نقش داوری در دعوای طلاق

رأی خلاصه جریان پرونده در تاریخ 1393/1/24 آقایان ر. و ح. الف. بوکالت از خانم ز. الف. باستناد تصاویر عقدنامه ، شناسنامه دادخواستی بخواسته صدور گواهی عدم امکان سازش به طرفیت آقای م. ذ. تقدیم و چنین توضیح میدهند موکله وفق سند نکاحیه شماره .... مورخ 1382/8/8 با خوانده محترم دعوی علقه زوجیت دائم منعقد نموده اند حالیه با عنایت به اینکه حسب مواد قانون به محض عقد زن و شوهر ، مکلف به حسن و معاشرت میباشند و تأمین نفقه زن برعهده شوهر م. ب. و لیکن متأسفانه خوانده از این امر استنکاف میورزد و موکله را از لحاظ امرار معاش در مضیقه قرار داده است. وی پایبند به اصول زندگی مشترک نبوده و موکله را که زن جوان و دارای خانواده آبروداری م. ب. را در عسروحرج شدید قرار داده است حالیه باستناد مواد 1144 ، 1139 ، 1130 ، 1120 ، 1257 ق. م و الحاق یک تبصره به <a class="artref" href="/ماده/ماده-1130-a_0815110236787">ماده 1130 ق. م</a> و ماده 191 ق. آ. د. م تقاضای رسیدگی و صدور حکم به طلاق به لحاظ در عسروحرج بودن موکله م. ا. بدواً پرونده به جهت ایجاد صلح وسازش به شورای حل اختلاف ارجاع میگردد. حوزه 111 شورای حل اختلاف شهرستان ملایر پس از تشکیل جلسه و استماع اظهارات طرفین و عدم توفیق در صلح و سازش زوجین پرونده را بدادگستری عودت که در شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان ملایر مطرح میشود شعبه مذکور در تاریخ 1393/6/12 با حضور احد از وکلای خواهان و شخص خواهان و خوانده تشکیل جلسه میدهد. وکیل خ. ا. د. به همراه خوانده متفقاً جهت حصول صلح و سازش بین طرفین تقاضای تجدید جلسه را داریم. خ. ا. د. قبول دارم. دادگاه وقت رسیدگی را تجدید و مجدداً در تاریخ 1393/7/23 با حضور خواهان و وکیل وی در غیاب خوانده تشکیل جلسه میدهد خ. ا. د. حدود سال 1382 ، 11 سال است که با همسرم خوانده ازدواج کرده ایم و یکسال بعد یعنی سال 1383 عروسی کردیم و در طول 10 سال همسرم توانایی بچه دار شدن را ندارد و نابارور است تهران رفتیم عمل کرده تا مشکل او حل شود ولی عمل جراحی هم موثر واقع نشده است و هنوز هم همسرم نابارور است لذا در عسروحرج هستم مطابق مقررات قانونی بدلیل اینکه پس از گذشت 10 سال همسرم توانایی بچه دار شدن ندارد تقاضای طلاق دارم. و ده سکه از مهریه ام و سایر حق و حقوق قانونی خودم در قبال طلاق بذل می نمایم و مابقی مهریه ام که تعداد چهارصد و نود عدد سکه بهار آزادی م. ب. بعد از طلاق هر وقت که بخواهم از طریق قانونی و اجرای احکام مطالبه مینمایم تقاضای صدور حکم طلاق را دارم وکیل خ. ا. د. مراتب همان است که بیان شد عرضی ندارم. دادگاه قرار ارجاع امر به داوری را صادر میکند و زوج را جهت معاینه از حیث عدم توانایی باروری به پزشکی قانونی معرفی میکند. پزشکی قانونی شهرستان ملایر طی نامه شماره 5071-1393/8/26 در پاسخ استعلام بدادگاه مینویسد حسب آزمایش انجام شده و نظریه پزشک محترم متخصص نامبرده ( م. ذ. فرزند الف. توانایی باروری دارد) دادگاه پس از وصول نظریه پزشکی قانونی و قبل اظهار نظر داوران ختم رسیدگی را اعلام و طی دادنامه شماره 869-1393/9/1 ضمن شرح دعوای خواهان چنین رأی میدهد: صدور رأی به طلاق به علت عسروحرج وعدم توانایی زوج برای بچه دار شدن است ن. ب. ا. خواهان دلیل و مدرکی که ادعای عسروحرج وی وعدم توانایی زوج برای باروری را اثبات نماید به دادگاه ارائه ننموده است و نیز حسب نظریه پزشکی قانونی به شماره 5071 مورخ 1393/8/26 زوج توانایی بارور شدن و بچه دار شدن را دارد و از طرفی طلاق از خصائص واختیارات زوج است وهمچنین زوجه نتوانسته است تخلف زوج از شروط عقدنامه رسمی را اثبات نماید و بذل جزئی از حقوقات (حقوق) موجبی برای عسروحرج نبوده و نیست لذا دادگاه مستنداً به مفهوم مخالف ماده 1133 و<a class="artref" href="/ماده/ماده-1258-a_0815110236920">ماده 1258 قانون مدنی</a> و ماده 197 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی وانقلاب در امور مدنی حکم به رد دعوی خواهان صادر و اعلام مینماید پس از ابلاغ رأی و تجدیدنظرخواهی خانم ز. الف. با وکالت آقایان ح. و ر. الف. شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان همدان طی رأی شماره 1121-1393/11/26 دادنامه تجدیدنظرخواسته را تأیید میکند این رأی در تاریخ 1393/12/17 ابلاغ و خانم ز. الف. با وکالت آقای ح. الف. در تاریخ 1394/1/8 نسبت به آن اعتراض و تقاضای فرجام خواهی میکند پرونده جهت رسیدگی پس از جری تشریفات به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع میگردد. مشروح مفاد لایحه فرجامخواهی به هنگام ملاحظه گزارش قرائت خواهد شد. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل است. پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رأی میدهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور بر دادنامه فرجام خواسته به جهات ذیل ایراد وارد است 1- حسب مواد و ماده 27 قانون حمایت خانواده مصوب 1391/12/1 که به هنگام صدور رأی از دادگاه بدوی و سپس دادگاه تجدیدنظر استان حکومت داشته ، دادگاه قبل از صدور رأی برای تمشیت امور فیما بین زوجین و اصلاح بین آنها (باید) موضوع را به داوری ارجاع نماید از سیاق و انشاء مفاد ماده مذکور استنباط میگردد که ارجاع امر بداوری برای رفع اختلاف فیما بین زوجین برای محاکم تکلیف م. ب. هرچند دعوای خواهان محکوم برد (بطلان) اعلام شود بنابراین ب. ت. ب. مندرجات پرونده از دادگاههای یادشده و دعوای مطروحه اقدامی در این جهت نشده و قبل اخذ نظریات داوران و اظهارنظر آنان دادگاههای مذکور مبادرت به صدور رأی نموده اند. 2- اقتضاء داشت دادگاه محترم تجدیدنظر استان با تعیین وقت دادرسی و دعوت اصحاب دعوی در این خصوص (مسئله بچه دار نشدن زوجین بمدت طولانی) از آنان توضیح لازم اخذ و سپس زوجین را برای معاینات پزشکی به مرکز درمان ناباروری معرفی تا با آزمایشات تخصصی و ملاحظه سوابق قبلی پیرامون موضوع اظهار نظر و پس از وصول پاسخ نسبت به صدور رأی اقدام مینمود لذا باستناد به بند 3 از ماده 371 و بند الف از ماده 401 قانون آیین دادرسی دادگاههی عمومی وانقلاب در امور مدنی مصوب سال 1379 رأی فرجام خواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی به شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان همدان ارجاع میدهد. رئیس و مستشار شعبه 12 دیوانعالی کشور قدرت اله طیبی - حیدرعلی حیدری فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی