نظریه کارشناسی

نظریه کارشناسی خ. م.: در تاریخ 26 دی‌ماه 1391، حکمی صادر شد که به بررسی پرونده‌ای مربوط به اتهام تصرف عدوانی بخشی از اراضی متعلق به شاکی پرداخته است. در ابتدا، متهم به پرداخت جزای نقدی به مبلغ سه میلیون ریال و رفع تصرف محکوم گردید، اما این حکم در دادگاه تجدیدنظر نقض و متهم برائت یافت. پس از درخواست اعاده دادرسی از سوی شاکی، حکمی مبنی بر محکومیت متهم به پرداخت جزای نقدی و رفع تصرف صادر شد که این حکم نیز غیابی و قابل واخواهی اعلام گردید. متهم به این حکم واخواهی کرد و در مرحله بعدی، حکم غیابی قبلی تایید شد. شعبه دیوان عالی کشور در بررسی این پرونده به عدم رعایت اصول دادرسی در پذیرش نظریات کارشناسی اشاره کرد و اعلام نمود که ارجاع موضوع به کارشناسان مختلف و انتخاب یکی از نظریات، مغایر با اصول دادرسی است. بر این اساس، دیوان عالی کشور با پذیرش تقاضای اعاده دادرسی، رسیدگی مجدد به پرونده را به یکی از شعب هم‌عرض دادگاه صادرکننده حکم قطعی محول نمود. این تصمیم بر اساس بند 6 ماده 272 و ماده 274 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری اتخاذ گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1391/10/26 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در صورت ارجاع امری به هیات 3 نفره کارشناسی، قاضی نمی تواند در صدور حکم به نظر کارشناس واحد استناد کند و در این صورت از موجبات پذیرش اعاده دادرسی است. رای خلاصه جریان پرونده به حکایت محتویات پرونده و دادنامه --- - 24/10/87 آقای ع.ف. فرزند ف. به اتهام تصرف عدوانی قسمتی از اراضی خانم ع.ر. در پلاک... فرعی از... اصلی فیروزکوه به پرداخت مبلغ سه میلیون ریال جزای نقدی بدل از حبس د. ح. صندوق دولت و رفع تصرف و اعاده وضع به حال سابق که رای مذکور در شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر استان نقض و به موجب دادنامه --- - 16/8/88 حکم بر برائت متهم صادر و اعلام گردیده است. با اقدامات شاکیه و تجویز اعاده دادرسی توسط ریاست محترم قوه قضائیه و به موجب دادنامه --- - 29/5/90 شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان رای 1122 - 16/8/88 شعبه نهم دادگاه تجدیدنظر نقض و حکم بر محکومیت آقای ع.ف. به پرداخت جزای نقدی به مبلغ سه میلیون ریال د. ح. دولت و رفع تصرف و اعاده وضع به حال سابق صادر گردیده این رای غیابی و قابل واخواهی اعلام شده است. در مرحله بعدی آقای ع.ف. از این رای واخواهی نموده که به موجب دادنامه --- - 1/8/91 رای غیابی قبلی تایید گردیده است. رای شعبه دیوان عالی کشور ن. ب. ا. حسب محتویات پرونده و مستفاد از دادنامه اخیرالذکر اظهارنظر پیرامون موضوع ابتدائا به یک نفر کارشناس محول و سپس هیات سه نفره کارشناسی اظهار عقیده کرده اند اما شعبه --- دادگاه محترم تجدیدنظر استان به موجب دادنامه --- - 1/8/91 اعلام نموده که نظریه هیات سه نفره کارشناسان منطبق با واقعیت به نظر نرسیده و با استدلالی نظریه کارشناس اول را ملاک عمل قرارداده است در صورتی که اگر نظریه کارشناس با اوضاع و احوال محقق و معلوم مورد کارشناسی مطابقت نداشته باشد دادگاه مستندا به ماده 265 قانون آیین دادرسی مدنی به آن ترتیب اثر نداده و موضوع را به کارشناس دیگر یا هیات کارشناسی ارجاع می‌نماید. بنابراین ارجاع امر به افراد یا هیات هایی مختلف و سپس انتخاب یکی از نظریات برخلاف اصول دادرسی است و لازم بوده که در صورت وجود اشکالاتی در نظریه هیات سه نفره این اشکالات مرتفع یا اظهارنظر به هیات پنج نفر محول گردد. لذا نظر به مراتب فوق و با عنایت به عدم رعایت ترتب در پذیرش نظریات کارشناسی به نظر رای مورد تقاضای اعاده دادرسی مخدوش و درخواست متقاضی قابل پذیرش است. لذا ضمن پذیرش تقاضا و تطبیق آن با بند 6 ماده 272 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری، مستندا به ماده 274 قانون مرقوم رسیگی مجدد به یکی از شعب هم عرض دادگاه صادرکننده حکم قطعی محول می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - عضو معاون کریم پور - دُرّی