدد بوده و این امر دلالت بر عدم تمایل واقعی به ادامه زندگی دارد خامساً ب. ت. ب. اینکه ف. خ. اصرار به جدایی از زوج دارد و بر همین مبنا همه حقوق قانونی خویش را بذل کرده است. صدور حکم دادگاه بر بی حقی او در طرح دعوی، علاوه بر اینکه مشکلی از زندگی طرفین را حل نکرده است بلکه نمی تواند تمایل زوجه به زندگی مشترک را که اساساً باید مبتنی بر عشق و علاقه و امید به زندگی و آینده باشد فراهم نماید بنابراین به نظر می رسد در چنین حالتی عسروحرج که نوعاً قابل تحمل نیست عارض گردیده است از این رو و مستنداً به مواد 366و370و371و396 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض دادگاه محترم صادر کننده دادنامه فرجامخواسته ارجاع می گردد. شعبه 15 دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون جعفر قدیانی - مرتضی شریفی - سید صالح سجادی فهرست شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی رابطه بذل مهریه و کراهت زوجه در تاریخ 25 آبان 1394، دیوان عالی کشور به پرونده فرجامخواهی ز. ن. ب. دادنامه‌ای که در تاریخ 19 آبان 1393 صادر شده بود، رسیدگی کرد. زوجه با بیان دلایل کراهت و عسروحرج، به عدم تفاهم و عشق در زندگی مشترک پس از ازدواج اشاره نمود و از کراهت شدید خ. ن. ب. زوج خبر داد. وی همچنین اعلام کرد که تمامی حقوق قانونی و مهریه خود را بذل کرده و به دلیل عدم تمایل زوج به ادامه زندگی مشترک و عدم اقدام موثر او برای جلب رضایت زوجه، در وضعیت عسروحرج قرار دارد. در مقابل، زوج ادعای عشق و تمایل به ادامه زندگی مشترک را مطرح کرد، اما این ادعا با اخذ اجازه ازدواج مجدد از دادگاه در تضاد بود. دیوان عالی کشور با استناد به مواد قانونی مرتبط، دادنامه فرجام‌خواسته را نقض کرده و پرونده را برای رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض ارجاع داد. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/08/25 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: درخواست طلاق توسط زوجه در صورت بذل تمام حقوق قانونی از جانب وی که بیانگر کراهت از زوج است؛ قابل پذیرش است. رای شعبه دیوان عالی کشور فرجامخواهی خانم …. پ. به طرفیت آقای م. ص.و. نسبت به دادنامه شماره --- - 93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که در تایید و استواری دادنامه شماره --- - 93/8/20 شعبه پانزدهم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان قم مشعر بر صدور حکم بر بی حقی دعوی ف. خ. ب. طرفیت ف. خ. ب. خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ کراهت و عسروحرج صادر گردیده است، موجه و در خور پذیرش است زیرا اولا علیرغم آنکه عقد نکاح در تاریخ 89/7/29 منعقد گردیده، زوج نتوانسته است زمینه زندگی مشترک را که توام با تفاهم و عشق و علاقه باشد فراهم نماید و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر به زندگی مشترک نشده است ثانیا زوجه با بذل تمامی حقوق قانونی و مهریه خویش و با ادعای کراهت از زوج، حاضر به ادامه زندگی با زوج نشده و گذشت حدود چهار سال از عقد آنان و عدم تمایل زوجه به زندگی و مخاطراتی که چنین وضعیتی را تهدید می کند. زمینه ایجاد عسروحرج را فراهم آورده است ثالثا به موجب آیه شریفه 129 از سوره مبارکه نساء و نهی آن از معلقه و بلا تکلیف شدن زوجه ب. ت. ب. وضعیتی که زوجه دارد مبین وجود نوعی از عسروحرج است که زوجه دچار آن شده است رابعا علیرغم ادعای زوج مبنی بر تمایل به زندگی و اصرار او به ادامه زندگی با زوجه این ادعا منافی با اخذ اجازه ازدواج مجدد بوده و این امر دلالت بر عدم تمایل واقعی به ادامه زندگی دارد خامسا ب. ت. ب. اینکه ف. خ. اصرار به جدایی از زوج دارد و بر همین مبنا همه حقوق قانونی خویش را بذل کرده است. صدور حکم دادگاه بر بی حقی او در طرح دعوی، علاوه بر اینکه مشکلی از زندگی طرفین را حل نکرده است بلکه نمی تواند تمایل زوجه به زندگی مشترک را که اساسا باید مبتنی بر عشق و علاقه و امید به زندگی و آینده باشد فراهم نماید بنابراین به نظر می‌رسد در چنین حالتی عسروحرج که نوعا قابل تحمل نیست عارض گردیده است از این رو و مستندا به مواد 366 و 370 و 371 و 396 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و رسیدگی مجدد به شعبه دیگری از محاکم هم عرض دادگاه محترم صادر کننده دادنامه فرجامخواسته ارجاع می‌گردد. شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و عضو معاون و عضو معاون در این پرونده آقای م. ا. به وکالت از الف. پ. به طرفیت آقای م. ص. به خواسته طلاق خلع طرح دعوی نموده و در دادخواست که در مورخه 93/6/10 در دادگستری قم به ثبت رسیده وکیل ذکر نموده، موکل طبق عقدنامه پیوست همسر قانونی و شرعی خوانده م. ب. که در مورخه 1389/07/29 ازدواج نموده‌اند لیکن پس از چند ماه به دلایل ناامنی و سوء رفتار، موکل حاضر نیست با خوانده زندگی کند و چند سال است که جدا از هم هستند و ب. ت. ب. کراهت شدید موکل نسبت به خوانده و عدم امکان سازش و خوف وقوع فساد اکنون موکل در عسروحرج شدید قرار گرفته است و تقاضای رای مقتضی نموده است. پرونده به شعبه --- دادگاه خانواده قم ارجاع و دستور تعیین وقت داده شده است. با ابلاغ وقت رسیدگی، جلسه دادگاه در مورخه 93/7/26 تشکیل و خوانده آقای م. صادقی حضور یافته لیکن خواهان و وکیل وی علیرغم ابلاغ وقت حضور نیافته اند. خ. ا. د.: من نمی خواهم همسرم را طلاق دهم به خدا همسرم را خیلی دوست دارم. کمک کنید انشاءالله اختلاف برطرف گردد من تعمیرکار مبل هستم پروانه کسب دارم و درآمدم خدا را شکر بد نیست و هیچگونه مشکلی از جهت اخلاق و رفتار ندارم. با اینکه اذن ازدواج مجدد از دادگاه گرفته ام لکن اقدام به ازدواج مجدد نکرده ام. و منتظر هستم همسرم برگردد زندگی کند ایشان هیچگونه دلیل و مدرکی بر اینکه من اخلاق ورفتارم خوب نباشد ندارد. خواهان و وکیل وی با تاخیر در جلسه دادگاه حاضر شده اند. خواهان خانم …. پ. اظهار نموده در سال 1389 با مهریه 305 عدد سکه تمام بهار آزادی با خوانده ازدواج کرده ام و از نظر من نیز نزدیکی در دوران عقد بستگی صورت نگرفته است شوهرم انتظار داشت من به وی زنگ بزنم و تحت فرمان پدر و مادرش است کسی که تحت فرمان پدر و مادرش است من چطور با ایشان زندگی کنم و شوهرم را اصلا دوست ندارم. می توانست یک کاری بکند که نظر مرا عوض کند لکن این کار را نکرده است. لذا همه حق و حقوق خودم را در قبال طلاق می بخشم و بذل می کنم تا طلاق خودم را بگیرم. خ. ن. ا. داشت مراسم عروسی برگزار نکرده ایم لیکن نزدیکی صورت گرفته است. و حق حبس که وی ادعا می کرد رد شده است من همسرم را دوست دارم. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. زوج دو فقره دادنامه قطعی در خصوص الزام به تمکین زوجه و اجازه ازدواج مجدد خود را ارائه داده که اعتراض زوجه در هر دو دادنامه در مرحله تجدیدنظر نیز رد گردیده است. وضّم پرونده م. ب.. با تعیین و معرفی داور طرفین، آقای م.ی. داور ز. ط. ل. ثبت شده مورخه 93/8/15 دفتر دادگاه (صفحه 51 پرونده) اعلام نموده «با عنایت به اینکه بیش از 4 سال از تاریخ عقد طرفین می گذرد ایشان نتوانسته اند به تفاهم و اتفاق نظر در خصوص ادامه این رابطه زوجیت برسند بلکه روز به روز اختلافات ما بین آنها بیشتر و حادتر گردیده و طی این مدت زوجه کراهت شدید از زوج پیدا نموده و زوج هم متاسفانه نتوانسته اقدام موثری جهت جلب رضایت مشارالیها بنماید و ب. ت. ب. اینکه زوجه دوشیزه م. ب. بنابراین نظر به عدم امکان سازش بین طرفین اعلام می دارم. آقای م. ج. داور زوج طی نظریه مورخه 93/8/19 (صفحه 52 پرونده) اعلام نموده « زوج فردی شاغل، متعهد،توانمند برای اداره زندگی م. ب. از نظر روحی و روانی مشکلی ندارد و همسرش را دوست دارد به نظر من دخالت مستمر اطرافیان درتصمیم گیری زوجه باعث شده روند اختلافات تشدید یابد. زوجه دلایل قانع کننده ای برای جدایی ندارد لذا تقاضای صدور حکم جهت صلح و سازش نموده و اعلام کرده طلاق به صلاح طرفین نمی‌باشد.»; شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی شهرستان قم طی دادنامه شماره --- مورخه 93/8/20 دعوی خ. ر. و. ندانسته و حکم بر بی حقی ایشان صادر نموده است دادنامه ابلاغ و آقای م. ا. به وکالت از زوجه اعتراض نموده است و شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم به موجب دادنامه شماره --- مورخه 93/9/19 با رد اعتراض، دادنامه بدوی را تائید نموده است. دادنامه در مورخه 93/9/15 به وکیل ز. ا. گ. و زوجه در مورخه 93/10/15 نسبت به دادنامه فرجام خواهی خود را تقدیم و به ثبت رسانده است. ز. د. ل. فرجامی چنین آورده است «از تاریخ عقد بیش از چهار سال می گذرد از همان ماه های اول به جهت بد اخلاقی و بد رفتاری و عدم تعادل روحی و روانی وی و کراهت شدیدی که اینجانب نسبت به وی داشته ام و احساس ناامنی و ترس که در کنارش داشته ام حدود چهار سال است جدا از هم هستیم ب. ت. ب. مسئله فوق اینجانب واقعا در عسروحرج هستم و به هر طریق قصد طلاق دارم حتی با بخشش کلیه حقوقم ولی میسّر نمی شود و دادگاه هم متاسفانه وضعیت مرا درک نمی کند چنانچه مساعدت نکنید و طلاق صورت نگیرد خوف به فساد افتادن من با وجود جوان بودن و نیاز به زندگی مشترک سالم و امن وجود دارد و مطمئنا شما قضات خواهان آن نیستید. از شما می خواهم با نقض دادنامه ترتیبی دهید خانواده های طرفین در حضور دادگاه بیایند واقعیت امر روشن شود. و متوجه شوند سازگاری نیست و کراهت شدید و عسروحرج برایم وجود دارد. هیچ علاقه ای به فرجامخوانده ندارم و از او وحشت دارم چرا نباید دادگاه اسلامی راه حلی برایم پیدا کند. زوج (آقای م. ص.و.) در پاسخ به فرجام خواهی زوجه اعلام نموده حاضر به طلاق همسرش نیست، همسرش را دوست دارد و می خواهد به زندگی مشترک ادامه دهد مطالب گفته شده از ناحیه همسرش دائر بر ترس از وی فاقد دلیل و صرفا القاء خانواده و اطرافیان م. ب.. و اینکه همسرش هیچگونه دلیلی بر ادعای خود از جهت سوءرفتار،بداخلاقی،ترس و... ارائه نداده است و سوابق وی در محیط کسب و کار و صنف آشکار م. ب. و نهایتا تقاضای رد فرجامخواهی را نموده است. گزارش پرونده در تاریخ فوق توسط عضو ممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت با حضور هیات شعبه قرائت گردید.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضو ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 93/9/19 فرجامخواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: خلاصه جریان پرونده در مقدمه دادنامه شماره --- مورخه 94/2/2 صادره از این شعبه وجود دارد. که نهایتا دادنامه فرجامخواسته نقض و جهت رسیدگی مجدد به شعبه هم عرض ارجاع گردیده است.»; با اعاده پرونده به دادگستری استان قم، به شعبه پنجم تجدیدنظر جهت رسیدگی ارجاع گردیده و جلسه رسیدگی در مورخه 94/3/6 با حضور طرفین و وکیل ز. ت. گ. است. خانم پ. (زوجه) بدوا اظهار داشته در سال 89 با آقای ص.و. ازدواج کرده و تاکنون زندگی مشترک را شروع نکرده و مواقعه صورت نگرفته است و علت درخواست طلاق عدم تمایل شوهرم به زندگی مشترک بوده و من هم حاضر به زندگی مشترک نیستم زیرا شوهرم اختلالات روانی دارد. سوء رفتار داشته و استقلال مالی ندارد وکیل زوجه (آقای م. ا.) اظهار داشته همانطور که در دادگاه بدوی و تجدیدنظر شعبه یک و در فرجامخواهی مطرح شده موکله نسبت به شوهرش به دلایل بدرفتاری و عدم امنیت و عدم تفاهم کراهت شدید دارد و هرگز نمی تواند با وی زندگی کند و ب. ت. ب. گذشت بیش از چهار سال از زمان عقد هنوز شوهرش نتوانسته ترتیبی برای جلب رضایت وی بدهد که حاکی از ناتوانی وی برای زندگی مشترک است. لذا طبق موازین قانونی و بند 2 عقدنامه درخواست طلاق دارد. در ادامه ز. ا. د. نسبت به مهریه اقدام کردم تاکنون یازده سکه از 305 عدد سکه مهریه را دریافت کردم مهریه را می بخشم و آنچه را گرفته ام بر می گردانم و هر حق و حقوقی دارم می بخشم. زوج در دفاع اظهار داشته هیچگونه اذیتی نداشته با هم به مسافرت به دهات رفته ایم و یک سال و دو ماه به خانه ایشان می رفتم و شب با هم می خوابیدیم. من کاری نکردم. ایشان رابطه اش قطع شد مادرم و داماد خود را فرستادم که خانم را بیآورند که بعد برادرش گفت حقی به خواهرم نداری و مرا زد و برادرش محکوم به دیه شلاق شد حکم تمکین گرفتم بر فرض که حق و حقوقش را ببخشد طلاق نمی دهم. دادگاه ختم رسیدگی را اعلام کرده و به موجب دادنامه شماره --- مورخه 94/3/7 چنین رای داده است. « در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم …. پ. فرزند ح. با وکالت آقای م. ا. از دادنامه شماره --- مورخه 93/8/20 در پرونده کلاسه --- شعبه --- دادگاه عمومی قم که حسب آن نسبت به دعوی ت. ن. خ. به طرفیت آقای م. ص. فرزند ن. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت طلاق به خاطر سوء اخلاق و رفتار زوج و تحقق عسر و حرج زوجه رای بر بیحقی صادر شده که طبق دادنامه شماره --- مورخه 93/9/19 شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم رای مذکور تایید گردیده که پس از فرجامخواهی طبق دادنامه شماره --- مورخه 94/2/2 شعبه --- دیوانعالی کشور نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارجاع گردیده ایرادات شعبه --- دیوانعالی کشور این است که زوج از تاریخ 89/7/29 تاکنون نتوانسته زمینه زندگی مشترک را که توام با تفاهم و علاقه باشد فراهم کند و زوجه با اعلام کراهت شدید و تنفر از زوج حاضر نشده با زوج زندگی کند که زوجه تمام مهریه اش را حاضر شده بذل کند و زمینه ایجاد عسر و حرج را زوج فراهم آورده و اینکه زوج با درخواست اجازه ازدواج مجدد عدم تمایل خ. ر. ب. زندگی مشترک اعلام داشته و به نظر می‌رسد در چنین حالتی عسر و حرج که نوعا قابل تحمل نیست عارض گردیده و این دادگاه به تمام موارد مذکور و ایرادات شعبه --- دیوانعالی کشور رسیدگی نموده طبق مفاد صورتجلسه مورخه 94/3/6 که از اظهارات طرفین استفاده میشود زوجه موجب ترک مراوده با شوهرش شده ضمن اینکه زوج چندین بار برای ادامه زندگی مشترک آمادگی خود را توسط بستگان اعلام داشته و زوجه سوء رفتاری از زوج که موجب عسر و حرج او باشد عنوان ننموده است که بر همین اساس مطالبه نفقه از ناحیه زوجه رد شده و درگیری زوج با پدر و برادرهای زوجه بوده و زوج جهت ادامه زندگی مشترک اعلام نموده منزل مستقل با وسایل زندگی داشته و دارد و خلاصه زوج خانمش را کالمعلقه قرار نداده است و نمی دهد بلکه زوجه موجب آن است به شرحی که در صورتجلسه مذکور این دادگاه منعکس گردیده. علیهذا براساس ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را تایید می‌نماید. دادنامه در مورخه 94/3/11 به خانم …. پ. ابلاغ و مشارالیها در مورخه 94/3/28 با تقدیم دادخواست فرجامخواهی خ. ر. ب. ثبت رسانده است. در لایحه فرجامی زوجه آمده 1 - همانطور که بارها گفته ام نسبت به فرجامخوانده کراهت شدید دارم و بیش از چهار سال از زمان عقد می گذرد و من در عسر و حرج شدید هستم و هیچ ارتباطی حتی مکالمه بین ما جز چند ماه اول وجود ندارد. نسبت به وی احساس امنیت ندارم. اگر طلاق صورت نگیرد خوف فساد ب. ت. ب. جوان بودنم وجود دارد. ابراز علاقه فرجامخوانده کذب محض است درحالی که درخواست ازدواج مجدد داده و حکم گرفته است. 2 - از شما قضات محترم دیوانعالی کشور عاجزانه خواهش می کنم اینجانب را به عنوان دختر خود فرض کنید که در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. و در عسر و حرج شدیدی قرار دارد نهایتا تقاضا نموده اینجانب را از مخمصه وحشتناک نجات دهند. زوج نیز طی لایحه ای در پاسخ بیان نموده 1 - وکیل زوجه سعی نموده اختلاف سلیقه های فی مابین را به عسر و حرج تبدیل نماید و این کذب محض است. 2 - علیرغم اینکه اجازه ازدواج مجدد گرفته ام به خاطر عشق و علاقه به همسرم مورد استفاده قرار نداده ام. و در مجموع اظهار داشته هیچگونه سابقه کیفری ندارم. همسرم را مورد اذیت قرار نداده ام. از ناحیه پدر و برادرانش مورد ضرب واقع شده ام. لیکن همچنان با عشق به همسرم آماده زندگی مشترک هستم دارای شغل و خانه مستقل می باشم و با طلاق مخالفم تقاضای رد فرجامخواهی را دارم. گزارش پرونده در تاریخ فوق با حضور هیات شعبه عضو ممیز اوراق پرونده سید محمود تولیت قرائت گردید.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش آقای … عضو ممیز و اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 94/3/7 فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد: فرجامخواهی خانم …. پ. فرزند ح. نسبت به دادنامه شماره --- مورخه 93/9/19 صادره از شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان قم که به موجب آن با تائید دادنامه بدوی حکم بر بی حقی مشارالیها از جهت تقاضای صدور حکم طلاق خلع صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا آنچه مورد درخواست ف. خ. از جهت علت صدور حکم طلاق م. ب. صرفا اعلام تنفر از زوج م. ب. و اینکه در همه مراحل دادرسی به صراحت اعلام نموده هیچ علاقه ای به زوج نداشته و حاضر به زندگی با وی نیست و در عمل نیز با گذشت بیش از چهارسال از ازدواج و عدم زندگی مشترک و جدایی عملی ایشان این موضوع به اثبات رسیده و مضافا به اینکه در چنین مواردی اولا صرف اعلام تنفر و عدم علاقه به ادامه زندگی از ناحیه زوجه به لحاظ قلبی بودن این امر کافی است ثانیا زوجه تمامی حقوق قانونی خود از جمله مهریه را در قبال طلاق خلع بذل نموده است. و این موارد از مصادیق شرط طلاق مطابق مفاد ماده 1146 قانون مدنی است. مضافا به اینکه زوج نیز در قبال پیشنهاد ز. ن. ب. بذل حقوق قانونی در قبال طلاق خلع خواسته دیگری را مطرح نکرده و صرفا ادعا نموده خواهان زندگی مشترک م. ب. لذا مستندا به بند 2 ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه فرجام خواسته نقض و رسیدگی به شعبه دیگر تجدیدنظر استان قم ارجاع می‌گردد. در این پرونده، درخواست طلاق به دلیل عسرو حرج مطرح شده است. طرف درخواست‌دهنده اعلام نموده که ازدواج در تاریخ مشخصی صورت گرفته و این زوج دارای دو فرزند هستند. طرف مقابل به استناد به استشهادیه محلی، از آزار و اذیت روحی و روانی از سوی همسر خود خبر داده و عدم امکان سازش را مورد تاکید قرار داده است. در مراحل ابتدایی، دادگاه به دلیل عدم ارائه دلیل کافی، حکم به رد دعوی صادر نموده که این حکم در مرحله تجدیدنظر نیز تایید شده است. درخواست فرجام‌خواهی به دلیل عدم حضور طرف مقابل در جلسات دادرسی و عدم توجه به ادعای آزار و اذیت، مورد بررسی قرار گرفت. شعبه فرجامی با استناد به ماده 27 قانون حمایت خانواده و مواد قانونی مرتبط، به نقص در بررسی ادعاها و عدم توجه به کراهت طرف مقابل اشاره کرده و در نهایت، حکم به نقض دادنامه فرجام‌خواسته و ارجاع پرونده به دادگاه صادرکننده رای منقوض برای رسیدگی مجدد صادر نموده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/02/19 پیام: کراهت امری درونی است و نیاز به اثبات ندارد. بنابراین صرف بیان آن همراه با بذل مهریه کافی برای اثبات این است. ضمن اینکه می‌تواند از مصادیق بارز عسرو حرج نیز تلقی گردد. رای خلاصه جریان پرونده در این پرونده م. ح. و ن. س. به وکالت از م. ب. در مورخه 99/6/30 با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق به دلیل عسرو حرج به طرفیت ج. م. طرح دعوی نموده است.و اعلام کرده موکل در 82/8/19 با خوانده ازدواج نموده و دو فرزند دارند طبق دادنامه مورخه 99/7/9 زوجه محکوم به تمکین شده است.ص 20 زوجه استشهادیه محلی ارائه داده و اعلام کرده مدت سه سال است.از ناحیه زوج مورد ازار و اذیت روحی و روانی و هتک حرمت قرار دارد. شعبه *در 99/7/15 بدون حضور قاضی مشاور بدلیل عدم تامین ان تشکیل جلسه داده است. وکلای زوجه به روابط عاطفی زوجین اشاره و اینکه مدتی است.جدا زندگی می کنند دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوج نظر به عدم سازش داده است. داور زوجه نیز نظر مشابه داده است. دادگاه به موجب دادنامه شماره *مورخه 99/8/27 حکم به رد دعوی خواهان به لحاظ عدم ارائه دلیل بر عسر وحرج صادر نموده است. وکلای ز. ن. ب. دادنامه اعتراض نموده اند. و تقاضای استماع شهادت شهود مندرج در استشهادیه را نموده اند. شعبه *به موجب دادنامه شماره *مورخه 99/10/18 با رد اعتراض دادنامه بدوی را تایید نموده است. اقای م. ح. و س. ن. س. به وکالت از م. ب. از دادنامه فرجامخواهی نموده واعلام نموده‌اند ب. ت. ب. ایجاد سختی برای موکله وی حاضر شده تمام مهریه خود را بذل کند که خود دلیل بر عسر و حرج م. ب.. متن کامل لایحه تقدیمی ایشان در زمان شور قرائت می‌گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره */ 10/18 فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. فرجامخواهی اقای م. ح. و ن. س. به وکالت از م. ب. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/10/18 صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی حکم به رد دعوی ف. خ. از جهت درخواست صدور حکم طلاق به لحاظ عسر و حرج صادر گردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا اولا داوران زوجین صراحتا نظر به عدم امکان سازش بین زوجین داده اند و دادگاه ب. ت. ب. جدایی طولانی زوجین از لحاظ جسمانی و عاطفی مطابق تکلیف ماده 27 قانون حمایت خانواده در رد نظریه داوران مستدلا اعلام نظر ننموده و مفاد دادنامه از این جهت دارای نقص است. ثانیا اینکه وکلای زوجه به ازار و اذیت روحی و روانی زوجه توسط زوج استناد نموده و استشهادیه نیز ارائه داده اند و تقاضای استماع شهادت شهود را نموده‌اند که این خواسته ایشان نیز مورد توجه قرار نگرفته است. ثالثا اینکه زوج نیز در جلسات دادرسی حاضر نشده و صرفا لایحه داده است.ضرورت دارد. از ایشان در قبال ادعای زوجه تحقیق صورت گیرد رابعا اینکه ز. ا. ک. به هیچ عنوان حاضر به ادامه زندگی با زوج نیست و به همین جهت حاضر شده کل مهریه خود را در قبال طلاق بذل نماید. واین درخواست وی باید با رعایت ماده 1146 قانون مدنی از جهت کراهت وی مورد رسیدگی قرار گیرد. مضافا به اینکه کراهت امری درونی است.و نیاز به اثبات ندارد. و صرف بیان ان با بذل مهریه کافی است.و خود می‌تواند از مصادیق بارز عسرو حرج باشد. لذا ب. ت. ب. مراتب ذکر شده مستندا به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می‌نماید. /ا 400/2/27 رییس شعبه: ج. ق. مستشار: س. م. ت.