شرط تنصیف اموال در مورد باقیمانده ملک مرهونه

رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: در این پرونده ح. پ. به وکالت از ش. ز. در مورخه ۱۴۰۰/۴/۲۳ با تقدیم دادخواست به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به طرفیت س. ع. طرح دعوی نموده و اعلام کرده موکل در ۸۰/۵/۲۵ با خوانده ازدواج نموده و زوجه طبق سند رسمی حقوق خود از جمله مهریه ، نفقه ، نحله و تنصیف دارایی را ابرای نموده است. شعبه *در مورخه ۱۴۰۰/۵/۱۳ تشکیل جلسه داده است. و قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. ص ۲۴ ) خوانده بشرح ص ۲۵ لایحه ارسال و اعلام کرده حاضر به طلاق نیست و اعلام کرده اجرت المثل و نفقه را بعد از تاریخ بذل ۹۹/۴/۹ می خواهم و خواهان من و بچه ها را ترک کرده و شاهد دارم. دادگاه در ۱۴۰۰/۵/۲۰ تشکیل جلسه داده است. خ. گ. من همه حقوقم را می خواهم. تا ۹۹/۹/۴ ابرای کردم. اجرت المثل و نفقه را می خواهم. قصد گرفتن پول داشتید؟ خیر ولی در این یکسال که شوهرم نبوده قصدم گرفتن پول بوده است. شوهرم گفت بچه ها را نمی خواهم. و به هزار تومان می فروشم نفقه بچه ها را هم نداده است. دادگاه در مورد حقوق زوجه قرار کارشناسی صادر نموده است. کارشناس بشرح ص ۳۹ اظهارنظر نموده است. داور زوجین نظر به عدم سازش داده است.ص ۴۸ دادگاه به موجب دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۰/۸/۲۷ گواهی عدم امکان سازش صادر و مقرر نموده ۱- زوجه حقوق خود را بذل نموده است. ۲- اجرت المثل از ۹۹/۴/۹ چون گفته قصد گرفتن پول نداشتم حکم بر بی حقی صادر شده است. ۳- در مورد نفقه از ۹۹/۴/۹ تا پایان عده مطابق نظر کارشناس پرداخت شود. خانم س. ع. نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. شعبه *در ۱۴۰۱/۲۸ تشکیل جلسه داده است. زوجه گفته نفقه فرزند ان ناچیز است. هیجده سال زندگی کردم. همه حقوقم را ابرای کردم. اجرت المثل را می خواهم. دادگاه تجدیدنظر با ختم دادرسی به موجب دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۱/۱/۲۸ دادنامه بدوی را تایید نموده است. زوجه از دادنامه فرجامخواهی نموده و نسبت به میزان نفقه و عدم تعیین اجرت المثل و حقوق خود معترض م. ب.. طبق قرار داد رسمی مورخه ۹۹/۴/۹ زوجه حقوق خود شامل مهریه به میزان یکصد سکه ، نفقه ، اجرت المثل ، نحله و غیره را ابرای نموده است. متن کامل لایحه ف. خ. و پاسخ وکیل ف. خ. د. زمان شور قرائت می گردد. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. ت. عضو ممیز اوراق پرونده درخصوص دادنامه شماره *۱۴۰۱/۱/۲۸ فرجامخواسته مشاوره نموده و چنین رای می دهد. رأی شعبه دیوان عالی کشور رای شعبه فرجامخواهی خانم س. ع. نسبت به دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۱/۱/۲۸ صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *گواهی عدم امکان سازش به درخواست ز. ا. ش. ز. صادرگردیده وارد و موجه است. زیرا ف. خ. نسبت به بعضی از حقوق مالی شامل ۱- عدم تعیین نحله ۲- عدم رسیدگی به تنصیف اموال معترض م. ب.. اولا اگر چه زوجه طبق سند رسمی مورخه ۹۹/۴/۹ مهریه ، نفقه ، نحله و تنصیف دارایی را ابرای یا هبه نموده است. ثانیا مطابق مفاد مواد ۲۸۹ و ۷۹۷ و ۷۹۸ و ۸۰۲ قانون مدنی کسی که حقی را ابرای می کند یا مالی را هبه و بذل می نماید. باید در زمان ابرای و بذل مالکیت نسبت به ان مال و حق داشته باشد. ملاحظه می گردد. زوجه در زمان تنظیم سند رسمی صرفا مالک مهریه و نفقه خود تا زمان تنظیم سند بوده وابرای و بذل وی صرفا نسبت به این دو مورد می تواند پذیرفته شود. لیکن نحله و تنصیف اموال زمانی محقق می شود. که زوج قصد طلاق زوجه را داشته باشد. و در این صورت دادگاه باید از باب نحله با عدم تعیین اجرت المثل مبلغی را برای زوجه در نظر بگیرد. و طبق شرط ضمن عقد در زمان صدور حکم طلاق به درخواست زوج باید نصف اموال تحصیل شده زوج به زوجه تملیک شود. ملاحظه می گردد. در این دو مورد بدلیل اینکه زوجه در زمان تنظیم سند رسمی هیچگونه مالکیتی نداشته است. لذا ابرای دین و یا بذل حقوق مورد پذیرش نیست. و دادگاه باید در مورد نحله و تنصیف اموال زوج رسیدگی وحقوق زوجه را در این دو مورد تعیین نماید. که رسیدگی از این دو جهت دارای نقص م. ب.. لذا مستندا به بند ۵ ماده ۳۷۱ و بند الف ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می گردد./ا۴۰۱/۵/۵ شعبه * رییس شعبه: ج. ق. مستشار: س. م. ت. فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی