مطالبه خسارت تأخیر تأدیه چک با وجود دریافت اصل مبلغ آن از طریق اجرای ثبت

رأی دادگاه بدوی دعوی آقایان م.خ. فرزند ع.. به طرفیت خواندگان 1-م. 2-ح. 3-الف. 4-الف. 5-م. همگی غ. فرزندان و. 6-خانم ف.ن. فرزند الف. به خواسته مطالعه خسارت تأخیر تأدیه، الباقی مانده از اصل طلب به مبلغ 422/530/360 در پرونده اجرایی غ چک 636و639 از مدیون مرحوم و.غ. برابر گواهی شماره 9100490101409910-9/12/91 اداره چهارم اجرای اسناد رسمی موضوع چک های 780290 -24/11/1377 و 780278 -27/11/77 و 780297 -10/12/77 عهده بانک سپه شعبه . . . صادره توسط مرحوم و.غ. از تاریخ صدور چک و برگشت چک های فوق تا زمان صدور حکم با احتساب خسارات دادرسی م. ب. بدین شرح که خ. ا. ن. است که مورث خواندگان چک های مذکور را صادر که به لحاظ خالی بودن حساب از وجه گواهی پرداخت صادرشده است و از طریق اجرای ثبت اقدام نموده است و چون اصل مبلغ پرداخت نشده است خسارت تأخیر تأدیه چک ها را مطالبه نموده است، ب. ت. ب. اینکه شرط مطالبه ارائه اصل سند ضروری است و در موضوع مانحن فیه خواهان اصول چک ها و گواهینامه عدم پرداخت را در دست ندارد و از طریق اجرای ثبت اقدام به وصول طلب خود نموده است و شخصی که به ثبت مراجعه می کند از مزایای آن می خواهد استفاده نماید و در این فرض شخصی که اصل طلب خود را از اجرای ثبت وصول می نماید خسارت تأخیر تأدیه که صرفاً از ناحیه محاکم پذیرفته خواهد شد قابل وصول جداگانه نیست و به تعبیری شخصی که به اجرای ثبت مراجعه نموده است از حقوق قانونی خود که مطالبه خسارت تأخیر نسبت به چک است عدول نموده است فلذا دادگاه دعوی مطروحه را وارد ندانسته حکم به بطلان دعوی مطروحه صادر و اعلام می دارد رأی صادره حضوری است و ظرف بیست روز پس از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر درمحاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه 150 دادگاه عمومی حقوقی تهران ـ شریفی رأی دادگاه تجدیدنظر استان در این پرونده آقای م.خ. در فرجه قانونی با تسلیم دادخواست به طرفیت آقایان و خانم ها 1- م. 2- ح. 3-الف. 4- الف. 5- م. هر 5 نفر با نام خانوادگی غ. 6- ف.ن. نسبت به دادنامه شماره 554 مورخ 9/6/92 صادره شعبه150 دادگاه عمومی حقوقی تهران تجدیدنظرخواهی نموده اند. به موجب دادنامه تجدیدنظر خواسته فوق الاشعار دعوی تقدیمی ت. ن. خ. با خواسته مطالبه خسارت تأخیر تأدیه برای باقیمانده از اصل طلب نامبرده از وجه سه طغری چک های بانکی به میزان 422/530/360 ریال با این استدلال که چون ت. ن. خ. برای وصول طلب خود از طریق اجرای ثبت اقدام نموده و شخصی که به ثبت مراجعه می کند می خواهد از مزایای آن استفاده کند در این فرض خسارت تأخیر تأدیه که صرفاً از ناحیه محاکم پذیرفته خواهد شد قابل وصول جداگانه نیست و به تعبیری چنین شخصی از حق قانونی خود برای مطالبه خسارت عدول کرده اند و با چنین مستدلاتی دعوی نامبرده را منجر به صدور حکم به بطلان نموده اند. بامطالعه محتویات پرونده بر نحوه استدلال و استنباط دادگاه محترم بدوی ایراد و اشکال مبنایی وجود دارد و آن را ناصحیح می داند و تجدیدنظرخواهی واصله را وارد و موجه تشخیص می دهد. خلاصه پرونده چنین است که ت. ن. خ. برای مطالبه مبلغ 000/000/711 ریال وجوه سه فقره چک های بانکی 780278 مورخ 24/11/77 و 780290 مورخ 27/11/77 و 780297 مورخ 10/12/77 صادره مرحوم و.غ. از طریق واحد اجرای ثبت اقدام و طی پرونده های اجرایی کلاسه غ/چک/639 و 636 برای وصول اصل طلب اقدام کرده اند. از آن طریق بابت وصول قسمتی از طلب به طرقی اقدام لیکن مبلغ 422/530/360 ریال از اصل را کماکان بستانکار م. ب. در حال حاضر با تقدیم دادخواست تقاضای صدور حکم به شرح خواسته گردیده اند. از تجدیدنظر خواندگان خانم ف.ن. در مرحله بدوی و آقای ….غ. در مرحله تجدیدنظر لایحه داده اند و خلاصتاً چنین دفاع کرده اند چک هایی که منشأ مطالبه ت. ن. خ. بوده اند توسط ح.غ. احد از فرزندان مرحوم مورث مورد جعل واقع و در اختیار ت. ن. خ. قرارگرفته و ایشان با مطالبه وجه مرتکب بزه استفاده از سند مجعول شده اند ولی سایر تجدیدنظر خواندگان در قبال دعوی مطروحه دفاع و ایرادی به عمل نیاورده اند. به نظر این دادگاه اقدام ت. ن. خ. برای مطالبه مستقل خسارت تأخیر تأدیه چک ها از زمان سر رسید بر مبنای نرخ تورم اعلامی تا وصول مطابق جدولی که از سوی بانک مرکزی اعلام می گردد از مراجع دادگستری صحیح و مطابق مقررات م. ب. و مراجعه نامبرده برای وصول اصل طلب از طریق اجرای ثبت وی را از حق درخواست خسارت تأخیر از دادگاه ها ممنوع نمی کند. تجدیدنظر خواندگان اقدامات قضایی عدیده ای برای ابطال اجراییه و عملیات اجرایی مربوطه معمول داشته اند لیکن منتج به حصول نتیجه نگردیده اند خاصه در آخرین مرحله به موجب دادنامه شماره 531 مورخ 20/8/91 شعبه 85 دادگاه عمومی حقوقی تهران چنین خواسته ای منجر به صدور حکم به ردّ اعتراض و بیحقی گردیده و شعبه 32 دادگاه تجدیدنظر استان تهران طی رأی 448 مورخ 1/4/92 آن را تأیید کرده اند. مادامی که اجراییه صادره به طرق قانونی باطل و ملغی الاثر نگردد صاحب حق مجاز به ادامه عملیات برای استیفای باقیمانده طلب خود از آن طریق خواهد بود و به تبع آن درخواست خسارت تأخیر تأدیه از مرجع قضایی نیز مطابق مقررات م. ب.. استنباط و استدلال دادگاه بدوی مواجه با اشکال است و رأی دادگاه محترم بدوی که بدون رعایت نکات فوق صادر گردیده برخلاف ضوابط و مقررات تشخیص می گردد فلذا تجدیدنظرخواهی واصله را وارد و موجه دانسته و بنا به تجویز بندهای ج و ه ماده 348 ق.آ.د.م. رأی تجدیدنظر خواسته شایسته نقض است ضمن تعیین تاریخ 10/12/77 برای مطالبه خسارت تأدیه به عنوان قدر متیقن شروع تاریخ استحقاق مستنداً به مواد 358 و 365 و 519 ق.آ.د. دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی و ماده واحده قانون استفساریه تبصره الحاقی به ماده 2 ق. اصلاح موادی از قانون صدور چک رأی دادگاه محترم بدوی را نقض و حکم به محکومیت تجدیدنظر خواندگان (خواندگان بدوی) به پرداخت خسارت تأدیه از 10/12/77 برای مبلغ 422/530/360 ریال بر مبنای جدول نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تا استیفاء کامل به علاوه خسارت هزینه دادرسی بدوی مربوط از ماترک مرحوم مورث د. ح. ت. ن. خ. (خواهان بدوی) صادر و اعلام می نماید. رأی صادره در مورد خانم ف.ن. و الف.غ. قطعی و نسبت به سایر تجدیدنظر خواندگان ظرف مهلت 20 روز بعد از ابلاغ واقعی قابل رسیدگی به اعتراض در همین دادگاه خواهد بود. رئیس شعبه 51 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه حضرتی ـ حاجی حسنی فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی مطالبه خسارت تأخیر تأدیه چک با وجود دریافت اصل مبلغ آن از طریق اجرای ثبت در تاریخ 20 بهمن 1392، دادگاه بدوی به دعوی خواهان علیه چند نفر با موضوع مطالبه خسارت تاخیر تادیه و باقیمانده طلب به مبلغ 422,530,360 ریال ناشی از چک‌های بانکی رسیدگی کرد. خواهان ادعا نمود که چک‌ها به دلیل عدم موجودی کافی در حساب، برگشت خورده و لذا خسارت تاخیر تادیه را مطالبه کرده است. دادگاه بدوی با استناد به عدم ارائه اصل چک‌ها و گواهی عدم پرداخت، دعوی را غیرموجه تشخیص داده و حکم به بطلان آن صادر کرد. <br>پس از آن، خواهان اقدام به تجدیدنظر کرد و دادگاه تجدیدنظر با بررسی مستندات و دفاعیات طرف مقابل، استدلال دادگاه بدوی را نادرست ارزیابی کرده و حکم به نقض آن صادر نمود. دادگاه تجدیدنظر با استناد به مواد 358 و 365 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده واحده قانون استفساریه تبصره الحاقی به ماده 2 قانون اصلاح موادی از قانون صدور چک، تجدیدنظر خواندگان را به پرداخت خسارت تاخیر تادیه به مبلغ 422,530,360 ریال از تاریخ 10 اسفند 1377 و همچنین هزینه دادرسی محکوم کرد. رای صادره در مورد برخی از تجدیدنظر خواندگان قطعی و نسبت به سایرین ظرف 20 روز قابل اعتراض بود. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/11/20 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مراجعه دارنده چک به اجرای ثبت جهت وصول اصل طلب، حق وی را از درخواست خسارت تاخیر از دادگاه ها نفی نمی کند و این اقدام به منزله عدول از دریافت خسارت تاخیر تادیه نیست. دعوی آقایان م.خ. فرزند ع.. به طرفیت خواندگان 1 - م. 2 - ح. 3 - الف. 4 - الف. 5 - م. همگی غ. فرزندان و. 6 - خانم ف.ن. فرزند الف. به خواسته مطالعه خسارت تاخیر تادیه، الباقی مانده از اصل طلب به مبلغ 422/530/360 در پرونده اجرایی غ چک 636 و 639 از مدیون مرحوم و.غ. برابر گواهی شماره 9100490101409910 - 9/12/91 اداره چهارم اجرای اسناد رسمی موضوع چک های 780290 - 1377/11/24 و 780278 - 27/11/77 و 780297 - 10/12/77 عهده بانک سپه شعبه... صادره توسط مرحوم و.غ. از تاریخ صدور چک و برگشت چک های فوق تا زمان صدور حکم با احتساب خسارات دادرسی م. ب. بدین شرح که خ. ا. ن. است که مورث خواندگان چک های مذکور را صادر که به لحاظ خالی بودن حساب از وجه گواهی پرداخت صادرشده است و از طریق اجرای ثبت اقدام نموده است و چون اصل مبلغ پرداخت نشده است خسارت تاخیر تادیه چک ها را مطالبه نموده است، ب. ت. ب. اینکه شرط مطالبه ارائه اصل سند ضروری است و در موضوع مانحن فیه خواهان اصول چک ها و گواهینامه عدم پرداخت را در دست ندارد و از طریق اجرای ثبت اقدام به وصول طلب خود نموده است و شخصی که به ثبت مراجعه می کند از مزایای آن می خواهد استفاده نماید و در این فرض شخصی که اصل طلب خود را از اجرای ثبت وصول می‌نماید خسارت تاخیر تادیه که صرفا از ناحیه محاکم پذیرفته خواهد شد قابل وصول جداگانه نیست و به تعبیری شخصی که به اجرای ثبت مراجعه نموده است از حقوق قانونی خود که مطالبه خسارت تاخیر نسبت به چک است عدول نموده است فلذا دادگاه دعوی مطروحه را وارد ندانسته حکم به بطلان دعوی مطروحه صادر و اعلام می‌دارد رای صادره حضوری است و ظرف بیست روز پس از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر درمحاکم محترم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران - شریفی رای دادگاه تجدیدنظر استان در این پرونده آقای م.خ. در فرجه قانونی با تسلیم دادخواست به طرفیت آقایان و خانم ها 1 - م. 2 - ح. 3 - الف. 4 - الف. 5 - م. هر 5 نفر با نام خانوادگی غ. 6 - ف.ن. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 9/6/92 صادره شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران تجدیدنظرخواهی نموده اند. به موجب دادنامه تجدیدنظر خواسته فوق الاشعار دعوی تقدیمی ت. ن. خ. با خواسته مطالبه خسارت تاخیر تادیه برای باقیمانده از اصل طلب نامبرده از وجه سه طغری چک های بانکی به میزان 422/530/360 ریال با این استدلال که چون ت. ن. خ. برای وصول طلب خود از طریق اجرای ثبت اقدام نموده و شخصی که به ثبت مراجعه می کند می خواهد از مزایای آن استفاده کند در این فرض خسارت تاخیر تادیه که صرفا از ناحیه محاکم پذیرفته خواهد شد قابل وصول جداگانه نیست و به تعبیری چنین شخصی از حق قانونی خود برای مطالبه خسارت عدول کرده اند و با چنین مستدلاتی دعوی نامبرده را منجر به صدور حکم به بطلان نموده اند. بامطالعه محتویات پرونده بر نحوه استدلال و استنباط دادگاه محترم بدوی ایراد و اشکال مبنایی وجود دارد و آن را ناصحیح می داند و تجدیدنظرخواهی واصله را وارد و موجه تشخیص می دهد. خلاصه پرونده چنین است که ت. ن. خ. برای مطالبه مبلغ 711/000/000 ریال وجوه سه فقره چک های بانکی 780278 مورخ 24/11/77 و 780290 مورخ 27/11/77 و 780297 مورخ 10/12/77 صادره مرحوم و.غ. از طریق واحد اجرای ثبت اقدام و طی پرونده های اجرایی کلاسه غ/چک/ 639 و 636 برای وصول اصل طلب اقدام کرده اند. از آن طریق بابت وصول قسمتی از طلب به طرقی اقدام لیکن مبلغ 422/530/360 ریال از اصل را کماکان بستانکار م. ب. در حال حاضر با تقدیم دادخواست تقاضای صدور حکم به شرح خواسته گردیده اند. از تجدیدنظر خواندگان خانم ف.ن. در مرحله بدوی و آقای ….غ. در مرحله تجدیدنظر لایحه داده اند و خلاصتا چنین دفاع کرده اند چک هایی که منشا مطالبه ت. ن. خ. بوده اند توسط ح.غ. احد از فرزندان مرحوم مورث مورد جعل واقع و در اختیار ت. ن. خ. قرارگرفته و ایشان با مطالبه وجه مرتکب بزه استفاده از سند مجعول شده اند ولی سایر تجدیدنظر خواندگان در قبال دعوی مطروحه دفاع و ایرادی به عمل نیاورده اند. به نظر این دادگاه اقدام ت. ن. خ. برای مطالبه مستقل خسارت تاخیر تادیه چک ها از زمان سر رسید بر مبنای نرخ تورم اعلامی تا وصول مطابق جدولی که از سوی بانک مرکزی اعلام می‌گردد از مراجع دادگستری صحیح و مطابق مقررات م. ب. و مراجعه نامبرده برای وصول اصل طلب از طریق اجرای ثبت وی را از حق درخواست خسارت تاخیر از دادگاه ها ممنوع نمی کند. تجدیدنظر خواندگان اقدامات قضایی عدیده ای برای ابطال اجراییه و عملیات اجرایی مربوطه معمول داشته اند لیکن منتج به حصول نتیجه نگردیده اند خاصه در آخرین مرحله به موجب دادنامه شماره --- مورخ 20/8/91 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران چنین خواسته ای منجر به صدور حکم به ردّ اعتراض و بیحقی گردیده و شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران طی رای 448 مورخ 1/4/92 آن را تایید کرده اند. مادامی که اجراییه صادره به طرق قانونی باطل و ملغی الاثر نگردد صاحب حق مجاز به ادامه عملیات برای استیفای باقیمانده طلب خود از آن طریق خواهد بود و به تبع آن درخواست خسارت تاخیر تادیه از مرجع قضایی نیز مطابق مقررات م. ب.. استنباط و استدلال دادگاه بدوی مواجه با اشکال است و رای دادگاه محترم بدوی که بدون رعایت نکات فوق صادر گردیده برخلاف ضوابط و مقررات تشخیص می‌گردد فلذا تجدیدنظرخواهی واصله را وارد و موجه دانسته و بنا به تجویز بندهای ج و ه ماده 348 ق.آ.د.م. رای تجدیدنظر خواسته شایسته نقض است ضمن تعیین تاریخ 10/12/77 برای مطالبه خسارت تادیه به عنوان قدر متیقن شروع تاریخ استحقاق مستندا به مواد 358 و 365 و 519 ق.آ.د. دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی و ماده واحده قانون استفساریه تبصره الحاقی به ماده 2 ق. اصلاح موادی از قانون صدور چک رای دادگاه محترم بدوی را نقض و حکم به محکومیت تجدیدنظر خواندگان (خواندگان بدوی) به پرداخت خسارت تادیه از 10/12/77 برای مبلغ 422/530/360 ریال بر مبنای جدول نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تا استیفاء کامل به علاوه خسارت هزینه دادرسی بدوی مربوط از ماترک مرحوم مورث د. ح. ت. ن. خ. (خواهان بدوی) صادر و اعلام می‌نماید. رای صادره در مورد خانم ف.ن. و الف.غ. قطعی و نسبت به سایر تجدیدنظر خواندگان ظرف مهلت 20 روز بعد از ابلاغ واقعی قابل رسیدگی به اعتراض در همین دادگاه خواهد بود. رئیس شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران - مستشار دادگاه