رسیدگی مجدد به دعوای عسر و حرج زوجه

رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: در این پرونده ا. پ. به وکالت از ع. ق. ز. در مورخه ۹۹/۷/۱۲ با تقدیم دادخواست به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به طرفیت ر. ص. ک. طرح دعوی نموده و اعلام کرده در ۷۸/۷/۲۶ با خوانده ازدواج نموده و سه دختر دارند. شعبه *در مورخه ۹۹/۱۰/۶ تشکیل جلسه داده است. وکیل خ. ا. ک. زوجین سه فرزند دارند که از حضانت خارج شده اند مهریه قبلا اقدام شده و رای صادر شده است. خ. گ. من راضی به طلاق نیستم ولی حقوق مرا و اجرت المثل رابدهد. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوجه نظر به عدم سازش داده است. داور زوج نیز نظر به عدم سازش داده است. کارشناس تعیین شده نیز در مورد نفقه و اجرت المثل اعلام نظر نموده است.ص ۳۲ ) دادگاه به موجب دادنامه شماره *۹۹/۱۲/۱۰ گواهی عدم امکان سازش صادر و مقرر نموده ۱- در مورد مهریه و نفقه قبلا اقدام شده و اجرت المثل و نفقه ایام عده نیز تعیین شده است. ز. ن. ب. دادنامه اعتراض نموده است. و در مورد نفقه فرزند ان و نحله و حقوق مالی معترض م. ب.. شعبه *از دادگاه بدوی خواسته در مورد حقوق مالی زوجه ملاقات فرزند ان تنصیف اموال اتخاذ تصمیم نماید. با اعاده پرونده دادگاه بدوی رای جدید صادره و طی دادنامه شماره *۱۴۰۰/۲/۲۸ مجددا گواهی عدم امکان سازش صادر و اعلام نموده فرزند ان از سن حضانت خارج شده اند و در مورد تنصیف نیز اموالی از زوج معرفی نشده است.ز. ن. ب. دادنامه اخیر نیز اعتراض نموده است. شعبه *به موجب دادنامه شماره *۱۴۰۰/۴/۲۲ دادنامه بدوی مورخه ۱۴۰۰/۲/۱۸ را تایید نموده است.زوجه از دادنامه صادره فرجامخواهی نموده و نسبت به نفقه فرزند ان معترض م. ب.. که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ ف. خ. د. زمان شور قرائت می گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره *۰۰/۴/۲۲ فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. رأی متن رأی رای شعبه فرجامخواهی خانم ر. ص. ک. نسبت به دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۰/۴/۲۲ صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی شماره *مورخه ۱۴۰۰/۲/۲۸ صادره از شعبه *گواهی عدم امکان سازش صادرگردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا دادگاه بدوی در پرونده حاضر ابتدا به موجب دادنامه شماره *مورخه ۹۹/۱۲/۱۰ گواهی عدم امکان سازش صادر و نسبت به دادنامه مذکور اعتراض شده است. و شعبه *طی تصمیم شماره ۸۷۷۶۵۴ مورخه ۱۴۰۰/۱/۳۰ از دادگاه بدوی رفع نقص نسبت به بعضی از حقوق زوجه را خواسته است.لیکن دادگاه بدوی بر خلاف مقررات و بدون اینکه رای سابق ایشان نقض شده باشد. مجددا طی دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۰/۲/۲۸ گواهی عدم امکان سازش صادر نموده است. و دادگاه تجدیدنظر نیز دادنامه اخیر را تایید نموده در حالیکه دادنامه بدوی مرقوم هنوز نقض نشده است. لذا با استناد به بند ۵ ماده ۳۷۱ و بند الف ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته و دادنامه بدوی شماره *مورخه ۱۴۰۰/۲/۲۸ راکه بر خلاف مقررات صادر گردیده را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد نسبت به دادنامه شماره *مورخه ۹۹/۱۲/۱۰ صادره از دادگاه بدوی به دادگاه صادر کننده رای منقوض ( دادگاه تجدیدنظر ) ارجاع می نماید./ا۴۰۰/۷/۲۶ شعبه * رییس: ج. ق. مستشار: س. م. ت. فهرست خلاصه جریان پرونده متن رأی نقد رأی رسیدگی مجدد به دعوای عسر و حرج زوجه در تاریخ 4 آذر 1392، دادنامه‌ای به بررسی پرونده‌ای مرتبط با صدور گواهی عدم امکان سازش بین زوجین پرداخته است. خواهان، به استناد بند ب شروط ضمن عقد ازدواج، درخواست طلاق را به دلیل سوء رفتار و سوء معاشرت مستمر طرف مقابل مطرح نموده است. طرف مقابل به اتهام ایراد ضرب و جرح به خواهان محکوم شده و به دلیل ورشکستگی اقتصادی، ادعای عدم توانایی در پرداخت نفقه کرده است. دادگاه بدوی با استناد به مواد 1119، 1129 و 1130 قانون مدنی، گواهی عدم امکان سازش را صادر کرده است. با این حال، دادگاه تجدیدنظر به دلیل نقص در ادله و عدم احراز سوء رفتار مستمر، رای بدوی را نقض و دعوی را باطل اعلام نمود. خ. ن. ب. این رای فرجام‌خواهی کرده و دیوان عالی کشور با تاکید بر وجود دلایل کافی برای احراز سوء رفتار مستمر طرف مقابل و عدم امکان ادامه زندگی مشترک، رای تجدیدنظر را نقض و پرونده را برای رسیدگی مجدد به شعبه هم‌عرض ارجاع داد. این تصمیم بر اساس بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی اتخاذ شده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/09/04 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: رسیدگی مجدد به دعوای عسر و حرج زوجه، پس از صدور حکم قطعی دراین باره، به لحاظ اینکه امری حادث است بلامانع به نظر می‌رسد. رای خلاصه جریان پرونده پیرو گزارش قبلی خانم ….ط. فرزند ف. با وکالت آقایان م.م. و ع.ب. و به طرفیت آقای ح.ع. فرزند ع. و به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به استناد بند ب از شروط ضمن عقد ازدواج تقدیم کرده و توضیح داده اند موکله به موجب سند رسمی به شماره ترتیب 7050 مورخ 2/7/1366 دفتر ثبت ازدواج شماره... حوزه ثبت تهران به عقد ازدواج دائمی خوانده در آمده است خوانده به علّت مشکلات شخصی در تمام طول زندگی مشترک سوء رفتار و سوء معاشرت مستمر با موکل داشته به طوری که ادامه زندگی مشترک را برای او غیرممکن کرده است خوانده مرتکب ایراد ضرب وجرح عمدی موکله شده که به موجب دادنامه شماره --- - 14/2/1388 شعبه --- دادگاه عمومی تهران به پرداخت دیه و جزای نقدی محکوم شده که رای قطعی شده است. مجددا خوانده موکل را مورد ضرب وجرح شدید قرار داده که به موجب دادنامه --- - 16/8/1388 شعبه --- دادگاه عمومی جزایی تهران به پرداخت دیه د. ح. موکل و جزای نقدی محکوم شده که رای مذکور به موجب دادنامه شماره --- - 12/10/88 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر تهران تایید و قطعی شده است خوانده به علّت ورشکستگی اقتصادی اعلام نموده توانایی پرداخت هزینه زندگی (نفقه) موکل را ندارد تا حدی که درخواست اعسار از پرداخت دیه به میزان 14 میلیون ریال را نموده است و به لحاظ اینکه فاقد مسکن مستقل است در منزل مادرش زندگی می کند و به علّت ناتوانی خوانده از اداره زندگی مشترک سال هاست موکل به اتفاق فرزندانش جدا از خوانده زندگی می کنند و هیچ اهتمامی نسبت به زندگی ایشان ندارد... ب. ت. ب. بند 2 از قسمت ب خوانده محترم با سوء رفتار و سوء معاشرت به حدی که ادامه زندگی را برای زوجه غیرقابل تحمل نموده لذا موکل با استفاده از شرط ضمن عقد فوق و با بذل صد هزار تومان از مهریه درخواست طلاق نوع خلع را دارد گواهان موکل به اسامی... اعلام می‌شود... شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران با تعیین وقت رسیدگی و با توافق وکلای زوجین به منظور مذاکره جهت حل وفصل دعوی جلسه رسیدگی را تجدید نموده و در جلسه 19/4/1391 وکیل خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. م. ب. خوانده اظهار نموده حاضر به طلاق نیستم قبلا درخواست طلاق وی مطرح و در دیوان عالی کشور ردّ شده است زوجه مدت سه سال است که متواری است و از فرزندان مشترک بی اطلاع هستم و فرزندان را با خود برده است وکیل خ. ا. د. موکل حاضر است که مهر خود را در قبال طلاق به زوج بذل کند و در مورد نفقه معوقه و اجرت المثل و جهازیه ادعایی ندارد و فرزندان مشترک از مدار حضانت خارج شده اند دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر کرده است و با تعیین وقت رسیدگی به وکیل خواهان اخطار کرده گواهان را در وقت مقرر حاضر نماید. دادگاه در وقت مقرر با حضور زوجین و وکلای آنان تشکیل شده و دادگاه از سه نفر گواهان تعرفه شده از سوی زوجه، تحقیق کرده است و پس از استماع اظهارات وکلای زوجین زوجه را جهت آزمایش بارداری به پزشکی قانونی معرفی نموده که نتیجه تست بارداری منفی اعلام شده است سپس از طرف زوجه و بنا به درخواست او داور برای وی تعیین کرده است داور تعیین شده برای زوجه به شرح صفحه 60 پرونده و داور زوج به شرح صفحه 46 پرونده نظریه خود را اعلام کرده اند شعبه --- دادگاه خانواده تهران به موجب رای شماره --- - 28/5/1391 در خصوص دعوی خ. ب. ش. فوق ب. ت. ب. محتویات پرونده و ملاحظه نظریه داوران و عدم توفیق در رفع اختلاف دعوی خواهان را مقرون به صحت دانسته و گواهی عدم امکان سازش زوجین را جهت اجرای صیغه طلاق خلع (ب. ت. ب. بذل کل مهر و اینکه در مورد جهازیه و نفقه معوقه و اجرت المثل ایّام زوجیت و سایر حقوق مالی زوجه ادعایی ندارد) ب. ر. م. شرعی و قانونی در یکی از دفاتر رسمی ثبت طلاق صادر و اعلام نموده مدت اعتبار گواهی سه ماه از تاریخ ابلاغ رای م. ب.. آقای ح.ع. با وکالت آقای ص.الف. نسبت به دادنامه یادشده تجدیدنظرخواهی به عمل آورده است که پس از پاسخ وکیل ت. ن. خ. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران در وقت فوق العاده تشکیل و به موجب رای شماره --- - 24/8/1391 تجدیدنظرخواهی را وارد و رای دادگاه را مخدوش و مغایر با موازین شرعی و قانونی دانسته است با این استدلال که 1 - دعوی زوجه به خواسته طلاق به لحاظ عسر و حرج ناشی از سوء رفتار زوج سابقا مطرح و محکوم به بطلان اعلام شده است به همین علّت خ. د. د. خود قید کرده خواسته اش حکم طلاق به لحاظ عسر و حرج نیست بلکه اجازه صیغه طلاق و ثبت آن را به استناد ماده 1119 قانون مدنی نموده است. با وصف مذکور در صدور گواهی عدم امکان سازش به ماده 1129 و 1130 قانون مدنی استناد شده است که خارج از خواسته خواهان و خلاف قانون و مندرجات پرونده است زیرا علاوه بر اینکه زوجه و وکیل وی در این پرونده مدّعی ترک نفقه موضوع ماده 1129 و عسر و حرج موضوع ماده 1130 قانون مدنی نشده اند دلیلی بر انطباق دعوا با مواد مذکور اقامه نشده است 2 - هرگاه دادگاه تخلف زوج از شرط ب ضمن عقد را محرز بداند نباید به گواهی عدم امکان سازش اکتفا نماید بلکه باید با استناد به شرط مذکور به زوجه اجازه دهد با مراجعه به یکی از دفاتر رسمی ثبت طلاق و انتخاب نوع طلاق به وکالت از طرف زوج با حق توکیل غیر نسبت به قبول بذل و اجرای صیغه طلاق و ثبت آن اقدام نماید در رای تجدیدنظر خواسته از این امر غفلت شده است 3 - با اینکه وکیل زوجه در دادخواست بدوی و جلسات دادرسی و لوایح تقدیمی به صراحت و اصرار اعلام کرده که خواسته موکله اش طلاق به استناد ماده 1119 قانون مدنی ناظر به شرط ب ضمن عقد مندرج در عقدنامه م. ب. مشخص نکرده که زوج از کدام یک از بندهای 12 گانه شرط مذکور تخلف کرده است ولی ب. ت. ب. مجموع اظهارات او منظور او ظاهرا بند 2 شرط ب م. ب. یعنی سوء رفتار مستمر زوج به حدی که ادامه زندگی را برای زوجه غیرقابل تحمل نموده باشد اگر منظور این باشد ادعا بلادلیل بوده با اشکال مواجه است زیرا این امر مطابق بند 4 تبصره الحاقی به ماده 1130 قانون مدنی یکی از موجبات عسر و حرج است و حال آنکه عسر و حرج ناشی از سوء رفتار زوج در رای سابق الصدور ردّ شده است در واقع سوء رفتار مستمر زوج به اثبات نرسیده است 4 - قرائن و شواهدی که بشود از آن تخلف زوج از شرط ب مندرج در عقدنامه ازجمله بند 2 شرط مذکور را احراز نمود در پرونده وجود ندارد لذا دادگاه با استدلال فوق رای تجدیدنظر خواسته را نقض و حکم به بطلان دعوا صادر کرده است. خانم ….ط. با وکالت آقای م.م. نسبت به دادنامه یادشده فرجام خواهی به عمل آورده است. این شعبه به موجب رای شماره --- - 1392/02/09 به شرح بین الهلالین زیر رای فرجام خواسته را نقض کرده است: (فرجام خواهی وارد و پرونده دارای نواقص تحقیقاتی به شرح زیر است: خواسته صراحتا صدور گواهی عدم امکان سازش از طریق اعمال وکالت مستند به بند ب از شروط ضمن عقد قیدشده و دادگاه بدوی نیز با استناد به ماده 1119 قانون مدنی و مواد دیگر گواهی عدم امکان سازش به لحاظ سوء رفتار زوج و احراز آن حسب گواهی گواهان را صادر کرده است به قید مواد 1129 و 1130 قانون مدنی زائد بوده و دادگاه تجدیدنظر با وجود اختیارات قانونی می توانسته نسبت به حذف آن اقدام و رای مقتضی صادر نماید. برخلاف استدلال دادگاه تجدیدنظر عسر و حرج ناشی از سوء رفتار ز. ن. ب. زوجه به موجب بند 4 ماده 1130 قانون مدنی با فرض رسیدگی سابق ب. ت. ب. اینکه وقوع عسر و حرج امر حادثی است موضوع را شامل اعتبار امر مختومه نمی‌نماید. 3 - ب. ت. ب. رسیدگی دادگاه بدوی و انجام تحقیق از گواهان و دلایل متعدد مبنی بر سوء رفتار زوج اگر با وصف بذل کلیه مهریه زوجه که دلیل قوی بر سوء رفتار زوج به نحوی که ادامه زندگی مشترک برای زوجه را غیرممکن نموده است م. ب. برای دادگاه تجدیدنظر اقناع وجدانی ایجاد نکرده است ضرورت داشته دادگاه با تعیین وقت رسیدگی و استماع اظهارات زوجین در مورد سوء رفتار زوج با زوجه و تحقیق از فرزندان مشترک که بیش از هر فرد دیگری از نزدیک در مورد روابط والدین خود اطلاع دارند و نیز انجام تحقیقات از کسان و بستگان زوجین در مورد رفتار زوج با زوجه و شغل و ممر در آمد او از طریق مددکار اجتماعی مجتمع قضایی پس از تکمیل تحقیقات مبادرت به صدور رای نماید لذا بنا به مراتب فوق و به استناد بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام خواسته را به لحاظ نقص تحقیقات نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به شعبه سی ام دادگاه محترم تجدیدنظر استان تهران ارجاع می‌نماید.) شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران پس از نقض رای آن شعبه به شرح فوق در وقت فوق العاده تشکیل و دستور داده وقت رسیدگی تعیین و زوجین جهت ادای توضیحات بیشتر دعوت شوند از مددکار اجتماعی نیز خواسته با مراجعه به محل سکونت طرفین از فرزندان مشترک و دیگر مطلعین احتمالی برابر بند 3 رای دیوان تحقیقات جامعی را معمول و نتیجه را اعلام دارند. مددکار اجتماعی دادگاه‌های تجدیدنظر استان تهران به موجب گزارش شماره 92/103 /=م مورخ 16/5/92 (صفحات 135 و 136 و 137 پرونده) به دادگاه تجدیدنظر اعلام نموده با تشکیل جلسه با حضور زوجین و مطلعین معرفی شده توسط آنان از زوجین و مطلعین تحقیق به عمل آمد مطلعین زوجه پدر و برادر، خاله زوجه بودند که اظهار نمودند از سال های اول زندگی زوجین زوج سوء رفتار با زوجه داشته و او را مورد ضرب و شتم قرار داده و بارها آثار کبودی ناشی از ضرب و شتم را بر تن زوجه دیده بودند زوجه به دلیل بدرفتاری زوج به حالت قهر به منزل پدری خود می رفت و مجددا به منزل زوج مراجعت می نمود آخرین بار حدودا از پنج سال قبل زوجه به منزل پدری خود رفت و از آن موقع زوجین جدا از هم زندگی می کنند و البته به دنبال زندانی شدن زوج، زوجه به اتفاق فرزندان مشترک خود زندگی می کند (از 5 سال قبل) مطلعین زوج برادر پسرعمه و دو تن از دوستان زوج بودند که اظهار نمودند زوج از تمکین مالی برخوردار بود و زوجین زندگی خوبی داشتند هرچند گاهی اوقات اختلافاتی در حد معمول بین آنان بروز می نمود لیکن آشتی نموده و به زندگی مشترک ادامه می دادند در سال های آخر زندگی مشترک زوج دو منزل یکی در خیابان نیروی هوایی و یکی در نیاوران به نام زوجه خریداری نموده و همزمان با آن زوج خود بدهکار بود علی الظاهر به همین دلیل زوج منازل را به نام زوجه خود نمود و زوجه مخالفت نمود و اختلافات زوجین شدت یافت و سپس با همکاری زوجه با طلبکاران که زوج متواری شده بود و محل زندگی خود را از طلبکاران مخفی می نموده، زوج دستگیر و زندانی شده و به این طریق از 5 سال قبل زوجین جدا از هم زندگی می کنند پس از زندانی شدن زوج، زوجه به اتفاق فرزندان مشترک محل زندگی خود را تغییر داد یکی از منازل را به فروش رساند و دیگری را به مستاجر واگذار نمود و برای خود و فرزندانش محل زندگی دیگری تهیه نمود و در این سال ها حتی از ملاقات فرزندان با پدر خودداری نموده است و افزودند زوج مدت کوتاهی حدودا سه ماه زندان بوده و سپس با جلب نظر طلبکاران و پرداخت بخشی از بدهی ها از زندان آزادشده و از آن به بعد به عنوان پیک موتوری به طور مرتب به کار اشتغال دارد و از این طریق در آمد دارد برادر و پسرعمه زوج اظهار نمودند خود آنان حاضر به حمایت از زوج و تهیه مسکن برای ادامه زندگی مشترک می‌باشند هرچند که خود زوج نیز با اشتغال جدی به کار در آمد مناسبی از کار خود دارد. در تحقیقی که از آخرین محل زندگی مشترک زوجین به عمل آمده بود از نشانی نیاوران کوی ک. بن بست ق. پلاک... اکثر همسایگان حاضر به همکاری برای تحقیق نشدند و فقط یک همسایه اظهار نمود در سال های اول سکونت زوجین در آن محل اختلاف خاصی از زندگی زوجین مشاهده نمی شد در یک سال و نیم آخر سکونتشان (از سال 1387 تا 1388 ) همواره دعوا و درگیری بین زوجین وجود داشت و صدای ناشی از دعوا و درگیری های زوجین به حدی بود که موجب سلب آسایش از همسایگان شده بود و افزود دعوا و درگیری و جیغ و فحاشی در حین دعوا به طور مقابل از طرف هر دوی زوجین بود وی اظهار نمود زوج اموالی به نام زوجه خریداری نموده بوده وقتی برای پرداخت بدهی اش اموال خود را از زوجه مطالبه نموده زوجه خودداری نموده و این امر موجب بروز دعوا و مشاجره و درگیری زوجین می گردید و نهایتا زوجه با اطلاع دادن به طلبکاران زوج و اقدام قانونی از طرف آنان موجب دستگیری زوج شد و پس ازآن منزل را به فروش رسانده و از آن محل نقل مکان نمود وی افزود در مدت حضور زوجه رفتارهای خلاف موازین اخلاقی از فرزند مشترک زوجین مشاهده می نمود. فرزند مشترک زوجین (پسر متولد 1376 ) اظهار نموده پدر و مادرش از زمانی که وی به یاد دارد اختلاف و مشاجره داشتند و پدر فحاشی به مادر می نمود کتک کاری می کرد و سال های آخر این وضعیت شدت یافته بود و به دنبال آن حدودا از 5 سال قبل پدر و مادرش جدا از هم زندگی می کنند و فرزندان با مادر بسر می برند از مجموع تحقیقات به عمل آمده نتیجه گیری گردید از سال های اول شروع زندگی زوجین گاهی اختلاف و مشاجره داشته و مواردی ز. ن. ب. زوجه ضرب و شتم نیز می نموده است لیکن علّت اصلی تشدید اختلافات زوجین به دنبال انتقال اموال زوج به نام زوجه و امتناع زوجه از فروش بخشی از آن و پرداخت بدهی های زوج شده که این امر موجب بروز درگیری های شدید بین زوجین و سپس جدایی زندگی زوجین از هم از سال 1388 شده است زوج نیز که بدهکار بوده با تلاش هایی که نموده و با پرداخت بخشی از بدهی ها رضایت طلبکاران را جلب نموده و به عنوان پیک موتوری به کار مشغول م. ب.. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران در وقت مقرر با حضور طرفین و وکلای آنان تشکیل شده است لایحه شماره 460 - 1392/05/21 از سوی وکیل ت. ن. خ. تقدیم شده که ضمیمه پرونده گردیده و گزارش واحد مددکاری نیز پیوست پرونده شده است. ت. ن. خ. آقای ح.ع. اظهار داشته خانم ….ط. دارای 54 سال سن و 27 سال سابقه ازدواج با وی را دارم حدود 5 سال است که هیچ اطلاع و خبری از محل سکونت فرزندان مشترک ندارم و مخفیانه همسرم زندگی می کند و حدود 5 میلیارد تومان از دو آپارتمان یکی در نیاوران و دیگری در نیروی هوایی به نام ایشان زدم از موقع به نام زدن آپارتمان ها ایشان ناسازگاری را شروع کرد فامیل و اقوام ایشان به خاطر موقعیت پولی که همسرم دارد نمی گذارند زندگی با بنده بکند بنده حضانت و الزام به تمکین همسر و فرزندانم را دارم و هیچ دسترسی و آدرسی به آنان ندارم بنده فردی زحمت کش و کاسب هستم و در شعبه --- دادگاه تجدیدنظر تهران در سه سال قبل گفتم هر نوع تعهد که نسبت به پیشرفت و بهبود زندگی مان بشود حاضرم بدهم آیا با داشتن سه فرزند بچه هایمان باید فرزند طلاق شوند تمامی اموال را به نام ایشان زدم زیرا ایشان را دوست داشتم و دارم حاضر به طلاق نیستم ضمنا ً 2 عدد مزدا 324 و پراید و کلیه اموالم و اثاثیه تحویل همسرم شده است با هر تعهدی حاضر به زندگی هستم وکیل ز. ا. د. دلیلی برای عسر و حرج زوجه وجود ندارد زیرا پیدایش عسر و حرج نیاز به دلیل و شرایط جدید و یا سوء رفتاری متعاقب طرح دعوای سابق دارد. ز. ا. د. به خاطر سوء رفتار زوج توانایی ادامه زندگی با وی را ندارم درخواست طلاق دارم وکیل ز. ا. د. خواسته صدور حکم طلاق به واسطه عسر و حرج نمی‌باشد بلکه صدور گواهی عدم امکان سازش با اذن اعمال وکالت به واسطه سوء معاشرت زوج و تحقق شرط ضمن عقد است که حتی در جلسه دادرسی نیز بروز کرده است و امکان ادامه زندگی وجود ندارد فرزندان مشترک زوجین سال هاست از پدرشان فراری هستند و هیچ تلاش برای دیدن فرزندان هم از سوی پدر وجود ندارد همان گونه که گواهان گواهی داده اند سابقه اختلافات و سوء رفتار زوج از ابتدای زندگی وجود داشته و ارتباطی با اختلافات مالی آنان ندارد. ز. ا. د. کلیه حقوق مالی شامل مهریه نفقه و اجرت المثل و جهیزیه را در قبال طلاق بذل می کنم. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران به موجب رای شماره --- - 1392/05/23 در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ح.ع. با وکالت آقای ص.الف. نسبت به دادنامه شماره --- - 1391/05/28 شعبه --- دادگاه خانواده تهران که به موجب آن در مورد دعوی مطروحه از ناحیه ت. ن. خ. خانم ….ط. با وکالت آقای م.م. و به طرفیت نامبرده و به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش (طلاق خلعی) صادر گردیده را وارد دانسته با این توضیح که تجدیدنظرخواهی زوج به موجب دادنامه --- - 1391/08/24 این شعبه وارد تشخیص داده شده و به شرح دادنامه مذکور حکم بر بطلان دعوی صادر و در مرحله فرجام خواهی به موجب دادنامه شماره --- - 1392/02/09 شعبه --- دیوان عالی کشور رای فرجام خواسته نقض و جهت رسیدگی مجدد به این شعبه ارسال شده است و دادگاه با تعیین وقت رسیدگی از طرفین در وقت مقرر ز. ا. د. که همسرش ناسازگاری را بعد از انتقال دو آپارتمان به نام وی نمودم شروع کرده و 5 سال است که خبری از محل سکونت وی ندارم و حاضر به طلاق نمی باشم در رابطه با سوء رفتار موردنظر دیوان عالی کشور مراتب به واحد مددکاری جهت انجام تحقیقات اعلام شده که واحد مددکاری طی گزارش شماره 92/103 / ت/ م - 1392/05/16 اعلام نموده که در طول زندگی مشترک قهر و آشتی های متعددی بین زوجین بوده که اقوام و بستگان زوجین آن را تایید نموده‌اند ولی علّت اصلی اختلاف را همانا ناشی از اختلاف زوجین سر آپارتمانی دانسته اند که از طرف زوج به نام زوجه انتقال یافته است لذا با دقت در اوراق پرونده ملاحظه می‌گردد عسر و حرج مورد ادعای زوجه که ناشی از سوء رفتار زوج عنوان شده صرف نظر از طرح دعوی قبلی که بعد از بطلان دعوی در شعبه --- دیوان عالی کشور تایید و ابرام شده و حسب تشخیص همان شعبه واجد شرایط اعتبار امر مختومه نبوده و شکی در آن نیست امّا احراز سوء رفتار زوج که منجر به عسر و حرج زوجه گردیده حسب گزارش واحد مددکاری و تحقیقات به عمل آمده منتسب به فعل زوج نبوده و ترک منزل به مدت 5 سال توسط زوجه به تنهایی نمی تواند مبنا اثبات عسر و حرج زوجه باشد کما اینکه رویه قضایی نیز در احراز سوء رفتار یک بار ضرب و شتم را موثر در مقام نمی داند لذا دادگاه با وارد دانستن اعتراض رای تجدیدنظر خواسته را نقض و حکم بر ردّ دعوی صادر کرده است. خانم ….ط. با وکالت آقای م.م. نسبت به دادنامه یادشده فرجام خواهی به عمل آورده است که پس از پاسخ وکیل فرجام خوانده پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است لایحه اعتراضییه به هنگام شور قرائت می‌شود. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیّز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 1392/05/23 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران مشاوره نموده چنین رای می دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور فرجام خواهی وارد است زیرا: 1 - خواسته به موجب دادخواست صدور گواهی عدم امکان سازش از طریق اعمال وکالت مستند به بند ب از شروط ضمن عقد است دادگاه نخستین علاوه بر استناد به ماده 1130 قانون مدنی به ماده 1119 قانون مذکور هم استناد کرده است که صرف نظر از اینکه رسیدگی مجدد به دعوی عسر و حرج زوجه به لحاظ اینکه امری حادث است بلامانع م. ب. در مانحن فیه ضرورت داشته ب. ت. ب. خواسته خواهان و تصریح آن در حدود خواسته دادگاه ها رسیدگی و اظهارنظر می کرده اند که در مرحله تجدیدنظر با حذف ماده 1130 قانون مدنی موضوع قابلیت اصلاح را داشته و دارد. 2 - به موجب دادنامه های 118 - 1388/02/14 شعبه --- دادگاه عمومی تهران و 525 - 1388/08/16 شعبه --- دادگاه عمومی جزایی تهران زوج به اتهام ایراد ضرب وجرح به پرداخت دیه محکوم شده که دلیل بر استمرار سوء رفتار زوج دارد. 3 - گواهان در مورد سوء رفتار مستمر زوج گواهی داده اند و دادگاه نخستین که شهادت شهود را استماع نموده سوء رفتار زوج را احراز کرده است. 4 - اختلافات زوجین سال هاست ادامه دارد مفارقت طولانی مدت و تشکیل پرونده های عدیده موجب عمیق تر شدن اختلافات شده به نحوی که با لحاظ سوء رفتار زوج ادامه زندگی مشترک برای زوجه ممکن نبوده و نمی‌باشد به همین لحاظ زوجه حاضرشده کلیه حقوق مالی خود شامل نفقه اجرت المثل جهیزیه و مهریه را در قبال طلاق به لحاظ کراهتی که از زوج دارد بذل نماید. 5 - گزارش مشروح و مفصل مددکار اجتماعی دادگاه‌های تجدیدنظر استان تهران هرچند حاکی است که تشدید اختلافات زوجین به لحاظ انتقال آپارتمان های ادعایی زوج است امّا دلایل صریح بر سوء رفتار زوج به صورت مستمر و از ابتدای زندگی مشترک دارد که دلالت بر تحقق شرط ضمن عقد ازدواج را دارد. لذا بنا به مراتب فوق و اینکه محرز و مسلم است که شرط ضمن عقد (سوء رفتار مستمر ز. ن. ب. زوجه) تحقق یافته رای شماره --- - 1392/05/23 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران برخلاف مندرجات پرونده م. ب. لذا به استناد بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رای فرجام خواسته را نقض و رسیدگی مجدد به پرونده به شعبه هم عرض دادگاه یادشده ارجاع می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار در این مورد، درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش از سوی ی. ا. ط. دعوا به نمایندگی از همسر مطرح گردید. در جریان رسیدگی، طرف مقابل اعلام کرد که با طلاق موافق نیست و خواهان دریافت حقوق و اجرت المثل خود م. ب.. در ابتدا، دادگاه بدوی گواهی عدم امکان سازش را صادر نمود، اما پس از اعتراض همسر به این رای، پرونده به دادگاه تجدیدنظر ارجاع شد. دادگاه تجدیدنظر، رای بدوی را تایید کرد، ولی همسر مجدداً نسبت به رای صادره فرجام‌خواهی کرد. شعبه فرجامی پس از بررسی پرونده به این نتیجه رسید که دادگاه بدوی بدون نقض رای قبلی، مجدداً گواهی عدم امکان سازش صادر کرده است که این اقدام مغایر با مقررات قانونی محسوب می‌شود. بر اساس بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی، شعبه فرجامی، دادنامه‌های صادره را نقض کرده و پرونده را برای رسیدگی مجدد به دادگاه بدوی ارجاع می‌نماید. تاریخ دادنامه قطعی: 1400/07/26 پیام: صدور مجدد رای، بدون نقض رای اولیه، برخلاف مقررات بوده و منجر به نقض دادنامه و رسیدگی مجدد می‌شود./ س در این پرونده ا. پ. به وکالت از ع. ق. ز. در مورخه 99/7/12 با تقدیم دادخواست به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به طرفیت ر. ص. ک. طرح دعوی نموده و اعلام کرده در 78/7/26 با خوانده ازدواج نموده و سه دختر دارند. شعبه *در مورخه 99/10/6 تشکیل جلسه داده است. وکیل خ. ا. ک. زوجین سه فرزند دارند که از حضانت خارج شده اند مهریه قبلا اقدام شده و رای صادر شده است. خ. گ. من راضی به طلاق نیستم ولی حقوق مرا و اجرت المثل رابدهد. دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. داور زوجه نظر به عدم سازش داده است. داور زوج نیز نظر به عدم سازش داده است. کارشناس تعیین شده نیز در مورد نفقه و اجرت المثل اعلام نظر نموده است.ص 32 ) دادگاه به موجب دادنامه شماره * 99/12/10 گواهی عدم امکان سازش صادر و مقرر نموده 1 - در مورد مهریه و نفقه قبلا اقدام شده و اجرت المثل و نفقه ایام عده نیز تعیین شده است. ز. ن. ب. دادنامه اعتراض نموده است. و در مورد نفقه فرزند ان و نحله و حقوق مالی معترض م. ب.. شعبه *از دادگاه بدوی خواسته در مورد حقوق مالی زوجه ملاقات فرزند ان تنصیف اموال اتخاذ تصمیم نماید. با اعاده پرونده دادگاه بدوی رای جدید صادره و طی دادنامه شماره * 1400/02/28 مجددا گواهی عدم امکان سازش صادر و اعلام نموده فرزند ان از سن حضانت خارج شده اند و در مورد تنصیف نیز اموالی از زوج معرفی نشده است.ز. ن. ب. دادنامه اخیر نیز اعتراض نموده است. شعبه *به موجب دادنامه شماره * 1400/04/22 دادنامه بدوی مورخه 1400/02/18 را تایید نموده است.زوجه از دادنامه صادره فرجامخواهی نموده و نسبت به نفقه فرزند ان معترض م. ب.. که متن لایحه تقدیمی ایشان و پاسخ ف. خ. د. زمان شور قرائت می‌گردد. فرجامخواهی خانم ر. ص. ک. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 1400/04/22 صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی شماره *مورخه 1400/02/28 صادره از شعبه *گواهی عدم امکان سازش صادرگردیده وارد و موجه م. ب.. زیرا دادگاه بدوی در پرونده حاضر ابتدا به موجب دادنامه شماره *مورخه 99/12/10 گواهی عدم امکان سازش صادر و نسبت به دادنامه مذکور اعتراض شده است. و شعبه *طی تصمیم شماره 877654 مورخه 1400/01/30 از دادگاه بدوی رفع نقص نسبت به بعضی از حقوق زوجه را خواسته است.لیکن دادگاه بدوی بر خلاف مقررات و بدون اینکه رای سابق ایشان نقض شده باشد. مجددا طی دادنامه شماره *مورخه 1400/02/28 گواهی عدم امکان سازش صادر نموده است. و دادگاه تجدیدنظر نیز دادنامه اخیر را تایید نموده در حالی که دادنامه بدوی مرقوم هنوز نقض نشده است. لذا با استناد به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته و دادنامه بدوی شماره *مورخه 1400/02/28 راکه بر خلاف مقررات صادر گردیده را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد نسبت به دادنامه شماره *مورخه 99/12/10 صادره از دادگاه بدوی به دادگاه صادر کننده رای منقوض (دادگاه تجدیدنظر) ارجاع می‌نماید./ا 400/7/26