مفهوم تقصیر بیمه گذار

مفهوم تقصیر بیمه گذار خ. م.: در تاریخ 18 آذر 1392، دادنامه‌ای صادر شد که در آن، خواهان درخواست مطالبه خسارت به مبلغ 98 میلیون تومان و هزینه دادرسی را علیه یک شرکت بیمه مطرح کرد. خواهان به عنوان مالک یک خودرو کامیون کشنده، خسارت ناشی از آتش‌سوزی در تاریخ 24 تیر 1390 را بر اساس نظریه کارشناسی و بیمه‌نامه ارائه داده و ادعا کرد که شرکت بیمه علیرغم تایید خسارت، از پرداخت آن خودداری کرده است. دادگاه عمومی زاهدان پس از بررسی مستندات، از جمله نظریه کارشناس رسمی و اظهارات طرفین، به این نتیجه رسید که شرکت بیمه به دلیل ارائه اطلاعات نادرست از سوی بیمه‌گذار، از پرداخت خسارت امتناع کرده است. با این حال، دادگاه استدلال شرکت بیمه را رد کرده و حکم به پرداخت مبلغ 98 میلیون تومان به عنوان اصل خواسته و 19,666,000 ریال بابت هزینه دادرسی صادر کرد. این حکم پس از تجدیدنظرخواهی به دیوان عالی کشور ارجاع شد. دیوان عالی کشور در تاریخ مشخص، با رد فرجام‌خواهی و تایید حکم اولیه، پرونده را اعاده کرد و به این ترتیب، رای صادره از دادگاه عمومی زاهدان به قوت خود باقی ماند. رای دیوان بر مبنای ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی صادر گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/09/18 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: تقصیر در ماده 14 قانون بیمه که مقرر داشته بیمه گر مسئول خسارات ناشیه از تقصیر بیمه گذار و نمایندگان او نخواهد بود، به معنای تقصیرات عمد است نه تقصیرات غیرعمدی، زیرا بیمه گر، تقصیرات و اعمال غیرعمدی افراد را که منجر به ورود خسارت می‌شود، بیمه می کند بنابراین در همه تصادفات با وجود تقصیر راننده، به اتومبیل بیمه شده خسارت تعلق می‌گیرد. رای خلاصه جریان پرونده آقای م.م. د. ب. ط. شرکت ب. به خواسته مطالبه خسارت به مبلغ 98 میلیون تومان و هزینه دادرسی به استناد کپی نظریه کارشناسی و بیمه نامه تقدیم محاکم عمومی زاهدان نموده و در بیان خواسته توضیح داده اینجانب مالک خودرو کامیون کشنده آکسود ال اس به شماره انتظامی... رنگ سفید مدل 86 به شماره موتور 71768 که در مورخ 24/4/90 دچار آتش سوزی گردیده و خسارت فوق الذکر به اینجانب وارد و حتی بیشتر از مبلغ مذکور و ازآنجایی که کارشناس محترم نظرشان را اعلام و لکن با مراجعات مکرر به ب. نامبردگان حاضر به پرداخت خسارات وارده نبوده و درخواست طبق خواسته دارم، شعبه --- دادگاه عمومی زاهدان پس از دستور تعیین وقت و تشکیل جلسه و ملاحظه لایحه تقدیمی اداره بیمه و استماع اظهارات خواهان و دفاعیات رئیس شعبه ب. در زاهدان و ملاحظه نظریه کارشناس رسمی دادگستری در امور آتش نشانی، ختم رسیدگی را اعلام و طی دادنامه --- مورخ 12/2/92 این چنین مبادرت به صدور رای نموده است. «... دادگاه ب. ت. ب. محتویات پرونده و ملاحظه بیمه نامه شماره 89001591/325004 که به موجب آن کامیون کشنده بنز آکسور به شماره انتظامی... از تاریخ 1/9/89 لغایت 30/8/90 به مدت یک سال به مبلغ یک میلیارد و چهارصد میلیون ریال نزد شرکت ب. در مقابل خطرات حادثه، سرقت کلی، آتش سوزی بیمه بدنه بوده است که در تاریخ 24/4/90 دچار آتش سوزی شده که وفق نظریات کارشناس میزان خسارات وارده به کامیون مورد بیمه مبلغ 980/000/000 ریال م. ب. که شرکت بیمه به مبلغ خسارت معترض نشده ولی مدّعی شده که بیمه گذار اطلاعات نادرست و غیرواقعی ارائه داده زیرا که وفق نظر کارشناس رسمی آتش سوزی و آتش نشانی کانون حریق در داخل حیاط منزل مسکونی نبوده و حریق از داخل حیاط به کشنده آکسور سرایت و باعث ایجاد سوختگی در اتاق کشنده گردیده است درحالی که آقای ن. راننده کامیون اظهار داشته صبح روز واقعه به انبار نفت زاهدان جهت بارگیری بنزین به مقدار 320 لیتر رفته و بعد از پایان بارگیری به سوی جایگاه شرکتی 3 در خیابان دانشگاه رفته و بعد از تخلیه بنزین جهت نهار خوردن به خیابان جمهوری آمده و کامیون کشنده را روشن گذاشتیم و داخل خانه آمدم و تازه سفره را پهن کرده بودم که با سروصدای همسایه ها و عابرین سمت بیرون منزل دویدم و نفت کش در حال سوختن بود و از حرارت زیاد پیکان داخل منزل نیز آتش گرفت و منزل و کلیه لوازم خانه نیز سوخت... و به همین دلیل وفق ماده 11 شرایط عموم بیمه نامه بدنی در صورتی که بیمه گذار اعم از مالک یا راننده وی در خصوص خسارت و کیفیت وقوع حادثه به طور کتبی اظهارات نادرستی بنماید بیمه گر می‌تواند وی را از دریافت خسارت محروم نماید که این استدلال صحیح نمی‌باشد زیرا نظر سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی زاهدان در خصوص حادثه آتش سوزی کامیون مورد بیمه نشست مواد سوختی بر روی قسمت های داغ موتور اعلام گردیده است که این ناشی از برداشت کارشناسان از یک حادثه و علّت وقوع آن م. ب. و دلیلی بر ارائه اطلاعات نادرست و غیرواقعی از سوی بیمه گذار نمی‌باشد که از دریافت خسارت محروم گردد و استناد به ماده 14 قانون بیمه که مقرر داشته بیمه گر مسئول خسارات ناشیه از تقصیر بیمه گذار و نمایندگان او نخواهد بود نیز موثر در مقام نمی‌باشد زیرا که تقصیر در این ماده به معنای عمد نمی‌باشد نه تقصیرات غیرعمدی زیرا بیمه در همه موارد تقصیرات و اعمال غیرعمدی افراد که منجر به ورود خسارت می‌شود را بیمه می کند و در همه تصادفات با وجود تقصیر راننده باز به اتومبیل بیمه شده خسارت تعلق می‌گیرد بنابراین ضمن ردّ استدلالات شرکت خوانده دادخواهی را موجه تشخیص و به استناد ماده 19 قانون بیمه و ماده 198 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم به الزام خوانده به پرداخت مبلغ 98 میلیون تومان بابت اصل خواسته و پرداخت مبلغ 19666000 ریال بابت هزینه دادرسی د. ح. خ. صادر و اعلام می‌گردد. شرکت ب. ظرف مهلت مقرر بعد از اتمام مدت تجدیدنظرخواهی دادخواست فرجامی تقدیم که پس از طی تشریفات قانونی پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است. دادخواست فرجام خواهی و لایحه ف. خ. ب. هنگام شور قرائت خواهد شد. به تاریخ بالا هیات شعبه تشکیل پس از قرائت گزارش عضو ممیّز و اوراق پرونده مشاوره انجام چنین رای می دهد. رای شعبه دیوان عالی کشور ایراد موجه و موثری بر دادنامه فرجام خواسته که موجبات نقض آن را فراهم آورد به عمل نیامده است و ن. ب. ا. رای مطابق قانون و دلایل موجود در پرونده صادر گردیده بنا به مراتب و مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی با ردّ فرجام خواهی، ضمن ابرام آن، پرونده اعاده می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار احمدی - شمس