رای شماره 1312 مورخ 1399/10/22 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
خ. م.:
در این پرونده، شاکی درخواست ابطال بند 4-6 از دستورالعمل شماره 20887/500/96 مورخ 1396/11/02 سازمان حج و زیارت را دارد. این بند کارگزاران را از رسیدگی و ثبت درخواست اطلاعات افرادی که با وکالتنامههای غیرمجاز اقدام به نقل و انتقال میکنند، منع کرده است. شاکی استدلال میکند که این ممنوعیت به حقوق 70 نفر از متقاضیان حج تمتع که فیشهای خ. ر. ب. صورت وکالتی خریداری کردهاند، آسیب میزند و با اصول حقوقی و قانونی مغایرت دارد. در مقابل، مدیرکل امور حقوقی سازمان حج و زیارت از این مقرره دفاع کرده و آن را در راستای وظایف ذاتی سازمان و به منظور جلوگیری از واسطهگری در نقل و انتقال فیشها توجیه کرده است. هیات تخصصی دیوان عدالت اداری با استناد به بند 4-7 همان دستورالعمل و همچنین دادنامههای پیشین، به این نتیجه رسید که مقرره مورد شکایت مغایرتی با موازین قانونی و حقوقی ندارد و بنابراین شکایت را رد کرده است. این تصمیم بر اساس بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 صادر شده و ظرف بیست روز قابل اعتراض است.
هیات تخصصی اداری و امور عمومی
شماره پرونده:
ه- ع/9703629 شماره دادنامه:9909970906011312 تاریخ: 22/10/99
شاکی: عبدالرحمن پرتوی سنگی با وکالت محمد عرب زاده
طرف شکایت: سازمان حج و زیارت
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند 4-6 از دستورالعمل شماره 20887/500/96 مورخ 2/11/1396
شاکی شکایتی با خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت که پیوست شده است به شرح ذیل است:
"6-4 - کارگزار مطلقاً مجاز به رسیدگی، ثبت درخواست اطلاعات افرادی که با ارائه وکالت نامه و دیگر اسناد تنظیمی که بدون مجوز سازمان تنظیم شده است نمیباشد."
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
" موکل نماینده تعداد 70 نفر از متقاضیان حج تمتع (از سال 89 تا 95) که به صورت وکالتی فیش خریداری کرده اند میباشد؛ بر اساس برنامه سازمان حج و زیارت انتقال فیش به صورت وکالتی بلامانع بوده است و از ابتدای سال 96 سیستم نقل و انتقالات برای کلیه متقاضیان حج تمتع تا آخرین ثبت نامی 86 باز م. ب. اما شرط حضور طرفین را الزامی کرده است و افراد ذینفع را که قبل از دستورالعمل و وکالتی فیش تهیه کرده اند دچار مشکل کرده است؛ ب. ت. ب. اینکه موکل در حال حاضر قصد نقل و انتقال قبوض ودیعه گذاری علی الحساب در سال 97 را دارد اما سازمان از پذیرش وکالت نامه خودداری می کند بنابراین دستورالعمل صادره بر خلاف اصول حقوقی و قانونی (اصل 35 و 85 قانون اساسی و مواد 4 و 656 تا 662 قانون مدنی) مفاد آن را عطف به ماسبق کرده است تقاضای ابطال بخشنامه خلاف قانون و خلاف شرع را دارم."
مدیرکل امور حقوقی و قراردادهای سازمان حج و زیارت با ارسال لایحه به طور خلاصه پاسخ داده است که:
"بر اساس سیاست های مصوب نظام و قوانین و مقررات موجود امر سیاستگذاری، نظارت، هدایت و تمشیت امور زائرین ایرانی در خارج از کشور از وظایف ذاتی سازمان حج و زیارت است که در هر حال اداره این امور مستلزم برنامه ریزی جامع و هدفمند جهت تحقق آنها به طرق مختلف از جمله صدور و ابلاغ دستورالعمل ها و بخشنامه های متعدد در حوزه های مختلف است که بخشنامه های ناظر بر نحوه نقل و انتقال اسناد حج و عمره در این راستا تنظیم شده و لزوم حضور افراد جهت نقل و انتقال و عدم پذیرش این گونه وکالت نامه ها منطبق با وظایف ذاتی سازمان در تمشیت امور مربوط به زائرین است؛ البته حتی جهت رفاه حال ورثه دارندگان اینگونه اسناد بدانها اجازه داده شده با تنظیم وکالتنامه به احد از وراث نسبت به انتقال سند مورث خود اقدام کنند. دادنامه های صادره به شماره 1010-1011 و 306 و 50 تا 52 مورخ 4/2/1384 هیات عمومی در خصوص رسیدگی به موضوع ابطال بخشنامه سازمان ثبت اسناد و املاک مبنی بر ممنوعیت دفاتر اسناد رسمی از تنظیم وکالت نامه فیش حج صراحتاً مشعر به عدم مغایرت اقدامات سازمان با قوانین است."
قائم مقام دبیر شورای نگهبان طی نامه شماره 20443/102/99 مورخ 14/8/99 که به شماره 97-3629-21 مورخ 18/8/99 ثبت لوایح دفتر اداره کل امور هیات عمومی و هیات های تخصصی شده پاسخ داده است:
موضوع بند 4 دستورالعمل شماره 20887/500/96 مورخ 2/11/1396 سازمان حج و زیارت در جلسه مورخ 2/5/99 فقهای معظم شورای نگهبان مورد بحث و بررسی قرار گرفت که به شرح ذیل اعلام نظر میگردد:
"چنانچه مصوبه مورد شکایت در چارچوب اختیارات قانونی سازمان حج و زیارت و طبق معیارهای لازم الرعایه باشد، خلاف موازین شرع شناخته نشد. تشخیص این موضوع بر عهده مراجع صالحه است."
نظریه تهیه کننده گزارش:
الف - مطابق بند 4-7 این دستورالعمل به صراحت ذکر شده که "پرونده کسانی که قبلاً مبادرت به تنظیم سند صلح کرده اند از طریق دفتر حج و زیارت استان به اداره کل حقوقی و امور قراردادها جهت انطباق با دستورالعمل های قبلی ارسال و در صورت تایید برای انتقال قبض به بانک عامل معرفی میشوند"؛
ب - دستورالعمل "نحوه رسیدگی و انجام امور مربوط به نقل و انتقال قبوض دارای اولویت تشرف حج" در سال 97 اصلاح و مقرره مورد شکایت حذف گردیده است هرچند مفاد آن در بند 4-4 با اندک تفاوتی تکرار شده است؛ بر طبق این بند "کارگزار مطلقاً مجاز به رسیدگی، اخذ درخواست، انجام امور نقل و انتقال بدون حضور انتقال دهنده و یا گیرنده که بعضاً با وکالت نامه و یا... مراجعه می نمایند نمیباشد." نظر به مراتب مذکور
اولاً دستورالعمل مربوطه در سال 97 اصلاح و بند 4-6 حذف شده و از طرفی شاکی ابطال بند 4-4 که مفاداً با بند 4-6 مشابهت دارد را نیز درخواست نکرده است بنابراین رسیدگی به موضوع شکایت منتفی شده و اعمال ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری پیشنهاد میشود.
ثانیاً به نظر میرسد هنگام ثبت نام و پرداخت هزینه سفر مندرجات ظهر سند ودیعه گذاری حج تمتع که مربوط به ضوابط واگذاری و نقل و انتقال اسناد طبق آییننامه های سازمان حج و زیارت است به رویت و امضا متقاضی سفر حج میرسد؛
ثالثاً سازمان حج و زیارت با قید بند 4-6 دستورالعمل مذکور در سال 96، واگذاری قبوض ودیعه گذاری علی الحساب حج تمتع و... را ممنوع نکرده است، بلکه کارگزار را از رسیدگی و ثبت درخواست اطلاعات افرادی که بدون مجوز سازمان به نقل و انتقال (با وکالتنامه و...) مبادرت کرده اند منع کرده و در ادامه رسیدگی به انطباق واگذاری با دستورالعمل های مربوطه را به اداره کل حقوقی و امور قراردادها احاله داده است؛ بنابراین اتخاذ سیاست نقل و انتقال قبوض پس از حضور طرفین در دفاتر کارگزاری مجاز و معرفی به دفترخانه اسناد رسمی پس از صدور تاییدیه سازمان حج و زیارت (استان) در چارچوب وظایف و مسئولیتهای قانونی سازمان حج و زیارت در تنظیم و تمشیت امور مربوط به حج تمتع و واجدین شرایط و زائران بیتالله الحرام در حج تمتع و عمره مفرده و با هدف جلوگیری از واسطه گری در واگذاری قبوض حج است و مغایرتی با موازین قانونی و حقوقی ندارد؛ دادنامه صادره از هیات عمومی به شماره 52-51 مورخ 4/2/84 موید همین استدلال است. تهیه کننده گزارش: سید کاظم موسوی
رای هیات تخصصی
مطابق بند 4-6 دستورالعمل "نحوه رسیدگی و انجام امور مربوط به نقل و انتقال قبوض دارای اولویت تشرف حج 1396 "، "کارگزار مطلقاً مجاز به رسیدگی، ثبت درخواست اطلاعات افرادی که با ارائه وکالت نامه و دیگر اسناد تنظیمی که بدون مجوز سازمان تنظیم شده است نمیباشد."؛ سازمان حج و زیارت با ذکر بند 4-6 دستورالعمل مذکور در سال 96، واگذاری قبوض ودیعه گذاری علی الحساب حج تمتع و... را ممنوع نکرده است، بلکه کارگزار را از رسیدگی و ثبت درخواست اطلاعات افرادی که بدون مجوز سازمان اقدام به نقل و انتقال (با وکالتنامه و...) کرده اند منع کرده و در ادامه رسیدگی به انطباق واگذاری با دستورالعمل های مربوطه را به اداره کل حقوقی و امور قراردادها احاله داده است؛ مطابق بند 4-7 این دستورالعمل به صراحت ذکر شده که "پرونده کسانی که قبلاً مبادرت به تنظیم سند صلح کرده اند از طریق دفتر حج و زیارت استان به اداره کل حقوقی و امور قراردادها جهت انطباق با دستورالعمل های قبلی ارسال و در صورت تایید برای انتقال قبض به بانک عامل معرفی میشوند"؛ ن. ب. ا. اتخاذ سیاست نقل و انتقال قبوض پس از حضور طرفین در دفاتر کارگزاری مجاز و معرفی به دفترخانه اسناد رسمی پس از صدور تاییدیه سازمان حج و زیارت (استان)، در چارچوب وظایف و مسئولیتهای قانونی سازمان حج و زیارت در تنظیم و تمشیت امور مربوط به حج تمتع و واجدین شرایط و زائران بیتالله الحرام در حج تمتع و عمره مفرده و با هدف جلوگیری از واسطه گری در واگذاری قبوض حج است و دادنامه صادره از هیات عمومی به شماره 50-52 مورخ 4/2/1384 نیز موید همین استدلال است بنابراین مقرره مورد شکایت مغایرتی با موازین قانونی و حقوقی ندارد؛ مستنداً به بند ب ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 رای به رد شکایت صادر میشود. این رای ظرف بیست روز پس از صدور از سوی رئیس و ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است؛
سید کاظم موسوی - رئیس هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
موارد مرتبط 44
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000359742 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001496262 مورخ 1403/06/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001269484 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002190814 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001264917 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002034765 مورخ 1402/08/08 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000360687 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1266042 مورخ 1402/05/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002738991 مورخ 1402/10/20 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000246950 مورخ 1403/02/04 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000310121 مورخ 1403/02/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001853235 مورخ 1402/07/19 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002412585 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002192254 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1513036 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002694958 مورخ 1402/10/17 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002411326 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001755114 مورخ 1403/07/24 هیات عموعی دیوان عدالت اداری
مواد 91 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000358707 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000298766 مورخ 1403/02/09 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2137 مورخ 1400/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 80 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001590009 مورخ 1403/07/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1518637 مورخ 1402/06/14 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000725176 مورخ 1403/03/27 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002296563 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002413341 مورخ 1403/10/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003367866 مورخ 1402/12/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003150675 مورخ 1402/12/01 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1294087مورخ 1402/05/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001948804 مورخ 1403/08/15 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000175175 مورخ 1403/01/28 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000266941 مورخ 1403/02/08 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001867027 مورخ 1402/07/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002743965 مورخ 1403/11/15 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002322046 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002191534 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000711159 مورخ 1403/03/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003082994 مورخ 1402/11/25 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1511809 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001558777 مورخ 1403/07/03 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/14 مورخ 1399/03/17
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 بیان می ک
مواد مرتبط 2
-
اعمال
از این صفحه
ماده 85 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 85 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری پیشنهاد می شود
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 84 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 صادر شده
مقرراتِ مرتبط 1
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص ابلاغ رای شماره 86 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع ابطال بند 2 مصوبه 30562/ت49128ه- مورخ 15 اردیبهشت 1392 هیات وزیران در مورد پروژه های مسکن
ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و ضمن
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
