STANDARD
سازمان مدیریت و برنامه
سازمان مديريت و برنامه
ريزي كشور
مركز آم
ار
ايران
واژه ها و تعاریف
استاندارد مورد استفاده در
فهرست آمارهای رسمی
سال1403
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
11
پيشگفتار
تهیه و
اجرای برنامه های
اقتصادی و اجتماعی و ارزیابی دقیق آن
ها مستلزم استفاده از آمارهای
،دقیق جامع و ه به
نگام است .
برای آن
که
آمارهای مورد نظر بتواند
تصویری روشن و گویا
از
ساختارهای
،اقتصادی ارائه کرده و قابلیت مقایسه در سطوح ملی و بین
المللی داشته
،باشند
ضرورت
دارد از تعاریف و مفاهیم استاندارد
پیروی شود .
تعاریف و مفاهیم یكی از ابعاد مهم استانداردهای آماری است که استفاده از آن ها به منظور ایجاد
انسجام، مقایسه
پذیری و افزایش کیفیت داده های تولیدی، به تمام دستگاه های اجرایی کشور و
کاربران توصیه می
شود. یكی از مشكالت موجود در ب
ه
کارگیری گزارش های ملی و بین ،المللی
استفاده از تعاریف متفاوت توسط کشورهای مختلف و یا سازمان های یك کشور برای موضوعات
،مشابه است. تعاریف متفاوت و ناسازگار برای یك مفهوم سبب درك نادرست کاربر شده و کاهش
اعتماد عمومی ن سبت به آمارهای منتشره را در پی خواهد داشت. عالوه بر این تغییر متوالی
تعاریف واژه
های آماری موجب مقایسه ناپذیری در طول زمان و ناپیوستگی در سری زمانی اقالم
آماری می
شود. از این رو تهیه و ارائه تعاریف یكسان و منسجم برای واژه
های آماری و کاربرد آن ها
در فعالیت
های آماری کشور، اهمیت ب ه سزایی در یكپارچگی و ارتقای کیفیت اطالعات تولید شده
.دارد
براساس ماده3
قانون مرکز آمار ایران «
،تهیه تعاریف تبیین مفاهیم، معیارها و طبقه بندی های
آماری»
بر عهده این مرکز است که به موجب آن وظیفه استانداردسازی تعاریف و مفاهیم آماری
.را در دستور کار خود قرار داده است
.در این مجموعه، تعاریف استاندارد شده فهرست آمارهای رسمی ارائه شده است
در این
جا الزم
می
داند از
زحمات همه کسانی که ما را در تهیه این مجموعه یاری کرده
اند
، صمیمانه
تشكر و
قدردانی شود .
غالمرضا گودرزی
رئيس مرکز آمار ایران
فهرست مندرجات
فصل اول-
ات ي کل
................................
................................
................................
................................
................................
..........
1
1
- نه یشیپ استانداردساز ی تعار
فی و مفاه
ی م
................................
................................
................................
................................
.......
2
2
- معرف
ی فهرست آمارها ی رسم
ی کشور
................................
................................
................................
................................
...........
4
3
- ساختار فهرست آمارها ی
رسم ی
کشور
................................
................................
................................
................................
..........
6
4
- مراحل
ند ی فرا استانداردساز ی تعار
فی و مفاه
ی م
................................
................................
................................
............................
11
5
- فراوان
ی واژه ها ی فهرست
آمارها ی رسم
ی به كی تفك دستگاه اجرا
یی
................................
................................
...............................
11
فصل دوم- ت فی عار و مفاه
مي استاندارد واژه ها ی مورد
استفاده در فهرست آمارهای رسمی1403
................................
..........
14
1
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی بانك مرکز
ی
................................
................................
...............
15
2
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی اد ی بن دی شه و امور یا
ثارگران
................................
..........................
21
3
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی سازمان امور ادار ی و استخدام ی
................................
....................
23
4
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی سازمان نقشه بردار
ی................................
................................
....
26
5
_تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی ستاد مبارزه با مواد مخدر
................................
..............................
29
6
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی
کم ته ی امداد امام خم نی ی
................................
..............................
30
7
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی مرکز آمار یا ران
................................
................................
............
31
8
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی وزارت ارتباطات و فناور ی اطالعات
................................
................
59
9
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی رسم
ی وزارت امور
اقتصادی و دارایی
................................
....................
63
10
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت آموزش و پرورش
................................
.............................
71
11
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت
،بهداشت درمان و آموزش پزشك
ی
................................
.....
73
12
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت
،تعاون کار و رفاه اجتماع
ی
................................
................
76
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
13
13
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت جهاد
کشاورز
ی
................................
...............................
83
14
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت راه و شهرساز
ی
................................
...............................
94
15
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت
،صنعت معدن و تجارت
................................
.................
104
16
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت
،علوم تحق
قات ی و فناور ی
................................
................
106
17
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت فرهنگ و ارشاد اسالم
ی
................................
.................
107
18
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت
کشور
................................
................................
..........
113
19
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت راث یم
فرهنگ
ی، گردشگر ی و عی صنا دست ی
.....................
118
20
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت نفت
................................
................................
............
121
21
_ تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت رو ین
................................
................................
.............
124
22
_تعار
فی استاندارد واژه
ها ی به
کار رفته در فهرست آمارها ی
رسم
ی وزارت ورزش و جوانان
................................
............................
131
پيوست1_ واژه
ی ها به
کار رفته در
شاخص ها و نماگرهای
فهرست آمارها
ی رسم ی
1403
................................
........................
132
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
1
فصل اول-
کليات
مقدمه
در هر نظام
آماری وجود تعاریف و مفاهیم یكسان و شفاف با پشتوانه علمی
کافی
به طوری
که تمام ارکان نظام
آماری و کاربران آمار برداشت یكسانی از آن داشته باشند
ضروری
است و
عدم وجود
چنین
ساختاری
باعث سردرگمی و برداشت های متفاوت و متناقض از آمار و
اطالعات می.شود در همین راستا در مرکز آمار ایران به
عنوان
مرجع رسمی نظام
آماری کشور با
هدف یكسان
سازی تعاریف و
مفاهیم
نظام
آماری
،کشور
ساختاری طراحی و مستقر
شده
است
که تمام تعاریف و مفاهیم مورد نیاز نظام
آماری باید در این چهارچوب نهایی شوند.
در بند «و» از ماده3
قانون تأسیس مرکز آمار ایران، «تهیه تعاریف، تعیین مفاهیم، معیارها و
طبقه بندی
های آماری» به
عهده این مرکز گذاشته شده و ماده8
همان قانون؛ وزارتخانه ،ها
مؤسسات دولتی و شرکت
های وابسته به دولت را ملزم به تبعیت از تعاریف و مفاهیم، روش ،ها
معیارها و طبقه بندی .های مرکز آمار ایران کرده است در همین راستا و بر اساس نیاز موجود در
نظام آماری کشور، استاندا
ردسازی تعاریف و مفاهیم طی سال
های گذشته در کارگروه هایی
.متشكل از متخصصان نظام آماری کشور، مطرح و مورد بررسی قرار گرفته است
با توجه به رویكرد نوین مرکز آمار ایران مبنی بر تولید
آمارهای ثبتی مبنا و تثبیت مرجعیت خود
در نظ
ام ملی آماری و نیز تصویب فهرست آماره
ای رسمی هر دستگاه، فعالیت
استانداردسازی
تعاریف و مفاهیم
این فهرست نیز در برنامه
کاری قرار گرفت . تعداد600
واژه و تعریف استاندارد
توسط کارگروه های تخصصی استانداردسازی تدوین و ابالغ شده است. این فعالیت با همكاری
واحدهای آمار و اطالعات دستگاه های اجرایی و دفاتر موضوعی مرکز آمار ایران پس از برگزاری
جلسات کارشناسی متعدد و برقراری تعامالت الزم صورت گرفته است که نتایج آن در سامانه
.تعاریف و مفاهیم استاندارد مرکز آمار ایران برای استفاده کاربران بارگذاری شده است
2
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
1
- پيشينه
استانداردسازی تعاریف و مفاهيم
مرکز آم
ار ایران از بدو تأسیس همواره برای ی
كسان ن کرد
تعاریف و مفاهیم آماری تالش
کرد ه
است اما با گسترش مشكالت ناشی از عدم استفاده از تعاریف و مفاهیم
استاندارد
توسط
دستگاه های مختلف تولیدکننده آمار در کشور، این مرکز فعالیت مذکور را از سال1373
با جدیت
بیش تری با عنوان «طرح
استانداردساز .ی تعاریف و مفاهیم آماری» در دستور کار خود قرار داد
هدف نهایی طرح این بود که با بررسی مجموعه تعاریف و مفاهیم موجود برای هر
متغیر آ ماری و
با عنایت به تعاریف بین المللی و مصوبات قانونی در ی نها ت
تنها یك تعریف که دارای جامعیت و
مانعیت کافی باشد ، به عنوان تعریف استاندارد تعیین شود. نیل به این هدف، مستلزم اجرای طرح
.در دو مرحله بود
در مرحله اول، تمام تعاریف و مفاهیم آماری به
کاررفته در طـ رح
هـا و گـزارش هـای آماری27
وزارتخانه و سازمان دولتی عمده
ی تول
دکننده آمـار در کشـور جمع آوری و بـا عنوان «فرهنگ
تعاریف و مفاهیم آماری
به
کار رفته در طرح
ها و گزارش »های آماری
به صورت
الفبـایی در قالب
10
،جلـد5400
صفحـه و7900
واژه در سـال1374
.منتشر شد
در مرحله دوم، واژه
های آماری جمع آوری شده به بخش
های مختلف فعالیت های اقتصادی
تقسیم بندی شد و برای هر بخش یك گروه کاری از
صاحب
نظران
مرکز آمار ایران و نمایندگان
دستگاه های اجرایی ذی
ربط تشكیل شد و طی جلسات متعدد کارشناسی، واژه های کلیدی هر
بخش انتخاب و ب
ا بررسی مجموعه تعاریف و مفاهیم جمع آوری شده و سایر مدارك، برای هر
واژه، تعریف استاندارد ارائه شد و در کتابی
تحت
عنوان «تعاریف و مفاهیم استاندارد برای استفاده
در طرح
ها و گزارش های آماری» ویرایش یكم در سال1379
.منتشر شد
از سال1380
با شروع طرح سامان
دهی آ
مارهای ثبتی در دستگاه های اجرایی، استانداردسازی
تعاریف و مفاهیم واژه های آماری اقالم ثبتی مصوب شورای عالی آمار آغاز شد که تا سال1381
ادامه یافت. در سال1382
،با ایجاد دفتر «تعاریف و استانداردهای آماری» در تشكیالت مرکز
استانداردسازی تعاریف و مفاهیم از وظای ف این دفتر قرار گرفت و فعالیت مذکور
به صورت
سازمان
افته ی
و با انسجام بیش تری ادامه پیدا کرد و فرآیند استانداردسازی تعاریف در چارچوب
.نظام آماری کشور طراحی شد
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
3
در سال های1386
و1393
ن
سخه به هنگام شده کتاب تعاریف و مفاهیم استاندارد آماری با
عنوان های «تعاریف و مفاهیم استاندارد آماری- ویرایش دوم» و «تعاریف و مفاه یم استاندارد
آماری برای استفاده در طرح
ها و گزارش
های آماری-
ویرایش سوم» توسط مرکز آمار ایران منتشر
.شد
از سال1393
که سامانه تعاریف و مفاهیم در بستر درگاه ملی آمار به مرحله
بهره
برداری رسید با توجه به سیاست های اتخاذ شده مبنی بر عدم انتشار نسخه
های فیزی كی
نشریات
تا حد امكان، چاپ جدیدی از نشریه تعاریف و مفاهیم منتشر نشده است و
تمام تعاریف
.و مفاهیم استاندارد شده در این سامانه بارگذاری و در دسترس کاربران قرار داده شده است
از سال1397
این فعالیت با تمرکز بر استانداردسازی تعاریف و مفاهیم به
کار رفته در فصل های
.سالنامه آماری کشور ادامه یافت
در سال1400
با توجه به رویكرد نوین مرکز آمار ایران مبنی بر طراحی و استقرار شبكه ملی
آمار و آمارهای ثبتی مبنا و نیز تصویب تولید آمار بر اساس فهرست آمارهای رسمی در هر دستگاه
توسط شورای عالی آمار
، فعالیت استانداردسازی تعاری
ف و مفاهیم
فهرست آمارهای رسمی نیز به
موازات سالنامه آماری کشور آغاز شد .
در سال1401
و1402
نیز با توجه به تولید آمار بر اساس فهرست آمارهای رسمی در هر دستگاه
توسط شورای عالی آمار، فعالیت استانداردسازی تعاریف و مفاهیم فهرست آمارهای رسمی انجام
شد ه است.
4
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
2
- معرفی فهرست آمارهای رسمی
کشور
آمار رسم،ی پایه و اساس هرگونه برنامه ریزی و توسعه است و بدون شك برنامه ریزی
برای توسع،ه
بدون در اختیار داشتن آمار رسمی امكان
پذیر نخواهد بو.د عالوه بر تدوین برنامه،ها نظارت بر
حسن اجرای برنامه
ها نیز
مستلزم دسترسی به آمار رسمی به،روز دقیق و ه به نگام
.است آمار
رسمی در واقع آمار مورد نیاز تصمیم گیری های حاکمیتی کشور است که توسط
دستگاه های
اجرایی تولید و اطالع رسانی
می
شود و عنوان آن در «فهرست
آمارهای رسمی ایران »قرار گرفته
است.
در تعریف
،فوق
منظور از آمار «اطالعات
عددی » است که توسط دولت یا نهادها و شرکت های
وابسته به
دولت در چارچوب ضوابط را شو ی عالی آمار و زیر نظر مرجع رسمی نظام ملی
،آمار
تولید و منتشر می
شود .در این
،تعریف آمار رسمی
دارای جایگاه حاکمیتی
است که در امر
مدیریت کالن کشور مورد استفاده قرار می
گیرد و
سیاست
گذاران در برنامه ریزی
ها و ارزیابی
عملكرد برنامه
ها از آن
ها کمك می
گیرند .به همین دلیل دولت یا
نهادهای
دارای صالحیت
عهده
دار تولید آن هستن .د آمارهای رسمی
طیف وسیعی از اطالعات
آماری مرتبط با
،افراد
،خانوارها بنگاه های
،اقتصادی مكان،ها رفتارها و غیره را در بر
می
گیرد بنابراین تولید آن
ها با
چنین تنوعی آن هم در سطح کشور آ فر یندی پیچیده
است که تنها «نظام
آماری ملی» از عهده
آن بر می
آید. واژه یند آ فر از
اهمیت
خاصی برخوردار است زیرا تولید
آمار
نتیجه
فعالیت های
مختلفی شامل وضع قوانین و
،مقررات تهیه و به کارگیری تعریف
ها و
،استانداردها تعیین نیازها
و اولویت،ها به کارگیری روش
های
،علمی طراحی
جنبه های
،اجرایی استخراج و تحلیل داده
ها و
سرانجام انتشار و اطالع
رسانی اطالعات
آماری می
شود. در یند آ فر تولید آمار رسمی ،
کیفیت آمار
تولید
شده
برای برنامه ریزی و سیاست گذاری
امری حیاتی و
مهم است.
در فرآیند گذار از نظام
آماری سنتی به
،مدرن فهرست
آمارهای رسمی اهمیت بسیار می
یابد؛
به
گونه ای که یكی از مؤلفه های نظام آماری مدرن» فهرست
آمارهای رسمی«
.است این فهرست
ابزاری
برای انتظام
بخشی در
نظام
آماری است و به
عنوان
میثاق
نامه
ای مشترك بین کنشگران
یك نظام
آماری (اعم از تولیدکنندگان و کاربران )
ایفای نقش می
کند. همچنین احصاء فهرست
آمارها در تعیین میزان
نیازهای
آماری برآورد شده و مورد نیاز کشور و تعیین جایگاه کشور در
تأمین
نیازهای
آماری در افق جهانی در مقایسه با
کشورهای دیگر کمك می کند. حرکت در
جهت رسیدن
به یك نظام
آماری مدرن و نیز
به
منظور تولید
آمارهای مبتنی بر تعاریف و مفاهیم
علمی و استاندارد؛ مقایسه
پذیری
آمارهای
رسمی تولید شده؛
ارتقای کیفیت
آمارهای رسمی؛
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
5
ترویج و ترفیع فرهنگ
آماری؛
افزایش سرمایه اجتماعی و
تقسیم کار ملی در تولید
آمارهای
،رسمی ضرورت نیاز به تهیه فهرست
آمارهای رسمی را در کشور بیش از پیش روشن کرده است.
به همین منظور
ساختاری در مرکز آمار
ایران ایجاد شد که طی
آن مرکز آمار ایران و کمیته های
آمار بخشی اقدام به
تهیه
فهرستی از شاخص
ها و
متغیرهای
فهرست
آمارهای رسمی کشور کردند.
در تهیه فهرست
آمارهای رسمی
سال1403
، دفاتر موضوعی مرکز آمار ایران در تعامل با
سازمان
برنامه و بودجه کشور و
دستگاه های اجرایی کشور و با استناد به اسناد نیازسنجی
آماری از
دستگاه های اجرایی اقدام به شناسایی
آمارهای رسمی کشور تحت عنوان فهرست
آمارهای رسمی
ایران کردند. این فهرست حالت پویا دارد. در سال های آتی با توجه به
نیازهای
آماری اعالم شده
از
سوی دستگاه های
،اجرایی شاخص های
جدیدی که وارد چرخه
تولید آمار و اطالعات کشور
می
شوند در صورت تأیید
شورای عالی آمار وارد فهرست
آمارهای رسمی ایران می
شوند.
6
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
3
-
ساختار فهرست آما
رهای رسمی کشور
متغیرها و
شاخص های فهرست آمارهای رسمی بر اساس «طبقه
بندی فعالیت های آماری
(
CSA
1
» که توسطUNECE
به
طور رسمی منتشر شده است، دسته
بند ی شده اند. طبقه بندی
فعالیت های آماری در اصل، دستورالعملی برای استانداردسازی و طبقه
بندی فعالیت های آماری
برای تمام سازمان های ملی و بین المللی آمار رسمی و نیز یك
استاندارد
بین
المللی برای توصیف ،
مقایسه،پذیری
هماهنگی
و یكپارچه کردن
فعالیت
ها در تمامی زمینه های
آمار رسمی
،مانند: تولید
انتشار و توسعه استانداردها و روش های کاری است. این دسته بندی بر اساس «حوزه آمارهای
جمعیت
ی و اجتماعی »»، «حوزه آمارهای اقتصادی» و «حوزه آمارهای محیط زیست و فرابخشی
انجام شده است. در جدول1
،حوزه های موضوعی متغیرها و
شاخص های فهرست آمار رسمی
.مشخص شده است
جدول1
-
جایگاه متغيرها و شاخص های فهرست آمارهای رسمی نظام آماری ایران در
حوزه های
طبقه
بندی فعاليت های آمار( یCSA
حوزه های
CSA
( موضوع اصلیCSA
( موضوع فرعیCSA
حوزه 1
-
آمارهای
جمعيتی و اجتماعی
جمعیت و مهاجرت
جمعیت
مهاجرت
وقایع حیاتی
کار
نیروی انسانی
آمارهای عمومی کشاورزی
آموزش
سواد
دانش
آموز و سوادآموز
معلم
فضای آموزشی
1 Classification of Statistical Activities, Rev. 1
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
7
حوزه های
CSA
( موضوع اصلیCSA
( موضوع فرعیCSA
مهارت آموزی
آموزش عالی
کارکنان دولت
سالمت
امید زندگی
باروری
بهداشت
درمان
حساب های اقماری
هزینه و درآمد
هزینه و درآمد خانوار
فقر
حمایت اجتماعی
رفاه اجتماعی
بهزیستی و تامین اجتماعی
عدالت و جرم امور قضایی
فرهنگ
هنر
کتاب و کتابخانه
ورزش
رسانه
فعالیت هـای سیاسـی و سـایر
فعالیت
های اجتماعی
انتخابات
تشكل
ها
8
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
حوزه های
CSA
( موضوع اصلیCSA
( موضوع فرعیCSA
حوزه 2
-
آمارهای
اقتصادی
آمارهای اقتصاد کالن بهره وری
حساب های اقتصادی
حساب تولید
حساب ایجاد درآمد
جدول داده ستانده
حساب های اقماری
آمارهای کسب و کار
تعاون
حساب های اقماری
ساختمان
کشـــاورزی، جنگـــل داری و
شیالت
دام و
طیور
باغداری
زراعت
شیالت
جنگل داری
گلخانه
پرورش قارچ
آمارهای عمومی کشاورزی
انرژی
انرژی
آب
صنعت
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
9
حوزه های
CSA
( موضوع اصلیCSA
( موضوع فرعیCSA
اســـتخراج معـــدن، تولیـــد
صنعتی و ساخت و ساز
معدن
مسكن
ساختمان
حمل و نقل
حمل و نقل ریلی
حمل و نقل جاده ای
حمل و نقل
هوایی
حمل و نقل آبی
گردشگری
گردشگری
هتلداری
،آمارهـــای خـــدمات مـــالی
بیمه و بانكداری
پول و بانكداری
بورس
بیمه
،آمارهــای بخــش عمــومی
مالیاتی و بودجه دولت
بودجه دولت
خدمات دستگاه
های اجرایی
تــراز پرداخت هــا و تجــارت
بین
المللی
بازرگانی
پول و بانكداری
قیمت
ها
شاخص قیمت مصرف
کننده
شاخص قیمت تولیدکننده
10
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
حوزه های
CSA
( موضوع اصلیCSA
( موضوع فرعیCSA
شاخص قیمت بخش خارجی
مسكن
ساختمان
متوسط قیمت
هزینه نیروی کار ساختمان
کارکنان دولت
علوم، فن آوری و نوآوری تحقیق و توسعه
حوزه 3
-
آمارهای
محيط زیست و
فرابخشی
محیط زیست
محیط زیست
حساب های اقماری
آمارهــای نــواحی کوچــك و
منطقه ای
تقسیمات کشوری
سرزمین
نقشه
اطلس
فتوگرامتری و سنجش از دور
شرایط زندگی، فقر رفاه اجتماعی
اطالعات و ارتباطات
ارتباطات
حساب های اقماری
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
11
4
-
مراحل فرایند استانداردسازی تعاریف و مفاهيم
با توجه به مطالب ذکر شده در خصوص اهمیت کاربرد فهرست آمارهای رسمی، استانداردسازی
تعاریف و مفاهیم مورد استفاده در این فهرست ضروری است. مراحل انجام
فرآیند
استانداردسازی
تعاریف مربوط به فهرست آمارهای رسمی به شرح زیر است :
▪
شناسایی و
تعیین واژه
های فهرست آمار های رسمی
▪
تهیه فهرست واژه ها بر اساس بخش موضوعی و
تعیین
دستگاه متولی
▪
بررسی تعاریف بین
المللی و تعاریف داخلی موجود
▪
دریافت نظر دستگاه/ دستگاه
های متولی در خصوص تعریف واژه
▪
بررسی
کارشناسی تعاریف ارائه شده و تدوین تعاریف استاندارد
▪
برگزاری جلسه کارشناسی برای تدوین تعریف استاندارد در مواقع الزم
▪
اخذ تأییدیه تعاریف تدوین شده از دستگاه اجرایی متولی واژه و واحد مرتبط با بخش
مرتبط در مرکز آمار
▪
درج در سامانه ملی
تعاریف و مفاهیم درگاه ملی آمار
▪
ابالغ تعاریف استاندارد به کمیته
های آمار بخشی
5
- فراوانی واژه های فهرست آمار
های رسمی به تفکيک دستگاه اجرایی
همان گونه که در بند پیش اشاره شد، متغیرها و
شاخص های فهرست آمارهای رسمی بر اساس
«طبقه بندی فعالیت های آماری
» دسته بندی شد
اه ند
ب ه طوری
که
در این رابطه
پس از تعیین
آمارهای رسمی هر دستگاه، به حوزه و موضوع آن در طبقه بندیCSA
تخصیص داده شده
.است
در جدول2 تعداد واژه
های مورد نیاز فهرست آمار های رسمی بر حسب دستگاه متولی
مشخص
.شده است
12
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
جدول2
- فراوانی تعاریف و مفاهیم استاندارد شده
فهرست آمارهای رسمی بر حسب دستگاه
ردیف
سازمان متولی تعداد واژه های فهرست آمار رسمی
1
کل
600
2
بانك مرکزی
33
3
بنیاد شهید و امور ایثارگران
9
4
سازمان امور اداری و استخدامی
16
5
سازمان نقشه
برداری کشور
13
6
ستاد
مبارزه با مواد مخدر
2
7
کمیته امداد امام خمینی
6
8
مرکز آمار ایران
161
9
وزارت ارتباطات و فناوری اطالعات
18
10
وزارت امور اقتصادی و دارایی
37
11
وزارت آموزش و پرورش
6
12
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی
11
13
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
40
14
وزارت جهاد کشاورزی
57
15
وزارت راه و شهرسازی
55
16
وزارت صنعت، معدن و تجارت
6
17
وزارت علوم، تحقیقات و فن
آوری
5
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
----------
13
ردیف
سازمان متولی تعداد واژه های فهرست آمار رسمی
18
وزارت فرهنگ و ارشاد اسالمی
33
19
وزارت کشور
24
20
وزارت میــراث فرهنگــی، گردشــگری و صــنایع
دستی
11
21
وزارت نفت
13
22
وزارت نیرو
43
23
وزارت ورزش و جوانان
1
14
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
فصل دوم
تعاریف و مفاهيم استاندارد واژه های مورد
استفاده در فهرست آمارهای
رسمی سال1403
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
15
1
_تعاریف استاندارد اژه و
های به کار رفته در
فهرست آمارهای رسمی
بانک مرکزی
ارز:
پول رایج کشـورهای خارجی، در معنای وسـیع تر آن، کلیه وسـایل پول پرداختی در مبادالت
بین.المللی است
اسکناس
پول کاغذی
کشـور که در معامالت مربوط به کاالها و خدمات مورد اسـتفاده قرار می گیرد و
چاپ و انتشار آن توسط بانك مرکزی انجام می.شود
اعتبار اسنادی
مـدرکی تعهـدی از طرف بـانـك بـه نمـاینـدگی از خریـدار کـاال برای پرداخـت مبلغی خـاص بـه
.فروشنده کاال طی دوره معین است
اوراق
مشارکت :
اوراق بهاداری که مطابق قوانین و با مجوز بانك مرکزی یا ســازمان بورس، به قیمت اســمی
مشـخص برای مدت معین و برای تأمین بخشـی از منابع مالی مورد نیاز طرح های موضـوع
این آیین نامه منتشر و عرضه عمومی می.شود
بدهی
)خارجی قطعی (بالفعل:
آن بخش از
تعهدات خارجی کشـور که کاالهای مربوط به آن به کشـور حمل شـده، یا خدمات
ارائه شده به کشور که شامل بدهی.های کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت است
پایه پولی :
نقدترین چهره پول در اقتصــاد که از مجموع اســكناس و مســكوك خارج از بانك مرکزی و
مانده حساب ریالی
بانك
ها نزد بانك مرکزی تشكیل می.شود
16
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
ت
راز سرمایه
ای دولت:
تراز ســرمایه
ای دولت از خالص واگذاری دارایی
های ســرمایه ای غیر مالی (تفاضــل واگذاری
دارایی های سرمایه ای از تملك دارایی های سرمایه ای) به دست می.آید
تراز عملياتی دولت
تراز عملیـاتی دولت معیـاری از ث بات عملیـات جاری دولت اســـت و از تفـاضـــل پرداخت های
هزینه ای از درآمد های دولت به دسـت می آید. در واقع این تراز، میزان پوشـش هزینه های
جاری دولت توســط درآمد های عمومی را نشــان می دهد. در مقاطع فصــلی حســاب های
تنخواه گردان مرتبط با پرداخت های هزینه ای نیز از درآمد های
.دولت کسر می شود
تراکنش :
یك جریان اقتصــادی از طریق اقدام متقابل بین واحدهای نهادی با توافق دوجانبه اســت یا
اقـدامی در درون یـك واحـد نهـادی اســـت کـه بـه دلیـل دارا بودن دو نقش متفـاوت، مـاننـد یـك
تراکنش برخورد می.)شود (مانند تشكیل سرمایه بحساب خود
چک:
بر اسـاس ماده310
قانون تجارت،نوشـته ای اسـت که به موجب آن، صـادرکننده، وجوهی را
.که نزد محال علیه دارد کال یا بعضا مسترد یا به دیگری واگذار کند
حجم معامله بين بانک ها
.ارزش ریالی مورد توافق بین دو بانك برای مبادله طی یك قرارداد مشخص
درگاه پرداخت اینترنتی
درگـاهی اســـت کـه امكـان انجـام هرگونـه عملیـات پرداخـت را بـدون حضـــور کـارت و از طریق
اینترنت فراهم می.نماید
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
17
دستگاه پایانه شعب :
دسـتگاه الكترونیكی اسـت که پس از دریافت کارت پرداخت، شـناسـایی و تایید آن، مجوز الزم
را برای انجام عملیات بانكی در اختیار اعضـاء قرار می
ده د. این وسـیله تنها در اختیار شـعب
.اعضاء بوده و صرفاً در ساعات اداری مجاز به فعالیت است
دستگاه پایانه فروش :
ابزاری اســت ســیار و یا غیرســیار که با پذیرش کارت بانكی می تواند امكانی را فراهم کند تا
وجه به صورت الكترونیكی از حساب دارنده کارت به حساب پذیرنده منت.قل شود
دستگاه خودپرداز :
دسـتگاه الكترومكانیكی اسـت که پس از دریافت کارت پرداخت، شـناسـایی و تایید آن می تواند
پول نقد در اختیار دارنده قرار داده و یا دیگر خدمات بانكی نظیر صـدور صـورتحسـاب، انتقال
وجه به دیگر حســاب ها و یا دریافت پاکت حاوی اســناد بانكی مشــتری را انجام دهد. این
دسـتگاه به طور شـبانه
روزی به فعالیت پرداخته و حسـاب فناوری به کار رفته در آن، می تواند
.به صورت ارتباط پیوسته، یا ارتباط ناپیوسته عمل نماید
روزهای فعاليت بازار :
روزهای کاری که در آن روز حداقل یك معامله بین دو بانك صــورت گرفته باشــد.روزهای
.کاری شامل شنبه تا پنجشنبه هر هفته به غیر از روزهای تعطیل رسمی است
سپرده ارزی:
سپرده
ای که بر حسب پول کشوری به
جز کشور محل اقامت سپرده.گذار، است
سپرده بانک و مؤسسات اعتباری :
وجهی که به وسـیله اشـخاص حقیقی و حقوقی طبق ضـوابطی به بانك و یا مؤسـسـه اعتباری
سـپرده می
شـود و بازپرداخت آن می
تواند به همراه سـود یا امتیاز یا بدون آن ها و یا با کسـر
تمام یا قسمتی از آن
ها باشد. شامل سپرده
های قرض
الحسنه (پس
انداز و جاری) و سپرده های
سرمایه
گذاری مدت
دار (کوتاه.مدت و بلندمدت) است
18
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
سپرده دیداری :
سـپرده ای که در هز زمان و در صـورت تقاضـای دارنده حسـاب، قابل دریافت اسـت و در عمل
.هیچ گونه اخطار قبلی برای دریافت آن الزم نیست
سپرده سرمایه
گذاری مدت
دار :
وجهی که بانك به عنوان وکیـل از ســـپرده
گذار به عنوان موکل دریافت می دارد و براســـاس
عقود اسـالمی مورد اسـتفاده قرا
ر می
دهد؛ به طوری
که منافع حاصـل بین سـپرده گذار و بانك
تقسیم می .شود
سپرده قرض
الحسنه پس
انداز :
وجهی که بانك به عنوان مدیون از ســپرده
گذار به عنوان داین دریافت می دارد و بازپرداخت
آن بدون سـود اسـت. لیكن، بانك می تواند برای این نوع سـپرده، جوائز غیرثابت و یا تخفیف و
یا معافیت سپرده.گذاران برای استفاده از تسهیالت اعطایی بانكی در نظر بگیرد
سپرده های قانونی :
نســبتی از بدهی
های ایجاد شــده و به
طور اخص ســپرده
های اشــخاص نزد بانك ها که طبق
قانون پولی و بانكی کشـور در بانك مرکزی نگه
داری می شـود. نسـبت سـپرده قانونی نزد بانك
مرکزی ممكن اسـت برحسـب ترکیب و نوع فعالیت بانك ها متفاوت باشـد ولی در هر حال این
نسبت بین10
و30
.درصد است
سپرده
های بخش غيردولتی :
سپرده
های دیداری و غیردیداری اشخاص حقیقی و حقوقی غیردولتی نزد بانك ها و مؤسسات
.اعتباری غیربانكی است
س
رمایه
گذاری خارجی :
مجموع سـرمایه گذاری انجام شـده توسـط اشـخاص غیرمقیم در قلمرو اقتصـادی ایران که شـامل
سـرمایه
گذاری مسـتقیم خارجی، سـرمایه
گذاری در اوراق بهادار و سـایر سـرمایه گذاری های
.خارجی است
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
19
کارت بانکی صادر شده شبکه بانکی :
هر نوع کارت پالستیكی اعم از
مغناطیسی یا هوشمند، شناسه های الكترونیكی، بایومتریكی و
،یا دیگر ابزارهای مشابه، که استفاده از آن بعد از شناسایی و تایید منجر به نقل و انتقال وجه
برداشـت و یا بدهكار شـدن یك حسـاب بانكی شـده و یا به هر شـكل دیگری قدرت خرید و
پرداخت، در اختیار دارنده آن قرار می
د.هد
مسکوک:
.عبارتی کلی است که هر نوع پول غیر کاغذی را توصیف می کند
مصارف جریان وجوه :
شامل هزینه
های سرمایه
ای و همچنین وام.دهی از طریق ابزارهای مختلف مالی است
معامله بين بانک
ها :
توافق بین دو بـانـك (در نقش ســـپرده
گـذار و ســـپرده پـذیر) برای دریـافـت یـا پرداخـت مبلغی
.مشخص، با نرخ و مدت مشخص است
منابع جریان وجوه :
شـامل پس
انداز خالص و انتقاالت سـرمایه
ای و همچنین وام گیری از طریق ابزارهای مختلف
.مالی است
نرخ برابری ارزها :
نسبت قیمت دو ارز به یكدیگر (ارزش مبادله ای یك.ارز به ارز دیگر) است
نرخ سود بانکی :
درصـدی از اصـل مبلو وام یا سـپرده که وام
گیرنده به بانك، یا بانك به سـپرده
گذار می پردازد و
شـامل نرخ سـود سـپرده و نرخ سـود تسـهیالت اسـت.
ضـوابط تعیین نرخ های هریك از سـودها
.برعهده شورای پول و اعتبار است
20
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
نقدینگی:
مجموع
اسكناس
ها و مسكوکات و سپرده.های دیداری است
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
21
2
_ تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
بنياد شهيد و امور ایثارگران
ایثارگر تحت پوشش بنياد
: شهيد
شامل شهید (
،شهید مفقوداالثر و اسیر)، جانباز و آزاده است.
ایثارگر حالت اشتغال: بگير
مســـتخـدمین
،شـــهیـد جـانبـاز از کـار افتـاده
،کلی آزاده جـانبـاز از کـار افتـاده کلی و مفقوداالثر
انقالب اســالمی و جنگ
،تحمیلی به منزله شــاغل تلقی واز لحاظ پرداخت حقوق یا اجرت و
فوق العاده
،شـغل
مزایای
،مسـتمر
ارتقای گروه و ...همانند مسـتخدمین شـاغل با دو گروه باالتر
ویا عناوین مشـابه توسـط دسـتگاه های ذیربط با آنان رفتار خواهد شـد و براسـاس مقررات
اسـتخدامی
،مربوطه با سـنوات
،مقرر بازنشـسـته شـده و پس از آن از حقوق بازنشـسـتگی یا
مستمری مربوط بهره
مند می
شوند.
: آزاده
به کســی اطالق می
شــود که در راه
،تكوین
،شــكوفایی دفاع و حفظ
دســتاوردهای انقالب
اسـالمی و کیان
جمهوری اسـالمی
،ایران اسـتقالل و تمامیت ارضی
،کشور مقابله با تهدیدات و
تجاوزات دشـمن و عوامل ضـد انقالب و اشـرار در داخل و یا خارج از کشـور اسـیر شـده و سـپس
آزاد شود .همچنین کلیه
افرادی که از تاریخ
1342
/5/
28
تا
1357
/
11
/
16
با الهام از مبارزات
و مجاهدات امام خمینی(ره )به دالیل
،امنیتی مذهبی یا اتفاقات ســیاســی دیگر حداقل به
مدت شش ماه در بازداشت یا حبس قطعی بوده
اند.
جانباز :
ایثارگری که به تشخیص کمیسیون پزشكی
دارای درصد
جانبازی است.
22
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
حق پرستاری
: جانباز
مبلغی که بر اساس ماده
26
قانون جامع به منظور حمایت از سالمت جانبازان پنجاه درصد و
باالتر و جانبازان اعصـاب و روان و شـیمیایی به تشـخیص کمسـیون پزشـكی بنیاد شـهید و بر
اسـاس شـدت و نوع ضـایعات ناشـی از مجروحیت و بر اسـاس ضـریبی از حداقل
دسـتمزد
کارگری هر
سال (ضریبK ) پرداخت می
شود.
خانواده شاهد :
شامل
،پدر
،مادر همسر و فرزند فرد شهید است.
دانشجوی شاهد و
:ایثارگر
شـامل فرزندان و همسـر
،شـهدا
،مفقوداالثر جانبازان
25
% و باالتر و همسـر و فرزندان آن ،ها
آزادگان و همسـر و فرزندان آنان که در یكی از مقاطع تحصـیلی در دانشـگاه
ها و مؤسـسـات
آموزش عالی مشغول به تحصیل هستند.
درصد
:جانبازی
عددی که با تشـخیص کمیسـیون پزشـكی بنیاد شـهید و امور ایثارگران با توجه به جراحات
وارده به جانباز یا آزاده تعلق می
گیرد و
عددی بین 1 تا
70
درصد است.
کمک معيشت
: جانبازان
مبلغی معادل حداقل حقوق کارکنان دولت که بر اسـاس بند ب ماده
88
قانون برنامه شـشـم
توسعه ماهانه به جانبازان معسر فاقد شغل و درآمد پرداخت می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
23
3
_ تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
سازمان امور اداری و استخدامی
پست
: سازمانی
جایگاهی که در سـاختار سـازمانی دسـتگاه های اجرایی
برای انجام وظایف و مسـلولیت های
مشـخص (ثابت و موقت )پیش
بینی و
برای
تصـدی یك کارمند در نظر گرفته می
شـود .پسـت
سـازمانی کوچك
ترین مؤلفه سـاختار سـازمانی اسـت که یك کارمند می
تواند به آن منصـوب
شود.
پست سازمانی
: بانام
پسـت های سـازمانی که
برای
تصـدی افراد خاص در تشـكیالت تفصـیلی دسـتگاه
ها و به
صـورت با
نام در چهارچوب ضوابط و
،قوانین
برای فرد به
صورت زمان
دار ایجاد می
شوند.
پست سازمانی
: سرپرستی
تمام پست های سازمانی در دستگاه های اجرایی که با عبارت مسلول مشخص شده
اند و
دارای
زیرمجموعه (پست های سازمانی کارشناسی و غیرکارشناسی )
.است
پست سازمانی
: غيربانام
تمام پسـت های سـازمانی که به
صـورت ثابت با عناوین مختلف و در سـقف پسـت های تعیین
شده در ساختار دستگاه
ها
برای
تصدی کارمند دستگاه اجرایی پیش بینی می
شود.
پست سازمانی
: غيرکارشناسی
شـامل تمام پسـت های سـازمانی در دسـتگاه های اجرایی به غیر از عناوین
،مدیریتی سـرپرسـتی
و کارشناسی است.
24
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
پست سازمانی
: کارشناسی
تمام پسـت های سـازمانی در دسـتگاه های
،اجرایی عهده
دار وظایف اصـلی و پشـتیبانی بوده و در
تشكیالت تفصیلی دستگاه،ها با عبارت «کارشناس» شناخته می
شوند.
پست سازمانی
: مدیریتی
تمام پسـت های سـازمانی در دسـتگاه های اجرایی که در رأس
واحدهای
،سـازمانی به
عنوان
باالترین مقام واحد سازمانی مذکور است.
دستگاه
: اجرایى
تمامی وزارتخانه،ها مؤسـسـات
،دولتی مؤسـسـات یا
نهادهای عمومی
،غیردولتی شـرکت های
دولتی و تمامی دسـتگاه
هایی که شـمول قانون بر آن
ها مسـتلزم ذکر و یا تصـریح نام اسـت از
قبیل شـرکت ملی نفت
،ایران سـازمان گسـترش و
نوسـازی صـنایع
،ایران بانك
،مرکزی بانك
ها
و بیمه های دولتی (ماده 5 قانون مدیریت خدمات
کشوری)
شرکت
: دولتی
طبق قانون مدیریت خدمات
کشـوری شـرکت دولتی عبارت اسـت از بنگاه
اقتصـادی که به
موجب قانون
برای انجام قسـمتی از
تصـدی های دولت بر اسـاس سـیاسـت
های کلی اصـل چهل
و چهارم قانون
،اسـاسـی ابالغی از
سـوی مقام معظم
رهبری جزو وظایف دولت محسـوب می
شود ایجاد و بیش از پنجاه درصد سرمایه و سهام آن متعلق به دولت است .هر شرکت
تجاری
که از طریق سـرمایه
گذاری وزارتخانه
،ها مؤسـسـات دولتی و شـرکت های دولتی به
صـورت
انفرادی یا به صـورت مشـترك ایجاد شـده مادام که بیش از پنجاه درصـد سـهام آن به صـورت
انفرادی یا مشترك متعلق به
واحدهای سازمانی فوق الذکر باشد شرکت دولتی است.
کارمند دستگاه
: اجرایی
فردی است که براساس ضوابط و مقررات
،مربوط به موجب حكم و یا قرارداد مقام صالحیتدار
در یك دستگاه اجرایی به خدمت پذیرفته می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
25
ماهيت
: حقوقی
مجموعه اشـخاص و دارایی
ها که
برای تحقق هدفی معین و مطابق ضـوابط یا تشـریفات خاصـی
شكل گرفته و صالحیت دارا شدن حقوق و تكالیف مستقل را
.دارد
مؤسسه
: دولتی
واحد سـازمانی مشـخصـی اسـت که به موجب قانون ایجاد شـده یا می
شـود و با داشـتن اسـتقالل
،حقوقی بخشـی از وظایف و
اموری را که بر عهده یكی از
قوای سـه
گانه و سـایر مراجع قانونی
اسـت را انجام می
دهد .تمام سـازمان
هایی که در قانون اسـاسـی نام برده شـده اسـت در حكم
مؤسسه دولتی شناخته می
شود.
مؤسسه یا نهاد عمومی
: غيردولتی
واحد سـازمانی مشـخصـی اسـت که
دارای اسـتقالل حقوقی اسـت و با تصـویب مجلس
شـورای
اســالمی ایجاد شــده یا می
شــود و بیش از پنجاه درصــد بودجه ســاالنه آن از محل منابع
غیردولتی تأمین می
شود و عهده
دار وظایف و خدماتی است که جنبه عمومی دارد.
واحدهای سازمانی
: استانی
واحدهای سـازمانی دسـتگاه های اجرایی که حسـب قوانین و مقررات در مراکز اسـتان با رعایت
ماده
29
قانون مدیریت خدمات
کشوری سازماندهی شده
اند.
واحدهای سازمانی خارج از
: کشور
واحدهای ســازمانی دســتگاه های اجرایی که بر اســاس قوانین و
،مقررات در خارج از
قلمرو
سرزمینی
جمهوری اسالمی ایران مستقر هستند.
: وزارتخانه
واحد سـازمانی مشـخصـی اسـت که تحقق یك یا چند هدف از اهداف دولت را بر عهده دارد و
به موجب قانون ایجاد شده یا می
شود و توسط
،وزیر اداره می
شود.
26
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
4
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
سازمان نقشه
برداری
اطلس
های
: ملی
مجموعه ای مدون از نقشه،ها
،نمودارها
تصاویر و گزارش های مربوط به یك یا چند موضوع
هستند که با نظمی خاص در
کنار هم چیده شده و به راحتی می
توانند جایگزین ها ده جلد
کتاب و
گزارش فنی شوند .
این اطلس
ها با روش های نوین و با استفاده از جدیدترین
نرم
افزارها بر اساس آخرین اطالعات و آمار
گردآوری شده در
سطح کشور تهیه
می
شوند .
ایستگاه مبنایی جزر و مدسنجی:
ایستگاه ماندگار احداث شده در سواحل به
منظور پایش تغییرات تراز دریا و مدل
سازی و
پیش
بینی جزر و
مدی است .
ایستگاه مبنایی ثقلی:
ایستگاه ماندگار احداث شده
برای ایجاد یك شبكه ثقلی کشور است .
ایستگاه مبنایی چارچوب مرجع مختصاتی:
مجموعه ای از ایستگاه هایی
است که
برای ایجاد یك شبكه
مبنایی با اشاره به یك
دستگاه
مختصاتی مورد
استفاده قرار می
گیرد.
ایستگاه مبنایی
:مسطحاتی
ایستگاه ماندگار احداث شده
برای ایجاد یك شبكه مسطحاتی مبنایی کشور است .
تصاویر هوایی
:رقومی
تصاویر هوایی که توسط دوربین رقومی اخذ
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
27
تصاویر
:هوایی
تصاویری که با
استفاده از دوربین هوایی (متریك یا غیرمتریك )نصب شده بر
روی
یك
سكوی پایدار (
،هواپیما پهپاد و
) ...اخذ می
شود .
چارت دریایی:
نقشه ای است
که همه اطالعات مورد نیاز دریانوردان جهت
حفظ ایمنی در دریا و حمل و
نقل ایمن در
مسیرهای دریایی را دارا باشد .این چارت
ها در اداره های هیدروگرافی دولتی و
یا سایر مراکز دولتی مربوطه
تولید می
شوند .
دستگاه
:اجرایى
تمامی وزارتخانه،ها مؤسسات
،دولتی مؤسسات یا
نهادهای عمومی
،غیردولتی
شرکت های
دولتی و تمامی
دستگاه
هایی
که شمول
قانون بر آن
ها مستلزم
ذکر و یا تصریح
نام است از
قبیل شرکت
ملی نفت
،ایران سازمان گسترش و
نوسازی صنایع
،ایران بانك
،مرکزی بانك
ها
و بیمه های دولتی (ماده 5
قانون مدیریت خدمات
کشوری.)
:شهر
محلی است با حدود قانونی که در محدوده جغرافیایی بخش واقع شده و از نظر
بافت
،ساختمانی اشتغال و سایر
عوامل
دارای سیمائی با ویژگی های خاص خود
بوده
بطوری
که
اکثریت
ساکنان دائمی آن در
مشاغل
،کسب
،تجارت
،صنعت
،کشاورزی خدمات
و
فعالیت های
اداری اشتغال
داشته و در زمینه خدمات
شهری از خودکفائی
نسبی برخوردار و
کانون مبادالت
،اجتماعی
،اقتصادی سیاسی و
فرهنگی حوزه جذب و نفوذ پیرامون خود بوده
و حداقل
دارای ده
هزار نفر جمعیت باشد .
عناوین اطلس
: ملی
اطلس ملی اولیه شامل
اطلس های
،جمعیت
،بهداشت
،کشاورزی
،دامپروری
،شیالت محیط
،زیست
زمین،شناسی
،تاریخ
،صنعت حمل و
،نقل
،بازرگانی آموزش
،عمومی آموزش
،عالی
،نقشه شهر و
،شهرسازی
،انرژی صنایع
،دستی
،گردشگری
،ارتباطات کار و نیروی
انسانی
بوده و برحسب نیاز قابل افزایش است .
28
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
نقشه به هنگام
: شهری
نقشه ای شامل عوارض
شهری که درچارچوب استانداردها و دستورالعمل های نظام
فنی
اجرایی کشور تهیه شده و قدمت آن کمتر از 5 سال
باشد
نقشه های بزرگ :مقیاس
نقشه های بزرگتر از مقیاس یك پنج هزارم (
1:5000
)است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
29
5
_تعاریف استاندارد واژه
های به کار رفته در
فهرست آمارهای رسمی
ستاد مبارزه با مواد مخدر
مواد روان گردان:
دسته ای از داروهای تغییر دهنده خلق است که بر مغز و سلسه اعصاب و شناخت و ادارك فرد
تاثیر می.گذارد
مواد مخدر:
ترکیبات شیمیایی و گیاهی است که مصرف آن ها تغییراتی بر روی سیستم عصبی ایجاد کرده
و باعث لذت، تغییر هوشیاری و وابستگی می شود. بنابراین پتانسیل اعتیاد و سوء مصرف در
آن .ها وجود دارد ولی شدت آن بسته به نوع ماده و اثرش متفاوت است
30
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
6
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
کميته امداد امام خمينی
)خانوار مددجوی کميته امداد امام خمينی (ره:
خانواری که به دلیل مددجو بودن یك یا چند عضو آن تحت حمایت کمیته امداد امام خمینی
.است
:سالمند
فردی که سن کامل
وی شصت سال تمام یا
بیش
تر است .
زن سرپرست
:خانوار
زنی است که مسلولیت تأمین تمام یا بخش عمده ای از هزینه های خانوار یا تصمیم گیری
در
مورد نحوه
هزینه کردن
درآمدهای خانوار را بر عهده دارد.
دانش آموز:
فردی که برابر مقررات در یكی از دوره
های تحصیلی آموزش و پرورش تحصیل
می
کند .
کودک بدسرپرست:
کودکی است
که به تشخیص مراجع قضایی بنا
به دالیلی به طور دائم یا موقت از سرپرستی
موثر و باصالحیت محروم شده است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
31
7
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
مرکز آمار ایران
ارزش افزوده
:خالص
ارزش افزوده ناخالص
منهای مصرف سرمایه ثابت است .
ارزش افزوده
:ناخالص
ارزش اضافه
شده
به
کاالها و خدمات در فرآیند تولید
که
حاصل کسر
مصرف
واسطه از
ستانده
است .ارزش افزوده
سنجه ای برای میزان مشارکت یك تولید
،کننده یك
صنعت یا یك
بخش
در محصول ناخالص داخلی بوده و منشاء ایجاد
درآمدهای اولیه است .
ارزش اموال
سرمایه :ای
در مورد اموال غیر منقول (ساختمان و راه اختصاصی )شامل پرداختی معدن
برای
تحصیل
دارایی های فوق و در مورد اموال سرمایه ای
منقول عالوه بر آن شامل هزینه
هایی است که تا
مرحله
نصب و آماده
شدن
آنها جهت
بهره برداری پرداخت شده است .این
هزینه
ها عبارتند از
حق
بیمه و هزینه های ترخیص اموال
سرمایه،ای مالیات
ها و عوارض
،پرداختی هزینه های
حمل
و
،نقل
هزینه های نصب و نظایر آن.
ارزش توليدات
:معدن
مجموع ارزش تولیدات
قابل
عرضه (فروش )معادن شامل مواد معدنی خام و
فرآوری
شده بر
اساس قیمت
،فروش در محل معدن است .
ارزش داده در کارگاه
:صنعتی
ارزش داده در کارگاه
،صنعتی مجموع ارزش مواد خام و
،اولیه
کاالهای واسطه ای
،مصرفی
آب
خریداری،شده
انرژی
مصرف،شده پرداختی
بابت ارائه خدمات صنعتی و ارزش خرید کاالهایی
است که بدون تغییر
شكل
به
فروش
رفته است .
32
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:استان
واحدی
از تقسیمات
کشوری است با محدوده جغرافیائی معین که از به
هم پیوستن
چند
شهرستان همجوار با توجه
به عوامل
،طبیعی
،اجتماعی
،اقتصادی
سیاسی و
فرهنگی
تشكیل
می
شود.
اموال
سرمایه
ای
ساخته
شده توسط
:کارگاه
اموال
سرمایه ای
ساخته
شده توسط
،کارگاه اموال سرمایه ای است که کارکنان
کارگاه با
مصرف
مواد اولیه
خریداری
شده
به
منظور
استفاده خود کارگاه
ساخته
اند.
اميد زندگی
در بدو
:تولد
متوسط تعداد سال
هایی
است
که انتظار
می
رود یك نوزاد
متولد
شده عمر
کند در صورتیكه
شرایط مرگ و میر به همان صورت زمان تولد باقی
بماند .
:اینترنت
پیوند تعداد
بی شماری شبكه های ارتباطی رایانه
ای کوچك و بزرگ که
حاوی اطالعات
متنوع
می
باشد .یك فرد متصل به شبكه اینترنت تنها
مشاهده
گر و مرورگر اینترنت
نمی
باشد بلكه
جزیی از این شبكه بوده و
می
تواند با آن تبادل اطالعات کند.
:باسواد
فردی که می
تواند به زبان فارسی یا هر زبان
،دیگر متن
ساده
ای را بخواند و
،بنویسد
خواه
مدرك رسمی داشته باشد یا نداشته باشد .
:باغ
زمینی است در
فضای باز که
در آن کاشت و
نگهداری درختان مثمر
به
صورت مجتمع و با
هدف
بهره
برداری
اقتصادی از
،میوه برگ یا گل انجام
شده باشد .حیاط
،منازل حاشیه
مزارع
و غیره که
گاهی اوقات این نوع درختان در آن
ها به تعداد کم یا به صورت پراکنده کاشته
می،شود باغ محسوب نمی
شود .خزانه و نهالستان این نوع درختان نیز به عنوان باغ منظور
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
33
بلوک
:آماری
به مجموعه ای از ساختمان های به هم پیوسته (یا ساختمان
ها و
زمین های به هم پیوسته )
اطالق می
شود که از همه طرف به معابر عمومی (
،کوچه
،میدان خیابان و
)...یا عوارض
طبیعی
(
،رودخانه
،کوه ترانشه و
)...محدود شده باشد .
بهره
بردار
: کشاورزی
شخصی است حقیقی یا
حقوقی که به تنهایی یا با مشارکت
،دیگران مدیریت امور بهره
برداری
کشاورزی و مسلولیت فنی و
اقتصادی آن را به عهده
داشته و ًمستقیما در سود و زیان
آن
سهیم است .
بهره
برداری
:باغداری
بهره برداری
کشاورزی که در
،آن فعالیت احداث و
نگهداری
باغ های مثمر و غیرمثمر و
به طور
کلی پرورش گیاهان دائمی بر
روی زمین و در
فضای باز یا زیر پوشش موقت انجام
می
شود.
بهره
برداری
:کشاورزی
واحد
تولیدی
اقتصادی شامل یك یا چند فعالیت
کشاورزی در محدوده جغرافیایی
مشخص
(
آبادی یا شهر )است که تحت مدیریت واحد (حقیقی یا حقوقی )قرار دارد .
:بيکار
فرد در سن کار که در دوره های مرجع قبل از
،آمارگیری فاقد کار باشد (
دارای اشتغال مزد و
حقوق
بگیری یا خوداشتغالی نباشد )آماده
برای کار بوده (
برای مزد و حقوق
بگیری و
خود
اشتغالی
آمادگی داشته باشد )و
جویای کار
باشد (اقدامات مشخصی را به
منظور جستجوی
کار به صورت مزد و حقوق
بگیری یا خود اشتغالی انجام داده باشد.)
پرداختی بابت خدمات غير
:صنعتی
پرداختی بابت خدمات غیر صنعتی عبارت است از :پرداختی کارگاه بابت اجاره ساختمان و
ماشین
،آالت ارتباطات و
،مخابرات حمل و
،نقل حق بیمه پرداختی (بجز بیمه کارکنان)،
خدمات حسابرسی و
،حقوقی خدمات
،آموزشی
کارمزدهای پرداختی
به
،بانكها پرداختی بابت
34
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
،تحقیقات
،تبلیغات
،آگهی
،نمایشگاه هزینه بهداشت و
،درمان خدمات
،آزمایشگاهی حق
العمل
،فروش مالیات
،غیرمستقیم عوارض و سایر
پرداختیهای کارگاه بابت خدمات غیرصنعتی .
پرداختی بابت کارهای کنتراتی در
:کارگاه
پرداختی بابت
کارهای کنتراتی در
،کارگاه عبارت است از پرداختی های
کارگاه به افراد یا
کارگاه های
دیگر
به
منظور تولید و یا تكمیل
کاالهای مورد نیاز خود به شكلی که
کارگاه
کنترات ،دهنده هزینه های عمده مربوط به تهیه مواد خام و اولیه را بر
عهده گرفته و مالك
محصول
تولید شده نیز باشد .
پروانه احداث
:ساختمان
جواز ساخت ساختمان که از
طرف
شهرداری
ها یا سایر مراجع
ذی
صالح صادر
می
شود.
پروانه افزایش
:بنا
پروانه
ساختمانی که
جهت افزایش
سطح یا حجم
بنای موجود از طرف
شهرداری
ها یا سایر
مراجع صادر
می
شود.
پروانه
:ساختمانی
جوازی که از طرف
شهرداری
ها یا سایر مراجع ذیصالح
برای ساخت ساختمان یا افزایش
بنا
صادر
می
شود.
پروژه
:تحقيقاتی
مجموعه
فعالیت های منظم و
برنامه ریزی شده ای که هدف آن گسترش دانش
،موجود
دست
یابی به دانش یا فنون
،جدید حل مسائل و یا
نوآوری در زمینه های مختلف است.
پسماند
:جامد
شامل
پسماندهای
،غذایی
،ساختمانی
،پالستیكی
،کاغذی
،فلزی سرامیك و
،شیشه منسوجات
و سایر مواد جامد است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
35
پسماند
:مایع
پسماندهایی شامل انواع حالل ،ها
شوینده،ها اسیدها و
،بازها آب
،آلوده مایعات
،ارگانیك آب
حاصل از
شست،وشو
پاك کننده ها و حتی آب باران است.
:پسماند
مواد
،جامد نیمه،جامد مایع (
غیر از فاضالب )و گاز است که به طور مستقیم یا
غیر
مستقیم
حاصل
فعالیت انسان بوده و از نظر تولید
کننده زائد تلقی
می
شود.
تحقيق و
:توسعه
فعالیت خالقانه و
نظام
مند که به منظور افزایش دانش یا ابداع
کاربردهای جدید
برای
دانش
،موجود انجام
می
شود.
تخم
مرغ
:خوراکی
تخم حاصل از تولید مرغ تخمگذار است .
تخم
مرغ های
،لنبه شكسته و
تخم
مرغ های حذفی از
جوجه
کشی نیز در بر
می
گیرد .
تخم
مرغ نطفه :دار
تخم
مرغ
تولیدی از گله مولد مرغ است که قابلیت تبدیل به جوجه یك
روزه را داشته
باشد .
تشکيل سرمایه ثابت
:ناخالص
تشكیل سرمایه ثابت در هر رده از دارایی های
،ثابت ارزش خرید یا تحصیل اموال سرمایه ،ای
منهای ارزش فروش یا واگذاری همان نوع دارایی
ها توسط تولیدکنندگان است .
اموال
سرمایه ای تولید
شده
توسط
تولیدکننده
برای
استفاده خود
،نیز تشكیل سرمایه
محسوب
می
شود.
36
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
تعداد دام شيردوشی
:شده
عبارت از تعداد دام ماده ای است که در
365
روز گذشته زایمان کرده و از آن شیردوشی
شده
باشد .دامی که تمامی
شیر آن به
مصرف نوزادش
می،رسد دام شیردوشی
شده محسوب
نمی
شود .
تعداد روزهای
:شيردوشی
تعداد روزهایی از دوره
شیردهی است
که تمام یا قسمتی از شیر دام با دست یا
دستگاه
،شیردوشی دوشیده شده
است .
تعميرات
جزیی
:ساختمان
عملیاتی که
به طور مستمر
برای
نگهداری ساختمان انجام
می
شود مانند سرویس
تأسیسات
،ساختمان لكه گیری بام و ...
تقاضای
واسطه ای (مصرف واسطه):
ارزش کاالها و خدماتی که به صورت نهاده در فرآیند تولید
مصرف
می
شوند یا تغییر
شكل
می
دهند .بجز دارایی های ثابت که مصرف
آن
ها به عنوان مصرف سرمایه ثابت در
نظرگرفته
می
شود.
تقاضای
:کل
کل
تقاضا
برای کاالها و خدمات که شامل
تقاضای نهائی و
تقاضای واسطه است .
تقاضای
:نهایی
مخارج مصارف نهایی
،خانوار دولت و
نهادهای غیرانتفاعی در خدمت
،خانوارها
تشكیل سرمایه
ناخالص (
تشكیل سرمایه ثابت ناخالص و
موجودی انبار )و خالص صادرات است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
37
:تورم
افزایش مستمر و پایدار در سطح عمومی قیمت کاالها و خدمات
در یك اقتصاد در طول
یك
دوره مشخص است این دوره مشخص می تواند نسبت به ماه
قبل (تورم ماهانه)، ماه مشابه
سال قبل (تورم نقطه
ای )دوازده ماه اخیر نسبت به مدت مشابه سال قبل (تورم ساالنه )باشد.
توليد به حساب
:خود
حالتی از
تولید است که
کارگاه مواد اولیه مورد لزوم را به حساب خود
خریداری
می
کند و
تولیدات را به حساب خود به فروش می رساند .
توليد
:صنعتی
فرایندی است که با استفاده از تجهیزات و ماشین
آالت
تولیدی منجر
به تولید انبوه محصول
می
شود و براساس
راهنمای طبقه بندی استاندارد
بین
المللی فعالیت های
اقتصادی (ISIC)
در
یكی از زیرگروه های بخش
صنعت قرارمی
گیرد .
:توليد
فعالیتی که در آن
نهاده های
نیروی
،کار
،سرمایه و کاالها و
،خدمات تحت
،مسؤلیت
کنترل و
مدیریت یك یا چند واحد
نهادی
برای تولید ستانده کاالها و خدمات دیگر بكار گرفته
می
شود .
جبران خدمات
:کارکنان
کل اجرت
نقدی یا
غیرنقدی پرداختنی توسط بنگاه به
کارکنان به
ازای
کاری که
انجام
می
دهند.
جداول
متقارن داده
:ستانده
ماتریسی که در
هردوی سطرها و
ستون های آن از طبقه
بندی
ها یا
واحدهای یكسان (
گروه
محصوالت یا
فعالیت های یكسان )
استفاده
می
شود .جدول
فعالیت
در فعالیت (بخش در بخش )
تراکنش های
بین
فعالیت
ها
یعنی مصرف هر فعالیت از ستانده
فعالیت های
دیگر را
نشان
می
دهد .جدول محصول در محصول (
کاال در کاال )نشان می
دهد که
برای تولید هر محصول
چه محصوالتی مصرف
می
شود .
38
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
جدول مصرف کل
:اقتصاد
ماتریسی که
سطرهای آن از محصوالت (کاالها وخدمات )و ستون های آن از
فعالیت ها
(بخش
ها )تشكیل
یافته و اطالعات
مربوط
به مصارف محصوالت مختلف را نشان می
دهد .
این
ماتریس مصرف کاالها و خدمات برحسب نوع محصول و برحسب نوع مصرف (مصرف واسطه
مصرف
،نهایی تشكیل سرمایه یا صادرات )را ارائه
می
دهد.
جمعيت استفاده کننده از
:رایانه
درصد
افرادی ازکل جمعیت کشور که از رایانه
در
محل های مختلف
استفاده
می کنند .رایانه
شامل رایانه
،رومیزی لب
تاپ یا تبلت (یا رایانه
هایی که
می
توان
در دست
نگه
داشت )
می
باشد.
جمعيت در سن
:کار
تمامی
افرادی که در طول در هفته تقویمی قبل از
هفته
آمارگیری (هفته مرجع)، سن آنان
15
ساله و
بیشتر است .
جمعيت فعال
:اقتصادی
تمامی افراد
15
ساله و
بیش
تر (حداقل سن تعیین شده)، که در
هفته تقویمی قبل از هفته
آمارگیری (
هفته مرجع )طبق تعریف
،کار در تولیـد
کـاال و خـدمـات مشارکت
داشتـه
(شـاغـل )و یا از
قابلیت
مشـارکت برخـوردار بـوده
اند (بیكـار)
جمعيت در ميانه سال
:معين
جمعیت ابتدا و
انتهای سال تقسیم بر دو است .
جوجه
:یکروزه
جوجه ای که از قرار گرفتن تخم
نطفه دار انواع طیور در ماشین های مخصوص جوجه
کشی و
طی زمان
معین حاصل
می
شود که شامل جوجه یك
روزه
،گوشتی
،تخمگذار بومی و سایر
ماکیان است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
39
حسـاب
:
تـوليد
حسابی
که در آن
فعالیت
تولید کاالها و
خدمات
ثبت
می
شود و قلم تراز
کننده آن
ارزش
افزوده ناخالص است .ارزش افزوده ناخالص
معیار مشارکت یك تولید
،کننده یك صنعت یا
یك بخش در محصول ناخالص داخلی است .
حساب کاالها و
:خدمات
حسابی که تراز بین کل کاالها و خدمات عرضه شده به اقتصاد به صورت ستانده و واردات
به
عنوان
،منابع و
استفاده همان کاالها و خدمات
به صورت مصرف
،واسطه مصرف
،نهایی تشكیل
سرمایه و صادرات به عنوان مصارف را نشان
می
دهد .
خالص ماليات بر
:واردات
حاصل تفاوت مالیات بر واردات و حقوق گمرکی و یارانه واردات است .
خالص ماليات بر
:محصول
حاصل تفاوت مالیات بر محصول و یارانه محصول است .
خانوار دارای
:رایانه
منظور
خانواری است که
دارای حداقل یك رایانه شامل رایانه
،رومیزی لب تاپ یا تبلت ( یا
رایانه
هایی که می
توان در دست نگه داشت )
است.
خانوار
:گروهی
خانواری است که تمام اعضا یا اغلب آنان به دلیل دارا بودن شرایط خاص (به طور
عمده
داشتن ویژگی مشترك )
اقامتگاه
مشترکی را
برای سكونت
خود انتخاب
کرده
اند و به
طور
مشترك امور زندگی در آن اقامتگاه را اداره می
کنند .این خانوار بیش از یك نفر است .
40
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
خانوار معمولی
:ساکن
خانوار معمولی است که در
اقامتگاه ثابت (
مكان های محل سكونت ساخته شده از مصالح سخت
و نیز چادر
،ثابت
،آلونك کپر و )...سكونت دارد.
خانوار معمولی
:غيرساکن
خانوار معمولی است که در اقامتگاه ثابتی سكونت ندارد و سه گروه زیر را
در بر
می
گیرد :
1
-
خانوارهایی که در زمان
سرشماری در کوچ به سر می
برند و یا در خارج شهرها و آبادیها
در
سرپناه قابل حمل زندگی
می
کنند .
2
- خانوارهایی
که در
محل
ثابتی
زندگی
نمی کنند و
به
طور مداوم محل زندگی خود را تغییر
می،دهند مانند
کولیها 3
- خانوارهایی که محل
زندگی
مشخصی ندارند و
شب
ها ًمعموال در
،پارکها خرابه،ها زیرپل
ها و ...بیتوته
می
کنند .
خانوار
:معمولی
خانواری است متشكل از چند نفر که با هم در یك اقامتگاه مشترك زندگی
می ،کنند با
یكدیگر
هم خرج
هستند و ًمعموال با هم غذا می
خورند .در
مواردی خانوار معمولی
می تواند یك
نفره
باشد .
خانوار مؤسسه :ای
خانواری که
اعضای
آن به دلیل داشتن هدف یا
ویژگیهای مشترك با هم در یك
مؤسسه
زندگی
می
کنند و آن مؤسسه بنابر مجوز یا براساس مقررات و ضوابط معینی مسلولیت منزل
دادن (ارائه محل سكونت همراه با خدمات و تسهیالت )به آنان را برعهده دارد .این خانوار بیش
از یك نفر است .
خسارت
:دریافتی
دریافتی از شرکت های بیمه طرف قرارداد در اثر
وارد شدن خسارت به اموال منقول و
غیرمنقول
را خسارت دریافتی
می
گویند .
دام
:سبک
شامل
،گوسفند
،بره بز و بزغاله است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
41
دام
:سنگين
شامل گاو و
،گوساله گاومیش و بچه گاومیش و شتر و بچه شتر و تك سمی
ها است .
دام
: کشتاری
دامی که
دارای گوشت قابل مصرف بوده و به دالیل مختلف مانند پایان دوره
،پروار
،بیماری
کاهش
تولید و
جلوگیری از تلف
،شدن روانه کشتارگاه شده و یا توسط دامدار ذبح
می
شود.
درآمد
:خانوار
وجوه و ارزش ریالی کاالها و خدماتی که در
برابر کار انجام شده یا سرمایه
به
کار افتاده و یا از
طریق منابع دیگر(حقوق
،بازنشستگی درآمد حاصل از دارایی،ها دریافتی های انتقالی و
)...
به
مجموع
اعضای خانوار تعلق می
گیرد.
درآمد
:ملی
ارزش کل
درآمدهای اولیه دریافتنی در یك اقتصاد
منهای ارزش کل
درآمدهای
اولیه
پرداختنی
توسط
واحدهای نهادی مقیم
به
واحدهای غیر
مقیم است .
درخت
:بارور
درختی که به سن باردهی یا بهره برداری رسیده است .
درخت
:غيرمثمر
درخت یا درختچه ای که محصول اصلی آن
چوب است یا به منظور
زیباسازی محوطه
ها و
ایجاد
فضای سبز
کاشته
می
شود .
دریافتی بابت خدمات
:غيرصنعتی
دریافتی بابت خدمات
،غیرصنعتی شامل
دریافتیهای
کارگاه
بابت اجاره ساختمان و
ماشین
،آالت ارتباطات و
،مخابرات حمل و
،نقل خسارت
،دریافتی خدمات حسابرسی و
،حقوقی
42
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
خدمات
،آموزشی دریافتی بابت
،تبلیغات
،آگهی
،نمایشگاه خدمات
،آزمایشگاهی حق
العمل
فروش و ...است .
دسترسی به اینترنت در محل
:سکونت
دسترسی به اینترنت در محل سكونت ًعمدتا به چهار طریق (اینترنت پرسرعت
،ثابت
اینترنت
پرسرعت
،سیار اینترنت
کم سرعت ثابت و اینترنت
کم
سرعت سیار )صورت می
گیرد .منظور از
نوع اینترنت (ثابت یا سیار)،
نوع
ورودی
اینترنت بوده و
ارتباط مودم با رایانه یا لپ
تاپ که
می
تواند به
صورت
بی
سیم و سیار یا با کابل و
به
صورت ثابت باشد .مد نظر
نیست.
دستمزد ساعتی انواع نيروی انسانی شاغل در فعاليت
های
:ساختمانی
مبلغی که در پروژه های ساختمانی به یك فرد به
ازای انجام یك ساعت کار یا خدمت مشخص
به
طور
ثابت و
به
صورت
نقدی یا
غیرنقدی پرداخت
می
شود.
رابطه مبادله
:بازرگانی
نسبت شاخص قیمت صادرات به شاخص
قیمت واردات است و نمایانگر میزان صادراتی است
که
برای خرید یك واحد
واردات انجام می
شود .اگر افزایش قیمت صادرات بیشتر از
افزایش
قیمت واردات باشد رابطه مبادله کشور مثبت است و کشور برای مقدار مشخصی از
صادرات
می
تواند واردات
بیشتری داشته باشد .
روش
:هدانيک
نوعی مدل رگرسیون که در آن قیمت های
بازاری محصوالت
،مختلف تابعی از خواص آن ها
می
باشد .در این
،روش هر یك از ضرایب
،رگرسیون نوعی برآورد اثر نهایی آن خواص به
قیمت
کل
به حساب می
آید و این برآوردها را
می
توان
برای
پیش
بینی قیمت یك محصول جدید به
کار گرفت که ترکیب
خصوصیاتش با کاالهایی که از قبل در بازار موجود است فرق می کند .
از
روش هدانیك می
توان
برای برآورد اثرات تغییر کیفیت بر قیمت
استفاده کرد.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
43
:زراعت
کشت گیاهان ساالنه با هدف
بهره برداری
اقتصادی است که در
فضای باز یا زیر پوشش موقت
مثل
،پالستیك
روی زمین زراعی یا بین درختان باغ انجام
می
شود.
:ستانده
کاالها و
خدماتی که توسط کارگاه
تولید
می
شود به
اسنثنای:
الف- کاالها و خدمات
استفاده
شده در
فعالیتی که
برای آن کارگاه
اختیار تعیین میزان
تقاضای محصوالت
برای مصرف در
،تولید میزان فروش کاالها و خدمات تولید شده و قیمت فروش آن
ها را
ندارد
ب- کاالها و خدمات استفاده شده در همان کارگاه بجز استفاده شده
برای تشكیل سرمایه
(ثابت و
موجودی انبار )و
مصرف نهایی
خود
سرپرست
:خانوار
عضوی از خانوار که سایر اعضا او را به این عنوان می
شناسند و ًمعموال مسلولیت تأمین
تمام
یا بخش
عمده
ای از هزینه های خانوار یا تصمیم گیری در مورد آن را
به
عهده دارد.
سرمایه
گذاری
:کارگاه
ارزش تغییرات ایجاد شده در اموال
سرمایه ای کارگاه (مجموع ارزش خرید یا تحصیل و هزینه
تعمیرات
اساسی اموال
سرمایه
ای
منهای ارزش فروش یا انتقال اموال
سرمایه
ای)، طی
دوره
زمانی معین است .
سطح کاشت اراضی
:زراعی
کل
مساحت زمین های
کشاورزی
که
به منظور
،برداشت دریك سال
،زراعی زیرکشت
رفته
است .زمینی که پس از کشت به عللی محصول آن از بین برود (در مورد محصوالت زراعی
به
جز گندم و جو )و زمینی
که در
،آن محصول به صورت کشت دوم یا کشت زیردرختی کشت
می،شود درکل مساحت کشت محصول منظور
می
شود .در کشت
،مخلوط مساحت آن با
توجه
به
سطح اشغال شده توسط
،هرمحصول تخمین زده
می
شود.
44
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
سفر
:گردشگری
سفری که
توسط بازدیدکنندگان انجام
می
شود .
شاخص قيمت کاالهای
:صادراتی
کمیتی که تغییرات میانگین موزون قیمت محصوالت عرضه
شده از
داخل به خارج
از
کشور(
مرزهای بین
المللی )را
در یك دوره زمانی معین(سال پایه )اندازه گیری
می
کند .
شاخص
قیمت
کاالهای صادراتی نمایانگر روند تغییرات قیمت
کاالهای صادرشده و نوسانات نرخ
ارز
است .
شاخص قيمت کاالهای
:وارداتی
کمیتی
که تغییرات
میانگین موزون قیمت محصوالت واردشده از خارج به داخل کشور
(
مرزهای
بین
المللی )را در یك دوره زمانی معین(سال پایه )
اندازه گیری
می
کند .شاخص
قیمت
کاالهای وارداتی نمایانگر روند تغییرات قیمت
کاالهای واردشده و نوسانات نرخ ارز است .
شاخص قيمت مصرف
:کننده
کمیتی که متوسط (
میانگین موزون )تغییرات قیمت کاالها و خدمات (اقالم )مصرفی خانوارها
را نسبت
به یك زمان مشخص اندازه گیری
می
کند.
شاخص
:مقدار
سنجه
ای که متوسط تغییرات متناسب مقادیر مجموعه مشخصی از کاالها و خدمات را
بین
دو بازه زمانی نشان می
دهد .ًمعموال به شاخص مقدار در دوره ای که به عنوان دوره پایه انتخاب
می،شود عدد
100
منتسب
می
شود و رقم شاخص در دوره های
،دیگر
متوسط درصد تغییر
مقادیر را در مقایسه با دوره پایه نشان
می
دهد.
:شاغل
فرد در سن
کار که در
هفته تقویمی قبل از
هفته
آمارگیری (
هفته مرجع)، طبق تعریف
،کار
حداقل یك ساعت
کار
کرده یا بنا
به دالیلی
به
طور
موقت
کار را ترك کرده
است .ترك
موقت
کار در هفته مرجع با داشتن پیوند
رسمی
،شغلی
برای مزد و حقوق
بگیران و تداوم کسب و
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
45
کار
برای
،خوداشتغاالن به
عنوان اشتغال محسوب
می
شود .
برای کارکنان فامیلی بدون مزدی
که در طول
زمان
،مرجع فعالیت شغلی انجام نداده،اند ترك موقت از شغل معنا ندارد .
شاغالن
:معدن
تمامی
افرادی هستند
که در داخل یا خارج
معدن به صورت تمام
وقت یا
پاره،وقت
برای
معدن
کار
می
کنند و شامل کارکنان مزد و حقوق،بگیر مالكان و
شرکای فعال و کارکنان فامیلی بدون
مزد
می باشند.
: صادرات
رویه گمرکی است
که بر اساس آن
کاالی داخلی به
منظور فروش یا مصرف از کشور خارج
می
شود( .ماده
64
قانون امور گمرکی)
صادرات مستقيم (فروش خارجی )کارگاه
:صنعتی
مقدار
کاالهای تولیدشده کارگاه که به خارج از کشور فروخته شده است .
ضایعات قابل فروش در
:کارگاه
مواد یا محصوالتی هستند که
در فرایند تولید به همراه محصول اصلی به
وجودآمده و قابل
فروش است مانند براده
،آهن خاك
،اره و دم قیچی .
ضریب اهميت در شاخص
:قيمت
سهم هر
کاال یا خدمت در مجموعه کاالها و خدمات مشمول شاخص
قیمت
است .در
شاخص
قیمت کاالها و خدمات
،مصرفی سهم هر
کاال یا
،خدمت نسبت هزینه پرداختی
،خانوار برای
آن
کاال یا خدمت به کل هزینه خانوار است .
در شاخص قیمت
،تولیدکننده
سهم هر
کاال یا
،خدمت نسبت ارزش ستانده (یا ارزش تولید )یك
کاال یا خدمت به کل
ارزش ستانده (یا
ارزش
تولید در هر زیر بخش
اقتصادی )در سال پایه است.
46
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
ضریب
:جينی
شاخص سنجش
نابرابری درآمد جامعه که
عددی بین صفر و یك است که در آن صفر به
معنی
توزیع کامال برابر درآمد یا ثروت و یك به
معنی
نابرابری مطلق در توزیع درآمد است .
ضریب نفوذ تلفن
:همراه
تعداد تلفن همراه مشغول به کار به
ازای هر صد نفر جمعیت است.
ظرفيت گاوداری
:صنعتی
حداکثر تعداد گاو و
گوساله ای که با توجه
به تأسیسات و امكانات موجود
گاوداری صنعتی
قابل
نگهداری است .این ظرفیت ًلزوما با ظرفیت
مندرج در پروانه
گاوداری و تعداد دام موجود
در
گاوداری برابر نیست .
عرضه
:کل
مجموع ستانده تولید شده در داخل و واردات کاالها و خدمات است .
عمده
ترین منبع تامين آب مصرفی
:خانوار
شامل شبكه عمومی آبرسانی
شهر یا
،آبادی
،چاه
،چشمه
،قنات آب انبار
بهسازی
،شده
،چاه
،چشمه
،قنات آب انبار
بهسازی
،نشده
،تانكر آب بسته
،بندی
،رودخانه
،برکه
،جویبار آب
باران
و سایر می
شود.
فاضالب
:صنعتی
پسابی است که بر اثر
استفاده های مختلف در فرآیند
،تولید از نظر مشخصات فیزیكی (
،رنگ
،شفافیت
،بو مزه و
)...یا
شیمیایی (
اسیدی یا قلیایی شدن )به حالتی درآید که استفاده
مجدد
از آن و یا تخلیه آن در محیط زیست مستلزم تصفیه یا
فرآوری باشد.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
47
فاضالب
:معدنی
پسابی است
که بر اثر
استفاده های مختلف در فرآیند
بهره
برداری
،معدن از نظر
مشخصات
فیزیكی (
،رنگ
،شفافیت
،بو مزه و
)...یا شیمیایی (
اسیدی یا قلیایی شدن )به حالتی
درآید
که
استفاده مجدد از آن و یا تخلیه آن در محیط ریست مستلزم تصفیه یا
فرآوری باشد .
:فاضالب
هرگونه مواد مایع یا مخلوط مایع و جامد ناشی از
فعالیت های
،بیولوژیك اجتماعی و تولیدی
که به شكل سیال به محیط
دفع
،شود فاضالب نامیده
می
شود این مواد می
تواند متشكل از
جامدات و مایعات آلی و معدنی با
غلظت های متفاوت باشد.
فروش
:کاال
عبارت است از انتقال مالكیت
کاال در
ازای دریافت
بهای معین .
:فروش
منظور از
،فروش
انتقال
مالكیت
کاالهای تولیدشده متعلق
به
کارگاه است .آن مقدار
از
محصوالت کارگاه که به هر عنوان به شاغالن کارگاه داده می
شود و یا آن مقدار که صاحب
کارگاه
برای مصرف خانوار خود و یا
برای استفاده در
کارگاه (غیر از خط تولید )
برداشت
می
کند و یا آن مقدار که
به
صورت
پایاپای معامله می
شود جزو فروش منظور
می
شود.
فعاليت پشتيبانی
:معدن
منظور عملیات
،اکتشاف
،حفاری
،آتشباری
،پمپاژ آب
کشی و روباره برداری در معادن است .
این
فعالیت
ها شامل عملیات استخراج از
،معادن نقشه برداری و ژئوفیزیك نمی
شود.
فعاليت
:صنعتی
فعالیت
اقتصادی که براساس
راهنمای طبقه بندی استاندارد
بین
المللی
فعالیت های
اقتصادی
(ISIC) در یكی از زیرگروه های بخش صنعت قرار می
گیرد .
48
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:قلمستان
زمینی است در
فضای باز که در آن درختان غیرمثمر مانند
،صنوبر
،تبریزی
،سپیدار
،پده
،شالك
،بید
انواع اکالیپتوس با هدف
بهره برداری
اقتصادی از تنه یا شاخه آن،ها به
صورت
مجتمع کاشته شده باشد .خزانه و نهالستان این نوع درختان نیز قلمستان محسوب
می
شود.
قيمت
:توليدکننده
مبلغی که تولیدکننده به
ازای فروش یك واحد از
کاال یا خدمت تولید شده از خریدار دریافت
می
کند .این
،قیمت مالیات
بر ارزش
،افزوده سود ناخالص عمده
فروشی یا خرده
فروشی
عرضه
کنندگان و
همچنین
هزینه های بیمه و حمل و نقلی که به طور مجزا فاکتور
شده
اند را
در بر
نمی
گیرد .به عبارت دیگر قیمت تولیدکننده
برای
محصول عبارت است از قیمت پایه
به
عالوه هر نوع مالیات غیر قابل کسر بر محصوالت که توسط تولیدکننده پرداخت
می شود
منهای هر نوع
سوبسیدی که توسط تولیدکننده بر محصوالت دریافت
می
شود.
قيمت مصالح
:ساختمانی
منظور از قیمت در این
،طرح ارزش ریالی پرداختی
برای خرید
هر واحد از مصالح
ساختمانی
مورد
آمارگیری است .به
این،ترتیب مقدار پولی که
برای
به
دست آوردن واحد معینی از
مصالح
ساختمانی مورد نظر پرداخت
،شده
به
عنوان
قیمت آن منظور
شده
،است قیمت مورد نظر
در
این
،طرح
قیمت عملی فروش است و منظور از قیمت عملی
،فروش مبلغی
است که
کارگاه
عمده
فروشی یا
تولیدکننده ی مصالح ساختمانی در آخرین معامله ی انجام شده در طول زمان
آماری در مقابل فروش واحد معینی از
کاال دریافت
کرده
است .به این،ترتیب مظنه در این
طرح مورد نظر نیست .
قيمت مصرف
:کننده
مبلغی که خریدار
برای به دست آوردن یك
کاال یا خدمت معین می
پردازد .این
،قیمت
شامل
تمامی هزینه
هایی است که باید پرداخت شود تا
کاال یا خدمت مورد نظر در زمان و
مكانی
که
خریدار می،خواهد تحویل شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
49
قيمت نهاده های
:ساختمانی
منظور از قیمت در این
،طرح قیمت
به تعادل رسیده فروش
می
باشد و
معادل مبلغی
است
که
کارگاه یا تولیدکننده مصالح ساختمانی در آخرین معامله انجام شده در طول زمان
آماری در
مقابل فروش واحد معینی از اقالم دریافت کرده است.
کاربر
:اینترنت
کسی که در
سه ماه
گذشته در داخل
،کشور با اتصال
به
شبكه اینترنت به هر
،مدت حداقل از
یكی از خدمات اینترنتی استفاده کرده است.
کارگاه صنعتی تعطيل
:دائم
کارگاه صنعتی که فاقد امكانات تولید از قبیل ماشین آالت و تجهیزات بوده و یا بیش از پنج
سال
تعطیل موقت باشد .
کارگاه صنعتی تعطيل
:موقت
کارگاه صنعتی که فعال نبوده ولی ماشین
،آالت تجهیزات و سایر امكانات تولید آن
موجود
باشد .
کارگاه صنعتی
:فعال
کارگاه
صنعتی که حداقل یك خط از
خطوط
تولیدی
،آن
حداقل
به مدت یك ماه در
زمان
مرجع در حال کار بوده و
محصول تولید کرده
است.
کارگاه
:صنعتی
کارگاهی
که با دارا بودن مجموعه ای از
نیروی
،انسانی
ماشین،آالت
،تجهیزات ساختمان
ها و
تاسیسات به منظور انجام فعالیت
صنعتی ایجاد شده
است .
:کارگاه
مكان یا
قسمتی از مكان
است
که در آن تحت مالكیت
،معین فعالیت
اقتصادی انجام
می
شود.
50
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
کاالهای بادوام و کم :دوام
کاالهایی
هستند که به صورت مكرر یا پیوسته در طول یك دوره
بیش از یك سال مورد
استفاده قرار
می ،گیرند با فرض اینكه میزان استفاده متداول از آن نرمال
باشد .
کرایه
ساعتی انواع
ماشين
آالت و دستگاه
های مورد استفاده در فعاليت های
:ساختمانی
مبلغی که اجاره کننده
ماشین آالت و
دستگاه های مورد استفاده در
فعالیت های ساختمانی بابت
یك ساعت استفاده از آن به اجاره
دهنده پرداخت می کند.
گاوداری
:صنعتی
بهره برداری
کشاورزی که در
،آن فعالیت پرورش گاو و گوساله با استفاده از
شیوه
های
متداول
و پیشرفته
علم
دامپروری (از نظر نحوه
،نگهداری روش تغذیه و اصول
بهداشت دام )
انجام
می
گیرد و
دارای ظرفیت حداقل بیست رأس است .
گردشگری
:بومی
گردشگری افراد مقیم یك کشور در درون مرزهای همان کشور است .
گياهان دائمی
:مثمر
منظور از
گیاه «دائمی مثمر» درخت یا درختچه ای است که کاشت آن
به
منظور برداشت
،میوه
،برگ گل یا هر نوع محصول
دیگری غیر از
،چوب انجام
می
گیرد .با این
،تعریف بوته
،چای
توت
،نوغان گل
محمدی و … نیز عالوه بر درختان میوه (
مانند
،پرتقال
،هلو انگور )جزو
گیاهان
دائمی مثمر طبقه بندی
می شوند .
گياهان
:ساالنه
گیاهان
کشاورزی که ًمعموال ساقه
علفی
،دارند دوره رویش آن
ها کمتر از یك سال
است و
برای تولید دوره بعد دوباره کاشته
می
شوند .گیاهانی نظیر یونجه و نیشكر که تا چند
،سال
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
51
قسمت زیر
زمینی آن
ها
پس از برداشت در زمین باقی
می ماند و ًمعموال در سال
بعد رشد
می
کند نیز در این گروه قرار
می
گیرد .
الشه قابل مصرف انواع دام کشتار شده در کشتارگاه
های رسمی
:کشور
الشه ای که پس از انجام
بازرسی بهداشتی توسط بازرس
بهداشتی
،دامپزشكی
سالم و یا
مناسب
برای مصرف غذایی
،انسان تشخیص داده شده است و با مهمور کردن با مهر دامپزشكی و
نشانه گذاری با برچسب مخصوص مشخص
می
شود.
الشه قابل مصرف طيور کشتار
:شده
الشه خوراکی طیور که پس از انجام بازرسی بهداشتی توسط بازرس بهداشتی
،دامپزشكی
سالم و یا
مناسب
برای مصرف غذایی
،انسان تشخیص داده شده است و با مهمور کردن با
مهر
دامپزشكی و نشانه گذاری با برچسب مخصوص مشخص
می
شود.
ماليات بر واردات و حقوق
:گمرکی
مالیات بر کاالها هنگامی که از
مرزهای ملی یا گمرکی قلمرو
اقتصادی عبور می
کنند یا بر
خدمات هنگامی که توسط
واحدهای غیرمقیم
به
واحدهای مقیم ارائه
می شوند .
ماليات بر
:محصول
مالیاتی که بر هر واحد از
برخی کاالها یا خدمات تعلق می
گیرد .مالیات بر محصول
شامل
مالیات ارزش
،افزوده مالیات بر واردات و حقوق
،گمرکی مالیات بر صادرات و سایر مالیات بر
محصول است .
مأموریت کارگر مشمول
قانون
:کار
تغییر موقت محل انجام کار کارگر مشمول قانون کار
است
که
وی باید حداقل پنجاه
کیلومتر
از محل کارگاه اصلی
محل
کار خود دور شده و یا ناگزیر باشد حداقل یك
شب در
محل
مأموریت توقف نماید.
52
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
متوسط رشد ساالنه
:جمعيت
نسبت کل افزایش (کاهش )ساالنه
،جمعیت
به متوسط جمعیت در همان دوره با احتساب
تمامی منابع تغییر جمعیت
شامل
،موالید مرگ و میر و مهاجرت است .
محدوده حوزه
:آماری
محدوده جغرافیایی که در
انجام
آمارگیری
ها
برای سطوح مختلف سازمان
،اجرایی مورد
استفاده قرار
می
گیرد.
محصول ناخالص
:داخلی
سنجه کل
تولید که برابر با کل ارزش افزوده
های
واحدهای
نهادی مقیم با تعدیالتی از نظر
مالیات
ها و یارانه،ها برحسب ارزش گذاری ارزش
،افزوده در دوره زمانی
معین است .
محصول ناخالص
:ملی
حاصل جمع محصول ناخالص داخلی و خالص درآمد عوامل
تولید (
درآمدهای اولیه )از خارج
است که به آن درآمد ناخالص ملی نیز گفته
می
شود.
:محقق
فردی که به صورت سازمان
یافته و
به
طور حرفه ای به طرح اولیه یا خلق دانش
،جدید
،محصوالت
،فرایندها روش
ها و نظام های جدید می
پردازد و یا مدیریت طرح
پژوهشی را برعهده
دارد .
محل
های دفع
:فاضالب
شامل شبكه عمومی
،فاضالب شبكه اختصاصی
،فاضالب چاه
،جذبی مخزن ویژه
،فاضالب
محیط اطراف و سایر است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
53
مخارج مصرف نهایی
:خانوار
مخارج متحمل شده توسط خانوار
برای کاالها و خدمات مصرفی
فردی است که مخارج
برآورد
شده بطور
،غیرمستقیم مخارج کاالها و خدمات فروخته
شده به قیمت
هایی که از نظر
اقتصادی
قابل توجه نیستند و کاالها و خدمات مصرفی کسب شده از خارج را نیز
شامل
می
شود.
مخارج مصرف نهایی
:خصوصی
مجموع مخارج مصرف نهایی خانوارها و
نهادهای (مؤسسات )عیرانتفاعی در خدمت
خانوارها
است .
مخارج مصرف نهایی نهادهای غيرانتفاعی در خدمت
:خانوارها
مخارج متحمل شده توسط
نهادهای
غیرانتفاعی در خدمت
خانوارهای
مقیم
برای کاالها و
خدمات
مصرفی
فردی و ٌاحتماال خدمات
مصرفی جمعی است که مخارجی که ارزش آن ها
بطور
غیرمستقیم برآورد می
شود را نیز در بر
می
گیرد.
مخارج مصرف نهائی
:دولت
مخارج متحمل شده توسط دولت
برای هردوی کاالها و خدمات مصرفی
فردی و
خدمات
مصرفی جمعی است که مخارجی که ارزش آن
ها بطور غیرمستقیم برآورد می
شود را نیز
در
بر
می
گیرد .
مرغ
:مادر
مرغی است که از تخم
نطفه
دار آن
بـرای تولید جوجه یك
روزه استفاده شده و به سه
گروه
مرغ
،مادرگوشتی مرغ مادر تخمگذار و مرغ مادر بومی تقسیم
می
شوند .
مرغداری پرورش مرغ
:گوشتی
واحد
تولیدی
کشاورزی که در آن جوجه یك
روزه مرغ
گوشتی
به منظور
تولید
مرغ گوشتی (
نیمچه گوشتی )به مدت
،معینی
نگهداری و پرورش داده می
شود.
54
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
مرغداری پرورش مرغ
:مادر
واحد
تولیدی
کشاورزی که در آن گله های مخصوص از مرغ و خروس
نژادهای اصالح شده به
منظور
تولید تخم مرغ نطفه دار
نگهداری و پرورش داده می شوند.
مرغداری پرورش مرغ
:تخمگذار
واحد
تولیدی
کشاورزی که در آن گله
هایی از
نژادهای اصالح شده مرغ
تخم
گذار به منظور
تولید تخم مرغ
،خوراکی
نگهداری و پرورش داده
می
شود.
:مزدوحقوق
پرداختی های ناخالص
نقدی و
غیرنقدی کارگاه
به مزد و حقوق
بگیران است.
مصرف سرمایه ثابت (استهالک) :
کاهش ارزش
جاری
موجودی دارایی های ثابت تحت
مالكیت و مورد استفاده یك تولید
کننده
در اثر زوال
،فیزیكی از مدافتادگی
عادی یا خسارت اتفاقی
عادی در
طول دوره حسابداری
است .
مصرف
:نهایی
سرمایه ای تولید
شده
توسط
تولیدکننده
برای
استفاده خود
،نیز تشكیل سرمایه
محسوب
می
شود.
مصرف
:واسطه
ارزش کاالها و خدماتی که به صورت نهاده در فرآیند تولید
مصرف
می
شوند یا تغییر
شكل
می
دهند .بجز دارایی های ثابت که مصرف
آن
ها به عنوان مصرف سرمایه ثابت در
نظرگرفته
می
شود .
:مصرف
واحدهای نهادی طی فرایند فعالیت
اقتصادی
،خود کاالها و خدماتی را مورد
استفاده
قرارمی
دهند که این کاالها و خدمات به دو صورت مصرف
واسطه
ای و مصرف نهایی است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
55
معدن در حال بهره
:برداری
معدنی که در آن مجموعه ای از
،عملیات به
منظور
،استخراج
کانه
آرایی و به
دست آوردن
مواد
معدنی قابل
،فروش انجام
می
شود.
:معدن
محدوده ای که شامل ذخیره معدنی است .
مقدار انرژی مصرفی کارگاه
های
:صنعتی
مقدار
انرژی کسب شده از هر یك از حامل های
انرژی
شامل انواع فراورده های
،نفتی
گاز
،طبیعی
،برق زغال
،سنگ زغال چوب و
...به
منظور تولید
،بخار تولید
،برق خط
،تولید
گرمایش
و
،سرمایش حمل و
،نقل روشنایی و سایر
در
کارگاه های صنعتی
10
نفر کارکن و باالتر
در
طول یك
سال است.
موجودی
:انبار
کاالها و خدماتی که در دوره
جاری یا دوره های قبل تولید شده و
برای
،فروش یا استفاده در
تولید و یا استفاده های
بعدی
نگه داری می
شوند .
موسسه جوجه :کشی
واحد
تولیدی
کشـاورزی که در آن تخم
نطفه
دار انواع
طیور
به وسیله
ماشین های جوجه کشی
به جوجه یك
روزه طیور تبدیل می
شود .
مهاجر
:داخلی
آن دسته از
اعضای
خانوارهای معمولی
،ساکن گروهی و مؤسسه ای که شهر یا
آبادی
محل
اقامت خود را
به قصد زندگی
در محلی دیگر
در یك فاصله زمانی معین (ًمعموال بین
دو
سرشماری متوالی )تغییر داده
اند و محل اقامت قبلی آنان جایی در داخل کشور بوده است .
56
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
ميزان باروری
:کل
میانگین تعداد فرزندانی است
که یك زن در طول دوران باروری خود (
معموال از
15
تا
50
سال سن )به
دنیا
می
آورد .
ميزان باروری ویژه
:سنی
تعداد
تولدهای زنده به دنیا آمده توسط زنان واقع در یك سن یا گروه سنی خاص و در
یك
سال معین
که
معموال
برای هر هزار زن محاسبه می
شود .
ميزان خام مرگ و
:مير
حاصل تقسیم تعداد مرگ در یك
،سال به تعداد جمعیت
میانه
،سال یا به طور عمومی ،تر
حاصل
تقسیم تعداد مرگ در هر دوره زمانی
معین به تعداد نفر - سال
زندگی
شده در همان
دوره زمانی
است .مقدار این شاخص به طور
قراردادی برحسب
هزار بیان
می
شود.
ميزان خام
:مواليد
نسبت موالید زنده در یك دوره
زمانی معین (
معموال یك سال تقویمی )به
متوسط جمعیت
در همان دوره زمانی (سال تقویمی )است که مقدار این شاخص به طور
قراردادی بر حسب
در
هزار نفر جمعیت بیان می
شود .
:نهال
درخت جوانی که هنوز به سن باردهی یا
بهره برداری
نرسیده است .
واحد پرورش قارچ
:خوراکی
واحد
تولیدی
کشاورزی که در
،آن پرورش قارچ خوراکی با استفاده از امكانات و
تجهیزات
مناسب انجام
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
57
واحد مسکونی
:معمولی
فضایی مشتمل بر حداقل یك اتاق و
معموال یك آشپزخانه و یك توالت
که تمام یا قسمتی از
ساختمان را تشكیل
می
دهد و
دارای
ورودی اختصاصی به معبر عمومی یا راه پله و یا راهروی
مشترك است.
واحد مسکونی
:ملکی
واحد مسكونی است که مالكیت (اعیان یا عرصه و اعیان )
آن متعلق به خانوار ساکن در
آن
باشد.
واردات کاالها و
:خدمات
،خرید معامله
،پایاپای دریافت هدایا یا پذیرش کاالها و
خدمات
توسط
واحدهای مقیم
از
واحدهای غیرمقیم است .
:واردات
رویه گمرکی
برای ورود قطعی کاالها است که بر اساس آن
کاالهای وارده
برای
استفاده
در
داخل قلمرو گمرکی با پرداخت حقوق
ورودی و هزینه های انجام خدمات و با انجام
تمامی
،تشریفات ترخیص
می
شود .
وضعيت مالکيت
:کارگاه
عبارت است از حق قانونی
مستند به اسناد و مدارك
مالكیت بر عرصه و
،اعیان ماشین آالت و
تجهیزات که به دو دسته کلی عمومی و
خصوصی قابل تقسیم
است.
هزینه
:خانوار
ارزش ریالی کاالها و
خدماتی است
که
توسط خانوار
برای
،خود
خانوارهای
،دیگر
سازمان های
دولتی و غیردولتی صرف
می
شود و شامل دو دسته مصرفی و غیرمصرفی است .
پس
،انداز
،وام
بازپرداخت وام و پرداخت
برای سایر معامالت مالی در هزینه خانوار منظور نمی
شود .
58
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
هزینه گردشگری
:بومی
هزینه
گردشگری بازدید کنند مقیم در اقتصاد مرجع است .
هزینه
های تحقيق و
:توسعه
شامل تمام هزینه های
،جاری به عالوه هزینه ناخالص سرمایه ای
ثابت
برای
اجرای تحقیق و
توسعه در واحد
آماری در دوره زمانی
،مرجع
صرف
نظر از منبع تامین بودجه آن است.
یارانه
:واردات
یارانه به کاالها که با ورود از مرز قلمرو (سرزمین )
اقتصادی یا با
ارائه
،خدمات توسط واحدهای
نهادی غیر
مقیم به
واحدهای
نهادی مقیم تعلق می
گیرد .
یارانه
:محصول
یارانه ای که بر هر واحد
کاال یا خدمت تعلق
می
گیرد.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
59
8
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
پوشش مساحتی هر واحد پستی (کيلومتر مربع):
شاخصی
که نشان دهنده مساحت
پوشش داده شده به وسیله هر واحد پستی است .
تاخير دیتا (RTT)
:
زمان رفت و برگشت
بسته های IP در شبكه های مادر مخابراتی بین پورت های دسترسی مبدا
و
مقصد
خدمت گیرنده (دو طرفه )
برای هر لینك است و
به
صورت
متوسط زمان تاخیر
بسته های هزار
عددی در شبكه های مادر
مخابراتی در بازه زمانی 5
دقیقه ای بین پورت
های
دسترسی مبدا و
مقصد خدمت گیرنده
برای هر لینك اندازه گیری می
شود .
تلفن
:خانگی
خط
تلفنی
که از طریق تجهیزات پایانه ای در منزل به شبكه
های مخابراتی ارتباط برقرار
می
کند .
حجم بار جابجا شده در شرکت خدمات هوایی
:پيام
مجموع حجم
بارهای هوایی جابجا شده توسط شرکت خدمات هوایی پیام است .
خط تلفن
:ثابت
خط تلفنی که پایانه وسایل مصرف
کننده (مانند
دستگاه
،تلفن دستگاه فاکس )را به
شبكه
عمومی سوییچ تلفن (PSTN) وصل کرده و
برای تبادل با هر تلفن یك درگاه اختصاصی دارد .
دفتر ارتباطات و فناوری اطالعات روستایی(ICT)
:
دفتری که به منظور ارائه خدمات الكترونیك
به مردم و
جلوگیری از
موازی
کاری
دستگاه
های
دولتی در سطح
روستاهای کشور ایجاد شده و توسط بخش خصوصی اداره می
شود .
خدمات
60
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عمومی دولت در قالب مراکز عمده ی خدماتی
اعم از
،پست پست
،بانك
،مخابرات
،آب
،برق
،گاز خدمات
،ارتباطات ثبت
،احوال بیمه و ...در این واحدها ارائه می
شود.
روستای دارای تلفن
:خانگی
روستایی با حداقل یك اشتراك تلفن خانگی
که سرویس در آن
ها دایر بوده و مدت اعتبار
قرارداد آنها منقضی نشده است .
سرانه مرسوالت
:پستی
شاخصی
است که نشان
دهنده متوسط مرسوالت پست
شده
توسط هر نفر می باشد .
سيم کارت واگذار شده تلفن
:همراه
سیم کارت های واگذار شده دائمی و
اعتباری موجود اعم از فعال و غیرفعال
است .
شعبه پست
:بانک
واحد عملیاتی از موسسه
اعتباری که در
چارچوب آیین نامه ایجاد
می
شود و
می
تواند تمام یا
بخشی از عملیات مجاز بانكی را بر اساس ضوابط داخلی مصوب هیت مدیره انجام دهد .
ضریب نفوذ سيم کارت فعال تلفن
:همراه
تعداد تلفن همراه مشغول به کار به
ازای هر صدنفر جمعیت است .
مرسوله
:پستی
هر چیز قابل ارسال فیزیكی یا
،مجازی اسناد و مدارك اعم از نوشته های
،چاپی
دست
نوشته
یا
،الكترونیك
،کاال اشیاء و
اوراق و حواله های
،مالی
،ابالغیه
اطالعیه های
خدمات
شهری از
قبیل
قبوض آب و
،فاضالب
،برق
،گاز
تلفن ثابت و سیار و عوارض
شهرداری که
دارای نشانی
فرستنده یا گیرنده
است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
61
مشترک پهن باند اینترنت
:ثابت
فردی که به ا
ینترنت عمومی ارتباط (TCP/IP) پر سرعت
بیش
از kbit/s 256 از طریق کابل
،مودم
ADSL
، فیبر
،نوری دیگر انواع (سیمی )اشتراك پهن
،باند اشترا
ك
پهن باند
ثابت
ماهواره ای و بی
سیم
،زمینی در خانه یا ساختمان دسترسی دارد .
مشترک پهن
باند اینترنت
:سيار
فردی که
به
اینترنت
پرسرعت
بیش از kbit/s 256 از
طریق گوشی موبایل و رایانه
(USB/dongles)
دسترسی دارد و مشترك واقعی (نه بالقوه )است اگر چه ممكن
است
مشترك بالقوه
دارای گوشی با قابلیت استفاده از پهن باند
باشد .
مشترک تلفن همراه
:فعال
فردی که
دارای سیم کارت فعال تلفن همراه
است.
نرخ اتالف بسته (PLR)
:
نرخ از دست رفتن
بسته های IP در شبكه های مادر مخابراتی (شرکت ارتباطات زیرساخت )
است که از نسبت
بسته های از دست رفته و اتالف
شده
بسته های هزار
عددی در
شبكه
های
مادر مخابراتی
در بازه زمانی 5 دقیقه ای بین پورت های دسترسی مبدا و مقصد خدمت
گیرنده
به کل
بسته های ارسالی حاصل می
شود .
نوسانات
تاخير (Jitter)
:
میزان نوسانات تاخیر
برای
بسته های متوالی ارسال شده در شبكه های مادر مخابراتی بین
پورت های دسترسی
مبدا و مقصد
خدمت
گیرنده
است
که
به صورت متوسط نوسانات
تاخیر
در بازه های زمانی 5
دقیقه ای با ارسال
1000
بسته متوالی با فاصله زمانی
20
میلی ثانیه از
یكدیگر
برای هر لینك
اندازه گیری می
شود .
62
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
واحد
:پستی
مكانی که در آن خدمات پستی عرضه و یا عملیات پستی انجام
می
شود .
واحدهای
پستی
برحسب
موقعیت جغرافیایی و نوع خدمات ارائه شده و عملیات انجام شده در آن
ها
تفكیك
می
شوند و به ترتیب اهمیت عبارتند از :اداره پست
،مرکزی دفتر
،پست باجه
،پستی آژانس
پستی
،شهری دفاتر خدمات
،ارتباطی دفاتر مشترك پست و
،مخابرات نمایندگی
،پستی دفاتر
ارتباطات و
فناوری اطالعات روستایی وصندوق پستی
شهری و روستایی .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
63
9
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت
امور اقتصادی و دارایی
ارزش خالص دارایی هر واحد صندوق سرمایه
گذاری:
ارزش
روز دارایی های صندوق سرمایه گذاری
منهای بدهی های صندوق سرمایه گذاری
تقسیم
بر تعداد
واحدهای سرمایه
گذاری نزد سرمایه
گذاران است .
ارزش سبد سرمایه گذار خارجی در بورس :ها
ارزش بازار اوراق بهادار
خریداری شده توسط سرمایه
گذاران خارجی است .
ارزش گمرکی کاالی
:صادراتی
عبارت است از قیمت فروش
کاال
برای صدور
به اضافه
هزینه
،بیمه
باربری و حمل و نقل و
سایر هزینه
هایی که به آن
کاال تا خروج از
قلمرو گمرکی
تعلق می
گیرد و از روی سیاهه و
اسناد تسلیمی
،صادرکننده تعیین
می
شود .در صورت عدم ارائه اسناد و یا نامتناسب
بودن
ارزش اظهار شده به دالیل
،مستند گمرك ارزش
کاالی صادراتی را با استعالم از مراجع
ذی
ربط
و بر اساس قیمت
عمده
فروشی آن در بازار داخلی به اضافه هزینه
هایی که تا خروج از
قلمرو
گمرکی به آن تعلق می،گیرد تعیین
می کند .
ارزش گمرکی کاالی
:وارداتی
عبارت است از ارزش
بهای خرید
کاال در مبدأ به اضافه هزینه
بیمه و حمل و نقل (سیف )به
اضافه سایر هزینه
هایی که به آن
کاال تا ورود به اولین دفتر
گمرکی تعلق می
گیرد که از روی
سیاهه خرید یا سایر اسناد تسلیمی صاحب
کاال تعیین
می
شود و بر اساس
برابری نرخ
ارز
اعالم شده
توسط بانك
مرکزی در روز اظهار است .
64
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
ارزش
:واگذاری
مجموع ارزش حاصل از
واگذاری
،سهام سهم
،الشرکه حق
تقدم ناشی از
سهام و سهم
،الشرکه
حقوق
،مالكانه حق
بهره برداری و مدیریت دولت در
،شرکتها
بنگاه
ها و موسسات دولتی و غیر
دولتی به
بخش های
،خصوصی تعاونی و عمومی غیر دولتی است .
اوراق
:بدهی
تعهد
کاغذی یا الكترونیكی که طرف ناشر را قادر می
سازد با تعهد بازپرداخت به وام دهنده بر
اساس شرایط
،قرارداد بودجه موردنیاز خود را از طریق ایجاد بدهی تأمین
کند .اوراق
،مشارکت
،مرابحه اجاره و
...از این قبیل اوراق
هستند .
اوراق
:بهادار
هر نوع ورقه یا
مستندی
که متضمن حقوق مالی قابل
نقل و
انتقال
برای مالك عین یا منفعت
آن
باشد .مصادیق اوراق بهادار قابل معامله را
شورای عالی بورس و اوراق بهادار تعیین و
اعالم
می
کند .
بيمه
:گذار
شخص
حقیقی یا
حقوقی
که مشخصات
وی در بیمه
نامه یا
قرارداد بیمه درج
شده و
متعهد
پرداخت حق بیمه است .
بيمه
:نامه
سند کتبی فیزیكی یا
الكترونیكی
حاوی مشخصات و تعهدات بیمه
گر و بیمه
گذار و
شرایط
عقد قرارد بیمه است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
65
تعداد اوراق بهادار معامله
:شده
تعداد اوراق بهادار معامله شده طی یك دوره زمانی مشخص
است .
تعداد اوراق بهادار
:منتشره
آخرین تعداد اوراق بهادار منتشر شده در تاریخ محاسبه ارزش بازار است .
تعداد بيمه نامه
:صادره
کل تعداد بیمه نامه
هایی
است که توسط
شرکت های
،بیمه
اعم از
انفرادی و گروهی در هر
رشته بیمه
صادر می شود .این
،تعداد الحاقیه بیمه نامه
هایی که ًقبال صادر
شده
اند را
شامل
نمی
شود .
تعداد خسارت
:پرداختی
تعداد
مواردی (
پرونده
هایی )است که
شرکت های بیمه در رشته های بیمه،ای
برای آن ها
خسارت
پرداخت کرده
اند .الزم
به ذکر است
که در
بیمه های
،درمان تعداد خسارت
پرداختی
بر اساس حواله های پرداختی (به
جای پرونده
ها )شمارش می شوند.
تعداد سهام
:شرکت
آخرین تعداد سهام ثبت شده شرکت در تاریخ محاسبه شاخص کل بورس اوراق بهادار است.
تعداد واحدهای صادر شده صندوق سرمایه
:گذاری
تعداد کوچك
ترین
اجزای
سرمایه صندوق سرمایه گذاری است.
66
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
تعداد واحدهای
معامله
شده
:صندوق
تعداد
واحدهای معامله شده صندوق سرمایه گذاری طی یك دوره زمانی مشخص است .
حق بيمه
:توليدی
مبالو حق بیمه بیمه نامه
هایی که طی دوره مورد بررسی توسط مؤسسات بیمه صادر
شده
اند .
این مبالو در بیمه های
غیرزندگی بر
مبنای حق بیمه صادره و در بیمه های زندگی بر
مبنای
حق بیمه های وصولی (دریافتی )لحاظ
می
شود.
خسارت
:پرداختی
مبالغی که طی دوره مورد بررسی
توسط موسسات بیمه
جهت جبران خسارت به
بیمه گذار
پرداخت می
شود.
خسارت
:معوقه
جمع برآورد خسارت های اعالم شدة در دست رسیدگی در آخر سال مالی پس از کسر سهم
بیمه
گر اتكایی است .
خسارت واقع
:شده
حاصل جمع خسارت پرداختی سال
مالی به عالوه
مابه
التفاوت خسارت معوق پایان و ابتدای
سال
است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
67
درآمد
:مالياتی
بخشــی از
درآمــدهای عمــومی دولــت کــه شــامل
مالیاتهــای مستقیم و غیرمستقیم
است .
ذخيره حق
:بيمه
حق بیمه های مربوط به فاصله زمانی بین تاریخ ترازنامه مؤسسه بیمه تا
انقضای ساالنه مدت
قراردادهای بیمه ای است.
سرمایه گذار خارجی در بازار
:سرمایه
سرمایه
گذاری است
که بر اساس آیین
نامه سرمایه
گذاری خارجی در بورس ها و
بازارهای
خارج از بورس اقدام به سرمایه
گذاری در بازار اوراق بهادار می نماید .
سرمایه گذاری مستقيم
:خارجی
سرمایه گذاری خارجی جذب شده یا سرمایه گذاری خارجی وارد شده به کشور است که از
مجموع سرمایه گذاری خارجی به
کارگرفته
شده در
فعالیت های
اقتصادی مولد (
اعم از سرمایه
نقدی و یا
غیرنقدی با
منشأ خارجی در
قالب وجوه
،نقدی ماشین
آالت و
،تجهیزات ابزار و
قطعات
،یدکی مواد
،اولیه حق اختراع و
)...و سرمایه گذاری خارجی جذب شده در بورس و
بازارهای خارج از بورس است که به
طور مستقیم یا در قالب ترتیبات
قراردادی انجام
می
شود.
شرکت
های مشمول
:واگذاری
شرکت
هایی که باید
،سهام سهم
،الشرکه
حق تقدم ناشی از
سهام و سهام
،الشرکه
حقوق
مالكانه ،حق بهره برداری و مدیریت دولت در آن
ها ظرف مدت معینی به بخش غیر
دولتی
واگذار شود.
68
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:صادرات
رویه گمرکی است
که بر اساس آن
کاالی داخلی به
منظور فروش یا مصرف از کشور خارج
می
شود(.ماده
64
قانون امور گمرکی)
صندوق سرمایه
:گذاری
نهاد مالی جهت سرمایه گذاری غیرمستقیم در بورس است که با تجمیع وجوه
،افراد اقدام
به
سرمایه گذاری
در موضوع فعالیت مصوب خود
می
کند .
صندوق سرمایه
گذاری قابل معامله (ETF)
:
صندوقی که
واحدهای سرمایه گذاری آن مشابه سهام قابل خرید و فروش هستند .
ضریب
:خسارت
حاصل تقسیم خسارت واقع شده به حق بیمه عاید شده برحسب درصد است .بر این
اساس
در دوره های ساالنه از ضریب خسارت و در دوره های
کوتاه
تر از نسبت خسارت استفاده
می
شود .
در محاسبه ضریب خسارت نیز کارمزد نمایندگان و
،کارگزاران هزینه های اداری و عمومی
مؤسسات بیمه دخالت داده نمی
شود.
قيمت پایانی اوراق
:بهادار
میانگین موزون قیمت اوراق بهادار معامله شده
طی جلسات معامالتی است .
قيمت پایانی
:سهام
میانگین موزون قیمت سهام معامله شده طی جلسه معامالتی
است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
69
قيمت جاری اوراق
:بهادار
قیمت اوراق بهادار (
،سهام
،بدهیETFs) معامله شده طی یك دوره زمانی مشخص است .
قيمت جاری واحدهای صندوق
سرمایه :گذاری
قیمت
واحدهای معامله شده صندوق سرمایه گذاری طی یك
دوره زمانی مشخص است .
ماليات بر کاالها و
:خدمات
مالیاتی که بر
،تولید
،واردات مصرف و فروش کاالها و خدمات وضع
می
شود و قابلیت انتقال
به اشخاص دیگر را دارد.
ماليات
:مستقيم
مالیاتی که بر درآمد و دارایی اشخاص حقیقی و حقوقی وضع
می
شود و قابلیت انتقال
به
دیگری را ندارد.
نسبت
:خسارت
حاصل تقسیم خسارت پرداختی به حق بیمه
تولیدی بر حسب درصد است .این نسبت
به طور
دقیق نشان نمی
دهد که در
دوره مورد
،بررسی چند درصد از مبالو حق بیمه
بابت
خطرهای
تحت پوشش
به بیمه
گذاران برگشت داده یا هزینه می
شود
زیرا در محاسبه
،آن مبالو
خسارت
های
،معوق
ذخایر
حق
،بیمه کارمزد نمایندگان و
،کارگزاران هزینه
های
اداری و
عمومی
مؤسسات بیمه منظور نمی
شود .
70
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:واردات
رویه گمرکی
برای ورود قطعی کاالها است که بر اساس آن
کاالهای وارده
برای
استفاده
در
داخل قلمرو گمرکی با پرداخت حقوق
ورودی و هزینه های انجام خدمات و با انجام
تمامی
،تشریفات ترخیص
می
شود .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
71
10
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت آموزش و
پرورش
جميعت الزم :التعليم
افراد گروه
سنی
11
-
6
ساله ،
12
-
14
ساله و17
-
15
ساله که به ترتیب بایستی
در دوه
های
ابتدایی ، اول متوسطه و دوم متوسطه به تحصیل مشغول باشند .
دانش
:آموز
فردی که برابر مقررات در یكی از دوره
های تحصیلی آموزش و پرورش تحصیل
می
کند .
دوره تحصيلی (مقطع تحصيلی):
دوره آموزشی
که منجر به اخذ دانشنامه یا گواهینامه تحصیلی
می
شود.
سوادآموز
تحت پوشش نهضت
:سودآموزی
فردی با سن بیش از ده سال تمام که امكان تحصیل در نظام آموزش رسمی کشور را ندارد و
برابر ضوابط در یكی از دوره های مربوط به
سوادآموزی ثبت نام نموده و آموزش می بیند .
فضای
آموزشی و
:پرورشی
محدوده ای که در
،آن مكان های آموزشی و پرورشی مورد تایید سازمان
،نوسازی توسعه و
تجهیز مدارس کشور ایجاد شده است .
72
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:معلم
فرد واجد صالحیت های علمی و حرفه
ای که برنامه های آموزشی و پرورشی را در کالس
درس
اجرا می
کند .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
73
11
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت
،بهداشت درمان و آموزش پزشکی
آزمایشگاه تشخيص
:پزشکی
آزمایشگاهی
که در آن آزمایش
هایی بر
روی
نمونه های
بالینی انجام
می
شود تا اطالعات
مربوط
به سالمت بیمار را
برای کمك به
،تشخیص
پیشگیری و درمان بیماری
بيمارستان
:فعال
بیمارستانی
است که بیماران سرپایی و
بستری را به صورت شبانه
،روزی پذیرش میكند .
:بيمارستان
مكانی که
دارای مجوز از وزارت
،بهداشت درمان و آموزش پزشكی بوده و با استفاده از
امكانات
،تشخیصی
،درمانی
،بهداشتی آموزشی و پژوهشی
به منظور درمان و بهبود بیماران سرپایی و
،بستری
به
صورت
شبانه روزی فعالیت
می کند .
پایگاه
اورژانس پيش :بيمارستانی
پایگاهی
که در
،آن مجموعه خدمات و مهارت های
فوری پزشكی اورژانسی در
مواقع اضطراری
مانند
،تصادف
بیماری
،حاد پدیده های طبیعی
یا ساخته دست بشر در قالب نظام
شبكه
فوریت های پزشكی
کشور
قبل از
رسیدن بیمار یا مصدوم حادثه دیده به بیمارستان ارائه
می
شود .این خدمات توسط پایگاه های اورژانس
شهری و جاده ای انجام
می
شود.
تخت
:بيمارستانی
تختی
که جهت
بستری شدن بیماران
برای
دریافت خدمات درمانی در
بیمارستان تعبیه شده
و از امكانات
،تشخیصی
،درمانی پشتیبانی و خدماتی برخوردار است.
74
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:داروخانه
مكانی است
دارای مجوز از
وزارت
،بهداشت درمان و آموزش
پزشكی که با داشتن مسلول فنی
واجد شرایط به ارائه خدمات دارویی و
عرضه فرآورده
های
سالمت محور مانند
،دارو
،شیرخشك
مكمل غذایی
،رژیمی
غذاهای کمكی
،شیرخواران لوازم
مصرفی پزشكی و فراورده
های
آرایشی
و بهداشتی
،مجاز مبادرت میكند .
شاغلين در دانشگاه
های علوم
:پزشکی
افرادی هستند که در
دانشگاه های علوم
پزشكی کشور با هر نوع
استخدامی مشغول فعالیت
بوده و
دارای حقوق
می باشند .
مرکز
ارائه
دهنده مراقبت
های اوليه
:بهداشتی
مرکزی که مراقبت های
ضروری
بهداشتی را با استفاده از
شیوه
ها و
تكنولوژی علمی و
عملی
ارائه
می
دهد و
در اولین سطح تماس
،افراد
خانواده و جامعه با نظام بهداشتی قرار دارد .از
نظر
هزینه
برای جامعه و کشور در هر مرحله از
،توسعه قابل توجیه و در دسترس است .
مرگ و مير
کودکان زیر یک
:سال
مرگ خروجی زندة
حاملگی در فاصلة تولد تا کامل شدن
11
ماه و
29
روزگی است .
مرگ و مير
کودکان زیرپنج
:سال
مرگ خروجی زندة
حاملگی در فاصلة تولد تا کامل شدن
59
ماه و
29
روزگی است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
75
موسسات تشخيصی درمانی هسته :ای
مرکزی است که به طور مستقل و یا به صورت یك بخش از
مؤسسات پزشكی مانند
،بیمارستان
درمانگاه و
...با اخذ
مجوزهای الزم از مراجع مربوط (موافقت
،اصولی پروانه
بهره
برداری و
پروانه تأسیس از وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی و
مجوز کار با اشعه از مرکز
نظام
ایمنی هسته ای کشور )و با استفاده ازدانش پزشكی هسته
ای و منابع
پرتوزای
،باز به ارائه
خدمات
تخصصی تشخیصی ودرمانی میپردازد.
76
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
12
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
از کار
:افتاده
فرد شاغلی که به تشخیص مراجع صالحیت دار، تمام یا بخشی از توانایی کار کردن خود را از
.دست بدهد. این ناتوانی ممكن است ناشی از کار (حین انجام وظیفه) یا غیر آن باشد
اشتغال غير مجاز تبعه
:خارجی
اشتغال تبعه بیگانه ای که فاقد پروانه کار، پروانه کار موقت یا کارت کار موقت بوده و مطابق
قانون کار، اجازه اشتغال در کشور را ندارد و در صورت اشتغال، کارفرمای وی متخلف محسوب
.شده و مشمول جریمه خواهد شد
آسيب
:شغلی
هر گونه پیامد ناشی از حادثه شغلی مانند جرا
حت، صدمه و بیما ری شغلی مرگبار یا غیرمرگبار
است .
آموزش برگزار شده
سازمان فنی و حرفه:ای
آموزشی است که به منظور ایجاد مهارت و توانایی برای احراز شغل یا افزایش مهارت ارائه
می شود و منجر به کسب گواهینامه مهارت می.شود
آموزشگاه
:آزاد
به موسسه ای گفته می شود که توسط بخش غیردولتی و با کسب مجوز از سازمان در چارچوب
آیین نامه تشكیل می .شود که برگزاری دوره های آموزش با دریافت هرسند اقدام می نماید
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
77
بازرس
:کار
بازرس کار فردی است که با رعایت مقررات مندرج در قانون کار وظیفه نظارت بر اجرای
صحیح قانون کار و ضو ابط حفاظت فنی در کارگاه های مشمول قانون کار و رسیدگی به حوادث
.شغلی را عهده دار است
بازرسی کار
:ادواری
بازرسی که طبق برنامه به منظور نظارت برحسن اجرای قانون کار، دستورالعمل ها و آئین نامه
های حفاظتی در سطح کارگاه های مشمول قانون کار، انجام می.شود
باز
رسی کار
:موردی
بازرسی حسب مورد و به درخواست کارگر، کارفرما، مراجع قضائی و انتظامی و ... به منظور
نظارت بر حسن اجرای قانون کار و دستورالعمل ها و آئین نامه های حفاظت فنی و بهداشت
کار انجام می.شود
:بازنشسته
فردی که با احراز شرایط قانونی، از حقوق بازنشستگی بهره .مند است
بکارگمارده شده از طریق دفاتر کاریابی
:خصوصی
معرفی شدگانی که از طریق مراجع تعیین شده از سوی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
شامل دفاتر مشاوره شغلی و کاریابی
های غیر دولتی یا سامانه مورد تایی د وزارت مذکور، در
فرصت های شغلی اعالمی از سوی کارفرمایان مشغول به کار می شوند، اطالق می.گردد
بيمه
:بيکاری
یكی از حمایت های تأمین اجتماعی است که بر اساس آن سازمان تأمین اجتماعی مكلف است
به افرادی که طبـق مقررات قانون
تأمین
اجتماعی، بیمه بوده و بر
خالف
میل
و اراده خود بیكار
شده اند و نیز آماده
انجام
.کار هستند، مقرری بیمه ایام بیكاری پرداخت کند
78
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
بيمه شده
:تبعی
بیمه شده ای که به تبع بیمه شده اصلی می
تواند از مزایای مقرر در قانون سازمان بیمه گر
.استفاده کند
بيمه شده
:اصلی
بیمه
شده ای است که راساً مشمول مقررات مندرج در قانون سازمان بیمه گر می .شود
بيمه
:شده
فردی که با پرداخت مبالغی به عنوان حق بیمه، حق استفاده از مزایای مندرج در قانون سازمان
بیمه .گر را دارد
جمعيت زیر خط فقر شدید (غذایی) :
ا
فرادی که کل درآمد آن ها در طول یكسال از خط فقر شدید (غذایی) کمتر باشد، جمعیت
زیر خط فقر شدید(غذایی) تلقی می .شوند
جم
عيت زیر خط فقر
:مطلق
افرادی که کل درآمد آن ها در طول یكسال از خط فقر مطلق کمتر باشد، جمعیت زیر خط
فقر مطلق تلقی می .شوند
جویندگان کار ثبت نام شده در دفاتر
کاریابی
:خصوصی
بیكار یا شاغل جویای شغل دیگری است که از طریق دفاتر کاریابی خصوصی اقدام به
جستجوی شغل می.نماید
خط فقر شدید (غذایی) :
هزینه مجموعه
ای از گروه
کاال های خوراکی که یك خانوار روزانه برای تامین2386
کیلو
.کالری به ازای هر فرد باید بپردازد
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
79
خط فقر
:مطلق
هزینه ای که خانوار برای تامین حداقل نیاز ( های اساسی خوراکی2386
کیلو کالری به از ای
هر فرد) و غیر .خوراکی (مسكن، پوشاك، درمان، آموزش و ...) باید بپردازد
خوشه
آموزشی (
سازمان آموزش فنی و حرفه
ای کشور):
مجموعه ای از رشته
های آموزشی مرتبط با هر یك از بخش ،های عمده اقتصادی (صنعت
.خدمات و کشاورزی) است
:دانشجو
فردی که برای تحصیل در
یكی از دوره های آموزش عالی رسمی، برابر ضوابط معین، پذیرفته
.و ثبت نام شده است و اشتغال به تحصیل دارد
دانشجوی
:معلول
دانشجویی است که معلولیت وی به تأیید کمیسیون تشخیص نوع و تعیین شدت معلولیت
رسیده و تحت آموزش رسمی در یكی از دانشگاه ها یا مؤسسات .آموزش عالی کشور است
زن سرپرست خانوار نيازمند تحت پوشش
سازمان بهزیستی
:کشور
زنی است که سرپرستی خانوار نیازمند را بر عهده
داشته و فقط از سازمان بهزیستی کشور
مستمری دریافت می .کند
:سالمند
فردی که سن کامل وی شصت سال تمام یا بیش .تر است
:شاغل
فرد در سن کار که در هفته
تقویمی قبل از هفته
،آمارگیری (هفته مرجع)، طبق تعریف کار
حداقل یك ساعت کار کرده یا بنا به دالیلی به طور موقت کار را ترك کرده است. ترك موقت
80
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
کار در هفته مرجع با داشتن پیوند رسمی شغلی، برای مزد و حقوق بگیران و تداوم کسب و
کار برای خو
داشتغاالن، به عنوان اشتغال محسوب می شود. برای کارکنان فامیلی بدون مزدی
که در طول زمان مرجع، فعالیت شغلی انجام نداده .اند، ترك موقت از شغل معنا ندارد
شرکت تعاونی فعال در حال بهره:برداری
شرکت تعاونی است که بر اساس قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسالمی ا یران تشكیل و
ثبت شده است و دارای عملكرد مالی (دارای فعالیت تولیدی یا ارائه خدمات) می باشد و
اطالعات آن در سامانه جامع هوشمند بخش تعاونی کشور ثبت و به روز رسانی می.شود
شرکت
:تعاونی
شرکت تعاونی شرکتی است که با حداقل7
نفر عضو حقیقی یا حقوقی غیردولتی که تمام یا
حداقل51
درصد سرمایه آن به وسیله اعضا تامین شده باشد و با رعایت قانون بخش تعاون
اقتصاد جمهوری اسالمی ایران و موضوع مندرج در اساسنامه ،با مجوز وزارت تعاون، کار و رفاه
.اجتماعی تشكیل و به ثبت رسیده باشد
فرد
:معلول
فردی است که در عملك
رد اندام های حسی مانند اندام بینایی یا اندام شنوایی، اندام های حرکتی
مانند دست ها، پاها یا تنه و یا ساختار فیزیولوژیك مغز (عملكرد مغز) براساس معیارهای
بین المللی شرایط سالمت1
و2
، براثر عوامل مادرزادی، بیماری ، کهولت سن، سوانح، حوادث
و یا عوامل دیگر دچار م
علولیت (کم .توانی) شده است
کارگاه مشمول
قانون
:کار
.کارگاهی است که کار انجام شده در آن در دامنه شمول قانون کار قرار دارد
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
81
کارگر مشمول قانون کار:
کارگری است که کار وی در دامنه شمول قانون کار قرار می گیرد. به عبارتی، هر کاری که در
زمره یكی از:موارد ذیل نباشد1
-
تابع مقررات استخدامی خاص2
-
تابع قانون و مقررات
مصوب توسط مرجع مجاز از سوی قانون
گذار
کودک
:بدسرپرست
کودکی است که به تشخیص مراجع قضایی بنا به دالیلی به طور دائم یا موقت از سرپرستی
.موثر و باصالحیت محروم شده است
کودک بی:سرپرست
کودک ی که پدر، مادر، جد پدری و وصی منصوب ازسوی ولی قهری (پدر یا جد پدری) وی به
تشخیص مراجع قضایی در قید حیات نبوده یا امكان شناخت آنان وجود نداشته
.باشد
مراکز آموزش فنی و حرفه ای
:کشور
شامل کلیه مراکز بخش دولتی و غیردولتی وآموزشگاه های آزاد در سراسر .کشور می باشد
مراکز دولتی شامل کارگاه
های آموزشی، کالس ها، آزمایشگاه و امكانات جانبی است که به امر
.آموزش کارمندان به صورت رایگان می پردازد
مربی آموزش فنی و حرفه:ای
کارکنان آموزشی سازمان آموزش فنی و حرفه ای که دارای صالحیت علمی و عملی الزم برای
ارائه آ
موزش
های فنی و حرفه .ای در یك یا چند حرفه، زیر مجموعه یك رشته آموزشی هستند
مستمری:بگير
فرد بازنشسته، از کار افتاده یا بازمانده (ورثه واجد شرایط) که طبق مقررات صندوق بیمه
ای
،مربوط
مستمری دریافت
می
کند .
82
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
مقرری بگير بيمه
:بيکاری
فرد متقاضی بیمه بیكاری است که از طریق اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی به شعبه تأمین
اجتماعی، به منظور دریافت مقرری بیمه بیكاری معرفی شده و برای وی مقرری بیمه بیكاری
برقرار می .شود
مقرری بيمه
:بيکاری
مبلو پرداختی ماهانه به مقرری بگیر بیمه بیكاری است که میزان و مدت استحقاق بهره مندی
از آن بر اساس سابقه پرداخت حق بیمه بیكاری و متوسط مزد، حقوق یا کارمزد روزانه کارگر
مشمول بیمه بیكاری مشخص می.شود
مهارت
آموز فنی و حرفه:ای
فردی که برابر مقررات سازمان. در یكی از دوره
های آموزش فنی و حرفه ای به منظور فراگیری
مهارت، شرکت می کند .
هيات تشخيص دعاوی کار:
مرجع بدوی رسیدگی به دعاوی کارگری و کارفرمایی مشمول قانون کار که شامل یك نفر
.نماینده دولت، یك نفر نماینده کارفرمایان، یك نفر نماینده کارگران مشمول قانون کار است
هيئت حل اختالف دعاوی کار:
مرجع تجدید نظر رسیدگی به دعاوی کارگری و کارفرمایی مشمول قانون کار
شامل سه نفر
.نماینده دولت، سه نفر نماینده کارفرمایان و سه نفر نماینده کارگران مشمول قانون کار است
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
83
13
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت جهاد
کشاورزی
احيا و غنی سازی
:جنگل
فعالیتی که به منظور
بازسازی و
احیای
جنگل های مخروبه و نیمه مخروبه با
استفاده از
گونه های بومی با
اجرای عملیات
نهال،کاری
بذرکاری و قرق انجام می شود.
اراضی بيابانی تحت پوشش
:گياهان
اراضی
بیابانی
که کمتراز
10
،ِدرصد
پوشش گیاهی دارد.
اراضی
:بيابانی
مناطق
دارای اقلیم های خشك و فراخشك که میزان متوسط بارندگی در آن
ها سالیانه
کمتر
از
150
میلی
متر بوده و درصد پوشش گیاهی چند ساله آن کمتر از ده درصد است.
:آبخيزداری
تمامی
فعالیت های احیا و اصالح شامل
فعالیت های
،بیولوژیك بیومكانیك و مكانیكی است که
به
منظور مدیریت
منابع حوزه آبخیز اعم از
،طبیعی
،کشاورزی
اقتصادی و
،انسانی
برای
بهبود
منابع آب و خاك انجام
می
شود.
آبزیان آب های
:جنوب
انواع آبزیان (اعم از
،ماهی میگو و
)...
که زیستگاه اصلی آن
ها آب های جنوب است.
آبزیان آب های
:شمال
انواع ماهیان خاویاری، استخوانی، کیلكا و ... که
زیستگاه اصلی آن
ها آب های شمال کشور
است.
84
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
آتش
سوزی در جنگل
ها و
:مراتع
نوعی آتش سوزی با کنترل دشوار که در
منطقه ای با گیاهان
اشتعال
پذیر در نواحی روستایی
و یا طبیعت وحش
روی می
دهد .
آتش سوزی جنگل
با دیگر انواع آتش سوزی
ها از نظر
،گستردگی سرعت
،گسترش پتانسیل تغییر جهت ناگهانی و توانایی جهش از میان
فضاهای
خالی مانند
جاده،ها رودخانه
ها و دیگر نقاط اشتعال ناپذیر تفاوت دارد.
بچه
:ماهی
بچه
ماهی که پس از گذراندن مرحله
الروی به وزن حداقل یك گرم
رسیده و در مراکز تكثیر
آبزیان
برای استفاده های مختلف تولید
می
شود.
:بذر
هر
عضوی از گیاه مانند
،دانه
،قلمه
،پیاز
غده های زیرزمینی و
ساقه های
زیرزمینی را اصطالحا
بذر
می
گویند
که به منظور تكثیر جنسی و غیر جنسی و تولید گیاه مورد استفاده
قرار
می
گیرد .
پرورش
آبزیان:
مجموعه
فعالیت
هایی که شامل
،کشت
نگهداری و برداشت انواع آبزیان است .این فعالیت
می
تواند شامل آماده،سازی ذخیره،سازی آب و
هوا
،دهی
،غذادهی اقدامات بهداشتی و
حتی
اعمال روش
های
نگهداری و
فراوری مقدماتی در محدوده استخرها یا مزارع پرورش
آبزیان
باشد.
پرورش
ماکيان به روش
:صنعتی
پرورش ماکیان که با هدف
اقتصادی به روش
،صنعتی انجام
می
شود.
تراز تجاری بخش
:کشاورزی
تفاوت میزان ارزش صادرات و میزان ارزش واردات بخش
کشاورزی است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
85
توليد داخلی
آبزیان برای مصارف
:انسانی
درصدی از
آبزیان تولید شده در کشور (صید +
آبزی پروری )ك به مصرف انسانی می رسد .
:جمعيت
واژه یا عبارت «جمعیت» به معنی
افرادی است که در یك ناحیه جغرافیایی (مثال کشور
ایران )
زندگی
می کنند.
:جنگل
زمینی اعم از خشكی و آبی که به
طور عمده از درخت و
درختچه همراه با سایر
رستنی
های
خشبی و علفی خودرو پوشیده
،است مشروط
به آنكه مساحت آن کمتر از
نیم هكتار و
تاج
پوشش درختی آن به
طور طبیعی کمتر از پنج درصد نباشد.
جوجه
:یکروزه
جوجه ای که از قرار گرفتن تخم
نطفه دار انواع طیور در ماشین های مخصوص جوجه
کشی و
طی زمان
معین حاصل
می
شود که شامل جوجه یك
روزه
،گوشتی
،تخمگذار بومی و سایر
ماکیان است .
جوجه یک روزه مرغ
:گوشتی
به جوجه
هایی که از قرار گرفتن تخم نطفه دار مرغ
مادرگوشتی در
ماشین های مخصوص
جوجه کشی و طی زمان معین حاصل
می،شود جوجه یكروزه مرغ
گوشتی گفته
می
شود.
حفاظت از جنگل
ها و
:مراتع
حفاظت فیزیكی از اراضی جنگلی و
جلوگیری از تخریب و تصرف عرصه و
اعیان مشمول
ماده
(1
)قانون ملی شدن جنگل
ها و مراتع و همچنین
جلوگیری از
،قطع بوته کنی و
چرای مفرط
و ورود دام غیرمجاز و ...به
منظور تضمین
پایداری اکوسیستم و استمرار تولیدات جنگلی است.
86
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
خدمات پشتيبانی
:عشایر
خدماتی که
برای عشایر کوچنده در ییالق و قشالق و در مسیر کوچ ارائه
می
شود.
خرید تضمينی محصوالت
:کشاورزی
به استناد قانون تضمین خرید محصوالت اساسی
کشاورزی مصوب
21
/
06
/
1368
و
اصالحات
بعدی آن و براساس
بندهای ذیل ماده 3
اساسنامه
،سازمان
بمنظور حمایت از تولید
محصوالت
اساسی
کشاورزی و ایجاد تعادل در نظام تولید و
جلوگیری از ضایعات محصوالت
کشاورزی و
ضرر و زیان کشاورزان دولت موظف است همه ساله خرید محصوالت اساسی
کشاورزی (
،گندم
،برنج
،جو
،ذرت
،چغندر پنبه
،وش دانه
های
،روغنی
،چای سیب
،زمینی پیاز و حبوبات )
تضمین نموده و حداقل قیمت تضمینی را اعالم و نسبت به خرید آنها از طریق
واحدههای
ذیربط اقدام نماید.
روستای دارای صندوق اعتبارات خرد
زنان
:روستایی
روستای
باالی
50
خانوار که زنان روستایی و
عشایری آن
عضو
صندوق های اعتبارات
خرد
باشند.
زمين
:کشاورزی
زمین
،کشاورزی زمینی است
که ًمستقیما
برای تولید محصوالت
کشاورزی یا چرانیدن
دام
مورد
استفاده واقع
می
شود
زمین
هایی که
تحت این عنوان
طبقه بندی
می،شوند عبارت است
از :زمین
،زراعی کشتگاه
،سرپوشیده
،باغ قلمستان و چراگاه .جنگل تحت این عنوان
قرار
نمی
گیرد .
زن تسهيل
گر توسعه
:روستایی
زن روستایی داوطلب که توسط زنان روستایی انتخاب می
شود و در یك ارتباط دو
،سویه
در
جهت
توانمندسازی زنان روستایی
برای مشارکت در
فعالیت های
،کشاورزی
،صیادی صنایع
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
87
،دستی مدیریت خانه و تربیت فرزندان و در نتیجه توسعه
اقتصادی و اجتماعی
روستا و به
تبع
،آن کشور فعالیت
می کند.
زنجيره توليد
:دام
فرایند یكپارچه تولید تا عرضه که از تولید مواد خام (شیرخام و گوشت قرمز )تا عرضه آن
به
بازار در یك چارچوب انجام می
شود .فعالیت کلیه
حلقه های دخیل در این زنجیره شامل
،دامداری صنایع
،تبدیلی بازاریابی و
،بازاررسانی تحت یك مدیریت واحد انجام
می
شود و
ارزش
افزوده کل فرایند بین کلیه
حلقه های زنجیره تقسیم
می
شود.
زهکشی
:زیرزمينی
جاده
های دسترسی و جاده سرویس و
راههای بین مزارع باشد .
با این اقدامات
زیربنای
الزم
مهندسی و اجتماعی
برای
سهولت فعالیت
کشاورزی و تولید
بیشتر محصول فراهم می شود.
سرمایه شرکت تعاونی
:کشاورزی
اموال و دارائی هایی است که
برای تاسیس تعاونی یا افزایش سرمایه قبلی در اختیار آن
قرار
می گیرد که حداقل
51
% این مبلو به وسیله اعضاء تامین میشود.
سطح بارور
:باغ
مساحتی از باغ که درختان آن به سن
باردهی یا بهره برداری رسیده است.
سطح کاشت اراضی
:زراعی
کل
مساحت زمین های
کشاورزی
که
به منظور
،برداشت دریك سال
،زراعی زیرکشت
رفته
است .زمینی که پس از کشت به عللی محصول آن از بین برود (در مورد محصوالت زراعی
به
جز گندم و جو )و زمینی
که در
،آن محصول به صورت کشت دوم یا کشت زیردرختی کشت
می،شود درکل مساحت کشت محصول منظور
می
شود .در کشت
،مخلوط مساحت آن با
توجه
به
سطح اشغال شده توسط
،هرمحصول تخمین زده
می
شود.
88
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
سطح
:کاشت
مساحت
زمین های
کشاورزی که به منظور
،برداشت دریك سال
،زراعی زیرکشت رفته
است .
زمینی
که
پس از کشت به
عللی
محصول آن از بین برود و زمینی
که در
،آن محصول به
صورت کشت دوم یا کشت زیردرختی کشت
می،شود درکل مساحت کشت محصول
منظور
می
شود.
شاغل
:شيالت
شامل صیاد و شاغل
آبزی پروری است.
شرکت تعاونی
:کشاورزی
نوعی از شرکت تعاونی است که با مشارکت
،کشاورزان
باغداران و دامداران و
...
برای رفع
نیازمندی
های مشترك حرفه ای در فرآیند
،قبل حین و پس ازتولید محصوالت
کشاورزی و
یا بمنظور استفاده جمعی از اراضی ملكی یا
استیجاری از طریق خودیاری و کمك متقابل
تشكیل می شود .
شناور
:صيادی
هر شناور اعم از
،قایق لنج و کشتی که
کاربری
صیادی داشته و با اخذ
مجوزهای الزم برای
فعالیت
صیادی تجهیز و مورد استفاده قرار
می
گیرد.
ضریب
مکانيزاسيون
:کشاورزی
میزان توان مصرف
شده در واحد
،سطح برحسب اسب بخار است.
طرح تجهيز و نوسازی اراضی
:کشاورزی
مجموعه
فعالیت
هایی که منجر به توسعه و بهبود وضعیت زیربنایی مزرعه شده و
زیربنای
مهندسی و اجتماعی الزم
برای سهولت فعالیت
کشاورزی و تولید بیشتر
محصول را فراهم می
سازد .این اقدامات شامل یكپارچه
سازی
،اراضی
احداث شبكه فرعی
،آبیاری شبكه
زهكشی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
89
سطحی و در صورت لزوم زهكشی
،زیرزمینی جاده
های دسترسی و جاده سرویس و
راه
های
بین مزارع است.
طيور
:بومی
طیوری که
به
طور محدود و به
طور معمول در محل سكونت خانوار
،روستائی
به
عنوان
یك
فعالیت جنبی
در اقتصاد خانوار پرورش داده می
شوند.
عضو شرکت تعاونی
:کشاورزی
هر صاحب سهم در
،تعاونی اعم از این که شخص حقیقی یا حقوقی
،باشد عضو تعاونی
نامیده
می شود .
عمليات مبارزه با آفات
:اشجار
مجموعه عملیات مبارزه با آفات و امراض درختان
شامل
مبارزه مكانیكی از طریق حذف و
معدوم کردن شاخه های آلوده و مبارزه بیولوژیك با استفاده از سمپاشی در مناطق آلوده
است.
عمليات مبارزه با آفات
:گياهی
مجموعه عملیاتی که
برای کنترل و دفع آفات گیاهان پس از ظهور آفت به منظور
کاهش
جمعیت آن و رساندن جمعیت آفات به زیر آستانه زیان
اقتصادی انجام می
شود و شامل کنترل
فیزیكی مانند استفاده از
،آب
،حرارت
،آتش
،اشعه
،نور صوت و
...
، کنترل بیولوژیكی مانند
استفاده از
،شكارگرها
انگل و عوامل
میكروبی و
کنترل
شیمیایی مانند
استفاده از
سموم
شیمیایی
است.
قارچ
:خوراکی
گروهی از
قارچ های کالهدار که زیرمجموعه
،گیاهان
طبقه بندی
شده،اند بر
روی مواد آلی
مرده
مانند کمپوست زندگی
می،کنند فاقد مواد سمی بوده و می
توانند مورد مصرف خوراکی
قرار
گیرند.
90
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
کندوی
:مدرن
کندویی با
قاب های متحرك و قابل تعویض که با
ابعادی مطابق با
معیارهای فنی ساخته
شده
است .
متداول
ترین نوع
کندوهای
،مدرن
کندوهای النگستروت به شكل
مكعب مستطیل و غالبا
چوبی
است.
گلخانه
:هيدروپونيک
گلخانه ای که در آن کشت گیاهان در محلول غذایی با و یا بدون استفاده از بستر نگهدارنده
غیرخاکی (نظیر
،ماسه
،سنگریزه پشم
،سنگ
،خزه خاك
،اره تراشه چوب و
)...و بدون
استفاده
از سم انجام
می
شود.
:گلخانه
سازه ای که با پایه های ثابت و سقف شیشه ای یا پوشش پالستیكی
برای تولید
محصوالت
ساالنه یا دائمی در محیط تحت کنترل از نظر
،حرارت
،رطوبت
،نور تهویه و غیره ایجاد می
شود.
گياهان دائمی
:مثمر
منظور از
گیاه «دائمی مثمر» درخت یا درختچه ای است که کاشت آن
به
منظور برداشت
،میوه
،برگ گل یا هر نوع محصول
دیگری غیر از
،چوب انجام
می
گیرد .با این
،تعریف بوته
،چای
توت
،نوغان گل
محمدی و …
نیز عالوه بر
درختان
میوه (
مانند
،پرتقال
،هلو انگور) جزو گیاهان
دائمی مثمر طبقه بندی
می شوند.
ماهيان
:خاویاری
گونه ای از ماهیان با
،ارزش از رده ماهیان غضروفی-
استخوانی با دو
جنس تاس
ماهی و
فیل
ماهی است .
گونه های بومی جنس تاس
ماهی در آب های
سواحل جنوبی
دریای خزر شامل
ازون
برون (دراکول)،
قره،برون چالباش (تاس
ماهی روس )
و شیب بوده و تنها گونه
جنس
فیل،ماهی گونه
فیل
ماهی
است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
91
محصول زراعی
:ساالنه
گیاهان
کشاورزی که ًمعموال ساقه
علفی
،دارند دوره رویش آن
ها کمتر از یك سال
است و
برای تولید دوره بعد دوباره کاشته
می
شوند .گیاهانی نظیر یونجه و نیشكر که تا چند
،سال
قسمت زیر
زمینی آن
ها پس از برداشت در زمین باقی
می ماند و ًمعموال در سال بعد
رشد
می
کند نیز در این گروه قرار
می
گیرد.
محصوالت باغی (
گياهان دائمی/محصوالت دائمی):
نوعی از محصوالت
کشاورزی که تنه یا ساقه آن
ها چوبی است و پس از یك بار
،کاشت
چندین
سال در زمین باقی مانده و فقط عملیات داشت و برداشت آن
تكرار می شود.
محصوالت عمده
:زراعی
محصوالتی که دارای فرآیند
،کاشت داشت و برداشت بوده و بعد از کاشت
،دانه حداکثر
در
بازه زمانی یك ساله محصول
می
دهند مانند
،گندم
،جو
،ذرت برنج و ...
مرتع اصالح و احيا
:شده
مرتعی که مجموعه عملیات
کپه،کاری ذخیره نزوالت
،آسمانی
،بذرکاری بوته
کاری و
...روی
آن انجام شده و منجر به بهبود وضعیت مرتع از نظر کمی و
کیفی
می
شود.
:مرتع
زمینی اعم از
،کوه دامنه یا
زمین مسطح که در فصل
،چرا
دارای پوششی از نباتات علوفه
ای
خودرو بوده و با توجه به
سابقه چرا
به
طور عرفی مرتع شناخته
می
شود .اراضی آیش
هرچند
دارای پوشش علوفه ای خودرو
،هستند مرتع شناخته نمی شوند .تراکم تاج
پوشش در
مراتع
متراکم بیش از
50
،درصد در مراتع نیمه
متراکم
25
تا
50
درصد و در مراتع
کم
تراکم 5 تا
25
درصد است.
92
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
مساحت شبکه
های اصلی آبياری و
:زهکشی
به مساحت اراضی تحت
پوشش
شبكه های اصلی
آبیاری و زهكشی
گفته
می
شود.
مقدار پروتئين تاثيرگذار
آبزیان روزانه (مصرف انسانی):
مقدار قابل
جذب پروتلین گونه
های مختلف
آبزیان (مصرف انسانی )موجود در
کشور (پس از
کسر صادرات و جمع واردات آبزیان خوراکی )تقسیم بر
365
روز
سال
مقدار
:توليد
وزن
،محصول
به حالت متعارف
،آن که در سال زراعی مورد نظراز مزرعه
برداشت
،میشود
مقدار تولید نامیده میشود.
مقدار صادرات
آبزیان و محصوالت
:شيالتی
بخشی از
آبزیان و محصوالت شیالتی تولید شده در کشور که از طریق گمرك جمهوری
اسالمی ایران به سایر کشور ها صادر می شود.
مقدار واردات
آبزیان (مصرف انسانی):
مقداری از آبزیان و محصوالت شیالتی وارد شده از طریق گمرك
جمهوری اسالمی ایران
به
کشور که به مصرف انسانی می رسد.
:نهال
درخت جوانی که هنوز به سن باردهی یا
بهره برداری
نرسیده است.
واحد پرورش قارچ
:خوراکی
واحد
تولیدی
کشاورزی که در
،آن پرورش قارچ خوراکی با استفاده از امكانات و
تجهیزات
مناسب انجام
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
93
:هزینه
ارزش پولی
کاال یا خدمت تهیه شده توسط خانوار به منظور
مصرف اعضا یا هدیه به
،دیگران
هزینه نامیده
می شود .
کاال یا خدمت تهیه شده می تواند از طریق
،خرید تولید
،خانگی
در
برابر
،خدمت از محل کسب و مجانی (از سازمان ها )در اختیار خانوار قرار گیرد که به
صورت
پولی براورد شده و جزو هزینه منظور می
شود.
94
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
14
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت راه و
شهرسازی
ایستگاه
:هواشناسی
تاسیساتی است بر
روی خشكی یا دریا
دارای
ابزارها و امكاناتی
برای
مشاهده وضعیت جو زمین
که اطالعاتی
برای پیش
بینی و مطالعه آب و هوا و اقلیم فراهم می
آورد .این اطالعات شامل
،دما فشار
،هوا
،نم
،بارش
سرعت باد و جهت باد است .
بار (با بارنامه )جاده :ای
بار
دارای
بارنامه ای که با
استفاده از ناوگان عمومی
باری جاده ای از
مبدأی در کشور به مقصدی
در کشور جابه
جا
می
شود.
بار ترانزیت شده در بخش
:ریلی
عبور بار از
طریق ریل از قلمرو
جمهوری اسالمی ایران به طوری
که مبدا و مقصد
،سفر
خارج
از کشور است .به
عبارت دیگر ورود از یك مرز کشور طبق مقررات به قصد عبور از کشور و
خروج از مرز دیگر کشور است .
بار حمل شده در بخش
:ریلی
مجموع
بارهای حمل شده توسط بخش ریلی در داخل کشور است .
بار
:هوایی
بار
بارنامه ای به
جز بار همراه مسافر که توسط هواپیما
جابه
جا می
شود.
بارگيری کاال در
:بنادر
مجموعه
فعالیت
هایی که
برای
بارگیری بار بر
روی شناور انجام
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
95
بارگيری کانتينری کاال در
:بنادر
مجموعه
فعالیت
هایی که
برای
بارگذاری بار کانتینر بر شناور انجام
می
شود.
:بزرگراه
راهی با حداقل چهار خط(دو خط در هر طرف )
برای عبور وسایل نقلیه
موتوری که
مسیرهای
رفت و برگشت آن ًکامال از یكدیگر جدا بوده و امكان ایجاد تقاطع هم سطح و دسترسی در آن
به صورت محدود وجود دارد (حداقل یك تقاطع هم
سطح دارد.
بليط
:آفالین
بلیطی که خارج از بستر
سیستم های اینترنتی صادر
می
شود.
بندر
:تجاری
بندری است که در آن ًصرفا عملیات مربوط به تخلیه و
بارگیری
کاالهای
تجاری انجام
می
شود.
:بندر
محل تالقی خشكی و دریا
که
دارای امكانات الزم
برای پهلودهی شناورها
به
منظور انجام
عملیات مورد نیاز
باشد .
پرواز بين
:المللی
پروازی که مبدا یا مقصد آن خارج از کشور باشد .
پرواز
:داخلی
پروازی است که بین دو فرودگاه در داخل قلمرو
،کشور انجام
می
شود.
96
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:پرواز
حرکت یك هواپیما از یك فرودگاه به فرودگاه دیگر تحت یك شماره
،پرواز در
یك یا
چند
مرحله
پروازی است .
تابلو پيام
نما متغير:
این تابلو
برای نمایش
پیام های ترافیكی در سطح جاده
ها و
مبادی پرتردد و حادثه
خیز مورد
استفاده قرار
می،گیرد قابلیت ارتباط با مرکز
کنترل را داراست .بنابراین کلیه
پیغام های
مربوط
به
کیفیت
،جاده
سنگینی
،ترافیك
توصیه های ایمنی و موارد دیگر را
می
توان در زمان
های
مقتضی به
تابلو ارسال کرد تا با استفاده از
،آن ضریب ایمنی جاده و همچنین فرهنگ
رانندگی
ارتقاء دهد.
تخليه کاال در بنادر:
مجموعه
فعالیت
هایی که
برای تخلیه بار از
روی شناور انجام
می
شود.
تخليه کانتينری کاال در
:بنادر
مجموعه
فعالیت
هایی که
برای تخلیه بار کانتینر از شناور انجام
می
شود.
ترانزیت (جاده
ای یا ریلی):
عبور
کاال از قلمرو
جمهوری اسالمی در بخش جاده ای/ ریلی به
طوری
که مبدأ و مقصد کاال
خارج از کشور باشد .به عبارتی ورود از یك مرز کشور طبق مقررات به قصد عبور از
کشور و
خروج از مرز دیگر کشور است .
خط
:ریلی
مسیری
برای تردد وسایل نقلیه ریلی به منظور جابه
جایی بار و یا مسافر که به دو نوع اصلی و
فرعی تقسیم
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
97
خطوط اصلی راه
آهن:
خطوطی که
ایستگاه های راه
آهن را به یكدیگر متصل
می
کند .
خطوط فرعی راه
آهن:
خطوط غیر
،اصلی شامل
خطوط صنعتی-
تجاری و
مانوری است .
دوربين کنترل سرعت:
دوربینی که
برای ثبت تخلف سرعت وسایل حمل و نقل
به
عنوان راه
کار
نظارتی و
بازدارنده
استفاده
می
شود.
دوربين نظارت تصویری:
دوربینی
که
روی دکل مخابراتی نصب شده و تصاویر آنالین وسایل حمل و نقل را جهت اطالع
رسانی به مراکز مدیریت راه
ها ارسال
می کند .
سامانه تردد شماری
:خودرو
یكی از اجزاء
سامانه های حمل و نقل هوشمند جاده ای (ITS )
است که
برای تشخیص
حجم
،تردد شناسایی نوع خودرو بر اساس طول خودرو
عبوری (
،سواری
،وانت
مینی،بوس
،اتوبوس
تریلر)، محاسبه سرعت متوسط خودروها و
...از طریق
فناوری های ترددشمار حلقه القایی
(لوپ های دفنی در بستر راه)، ترددشمار استوانه های مغناطیسی و دوربین های پردازش
تصویر
شمارشگر تردد
استفاده
می
شود .
سيستم توزین در حال
حرکت:
این سیستم امكان توزین مستمر و پیوسته وسایل
نقلیه را بدون نیاز به توقف در محوطه
ای
جداگانه فراهم می
آورد .در این روش تخلفات مربوط
به
اضافه بار وسایل نقلیه در
حین
حرکت(شامل وزن بار
،محوری گروه محورها و
وزن کل وسیله
نقلیه )توسط
سنسورهای
تعبیه
98
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
شده در
سطح جاده ثبت و شناسایی
شده و مطابق قوانین و مقررات وزارت راه و
شهرسازی با
وسایل نقلیه متخلف برخورد خواهد شد .
:شناور
هر وسیله نقلیه آبی که قابلیت
دریانوردی ایمن را داشته
باشد .
:صادرات
رویه گمرکی است
که بر اساس آن
کاالی داخلی به
منظور فروش یا مصرف از کشور خارج
می
شود( .ماده
64
قانون امور گمرکی)
صورت وضعيت
:مسافران
سندی
است که
،نام تعداد و سایر مشخصات مسافران وسایل
نقلیه عمومی
مسافربری در
آن
درج می شود .
طرح جامع
:شهر
طرح بلندمدتی که در آن نحوه استفاده از اراضی و
منطقه بندی مربوط به
حوزه های
،مسكونی
،صنعتی
،بازرگانی
اداری و
کشاورزی و تأسیسات و تجهیزات و
تسهیالت
شهری
و
نیازمندی های عمومی
،شهری خطوط
کلی ارتباطی و محل
مراکز و
انتهای خط (ترمینال )و
فرودگاه
ها و بنادر و
سطح الزم
برای ایجاد تأسیسات و تجهیزات و تسهیالت
،عمومی
مناطق
،نوسازی
بهسازی و اولویت های مربوط به آن
ها تعیین
می
شود و ضوابط و مقررات مربوط به
کلیه موارد فوق و همچنین
ضوابط مربوط
به حفظ بنا و
نماهای تاریخی و مناظر
،طبیعی
تهیه
و تنظیم می شود .این طرح بر حسب
،ضرورت قابل تجدیدنظر خواهد بود .
عمر
:لکوموتيو
مدت
زمانی (
معموال بر حسب سال )که از سال ساخت یا شروع به کار لكوموتیو تا زمان
مورد
نظر
سپری شده است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
99
عمر
ناوگان مسافری درحمل ونقل جاده :ای
مدت زمانی(
معموال بر حسب سال )که از سال ساخت وسیله نقلیه
مسافری عمومی
جاده
ای
تا زمان مورد
نظر
سپری
شده است .
عمر واگن
:باری
مدت زمانی (
معموال بر حسب سال )که از سال ساخت یا شروع به کار واگن
باری تا زمان
مورد
نظر
سپری شده است .
عمر واگن
:مسافری
مدت زمانی (
معموال بر حسب سال )که از سال ساخت یا شروع
به کار واگن
مسافری تا زمان
مورد نظر
سپری شده
است .
فرودگاه بين :المللی
فرودگـاهی که
دارای
تسهیالت
،گمرکی
،قـرنطینـه کنترل روادید و گـذرنـامه است و
پروازهای داخلی و
بین
المللی به منظور نشست و برخاست از مكان فوق
استفاده
می کنند .
فرودگاه تحت مالکيت شرکت فرودگاه
ها و ناوبری هوایی
:ایران
فرودگاهی که اراضی و امالك و هر آنچه در آن فرودگاه احداث شده تحت
مالكیت
شرکت
فرودگاه
ها و
ناوبری هوایی ایران بوده و ساختار سازمانی و تشكیالتی آن اعم از عملیاتی و
غیرعملیاتی زیر نظر این شرکت است .
:فرودگاه
منطقه ای مشخص بر
روی زمین یا آب شامل ساختمان،ها تأسیسات و تجهیزات نصب
شده
که از کل یا بخشی از آن حسب مورد
برای
،نشست
برخاست و حرکت
زمینی انواع
وسایل
پرنده و حمل و نقل هوایی
،بار مسافر و محموله های پستی استفاده
می
شود و شامل
فرودگاه
100
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
،داخلی فرودگاه مرز
،هوایی فرودگاه
بین،المللی فرودگاه
،ویژه فرودگاه مشترك و
فرودگاه
بالگرد است .
:کانتينر
محفظه ای است ًمعموال
فلزی و به شكل مكعب مستطیل
برای تسهیل حمل
کاال
که در
صورت
لزوم پلمپ شده در اختیار حمل کننده قرار
می
گیرد.
:لکوموتيو
وسیله نقلیه
دارای
نیروی کشش که
برای به حرکت درآوردن
واگن
ها مورد استفاده
قرار
می
گیرد و برحسب نوع
انرژی مصرفی (
،برقی دیزلی و
بخاری )و نوع استفاده (
اصلی و مانوری )
طبقه بندی
می
شود.
محور مجهز به دستگاه های تردد شمار بر
:خط
راه ارتباطی یك طرفه
میان دو نقطه انتخاب
شده جهت
حرکت از یك نقطه به سمت نقطه
دیگر است.
مسافر جابه
جاشده
برون استانی در بخش جاده
ای :
فردی است که با استفاده از ناوگان عمومی
مسافری حمل ونقل جاده ای (
،اتوبوس
مینی بوس
و
سواری )سفر نموده و مبدا
سفر در حریم استحفاظی و مقصد سفر خارج حریم
استحفاظی
یك استان قرار داشته باشد .
مسافر جابه
جاشده
درون استانی در بخش جاده :ای
فردی است که با استفاده از ناوگان عمومی
مسافری حمل ونقل جاده ای (
،اتوبوس
مینی بوس
و
سواری )سفر نموده و مبدا و مقصد سفر او در حریم
استحفاظی یك استان قرار داشته
باشد.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
101
مسافر خروجی
:بنادر
فردی که به عنوان مسافر از بندر خارج
می
شود.
مسافر خروجی جاده :ای
فردی که با ناوگان عمومی حمل و نقل
جاده ای (
،اتوبوس
مینی
بوس ، ون یا
سواری )اقدام
به
خروج از مرزهای کشور
می
کند .
مسافر ورودی جاده :ای
فردی که با ناوگان عمومی حمل و نقل جاده ای (
،اتوبوس
مینی،بوس ون یا
سواری )اقدام
به
ورود از
مرزهای کشور
می
کند .
مسافر ورودی
:بنادر
فردی که به عنوان مسافر وارد بندر
می
شود.
مسافر هوایی بين
المللی
:خروجی
مسافر هوایی است که
مبدأ پرواز او در داخل و مقصد پرواز او در خارج از کشور باشد .
مسافر هوایی بين
المللی
:ورودی
مسافر هوایی است که مبدا پرواز او در خارج و مقصد پرواز او در داخل کشور باشد .
:مسافر
فردی که با هر هدفی و هر مدت زمانی بین دو مكان جغرافیایی مختلف جابجا
می
شود.
ميانگين
:بارش
نسبت مجموع بارش اندازه گیری شده به تعداد ساعاتی که
بارش
ها اندازه گیری
شده
اند .
102
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
ناوگان باری حمل و نقل عمومی جاده :ای
ناوگان حمل و نقلی که فعالیت آن صرفا" حمل و نقل بار از طریق جاده بوده و
ظرفیت
بارپذیری آن بیش از 2 تن
است.
ناوگان عمومی حمل و نقل جاده :ای
تمام وسایل نقلیه
موتوری که
دارای پالك عمومی بوده و فعالیت
،آن حمل و نقل
عمومی
مسافر یا بار از طریق جاده (جابه
جایی
بین شهری )است .
ناوگان عمومی حمل و نقل جاده :ای
تمام وسایل نقلیه
موتوری که
دارای پالك عمومی بوده و فعالیت
،آن حمل و نقل
عمومی
مسافر یا بار از طریق جاده (جابه
جایی
بین شهری )است .
نقاط و مقاطع
:پرحادثه
نقاط و
مقاطعی از جاده که براساس نظر گروه
،کارشناسی وقوع سوانح و حوادث جاده ای
در
آن
ها بیشتر از سایر نقاط
جاده ای است .
:واردات
رویه گمرکی
برای ورود قطعی کاالها است که بر اساس آن
کاالهای وارده
برای
استفاده
در
داخل قلمرو گمرکی با پرداخت حقوق
ورودی و هزینه های انجام خدمات و با انجام
تمامی
،تشریفات ترخیص
می
شود .
واگن
:باری
وسیله نقلیه ریلی فاقد
نیروی کشش که
برای جابه
جایی بار مورد استفاده قرار
می
گیرد .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
103
واگن
:مسافری
وسیله نقلیه ریلی فاقد
نیروی کشش که
برای
جابه
جایی مسافر و یا سایر امور
،مربوط
مورد
استفاده قرار
می
گیرد .
104
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
15
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت
،صنعت معدن و تجارت
اموال
سرمایه
ای
:کارگاه
ماشین،آالت
،وسایل ابزار و تجهیزاتی که
برای انجام
فعالیت های
تولیدی یا ارائه خدمت به کار
گرفته
می
شوند و عمر مفید
اقتصادی آن
ها معموال از یك سال بیشتر است .
ماشین
آالت
تولید
و تجهیزات
،نیرو ابزار و وسایل کار
،بادوام لوازم و تجهیزات
،اداری وسایل نقلیه و
،ساختمان
نمونه
هایی از اموال
سرمایه ای کارگاه
به شمار
می
آیند .
پروانه بهره برداری
:صنعتی
مجوز فعالیت
اقتصادی که پس از نصب
ماشین
آالت و تجهیزات خط
،تولید تجهیزات
،جانبی
تامین
نیروی انسانی و انجام تولید
،آزمایشی بنا به درخواست متقاضی حقیقی یا حقوقی از
سوی وزارت
،صنعت معدن و تجارت به منظور انجام فعالیت
صنعتی
برای تولید
انبوه در
یك
کارگاه صنعتی صادر می
شود .
شاغالن کارگاه
های
:صنعتی
تمامی شاغالنی که در داخل یا خارج کارگاه به صورت تمام وقت یا پاره،وقت خواه با مزد و
حقوق یا بدون مزد و حقوق (مالكان و
شرکای
فعال و کارکنان فامیلی بدون مزد)،
برای کارگاه
کار
می
کنند .
شاغالن معدن:
تمامی افرادی هستند که در داخل یا خارج معدن به صورت تمام وقت یا پاره وقت، برای معدن
کار می
کنند و شامل کارکنان مزد و حقوق بگیر، مالكان و شرکای فعال و کارکنان فامیلی بدون
مزد می .باشند
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
105
کارگاه صنعتی:
کارگاهی که با دارا بودن مجموعه ای از نیروی انسانی، ماشین
آالت، تجهیزات، ساختمان ها و
.تاسیسات به منظور انجام فعالیت صنعتی ایجاد شده است
:کارگاه
مكان یا
قسمتی از مكان
است
که در آن تحت مالكیت
،معین فعالیت
اقتصادی انجام
می
شود.
معدن در حال بهره برداری:
معدنی که در آن مجموعه ای از عملیات، به منظور استخراج، کانه
آرایی و به دست آوردن مواد
معدنی قابل فروش، انجام می.شود
106
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
16
_
تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت
،علوم تحقيقات و
فناوری
آموزشگران دانشگاهی تمام
:وقت
عضو یك نهاد آموزش عالی یا پژوهشی که بر
مبنای مقررات
،مربوط ِتمام وقت
کاری خود را
به انجام
وظیفه در همان نهاد صرف
کند و ممكن است فاقد مرتبه علمی باشد .
دانش :آموخته
فردی که یكی از دوره های تحصیلی آموزش عالی را با موفقیت به پایان رسانده است و برابر
ضوابط
،معین دانشنامه
تحصیلی دریافت
می
کند .
:دانشجو
فردی که
برای تحصیل در یكی از دوره های آموزش عالی
،رسمی برابر ضوابط
،معین پذیرفته
و ثبت نام
شده است و اشتغال
به تحصیل دارد.
عضو هيأت علمی تمام
:وقت
عضو هیلت علمی یك نهاد آموزش عالی و یا پژوهشی که بر
مبنای مقررات مربوط تمام
وقت
کاری خود را به انجام وظیفه در همان نهاد صرف کند .
گروه تحصيلی:
به مجموعه
ای از رشته های تحصیلی گفته می شود که از نظر موضوع، محتوا و برنامه درسی
هم سنخ و همگون باشند .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
107
17
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
اجرای
صحنه
ای
:موسيقی
برنامه از
پیش تنظیم
شده موسیقی که به صورت زنده
برای
جمعی از مخاطبان اجرا
می
شود.
اکران
:فيلم
نمایش عمومی فیلم تولید
شده
برای
،تماشاگر در سینما و یا سایر
بسترهای
مجازی
قانونی
است .
پروانه انتشار نرم افزار
:محتوایی
سندی که به موجب آن اجازه انتشار نرم افزار داخلی یا خارجی پس از احراز عدم مخالفت آن
با ضوابط و مقررات فرهنگی و شرایط مندرج در دستورالعمل صدور مجوز انتشار نرم
افزار
محتوایی داده می شود .
:تماشاگرسينما
بیننده فیلم که از گیشه سینما و یا از طریق سامانه اینترنتی بلیت
خریداری می
کند و
در
سالن سینما یا
سینمای سیار به
تماشای فیلم
می
نشیند .
رسانه الکترونيکی
:برخط
رسانه ای که به
طور مستمر در محیط رقومی (دیجیتال)،
انواع مطالب از جمله
،خبر
،تحلیل
مصاحبه و گزارش را در قالب
،نوشتار صدا و تصویر منتشر
می
نماید .مانند
خبرگزاری
ها و
پایگاه های خبری اینترنتی که تولید و انتشار محتوا در این
گونه
رسانه
ها
به
صورت لحظه ای و
بدون توقف است .
108
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
رسانه الکترونيکی غير
:برخط
رسانه ای که همانند رسانه مكتوب به لحاظ
زمانی
دارای ترتیب انتشار
منظم است و در فواصل
زمانی
،معین به صورت
،روزانه هفته ،نامه
،ماهنامه
،فصلنامه دوفصلنامه و
،سالنامه بر
روی
انواع
حامل های داده منتشر
می
شود .
رسانه بر
:خط
هر سامانه که امكان قرار دادن
محتوای دیجیتال در معرض دسترس عموم یا بیش از یك
هزار
مخاطب
مشخص یا نامشخص از طریق بستر شبكه نظیر
شبكه گسترده
،جهانی
شبكه
های
،محلی
شبكه های مبتنی بر
فناوری
،بلوتوث شبكه های تلفن ثابت و همراه را فراهم می
آورد .
رسانه برخط ثبت
:شده
رسانه برخط شناسایی شده
ای که پس از درخواست متقاضی (مالك)، صالحیت
وی برای
فعالیت موضوع آن رسانه مورد تأیید مرکز توسعه فرهنگ و هنر در
فضای
مجازی باشد .
رسانه
:چاپی
رسانه
ادواری
که در چاپخانه چاپ شده و
دارای دوره زمانی انتشار
منظم (
،روزنامه
هفته ،نامه
،ماهنامه
فصلنامه و سالنامه )و گستره انتشار (
،محلی
،استانی منطقه ای یا سراسری )است .
:رسانه
وسیله و ابزار رساننده
پیام است .
:رقبه
واحدی از مال موقوفه که
به تنهایی قابل انتفاع باشد .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
109
سالن
:سينما
فضایی است
دارای مجوز فعالیت از سازمان امور سینمایی و
سمعی و
بصری کشور که در
آن
به
واسطه وجود اجزاء و امكانات فنی
به نمایش فیلم های
دارای پروانه نمایش
می
پردازند.
:سينما
مكانی
دارای مجوز از سازمان سینمایی و امور سمعی
،بصری برخوردار از
ابعاد
مناسب و
ویژگی های
،ساختمانی استاندارد فنی و
،ایمنی متشكل از یك یا چند سالن نمایش
،فیلم
سالن
،انتظار
،نمازخانه قسمت
،اداری گیشه فروش
،بلیت اتاق
،آپارات سرویس های بهداشتی
و بوفه است .
:شمارگان
تعداد نسخه های چاپ یا تكثیر شده از یك اثر در یك نوبت چاپ و انتشار است .
ظرفيت سالن
:سينما
تعداد صندلی های موجود در سالن نمایش فیلم براساس مجوز
،صادرشده
است .
عضو کتابخانه
:عمومی
فردی که پس از ارائه درخواست عضویت و تكمیل مدارك الزم برای استفاده از یكی از
خدمات
،کتابخانه کارت عضویت با اعتبار یك
ساله دریافت کرده
باشد .
عضو
کانون فرهنگی و هنری
:مسجد
شخصی که با قبول ضوابط و شرایط به پذیرش کانون درآید و از امكانات و خدمات آن استفاده
کند و در سامانه بچه های مسجد عضو شود .
عنوان
:کتاب
نامی که
روی جلد کتاب
درج
می
شود .عنوان هر کتاب به
محتوای همان کتاب اختصاص دارد .
110
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
فيلم
:سينمایی
فیلمی با مدت زمان حداقل
75
دقیقه که از سازمان سینمایی و امور سمعی
بصری
پروانه
ساخت دریافت کرده
باشد. .
کتابخانه
:عمومی
کتابخانه ای با
کارکردهای اطالع،رسانی
،آموزشی فرهنگی و مطابق با
«استاندارد
تعریف
کتابخانه
عمومی» که یكایك مردم بتوانند از
،فضا
،امكانات
،خدمات
برنامه
ها و منابع آن
استفاده کنند و در آن امكان جستجو و بازیابی منابع
کتابخانه ای و
ثبت اعضا و امانت
وجود
داشته
باشد .
کانون فرهنگی و هنری
:مسجد
مؤسسه
فرهنگی و غیرانتفاعی وابسته
به مسجد که
دارای مجوز از ستاد
هماهنگی
کانون
های
فرهنگی
هنری مساجد کشور است و براساس مقررات در
محدوده مسجد به فعالیت فرهنگی
و
هنری
می
پردازد.
گواهی ثبت نرم
:افزار
سندی که به موجب آن قانون حمایت از حقوق پدیدآورندگان
نرم افزار
های
رایانه
ای برای
نرم افزارهایی که
برای اولین بار
در کشور ایران تولید و توزیع شده و در وزارت فرهنگ و
ارشاد
اسالمی ثبت شده
،باشد پس از اخذ تأییدیه
فنی و بررسی عدم مخالفت نرم افزار با
اخالق
اسالمی و عفت عمومی و سالمت
شخصیت کودکان و
،نوجوانان صادر می شود .
:مسجد
مكان مذهبی
که
برای
برگزاری نماز مسلمانان وقف شده و عالوه بر فضایل
بزرگ
،عبادی
احكام شرعی خاصی نیز بر آن مترتب
است و
بنا بر سنت پیامبر اکرم (ص )از مكان
مسجد
برای فعالیت های فرهنگی اجتماعی به منظور تامین
نیازهای عامه مسلمانان
نیز استفاده
می
شود.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
111
:موقوفه
مالی که از طرف واقف
برای مصرف معینی وقف شده
است و
دارای شخصیت حقوقی است .
مؤسسه فرهنگی
قرآن و
:عترت
شخصیتی است حقوقی
که با مجوز هیات رسیدگی
به امور مؤسسات فرهنگی قرآن و
،عترت
توسط اشخاص حقیقی یا حقوقی تاسیس شده و در
راستای فرهنگ سازی قرآنی در
زمینه های
،آموزشی
،مطالعاتی
،فرهنگی
هنری و رسانه ای فعالیت
می
کند .
مؤسسه فرهنگی هنری
:چندمنظوره
مؤسسه فرهنگی و
هنری که در قلمرو بیش از یك فعالیت
فرهنگی و
هنری تاسیس
می
شود.
مؤسسه فرهنگی
:هنری
شخصیت
حقوقی که تحت
عناوین
،مؤسسه
،مرکز
،کانون بنیاد و یا انجمنی با اهداف و مقاصد
،فرهنگی
هنری اعم از
انتفاعی یا غیرانتفاعی از
سوی اشخاص
واجد شرایط
برای فعالیت در
یك و یا چند قلمرو
،فرهنگی
،هنری
،سینمایی
،مطبوعاتی
خبری و اطالع رسانی با اخذ
مجوز
از وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی و ثبت در اداره کل
ثبت در اداره کل ثبت
شرکت
ها
تاسیس
می
شود .
ناشر
:غيرفعال
ناشری که در طول
سال مورد
،نظر کتابی را به چاپ نرسانده
است .
ناشر
:فعال
ناشری که در طول
سال مورد
نظر حداقل یك کتاب چاپ و منتشر
می
کند .
:ناشر
شخص حقیقی یا حقوقی
که اقدام به چاپ و
انتشار کتاب
می
کند و
دارای پروانه نشر از
وزارت
فرهنگ و ارشاد اسالمی
است .
112
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:نمایش
هنری
دیداری و
شنیداری که
به
صورت زنده
توسط یكی یا گروهی از هنرمندان (بازیگران )
در
مدت زمان
معین
برای
تماشاگران به اجرا در
می
آید و از لحاظ محتوا و مضمون
به
،تراژدی
،کمدی
،ملودرام
کمدی تراژیك و فارس (نمایش سنتی
شادی
آور )تقسیم
می
شود .
نمایندگی فرهنگی خارج از
:کشور
به رایزنی
ها و
وابستگی های
،فرهنگی
خانه های فرهنگ و سایر مراکز
،فرهنگی
،آموزشی
تحقیقاتی
جمهوری اسالمی
ایران در خارج از
کشور گفته
می
شود که زیر نظر سازمان فرهنگ
و ارتباطات اسالمی
فعالیت
داشته و
مسلولیت
،اجرا رصد و
،پایش
،هدایت نظارت و ارزیابی و
هماهنگی روابط و
فعالیت های فرهنگی-
تبلیغی
جمهوری اسالمی ایران در خارج از کشور را
به عهده دارند .
:وقف
حبس دائم عین مال و
صرف منفعت آن طبق
نیت واقف است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
113
18
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت کشور
اتباع
:خارجی
هر
فردی که بر اساس قانون مدنی ایران فاقد تابعیت ایرانی است .
:استان
واحدی
از تقسیمات
کشوری است با محدوده جغرافیائی معین که از به
هم پیوستن
چند
شهرستان همجوار با توجه
به عوامل
،طبیعی
،اجتماعی
،اقتصادی
سیاسی و
فرهنگی
تشكیل
می
شود.
:بخش
واحدی از تقسیمات
کشوری که دارای محدوده جغرافیایی معین بوده و از به
هم پیوستن چند
دهستان همجوار مشتمل بر چندین
،مزرعه
،مكان روستا و ًاحیانا شهر که در
آن عوامل
،طبیعی
،اجتماعی
،اقتصادی
سیاسی و
فرهنگی همگنی را
به
وجود می
آورد
به نحوی که با در نظر
گرفتن
،تناسب
،وسعت
،جمعیت ارتباطات و دسترسی و سایر
موقعیت،ها نیل
به اهداف و
برنامه ریزی های دولت در جهت احیاء امكانات طبیعی و
استعدادهای اجتماعی و توسعه
امور
رفاهی و
اقتصادی آن تسهیل شود.
تشکل اقليت
های
:دینی
تشكلی
مرکب از
اعضای داوطلب هر یك از
اقلیت های دینی
که هدف آن
ها
حل مشكالت و
بررسی مسائل
،دینی
،فرهنگی اجتماعی و رفاهی ویژه آن اقلیت است .
114
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
تقسيمات
:کشوری
تقسیم کشور به واحدها و سطوحی به
منظور تسهیل مدیریت
فضای سرزمینی و فراهم
آوردن
هماهنگی در
فعالیت های مختلف
سازمان،ها دستگاه
ها و مؤسسات دولتی و محلی و
نهادهای
انقالب اسالمی
برای
اجرای سیاست عمومی
دولت
جمهوری اسالمی ایران است.
ثبت
:فوت
اعالم واقعه فوت توسط اعالم کننده به مرجع
ذی
ربط
به منظور تنظیم سند فوت است .
:حزب
حزب تشكیالتی متشكل از اشخاص حقیقی که با برنامه مشخص در جهت کسب و مشارکت
در قدرت سیاسی و نقد و اصالح
،آن در چارچوب
قوانین و مقررات نظام
جمهوری
اسالمی
ایران بر اساس مرامنامه و اساسنامه مصوب شده و در سطح ملی یا استانی فعالیت می کند .
دارنده حق
رأی
:انتخابات
فردی که براساس قانون
برگزاری انتخابات 4 گانه
می
تواند
برای
رأی دادن به شعب اخذ
رأی
در حوزه های انتخابیه مراجعه کند .
:دهستان
دهستان کوچكترین واحد تقسیمات
کشوری است که
دارای محدوده جغرافیایی معین بوده و
از به هم پیوستن چند
،روستا
،مكان مزرعه همجوار تشكیل می
شود که از لحاظ محیط
،طبیعی
،فرهنگی
اقتصادی و اجتماعی همگن
بوده و امكان خدمات رسانی و
برنامه ریزی در
سیستم
و
شبكه
واحدی را فراهم
می
نماید.
رأی دهنده
:انتخابات
فردی که
دارای حق
رأی بوده و پس از
بررسی اطالعات هویتی و احراز شرایط رأی دادن
در
انتخابات شرکت
می
کند .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
115
:روستا
واحد مبداء تقسیمات
کشوری با حوزه و قلمرو معین ثبتی یا عرفی مستقل که از نظر
عوامل
،طبیعی
،اجتماعی
،اقتصادی سیاسی و فرهنگی همگن بوده و حداقل
20
خانواده یا
100
نفر
اعم از متمرکز یا پراکنده در
آنجا سكونت داشته باشند و اکثریت ساکنان دائمی آن به
طور
مستقیم یا
غیرمستقیم
به یكی از
فعالیت های
،کشاورزی
،دامداری
باغداری به
طور اعم و صنایع
روستایی و صید و یا ترکیبی از این
فعالیت،ها اشتغال داشته باشند و در عرف به عنوان
،ده
،آبادی دهكده یا قریه نیز نامیده شده
است .
سازمان مردم نهاد (NGO)
:
تشكلی غیرسیاسی و
غیرانتفاعی با
رویكردی اجتماعی که توسط جمعی از اشخاص
حقیقی به
شكل داوطلبانه در موضوع مشخص پروانه فعالیت دریافت کرده و به ثبت
می
رسد .
شورای
اسالمی شهر و
:روستا
نهادی است
که مستقیما با
رای مردم هر شهر و روستا
برای دوره چهار ساله انتخاب می
شوند
تا امورات شهر و
روستای خود را بر عهده بگیرند .
:شهر
محلی است با حدود قانونی که در محدوده جغرافیایی بخش واقع شده و از نظر
بافت
،ساختمانی اشتغال و سایر عوامل
دارای سیمائی با ویژگی های خاص
خود بوده
بطوری
که
اکثریت ساکنان دائمی آن در مشاغل
،کسب
،تجارت
،صنعت
،کشاورزی خدمات و
فعالیت
های
اداری اشتغال داشته و در زمینه خدمات
شهری از
خودکفائی
نسبی برخوردار و کانون
مبادالت
،اجتماعی
،اقتصادی سیاسی و فرهنگی حوزه جذب و نفوذ پیرامون خود بوده و حداقل دارای
ده
هزار نفر جمعیت باشد .
116
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
:شهرستان
واحدی از تقسیمات
کشوری است با
محدوده
جغرافیائی معین که از به
هم
پیوستن چند بخش
همجوار که از نظر عوامل
،طبیعی
،اجتماعی
،اقتصادی
سیاسی و
فرهنگی واحد
متناسب و
همگنی را به وجود آورده
اند.
طالق ثبت
:شده
انحالل ازدواج دائم (برهم زدن قانونی زوجیت )
که در دفترخانه طالق ثبت
می
شود.
عضو شورای اسالمی شهر و
:روستا
فردی که با داشتن شرایط
،الزم در انتخابات
شورای اسالمی شهر و
روستا شرکت کرده و
پس
از کسب
آرای الزم با تأیید
هیأت های اجرائی و نظارت به عضویت
شوراهای اسالمی
در
می
آید .
عناصر
:تقسيماتی
نقاط جغرافیایی شامل
،شهر
،روستا مزرعه و
مكان
:مزرعه
نقطه جغرافیایی که
بنا به
،تعریف روستا
،نبوده در آن فعالیت
کشاورزی انجام می
شود به
دو
صورت مستقل و تابع شناخته
می
شود.
:مکان
نقطه جغرافیایی که بنا به
،تعریف روستا
،نبوده در آن فعالیت
غیرکشاورزی انجام می
شود و
به
دو صورت مستقل و تابع
شناخته
می
شوند .مكان شامل
،کارخانه
،ایستگاه
،کارگاه
قهوه
خانه و
نظایر آن است.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
117
نماینده منتخب مجلس شورای
:اسالمی
فردی که با
تأیید هیأت های اجرایی وابسته به وزارت
،کشور در انتخابات مجلس
شورای
اسالمی
آرای الزم
برای انتخاب شدن را کسب کرده و به مجلس
شورای اسالمی راه
یافته و اعتبارنامه
وی به
تصویب رسیده است .
:وفات
توقف دائمی آثار و شواهد حیات در هر زمان بعد از والدت .
همانگونه که توسط سازمان جهانی
بهداشت تعریف شده
،است یك فوت ًمنحصرا بعد از یك تولد زنده اتفاق خواهد افتاد .
،بنابراین
مرده زایی و
،سقط که به
عنوان مرگ و میر جنینی طبقه
بندی می شوند از شمول
تعریف
مزبور خارج اند .
والدت ثبت شده:
رویداد والدتی که توسط مأمور ثبت احوال، بعد از اعالم آن توسط اعالم کننده در سند ثبت
کل وقایع تنظیم می.شود
:والدت
تولد زنده عبارتست از خروج یا بیرون آوردن حاصل حاملگی از مادر بدون توجه به
طول
دوره ی
حاملگی؛ در صورتی که خروجی بعد از جدا شدن از مادر تنفس داشته باشد یا
هر
نشانه ی
دیگری از زندگی را داشته باشد .همچون ضربان
،قلب
،نبض بند ناف یا حرکات عضالنی
،ارادی چه بند ناف قطع شده باشد یا قطع نشده
،باشد چه جفت جدا شده باشد یا نشده باشد.
118
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
19
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت ميراث
،فرهنگی گردشگری و صنایع دستی
اتاق
:اقامتگاه
بخشی از
اقامتگاه که
حداقل دارای تختخواب بوده و
بسته
به
نوع
اقامتگاه
دارای
،حمام
سرویس
بهداشتی و سایر امكانات رفاهی است .
اثر تاریخی- فرهنگی
:غيرمنقول
اثر تاریخی- فرهنگی کهدر یك مكان مشخص مستقر بوده و انتقال آن موجب خرابی اثر
شده
و بر هویت تاریخی-فرهنگی آن خدشه وارد می
کند .
اثر ثبت
جهانی
:شده
اثر فرهنگی-تاریخی و طبیعی و عنصر ناملموس که در سازمان یونسكو به ثبت
می
رسد .
اثر ثبت ملی
:شده
اثر
،فرهنگی تاریخی و
طبیعی که بر اساس معیار های ثبت ملی
دارای ویژگی های خاص و
ارزش
،تاریخی زیبایی
،شناسی فرهنگی یا
رویدادی بوده و نشانگرفرهنگ یك اجتماع در
خلق
ویژگی های خاص
کالبدی یا
فرهنگی است و پس از طرح در
شورای ملی ثبت ، توسط مقام
عالی وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
ابالغ و در فهرست آثار ملی کشور
به
ثبت
می
رسد .
بازدیدکننده از موزه و بنا و محوطه تاریخی-
:فرهنگی
فردی است که با هدف
،فرهنگی
،آموزشی پژوهشی و گذران اوقات فراغت از موزه،ها بناهای
تاریخی- فرهنگی و محوطه تاریخی- فرهنگی دیدن
می
کند .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
119
:بازدیدکننده
مسافری که با هر هدفی –
غیر از استخدام توسط موسسه یا
فردی مقیم – در مكان مورد
،بازدید در
مدت کمتر از
،یكسال به مكانی خارج از محیط معمول خود
سفر
می
کند .
بازدیدکننده شامل گردشگر
(بازدیدکننده با اقامت شبانه )و
بازدیدکننده یك
روزه
(
بازدیدکننده بدون اقامت شبانه )است .
تخت
:اقامتگاه
وسیله ای در
اتاق اقامتگاه که شرایط خواب و استراحت میهمان را فراهم
می
آورد.
صنایع
:دستی
صنایع
،دستی
به آن دسته از
فعالیت
هایی گفته می
شود
که ًعمدتا با استفاده از مواد اولیه
بومی و به
کارگیری ابزار و وسایل ساده دستی در قسمتی از مراحل اساسی تولید منجر به
ساخت
محصولی
می
شود که در هر واحد آن
ذوق
هنری و خالقیت
فكری صنعتگر به نحوی
تجلی می
یابد .
ظرفيت اقامتگاه عمومی
:گردشگری
مجموع اتاق
ها یا تخت
هایی
است که در مدت معین
برای استفاده مسافران (مهمانان )
آماده
بهره برداری می
شود.
:موزه
مؤسسه ای است دائمی و بدون هدف
مادی که
درهای آن به
روی عموم
گشوده است و
در
خدمت جامعه و پیشرفت آن قرار دارد .هدف موزه
ها تحقیق در آثار و شواهد برجا مانده از
انسان و محیط
،زیست
،گردآوری حفظ و ایجاد ارتباط
بین آثار
به
ویژه
به
نمایش
گذاشتن آن
ها
برای بررسی و بهره وری
معنوی است .
120
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
نفر شب
:اقامت
تعداد شب های اقامت یك گردشگر در طول سفرش می
باشد .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
121
20
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت نفت
بنزین
:موتور
مخلوطی از
هیدروکربن های نفتی سبك مایع ًعمدتا در محدوده 5 تا
12
کربن و دامنه
تقطیر
38
تا
205
سانتیگراد است که به
صورت های بنزین
،سوپر یورو و معمولی به
عنوان
سوخت
موتور در خودروها به بازار عرضه می
شود .
توليد نفت
:خام
استخراج نفت خام از چاه در میادین خشكی یا دریا با
مكانیسم تخلیه طبیعی مخزن و یا با
استفاده از روش های بهبود تولید و ازدیاد برداشت (IOR/EOR) که پس از فرآورش
در
واحدهای بهره،برداری قابل ارسال به
مبادی مصرف است .
دیفرنشيال
:تصویبی
اختالف قیمت هر نفت خام صادراتی با قیمت نفت خام شاخص است که به صورت
ماهانه
(
میالدی )در مدیریت امور بین الملل پیشنهاد می شود و به تصویب مدیر شرکت ملی نفت و
وزیر نفت می رسد .
صادرات نفت
:خام
ارسال نفت خام از
طریق پایانه
های صادراتی به
بازارهای
انرژی خارج از
،کشور که شامل
نفت
خام های با چگالی مختلف است .
:صادرات
رویه گمرکی است
که بر اساس آن
کاالی داخلی به
منظور فروش یا مصرف از کشور خارج
می
شود. (ماده
64
قانون امور گمرکی)
122
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
قيمت نفت خام
:شاخص
قیمت نفت
خام
هایی است که به عنوان شاخص قیمت گذاری در هر منطقه شناخته می
شود و
توسط مؤسسات و نشریات
بین
المللی و یا
بازارهای بورس
به
صورت روزانه ارزیابی و اعالم
می
شوند .
گاز
:مایع
مخلوطی
است از
هیدروکربن
های
گازی (ًعمدتا پروپان و بوتان )
که
به
عنوان
سوخت در لوازم
،خانگی خودروها و در
سیستم های سردکننده استفاده
می
شود.
مشترک
:گاز
اشخاص
حقیقی و حقوقی که طبق
،ضوابط نسبت به پرداخت هزینه
های مربوطه اقدام و
شماره اشتراك به
وی تخصیص یافته
است .
نفت
:خام
مخلوطی از انواع هیدروکربن ها با دامنه تقطیر بسیار گسترده
به رنگ قهوه
ای تا سیاه
به
همراه مواد غیرنفتی
مانند
،گوگرد
،آب
،نمك فلزات سنگین و غیره که در اعماق زمین یا
دریا
به حالت
مایع یافت می شود .
نفت
:سفيد
شامل هیدروکربن
هایی در محدوده
10
تا
14
کربن و نقطه جوش نهایی حداکثر
275
درجه
سانتیگراد است .این فرآورده
برای ایجاد
،روشنایی تولید حرارت و به
عنوان سوخت در چراغ
های
خوراك پزی قدیمی و
بخاری مصرف
می
شود .
نفت
:کوره
برش های
سنگین حاصل از پاالیش نفت خام که به حالت مایع بوده و از ارزش حرارتی
باالیی
برخوردار است .نفت کوره بر اساس دامنه تقطیر و
گرانروی طبقه بندی شده و به
طور
کلی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
123
کاربرد اصلی آن تولید حرارت (در
کوره
ها و
)...یا تولید توان (در کشتی
ها و
)...
می
باشد .
ًضمنا
در
نیروگاه های حرارتی به
عنوان سوخت استفاده می
شود .
نفت
:گاز
از فرآورده های میان تقطیر پاالیشگاه است
که دامنه تقطیر آن محدوده
150
تا
385
درجه
سانتیگراد بوده و در
سیستم
های حرارتی و مشعل
ها
به
عنوان مولد حرارت و در
موتورهای
احتراق داخلی جهت
تولید توان مورد استفاده قرار
می
گیرد.
:واردات
رویه گمرکی
برای ورود قطعی کاالها است که بر اساس آن
کاالهای وارده
برای
استفاده
در
داخل قلمرو گمرکی با پرداخت حقوق
ورودی و هزینه های انجام خدمات و با انجام
تمامی
،تشریفات ترخیص
می
شود .
124
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
21
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت نيرو
افت سطح آب
:زیرزمينی
به کاهش تدریجی یا ناگهانی سطح آب در آبخوان
ها و منابع
آب زیرزمینی
اشاره دارد
که
میزان آن از هیدروگراف معرف آبخوان
،آبرفتی
تعیین
می
شود .
انرژی تجدید :پذیر
انواع
انرژی که
منبع
تولید آن
ها
قابلیت
تجدیدپذیری را در یك بازه زمانی کوتاه
در طبیعت
دارد .به عبارت
،دیگر پس از مصرف
به راحتی جایگزین
می
شود و
شامل
انرژی های زیست
،توده
،بادی
،خورشیدی
زمین،گرمائی
،امواج جزرو مد
،دریائی هیدروژن و سوخت های
زیستی
و برق آبی
است .
آب
بدون
:درآمد
اختالف بین حجم آب
ورودی به سیستم (شبكه توزیع )و مصرف مجاز با درآمد است .مصارف
مجاز با درآمد عبارتند از مقدار مصرفی که
بابت آن صورت
حساب صادر شده و هزینه آن
دریافت شده و یا خواهد شد .
آب قابل
برنامه
ریزی
:زیرزمينی
منابع آب زیرزمینی قابل برداشت با در نظر گرفتن
پایداری آبخوان (
سفره های آب زیرزمینی )
است .
آب قابل
برنامه
ریزی
:سطحی
بخشی از آب قابل
برنامه ریزی که از روان آب های سطحی و منابع آب تنظیمی
سازه های
آبی
قابل
بهره برداری
می
باشد .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
125
آب قابل تأمين نياز زیست
:محيطی
شامل میزان حجم آب رهاسازی شده از محل طرح های توسعه منابع آب و یا سایر منابع
آب
برای تأمین نیاز زیست محیطی است .
آب مصرف شده برحسب هر یک از بخش
های
:مصرفی
حجم آبی که
مشترکین در (
کاربری های مختلف )مصرف
می کنند .
آبدهی لحظه: ای
میزان
آبی که بر حسب
لیتر بر ثانیه از
منابع آب
زیرزمینی (
،چشمه قنات و چاه )
خارج
می
شود.
پساب توليدی از تصفيه خانه
های
:فاضالب
فاضالب
تصفیه شده خروجی از فرایند
تصفیه (برابر
استانداردهای مشترك شرکت آب و
فاضالب و سازمان محیط زیست)در نقطه خروجی تصفیه خانه است .
تبخير
:واقعی
میزان واقعی آبی که به
ترتیب از سطوح آزاد آب و خاك وارد جو می
شود .
تخليه و برداشت از منابع آب
:زیرزمينی
حجم آبی که در بازه زمانی معین از چشمه و قنات تخلیه و یا از چاه برداشت
می
شود.
تعرق
:واقعی
فرایند تبخیر از سطوح گیاهان اعم از سطوح
برگ،ها
شاخه
ها و تنه ی آن
ها می باشد .
تلفات انرژی
:برق
انرژی تلف شده (هدر رفته )در حین
انتقال
انرژی از تولید
کننده تا
استفاده کننده نهائی است .
126
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
توليد ناویژه (ناخالص )
نيروگاه
:حرارتی
جمع
انرژی
تولیدی
مولدهای برق یك نیروگاه حرارتی که در طی یك دوره
زمانی
معین
در
پایانه خروجی مولدها برحسب کیلووات ساعت یا مگاوات ساعت اندازه گیری
می
شود .
توليد ناویژه (ناخالص )
:نيروگاه
جمع
انرژی
تولیدی
مولدهای برق یك
نیروگاه که درطی یك دوره زمانی معین (
برای مثال
یك سال )
روی پایانه خروجی مولدها برحسب کیلووات ساعت یا مگاوات ساعت اندازه گیری
می شود .
جمعيت تحت پوشش
شبکه آب
:شهری
مجموع جمعیتی که به واسطه انشعابات آب خانگی از شبكه توزیع آب
شهری
بهره مند هستند.
جمعيت تحت پوشش
شبکه فاضالب
:روستایی
مجموع جمعیت روستایی که به واسطه انشعابات فاضالب خانگی از شبكه جمع
آوری
فاضالب
روستایی بهره مند
هستند .
جمعيت تحت پوشش
شبکه فاضالب
:شهری
مجموع جمعیت
شهری که به واسطه انشعابات فاضالب خانگی از شبكه
جمع
آوری فاضالب
شهری بهره
مند هستند .
حجم آب قابل تنظيم
:سدها
میزان آبی که در مقابل آورد رودخانه توسط مخزن ذخیره و
نگهداری می
گردد تا بتواند
آب
مورد نیاز اهداف مختلف و
مصارف پایین دست سد را با در نظر گرفتن
خطرپذیری مجاز
تأمین
نماید.
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
127
حجم آب ورودی به شبکه
مدرن آبياری و زهکشی (مترمکعب) :
میزان آبی (متر مكعب )که در
یك دوره زمانی معین به شبكه مدرن
آبیاری و زهكشی کشور
وارد می
شود .
درصد جمعيت روستایی بهره
مند از آب آشاميدنی سالم (باالی20
خانوار):
جمعیت
روستاهای
باالی
20
خانوار برخوردار سطح یك به اضافه
27
درصد جمعیت
روستاهای
باالی
20
خانوار سطح دو تقسیم بر کل جمعیت
روستاهای
باالی
20
خانوار میباشد .
راندمان نيروگاه
های
:حرارتی
مجموع تولید
انرژی الكتریكی نیروگاه های
حرارتی در
860.4
بخش
بر مجموع
انرژی
حرارتی
مصرفی در
نیروگاه های حرارتی به
دست
می
آید.
ریزش
:جوی
به هر
نوع بارش از جو شامل
،باران
،برف تگرگ و
،شبنم گفته
می
شود.
زمان آبداری
:منبع
مدت زمانی که (بر حسب ساعت )هر یك از منابع
دارای آب قابل برداشت یا تخلیه می
باشند .
:سد
سازه ای در سطح یا زیر زمین که
برای
،ذخیره انحراف یا تنظیم آب به منظور تأمین
نیازهای
مختلف از جمله
،شرب
،صنعت
،کشاورزی تولید نیرو و کنترل سیالب در مقابل جریان سطحی
یا زیرزمینی ساخته
می
شود .
سدهای
:ملی
آن دسته از سدها که با توجه به
،ابعاد اهداف و درجه
،اهمیت از محل اعتبارات ملی
کشور
ساخته
می
شود .
128
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
سرانه توليد
:برق عبارت
است از مقدار
کل تولید ناویژه (ناخالص )
نیروگاه های کشور
تقسیم
بر تعداد کل جمعیت در طول
یك سال مشخص .
سرانه مصرف
:برق
مصرف نهایی برق در محدوده جغرافیایی و دوره زمانی معین به
ازای هر نفر جمعیت است .
شبکه اصلی آبياری و
:زهکشی
مجموعه تأسیسات انتقال و توزیع آب (
،کانال لوله و تونل )که
آب را از محل
ورودی شبكه تا
محل شبكه
های فرعی (متعلق
به وزارت کشاورزی )
انتقال
می
دهد .
شهرهای در معرض تنش
:آبی
شهرهایی که منابع آبی آن
ها کمتر از
1000
متر مكعب در سال به ازای هر نفر شهروند است .
تنش آبی
اولین مرحله از کمبود آب است و دو مرحله حادتر مرحله
کم
آبی و مرحله
بحران
آب است.
ضریب ذخيره
:آبخوان
عبارتست از نسبت حجم آبی
که از واحد سطح آبخوان در واحد زمان آزاد یا ذخیره
می شود
به
تغییر واحد ارتفاع سطح آب
که بر اساس متوسط نتایج
آزمایش پمپاژ
ه چا های اکتشافی یا
ه بهر،برداری اندازه گیری
می
شود .
کسری ساالنه
مخزن آب
:زیرزمينی
میزان عدم
توازن بین تغذیه و تخلیه مخازن آب های زیرزمینی در اثر بهره برداری بیشتر از
آب
زیرزمینی تجدیدپذیر است .
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
129
کل عرضه
:انرژی
شامل تولید
به
عالوه
واردات
منهای
،صادرات
منهای سوخت
کشتی
ها و
هواپیماهای
بین المللی
و به
عالوه/
منهای تغییر در ذخایر ایجاد شده و اختالفات
آماری می
شود.
گازهای
گلخانه :ای
بخار آب (H2O)
،
دی اکسیدکربن (CO2)
، اکسیدنیترو (N2O)
، متان (CH4)
، اوزن
جو
پایین (O3)
، هیدروفلوئوروکربن
ها (HFCs) و
پرفلوئوروکربن
ها (PFCs)
گازهای گلخانه ای
نام
دارند .در این
،میان بخار آب و
دی
اکسیدکربن در مجموع
90
درصد از سهم اثر گلخانه ای را
به خود اختصاص
می
دهند .
مساحت
آبخوان
:آبرفتی
بخشی از دشت یك محدوده مطالعاتی که با توجه به اطالعات بررسی های اکتشافی و موقعیت
منابع آب
،زیرزمینی حدود آن
تعیین
می
شود .
مساحت شبکه
های اصلی آبياری و
:زهکشی
به مساحت اراضی تحت
پوشش
شبكه های اصلی
آبیاری و زهكشی
گفته
می
شود .
مشترکين
:برق
اشخاص حقیقی یا حقوقی که انشعاب یا انشعاب
های مورد
تقاضای آنها برطبق مقررات
برقرار
شده
باشد .
مصرف مشترکين
:برق
فروش (مصرف )برق به مشترکین داخل کشور که طبق ضوابط تعرفه
های مختلف صورت
می
گیرد . (تعرفه های مختلف عبارتند از فروش
،خانگی
،عمومی
،کشاورزی صنعت
،و معدن
سایر مصارف و روشنایی معابر )
130
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
مصرف نهایی
:انرژی
توزیع حامل های
انرژی به
مصرف
کنندگان
برای
فعالیت های غیرتبدیل سوخت
است .
ميزان ارتفاع
:بارندگی
میانگین ارتفاع ریزش های
جوی (میلی متر )که در سطح حوضه آبریز در یك دوره زمانی
،معین جمع
می
شود.
ميزان صادرات انرژی
:برق
مقدار برق فروخته شده به
کشورهای همجوار بر اساس توافق
نامه تبادل انرژی
ميزان واردات انرژی
:برق
مقدار برق
خریداری شده از
کشورهای همجوار بر اساس توافق
نامه تبادل
انرژی.
نياز آبی زیست محيطی:
میزان حجم آبی که پیكره
های آبی (رودخانه .ها و تاالب ها) برای ادامه حیات به آن نیاز دارند
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
131
22
_تعاریف استاندارد واژه
های به
کار رفته در فهرست آمارهای رسمی
وزارت
ورزش و جوانان
ورزشکار سازمان
یافته:
ورزشكاری که براساس برنامه
های مشخص در یكی از رشته های رسمی ورزشی به عضویت
مراجع ورزشی کشور درآمده و تحت پوشش خدمات درمانی فدراسیون ذیربط قرار می.گیرد
132
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
پيوست1
واژه
های بکار رفته در شاخص ها و نماگرهای فهرست آمارهای رسمی1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
آبزیان آب های شمال مقدار صید آبزیان آب های شمال وزارت جهاد کشاورزی
اتاق اقامتگاه تعداد اتاق های اقامتگاه های
گردشگری کشور
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
اتباع خارجی
تعداد اتباع خارجی وزارت کشور
اثر تاریخی-
فرهنگی
غیرمنقول
تعداد آثار غیر منقول مرمت شده وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
اثر ثبت جهانی شده
تعداد آثار ثبت جهانی شده در
یونسكو
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
اثر ثبت ملی شده
تعداد آثار ثبت ملی شده وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
اجرای صحنه ای
موسیقی
تعداد دفعات اجرای صحنه ای
موسیقی
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
احیا و غنی سازی
جنگل
مساحت جنگل
کاری(احیاء و غنی
)سازی
وزارت جهاد کشاورزی
اراضی بیابانی
نسبت مساحت فعالیت های
بیابانزدایی به مساحت کانون های
بحران فرسایش بادی
وزارت جهاد کشاورزی
اراضی بیابانی تحت
پوشش گیاهان
نسبت مساحت فعالیت های
بیابانزدایی به مساحت کانون های
بحران فرسایش بادی
وزارت جهاد کشاورزی
ارز
متوسط نرخ برابری ارزها بانك
مرکزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
133
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
ارزش افزوده خالص
محصول ناخالص داخلی (به
تفكیك بخش ها و رشته
فعالیت های اقتصادی) / حساب
تولید
مرکز آمار
ایران
ارزش افزوده ناخالص
محصول ناخالص داخلی (به
تفكیك بخش ها و رشته
فعالیت های اقتصادی) / محصول
ناخالص داخلی / حساب تولید
مرکز آمار
ایران
ارزش اموال سرمایه
ای ارزش سرمایه گذاری معادن مرکز آمار
ایران
ارزش تولیدات معدن
ارزش تولیدات فروش رفته مواد
معدنی
مرکز آمار
ایران
ارزش خالص دارایی هر
واحد صندوق
سرمایه گذاری
ارزش صندوق
های سرمایه گذاری
در بورس
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
ارزش داده در کارگاه
صنعتی ارزش داده کارگاه های صنعتی مرکز آمار
ایران
ارزش سبد سرمایه گذار
خارجی در بورسها
ارزش سبد سرمایه گذار خارجی در
بورس
ها
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
ارزش
گمرکی کاالی
صادراتی ارزش گمرکی کاالی صادراتی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
ارزش
گمرکی کاالی
وارداتی ارزش گمرکی کاالی وارداتی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
ارزش واگذاری
ارزش کل واگذاری های سازمان
خصوصی سازی
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
134
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
از کار افتاده
تعداد مستمری بگیران سازمان-
صندوق های تحت پوشش وزارت
تعاون کار و رفاه اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
استان
تعداد کارگاه /های صنعتی فعال
/ارزش فروش تولیدات صنعتی
ارزش تولید کارگاه /های صنعتی
ارزش پرداختی غیرصنعتی
کارگاه/های صنعتی
ارزش داده
کارگاه /های صنعتی
ارزش
دریافتی غیرصنعتی کارگاه های
/صنعتی
ارزش جبران خدمات
کارگاه/های صنعتی
ارزش سرمایه
گذاری کارگاه های صنعتی
مرکز آمار
ایران
تعداد استان/
/تعداد بخش
تعداد
/شهرستان
تعداد شهر / تعداد
دهستان
وزارت کشور
اسكناس
حجم نقدینگی بانك
مرکزی
اشتغال غیر مجاز تبعه
خارجی
تعداد اتباع خارجی شاغل غیرمجاز
شناسایی شده
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
اطلس
های ملی
تعداد عناوین اطلس ملی سازمان نقشه برداری
اعتبار اسنادی
مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری / ارزش سپرده های بانكی
و موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
افت سطح آب
زیرزمینی کسری مخزن منابع آب زیرزمینی وزارت نیرو
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
135
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
اکران فیلم
تعداد عنوان فیلم های سینمایی
اکران شده
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
اموال سرمایه ای کارگاه
ارزش
سرمایه
گذاری پروانه های
بهره برداری ایجادی در بخش
صنعت
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
اموال سرمایه ای
ساخته شده توسط
کارگاه
ارزش سرمایه گذاری کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
امید زندگی در بدو تولد
امید زندگی در بدو تولد مرکز آمار
ایران
انرژی
تجدید
پذیر
سهم انرژی های تجدیدپذیر و پاك
از تولید برق (ناویژه) کشور
وزارت نیرو
اوراق بدهی
ارزش بازار اوراق بدهی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
اوراق بهادار
ارزش معامالت اوراق بهادار بازار
سرمایه
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
اوراق مشارکت
ارزش فروش اوراق مشارکت با
/ مجوز انتشار بانك مرکزی
بانك
مرکزی
ایثارگر تحت پوشش
بنیاد شهید
تعداد جانبازان حقوق و مستمری
بگیر تحت پوشش بنیاد شهید و
امور ایثارگران / تعداد اعضای
خانواده شاهد تحت پوشش بنیاد
شهید و امور ایثارگران / تعداد
دانشجویان شاهد و ایثا رگر تحت
پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
136
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
ایثارگر حالت
اشتغال بگیر
تعداد جانبازان حقوق و مستمری
بگیر تحت پوشش بنیاد شهید و
امور ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
ایستگاه مبنایی جزرو
مدسنجی
تعداد ایستگاه های مبنایی
چارچوب مرجع مختصاتی کشور
سازمان نقشه برداری
ایستگاه مبنایی ثقلی تعداد ایستگاه های مبنایی
چارچوب مرجع مختصاتی کشور
سازمان نقشه برداری
ایستگاه مبنایی
چارچوب مرجع
مختصاتی
تعداد ایستگاه های مبنایی
چارچوب مرجع مختصاتی کشور
سازمان نقشه برداری
ایستگاه مبنایی
م
سطحاتی
تعداد ایستگاه های مبنایی
چارچوب مرجع مختصاتی کشور
سازمان نقشه برداری
ایستگاه هواشناسی
میانگین بارش/ تعداد ایستگاه های
هواشناسی
وزارت راه و
شهرسازی
اینترنت
/ضریب نفوذ کاربران اینترنت
ضریب نفوذ خانوارهای دارای
دسترسی به اینترنت در محل
سكونت
مرکز آمار
ایران
آب بدون درآمد میزان آب بدون درآمد وزارت نیرو
آب قابل برنامه ریزی
زیرزمینی آب قابل برنامه ریزی سطحی وزارت نیرو
آب قابل برنامه ریزی
سطحی آب قابل برنامه ریزی سطحی وزارت نیرو
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
137
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
آب قابل تأمین نیاز
زیست محیطی
آب قابل تامین نیاز زیست
محیطی
وزارت نیرو
آب مصرف شده
برحسب هر یك از
بخش
های مصرفی
سرانه مصرف آب خانگی در شبانه
/روز
سهم آب مصرف شده بر
حسب هر یك از بخش های
مصرفی
وزارت نیرو
آبخیزداری
اجرای عملیات آبخیزداری و
آبخوانداری
وزارت جهاد کشاورزی
آبدهی لحظه
ای
تخلیه و برداشت از منابع آب
زیرزمینی
وزارت نیرو
آبزیان آب های جنوب
مقدار صید آبزیان آب های جنوب وزارت جهاد کشاورزی
آتش سوزی در جنگل ها
و مراتع
تعداد و مساحت آتش سوزی در
جنگل
ها و مراتع
وزارت جهاد کشاورزی
آزاده
تعداد اعضای خانواده آزادگان
تحت پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران/ تعداد آزادگان تحت
پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
آزمایشگاه تشخیص
پزشكی
تعداد آزمایشگاه های تشخیص
طبی
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
آسیب شغلی
تعداد آسیب شغلی مشمولین
قانون
کار/
نرخ بروز آسیب شغلی
مشمولین قانون کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
آموزش برگزار شده
سازمان فنی و حرفه ای
تعداد آموزش های برگزار شده
سازمان آموزش فنی و حرفه ای
کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
138
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
آموزشگاه آزاد
تعداد مراکز سازمان آموزش فنی و
حرفه ای کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
آموزشگران دانشگاهی
تمام وقت
تعداد آموزشگران دانشگاهی تمام
وقت موسسات آموزش عالی
وزارت
،علوم تحقیقات و
فناوری
بار (با بارنامه) جاده
ای
میزان بار حمل شده (با بارنامه) در
بخش جاده
ای
وزارت راه و
شهرسازی
بار ترانزیت شده در
بخش
ریلی
تناژ بار ترانزیت شده در بخش
ریلی / تن کیلومتر بار ترانزیت
شده در بخش ریلی
وزارت راه و
شهرسازی
بار حمل شده در بخش
ریلی تناژ بار حمل شده در بخش ریلی وزارت راه و
شهرسازی
بار هوایی
میزان ارسال و پذیرش بار هوایی
بین المللی (فرودگاه امام خمینی
/ ))(ره ظرفیت ارسال و پذیرش بار
هوایی بین المللی ( فرودگاه امام
خمینی (ره)) / میزان بار حمل
شده در بخش هوایی
وزارت راه و
شهرسازی
بارگیری کاال در بنادر میزان بارگیری کاال در بنادر کشور
وزارت راه و
شهرسازی
بارگیری کانتینری کاال
در بنادر
میزان تخلیه و بارگیری کانتینری
در بنادرکشور
وزارت راه و
شهرسازی
بازدیدکننده از موزه و
بنا و محوطه تاریخی-
فرهنگی
تعداد بازدید کنندگان از موزه های
فعال
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
بازدیدکننده تعداد گردشگران ورودی به کشور وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و ع صنای دستی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
139
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
بازرس کار
نرخ بازرسی کار وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بازرسی کار ادواری
تعداد بازرسی انجام شده از
کارگاه های مشمول قانون کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بازرسی کار موردی
تعداد بازرسی انجام شده از
کارگاه های مشمول قانون کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بازنشسته
تعداد مستمری بگیران سازمان -
صندوق های تحت پوشش وزارت
تعاون کار و رفاه اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
باسواد
میزان باسوادی مرکز آمار
ایران
باغ
مساحت اراضی باغ و قلمستان مرکز آمار
ایران
بچه ماهی
میزان رهاسازی انواع گونه های
بچه ماهی و میگو به منظور
بازسازی ذخایر
وزارت جهاد کشاورزی
بخش تعداد بخش وزارت کشور
بدهی
خارجی قطعی
)(بالفعل
ارزش مانده بدهی های خارجی
کشور
بانك
مرکزی
بذر
مقدار توزیع بذور زراعی/مرتعی وزارت جهاد کشاورزی
بزرگراه
طول انواع راههای تحت حوزه
استحفاظی سازمان راهداری و
حمل ونقل جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
بكارگمارده شده از
طریق دفاتر کاریابی
خصوصی
تعداد به کارگمارده شدگان از
طریق دفاتر کاریابی خصوصی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بلوك آماری تعداد بلوك
های آماری مرکز آمار
ایران
140
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
بلیط آفالین
تعداد مسافر جابجا شده در حمل
و نقل ریلی
وزارت راه و
شهرسازی
بندر
ظرفیت اسمی مسافری بنادر
کشور / تعداد مسافر جا به جا شده
در بنادر کشور
وزارت راه و
شهرسازی
بندر تجاری
میزان بارگیری کاال در بنادر
کشور/ میزان تخلیه و بارگیری
کانتینری در بنادرکشور / میزان
تخلیه کاال در بنادر کشور
وزارت راه و
شهرسازی
بنزین موتور
مقدار واردات انواع فراورده های
اصلی نفتی / مقدار مصرف انواع
فراورده های اصلی نفتی / مقدار
تولید انواع
فراورده های اصلی نفتی
پاالیشگاه ها / صادرات انواع
فراورده
های نفتی اصلی
وزارت
نفت
بهره بردار کشاورزی تعداد بهره
برداران کشاورزی مرکز آمار
ایران
بهره برداری کشاورزی تعداد بهره برداری های کشاورزی مرکز آمار
ایران
بهره
برداری باغداری
تعداد
بهره برداری باغداری مرکز آمار
ایران
بیكار
نرخ بیكاری/ تعداد بیكار مرکز آمار
ایران
بیمارستان فعال تعداد بیمارستان
های فعال کشور وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
بیمه بیكاری
تعداد مقرری بگیران بیمه بیكاری
/
ضریب پوشش بیمه بیكاری
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
141
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
بیمه شده تبعی
تعداد بیمه شدگان سازمان-
صندوق های تحت پوشش وزارت
تعاون کار و رفاه اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بیمه گذار خسارت پرداختی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
بیمه نامه تعداد بیمه نامه صادره وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
بیمارستان تعداد بیمارستان
های فعال کشور وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
بیمه شده
تعداد بیمه شدگان سازمان -
صندوق های تحت پوشش وزارت
تعاون کار و رفاه اجتماعی / ضریب
پوشش بیمه اجتماعی کل کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
بیمه شده اصلی
/ نرخ بازرسی کار تعداد مستمری
بگیران سازمان -
صندوق های تحت
پوشش وزارت تعاون کار و رفاه
اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
پایه پولی
اجزای پایه پولی بانك
مرکزی
پایگاه اورژانس
پیش بیمارستانی
تعداد پایگاه های اورژانس پیش
بیمارستانی
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
پرداختی بابت خدمات
غیر صنعتی
ارزش پرداختی غیرصنعتی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
پرداختی بابت کارهای
کنتراتی در کارگاه ارزش داده کارگاه های صنعتی مرکز آمار
ایران
142
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
پرواز
تعداد پرواز انجام شده در بخش
هوایی
وزارت راه و
شهرسازی
پرواز بین
المللی
تعداد پرواز انجام شده در بخش
هوایی /تعداد نشست و برخاست
پرواز های بین المللی (فرودگاه
))امام خمینی (ره
وزارت راه و
شهرسازی
پرواز داخلی
تعداد پرواز انجام شده در بخش
هوایی
وزارت راه و
شهرسازی
پروانه احداث ساختمان
متوسط مساحت زیربنا در
پروانه / های احداث ساختمان
متوسط مساحت زمین در
پروانه
های احداث ساختمان
مرکز آمار
ایران
پروانه افزایش بنا تعداد پروانه های ساختمانی مرکز آمار
ایران
پروانه انتشار نرم افزار
محتوایی تعداد مجوز صادر شده نرم افزارها وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
پروانه بهره برداری
صنعتی
تعداد پروانه های بهره برداری
صادره صنعت / ارزش
سرمایه
گذاری پروانه های
بهره برداری ایجادی در بخش
صنعت
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
پروانه ساختمانی
تعداد واحد مسكونی تعیین شده
در پروانه های ساختمانی
مرکز آمار
ایران
پرورش آبزیان
مقدار تولید آبزی
پروری وزارت جهاد کشاورزی
پرورش ماکیان به روش
صنعتی
سهم سایر ماکیان در تولید
گوشت طیور
وزارت جهاد کشاورزی
پروژه تحقیقاتی تعداد پروژه های تحقیقاتی مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
143
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
پساب تولیدی از تصفیه
خانه
های فاضالب
حجم پساب تولیدی از تصفیه
خانه
های فاضالب
وزارت نیرو
پست سازمانی تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی بانام تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی
سرپرستی
تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی غیربانام تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی
غیرکارشناسی
تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی
کارشناسی
تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پست سازمانی مدیریتی تعداد پست های سازمانی
دستگاه
های اجرایی
سازمان
اداری و
استخدامی
پسماند
درصد انواع مكان های تخلیه
پسماند خانوار / متوسط پسماند
هفتگی خانوار
مرکز آمار
ایران
پسماند جامد
مقدار پسماند جامد کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
پسماند مایع
مقدار پسماند مایع کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
پوشش مساحتی هر
واحد پستی (کیلومتر
)مربع
میانگین پوشش مساحتی هر واحد
پستی)(کیلومترمربع
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
144
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
تابلو پیام
نما متغیر
تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند فعال جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
( تاخیر دیتاRTT
( تاخیر دیتاRTT
) وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
تبخیر واقعی مقدار آب تجدیدپذیر وزارت نیرو
تحقیق و توسعه هزینه
های تحقیق و توسعه مرکز آمار
ایران
تخت اقامتگاه
تعداد تخت اقامتگاه های
گردشگری کشور
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
تخت بیمارستانی تعداد تخت های بیمارستانی وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
تخلیه کاال در بنادر
میزان
تخلیه کاال در بنادر کشور وزارت راه و
شهرسازی
تخلیه کانتینری کاال در
بنادر
میزان تخلیه و بارگیری کانتینری
در بنادرکشور
وزارت راه و
شهرسازی
تخلیه و برداشت از
منابع آب زیرزمینی
تخلیه و برداشت از منابع آب
زیرزمینی
وزارت نیرو
تخم
مرغ خوراکی
مقدار تولید تخم مرغ خوراکی
مرغداری های پرورش مرغ
تخمگذار
مرکز آمار
ایران
تخم مرغ نطفه دار
مقدار تولید مرغداری های پرورش
مرغ مادر
مرکز آمار
ایران
تراز تجاری بخش
کشاورزی
تراز تجاری بخش کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی
تراز سرمایه
ای دولت تراز عملیاتی و سرمایه
ای دولت بانك
مرکزی
تراز عملیاتی دولت تراز عملیاتی و سرمایه
ای دولت بانك
مرکزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
145
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
تراکنش
تعداد تراکنش های شبكه بانكی
کشور / مبلو تراکنش های شبكه
بانكی کشور
بانك
مرکزی
ترانزیت(جاده ای یا
)ریلی
میزان کاالی حمل شده جاده ای
در بخش بین الملل / تناژ بار
ترانزیت شده در بخش ریلی / تن
کیلومتر بار ترانزیت شده در بخش
ریلی
وزارت راه و
شهرسازی
تشكل اقلیت های دینی تعداد تشكل اقلیت های دینی وزارت کشور
تشكیل سرمایه ثابت
ناخالص
حساب کاال و خدمات / تقاضای
کل اقتصاد
مرکز آمار
ایران
تصاویر هوایی
میزان پوشش استانی تصاویر
هوایی
سازمان نقشه برداری
تصاویر هوایی رقومی
میزان پوشش استانی تصاویر
هوایی
سازمان نقشه برداری
تعداد اوراق بهادار
معامله شده
ارزش معامالت اوراق بهادار بازار
سرمایه
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد اوراق بهادار
منتشره ارزش بازار اوراق بهادار وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد بیمه نامه صادره تعداد بیمه نامه صادره وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد خسارت پرداختی تعداد خسارت پرداختی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد دام شیردوشی
شده
میزان تولید شیر مرکز آمار
ایران
146
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
تعداد روزهای
شیردوشی
میزان تولید شیر مرکز آمار
ایران
تعداد سهام شرکت
شاخص کل بورس اوراق بهادار
تهران
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد واحدهای صادر
شده صندوق سرمایه
گذاری
ارزش صندوق
های سرمایه گذاری
در بورس
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعداد واحدهای
معامله
شده صندوق
ارزش معامالت صندوق های
سرمایه گذاری قابل معامله در
بورس( هاETFs
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
تعرق واقعی مقدار آب تجدیدپذیر وزارت نیرو
تعمیرات جزیی
ساختمان ارزش داده کارگاه های صنعتی مرکز آمار
ایران
تقاضای واسطه
)ای(مصرف واسطه
/ حساب کاال و خدمات تقاضای
کل اقتصاد
مرکز آمار
ایران
تقاضای کل تقاضای کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
تقاضای نهایی
محصول ناخالص داخلی / تقاضای
کل اقتصاد / محصول ناخالص
داخلی (به تفكیك بخش ها و رشته
فعالیت )های اقتصادی
مرکز آمار
ایران
تقسیمات کشوری
فهرست عناصر و واحدهای
جغرافیایی
وزارت کشور
تلفات انرژی برق درصد کل تلفات برق وزارت نیرو
تلفن خانگی
تعداد روستاهای دارای تلفن
)خانگی (شرکت مخابرات ایران
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
147
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
تماشاگرسینما
تعداد تماشاگران فیلم های
سینمایی اکران شده
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
تورم
شاخص قیمت مصرف کننده
خانوارهای کل کشور براساس
دهك
های هزینه ای
مرکز آمار
ایران
تولید
/ ارزش فروش تولیدات صنعتی
ارزش تولید کارگاه / های صنعتی
ارزش داده کارگاه های صنعتی
مرکز آمار
ایران
تولید به حساب خود
/ ارزش فروش تولیدات صنعتی
ارزش تولید کارگاه / های صنعتی
ارزش داده کارگاه های صنعتی
مرکز آمار
ایران
تولید داخلی آبزیان
برای مصارف انسانی سرانه عرضه آبزیان وزارت جهاد کشاورزی
تولید صنعتی
ارزش فروش تولیدات صنعتی مرکز آمار
ایران
)تولید ناویژه (ناخالص
نیروگاه
سهم انرژی های تجدیدپذیر و پاك
از تولید برق (ناویژه) کشور / سرانه
تولید برق
وزارت نیرو
)تولید ناویژه (ناخالص
نیروگاه حرارتی
میانگین ساالنه راندمان
نیروگاه
های حرارتی
وزارت نیرو
تولید نفت خام مقدار تولید نفت خام وزارت
نفت
ثبت فوت
تعداد فوت ثبت شده وزارت کشور
جانباز
تعداد جانبازان تحت پوشش بنیاد
شهید و امور ایثارگران / تعداد
جانبازان حقوق و مستمری بگیر
تحت پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
148
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
جبران خدمات کارکنان
ارزش جبران خدمات کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
جداول متقارن داده
ستانده
جداول متقارن مرکز آمار
ایران
جدول مصرف کل
اقتصاد
جداول مصرف کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
جمعیت
سرانه پروتیین مصرفی انواع آبزیان
/ سرانه عرضه آبزیان
وزارت جهاد کشاورزی
جمعیت استفاده کننده
از رایانه
ضریب نفوذ کاربران رایانه مرکز آمار
ایران
جمعیت تحت پوشش
شبكه آب شهری
سهم جمعیت تحت پوشش شبكه
آب شهری
وزارت نیرو
جمعیت تحت پوشش
شبكه فاضالب روستایی
سهم جمعیت تحت پوشش شبكه
فاضالب روستایی
وزارت نیرو
جمعیت تحت پوشش
شبكه فاضالب شهری
سهم جمعیت تحت پوشش شبكه
فاضالب شهری
وزارت نیرو
جمعیت در سن کار
نرخ / بیكاری / تعداد شاغلین
تعداد جمعیت در سن کار
مرکز آمار
ایران
جمعیت زیر خط فقر
)شدید (غذایی
جمعیت زیر خط فقر شدید
)(غذایی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
جمعیت زیر خط فقر
مطلق
جمعیت زیر خط فقر مطلق وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
جمعیت فعال اقتصادی
نرخ مشارکت اقتصادی مرکز آمار
ایران
جمعیت در میانه سال
معین
میزان خام مرگ و میر / میزان
خام موالید
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
149
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
جمیعت الزم التعلیم
پوشش تحصیلی ظاهری/ پوشش
تحصیلی واقعی / نرخ جذب
ظاهری پایه اول ابتدایی
وزارت آموزش و
پرورش
جنگل
تعداد و
مساحت آتش سوزی در
جنگل
ها و مراتع
وزارت جهاد کشاورزی
جوجه یكروزه
مقدار تولید مؤسسات جوجه
کشی/ سهم تولید جوجه یك روزه
نژاد آرین به کل تولید جوجه
مرکز آمار
ایران
جوجه یك روزه مرغ
گوشتی
سهم تولید جوجه یك روزه نژاد
آرین به کل تولید جوجه
وزارت جهاد کشاورزی
جویندگان کار ثبت نام
شده در دفاتر کاریابی
خصوصی
تعداد جویندگان کار ثبت نام شده
در دفاتر کاریابی خصوصی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
چارت دریایی مساحت چارت های دریایی تهیه و
به روز شده
سازمان نقشه برداری
چك
درصد توزیع چك
های مبادله / ای
مبلو چك
های مبادله ای / تعداد
چك
های مبادله ای
بانك
مرکزی
حجم آب قابل تنظیم
سدها
حجم آب قابل تنظیم سدها وزارت نیرو
حجم آب ورودی به
شبكه مدرن آبیاری و
)زهكشی (مترمكعب
نسبت آب بدون درآمد به کل
حجم آب ورودی به سیستم شبكه
توزیع / حجم آب ورودی به شبكه
مدرن آبیاری و زهكشی
وزارت نیرو
150
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
حجم بار جابجا شده در
شرکت خدمات هوایی
پیام
حجم بار جابجا شده در شرکت
خدمات هوایی پیام
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
حجم معامله بین بانك
ها
ارزش تسهیالت بانكی و موسسات
اعتباری
بانك
مرکزی
حجم معامله بین بانك
ها
ارزش کل معامالت بانك ها در بازار
بین بانكی ریالی
بانك
مرکزی
حزب
تعداد احزاب سیاسی وزارت کشور
حسـاب تـولید
حساب تولید مرکز آمار
ایران
حساب کاالها و خدمات
حساب کاال و خدمات مرکز آمار
ایران
حفاظت از جنگل ها و
مراتع
ارتقای ضریب حفاظت از جنگل ها
و مراتع
وزارت جهاد کشاورزی
حق بیمه تولیدی
حق بیمه تولیدی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
حق پرستاری جانباز
میزان حقوق و مستمری جانبازان
تحت پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران / تعداد جانبازان حقوق و
مستمری بگیر تحت پوشش بنیاد
شهید و امور ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
خالص مالیات بر واردات
حساب تولید / عرضه کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
خالص مالیات بر
محصول
حساب تولید مرکز آمار
ایران
خانواده شاهد
تعداد اعضای خانواده شاهد تحت
پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
151
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
خانوار دارای رایانه
ضریب نفوذ خانوارهای دارای
دسترسی به رایانه در محل
سكونت
مرکز آمار
ایران
خانوار گروهی
تعداد خانوار مرکز آمار
ایران
خانوار مددجوی کمیته
)امداد امام خمینی (ره
تعداد خانوار مددجوی کمیته
امداد
امام خمینی
کمیته امداد
امام
خمینی
خانوار معمولی
نسبت خانوارهای معمولی دارای
تلفن خانگی به کل خانوارهای
معمولی / تعداد خانوار
مرکز آمار
ایران
خانوار معمولی ساکن
تعداد خانوار مرکز آمار
ایران
خانوار معمولی
غیرساکن
تعداد خانوار مرکز آمار
ایران
خانوار مؤسسه
ای
تعداد خانوار مرکز آمار
ایران
خدمات پشتیبانی
عشایر
تعداد جمعیت عشایری تحت
خدمات پشتیانی
وزارت جهاد کشاورزی
خرید تضمینی
محصوالت کشاورزی
میزان خرید تضمینی محصوالت
کشاورزی
وزارت جهاد کشاورزی
خسارت پرداختی خسارت پرداختی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
خسارت دریافتی
ارزش دریافتی غیرصنعتی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
خسارت معوق خسارت واقع شده وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
خسارت واقع شده
خسارت واقع شده / حق بیمه
عاید شده
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
152
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
خط تلفن ثابت
تعداد خطوط تلفن ثابت وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
خط ریلی طول خطوط ریلی موجود وزارت راه و
شهرسازی
)خط فقر شدید (غذایی
جمعیت زیر خط فقر شدید
)(غذایی) / خط فقر شدید (غذایی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
خط فقر مطلق
جمعیت زیر خط فقر مطلق / خط
فقر مطلق
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
خطوط اصلی راه
آهن طول خطوط ریلی موجود وزارت راه و
شهرسازی
خطوط فرعی راه
آهن طول خطوط ریلی موجود وزارت راه و
شهرسازی
خوشه آموزشی (سازمان
آموزش فنی و حرفه ای
)کشور
تعداد استانداردهای مهارت های
آموزش فنی و
حرفه
ای
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
دارنده حق رأی
انتخابات
تعداد دارندگان حق رأی در
انتخابات
وزارت کشور
داروخانه تعداد داروخانه
ها وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
دام سبك
تعداد دام سبك مرکز آمار
ایران
دام سنگین
تعداد دام سنگین مرکز آمار
ایران
دام کشتاری
مقدار تولید گوشت قرمز / تعداد
دام کشتاری
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
153
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
دانش آموز
نرخ گذر دانش آموز از یك دوره
/تحصیلی به دوره تحصیلی بعد
پوشش تحصیلی ظاهری / تعداد
دانش آموزان / سرانه فضای
آموزشی مدارس / پوشش
تحصیلی واقعی / نرخ جذب
ظاهری پایه اول
ابتدایی
وزارت آموزش و
پرورش
تعداد دانش آموزان تحت پوشش
کمیته امداد امام خمینی
کمیته امداد
امام
خمینی
دانش
آموخته
تعداد دانش آموختگان موسسات
آموزش عالی
وزارت
،علوم تحقیقات و
فناوری
دانشجو
تعداد دانشجویان تحت پوشش
سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
تعداد دانشجویان موسسات
آموزش عالی
وزارت
،علوم تحقیقات و
فناوری
تعداد دانشجویان تحت پوشش
کمیته امداد امام خمینی
کمیته امداد
امام
خمینی
دانشجوی شاهد و
ایثارگر
تعداد دانشجویان شاهد و ایثارگر
تحت پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
دانشجوی معلول
تعداد دانشجویان تحت پوشش
سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
درآمد خانوار
ضریب جینی/ متوسط درآمد
خانوار
مرکز آمار
ایران
درآمد مالیاتی
مالیات
های مستقیم / مالیات
بر
کاالها و خدمات
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
154
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
درآمد ملی درآمد ملی مرکز آمار
ایران
درخت بارور
تعداد درخت بارور و نهال مرکز آمار
ایران
درخت غیرمثمر
مقدار تولید محصوالت غیرمثمر
عمده باغی
مرکز آمار
ایران
درصد جانبازی
تعداد جانبازان تحت پوشش بنیاد
شهید و امور ایثارگران / تعداد
اعضای خانواده جانبازان تحت
پوشش بنیاد شهید و امور
ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
درصد جمعیت روستایی
بهره مند از آب
آشامیدنی سالم
(باالی20
)خانوار
درصد جمعیت روستایی بهره مند
از آب آشامیدنی سالم (باالی20
)خانوار
وزارت نیرو
درگاه پرداخت اینترنتی
تعداد تجهیزات ارائه خدمات
بانكداری و پرداخت الكترونیك
بانك
مرکزی
دریافتی بابت خدمات
غیرصنعتی
ارزش دریافتی غیرصنعتی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
دسترسی به اینترنت در
محل سكونت
ضریب نفوذ خانوارهای دارای
دسترسی به اینترنت در محل
سكونت
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
155
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
دستگاه اجرایى
تعداد خدمات شناسه دار
دستگاه های اجرایی کشور / نسبت
مدیران حرفه ای دارای گواهینامه
شایستگی عمومی مدیران به کل
مدیران حرفه ای دستگاه های
اجرایی کشور/ تعداد کارمندان
دستگاه های اجرایی کشور / تعداد
پست های سازمانی دستگاه های
اجرایی / تعداد دستگاه اجرایی
( کشور (موضوع ماده5
) قانون
)مدیریت خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
میزان پیشرفت زیرساخت
داده های مكانی
سازمان نقشه برداری
دستگاه پایانه شعب
تعداد تجهیزات ارائه خدمات
بانكداری و پرداخت الكترونیك
بانك
مرکزی
دستگاه پایانه فروش
تعداد تجهیزات ارائه خدمات
بانكداری و پرداخت الكترونیك
بانك
مرکزی
دستگاه خودپرداز
تعداد تجهیزات ارائه خدمات
بانكداری و پرداخت الكترونیك
بانك
مرکزی
دستمزد ساعتی انواع
نیروی انسانی شاغل در
فعالیت های ساختمانی
متوسط قیمت دستمزد نیروی
انسانی شاغل در طرح
های عمرانی
مرکز آمار
ایران
156
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
دفتر ارتباطات و فناوری
(اطالعات روستاییICT
تعداد پروانه های دفاتر ارتباطات و
( فناوری اطالعات روستاییICT
روستایی) / میانگین پوشش
مساحتی هر واحد پستی
(کیلومترمربع)/ میانگین پوشش
جمعیتی هر واحد پستی / تعداد
انواع واحدهای پستی
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
دوربین کنترل سرعت
تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند فعال جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
دوربین نظارت تصویری تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند فعال جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
دوره تحصیلی (مقطع
)تحصیلی
پوشش تحصیلی ظاهری / پوشش
تحصیلی واقعی / نرخ جذب
ظاهری پایه اول ابتدایی
وزارت آموزش و
پرورش
دهستان
تعداد دهستان وزارت کشور
دیفرنشیال تصویبی متوسط قیمت صادرات نفت خام وزارت
نفت
ذخیره حق بیمه
حق بیمه عاید شده وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
رابطه مبادله بازرگانی
شاخص قیمت کاالهای صادراتی مرکز آمار
ایران
راندمان نیروگاه های
حرارتی
میانگین ساالنه راندمان
نیروگاه
های حرارتی
وزارت نیرو
رأی دهنده انتخابات
تعداد رأی دهندگان در انتخابات وزارت کشور
رسانه
تعداد رسانه های برخط شناسایی و
ثبت شده / تعداد عناوین
رسانه
های چاپی در حال انتشار
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
157
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
رسانه الكترونیكی برخط تعداد عناوین رسانه های
الكترونیكی برخط
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
رسانه الكترونیكی غیر
برخط
تعداد عناوین رسانه های
الكترونیكی غیر برخط
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
رسانه بر خط تعداد رسانه های برخط شناسایی و
ثبت شده
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
رسانه برخط ثبت شده تعداد رسانه های برخط شناسایی و
ثبت شده
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
رسانه چاپی
تعداد عناوین رسانه های چاپی در
حال انتشار
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
رقبه
تعداد رقبات وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
روزهای فعالیت بازار
تعداد روزهای فعالیت بازار بانك ها
در بازار بین بانكی ریالی
بانك
مرکزی
روستا
فهرست عناصر و واحدهای
جغرافیایی
وزارت کشور
روستای دارای صندوق
اعتبارات خرد زنان
روستایی
تعداد روستاهای دارای صندوق
اعتبارات خرد زنان روستایی
وزارت جهاد کشاورزی
روستای دارای تلفن
خانگی
تعداد روستاهای دارای تلفن
خانگی (شرکت )مخابرات ایران
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
روش هدانیك
شاخص قیمت امالك مسكونی مرکز آمار
ایران
ریزش جوی مقدار آب تجدیدپذیر وزارت نیرو
زراعت تعداد بهره
برداری زراعت مرکز آمار
ایران
158
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
زمان آبداری منبع
تخلیه و برداشت از منابع آب
زیرزمینی
وزارت نیرو
زن سرپرست خانوار
تعداد زنان سرپرست خانوار تحت
پوشش کمیته امداد
کمیته امداد
امام
خمینی
زمین کشاورزی
واگذاری اراضی ملی و دولتی به
سرمایه گذاران
وزارت جهاد کشاورزی
زن تسهیل گر توسعه
روستایی
تعداد روستاهای دارای زن
تسهیل گر توسعه روستایی
وزارت جهاد کشاورزی
زن سرپرست خانوار
نیازمند تحت پوشش
سازمان بهزیستی کشور
تعداد زنان سرپرست خانوار تحت
پوشش سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
زنجیره تولید دام
مقدار تولید شیر / سهم تولید
گوشت مرغ در قالب زنجیره های
تولید دامی
وزارت جهاد کشاورزی
زهكشی زیر زمینی
سطح اراضی کشاورزی تحت
پوشش شبكه های فرعی آبیاری و
زهكشی
وزارت جهاد کشاورزی
سازمان مردم نهاد
(
NGO
تعداد سازمانهای مردم نهاد وزارت کشور
سالمند
تعداد سالمندان تحت پوشش
سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
تعداد سالمندان تحت پوشش
کمیته امداد امام خمینی
کمیته امداد
امام
خمینی
سالن سینما
تعداد سالن های نمایش فیلم وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
159
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
سامانه تردد شماری
خودرو
تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند
فعال جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
سپرده ارزی
مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری / ارزش سپرده های بانكی
و موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده
بانك و مؤسسات
اعتباری
مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری/ ارزش سپرده های بانكی و
موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده دیداری
مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری / ارزش سپرده های بانكی
و موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده سرمایه گذاری
مدت دار
ارزش سپرده های بانكی و
موسسات اعتباری / مانده
تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده قرض الحسنه
پس انداز
مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری / ارزش سپرده های بانكی
و موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده های قانونی مانده تسهیالت بانك ها و موسسات
اعتباری
بانك
مرکزی
سپرده های بخش
غیردولتی
حجم نقدینگی بانك
مرکزی
160
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
ستانده
ارزش ستانده کارگاه / های صنعتی
/ جداول متقارن / حساب تولید
حساب کاال و خدمات / جداول
عرضه کل اقتصاد / عرضه کل
اقتصاد
مرکز آمار
ایران
سد
تعداد سدهای ملی کشور وزارت نیرو
سدهای ملی
تعداد سدهای ملی کشور وزارت نیرو
سرانه تولید برق
سرانه تولید برق وزارت نیرو
سرانه مرسوالت پستی
سرانه مرسوالت پستی وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
سرانه مصرف برق سرانه مصرف برق وزارت نیرو
سرپرست خانوار تعداد سرپرست خانوار مرکز آمار
ایران
سرمایه شرکت تعاونی
کشاورزی
میزان سرمایه شرکت های تعاونی
کشاورزی تحت پوشش سازمان
مرکزی تعاون روستایی
وزارت جهاد کشاورزی
سرمایه گذار خارجی در
بازار سرمایه
تعداد سرمایه گذار خارجی در
بورس
ها
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
سرمایه گذاری مستقیم
خارجی سرمایه
گذاری مستقیم خارجی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
سرمایه
گذاری خارجی
ارزش
سرمایه
گذاری خارجی کشور
بانك
مرکزی
سرمایه گذاری کارگاه ارزش سرمایه گذاری کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
سطح بارور باغ
/ سطح زیرکشت محصوالت باغی
نسبت سطح بارور به کل سطح باغ
ها
وزارت جهاد کشاورزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
161
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
سطح کاشت
ضریب پوشش مبارزه با آفات و
بیماری ها در باغ ها
وزارت جهاد کشاورزی
سطح کاشت اراضی
زراعی
سطح کاشت محصوالت ساالنه مرکز آمار
ایران
سطح اراضی کشاورزی تجهیز و
نوسازی شده / متوسط هزینه
تولیدات زراعی در یك هكتار
وزارت جهاد کشاورزی
سفر گردشگری
تعداد نفر شب اقامت سفرهای
/ گردشگری بومی تعداد سفرهای
گردشگری بومی
مرکز آمار
ایران
سوادآموز تحت پوشش
نهضت سودآموزی
تعداد سوادآموزان تحت پوشش
نهضت سوادآموزی
وزارت آموزش و
پرورش
سینما تعداد سینماها وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
سیستم توزین در حال
حرکت
تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند فعال
جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
سیم کارت واگذار شده
تلفن همراه
خطوط واگذار شده تلفن همراه وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
شاخص قیمت کاالهای
صادراتی
شاخص قیمت کاالهای صادراتی مرکز آمار
ایران
شاخص قیمت کاالهای
وارداتی شاخص قیمت کاالهای وارداتی مرکز آمار
ایران
شاخص قیمت مصرف
کننده
شاخص قیمت مصرف کننده
خانوارها
مرکز آمار
ایران
شاخص مقدار
/ شاخص مقدار تولید صنعت
/ شاخص مقدار تولید کشاورزی
شاخص مقدار تولید معدن
مرکز آمار
ایران
162
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
شاغل
تعداد شاغالن کارگاه / های صنعتی
نسبت اشتغال / تعداد شاغلین
مرکز آمار
ایران
تعداد شاغلین شرکت های تعاونی
فعال در حال بهره برداری تحت
پوشش وزارت تعاون،کار و رفاه
اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
شاغل شیالت
تعداد شاغلین زیر بخش شیالت وزارت جهاد کشاورزی
شاغالن کارگاه های
صنعتی
ظرفیت اشتغال مندرج در پروانه
های بهره برداری صادره صنعت
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
شاغالن معدن
تعداد کل شاغالن معادن مرکز آمار
ایران
تعداد شاغالن پروانه های بهره
برداری صادره معدن
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
شاغلین در دانشگاه های
علوم پزشكی
شاغلین در دانشگاه های علوم
پزشكی
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
شبكه اصلی آبیاری و
زهكشی
مساحت شبكه های اصلی آبیاری
و زهكشی احداث شده
وزارت نیرو
شرکت تعاونی
کشاورزی
میزان سرمایه شرکت های تعاونی
کشاورزی تحت پوشش سازمان
مرکزی تعاون روستایی / تعداد
اعضای شرکت های تعاونی
کشاورزی تحت پوشش سازمان
مرکزی تعاون روستایی / تعداد
شرکت های تعاونی کشاورزی تحت
پوشش سازمان مرکزی تعاون
روستایی
وزارت جهاد کشاورزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
163
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
شرکت های مشمول
واگذاری
منابع حاصل از واگذاری های
سازمان خصوصی سازی
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
شرکت تعاونی
تعداد شاغلین شرکت های تعاونی
فعال در حال بهره برداری تحت
پوشش وزارت تعاون،کار و رفاه
اجتماعی / تعداد شرکت های
تعاونی فعال در حال بهره برداری
تحت پوشش وزارت تعاون، کار و
رفاه اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
شرکت تعاونی فعال در
حال بهره
برداری
تعداد شاغلین شرکت های تعاونی
فعال در حال بهره برداری تحت
پوشش وزارت تعاون،کار و رفاه
اجتماعی / تعداد شرکت های
تعاونی فعال در حال بهره برداری
تحت پوشش وزارت تعاون، کار و
رفاه اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
شرکت دولتی
تعداد دستگاه اج رایی کشور
( (موضوع ماده5
) قانون مدیریت
)خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
شعبه پست بانك
تعداد شعب، باجه های بانكی و
باجه های بانكی روستایی پست
بانك
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
شمارگان
شمارگان کتاب های منتشر شده وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
164
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
شناور
تعداد شناورهای وارده / تعداد
شناورهای ثبت شده داخلی
وزارت راه و
شهرسازی
شناور صیادی تعداد شناورهای صیادی کشور وزارت جهاد کشاورزی
شورای اسالمی شهر و
روستا
تعداد شوراها وزارت کشور
شهر
سهم شهرهای دارای نقشه های
بزرگ مقیاس به هنگام شهری
سازمان نقشه برداری
تعداد شهر / فهرست عناصر و
واحدهای جغرافیایی
وزارت کشور
شهرستان تعداد شهرستان وزارت کشور
شهرهای در معرض
تنش آبی
تعداد شهرهای در معرض تنش
آبی
وزارت نیرو
صادرات
جداول مصرف کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
/ ارزش گمرکی کاالی صادراتی
وزن کاالهای صادراتی
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
میزان کاالی حمل شده جاده ای
در بخش بین الملل
وزارت راه و
شهرسازی
صادرات انواع فراورده های نفتی
اصلی
وزارت
نفت
صادرات مستقیم
(فروش خارجی) کارگاه
صنعتی
ارزش صادرات مستقیم کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
صادرات نفت خام مقدار صادرات نفت خام وزارت
نفت
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
165
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
صنایع دستی
ارزش فروش صنایع دستی در
بازارچه ها / تعداد نشان اصالت
/ جهانی صنایع دستی اخذ شده
تعداد نشان اصالت ملی صنایع
دستی اخذ شده / تعداد شهرها و
روستاهای صنایع دستی ثبت ملی
شده / ارزش صادرات صنایع
دستی
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
صندوق سرمایه گذاری ارزش صندوق
های سرمایه گذاری
در بورس
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
صندوق سرمایه گذاری
( قابل معاملهETF
ارزش معامالت صندوق های
سرمایه گذاری قابل معامله در
بورس( هاETFs
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
صورت وضعیت مسافران تعداد مسافر جابجا شده (با صورت
وضعیت) در بخش جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
ضایعات قابل فروش در
کارگاه
ارزش فروش تولیدات صنعتی مرکز آمار
ایران
ضریب اهمیت در
شاخص قیمت
شاخص قیمت تولیدکننده
مرغداری های صنعتی / شاخص
قیمت / تولیدکننده بخش خدمات
شاخص قیمت تولیدکننده بخش
معدن / شاخص قیمت تولیدکننده
کل / شاخص قیمت مصرف کننده
خانوارها
مرکز آمار
ایران
ضریب جینی
ضریب جینی مرکز آمار
ایران
166
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
ضریب خسارت
ضریب خسارت وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
ضریب ذخیره آبخوان
کسری مخزن منابع آب
زیرزمینی وزارت نیرو
ضریب مكانیزاسیون
کشاورزی
ضریب مكانیزاسیون کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی
ضریب نفوذ تلفن همراه ضریب نفوذ کاربران تلفن همراه مرکز آمار
ایران
ضریب نفوذ سیم کارت
فعال تلفن همراه
ضریب نفوذ سیم کارت فعال تلفن
همراه
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
طرح تجهیز و نوسازی
اراضی کشاورزی
سطح اراضی تشكلهای کشاورزی
عملیات آب و خاك اجرا شده
وزارت جهاد کشاورزی
طرح جامع شهر تعداد طرح های جامع شهری
مصوب
وزارت راه و
شهرسازی
طالق ثبت شده
تعداد طالق ثبت شده وزارت کشور
طیور بومی
سهم سایر ماکیان در تولید
گوشت طیور
وزارت جهاد کشاورزی
ظرفیت اقامتگاه عمومی
گردشگری
تعداد تخت اقامتگاه های
گردشگری کشور
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
ظرفیت سالن سینما
ظرفیت سالن های نمایش فیلم وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
ظرفیت گاوداری
صنعتی
ظرفیت گاوداری های صنعتی مرکز آمار
ایران
عرضه کل عرضه کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
167
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
عضو شرکت تعاونی
کشاورزی
تعداد اعضای شرکت های تعاونی
کشاورزی تحت پوشش سازمان
مرکزی تعاون روستایی
وزارت جهاد کشاورزی
عضو شورای اسالمی
شهر و روستا
تعداد اعضای منتخب شورای
اسالمی شهر و روستا
وزارت کشور
عضو کتابخانه عمومی تعداد اعضای کتابخانه های عمومی وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
عضو کانون فرهنگی و
هنری مسجد
تعداد اعضای کانون های فرهنگی
هنری مساجد
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
عضو هیأت علمی تمام
وقت
تعداد هیلت علمی تمام وقت
موسسات آموزش عالی
وزارت
،علوم تحقیقات و
فناوری
عمده ترین منبع تامین
آب مصرفی خانوار
سهم عمده ترین منبع تأمین آب
مصرفی خانوار
مرکز آمار
ایران
عمر لكوموتیو
متوسط عمر لكوموتیوها وزارت راه و
شهرسازی
عمر ناوگان مسافری
درحمل
ونقل جاده
ای
متوسط عمر ناوگان مسافری در
حمل و نقل جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
عمر واگن باری
متوسط عمر واگن باری و مسافری
وزارت راه و
شهرسازی
عمر واگن مسافری
متوسط عمر واگن باری و مسافری
وزارت راه و
شهرسازی
عملیات مبارزه با آفات
اشجار
ضریب پوشش مبارزه با آفات و
بیماری ها در باغ ها
وزارت جهاد کشاورزی
عملیات مبارزه با آفات
گیاهی
ضریب پوشش مبارزه با آفات و
بیماری های گیاهی در مزارع
)(زراعی
وزارت جهاد کشاورزی
168
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
عناصر تقسیماتی
فهرست عناصر و واحدهای
جغرافیایی
وزارت کشور
عناوین اطلس ملی
تعداد عناوین اطلس ملی سازمان نقشه برداری
عنوان کتاب تعداد عناوین کتاب های منتشر
شده
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
فاضالب سهم انواع محل های دفع فاضالب
خانوار
مرکز آمار
ایران
فاضالب صنعتی
مقدار فاضالب صنعتی کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
فاضالب معدنی
مقدار فاضالب معادن درحال
بهره
برداری
مرکز آمار
ایران
فرد معلول
تعداد مددجویان کم توان
(معلوالن) تحت پوشش سازمان
بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
فرودگاه
تعداد فرودگاه های تحت مالكیت
شرکت فرودگاه ها و ناوبری هوایی
ایران / تعداد پرواز انجام شده در
بخش هوایی
وزارت راه و
شهرسازی
فرودگاه بین
المللی
تعداد پرواز انجام شده در بخش
هوایی /تعداد فرودگاه های تحت
مالكیت شرکت فرودگاه ها و
ناوبری هوایی ایران
وزارت راه و
شهرسازی
فرودگاه
تحت مالكیت
شرکت فرودگاه ها و
ناوبری هوایی ایران
تعداد
فرودگاه های تحت مالكیت
شرکت فرودگاه ها و ناوبری هوایی
ایران
وزارت راه و
شهرسازی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
169
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
فروش
ارزش صادرات مستقیم کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
فروش کاال
ارزش فروش تولیدات صنعتی مرکز آمار
ایران
فضای آموزشی و
پرورشی سرانه فضای آموزشی مدارس وزارت آموزش و
پرورش
فعالیت پشتیبانی معدن تعداد کارگاه های دارای فعالیت
پشتیبانی معدن
مرکز آمار
ایران
فعالیت صنعتی
تعداد کارگاه / های صنعتی فعال
تعداد کارگاه های صنعتی غیر فعال
/
ارزش صادرات مستقیم
کارگاه های صنعتی / ارزش فروش
تولیدات صنعتی / ارزش پرداختی
غیرصنعتی کارگاه / های صنعتی
ارزش داده کارگاه / های صنعتی
ارزش دریافتی غیرصنعتی
کارگاه های صنعتی / ارزش جبران
خدمات کارگاه / های صنعتی
ارزش سرمایه گذاری کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
فیلم سینمایی تعداد عناوین فیلم های سینمایی
تولید شده (پروانه)مالكیت
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
قارچ خوراکی میزان تولید قارچ خوراکی وزارت جهاد کشاورزی
قلمستان
مساحت اراضی باغ و قلمستان مرکز آمار
ایران
قیمت پایانی اوراق
بهادار ارزش بازار اوراق بهادار وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
170
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
قیمت پایانی سهام
شاخص کل بورس اوراق بهادار
تهران
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
قیمت تولیدکننده
متوسط قیمت محصوالت و هزینه
خدمات کشاورزی / شاخص قیمت
تولیدکننده زراعت، باغداری و
دامداری سنتی / شاخص قیمت
تولیدکننده گاودرای / های صنعتی
شاخص قیمت تولیدکننده بخش
برق / شاخص قیمت تولیدکننده
بخش
صنعت
مرکز آمار
ایران
قیمت جاری اوراق
بهادار
ارزش معامالت اوراق بهادار بازار
سرمایه
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
قیمت جاری واحدهای
صندوق سرمایه
گذاری
ارزش معامالت صندوق های
سرمایه گذاری قابل معامله در
بورس( هاETFs
وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
قیمت مصالح ساختمانی متوسط قیمت مصالح ساختمانی مرکز آمار
ایران
قیمت مصرف کننده
متوسط قیمت اقالم منتخب
خوراکی
مرکز آمار
ایران
قیمت نفت خام شاخص
متوسط قیمت صادرات نفت خام وزارت
نفت
قیمت نهاده های
ساختمانی
شاخص قیمت نهاده های
ساختمانی
مرکز آمار
ایران
کاربر اینترنت ضریب نفوذ کاربران اینترنت مرکز آمار
ایران
کارت بانكی صادر شده
شبكه بانكی
تعداد کارت های صادره شبكه
بانكی کشور
بانك
مرکزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
171
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
کارگاه
تعداد کارگاه / های صنعتی فعال
تعداد کارگاه های صنعتی غیر فعال
/
ارزش صادرات مستقیم
کارگاه های صنعتی / ارزش فروش
تولیدات صنعتی / ارزش پرداختی
غیرصنعتی کارگاه / های صنعتی
ارزش داده کارگاه / های صنعتی
ارزش دریافتی غیرصنعتی
کارگاه های صنعتی / ارزش جبران
خدمات کارگاه / های صنعتی
ارزش سرمایه گذاری کارگاه های
صنعتی / تعداد پروانه های بهره
برداری صادره صنعت
مرکز آمار
ایران
172
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
کارگاه صنعتی
مقدار پسماند مایع کارگاه های
صنعتی / مقدار پسماند جامد
کارگاه های صنعتی / مقدار آب
خریداری شده کارگاه های صنعتی
/
مقدار آب مصرفی کارگاه های
صنعتی / مقدار انرژی مصرفی
کارگاه های صنعتی / تعداد
کارگاه های صنعتی فعال / تعداد
کارگاه های صنعت / ی غیر فعال
ارزش صادرات مستقیم کارگاه های
صنعتی / ارزش فروش تولیدات
صنعتی / ارزش تولید کارگاه های
صنعتی / ارزش سرمایه گذاری
کارگاه های صنعتی / ارزش
پرداختی غیرصنعتی کارگاه های
صنعتی /ارزش داده کارگاه های
صنعتی/ ارزش دریافتی غیرصنعتی
کارگاه / های صنعتی ارزش جبران
خدمات کارگاه های صنعتی
مرکز آمار
ایران
ظرفیت اشتغال مندرج در پروانه
های بهره برداری صادره صنعت
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
کارگاه صنعتی تعطیل
دائم تعداد کارگاه
های صنعتی غیر فعال
مرکز آمار
ایران
کارگاه صنعتی تعطیل
موقت
تعداد
کارگاه
های صنعتی غیر فعال
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
173
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
کارگاه صنعتی فعال تعداد کارگاه های صنعتی فعال مرکز آمار
ایران
کارگاه مشمول قانون
کار
تعداد بازرسی انجام شده از
کارگاه های مشمول قانون کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
کارگر مشمول قانون
کار
/ نرخ بازرسی کار
نرخ بروز آسیب
/ شغلی مشمولین قانون کار
/ ضریب پوشش بیمه بیكاری
تعداد آسیب شغلی مشمولین
قانون کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
کارمند دستگاه اجرایی
تعداد کارمندان دستگاه های
اجرایی کشور
سازمان
اداری و
استخدامی
کاالهای بادوام و
کم دوام
ارزش مواد اولیه خارجی مصرفی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
کتابخانه عمومی
تعداد اعضای کتابخانه های عمومی
/
تعداد کتابخانه / های عمومی
تعداد نسخه
های کتاب
موجود
درکتابخانه های عمومی
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
کسری ساالنه مخزن
آب زیرزمینی
کسری مخزن منابع آب
زیرزمینی وزارت نیرو
کل عرضه انرژی
سرانه عرضه انرژی / کل عرضه
انرژی
وزارت نیرو
کمك معیشت جانبازان
تعداد جانبازان حقوق و مستمری
بگیر تحت پوشش بنیاد شهید و
امور ایثارگران
بنیاد شهید و امور
ایثارگران
کندوی مدرن
میانگین تولید عسل در کندوهای
مدرن به کل
وزارت جهاد کشاورزی
174
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
کودك بدسرپرست
تعداد کودکان تحت سرپرستی
سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
تعداد ایتام و فرزندان محسنین
تحت پوشش کمیته امداد امام
خمینی
کمیته امداد
امام
خمینی
کانتینر
میزان تخلیه و بارگیری کانتینری
در بنادرکشور
وزارت راه و
شهرسازی
کانون فرهنگی و هنری
مسجد
تعداد اعضای کانون های فرهنگی
هنری مساجد / تعداد کانون های
فرهنگی هنری مساجد
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
کرایه ساعتی انواع
ماشین آالت و
دستگاه های مورد
استفاده در
فعالیت های
ساختمانی
متوسط قیمت ماشین آالت و
دستگاه های مورد استفاده در
طرح
های عمرانی
مرکز آمار
ایران
کودك بی
سرپرست
تعداد کودکان تحت سرپرستی
سازمان بهزیستی کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
گاز مایع
مقدار واردات انواع فراورده های
/ اصلی نفتی مقدار مصرف انواع
فراورده های اصلی نفتی / مقدار
تولید انواع فراورده های اصلی نفتی
پاالیشگاه ها / صادرات انواع
فراورده
های نفتی اصلی
وزارت
نفت
گازهای گلخانه ای
میزان انتشار گازهای آالینده و
گلخانه ای
وزارت نیرو
گاوداری صنعتی
تعداد گاوداری های صنعتی مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
175
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
گردشگری بومی
تعداد نفر شب اقامت سفرهای
گردشگری بومی / هزینه های
گردشگری بومی / تعداد سفرهای
گردشگری بومی
مرکز آمار
ایران
گروه تحصیلی
تعداد دانش آموختگان موسسات
آموزش عالی / تعداد دانشجویان
موسسات آموزش عالی / تعداد
هیلت علمی تمام وقت موسسات
آموزش عالی
وزارت
،علوم تحقیقات و
فناوری
گلخانه
سهم تولیدات گلخانه ای به کل
تولیدات باغی / سهم سطح
گلخانه های هیدروپونیك از سطح
کل گلخانه های کشور / مساحت
گلخانه
وزارت جهاد کشاورزی
گلخانه هیدروپونیك
سهم سطح گلخانه های
هیدروپونیك از سطح کل
گلخانه های کشور
وزارت جهاد کشاورزی
گواهی ثبت نرم افزار تعداد مجوز صادر شده نرم افزارها وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
گیاهان دائمی مثمر
میزان تولید محصوالت باغی وزارت جهاد کشاورزی
مقدار تولید محصوالت مثمر عمده
باغی
مرکز آمار
ایران
گیاهان ساالنه مقدار تولید محصوالت ساالنه مرکز آمار
ایران
176
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
الشه قابل مصرف انواع
دام کشتار شده در
کشتارگاه های رسمی
کشور
تعداد الشه قابل مصرف انواع دام
کشتار شده در کشتارگاه های
رسمی کشور / وزن الشه قابل
مصرف انواع دام کشتار شده در
کشتارگاه
های رسمی کشور
مرکز آمار
ایران
الشه قابل مصرف طیور
کشتار شده
وزن الشه قابل مصرف طیور
کشتار شده در کشتارگاه های
رسمی کشور / تعداد الشه قابل
مصرف طیور کشتار شده در
کشتارگاه
های رسمی کشور
مرکز آمار
ایران
لكوموتیو
متوسط لكوموتیوهای آماده به کار
/ روزانه / متوسط عمر لكوموتیوها
تعداد لكوموتیو
وزارت راه و
شهرسازی
مالیات بر کاالها و
خدمات
مالیات بر کاالها و خدمات وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
مالیات بر واردات و
حقوق گمرکی حساب تولید / عرضه کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
مالیات
مستقیم
مالیات های مستقیم وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
مالیات بر محصول
حساب ایجاد درآمد/ حساب تولید
مرکز آمار
ایران
ماهیان خاویاری
میزان استحصال خاویار و گوشت
از انواع ماهیان خاویاری
پرورشی
وزارت جهاد کشاورزی
ماهیت حقوقی
تعداد دستگاه اجرایی کشور
( (موضوع ماده5
) قانون مدیریت
)خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
177
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مأموریت کارگر مشمول
قانون کار
ارزش پرداختی غیرصنعتی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
متوسط رشد ساالنه
جمعیت
میزان متوسط رشد ساالنه
جمعیت
مرکز آمار
ایران
محدوده حوزه آماری تعداد محدوده حوزه های آماری مرکز آمار
ایران
محصول زراعی ساالنه
متوسط هزینه تولید یك کیلوگرم
محصوالت زراعی
وزارت جهاد کشاورزی
محصول ناخالص داخلی
محصول ناخالص داخلی (به
تفكیك بخش ها و رشته
فعالیت های اقتصادی)/ حساب
/ ایجاد درآمد / درآمد ملی
محصول ناخالص داخلی
مرکز آمار
ایران
محصول ناخالص ملی درآمد ملی مرکز آمار
ایران
محصوالت باغی
(گیاهان
دائمی/محصوالت
)دائمی
/ میزان تولید محصوالت باغی
سهم صادرات محصوالت باغبانی
به کل تولیدات باغی
وزارت جهاد کشاورزی
محصوالت عمده زراعی
سطح کاشت محصوالت عمده
زراعی
وزارت جهاد کشاورزی
محقق
تعداد محققان مرکز آمار
ایران
محل های دفع فاضالب سهم انواع محل های دفع فاضالب
خانوار
مرکز آمار
ایران
محور مجهز به دستگاه
های تردد شمار بر خط
تعداد سامانه های حمل و نقل
هوشمند فعال جاده( ایITS
وزارت راه و
شهرسازی
مخارج مصرف نهایی
خانوار
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب کاال و خدمات
مرکز آمار
ایران
178
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مخارج مصرف نهایی
خصوصی
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب کاال و خدمات
مرکز آمار
ایران
مخارج مصرف نهایی
نهادهای غیرانتفاعی در
خدمت خانوارها
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب کاال و خدمات
مرکز آمار
ایران
مخارج مصرف نهائی
دولت
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب کاال و خدمات
مرکز آمار
ایران
مراکز آموزش فنی و
حرفه ای کشور
تعداد مراکز سازمان آموزش فنی و
حرفه ای کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مربی آموزش فنی و
حرفه ای
تعداد مربیان سازمان آموزش فنی
و حرفه ای کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مرتع
تعداد و مساحت آتش سوزی در
جنگل ها و مراتع /نسبت مساحت
مراتع اصالح و احیا شده به
مساحت طرحهای مرتعداری احاله
شده
وزارت جهاد کشاورزی
مرتع اصالح و احیا شده
نسبت مساحت مراتع اصالح و
احیا شده به مساحت طرحهای
مرتعداری احاله شده
وزارت جهاد کشاورزی
مرسوله پستی
تعداد مرسوالت پستی / سرانه
مرسوالت پستی
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
مرغ مادر
مقدار خوراك مصرف شده در
مرغداری / های پرورش مرغ مادر
تعداد واحد مرغداری های پرورش
مرغ مادر
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
179
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مرغداری پرورش مرغ
گوشتی
مقدار خوراك مصرف شده در
مرغداری های پرورش مرغ گوشتی
و تخمگذار / تعداد واحد
مرغداری های پرورش مرغ
تخمگذار
مرکز آمار
ایران
مرغداری پرورش مرغ
مادر
مقدار خوراك مصرف شده در
مرغداری / های پرورش مرغ مادر
مقدار تولید مرغداری های پرورش
مرغ مادر / تعداد واحد
مرغداری های پرورش مرغ مادر
مرکز آمار
ایران
مرغداری پرورش مرغ
تخمگذار
مقدار تولید تخم مرغ خوراکی
مرغداری های پرورش مرغ
تخمگذار/ مقدار خوراك مصرف
شده در مرغداری های پرورش مرغ
گوشتی و تخمگذار / تعداد واحد
مرغداری های پرورش مرغ
تخمگذار
مرکز آمار
ایران
مرکز ارائه دهنده
مراقبت های اولیه
بهداشتی
تعداد مراکز ارائه دهنده
مراقبت های اولیه بهداشتی
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
مرگ و میر کودکان زیر
یك
سال
میزان مرگ و میر کودکان زیر
یك
سال
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
مرگ و میر کودکان
زیرپنج سال
میزان مرگ و میر کودکان زیر
پنج سال
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
180
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مزد و حقوق
تعداد شاغالن کارگاه های صنعتی
/
جبران خدمات شاغالن معادن
مرکز آمار
ایران
مزرعه
فهرست عناصر و واحدهای
جغرافیایی
وزارت کشور
مساحت آبخوان آبرفتی کسری مخزن منابع آب زیرزمینی وزارت نیرو
مساحت شبكه های
اصلی آبیاری و زهكشی
سطح اراضی کشاورزی مجهز به
زهكشهای زیرزمینی / سطح
اراضی کشاورزی تحت پوشش
شبكه های فرعی آبیاری و
زهكشی
وزارت جهاد کشاورزی
مساحت شبكه های اصلی آبیاری
و زهكشی احداث شده
وزارت نیرو
مسافر
نفر کیلومتر مسافر جا به جا شده
در بخش ریلی
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر جابه جاشده برون
استانی در بخش
جاده
ای
تعداد مسافر جابجا شده (با صورت
وضعیت) در بخش جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر جابه جاشده
درون استانی در بخش
جاده
ای
تعداد مسافر جابجا شده (با صورت
وضعیت) در بخش جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر خروجی بنادر
تعداد مسافر جا به جا شده در
بنادر کشور
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر خروجی جاده
ای
تعداد مسافر وارد شده و خارج
شده به تفكیك مرزهای جاده ای
کشور
وزارت راه و
شهرسازی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
181
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مسافر ورودی جاده
ای
تعداد مسافر وارد شده و خارج
شده به تفكیك مرزهای جاده ای
کشور
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر ورودی بنادر
تعداد مسافر جا به جا شده در
بنادر کشور
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر هوایی بین المللی
خروجی
میزان اعزام و پذیرش مسافر
هوایی بین المللی ( فرودگاه امام
))خمینی (ره
وزارت راه و
شهرسازی
مسافر هوایی بین المللی
ورودی
میزان اعزام و پذیرش مسافر
هوایی بین المللی ( فرودگاه امام
خمینی (ره)) / تعداد مسافر
جابه
جا شده در بخش هوایی
وزارت راه و
شهرسازی
مستمری بگیر
ضریب پوشش بیمه اجتماعی کل
کشور / تعداد مستمری بگیران
سازمان-
صندوق های تحت
پوشش وزارت تعاون کار و رفاه
اجتماعی
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مسجد
تعداد مساجد / تعداد اعضای
کانون های فرهنگی هنری مساجد
/ تعداد کانون های فرهنگی هنری
مساجد
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
مسكوك
حجم نقدینگی بانك
مرکزی
مشترك گاز
تعداد مشترکین گاز طبیعی وزارت
نفت
مشترکین برق تعداد مشترکین برق وزارت نیرو
مشترك پهن باند
اینترنت ثابت
تعداد مشترکین پهن باند ثابت وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
182
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مشترك پهن باند
اینترنت سیار
تعداد مشترکین پهن باند
(سیار3
G
،4
G
).... و
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
مشترك تلفن همراه
فعال
تعداد مشترکین فعال تلفن همراه وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
مصارف جریان وجوه
مصارف جریان وجوه ایران بانك
مرکزی
مصرف
ارزش مواد اولیه خارجی مصرفی
کارگاه
های صنعتی
مرکز آمار
ایران
مصرف سرمایه ثابت
)(استهالك
درآمد ملی / حساب تولید مرکز آمار
ایران
مصرف مشترکین برق
مقدار مصرف مشترکین برق وزارت نیرو
مصرف نهایی
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب کاال و خدمات
مرکز آمار
ایران
مصرف نهایی انرژی
سرانه مصرف نهایی انرژی / شدت
مصرف نهایی انرژی / مقدار مصرف
نهایی انرژی برحسب بخش های
مصرفی و حاملهای انرژی
وزارت نیرو
مصرف واسطه
/ جداول مصرف کل اقتصاد
حساب تولید
مرکز آمار
ایران
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
183
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
معامله بین بانك ها
تعداد کل معامالت بانك ها در بازار
بین بانكی ریالی / تعداد روزهای
فعالیت بازار بانك ها در بازار بین
بانكی ریالی / ارزش متوسط
معامالت روزانه بانك ها در بازار
بین بانكی ریالی / ارزش کل
معامالت بانك ها در بازار بین
بانكی ریالی/ ارزش تسهیالت
بانكی و موسسات اعتباری
بانك
مرکزی
معدن
سرمایه گذاری در بخش محیط
زیست توسط معادن درحال
بهره برداری / مقدار فروش کل
مواد معدنی / ارزش کل تولیدات
معدنی / ارزش صادرات مستقیم
مواد معدنی / مقدار ذخیره قطعی
مواد معدنی در پایان سال / میزان
استخراج مواد معدنی / مقدار تولید
مواد معدنی / تعداد کل شاغالن
پ یمانكاری معادن
مرکز آمار
ایران
معدن در حال بهره
برداری
تعداد معادن در حال بهره برداری
کشور
مرکز آمار
ایران
تعداد پروانه های بهره برداری
صادره معدن
وزارت
،صنعت معدن و
تجارت
معلم
تعداد معلمان وزارت آموزش و
پرورش
مقدار انرژی مصرفی
کارگاه
های صنعتی
مقدار انرژی مصرفی کارگاه های
صنعتی
مرکز آمار
ایران
184
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
مقدار پروتلین تاثیرگذار
آبزیان روزانه (مصرف
)انسانی
سرانه پروتیین مصرفی انواع آبزیان
وزارت جهاد کشاورزی
مقدار تولید
مقدار تولید محصوالت عمده
زراعی
وزارت جهاد کشاورزی
مقدار صادرات آبزیان و
محصوالت شیالتی سرانه عرضه آبزیان وزارت جهاد کشاورزی
مقدار واردات آبزیان
)(مصرف انسانی سرانه عرضه آبزیان وزارت جهاد کشاورزی
مقرری بگیر بیمه
بیكاری
تعداد مقرری بگیران بیمه بیكاری وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مقرری بیمه
بیكاری
تعداد مقرری بگیران بیمه بیكاری وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مكان
فهرست عناصر و واحدهای
جغرافیایی
وزارت کشور
منابع جریان وجوه
منابع جریان وجوه ایران بانك
مرکزی
مواد روان گردان مقدار مواد مخدر و روان گردان
کشف شده
ستاد مبارزه با مواد
مخدر
مواد مخدر مقدار مواد مخدر و روان گردان
کشف شده
ستاد مبارزه با مواد
مخدر
موجودی انبار
حساب کاال و خدمات مرکز آمار
ایران
موزه
تعداد بازدید کنندگان از موزه های
فعال / تعداد موزه های فعال
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
موسسات تشخیصی
درمانی هسته
ای
تعداد موسسه تشخیصی درمانی
هسته ای
وزارت
،بهداشت درمان و
آموزش پزشكی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
185
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
موسسه جوجه کشی
مقدار تولید مؤسسات جوجه کشی
/ تعداد مؤسسات جوجه
کشی
مرکز آمار
ایران
موقوفه
تعداد موقوفات وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
مهاجر داخلی تعداد مهاجر داخلی مرکز آمار
ایران
مهارت آموز فنی و
حرفه
ای
تعداد استانداردهای مهارت های
آموزش فنی و حرفه ای/ تعداد
مهارت آموزان سازمان آموزش فنی
و حرفه ای کشور
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
مؤسسه دولتی
تعداد دستگاه اجرایی کشور
( (موضوع ماده5
) قانون مدیریت
)خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
مؤسسه فرهنگی قرآن و
عترت
تعداد مؤسسات فرهنگی قرآن و
عترت
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
مؤسسه فرهنگی هنری
تعداد موسسات فرهنگی هنری
چند منظوره
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
مؤسسه فرهنگی هنری
چندمنظوره
تعداد موسسات فرهنگی هنری
چند منظوره
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
مؤسسه یا نهاد عمومی
غیردولتی
تعداد دستگاه اجرایی کشور
( (موضوع ماده5
) قانون مدیریت
)خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
میانگین بارش میانگین بارش وزارت راه و
شهرسازی
میزان ارتفاع بارندگی
ارتفاع بارش در حوضه آبریز وزارت نیرو
میزان باروری کل میزان باروری کل مرکز آمار
ایران
میزان باروری ویژه سنی میزان باروری ویژه سنی مرکز آمار
ایران
186
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
میزان تولید
متوسط هزینه تولید یك کیلوگرم
محصوالت زراعی /سهم صادرات
محصوالت باغبانی به کل تولیدات
باغی
وزارت جهاد کشاورزی
میزان خام
مرگ و میر میزان خام مرگ و میر مرکز آمار
ایران
میزان خام موالید
میزان خام موالید مرکز آمار
ایران
میزان صادرات انرژی
برق میزان صادرات انرژی برق وزارت نیرو
میزان واردات انرژی
برق میزان واردات انرژی برق وزارت نیرو
ناشر
تعداد ناشران وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
ناشر غیرفعال
تعداد ناشران وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
ناشر فعال
تعداد ناشران وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
ناوگان باری حمل و
نقل عمومی جاده ای
میزان بار حمل شده (با بارنامه) در
بخش جاده ای/ تعداد ناوگان
عمومی باری فعال جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
ناوگان عمومی حمل و
نقل جاده
ای
تعداد ناوگان عمومی باری فعال
جاده ای/ متوسط عمر ناوگان
مسافری در حمل و نقل جاده / ای
متوسط عمر ناوگان باری در حمل
و نقل جاده ای / تعداد ناوگان
عمومی مسافری فعال جاده ای
وزارت راه و
شهرسازی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
187
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
( نرخ اتالف بستهPLR
نرخ اتالف( بستهPLR
) وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
نرخ برابری ارزها
متوسط نرخ برابری ارزها بانك
مرکزی
نرخ سود بانكی
نرخ
های سود بانكی بانك
مرکزی
نسبت خسارت
ضریب خسارت وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
نفت خام
مقدار تولید نفت خام / مقدار
صادرات نفت خام
وزارت
نفت
نفت سفید
مقدار واردات انواع فراورده های
اصلی نفتی / مقدار مصرف انواع
فراورده های اصلی نفتی / مقدار
تولید انواع فراورده های اصلی نفتی
پاالیشگاه ها / صادرات انواع
فراورده
های نفتی اصلی
وزارت
نفت
نفت کوره
مقدار واردات انواع فراورده های
/ اصلی نفتی مقدار مصرف انواع
فراورده های اصلی نفتی / مقدار
تولید انواع فراورده های اصلی نفتی
پاالیشگاه ها / صادرات انواع
فراورده
های نفتی اصلی
وزارت
نفت
نفت گاز
مقدار واردات انواع فراورده های
اصلی نفتی / مقدار مصرف انواع
فراورده های اصلی نفتی / مقدار
تولید انواع ف
راورده های اصلی نفتی
پاالیشگاه ها / صادرات انواع
فراورده
های نفتی اصلی
وزارت
نفت
188
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
نفر شب اقامت
نفر شب اقامت در اقامتگاه های
گردشگری کشور
وزارت میراث
،فرهنگی
گردشگری و صنایع دستی
نقاط و مقاطع پرحادثه تعداد نقاط و مقاطع پرحادثه رفع
شده
وزارت راه و
شهرسازی
نقدینگی
حجم نقدینگی بانك
مرکزی
نقشه به هنگام شهری تعداد شهرهای دارای نقشه های
بزرگ مقیاس به هنگام شهری
سازمان نقشه برداری
نقشه
های بزرگ مقیاس
تعداد شهرهای دارای نقشه های
بزرگ مقیاس به / هنگام شهری
سهم شهرهای دارای نقشه های
بزرگ مقیاس به هنگام شهری
سازمان نقشه برداری
نمایش تعداد عنوان نمایش های اجرا شده
/ تعداد دفعات اجرا نمایش
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
نمایندگی فرهنگی
خارج از کشور
تعداد نمایندگی های فرهنگی
خارج از کشور
وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
نماینده منتخب مجلس
شورای اسالمی
تعداد نمایندگان منتخب مجلس
شورای اسالمی
وزارت کشور
( نوسانات تاخیرJitter
( نوسانات تاخیرJitter
) وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
نهال
تعداد درخت بارور و نهال مرکز آمار
ایران
نهال
/سطح زیرکشت محصوالت باغی
تعداد نهال های تولیدی باغی -
مثمر،جنگلی -
/ غیرمثمر،زینتی،بیابانی،مرتعی
نسبت سطح بارور به کل سطح باغ
ها
وزارت جهاد کشاورزی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
189
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
نیاز آبی زیست محیطی
آب قابل تامین نیاز زیست
محیطی
وزارت نیرو
واحد پرورش قارچ
خوراکی
میزان تولید و ارزش تولیدات
واحدهای پرورش قارچ خوراکی
مرکز آمار
ایران
سطح واحدهای پرورش قارچ
خوراکی
وزارت جهاد کشاورزی
واحد پستی
میانگین پوشش مساحتی هر واحد
)پستی (کیلومترمربع
وزارت ارتباطات و
فناوری
اطالعات
واحد مسكونی معمولی
تعداد خانوار برحسب نحوه تصرف
واحد
مسكونی
مرکز آمار
ایران
واحد مسكونی ملكی
تعداد واحد مسكونی برحسب نوع مرکز آمار
ایران
واحدهای سازمانی
استانی
تعداد واحدهای سازمانی
دستگاه
های اجرایی کشور
سازمان
اداری و
استخدامی
واحدهای سازمانی
خارج از کشور
تعداد واحدهای سازمانی
دستگاه
های اجرایی کشور
سازمان
اداری و
استخدامی
واردات
میزان کاالی حمل شده جاده ای
در بخش بین الملل
وزارت راه و
شهرسازی
حساب کاال و خدمات / جداول
عرضه کل اقتصاد
مرکز آمار
ایران
وزن کاالهای وارداتی وزارت امور
اقتصادی و
دارایی
مقدار واردات انواع فراورده های
اصلی نفتی
وزارت
نفت
واردات کاالها و خدمات حساب تولید / عرضه کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
190
-
-
----
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
واگن باری
متوسط عمر واگن باری و مسافری
/ تعداد واگن باری و مسافری
وزارت راه و
شهرسازی
واگن مسافری
/ تعداد واگن باری و مسافری
متوسط عمر واگن باری و مسافری
وزارت راه و
شهرسازی
ورزشكار سازمان یافته
تعداد ورزشكاران سازمان یافته وزارت ورزش و جوانان
وزارتخانه
تعداد دستگاه اجرایی کشور
( (موضوع ماده5
) قانون مدیریت
)خدمات کشوری
سازمان
اداری و
استخدامی
وضعیت مالكیت کارگاه تعداد کارگاه های صنعتی فعال مرکز آمار
ایران
وفات
تعداد فوت ثبت شده وزارت کشور
وقف تعداد وقف
های جدید وزارت فرهنگ و ارشاد
اسالمی
والدت
تعداد والدت ثبت شده وزارت کشور
والدت ثبت شده
تعداد والدت ثبت شده وزارت کشور
هزینه
متوسط هزینه تولید یك کیلوگرم
محصوالت زراعی
وزارت جهاد کشاورزی
هزینه خانوار
متوسط هزینه های خانوار مرکز آمار
ایران
هزینه گردشگری بومی هزینه های گردشگری بومی مرکز آمار
ایران
هزینه های تحقیق و
توسعه هزینه
های تحقیق و توسعه مرکز آمار
ایران
هیات تشخیص دعاوی
کار
تعداد آرای صادره در هیات های
تشخیص دعاوی کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
هیلت حل اختالف
دعاوی کار
تعداد آرای صادره در هیات های
حل اختالف دعاوی کار
وزارت
،تعاون
کار و رفاه
اجتماعی
واژه ها و تعاریف استاندارد مورد استفاده در فهرست آمارهای رسمی سال1403
191
عنوان واژه
شاخص/ نماگرهای مورد
استفاده
متولی
شاخص
یارانه واردات حساب تولید / عرضه کل اقتصاد مرکز آمار
ایران
یارانه محصول
حساب تولید /حساب ایجاد درآمد
مرکز آمار
ایران
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
