عدم تصریح به عسر و حرج در طلاق

رأی خلاصه جریان پرونده خانم …. غ. د. ب. ط. آقای ر. ص.پ. و به خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق شرط ضمن عقد موضوع بند یک از شروط 12 گانه سند رسمی ازدواج را تقدیم کرده و توضیح داده است به موجب سند رسمی به شماره ترتیب ... مورخ 1389/4/12 دفتر ثبت ازدواج شماره یک خ. به عقد ازدواج دائمی خوانده درآمده‌ام و زندگی زناشویی را آغاز نکرده‌ایم و کماکان باکره هستم از همان اوان زوجیت بنای ناسازگاری نهاده و به وظایف خود عمل نکرده و مرا رها کرده است لذا برای گرفتن حقوق قانونی خود به محکمه رجوع کردم مهریه‌ام را به نحو تقسیط از وی دریافت می‌کنم برای گرفتن اقساط هر بار باید به محکمه رجوع و برگ جلب بگیرم تا قسط را بدهد به دلالت دادنامه شماره 1117-920به پرداخت نفقه محکوم شده است حکم مزبور پس از قطعیت به اجرا گذاشته شده است و الان بیش از شش ماه است که پرونده اجرائی در جریان است و برگ جلب وی صادر شده است اما برای پرداخت حاضر نمی‌شود و متواری است لذا عملکرد زوج و استنکاف وی از تودیع نفقه باعث عسروحرج اینجانبه شده لذا توجهاً به بروز عسروحرج در زندگی تقاضای صدور حکم طلاق براساس تحقق شرط ضمن عقد با بذل یک سکه بهار آزادی از مهریه را دارم پرونده بدواً جهت سازش به شورای حل اختلاف خ. ارسال شده و شعبه 24 شورای حل اختلاف با حضور خواهان و در غیاب خوانده تشکیل و به لحاظ عدم حصول سازش پرونده به دادگستری اعاده شده ست شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان خ. با تعیین وقت رسیدگی در وقت مقرر با حضور خواهان و در غیاب خوانده و با حضور وکیل خوانده تشکیل شده است خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. م. ب. به لحاظ تخلف خوانده از شرط ضمن عقد درخواست صدور حکم طلاق دارم پس از صدور حکم و قطعی شدن آن و صدور اجرائیه و دستور جلب و بازداشت و گذشت بیش از شش ماه بعد از آنکه دادخواست طلاق داده‌ام برای جلوگیری از صدور حکم طلاق نفقه را پرداخت کرده است اما چون شرط محقق شده طلاق می‌خواهم در ۱۳۸9/4/12 عقد کرده و عروسی نکرده‌ایم ترک زندگی از ناحیه زوج م. ب. ایشان حاضر به عروسی و بردن من به خانه‌اش نیست من هنوز باکره و غیرمدخوله می‌باشم جهازیه نداده‌ایم مهریه و نفقه را علیحده مطالبه کرده‌ام در خصوص حقوق مالی در این ندارم. وکیل خ. ا. د. دعوی خواهان بی‌اساس است در همین جلسه اقرار کرده که نفقه را دریافت کرده است لذا شرط تحقق نیافته است. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر کرده است و نتیجه پرونده اجرائی 930001 شعبه 7 را استعلام کرده است خوانده وکیل خود را ضمن تقدیم لایحه‌ای عزل کرده است خواهان داور خود را معرفی نموده و به لحاظ عدم معرفی داور از سوی زوج دادگاه برای او داور تعیین کرده است داوران مذکور به موجب نظریه ثبت شده به شماره 5474-1393/12/13 مبنی بر عدم توفیق در صلح و سازش زوجین اعلام کرده و توضیح داده‌اند زوجین هنوز زندگی مشترک خود را شروع نکرده‌اند و زوجه اصرار بر طلاق دارد و زوج راضی به طلاق نیست. با وصول پرونده اجرائی 930001 شعبه 7 دادگاه عمومی حقوقی خ. دادگاه خلاصه آن را منعکس کرده است که پس از صدور حکم به پرداخت نفقه خانم …. غ. از ۱۳۹۱/10/9 از قرار ماهیانه 2/500/000 ریال‌ لغایت صدور حکم خوانده آقای ر. ص.پ. نسبت به رأی اعتراض نکرده و پس از قطعیت در ۱۳۹3/1/17 با درخواست محکوم‌له اجرائیه صادر شده و در ۱۳۹3/9/5 م. ع. مبلغ سی میلیون و ششصد هزار بابت اصل خواسته به حساب سپرده دادگستری واریز و محکوم‌لها در همان تاریخ نسبت به دریافت قبض سپرده اقدام کرده است شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان خ. به موجب رأی شماره 7-1394/1/16 در خصوص دعوی خانم …. غ. به طرفیت آقای ر. ص.پ. با وکلات آقای ن. ز. و به خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق تخلف از شروط ضمن عقد (بند یک از شروط 12 گانه سند ازدواج ) با احتساب خسارت دادرسی با احراز رابطه زوجیت دائمی طرفین دعوی و اینکه مساعی دادگاه و داوران جهت ایجاد صلح و سازش موثر واقع نشده است و زوجه مدعی است زوج به پرداخت نفقه در شعبه 7 محکومیت قطعی حاصل نموده و اجرائیه صادر شده و از پرداخت نفقه خودداری نموده و از شرط ضمن عقد تخلف کرده است و جهت جلوگیری از صدور حکم طلاق نفقه را پرداخت کرده است وکیل خ. ا. د. نفقه زوجه به موجب پرونده اجرائی پرداخت شده و تخلف از شرط ضمن عقد تحقق نیافته است لذا دادگاه با مطالبه پرونده اجرائی و اینکه محکوم به در تاریخ ۱۳۹3/9/5 به محکوم‌لها پرداخت شده است تخلف از شرط ضمن عقد محقق نشده است لذا دعوی را غیروارد تشخیص و حکم بر بطلان دعوی نامبرده صادر و اعلام کرده است. خانم …. غ. نسبت به دادنامه یاد شده تجدیدنظرخواهی نموده است شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی با ردّ اعتراض ت. ن. خ. به موجب رأی شماره 485-1394/3/27 رأی صادر شده را تایید کرده است. خانم …. غ. نسبت به دادنامه فوق‌الذکر فرجام‌خواهی نموده که پس از ابلاغ نسخه ثانی دادخواست فرجامی و ضمایم به فرجام‌خوانده و مضی مهلت پاسخگویی پرونده به دیوان‌ عالی‌ کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. لایحه اعتراضیه به هنگام شور قرائت می‌شود. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیّز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره 900485-1394/3/27 شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی مشاوره نموده چنین رای می‌دهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور اولاً اعتراض ف. خ. از این لحاظ وارد نیست که در دادخواست خواسته خود را صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق شرط ضمن عقد موضوع بند یک از شروط 12گانه سند رسمی ازدواج اعلام کرده است زیرا به موجب شرط مذکور ( استنکاف شوهر از دادن نفقه زن به مدت 6 ماه و به هر عنوان و عدم امکان الزام او به تأدیه نفقه و همچنین در موردی که شوهر سایر حقوق واجبه زن را به مدت 6 ماه وفا نکند و اجبار او به ایفاء هم ممکن نباشد) تحقق آن منوط به صدور حکم به پرداخت نفقه و قطعیت و اجرای آن و اینکه امکان اجرای آن ممکن نباشد است که بدیهی است با پرداخت نفقه موضوع شرط مذکور منتفی است نتیجتاً‌ رأی فرجام‌خواسته منطبق با موازین قانونی است و با استناد به ماده 370 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب ابرام می‌گردد ثانیاً نامبرده به وقوع خود در عسروحرج نیز اشاره کرده است که این امر مستلزم تقدیم دادخواست به خواسته مذکور است که نمونه بارز وقوع زوجه در عسروحرج بلاتکلیفی زوجه و عدم تهیه مقدمات زندگی مشترک و سوء رفتار زوج از طریق اذیت و آزار زوجه جهت مطالبه حقوق قانونی خود از جمله نفقه م. ب. از این حیث وی می‌تواند با تقدیم دادخواست و ارائه دلایل در مورد جهات وقوع او در عسروحرج اقامه دعوی نماید تا دادگاه‌ها به خواسته صریح وی رسیدگی و اتخاذ تصمیم نمایند. رئیس و مستشار شعبه 12 دیوان عالی کشور قدرت اله طیبی - مهدی اسلامی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی عدم تصریح به عسر و حرج در طلاق در تاریخ 10 آبان 1394، رایی در خصوص دعوی طلاق صادر گردید. خواهان به استناد بند یک از شروط دوازده‌گانه سند رسمی ازدواج، به دلیل عدم ایفای تعهدات طرف مقابل و عدم آغاز زندگی مشترک، درخواست طلاق نمود. وی ادعا کرد که طرف مقابل به پرداخت نفقه محکوم شده، اما از پرداخت آن خودداری کرده و این امر منجر به عسروحرج وی گردیده است. دادگاه بدوی پس از بررسی ادعاها و مستندات، از جمله پرداخت نفقه توسط طرف مقابل، دعوی را غیر وارد تشخیص داده و حکم به بطلان آن صادر کرد. این حکم در دادگاه تجدیدنظر نیز تایید شد و درخواست فرجام‌خواهی به دیوان عالی کشور ارسال گردید. دیوان عالی کشور با استناد به ماده 370 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب، بر انطباق رای تجدیدنظر با موازین قانونی تاکید کرده و اعلام نمود که تحقق شرط ضمن عقد منوط به عدم پرداخت نفقه و عدم امکان الزام به پرداخت آن است که با پرداخت نفقه از سوی طرف مقابل منتفی می‌شود. همچنین، دیوان عالی کشور به خواهان توصیه کرد که در صورت بروز عسروحرج، دادخواست جدیدی ارائه نماید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/08/10 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در دعوی طلاق در صورتی که زوجه خواسته خود را تحقق وکالت در طلاق به دلیل تخلف از شروط ضمن عقد عنوان کرده باشد، اشاره وی به وقوع عسروحرج در جریان رسیدگی، علیرغم احراز این امر برای دادگاه، نمی تواند موجب صدور حکم طلاق به جهت عسروحرج باشد؛ بلکه جهت رسیدگی به این موضوع وی می‌بایست صراحتا طلاق به دلیل تحقق عسر و حرج را به عنوان خواسته در دادخواست درج کند. رای خلاصه جریان پرونده خانم …. غ. د. ب. ط. آقای ر. ص.پ. و به خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق شرط ضمن عقد موضوع بند یک از شروط 12 گانه سند رسمی ازدواج را تقدیم کرده و توضیح داده است به موجب سند رسمی به شماره ترتیب... مورخ 1389/04/12 دفتر ثبت ازدواج شماره یک خ. به عقد ازدواج دائمی خوانده درآمده‌ام و زندگی زناشویی را آغاز نکرده‌ایم و کماکان باکره هستم از همان اوان زوجیت بنای ناسازگاری نهاده و به وظایف خود عمل نکرده و مرا رها کرده است لذا برای گرفتن حقوق قانونی خود به محکمه رجوع کردم مهریه‌ام را به نحو تقسیط از وی دریافت می‌کنم برای گرفتن اقساط هر بار باید به محکمه رجوع و برگ جلب بگیرم تا قسط را بدهد به دلالت دادنامه شماره --- - 920 به پرداخت نفقه محکوم شده است حکم مزبور پس از قطعیت به اجرا گذاشته شده است و الان بیش از شش ماه است که پرونده اجرایی در جریان است و برگ جلب وی صادر شده است اما برای پرداخت حاضر نمی‌شود و متواری است لذا عملکرد زوج و استنکاف وی از تودیع نفقه باعث عسروحرج اینجانبه شده لذا توجها به بروز عسروحرج در زندگی تقاضای صدور حکم طلاق براساس تحقق شرط ضمن عقد با بذل یک سکه بهار آزادی از مهریه را دارم پرونده بدوا جهت سازش به شورای حل اختلاف خ. ارسال شده و شعبه --- شورای حل اختلاف با حضور خواهان و در غیاب خوانده تشکیل و به لحاظ عدم حصول سازش پرونده به دادگستری اعاده شده ست شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان خ. با تعیین وقت رسیدگی در وقت مقرر با حضور خواهان و در غیاب خوانده و با حضور وکیل خوانده تشکیل شده است خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. م. ب. به لحاظ تخلف خوانده از شرط ضمن عقد درخواست صدور حکم طلاق دارم پس از صدور حکم و قطعی شدن آن و صدور اجراییه و دستور جلب و بازداشت و گذشت بیش از شش ماه بعد از آنکه دادخواست طلاق داده‌ام برای جلوگیری از صدور حکم طلاق نفقه را پرداخت کرده است اما چون شرط محقق شده طلاق می‌خواهم در 1389/04/12 عقد کرده و عروسی نکرده‌ایم ترک زندگی از ناحیه زوج م. ب. ایشان حاضر به عروسی و بردن من به خانه‌اش نیست من هنوز باکره و غیرمدخوله می‌باشم جهازیه نداده‌ایم مهریه و نفقه را علیحده مطالبه کرده‌ام در خصوص حقوق مالی در این ندارم. وکیل خ. ا. د. دعوی خواهان بی‌اساس است در همین جلسه اقرار کرده که نفقه را دریافت کرده است لذا شرط تحقق نیافته است. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر کرده است و نتیجه پرونده اجرایی --- شعبه --- را استعلام کرده است خوانده وکیل خود را ضمن تقدیم لایحه‌ای عزل کرده است خواهان داور خود را معرفی نموده و به لحاظ عدم معرفی داور از سوی زوج دادگاه برای او داور تعیین کرده است داوران مذکور به موجب نظریه ثبت شده به شماره 5474 - 1393/12/13 مبنی بر عدم توفیق در صلح و سازش زوجین اعلام کرده و توضیح داده‌اند زوجین هنوز زندگی مشترک خود را شروع نکرده‌اند و زوجه اصرار بر طلاق دارد و زوج راضی به طلاق نیست. با وصول پرونده اجرایی --- شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی خ. دادگاه خلاصه آن را منعکس کرده است که پس از صدور حکم به پرداخت نفقه خانم …. غ. از 1391/10/09 از قرار ماهیانه 2/500/000 ریال‌ لغایت صدور حکم خوانده آقای ر. ص.پ. نسبت به رای اعتراض نکرده و پس از قطعیت در 1393/01/17 با درخواست محکوم‌له اجراییه صادر شده و در 1393/09/05 م. ع. مبلغ سی میلیون و ششصد هزار بابت اصل خواسته به حساب سپرده دادگستری واریز و محکوم‌لها در همان تاریخ نسبت به دریافت قبض سپرده اقدام کرده است شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان خ. به موجب رای شماره --- - 1394/01/16 در خصوص دعوی خانم …. غ. به طرفیت آقای ر. ص.پ. با وکلات آقای ن. ز. و به خواسته صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق تخلف از شروط ضمن عقد (بند یک از شروط 12 گانه سند ازدواج) با احتساب خسارت دادرسی با احراز رابطه زوجیت دائمی طرفین دعوی و اینکه مساعی دادگاه و داوران جهت ایجاد صلح و سازش موثر واقع نشده است و زوجه مدعی است زوج به پرداخت نفقه در شعبه --- محکومیت قطعی حاصل نموده و اجراییه صادر شده و از پرداخت نفقه خودداری نموده و از شرط ضمن عقد تخلف کرده است و جهت جلوگیری از صدور حکم طلاق نفقه را پرداخت کرده است وکیل خ. ا. د. نفقه زوجه به موجب پرونده اجرایی پرداخت شده و تخلف از شرط ضمن عقد تحقق نیافته است لذا دادگاه با مطالبه پرونده اجرایی و اینکه محکوم به در تاریخ 1393/09/05 به محکوم‌لها پرداخت شده است تخلف از شرط ضمن عقد محقق نشده است لذا دعوی را غیروارد تشخیص و حکم بر بطلان دعوی نامبرده صادر و اعلام کرده است. خانم …. غ. نسبت به دادنامه یاد شده تجدیدنظرخواهی نموده است شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی با ردّ اعتراض ت. ن. خ. به موجب رای شماره --- - 1394/03/27 رای صادر شده را تایید کرده است. خانم …. غ. نسبت به دادنامه فوق‌الذکر فرجام‌خواهی نموده که پس از ابلاغ نسخه ثانی دادخواست فرجامی و ضمایم به فرجام‌خوانده و مضی مهلت پاسخگویی پرونده به دیوان‌ عالی‌ کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. لایحه اعتراضیه به هنگام شور قرائت می‌شود. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیّز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره --- - 1394/03/27 شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی مشاوره نموده چنین رای می‌دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور اولا اعتراض ف. خ. از این لحاظ وارد نیست که در دادخواست خواسته خود را صدور حکم طلاق به لحاظ تحقق شرط ضمن عقد موضوع بند یک از شروط 12 گانه سند رسمی ازدواج اعلام کرده است زیرا به موجب شرط مذکور (استنکاف شوهر از دادن نفقه زن به مدت 6 ماه و به هر عنوان و عدم امکان الزام او به تادیه نفقه و همچنین در موردی که شوهر سایر حقوق واجبه زن را به مدت 6 ماه وفا نکند و اجبار او به ایفاء هم ممکن نباشد) تحقق آن منوط به صدور حکم به پرداخت نفقه و قطعیت و اجرای آن و اینکه امکان اجرای آن ممکن نباشد است که بدیهی است با پرداخت نفقه موضوع شرط مذکور منتفی است نتیجتا‌ رای فرجام‌خواسته منطبق با موازین قانونی است و با استناد به ماده 370 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب ابرام می‌گردد ثانیا نامبرده به وقوع خود در عسروحرج نیز اشاره کرده است که این امر مستلزم تقدیم دادخواست به خواسته مذکور است که نمونه بارز وقوع زوجه در عسروحرج بلاتکلیفی زوجه و عدم تهیه مقدمات زندگی مشترک و سوء رفتار زوج از طریق اذیت و آزار زوجه جهت مطالبه حقوق قانونی خود از جمله نفقه م. ب. از این حیث وی می‌تواند با تقدیم دادخواست و ارائه دلایل در مورد جهات وقوع او در عسروحرج اقامه دعوی نماید تا دادگاه‌ها به خواسته صریح وی رسیدگی و اتخاذ تصمیم نمایند. رئیس و مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور